Một hiện tượng đáng chú ý của điện ảnh vào cuối thập niên 80 và đầu 90 là số lượng giải Oscar được trao cho các diễn viên thể hiện những nhân vật khuyết tật về thể chất hoặc tinh thần. Đầu tiên là giải thưởng của Marlee Matlin cho "Children of a Lesser God" (1986), và trong thập niên tiếp theo, chúng ta lại chứng kiến một giải "Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất" (Holly Hunter trong "The Piano" năm 1994) và không dưới năm giải "Nam diễn viên chính xuất sắc nhất" (Dustin Hoffman trong "Rain Man" năm 1988, Daniel Day-Lewis trong "My Left Foot" năm 1989, Al Pacino trong "Scent of a Woman" năm 1992, Tom Hanks trong "Forrest Gump" năm 1994 và Geoffrey Rush trong "Shine" năm 1996) cho những vai diễn thể hiện người khuyết tật. Matlin, người vào vai một phụ nữ điếc, bản thân cô cũng bị điếc, nhưng tất cả những người còn lại đều khỏe mạnh.

Hiện tượng này đã gây ra một số ý kiến trái chiều vào thời điểm đó, với những gợi ý rằng những giải thưởng này được trao nhiều vì lý do chính trị hơn là vì chất lượng diễn xuất. Khi Jodie Foster không giành giải "Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất" cho "Nell" năm 1994, một số người cho rằng đây là bằng chứng cho sự phản ứng ngược lại với loại hình diễn xuất này. Tuy nhiên, quan điểm của tôi là hầu hết những giải thưởng này đều xứng đáng. Tôi cho rằng giải thưởng năm 1992 nên thuộc về Clint Eastwood hoặc Robert Downey thay vì Pacino, nhưng ngoại trừ trường hợp đó, tôi chỉ không đồng tình với giải thưởng dành cho Hanks, bởi tôi thích hơn màn trình diễn của Nigel Hawthorne trong "The Madness of King George". Trong bộ phim đó, Hawthorne vào vai một nhân vật mắc bệnh tâm thần.

"My Left Foot" dựa trên tự truyện của nhà văn và họa sĩ người Ireland Christy Brown. Brown sinh năm 1931, là một trong mười ba người con của một gia đình lao động ở Dublin. Anh bị mắc chứng bại não từ khi sinh ra và ban đầu bị nhầm tưởng là bị khuyết tật trí tuệ. Anh không thể di chuyển hoặc nói chuyện một cách có chủ ý trong một thời gian dài, nhưng cuối cùng phát hiện ra mình có thể kiểm soát chuyển động của một phần cơ thể, đó là bàn chân trái (do đó có tên gọi). Anh học viết và vẽ bằng cách kẹp một que phấn giữa các ngón chân, và tiếp tục trở thành một họa sĩ, nhà tiểu thuyết và nhà thơ được xuất bản.

Cuộc sống của tầng lớp lao động ở Dublin vào những năm 30 và 40 có thể rất khó khăn, và thành phố Jim Sheridan (người cũng là người Dublin) thể hiện ở đây là một nơi ảm đạm, xám xịt và thiếu niềm vui, rất khác với hình dung thông thường của chúng ta về "Đảo Ngọc". Tuy nhiên, đối trọng với điều đó là sự lạc quan và tinh thần của người dân, đặc biệt là gia đình Brown. Một phần lớn thành công của Christy là nhờ sự ủng hộ từ bố mẹ, những người từ chối để anh bị gửi vào viện và luôn tin vào trí thông minh ẩn giấu phía sau vẻ ngoài tàn tật, cũng như từ anh chị em của anh. Chúng ta thấy những người anh em của anh thường đẩy anh trong một chiếc xe đặc biệt và giúp bố họ, người làm nghề thợ xây, xây một căn phòng riêng cho Christy trong sân sau nhà.

Bộ phim có thể dễ dàng rơi vào tình trạng sến súa và trở thành một bộ phim ấm áp khác về "chiến thắng nghịch cảnh". Nhưng nó đã không làm vậy nhờ nhiều yếu tố, chủ yếu là diễn xuất tuyệt vời. Trong sự nghiệp của mình, Day-Lewis đã có nhiều màn trình diễn ấn tượng, nhưng đây, cùng với "There Will Be Blood" gần đây, là màn trình diễn xuất sắc nhất của anh. Anh luôn thuyết phục 100% với vai diễn Christie; những chuyển động gượng gạo và cố gắng nói chuyện đầy khó khăn của anh khiến chúng ta tin rằng chúng ta thực sự đang xem một người khuyết tật, mặc dù về mặt trí tuệ, chúng ta biết rằng Day-Lewis là người khỏe mạnh. Những màn trình diễn nổi bật khác là của Fiona Shaw trong vai người thầy của anh là Tiến sĩ Eileen Cole, Hugh O'Conor trong vai Christy khi còn trẻ và Brenda Fricker trong vai mẹ của Christy (giành giải "Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất").

Lý do khác khiến bộ phim tránh được sự sến súa là vì nó không cố gắng lãng mạn hóa nhân vật chính. Cuộc đời của Christy Brown rất khó khăn, nhưng anh cũng rất khó tính và không dễ sống chung, và bộ phim cho chúng ta thấy một bức tranh chân thực về anh. Anh là một người uống rượu nặng, hay nói tục và dễ nổi cơn thịnh nộ. Anh cũng có thể ích kỷ và lợi dụng những người xung quanh, và bộ phim thể hiện tất cả những khía cạnh này của nhân vật anh. Tất nhiên, nó cũng cho chúng ta thấy những khía cạnh tích cực - lòng dũng cảm, sự quyết tâm và sự hài hước độc ác của anh. Diễn xuất của Day-Lewis không chỉ thuyết phục về mặt thể chất, khiến chúng ta tin vào khuyết tật của nhân vật anh, mà còn thuyết phục về mặt cảm xúc và trí tuệ, khi nó thể hiện tất cả những khía cạnh khác nhau của nhân vật Christy. Giải Oscar của anh đã giành chiến thắng trước sự phản đối mạnh mẽ từ những người như Robin Williams và Kenneth Branagh, nhưng nó rất xứng đáng. 8/10
A noted cinematic phenomenon of the late eighties and early nineties was the number of Oscars which went to actors playing characters who were either physically or mentally handicapped. The first was Marlee Matlin's award for "Children of a Lesser God" in 1986, and the next ten years were to see another "Best Actress" award (Holly Hunter for "The Piano" in 1994) and no fewer than five "Best Actor" awards (Dustin Hoffman in 1988 for "Rain Man", Daniel Day-Lewis in 1989 for "My Left Foot", Al Pacino in 1992 for "Scent of a Woman", Tom Hanks in 1994 for "Forrest Gump" and Geoffrey Rush in 1996 for "Shine") for portrayals of the disabled. Matlin, who played a deaf woman, is herself deaf, but all the others are able-bodied. <br /><br />This phenomenon aroused some adverse comment at the time, with suggestions being made that these awards were given more for political correctness than for the quality of the acting. When Jodie Foster failed to win "Best Actress" for "Nell" in 1994 some people saw this as evidence of a backlash against this sort of portrayal. My view, however, is that the majority of these awards were well deserved. I thought the 1992 award should have gone to either Clint Eastwood or Robert Downey rather than Pacino, but apart from that the only one with which I disagreed would have been Hanks', and that was because I preferred Nigel Hawthorne's performance in "The Madness of King George". In that film, of course, Hawthorne played a character who was mentally ill. <br /><br />"My Left Foot" was based upon the autobiography of the Irish writer and painter Christy Brown. Brown was born in 1931, one of the thirteen children of a working-class Dublin family. He was born with cerebral palsy and was at first wrongly thought to be mentally handicapped as well. He was for a long time incapable of deliberate movement or speech, but eventually discovered that he could control the movements of one part of his body, his left foot (hence the title). He learned to write and draw by holding a piece of chalk between his toes, and went on to become a painter and a published novelist and poet. <br /><br />Life in working-class Dublin in the thirties and forties could be hard, and the city Jim Sheridan (himself a Dubliner) shows us here is in many ways a grim, grey, cheerless place, very different from our normal idea of the "Emerald Isle". (Sheridan and Day-Lewis were later to collaborate on another film with an Irish theme, "In the Name of the Father"). Against this, however, must be set the cheerfulness and spirit of its people, especially the Brown family. Much of Christy's success was due to the support he received from his parents, who refused to allow him to be institutionalised and always believed in the intelligence hidden beneath a crippled exterior, and from his siblings. We see how his brothers used to wheel him round in a specially-made cart and how they helped their bricklayer father to build Christy a room of his own in their back yard. <br /><br />The film could easily have slid into sentimentality and ended up as just another heart-warming "triumph over adversity" movie. That it does not is due to a number of factors, principally the magnificent acting. In the course of his career, Day-Lewis has given a number of fine performances, but this, together with the recent "There Will Be Blood", is his best. He is never less than 100% convincing as Christie; his tortured, jerky movements and strained attempts at speech persuade us that we really are watching a disabled person, even though, intellectually, we are well aware that Day-Lewis is able-bodied. The other performances which stand out are from Fiona Shaw as his mentor Dr Eileen Cole, from Hugh O'Conor as the young Christy and from Brenda Fricker as Christy's mother (which won her the "Best Supporting Actress" award). <br /><br />The other reason why the film escapes sentimentality is that it does not try to sentimentalise its main character. Christy Brown had a difficult life, but he could also be difficult to live with, and the film gives us a "warts and all" portrait. He was a heavy drinker, given to foul language and prone to outbursts of rage. He could also be selfish and manipulative of those around him, and the film shows us all these aspects of his character. Of course, it also shows us the positive aspects- his courage, his determination and his wicked sense of humour. Day-Lewis's acting is not just physically convincing, in that it persuades us to believe in his character's disability, but also emotionally and intellectually convincing, in that it brings out all these different facets of Christy's character. His Oscar was won in the teeth of some very strong opposition from the likes of Robin Williams and Kenneth Branagh, but it was well deserved. 8/10