Nếu Saura chưa từng thực hiện điều gì giống như thế này trước đây, Iberia sẽ là một cột mốc. Mặc dù vẫn xứng đáng được vinh danh để tôn vinh một đạo diễn vĩ đại và người bảo tồn văn hóa điện ảnh Tây Ban Nha xuất sắc, nhưng ông đã thực hiện nhiều tác phẩm tương tự như vậy, và mặc dù chúng ta có thể hoan nghênh những giá trị mà ông đã mang lại, chúng ta vẫn phải lựa chọn những tác phẩm yêu thích và những điểm nhấn trong số các bộ phim tương tự bao gồm Blood Wedding (1981), Carmen (1983), El Amore Brujo (1986), Sevillanas (1992), Salomé (2002) và Tango (1998). Tôi sẽ chọn Flamenco của Saura năm 1995 là tác phẩm văn hóa độc đáo và mạnh mẽ nhất của ông, bên cạnh đó Iberia trở nên nhạt nhòa.

Iberia được hình thành như một loạt các bản diễn giải âm nhạc của Isaac Manuel Francisco Albéniz (1860-1909), đặc biệt là bản "Iberia" dành cho piano của ông. Isaac Albéniz là một người đóng góp quan trọng cho việc quảng bá văn hóa âm nhạc Tây Ban Nha ra thế giới - việc định dạng lại cho khán giả phi Tây Ban Nha. Ông chuyển đến Pháp vào đầu những năm 30 và chịu ảnh hưởng của các nhà soạn nhạc người Pháp. Bản "Iberia" của ông là một sự tổng hợp đầy sáng tạo của âm nhạc dân gian Tây Ban Nha với phong cách của Liszt, Dukas và d'Indy. Ông đi khắp nơi để biểu diễn các tác phẩm của mình, những bản nhạc là sự chuẩn hóa đẹp đẽ của các nhịp điệu và giai điệu Tây Ban Nha, không đồng nhất như Bolero của Ravel nhưng đang hướng tới điều đó. Tự nhiên, người Tây Ban Nha đã thu hồi lại Albéniz, và trong Iberia, các nghệ sĩ diễn giải lại các tác phẩm của ông theo các điệu nhảy và phong cách dân tộc và khu vực khác nhau. Nhưng nguồn gốc của nó là một hình thức được thuần hóa và pha loãng của văn hóa âm nhạc và khiêu vũ Tây Ban Nha so với bản chất thuần Tây Ban Nha của flamenco thuần túy. Flamenco, xuất phát từ vùng Andalusia, là một sự pha trộn sâu sắc của văn hóa Gitane, Hispano-Ả Rập và Do Thái. Iberia đơn giản là bán đảo bao gồm Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Andorra và Gibraltar; khái niệm này được pha loãng nhiều hơn.

Flamenco của Saura là một sự pha trộn dân tộc mãnh liệt không ngừng của âm nhạc, ca hát, khiêu vũ và cách khoe khoang giống như công của loài công, là bản chất của phong cách Tây Ban Nha, cách một người đàn ông và một người phụ nữ thể hiện bản thân với sự kiêu hãnh gần như là ngạo mạn và sự thanh lịch và phong cách - ngay cả các trận đấu bò tót và những động tác của torero cũng đầy những điều đó - trong một loạt các cảnh điện ảnh không có đầu và cuối; họ chỉ đơn giản là tồn tại. Saura luôn nhấn mạnh tính sân khấu trong các tác phẩm hợp tác với biên đạo múa Antonio Gades và các nghệ sĩ khác. Trong Flamenco năm 1995, ông đã loại bỏ mọi giả định về một câu chuyện và chỉ đơn giản là có ca sĩ, nhạc sĩ và vũ công di chuyển lên và xuống một sân khấu âm thanh lớn với ánh sáng đẹp, màn hình, phông nền và gương được sắp xếp bởi nhà quay phim Vittorio Storaro, một trong những cộng tác viên quan trọng của đạo diễn Tây Ban Nha. Những cảnh đầu và cuối trong Flamenco thường thô ráp nhưng mang tính khí hậu, chỉ được đánh dấu bởi tiếng động và xào xạc của những bước chân xào xạc và một hỗn hợp của giọng nói. Đôi khi bộ phim tiếp tục phát khi một tiết mục kết thúc và bạn thấy vũ công cúi xuống, thở dài hoặc cười; hoặc ai đó chỉ đơn giản là nói điều gì đó một cách bất ngờ. Trong Flamenco, hơn bất kỳ bộ phim âm nhạc nào khác của Saura, sự tương tác say sưa và mãnh liệt của ca sĩ và vũ công cùng với những người quan sát tham gia vỗ tay theo nhịp và hò reo "olé" một cách tự phát chính là "câu chuyện" và tạo nên phép thuật. Bởi vì Saura đã thực sự tạo ra phép thuật, và có lẽ là tốt nhất khi ông loại bỏ mọi loại câu chuyện truyền thống.

Iberia có phong cách tương tự như một số bộ phim âm nhạc thuần túy nhất của Saura: không có lời kể, không có đối thoại, chỉ có những tiêu đề ngắn để chỉ ra loại bài hát hoặc khu vực, bắt đầu với một nghệ sĩ piano biểu diễn nhạc của Albeniz và dần chuyển sang một loạt các cảnh khiêu vũ và một chút ca hát. Trong âm nhạc flamenco, yếu tố cơ bản là giọng hát không kèm theo nhạc cụ, và giọng hát đó là sự đóng góp không thể nhầm lẫn và độc đáo nhất đối với âm nhạc thế giới. Nó liên quan đến các bài hát của các dân tộc khác, nhưng không có gì sánh được với tiếng kêu gào thô ráp, ồn ào, độc đáo và đẹp đẽ thách thức bạn chỉ có thể lắng nghe nó với sự chú ý sát sao. Sau đó đến việc vỗ tay và đập chân, và sau đó là khiêu vũ, kết hợp với các yếu tố khác. Chỉ có một bài hát flamenco trong Iberia. Nếu bạn yêu thích Flamenco của Saura, bạn sẽ muốn xem Iberia, nhưng bạn sẽ hơi thất vọng. Phong cách có ở đó; một số giọng hát, vũ đạo và âm nhạc tuyệt vời có ở đó. Nhưng nguồn gốc và khái niệm của Iberia khiến nó kém mạnh mẽ hơn và mang lại trải nghiệm văn hóa ít phong phú và ít mãnh liệt hơn.
If Saura hadn't done anything like this before, Iberia would be a milestone. Now it still deserves inclusion to honor a great director and a great cinematic conservator of Spanish culture, but he has done a lot like this before, and though we can applaud the riches he has given us, we have to pick and choose favorites and high points among similar films which include Blood Wedding (1981), Carmen (1983), El Amore Brujo (1986), Sevillanas (1992), Salomé (2002) and Tango (1998). I would choose Saura's 1995 Flamenco as his most unique and potent cultural document, next to which Iberia pales.<br /><br />Iberia is conceived as a series of interpretations of the music of Isaac Manuel Francisco Albéniz (1860-1909) and in particular his "Iberia" suite for piano. Isaac Albéniz was a great contributor to the externalization of Spanish musical culture -- its re-formatting for a non-Spanish audience. He moved to France in his early thirties and was influenced by French composers. His "Iberia" suite is an imaginative synthesis of Spanish folk music with the styles of Liszt, Dukas and d'Indy. He traveled around performing his compositions, which are a kind of beautiful standardization of Spanish rhythms and melodies, not as homogenized as Ravel's Bolero but moving in that direction. Naturally, the Spanish have repossessed Albéniz, and in Iberia, the performers reinterpret his compositions in terms of various more ethnic and regional dances and styles. But the source is a tamed and diluted form of Spanish musical and dance culture compared to the echt Spanishness of pure flamenco. Flamenco, coming out of the region of Andalusia, is a deeply felt amalgam of gitane, Hispano-Arabic, and Jewish cultures. Iberia simply is the peninsula comprising Spain, Portugal, Andorra and Gibraltar; the very concept is more diluted. <br /><br />Saura's Flamenco is an unstoppably intense ethnic mix of music, singing, dancing and that peacock manner of noble preening that is the essence of Spanish style, the way a man and a woman carries himself or herself with pride verging on arrogance and elegance and panache -- even bullfights and the moves of the torero are full of it -- in a series of electric sequences without introduction or conclusion; they just are. Saura always emphasized the staginess of his collaborations with choreographer Antonio Gades and other artists. In his 1995 Flamenco he dropped any pretense of a story and simply has singers, musicians, and dancers move on and off a big sound stage with nice lighting and screens, flats, and mirrors arranged by cinematographer Vittorio Storaro, another of the Spanish filmmaker's important collaborators. The beginnings and endings of sequences in Flamenco are often rough, but atmospheric, marked only by the rumble and rustle of shuffling feet and a mixture of voices. Sometimes the film keeps feeding when a performance is over and you see the dancer bend over, sigh, or laugh; or somebody just unexpectedly says something. In Flamenco more than any of Saura's other musical films it's the rapt, intense interaction of singers and dancers and rhythmically clapping participant observers shouting impulsive olé's that is the "story" and creates the magic. Because Saura has truly made magic, and perhaps best so when he dropped any sort of conventional story.<br /><br />Iberia is in a similar style to some of Saura's purest musical films: no narration, no dialogue, only brief titles to indicate the type of song or the region, beginning with a pianist playing Albeniz's music and gradually moving to a series of dance sequences and a little singing. In flamenco music, the fundamental element is the unaccompanied voice, and that voice is the most unmistakable and unique contribution to world music. It relates to other songs in other ethnicities, but nothing quite equals its raw raucous unique ugly-beautiful cry that defies you to do anything but listen to it with the closest attention. Then comes the clapping and the foot stomping, and then the dancing, combined with the other elements. There is only one flamenco song in Iberia. If you love Saura's Flamenco, you'll want to see Iberia, but you'll be a bit disappointed. The style is there; some of the great voices and dancing and music are there. But Iberia's source and conception doom it to a lesser degree of power and make it a less rich and intense cultural experience.