https___www.vedantu.com_blog_10-interesting-facts-you-should-know-about-teachers-day.xml
https___shikshakmasik.com_3830__EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD-_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD-_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD-_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD-_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD-_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD_EF_BF_BD-__1.xml
1.1 1.2 2.1 2.2 3.1 3.2 4.1 5.1 5.2 6.1 6.2 7.1 8.1 8.2 9.1 10.1 11.1 12.1 13.1 14.1 15.1 16.1 17.1 18.1 19.1 20.1 20.2 20.3 21.1 21.2 22.1 23.1 24.1 25.1 26.1 27.1 27.2 28.1 28.2 29.1 30.1 31.1 32.1 33.1 34.1 35.1 36.1 37.1 37.2 37.3 38.1 38.2 38.3 39.1 39.2 40.1 41.1 42.1 43.1 44.1 45.1 46.1
Every year on 5th September, Teachers’ Day is celebrated across the country to honor the birth anniversary of Dr. Sarvepalli Radhakrishnan. He was a great scholar, philosopher, recipient of Bharat Ratna, First Vice- President, and second President of independent India, and above all, an evocative teacher. A teacher plays a vital role in every child’s life. On this day, the students pay tribute to their teachers by recognizing their considerate contributions to society and showing gratitude for all the valuable learnings they achieved from them. Below, we will be learning about some of the interesting facts about Teachers’ Day and Dr. Sarvepalli Radhakrishnan. Let’s have a look: Also Read: Why is Radhakrishnan's Birthday Celebrated as Teacher's Day? Born on 5 September 1888, Dr. Sarvepalli Radhakrishnan was the second president of the country and the first vice-president of India. He is well known for his remarkable contributions as a philosopher, teacher, and scholar. He was awarded the title of Sir by the British Government while in 1954, the great educationist was also awarded the Bharat Ratna. In 1962, the Government of India announced September 5 as National Teachers’ Day to celebrate Dr. Radhakrishnan’s birthday. Since then, Teachers’ Day has been observed on this day to showcase his immense commitment to education and students. FACT#1 -The very first interesting fact about Teachers’ Day is that it is celebrated across the world but on different dates. In India, Teachers’ Day is celebrated on 5th September while World Teachers' Day is celebrated on 5th October. India: 5th September Pakistan: 5th October China: 10th September Brazil: 15th October New Zealand: 29th October Malaysia: 16th May Sri Lanka: 6th October Germany: 5th October FACT#2 - Teachers’ Day is celebrated on 5 September in India to pay tribute to Dr. Sarvepalli Radhakrishnan, who was also the second President of the country. FACT#3 - The first time Teachers’ Day was celebrated was in 1962 when President Radhakrishnan assumed office as the President of India. FACT#4 - The World International Teachers’ Day was proclaimed by UNESCO in 1994 to celebrate the commemoration of the signing of the 1966 International Labor Organization /United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) recommendation concerning the status of teachers. FACT#5 - Teachers’ Day began in 1931 at National Central University in China but the day got approval in 1932. Later in 1939, Confucius’ birthday ie. August 27 was proclaimed as Teachers’ Day but in 1951, the declaration was withdrawn and September 10 was declared as Teachers’ Day in 1985. FACT#6 - Teachers’ Day is celebrated in more than 100 countries in the world. The celebration of Teacher’s Day in different countries of the world started during the 20th century. FACT#7 - In the US, it is declared on the Tuesday of the first week of May and is celebrated throughout the week. FACT#8 - In Colombia, teachers are honored on May 15th to celebrate the appointment of San Juan Bautista de la Salle as the patron saint of teachers in 1950. FACT#9 - In Thailand, National Teacher’s Day is celebrated every year on 16 January While the first Teachers’ Day was celebrated in 1957. FACT#10 - 28 February is celebrated as Teachers’ Day in Oman, Syria, Egypt, Libya, United Arab Emirates, Yemen, Saudi Arabia, Algeria, Morocco, and many Islamic countries. Teachers’ Day is celebrated on the occasion of Dr. Sarvepalli Radhakrishnan’s birthday who was a great teacher and made significant contributions in the field of education. Dr. Radhakrishnan was born on 5 September 1888 into a middle-class, Telugu family in Tiruttani town. He was a brilliant student who won various scholarships in his life and attended schools at Tirupati and then in Vellore. He received his bachelor's degree in philosophy from Madras' Christian College. He is also known to be one of India's most popular philosophers of all time. After completing his degree, he became a professor of philosophy at Madras Presidency College and then Professor of Philosophy at the University of Mysore. In 1926, he represented the University of Calcutta at the Congress of the universities of the British Empire. He was appointed as Haskell Lecturer in Comparative Religion at the University of Chicago in 1930. In the year 1948, Radhakrishnan was elected chairman of UNESCO’s executive board. He was awarded the Bharat Ratna, the highest civilian award in the country in 1954. He was also nominated for the Nobel Prize 27 times. He was selected as the second president of India in 1962 and served the nation till the year 1967. On 16 April 1975, Dr. Sarvepalli Radhakrishnan died in Chennai. Do you know how this auspicious day originated? On Dr. Radhakrishnan's birthday, his students and friends requested him to allow them to celebrate his birthday. Dr. Radhakrishnan replied, “Instead of celebrating my birthday separately, it would be a privilege if 5th September is observed as Teachers Day”. Teachers are the most influential personalities in the world who can make a difference in the lives of people. They are the pillars of society who enlighten young minds, carve the path of tomorrow, and mold students into future leaders. Teachers’ day is an event to celebrate the immense efforts of educators or teachers in a child’s life. Teachers’ Day is a wonderful occasion to celebrate and enjoy the beautiful bond shared by teachers and students. So, on this Teachers’ Day, send your teachers a beautiful gift, write them a good thank you message, or organize a memorable celebration in their honor. It is the perfect time to appreciate your teachers for all things they have done for you. Why is 5 September celebrated as teacher's day? It is celebrated as the birth anniversary of a great teacher Dr. Sarvepalli Radhakrishnan, who was a strong believer in education and was a popular diplomat, scholar, the President of India, and above all, a teacher. When was the first Teachers Day celebrated? In 1962 when President Radhakrishnan assumed office as the President of India. What is the slogan of Dr. Sarvepalli Radhakrishnan? The famous quote by Dr. Sarvepalli Radhakrishnan is "Man is a paradoxical being-the constant glory and scandal of this world."
1.1 2.1 3.1 4.1 5.1 6.1 7.1 8.1 9.1 10.1 11.1 12.1 13.1 14.1 15.1 16.1 17.1 18.1 19.1
विश्व शिक्षक दिवस कहाँ कसरी मनाइन्छ ? ‘युनेस्को’ को घोषणा अनुसार हरेक वर्ष अक्टोबर ५ तारिखका दिन विश्व शिक्षक दिवस पर्छ । यस वर्ष यो दिवस दशैंको फूलपातीको दिन (१८ असोज २०७६) मा परेको छ । अक्टोबर ५ लाई नै विश्व शिक्षक दिवस तोकिनुको पछाडि एउटा कारण छ । सन् १९६६ मा फ्रान्सको राजधानी पेरिसमा आयोजित शिक्षकहरूको स्थिति सम्बन्धी विशेष अन्तरसरकारी सम्मेलन अक्टोबर ५ मा समापन भएको थियो । सम्मेलनमा उठेका शिक्षकका पेशागत समस्या समाधानका लागि राष्ट्रहरूलाई गरिएको साझा सिफारिश पत्रमा युनेस्को र अन्तर्राष्ट्रिय श्रम सङ्गठनका सदस्य राष्ट्रका प्रतिनिधिहरूले त्यसै दिन हस्ताक्षर गरेका थिए । त्यही दिनको स्मरणमा युनेस्कोको आह्वानमा सन् १९९४ देखि अक्टोबर ५ तारिखलाई विश्व शिक्षक दिवस का रूपमा मनाउन थालिएको हो । त्यसपछि बिस्तारै विश्वव्यापी बन्दै गएको यो दिवस यस वर्ष २७औं संस्करणमा आइपुगेको छ । अहिले संसारका १०० भन्दा बढी देशले विश्व शिक्षक दिवस मनाउँछन् । अन्य देशहरूले पनि आ–आफ्नै ऐतिहासिक परिवेश अनुसार राष्ट्रिय शिक्षक दिवस मनाएर त्यस मार्फत उनीहरूले विश्व शिक्षक दिवसको अभिप्रायलाई पूरा गरिरहेका छन् । यस वर्षको विश्व शिक्षक दिवस ‘युवा शिक्षकः शिक्षण पेशाको भविष्य’ भन्ने नाराका साथ मनाइँदैछ । नेपालमा हालसम्म विश्व शिक्षक दिवस मनाइएको छैन । गुरु–शिक्षक प्रति सम्मान प्रकट गर्ने गुरुपूर्णिमाको परम्परा पनि क्रमशः धमिलो हुँदै गएको छ । शिक्षण पेशाको मर्यादा र शिक्षकको सम्मान गर्ने प्रयोजनले विशेष दिनका रूपमा संसारभरि शिक्षक दिवस मनाउने चलन चलेको हो । विभिन्न देशले आ–आफ्नै ऐतिहासिक सन्दर्भ अनुसार शिक्षक दिवस मनाउँदै आएका छन् । कुन देशले किन र कसरी शिक्षक दिवस मनाउँछन् त ? हेरौं केही देशको अभ्यास र मान्यता: भियतनाम: नोभेम्बर २० भियतनामको राष्ट्रिय शिक्षक दिवस हो । यस दिन त्यहाँका विद्यार्थीले आफ्ना शिक्षकलाई घरघरमै गएर भेट्छन् र फूलका गुच्छा तथा उपहार दिएर सम्मान दर्शाउँछन् । शिक्षकलाई नयाँ ठाउँ घुमाउन लैजाने र विद्यालयमा आफ्नै हातले मीठा–मीठा परिकारहरू बनाएर भोज खुवाउने चलन पनि छ । आफूलाई पहिले पढाएका शिक्षकहरूप्रति आदरभाव दर्शाउन पूर्व विद्यार्थीहरू समेत विद्यालयमा जम्मा हुन्छन् । शिक्षक दिवसले त्यहाँ गुरु रिझाउने विशेष पर्वकै झ्ल्को दिन्छ । भारत: प्राचीन सभ्यतादेखि शिक्षकप्रति अनुगृहित हुनु र गुरुदक्षिणा चढाउनु भारतीय परम्परा हो । त्यहाँ आधुनिक भारतका द्वितीय राष्ट्रपति सर्वपल्ली राधाकृष्णनको सम्मानमा सन् १९६२ देखि सेप्टेम्बर ५ तारिखका दिन शिक्षक दिवस मनाउने गरिएको छ । यस दिन विद्यार्थीले आफ्ना शिक्षकहरूलाई हातैले बनाएका शुभकामना कार्ड, फूल र विभिन्न घरेलु मिष्ठान्न परिकारहरू उपहार दिन्छन् । त्यस अवसरमा शिक्षक र विद्यार्थीका संयुक्त खेलकुद तथा मनोरञ्जनात्मक क्रियाकलापहरू पनि गरिन्छन् । साथै नाटक तथा सांस्कृतिक नृत्यहरू प्रस्तुत गर्ने, गीत गाउने र शिक्षक–विद्यार्थी बीचका सम्बन्धबारे संस्मरणहरू आदानप्रदान गर्ने परम्परा छ । पं. राधाकृष्णन् राष्ट्रपति हुनु भन्दाअघि अक्सफोर्ड लगायतका विश्वविद्यालयहरूमा प्राध्यापन गरेका पूर्वीय दर्शनका नामी विद्वान हुन् । इन्डोनेशिया: इन्डोनेशियाली शिक्षक सङ्गठन स्थापना भएको दिन पारेर त्यहाँ नोभेम्बर २५ का दिन राष्ट्रिय शिक्षक दिवस मनाइन्छ । यस दिन विदा दिइँदैन । शिक्षक तथा विद्यालय कर्मचारीहरूको सम्मान समारोहहरूको आयोजना गरिन्छ । अभिभावकहरूले पनि बालबालिकाको भविष्य निर्माणमा समर्पित शिक्षकहरूप्रति आभार प्रकट गर्ने र उनीहरूलाई आफ्नो पेशाप्रति अझ् बढी उत्प्रेरित गर्ने दिनका रूपमा यसलाई मनाउँछन् । थाइल्याण्ड: वर्षभरका कार्य दिनहरूमा यदाकदा मात्र फुर्सद पाउने थाई शिक्षकहरू जनवरी १६ तारिखको व्यग्र प्रतीक्षामा हुन्छन् । किनभने त्यस दिन मनाइने राष्ट्रिय शिक्षक दिवस मा समस्त शिक्षकले निष्फिक्रीसँग आराम र मनोरञ्जन लिऊन् भनी अधिकांश विद्यालयमा विदा दिइन्छ । जे–जति विद्यालय खुल्छन् तिनमा पनि यो दिन शिक्षकले पढाउनुपर्दैन । विद्यालयहरूमा दोस्रो त्रैमासिक सत्र शुरू हुनुअघिको यो दिन उनीहरूको पुनर्ताजगीका लागि हो । थाइल्याण्डमा सन् १९५७ देखि नै शिक्षक दिवस मनाइँदै आइएको छ । चीन: जनवादी गणतन्त्र चीनको राष्ट्रिय शिक्षक दिवस १० सेप्टेम्बरमा पर्छ । चिनियाँहरू विदाको यस दिनलाई शिक्षकले आफ्ना विद्यार्थीको लागि गरेको समर्पण, संघर्ष र योगदानको कदर गर्ने पवित्र तिथि मान्छन् । विद्यार्थीले शिक्षकलाई शुभकामना कार्ड र पुष्पगुच्छा दिएर सम्मान प्रकट गर्छन् । चिनियाँ शिक्षक दिवसको इतिहास रोचक छ । सन् १९३९ मा त्यहाँको शिक्षा मन्त्रालयले अगष्ट २७ तारिखलाई शिक्षा दिवसको रूपमा मनाउने निर्णय गर्यो । त्यो दिनलाई इसापूर्वको छैटौं शताब्दीका प्रख्यात दार्शनिक कन्फ्युसियसको जन्मदिन मानिएको थियो । कन्फ्युसियसको जन्मदिन तत्कालीन समयको आठौं सौर्य महीनाको २७औं दिन भएकाले आधुनिक पात्रो अनुसार पनि इस्वी संवत्को आठौं महीनाको त्यही दिनलाई उनको जन्मदिन मानियो । चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टी सत्तामा आइसकेपछि सन् १९५१ मा शिक्षक दिवसको विदा कटौती गरी मे १ अर्थात् मजदूर दिवसकै दिनलाई शिक्षक दिवस मान्ने नियम लगायो । तर शिक्षण पेशाप्रति छुट्टै सम्मान दिन अलग शिक्षक दिवसको माग त्यसपछि पनि बढ्दै गयो । फलस्वरुप सन् १९८५ जनवरी २१ मा सरकारले १० सेप्टेम्बरलाई सार्वजनिक विदा सहितको नयाँ राष्ट्रिय शिक्षक दिवस घोषणा गर्यो । मिति सारिए पनि शिक्षक दिवसका दिन प्राचीन चिनियाँ समाजलाई सदाचारको बाटो देखाउने कन्फ्युसियसको सम्झ्नामा उनका मन्दिरहरूमा ड्रम बजाउँदै नाचगान गर्ने चलन अहिलेसम्म छ । अस्ट्रेलिया: हरेक वर्ष अक्टोबर महीनाको अन्तिम शुक्रवार अस्ट्रेलियाको राष्ट्रिय शिक्षक दिवस हो । यस दिन विद्यालयलाई कुशल नेतृत्व, विद्यार्थीलाई समुन्नत शिक्षा र समाजलाई अघि बढ्न अभिप्रेरणा दिने शिक्षकलाई सम्मान गरिन्छ । विद्यार्थीसँगै उनीहरूका अभिभावक र समुदायका अगुवाहरूले पनि शिक्षकलाई सम्मान गर्छन् । त्यसरी गरिने सामाजिक सम्मानले योग्य, दक्ष र प्रेरणादायी शिक्षकको महत्वलाई सर्वस्वीकार्य रूपमा स्थापित गर्ने मान्यता त्यहाँ छ । अमेरिका: अमेरिकामा मे महीनाको पहिलो पूर्ण सातामा पर्ने मङ्गलवार राष्ट्रिय शिक्षक दिवस मनाइन्छ । यस दिन विद्यार्थीलाई अध्ययन र जीवनमा सफल बनाउन तिनका शिक्षकले पुर्याएको योगदानको स्मरण गरिन्छ । एक दिन मात्र नभई शिक्षक दिवस परेको सिङ्गो साता देशभरका शिक्षकहरूको सम्मानमा शिक्षक र विद्यार्थीबीच आत्मीय अन्तरक्रिया लगायतका विभिन्न क्रियाकलाप गरेर शिक्षक सराहना सप्ताह मनाउने चलन त्यहाँ छ । अमेरिकी समाजमा शिक्षणलाई अति नै प्रतिष्ठित पेशा मानिने कुरा यसबाट प्रष्ट हुन्छ । चिली: हरेक वर्षको अक्टोबर १६ तारिख चिलीको शिक्षक सम्मान दिवस हो । यो त्यहाँको शिक्षक सङ्गठन स्थापना दिवस पनि हो । यहाँका विद्यार्थीले आफ्ना सबै शिक्षकलाई भेटेर वर्षभर उनीहरूबाट पाएका प्रशंसनीय पथ–प्रदर्शनको विवरण लिखित रूपमा बुझाउँछन् । साथमा कदरको सन्देश, कविता, कलाकृति र प्रमाणपत्र शिक्षकसामु प्रस्तुत गर्ने यहाँको प्रचलन अन्यत्र भन्दा पृथक् छ । जाम्बिया: आन्तरिक द्वन्द्व र युद्धका कारण थुप्रै आर्थिक, राजनीतिक तथा सामाजिक सङ्कटहरूसँग जुधिरहेको सानो पश्चिम अफ्रिकी देश जाम्बियामा शिक्षकहरूलाई समाजले उच्च सम्मान दिएको छ । विशेषगरी विद्यालयमा छात्राहरूलाई पढ्ने अवसर सुनिश्चित गर्न यहाँका शिक्षकहरूले पुर्याएको योगदान र उठाएको जोखिमको सर्वत्र प्रशंसा गरिन्छ । त्यही योगदानको मूल्य चुकाउन हरेक वर्ष अक्टोबर ५ अर्थात् विश्व शिक्षक दिवसका दिन विद्यार्थी, विद्यालय व्यवस्थापनका अगुवा र समुदायका अभिभावकहरू जम्मा हुन्छन् र तमाम शिक्षकहरूको सम्मानमा अहोभाव प्रकट गर्छन् । त्यसले जाम्बियाका सम्पूर्ण शिक्षकलाई अर्को एक वर्षसम्म पुनर्बल दिन्छ । लिथुआनिय: युनेस्कोले घोषणा गरेको विश्व शिक्षक दिवसकै दिन, अक्टोबर ५ मा मनाइने लिथुआनियाको राष्ट्रिय शिक्षक दिवसमा त्यहाँका विद्यालय त खुल्छन् तर शिक्षकले पढाउँदैनन् । त्यसदिन माथिल्लो कक्षाका विद्यार्थीले पढाउँछन् र शिक्षकहरू विद्यार्थीसँगै कक्षामा बस्छन् । त्यसदिन कक्षाकोठामा शिक्षक र विद्यार्थी बीच परस्पर विपरीत भूमिकाको आदानप्रदान हुन्छ । सिकाइ प्रक्रियामा सहभागी दुवै पक्षका समस्या आपसमा बुझन यस्तो अभ्यास उपयोगी हुने लिथुआनियालीहरूको विश्वास छ । कक्षाबाट बाहिरिएपछि शिक्षक र पढाउने भूमिका पाएका विद्यार्थी बीच अन्तरक्रिया गरिन्छ र सकिएपछि विद्यार्थीले साङ्गीतिक कन्सर्टको आयोजना गर्छन् जहाँ शिक्षकलाई मनोरञ्जनका लागि आमन्त्रण गरिन्छ । सँगसँगै शिक्षकहरूलाई पुष्पगुच्छा दिएर विद्यार्थीले सम्मान दर्शाउँछन् । उनीहरू कक्षामा पढाउने शिक्षक बाहेक विद्यालयका प्राचार्य तथा कर्मचारीहरूलाई चाहिं अक्टोबर महीनाको पहिलो शनिवार धन्यवाद दिने गर्दछन् । टर्की: देशकै संस्थापक एवं प्रथम राष्ट्रपति मुस्तफा अतातुर्क (सन् १८८१–१९३८) लाई सर्वोच्च गुरु मान्ने मुलुक गणतन्त्र टर्कीमा उनैले तोकेको दिन २४ नोभेम्बरमा राष्ट्रिय शिक्षक दिवस मनाइन्छ । राष्ट्रिय शिक्षक दिवस मनाउने क्रममा टर्कीका सम्पूर्ण शिक्षकहरू ‘नयाँ पुस्ताको सिर्जना शिक्षकले गर्नेछन्’ भनी अतातुर्कले दिएको अभिव्यक्तिलाई आदर्श मान्छन् र त्यसलाई चरितार्थ गर्नु आफ्नो कर्तव्य ठान्छन् । मलेशिया: नेपालमा कसैले ‘हरि गुरु’ भन्यो भने हरि नाम गरेका अलि पाका शिक्षकलाई सम्बोधन गरे जस्तो सुनिन्छ । तर मलेशियामा ‘हरि गुरु’ देशभरका शिक्षकको राष्ट्रिय पर्व हो । त्यहाँ शिक्षक दिवसलाई नै ‘हरि गुरु’ भनिन्छ । किनभने मलाय भाषामा ‘शिक्षक’ लाई ‘गुरु’ र ‘दिन’ लाई ‘हरि’ भनिन्छ । त्यहाँ हरेक वर्ष ‘हरि गुरु’ मनाउने दिन मे १६ तारिख हो । त्यस दिन विद्यार्थीले आदर सम्मानका साथ उपहार दिएर शिक्षकलाई अधिकतम खुशी बनाउने प्रयत्न गर्छन् । शिक्षक मासिक, २०७६ असोज अंकमा प्रकाशित ।