https___askaboutireland.ie_learning-zone_secondary-students_irish_an-cultur-gaelach_bailiuchan-samuel-l.-mac_na-scribhneoiri_dubhghlas-de-hide__1.xml
1.1 2.1 2.2 2.3 2.4 3.1 4.1 4.2 4.3 5.1 6.1 6.2 6.3 7.1 8.1 9.1 10.1 11.1 12.1 13.1 14.1 15.1 16.1 17.1 18.1 19.1 20.1 21.1 22.1 23.1 24.1 25.1 26.1 27.1
The Irish Constitution The Constitution of Ireland was voted in the by Irish people and passed in 1937. In the Irish language it is known as 'Bunreacht na hÉireann’ which means ‘Basic Law of Ireland’. It is a detailed legal document which declares Ireland (Éire) as a sovereign state and sets out to embody characteristics of a republic. The Constitution comprises of fifty Articles which are divided into two categories. The main institutions of the State This outlines the role of government and how it is organised. It defines the function of the President and their authority. It also establishes the court system and its powers. The Fundamental Rights of the citizens The Constitution sets out that it is the right of the Irish people to govern themselves and establish their own laws. The law established by the Constitution cannot be changed unless there is a constitutional referendum in which majority rules, only then can the constitutional change be enacted. Every Irish citizen over the age of eighteen is entitled to vote in a referendum. Upload to this page Add your photos, text, videos, etc. to this page. Map Search Content Secondary Students - CSPE - History - Science - Gaeilge - Music - Art - Geography - Environmental and Social Studies - Home Economics - Features - Games & 3D Tours - FunZone - How to do Research - Find your Local LibraryFind your Local Library - Ask a LibrarianAsk a Librarian - How to do a ProjectHow to do a Project
1.1 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 6.1 6.2 6.3 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 8.1 8.2 8.3 8.4 9.1 9.2 10.1 10.2 10.3 10.4 10.5 11.1 12.1 13.1 14.1 15.1 16.1 17.1 18.1 19.1 20.1 21.1 22.1 23.1 24.1 25.1 26.1 27.1 28.1 29.1 30.1 31.1 32.1 33.1 34.1 35.1 36.1 37.1 38.1 39.1 40.1 41.1 42.1 43.1 44.1 45.1 46.1 46.2 47.1 48.1 49.1 50.1 51.1 52.1 53.1 54.1 55.1 56.1 57.1 58.1 59.1 60.1 61.1 62.1 63.1 64.1 65.1 66.1 67.1 68.1 69.1 70.1 71.1 72.1 73.1 74.1 74.2 75.1 76.1 77.1 78.1 79.1 80.1 81.1 82.1 83.1 84.1 85.1 86.1 87.1 88.1 89.1 90.1 91.1 92.1 93.1 94.1 95.1 96.1 97.1 98.1 99.1 100.1 101.1 102.1 103.1 104.1
Dubhghlas de hÍde Ba é Dubhghlas an triú mac a bhí ag an Urramach Arthur Hyde, Canónach Aill Fhinn, agus reachtaire Thig Baoithín. Nuair a rugadh Dubhghlas, bhí a athair ina reachtaire i gCill Mhic Tréana, i gCo. Shligigh. Rugadh Dubhghlas ar an gCaislean Riabhach, agus ba ansin a baistíodh é. Bhí an bhruitíneach ar Dubhghlas ina pháiste, agus dá bharr sin, is sa mbaile, óna athair, a fuair sé a chuid bunoideachais. D'athraigh an teallach go Dún Gár nuair a bhí an gasúr seacht mbliana d'aois. Is cosúil go raibh Gaeilge sa gceantar, agus go raibh eolas ar an teanga ag Dubhghlas ina óige. Sa mbliain 1880, chuaigh sé go Coláiste na Trionóide, agus rún aige dul le diagacht. Chríochnaigh sé an cúrsa, ach, níor ghlac leis an gcéim. Bhain sé céim B. A. amach sa Nua Litríocht sa mbliain 1884. Rinne sé dlí, agus bhain amach céim L. D'fhoilsigh sé a chéad leabhar, Sgéulaigheachta in 1889, bailiúchan de scéalta ó'n mbealoideas. Scribhneóir b'isiúil a bhí ann as sin amach. Chuir sé aithne mhaith ar Lady Gregory, ar W. Yeats, Edward Martyn, Tomás Bán Ó Conceannain. Phós sé Lucy Kurtz, de bhunú na Gearmáine, agus bhí beirt iníon acu. Bhí 'An Craoibhín' ar dhuine de bhunaitheóirí Chonradh na Gaeilge, agus ar dhuine de na daoine ba gníomhaigh. Bhí sé ina uachtarán ar an gConradh ó bunaíodh é 1893, go dtí 1915, nuair a d'éirigh sé as de bharr an pholaitíocht a bheith ag déanamh áit san eagraíocht. Bhailigh sé go leor airgid ar thuras a thug sé ar Mheiricea ar son an Chonartha. Léiriodh a dhráma Casadh an tSúgáin sa mbliain 1901. Bronnadh saoirse Bhaile Átha Cliath air, agus saoirse Luimnigh. Bhí sé ar dhuine de bhunaitheóirí Cumann Béaloideas Éireann. Bhailigh sé ualach mór amhráin, agus scéalta, le linn a shaoil. Scríobh sé filíocht, aistí, drámaí, agus go leor, leor eile, agus rinne sé aistriucháin. Cé go raibh sé ina bhall de'n tSeanad ar feadh tamaill, ba bheag suim a bhí sa bpolaitíocht aige. Bhí sé in ann seacht gcineál teanga a labhairt ar a thoil. Fuair dochtúracht oinigh ó Ollscoil Ríoga na hÉireann, Ollscoil na Breataine Bige, agus Ollscoil Bhleá Cliath.Tugadh post dó mar Ollamh le Teanga nuair a bunaíodh Ollscoil Náisiúnta na hÉireann, post a bhí aige go dtí 1932. Chuaigh sé chun cónaí i Ráth Treá an bhliain sin, teach a bhí ceannaithe ag a chairde dó roimhe sin. Ar theacht do Bhunreacht na hÉireann , toghadh d'aon ghuth é mar an chéad Uachtarán ar Éirinn, i Mí na Bealtaine, sa mbliain 1938. Cé go bhfuair sé stróc i 1940, le linn a chéad théarma de'n uachtaránacht, agus gur chaill sé luth na gcos, choinnigh sé air ag obair, gur chríochnaigh sé an dara tearma, 1945. Chuaigh sé chun cónaí i bPáirc an Fhíonnuisce nuair a bhí a sheal mar Uachtarán thuas. Tá bailiúchán dá chuid scríbhinní san Leabharlann in Ollscoil na hÉireann Gaillimh. Fuair An Craoibhín Aoibhinn bás ar an 12ú lá de Iúl, 1949. Ta sé curtha in áit a mhuintire i nDún Gár, Co. Ros Comáin. Cuid dá shaothar Leabhar Sgeulaigheachta, 1889. Abhráin Grádha Chúige Chonnacht 1893. Ubhla de'n Chraobh, dánta agus amhráin, 1900. Fáith sgéal, agus Óid an Óireachtais, 1901. Casadh an tSúgáin, dráma, 1902. An Tincéara agus an tSiog 1902. An Naomh ar Iarradh, dráma, 1902. Dráma Breithe Chriosta, 1903. Pleusgadh na Bulgóide, dráma, 1903. Abhráin an Reachtabhraigh, 1903, agus 1933. athchló, 1935, '69, '74. An Cleamhnas, dráma, 1904. Abhráin Diadha Chúige Chonnacht, 1906. An Pósadh, dráma, 1934. Maistín an Bhéarla, dráma. The Story of Early Gaelic Literature Upload to this page Add your photos, text, videos, etc. to this page. Map Search Related LibrariesGalway County Library Contact this library » Content Secondary Students - CSPE - History - Science - Gaeilge - Ceachtanna Gaeilge: Modúil 1-10 - An Cultúr Gaelach - Litríocht na Sean-Ghaeilge - Meath agus Athbheochan - An Ghaeilge Inniu - Litríocht na Gaeilge - Translation: Irish Language and Literature - An Cheathrú Rua - Bailiúchán Samuel L. Mac Guidhir - Amhráin - Árd Fheiseanna Chonradh na Gaeilge (1903-21) - Béaloideas Chonnacht - Béaloideas Ghinerálta - Creideamh - Drámaí - Filíocht - Finscéalta - Foghlaim na Gaeilge - Gearrscéalta - Leabhair don Aos Óg - Leabhair Scoile - Nádúr - Paidreacha - Stair - Tír Eolaíocht - Uimhríocht - Úrscéalta - Ilgnéitheach - Na Scríbhneoirí - Piaras Béaslaí - Colm de Bhailís - Micheál Breathnach - Dubhghlas de hÍde - Seosamh Laoide - Seoirse Mac Clúin - Tomás Mac Domhnaill - Seaghán P. Mac Énrí - Eóin Mac Néill - Pádraig Mac Piarais - Pádraic Ó Conaire - Pádraig Óg Ó Conaire - Tomás Bán Ó Conceannain - Pádraig Ó Domhnalláin - Pádraig Ó Duinnín - Colm Ó Gaora - Peadar Ó Laoghaire - Micheál Ó Máille - Tomás Ó Máille - Énrí Ó Muirgheasa - Tomás Ó Raghallaigh - Seán Ó Ruadháin - Pádraig Ó Siochfhradha - Labhairt agus Scríobh - Prós - Filíocht - Music - Art - Geography - Environmental and Social Studies - Home Economics - Features - Games & 3D Tours - FunZone - How to do Research - Find your Local LibraryFind your Local Library - Ask a LibrarianAsk a Librarian - How to do a ProjectHow to do a Project