Haber metni: Velidedeoğlu ailesinin, en değerlileri paylaşılmış anılar olmak üzere, ev düzeni ile de, verilmiş emeklerin, savunulan değerlerin havasını saçan bir ışığı vardır.. Ayırdına varamadan gülümsetir, güven verir. Sevgili Velidedeoğlu Hocamızın son söyleşisinden de anımsadığım gülen yüzüyle oturuşu, konuşmasının canlı kopyası gibi kocaman fotoğrafı koltuğun üzerindeki duvarda asılı. Meriç Velidedeoğlu, “Son söyleşilerinden birinden en sevdiğim fotoğrafı..” açıklamasını boşuna yapmıyor. Odada bir tek Meriç Velidedeoğlu’nun gönlündeki önceliklere göre yaptığı fotoğraf seçimlerindeki, yer değişiklikleri dikkat çekiyor.. İstesem de istemesem de öncelikli Sevgili Hıfza Veldet Velidedeoğlu Hocamız ile yaptığım son söyleşinin anıları ile Meriç Velidedeoğlu’yla yapacağım bu ilk söyleşinin duyguları birbirine karışıyor. Odanın bilgelik saçan havası, inansanız da inmasanız da ikimizin birden yüzlerindeki gülümsemeye yayılıyor. Biri iki saat ayırdına varılamadan birçok saate gönüllü uzatılırken, asla bir söyleşi sayfasında özetlenemeyeceği, okurla paylaşılamayacağı kaygısını da besliyor.. Soru hazırlama kaygısı olmadan, sadece kimi tarihler, bellek yanılsamaları, boşlukların, eksikliklerin kayda geçmesi adına arada bir söze girme gereğini duyuyorum. Meriç Velidedeoğlu ise ilk kez yaşamını, bir Cumhuriyet kadını olarak kendi seçimleri, öncelikleri ile anlatmak sorumluluğu içinde, alabildiğine abartısız, ancak gerçek kimliği ve önceliklerini de açığa çıkaracak bilinçli seçimlerle kısacık notlarla anlatmaya koyuluyor. Arada “Dersinizi çok iyi çalışmışsınız, bana sayfaya sıkıştırma zorluğu dışında yapacak iş bırakmamışınız” çıkışlarıma takılıyor. Size Meriç Velidedeoğlu kimliği, verdiği emeklerin değerleri üzerinden özet yapabilmem söz konusu olamasa da, kimi ipuçları verebilme umuduyla...   İlkokul yılları, Fatih İmrahor’daki evin çocukluk anılarını atlayarak 1945, 3. sınıf öğrencisi günlerine geçiş yapıyorum. Eğitimin içeriğinin doldurulmasına ilkeli, özen gösterilen yıllardayız. Öğrencilerden her gün birinin evinde okunan gazeteyi sınıfa getirmesi istenmiş. Meriç Karacaovalı evden babasının okuduğu Son Telgraf’ı getirmiş. Sınıfta babaları subay olan iki arkadaşları varmış. Onların ikisi de kendi günlerinde babalarının okuduğu Cumhuriyet gazetesini getirmişler. Meriç Hanım, okunan haberler, içeriklerinden çok etkilenmiş. Babasına, arada bir onlara da Cumhuriyet alıp alamayacağı dileğini aktarmış. “Almak istiyorsan harçlığından ayırıp alabilirsin” yanıtı gelmiş. Arada bir alıp okumaya başlamış. Tramvay arkalarında bağıra bağıra günlük gazetelerin satışını yapan çocukların, düşecekleri korkusu kadar, çığırtkan bağrışları da dikkatini çekermiş. Cumhuriyet’i satanların aralarında olmaması dikkatini çekermiş. Sorgulayınca Cumhuriyet’in bağırarak değil, seçilerek okunduğu sonucuna ulaşmış. Savaş yılları öğrenci gençlik içinde o da sinemaya gitmeyi çok severmiş. O zamanın reklamlarında Alman Fox, reklamlarıyla önde. Fox’un dünya haberleri ayırımsız bütün sinemalarda. Savaş haberlerini filmler kadar dikkatle izliyor. Bugünün tersine işlevde birçok aydın için dikkatle izlenen Fox haberleri ile çelişkisine işaret ediyor. Meriç Hanım’la sadece İmrahor Mahallesi değil, İstanbul Kız Lisesi öğrencilik yıllarımızdan da dönem farkları ile ortak anılarımız var. Elbet kalite erozyonu örnekleri yanında, eğitim seferberliği, birliğinin kazanımlarının kolay kolay silinmediğinin örnekleri de. Çok daha anlamlı kazanımları sayesinde, kuşkusuz kişisel öğrenme, toplumsal sorumluluk duyma, kendi kendini geliştirme yetileriyle kazanımlar çok fazla. Son sınıfta “fen”e geçişten önce, ilk gününden kimyayı seçme kararlılığı var. İlk kız lisesi birincisi seçiliyor. Gömüldüğü laboratuvarların araştırmaya yönlendirici bugüne göre olağanüstü olanak yaratan koşullarını hiç unutmuyor. 5 yıllık kimya mühendisliği eğitimi, devamında sınai kimyadan asistanlık seçimi geliyor. Ailesinin İzmir’e taşınmasının ardından İzmir Kimya Fakültesi kuruculuğu çalışmalarının içine dalarak elinden gelen her aşamadaki üretimin, çalışmanın içine gönüllü katılıyor. Ülkemizin zeytin başta, yağlı ürünler üretiminin sanayide değerlendirilmesi, işlenmesi çalışmalarına dönük araştırmaları üstleniyor. Çalışma yaşamında ülke üretimine dönük duyarlılıklarıyla, öncelikleri, derneklerde de çalışma çabalarını biliyor. Meriç Hanım’ın Cumhuriyet kadını kimliği, bilinci, eğitim çalışmaları bilendikçe bileniyor.. 1976’da, Cumhuriyet kadınları arasındaki yeri, Cumhuriyet devrimleri, değerleri üzerinden birikimleri ile donanımlı olarak Velidedeoğlu’nun karşısına çıkması, çevrelerinde tanıklık edenlerin de ortak yargısı ile, “Ortak değerler, duygular, algılar üzerinden yıldırım aşkı”, yıldırım evlilik önerisi ve kararı ile taçlandırılmıştı. Velidedeoğlu Hocamın, “Biz her günü iki katı ile yaşıyoruz” açıklamaları da, özünde özdeşleşmiş Cumhuriyet devrimleri, laiklik, medeni hukuk, insan hakları, kadın hakları, emek, çocuk hakları çalışmalarının yeni kuşaklara taşınması sorumluluklarının paylaşılmasında birleşik kaplar enerjisinin oluşturulmasının zorlu koşularını, emek ağırlığını özetliyordu... Meriç Velidedeoğlu’nu “Çağdaş Yaşam” üzerinden en çok onurlandıran çalışmaları.. İstanbul’da “Çağdaş Yaşam”ın kuruluş çalışmaları.. Aysel Çelikel, Necla Arat, Türkan Saylan, Aysel Ekşi, Meriç Velidedeoğlu’nun aralarında oldukları geniş bir kurucular, Cumhuriyetçi kadınlar çabası.. Çağdaş yaşamın, kadınlar, gelecek kuşaklara yönelik kazanımlarını, kadınlar, kız çocuklarının eğitimleri öncelikli çoğaltmak, katlamak çabaları.. Meriç Velidedeoğlu işte tam da bu noktada, kurucu yönetim kurulu üyesi olarak, kendisine düştüğünü düşündüğü payı, gönüllü olarak üstlendi. Söylev’den yola çıkarak, kurtuluş ve kuruluş savaşları süreçlerini, Atatürk devrimlerini, laik Cumhuriyetin, medeni hukuk devrimlerinin tüm kazanımlarının kadınlara, kız çocuklarına dönük haklar ve hedeflerini topluma ulaştırma sorumluluğu, çalışmaları kapsamında, bir anlamda paket program olarak geliştirdiği çalışmaların bütünlüğü içinde, birbirinden değerli tiyatro sanatçıları gönüllülük içinde görsel sunumda doğrudan görev aldılar. Bir kişi Söylev’i okuyarak konuya ilişkin devrimler üzerinden belgeleri de perdeye taşıyordu. Bir başka devlet sanatçısı, Söylev’in söz konusu devrim gündemi üzerinden günlük yaşamımızda yaratılan sonuçların anlamlarının açıklamasına yine görsel örneklerle kanıtlar sunuyor.. Söylev üzerinden, tek tek devrimlerin günümüz yaşamına aktarılmalarıyla, toplumsal kazanımların anlamlanması, olumlu sonuçlanmalarının Çağdaş Yaşam’a aktarımları.. 85 dakikalık 150 belge ile görsellenmiş sunumun öncesinde genellikle Meriç Velidedeoğlu’nun  çağdaş Yaşam’ın kitlelere ulaşmasında engel oluşturan güncel çarpık gelişmeleri sunum girişi ile yine çoğunlukla uzman bilim insanı, aydınlanmacı konuşmacıların katkıları ile gerçekleştirilen değerlendirme söyleşileri.. Ülke okulları, liseleri, belediyeler, askeri, sivil okullar, üniversiteler, sivil toplum örgütlerinin organizasyonları gönüllülüklerinde oluşturulan, çok yaygın yurtdışında da, illeri aşmış olarak ilçe ilçe sayısal patlamalar içinde yaygınlıkla katlandıkça.. En az 250 kez Anadolu’yu dolaşıldıkça, dünyanın önemli merkezlerinde de 3.5 yılı aşkın bir süreçte yaygınlaştıkça, Çağdaş Yaşam örgütlenmelerinde de gönüllük ve patlama getiren toplumsal karşılığı geliyor. Basılan Söylev’ler de 10 yılı geçti. Meriç Velidedeoğlu, Çağdaş Yaşam’ın 30. yılında yüz bin çocuğa bağış yapılabilecek bir duruma gelindiğinin müjdeli duyurusu yapıldığını anımsatıyor. Yüz bin çocuğa bağış yapabilecek duruma gelmiş Çağdaş Yaşam Derneği’nin, burs verdiği çocukların bilinçlenmeleri, çağdaş yaşam değerlerine dönük kazanımları adına en azından, Atatürkçülük, devrimlere ilişkin, Söylev üzerinden çalışmaların yenilenmesi gereğinin altını çiziyor.. Örgütsel sorumlulukların farkındalığı için, Çağdaş Yaşam’ın, çocuklarının geleceği için çağrı ile nokta koyuyor.. Geçmişteki “Tehlikenin farkında mısınız?” uyarılarına kulak tıkanması nedeni ile gelece yönelik yaşanmış olumsuz gelişmelerden ders alınmasını diliyor..
Yaptığı her işin ortak paydası toplumsal yarar