Haber metni: Türkiye’de kadınlara atılan dayağın gerekçelerinden biri de yemeğin dibini tutturma ‘kusuru’na dayanıyor. Hiç şaşırtıcı değil. Eş seçiminde tercihi sorulan Türk erkekleri, zaten dayak habercisi olan o seçeneği söylemiş: “Kadının iyi yemek yapması.” Yemeği yakarsan yandın. Kadın ve erkeği daha eşit ülkelerde de sormuşlar soruyu. Mesela Fin erkekleri, “Benden akıllı kadını tercih ederim” demiş. Dünya Ekonomik Forumu’nun (WEF) cinsiyet eşitsizliği raporlarında emin adımlarla aşağı doğru iniyoruz. Geçen yıl 122’nciydik, bu yıl 124’üncü. 135 ülke arasında. Sonunculuğa 11 kaldı. Ama zor. Yemen, Pakistan, Çad, Suriye, Suudi Arabistan filan var sonlarda. Onları geçmek zor. Kadınların ekonomik hayata katılımı, fırsat eşitliği, eğitimdüzeyi ve sağlık kriterleri esas alınarak hazırlanıyor bu endeks. Kadın istihdamında düşük oran, eşit işe az ücret, siyaset ve iş dünyasında düşük temsiliyet, yükseköğrenimde geri kalmışlık Türkiye’yi aşağı sıralara itiyor. İzlanda, Finlandiya ve Norveç ise ilk üç sırada yer alıyor. Bu arada Türkiye, ekonomiye katılımve fırsat eşitliği kategorisinde bölgenin en kötüsü pozisyonunda. En dipte. Rapor geçen ay yayınlandı. Ayrıntılarımalum. İsteyen detaylarına bakabilir (http://www3.weforum.org/docs/WEF_GenderGap_ Report_2012.pdf). Şimdi gelelim, bu endeksi bir bir doğrulayan çalışmaya. York Üniversitesi psikologlarıMarcel Zentner ve KlaudiaMitura, bir ülkedeki cinsiyet uçurumunun, eş seçimindeki tercihleri nasıl belirlediği üzerine bir çalışma yapmış. Cinsiyet uçurumu büyüdükçe, kadın ve erkeğin eş tercihindeki zıtlığın, uçurumun da derinleştiğini bulmuşlar.  İ  Araştırmacılar 10 ülkeden 3 bin 200 kişiyle online anket yapmışlar. “Eş seçerken hangi değerlere bakarsın, namusmu güzellikmi, ihtiras mı paramı vs?” skalası üzerinden seçenekler işaretlenmiş. O 10 ülkeyi deWEF endeksine bakarak seçmişler. a- Görece eşit ülkeler. b- Geri fakat yükselişe meyilli olanlar. c- Fena halde cinsiyetçi olanlar. Endekste aşağılarda sürünen Türkiye tabii ki c grubunda. Güney Kore ile birlikte. İşte bu iki ülkenin erkeklerinin kadından beklediği meziyetler: Bakire olması, iyi yemek yapması ve güzel olması. Çünkü eşitsizlik kapanına kısılan kadına biçilen toplumsal rol böyle. Peki Türk kadınının eş seçiminde öncelikli tercihi ne? Cevabı tahmin etmek gayet kolay: “Paralı erkek. “Endeksteki yerinin doğal sonucu. Eğitimve fırsat eşitliği bulunmayan, ekonomik özgürlüğünü elde edememiş kadının tek çıkış yolu; zengin koca. Onu da bulmak kolay olmadığına göre, kısmetinde kimvarsa ona varıyor, biraz şansın varsa yemeği yaktığında azar işitmekle kalıyorsun. Ama işin ucunda dayak da var. Polis-adliye sayfalarındaki haberlere bakın. Dayak bahanelerimanzumesi sanki. Yemek tuzlu olmuş, dayak. Dolmanın dibi tutmuş, kötek. İşin kötüsü kadınların yüzde 5.8’i, yemeği yakan hemcinslerine dayak atılmasını da haklı buluyor.  Kadın ve erkeğin görece eşit olduğu ülkelerde ise eş seçiminde farklı değerler yüceliyor. Zekâ ve eğitimdüzeyi gibi. Geleneksel roller tercih nedeni olmaktan çıkıyor. Evrimpsikolojisine göre soyunu devam ettirmeye güdülenmiş erkek genç kadını; kadın ise çocukları için kaynakları verimli erkek ister. Ancak cinsiyetler eşitlendikçe evrimsel tercihler de ortadan kalkıyor. Kadın ve erkeğin tercih kriterleri birbirine yakınlaşıyor. Bekâret ve para önceliği gibi zıt kutuplara kaçmıyor. Kadın zaten çalışıp kazandığı için erkekte paradan başka nitelikler arıyor.Mesela Alman kadınları “Ev işi yapan erkek isterim” diyor. Finlandiyalı erkekler ise kendilerinden biraz daha zeki olan kadınları tercih ediyor. Kadınlar ise tam tersi, “Erkek benden zeki olmasın” fikrinde. ABD’de çıkan sonuçlar da ilginç. Kadınlar bakireliğe erkeklerden daha fazla önemveriyor. Evrimpsikolojinin teorileri ne kadar çöplük malzemeyse, “Kadın-erkek beyni farklıdır” söylemi de bir o kadar çöp sepetine atılmaya aday. Çünkü araştırmaların ortaya çıkardığı bir başka gerçek daha var: Kadın-erkek eşitliğine yaklaşan ülkelerde cinsiyetler arası zihinsel beceri farklılıkları da ortadan kalkıyor. Eşitlikçi toplumlarda kız ve erkek çocuklarınınmatematik notları da eşitleniyor. Kadınların çözemediği cebir problemi bulunmuyor.
Adamlar onun için evleniyor, bilesiniz