تجلی جمال و جلال در دیوان حافظ

تجلی گه جمال و گه جلال است رخ و زلف آن معانی را مثال است
صفات حق تعالی لطف و قهر است رخ و زلف بتان را زان دو بهر است
تجلی ذات مطلق هستی و پرتو تابش آن یگانه خورشید عالم ذات, در کسوت اسما و صفات و اعیان ثابته, یا ظهور وحدت در کثرت, موضوعی است که همانند اندیشه وحدت وجودی, به تقلید از مکتب عرفانی ابن عربی در آثار نویسندگان و شاعران عارف مسلک مطرح گردیده است. تجلی ذاتی و اقسام آن در کسوت اسما و صفات جمالی و جلالی, در برگ برگ صحیفه زرین و پرنقش و نگار ادب عرفانی خودنمایی کرده و در آیینه دیوان رند سرمست از جام تجلی صفات, یعنی حافظ شیرازی در کسوت اندام های لطف آمیز و قهرآمیز معشوق, و در شکل و صورت ادبی (عارفانه-عاشقانه) و شخصیتهای اساطیری, تاریخی, داستانی ,مذهبی که هر کدام مظهر و نماد تجلی اسما و صفات جمالی و جلالی معشوق ازلی هستند, متجلی گردیده است. نگارنده در این نوشتار به تفحص در این زمینه همراه با ذکر شواهدی از دیگر عرفا پرداخته است.