پایش کیفی آب رودخانه مهاباد از لحاظ پارامترهای میکروبیولوژیکی بر اساس پروتکل 1011 سازمان ملی استاندارد ایران

سابقه و هدف: توجه به کیفیت آب برای تداوم زندگی بشری ضروری است. منابع آب یکی از پایه های اساسی توسعه پایدار به حساب می آید و در سال-های اخیر در زمینه بررسی کیفیت آب تحقیق های گسترده ای انجام شده است. یکی از مسئله های مهم در بهره برداری از منابع آب, کیفیت آن است که در غیر این صورت پیامدهای غیرقابل انتظاری در بخش کشاورزی, شرب و صنعت حاصل خواهد شد. رودخانه مهاباد که در دشت مهاباد قرار گرفته یکی از مهم ترین رودخانه های استان آذربایجان غربی است. مساحت حوضه آبریز و متوسط آورد سالانه رودخانه مهاباد به ترتیب 806 کیلومتر مربع و 295 میلیون متر مکعب است. در این پژوهش سعی شده است که کیفیت آب رودخانه مهاباد از نقطه نظر برخی پارامترهای میکروبیولوژیکی و ارزیابی میزان خودپالایی رودخانه مورد بررسی قرار گیرد. برای دست یابی به این هدف, استانداردهای بین المللی آب آشامیدنی و آبیاری مورد استفاده قرار گرفتند. مواد و روش ها: در مطالعه حاضر که از نوع توصیفی – مقطعی است, نمونه برداری در طی 6 ماه از 4 ایستگاه به ترتیب شامل ایستگاه شماره یک کیلومتر 20 سد مهاباد (بالادست روستای کوثر), ایستگاه شماره دو کیلومتر 15 سد مهاباد (بالادست روستای دهبکر), ایستگاه شماره سه کیلومتر 10 سد مهاباد و ایستگاه شماره چهار کیلومتر 5 سد مهاباد انجام پذیرفت و جهت سنجش باکتری های شاخص آلودگی آب از روش MPN استفاده گردید. یافته ها: هفت پارامتر بیولوژیکی شامل دیاتومه, کلروفیسه, سیانوفیسه, پرتوزوآ, روتیفر, کرستاسه, نماتد, کلر باقی مانده, مقدار احتمالی, مقدار تأییدی و اشرشیاکلی گرماپای اندازه گیری شد. نتایج مربوط به آنالیز داده ها نشان از بالا بودن بار میکروبی آب رودخانه داشت. به طوری که میزان باکتری های کلیفرمی در ایستگاه های شماره 1 و 4 در اکثر نمونه برداری ها بالاتر از حد استاندارد قرار داشت. نتیجه گیری: نتایج حاصل ازمحاسبه های MPN در طول تحقیق نشان داد, به رغم بالا بودن میزان آلودگی میکروبی در ایستگاه های شماره 1 و 4 این میزان روند کاهشی در پیش گرفته است که این امر به دلیل جریان حرکت آب و توان خودپالایی آن است.