بررسی تغییرات بافت شناسی جداره واژن گاومیش در مراحل مختلف آبستنی

هدف: مقایسه تغییرات بافت شناسی بوجود آمده در زمان غیر آبستنی و در ماههای مختلف آبستنی در جداره واژن گاومیش.طرح: مطالعه بافت شناسی جداره واژن با استفاده از روشهای مختلف رنگ آمیزی.حیوانات: تهیه نمونه بافتی از واژن 59 گاومیش زنده غیر آبستن و آبستن, 7-4 گاومیش در هر یک از ماههای آبستنی و 5 گاومیش غیر آبستن. روش: نمونه های بافتی پس از تهیه و آماده سازی در آزمایشگاه, به روش هماتوکسیلین - ائوزین, ورهاف, تولوئیدن بلو, پانتین و آهن وایگرت رنگ آمیزی شده و تعداد لایه های سلولی, تغییرات سلولهای مخاطی, پراکندگی فیبروبلاستی و عروقی در زیر مخاط, پراکندگی سلولهای ایمنی و تراکن رشته های الاستیک و کلاژن در بافت همبند مخاط و زیر مخاط و لایه عضلانی مورد مطالعه قرار گرفتند.تجزیه و تحلیل آماری: جهت بررسی اختلاف ما بین داده ها از آزمون تجزیه واریانس یکطرفه و متعاقبا آزمون دانکن استفاده شد.نتایج: تعداد لایه های سلولی اپی تلیوم مخاط در طول دوران آبستنی تقریبا یکسان بوده واختلاف معنی داری بین آنها وجود نداشت. از ماه دوم آبستنی سلولهای ترشحی در لابه لای سایر سلولهای مخاطی و بخصوص در لایه سطحی مشاهده شدند که در ماه پنجم آبستنی تعداد آنها به طور معنی دار(P<0.01) به حداکثر رسیده و از ماه هفتم آبستنی کاهش یافت. سلولهای آبستنی نیز, از ماه چهارم آبستنی در مخاط حضور نسبی دارند که با پیشرفت آبستنی بر تعداد آنها به طور معنی دار (P<0.01) افزوده شد و در ماههای نهم و دهم بسیار افزایش پیدا کرده و به شکل بالونی مشاهده گردید. پراکندگی پلاسماسل ها نیز در سه ماه اول آبستنی در مخاط و زیر مخاط بیشتر از ماههای دیگر آبستنی بود. بر فعالیت عروقی نیز با پیشرفت آبستنی افزوده شده و در ماههای آخر آبستنی زیر مخاط کاملا پر عروق و پرخون مشاهده شدند ولی پراکندگی آنها در طبقه عضلانی نسبتا بیشتر از طبقه مخاط و زیر مخاط بود. رشته های کلاژن نیز بلافاصله در زیر اپی تلیوم نسبتا کم بوده و ظریف ولی به طرف زیر مخاط بر تراکم و ضخامت آنها افزوده شده و در طبقه عضلانی, فقط در بین دستجات عضلانی مشاهده شدند.نتیجه گیری: نتایج حاصله از مطالعه حاضر بیانگر وجود اختلاف بافت شناسی واژن گاومیش در ماههای مختلف آبستنی است که با بسیاری از نظرات و گزارشات به خصوص در مورد گوسفند توافق و همخوانی دارد ولی با این وجود تهیه گسترشهاس واژینال در تشخیص دقیق مراحل مختلف آبستنی در گاومیش مفید نمی باشد.