نقوش سردر جورجیر و تاثیرپذیری آن از هنر ساسانی

فروپاشی سیاسی هر حکومت به معنای محو کلیه آثار فرهنگی آن حکومت نیست به خصوص زمانی که حکومت مورد نظر, از بنیان های فرهنگی استواری برخوردار باشد. انقراض سیاسی ساسانیان یک تحول سیاسی- مذهبی بود که بازتاب فرهنگی این دوره تا قرن ها پس از ساسانیان در تولیدات فرهنگی قلمرو آن نیز قابل مشاهده است. مطالعه معماری دوره اسلامی به ویژه قرون اولیه آن با اتکا به این موضوع, دستاوردهای قابل توجهی در پی خواهد داشت.مسجد جامع جورجیر اصفهان در محل فعلی مسجد حکیم قرار داشته است که در زمان صفویه به منظور ساخت مسجد حکیم کاملا تخریب شده و از بنای مسجد, تنها سر در شمالی آن در ساختار مسجد جدید برجا مانده است. سردر مسجد جامع جورجیر بنایی است متعلق به قرن چهارم هجری قمری که دارای تزیینات و ویژگیهای منحصر به فرد گچبری و آجرکاری متاثر از هنر ساسانی است. با توجه به تاثیرپذیری هنر اوایل اسلام از هنر دوره ساسانی, این پژوهش ابتدا ضمن مطالعه معماری بنای سردر جورجیر از خلال متون تاریخی, به تحلیل تزیینات به کار رفته در آن پرداخته و سپس آن را با نمونه های مشابه دوره ساسانی مورد مقایسه قرار میدهد. از مجموع مطالعات صورت گرفته در این مقاله میتوان چنین نتیجه گرفت که تزیینات سردر جورجیر به قرون اولیه اسلامی تعلق دارد که تاثیر هنر دوره ساسانی بر آن کاملا مشهود است.