تبیین قلمروِ مبانی فقهی و حقوقی مسئولیت مدنی ناشی از ترک فعل کارفرمایان و مهندسین ناظر در اجرای عملیات ساختمانی

زمینه و هدف: امروزه با توجه به رشد روزافزون ساخت وسازها, نهادها و اشخاص مختلفی در مسئولیت مدنی و ترک فعل ناشی از عملیات ساخت, مورد شناسایی قرار می گیرند. مسئولیت مدنی ناشی از ترک فعل, زمانی محقق خواهد شد که ضرر عامدانه ای از سوی اشخاصی همچون کارفرمایان و مهندسین ناظر در اجرای عملیات ساختمانی وارد گردد؛ اما مسئله مهم آن است که آیا ترک فعل این اشخاص در اجرای عملیات ساختمانی را می توان ضمان آور تلقی نمود یا خیر؟ روش: پژوهش حاضر به شیوه توصیفی –,تحلیلی انجام شده است. یافته ها و نتایج: آنچه مسلم است, امروزه در قوانین و رویه قضائی ایران, مسئولیت آور بودن این اشخاص در عملیات ساختمانی مورد پذیرش قرار گرفته است و در متون فقهی نیز می توان به این امر اشاره داشت. هرچند برخی اصولیون این موضوع را در ذیل نظریه خطر و برخی نیز در ذیل نظریه تقصیر مورد مطالعه قرار داده اند؛ اما در شناسایی مسئولیت مدنی ناشی از ترک فعل در این خصوص, می بایست به نوع تعهد که به صورت قانونی و قراردادی است توجه گردد. از این رو در مقاله پیش رو به روش توصیفی-تحلیلی به بررسی ابعاد پژوهش پرداخته شده است و به عنوان یافته می توان عنوان نمود که مسئولیت مدنی ناشی از ترک فعل از سوی کارفرمایان و مهندسین ناظر در اجرای عملیات ساختمانی در صورتی که ارکان آن محرز باشد از دیدگاه حقوقدانان و فقها ضمان آور است.