رتبه بندی مناطق شهر از نظر توزیع کاربری های خدماتی به روش PSI و تحلیل رابطه آن با درآمد شهرداری از منظر عدالت فضایی، مورد مطالعاتی: شهر اراک

محققان حوزه شهرسازی تاکید دارند توزیع منافع حاصل از اجرای سیاست های شهری باید به صورت عادلانه توزیع شود, اما گاه مناطق شهر سهم عادلانه ای منافع نمی برند. بعلاوه, هزینه کرد نامتناسب درآمدهای هر منطقه در رابطه با درآمدهای اکتسابی از ساکنین, بعضا موجب بازتولید فضاهای نامتباین در شهر می شود. هدف پژوهش, تحلیل توزیع فضایی کاربری های عمومی مناطق پنج گانه شهر اراک و تعیین رابطه میان نحوه توزیع کاربری های خدماتی با درآمدهای اکتسابی شهرداری از محل جرایم و تخلفات ساختمانی از ساکنین در هر منطقه است. روش پژوهش توصیفی و همبستگی است و برای تجزیه و تحلیل ها از تکنیک psi, ضرایب کندال, tau-c و گاما استفاده شده است. داده های کاربری ها از نقشه GIS شهر و مقادیر درآمد شهرداری ها به روش کتابخانه ای به دست آمده است. بنابر یافته ها عدالت فضایی در توزیع خدمات شهری در سطح مناطق پنجگانه شهر اراک وجود ندارد. ساکنین منطقه یک در بهترین وضعیت برخورداری و اهالی منطقه 5 در بدترین وضعیت از این حیث قرار دارند. رابطه میان رتبه درآمدهای شهرداری از محل تخلفات ساختمانی در مناطق مختلف شهر با میزان سرانه کاربری های عمومی با توجه مقدار 4. 0-بدست آمده, معکوس اما با شدت متوسطاست. پس, کسب درآمدهای بیشتر از محل تخلفات ساختمانی در هر منطقه لزوما با تخصیص کاربری های عمومی بیشتر همراه نیست. چنان که, منطقه 2 با بالاترین درآمد, پایین ترین سرانه کاربری های خدماتی را داراست و به واسطه ارزش بالای زمین, مکررا » با بازتولید فضاهای متباین روبروست. لذا, توصیه می شود شهرداری, به عنوان مهمترین نهاد در برنامه ریزی و اجرای سیاست های تامین و توزیع منابع ثروت جامعه, به تامین خدمات عمومی و ایجاد عدالت فضایی در هر منطقه متناسب با درآمد اکتسابی از آن منطقه, مبادرت کند. در این راستا اصلاح قوانین به نحوی که تخصیص بودجه شهرداری های مناطق متناسب با کسب درآمدهای آن ها پیشنهاد می شود.