مطالعه تجربی اثرات هیستوپاتولوژیکی داروی جنتامایسین بر روی کلیه ماهی اسکار

جنتامایسین در درمان عفونت های حاصل از باکتری های گرم منفی بکار می رود. سمیت شدید این دارو در کلیه حتی با دزهای درمانی نیز مشاهده می شود. باتوجه به اهمیت موضوع, اثرات جنتامایسین روی کلیه ماهی اسکار بعنوان یکی از گونه های آب شیرین در این تحقیق بررسی گردید. تعداد 90 قطعه ماهی اسکار نژاد قرمز با میانگین وزنی 10 گرم در گروه های 5 تایی در هجده آکواریوم 30 لیتری قرار گرفتند. شاهد یک: تزریق سرم فیزیولوژی بمدت 5 روز, شاهد دو: تزریق سرم فیزیولوژی بمدت 10 روز, تیمار یک: تزریق mg/kg 5 جنتامایسین بمدت 5 روز, تیمار دو: تزریقmg/kg 5 جنتامایسین بمدت 10 روز, تیمار سه: تزریق mg/kg20 جنتامایسین بمدت 5 روز, تیمار چهار: تزریقmg/kg 20 جنتامایسین بمدت 10 روز. حجم همه تزریقات یکسان و معادل ml/kg1 و در محوطه صفاقی انجام شد. این آزمایش در 6 گروه و با سه تکرار انجام شد. 24 ساعت بعد از آخرین تزریق, نمونه گیری ازکلیه جهت بررسی ضایعات بافتی انجام گرفت. نمونه ها با روش هماتوکسیلین ائوزین رنگ آمیزی شدند. در دو گروه شاهد, بهم ریختگی بافتی یا ضایعه مشخصی دیده نشد. در همه تیمارها علایم هیستوپاتولوژیک در بافت کلیه مشاهد شد. این ضایعات شامل نکروز, کوچک شدن گلومرول ها, حضور سلول های آماسی, گشاد شدن لوله های ادراری, پرخونی, خون ریزی, ادم بینابینی, دژنرسانس آبکی سلول های جدار توبول های ادراری و نهایتاً نکروز یا از بین رفتن بافت کلیه بود. با افزایش دز و مدت زمان استفاده از دارو میزان آسیب وارده افزایش یافت.