ضرورت بررسی تناسب شغلی، شخصیتی دانشجویان پرستاری

مقدمه و هدف: گروهی از متخصصان سازمان بهداشت جهانی اخیرا اعلام کرده اند که خدمات پرستاری دچار بحران است. این بحران عمدتا ناشی از سیاستها و برنامه ریزی نامناسب و ناکارآمد در مورد نیروی انسانی است. افرادی که در مشاغل نامناسب گمارده شوند نه تنها قادر نیستند سطح کار و فعالیت را به حد نصاب و استاندارد لازم برسانند بلکه در معرض فشارهای روانی نیز قرار می گیرند. آزمون سراسری پذیرش دانشجو صرفا به سنجش اطلاعات نظری و استعداد تحصیلی داوطلبان می پردازد, در حالی که هم شرایط تحصیل و هم شرایط کار در پرستاری با سایر رشته ها متفاوت است. متاسفانه مطالعات مختلف نشان می دهد که بسیاری از دانشجویان پرستاری در مدت تحصیل دارای انگیزه کافی نیستند. بررسی تیپ شخصیتی دانشجویان جدید الورود پرستاری و تناسب آن با حرفه پرستاری صورت گرفته است.روش اجرا: این پژوهش به صورت توصیفی در دانشکده های پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران و کاشان انجام شده است. نمونه پژوهش عبارت بود از کلیه دانشجویان جدید الورود که برای سال تحصیلی 80-81 برای تحصیل در رشته پرستاری در دانشکده های پرستاری دانشگاه علوم پزشکی کاشان و تهران و تعدادی از دانشجویان یکی از دانشکده های پرستاری دانشگاه آزاد پذیرفته شده و ثبت نام نموده و از مهرماه شروع به تحصیل کرده بودند, انتخاب نمونه به صورت آسان بود. در مجموع 75 نفر از دانشجویان پرسشنامه را دریافت و 52 نفر پرسشنامه تکمیل شده را عودت دادند که از این تعداد 45 پرسشنامه که به طور کامل پاسخ داده شده و قابل استفاده بود آنالیز شد. ابزار جمع آوری داده ها عبارت بود از الف: یک پرسشنامه شامل سوالاتی مشخصات دموگرافیک مانند سن, جنس, و یک سوال چند گزینه ای درباره نظر هر فرد در مورد تیپ شخصیتی خودش (در این سوال لیستی از تیپهای شخصیتی نظریه هالند ارایه و از هر فرد خواسته شد که تیپ شخصیتی را که بیشتر با شخصیت خود قابل تطبیق) می داند انتخاب کند یک سوال در این مورد که در هنگام انتخاب رشته پرستاری تا چه حد درباره این رشته اطلاع داشته اند؟ و یک سوال مبنی بر اینکه هدف از انتخاب این رشته چه بوده و بیشتر دوست داشتند در چه رشته ای قبول شوند؟ ب: پرسشنامه شغلی شخصیتی هالند این پرسشنامه شامل 3 بخش است: بخش اول: طبقه بندی شغلی, بخش دوم: جستجوی خود فرمان, که شامل آرزوهای شغلی, فعالیتها, صلاحیتها, مشاغل, خودسنجی, سازماندهی پاسخها.نتایج: 64.5 درصد از نمونه پژوهش مونث و 35.5 درصد مذکر و دارای میانگین سنی 22=1.2 سال بودند. 78 درصد از دانشجویان اظهار داشتند که در موقع انتخاب این رشته اطلاعات کمی در مورد آن داشته اند. اکثر این افراد اطلاعات کمی در مورد حرفه پرستاری نداشته و اکثر آنها در ذهن خود از این رشته تصویری نزدیک به پزشکی داشته اند. برخی از آنها نیز در مجموع هدف از انتخاب این رشته را تمایل برای ورود به دانشگاه, تمایل, برای یافتن شغل, تصور مبنی بر اینکه این رشته نزدیکی زیادی با پزشکی داشته و زمینه ادامه تحصیل در رشته پزشکی را فراهم می کند, ذکر کرده اند و عده ای نیز عدم دقت در انتخاب رشته یا انتخاب رشته توسط دیگران را از دلایل قبولی در این رشته بر شمرده اند. همچنین براساس نتایج به دست آمده از تجزیه و تحلیل پاسخهای داده شده به پرسشنامه شغلی شخصیتی هالند 46 درصد از دانشجویان به لحاظ شخصیتی خصوصیاتی مناسب برای حرفه پرستاری نداشتند.بحث: پیشنهاد می شود که از آزمونهای شخصیت و تستهای رغبت سنج برای انتخاب بهترین دانشجویان از میان افرادی که صلاحیتهای آکادمیک و استعداد تحصیلی خوبی را نشان داده اند برای تحصیل در رشته پرستاری استفاده شود. این کار می تواند از ریزش دانشجویان در طی تحصیل کاسته و تا حد زیادی کیفیت مراقبت را در هنگام اشتغال آنها تضمین نماید.