علم الهی از دیدگاه صدر المتالهین و ابن سینا

یکی از پیچیده ترین مباحث فلسفه الهی مساله علم الهی است. این نوشتار ضمن بیان مسایل مربوط به این موضوع به بررسی دیدگاه صدر المتالهین و ابن سینا می پردازد. ابن سینا علم الهی به ذات را حضوری می داند. او علم الهی به ماسوی را علمی حصولی می داند که از راه صور مرتسمه حاصل می شود, از این رو او به علم عنایی معتقد است. ملاصدرا با استفاده از مبانی و اصول ویژه فلسفه خود, از جمله قاعده «بسیط الحقیقه» نظریه نوینی را در باب علم واجب الهی به ماسوی عرضه داشته است. بر این اساس, خداوند در مرتبه ذات خویش, به جمیع ماسوی علم اجمالی(بسیط) دارد که در عین حال, کاشف از تفاصیل ماسوی است. وی همچنین بر پایه اصول فلسفی خویش, از ذاتی بودن و ضروری بودن علم الهی دفاع می کند.