بررسی و تقویت عملکردی-کالبدی استخوان بندی شهر قزوین با تاکید بر عنصر راه و میدان در دوران معاصر

امروزه بحران های گوناگونی شهرهای ما را تهدید می نمایند و انسجام شهری در معرض اغتشاش و بی سامانی قرار گرفته است. وحدت و هویت شهری - که از مشخصه های ویژه شهرسازی کهن ماست- کم کم به بوته فراموشی سپرده می شود. آشفتگی و عدم انسجام ساختار شهر با گسترش شبکه ارتباطی سواره و تسلط خودرو در شهرهای ما به حدی افزایش یافته که زندگی اجتماعی و آئین شهروندی بیش از گذشته در معرض خطر قرار گرفته و انسان مداری و مقیاس انسانی را تحت الشعاع خود قرار داده است. سواره ها و پیاده ها در کشمکشی دائمی در تمامی عرصه های شهری درگیر شده اند. نیازهای جدید باعث تغییر ساختار شهرها شده و فرصت انطباق ساختار قدیم با عملکرد جاری از شهرها گرفته شده است, و به تدریج باعث تضعیف ساختار و استخوان بندی شهر شده و در نهایت انتظار جدایی و تکه تکه شدن آن می رود. از همین رو ساماندهی نظام حرکتی و ساختار فعالیت های شهری به طور موازی و هماهنگ, و به نحوی که مسیرهای حرکتی شهر به صورت یک کل منسجم و یکپارچه عمل نماید و ادراک شوند, کاملا ضروری است.با توجه به اهمیت نقش عناصر و پیکره های ساختاری شهر در انسجام فضایی-کالبدی بافت شهری, این مقاله قصد دارد مفهوم استخوان بندی را با تاکید بر عناصر راه و میدان تبیین نماید و تاثیر این ویژگی را در ایجاد یک ساختار منسجم در شهر مورد نظر قرار دهد. رویکرد این پژوهش, ارائه نوعی روش شناسی در تحلیل استخوان بندی, بر پایه مطالعه و تحلیل محتوی ادبیات طراحی شهری و معماری در این زمینه می باشد. چارچوب مقاله بر اساس مفهوم راه و میدان شکل گرفته و به وسیله تحلیل های تصویری و توصیفی مورد ارزیابی قرار می گیرد. یافته های پژوهش نشان می دهد که عرصه های اصلی شهری در قزوین جهت تجدید حیات اجتماعی شهری و انسجام کالبدی, در کدام نقاط واقع شدند و در راستای تقویت و کارایی بهتر آن ها به ارائه راهکار می پردازد.