مطالعه تطبیقی نقش شکار در هنر ایران باستان با هنر بین النهرین

در این مقاله سعی بر این است که شباهت ها و تفاوت های نقش شکار در هنر ایران باستان از دوره هخامنشی تا ساسانی با هنر بین النهرین با تاکید بر دوره آشور بررسی شود. پژوهش به روش تحلیلی- تطبیقی در جهت بررسی نقش شکار در این تمدن ها و معرفی برخی مفاهیم نمادین نهفته در آن ها از طریق گردآوری اطلاعات کتابخانه ای و اسنادی صورت گرفته است. هدف از این پژوهش جست و جوی نقش شکار و همچنین معرفی مفاهیم نمادین شکار در این تمدن هاست. در این پژوهش تلاش شده است تا حد امکان انگیزه ها و دلایل به تصویر کشیدن نقوش شکار بیان شود. با توجه به این که نقش و صحنه های شکار از کهن الگوهای بشر هستند, پس از یکجانشینی و شکل گیری تمدن ها این گونه تصاویر وجوه نمادین خود را حفظ کردند. ابزاری نمادین در جهت نمایش پرشور قدرت و تسلط بشر (اغلب پادشاهان) بر نیروهای طبیعی و حتی مافوق طبیعی که در قالب حیواناتی قدرتمند چون شیر یا گاو و جانوران اسطوره ای تصویر می شدند. وجوه اشتراک و تفاوت هایی در صحنه های شکار بر آثار هنری بر جای مانده نظیر مهرها, ظروف, نقش برجسته ها, سلاح ها و ... در ایران و بین النهرین مشاهده می شود. از جمله وجوه اشتراک این صحنه ها در تمدن ایران باستان و بین النهرین می توان, شکار گاو توسط شیر را نمادی از تغییر فصول یا غلبه نیروی خیر بر شر و نیز تصویر سمبلیک پادشاهان در صحنه های شکار هم چون سمبلی در نمایش توانایی ایشان برای دفع نیروهای شر و دشمنان از سرزمین و مردمان تحت سلطه آنان ذکر کرد. تفاوت و افتراقی که میان تمدن ایران باستان و بین النهرین می توان مشاهده کرد این است که در بین النهرین صحنه شکار جانوران اساطیری به خدایان و پهلوانان اسطوره ای اختصاص دارد, در حالی که در ایران برخی پادشاهان خود منشا خیر و برکت و قدرت الهی محسوب می شوند.