اثر جیوه بر عملکرد غده تیروئید در گوسفند

مطالعه حاضر به منظور تعیین اثر تجویز طولانی مدت میزان پایین جیوه بر عملکرد غده تیروئید در گوسفند انجام شد. در این مطالعه 10 راس گوسفند نر ایرانی بالغ به صورت تصادفی به دو گروه کنترل و درمان تقسیم شدند. هر دو گروه از لحاظ محیط نگهداری و تغذیه در شرایط مساوی قرار داده شدند. به گروه درمان میزانmg/kg/day 5 به مدت 8 هفته به صورت خوارکی کلرید جیوه تجویز شد. نمونه های خونی از هر گروه در روزهای صفر (قبل از تجویز جیوه), 14, 28, 42, 56 و 70 بعد از تجویز جیوه در صبح هر روز حدود ساعات 8 تا 9 صبح اخذ گردید.برای ارزیابی عملکرد غده تیروئید سطح سرمی هورمون های تیروئیدی T3, T4, FT3, FT4 و TSH اندازه گیری شد. در خلال آزمایش به منظور ارزیابی عملکرد کبد, فعالیت سرمی آنزیم های کبدی, آلانین آمینو ترانسفراز (ALT), آسپارتات آمینوترانسفراز (AST), گاماگلوتامیل ترانسفراز (GGT), و همچنین بیلی روبین تام سرم (TBIL) اندازه گیری شد. به منظور ارزیابی عملکرد کلیه, میزان نیترو ‍‍ ن اوره خون و میزان کریاتینین سرم مورد بررسی قرار گرفت. سطح سرمی هورمون های تیروئید T3 (در روزهای 28, 42, 56 و 70), T4, FT3, FT4, TSH (در روزهای 14, 28, 42, 56 و 70) و میزان پروتئین و آلبومین سرم (در روز 70) در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل کاهش معنی دار مشاهده گردید (P<0.05). فعالیت سرمی آنزیم های کبدی AST (در روزهای 56 و 70) و GGT (در روز 70), غلظت سرمی بیلیروبین تام, نیتروژن خون و اوره سرم (در روز 70) پس از دریافت کلرید جیوه در گروه درمان در مقایسه با گروه کنترل به طرز معنی داری افزایش یافت (P<0.05). با توجه به یافته های حاضر, قرار گرفتن گوسفندان در معرض جیوه می تواند آنها را با خطر کم کاری تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) مواجه سازد.