مرور نظام مند شناسایی روند نگرش اعضای هیات علمی در خصوص کاربست فاوا در آموزش در دانشگاه های ایران

هدف: هدف پژوهش حاضر مرور نظام مند مطالعات و پژوهش های انجا م شده در مورد نگرش اعضای هیات علمی در خصوص کاربست فناوری اطلاعات و ارتباطات در آموزش طی دوره زمانی 1381 تا 1395 است و به این پرسش اصلی پاسخ می دهد که پژوهش های انجام شده چه ویژگی هایی داشته اند؟ روند نگرشی اساتید در طی این مدت چگونه بوده؟ و چه عواملی بر نگرش آنان تاثیر گذاشته است؟ هم چنین پژوهش حاضر درصدد بود تا تصویر جامعی از سیمای این پژوهش ها ارایه دهد. مواد و روش ها: این پژوهش توصیفی تحلیلی و از نوع بنیادی است که در آن به تحلیل کمی و کیفی پژوهش های گذشته از نظر موضوعاتی هم چون سهم موضوعی مقالات, روش های تحقیق, گویه های نگرشی و روند نگرش پرداخته شده است. در این تحقیق با توجه به هدف پژوهش, از روش مرور نظام مند استفاده شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل مقاله های چاپ شده در نشریه ها و نمایه شده در پایگاه های Magiran, Normagas, Sid, Google می باشد. در این راستا با بهره گیری از اطلاعات موجود در سیستم اینترنتی و پایگاه های اطلاع رسانی داخلی از جمله Magiran, Normagas, Sid, Google و پرتال جامع علوم انسانی کلید واژه های نگرش, باور, عقاید, فناوری اطلاعات و ارتباطات, تکنولوژی آموزشی, رایانه, کامپیوتر, اینترنت, فناوری سیار, آموزش الکترونیکی, اساتید و اعضای هیات علمی مورد جستجو قرار گرفتند. سپس, مقالات به دست آمده به دو دسته مرتبط و غیرمرتبط تقسیم بندی شدند. از 145مقاله به دست آمده, پس از حذف مقالات نامرتبط, 39 مقاله وارد مطالعه شدند. در نهایت از بین آن ها 30 مقاله دارای ملاک های ورود به مطالعه بوده و مورد بررسی قرار گرفتند. این مقاله با استفاده از روش مرور نظام مند 30 پژوهش انجام شده در ایران را بررسی توصیفی و هم چنین ارزیابی کرده است. برای بررسی پایایی در روش مرور نظام مند مقالات توسط دو فرد خبره بررسی و مورد تایید قرار گرفت. بحث و نتیجه گیری: یافته ها بیانگر آن است که مقوله نگرش در کاربرد فناوری سهم قابل توجهی را به خود اختصاص داده است. غالب ترین روش ها از منظر هدف, جمع آوری اطلاعات و شیوه اجرا در خصوص نقش نگرش در کاربست فناوری به ترتیب سه روش کمی, پرسشنامه, توصیفی بوده است. تیوری رفتار برنامه ریزی شده آیزن و فیشبن تیوری مشاهده شده از نظریه ها و تیوری های مورد استفاده در مقالات بوده است. عوامل پیش برنده و مشوق نیز زمینه ساز ایجاد نگرش مساعد به فناوری می باشد. هم چنین یافته های نشان داد که بین نگرش و کاربرد فناوری, رابطه معناداری وجود دارد. علاوه بر این نگرش اساتید نسبت به کاربرد فناوری در سال های اخیر کمی به سمت منفی تمایل پیدا کرده است. یافته های پژوهش حاضر بیانگر این است که متغیرهای مدرک تحصیلی, رتبه علمی و دانشکده از عوامل تاثیرگذار بر نگرش اعضای هیات علمی نسبت به فناوری می باشد. نگرش اعضای هیات علمی نقش مهم و تاثیر انکارناپذیری در بهبود میزان کاربرد فناوری ایفا می کنند اما طبق نتایج این پژوهش, نگرش اساتید نسبت به فناوری روبه منفی شدن می باشد. از این رو آگاهی هر چه بهتر از روند نگرشی منجر به شناخت عوامل و دلایل منفی شدن نگرش اعضای هیات علمی و افزایش و بهبود کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات توسط آن ها خواهد داشت.