مطالعه کلینیکی و تغییرات هماتو هیستوپاتولوژیک کوکسیدیوزیس در بزغاله های بومی استان چهارمحال و بختیاری

کوکسیدیوزیز از مهمترین عوامل آنتریت در بره ها و بزغاله هاست و می تواند باعث اسهال, کاهش وزن و مرگ شود. در این مطالعه تعداد هفت راس بزغاله محلی از یک گله با دامنه سنی 3 تا 4 هفته با تاریخچه افسردگی, کاهش اشتهاء, کم آبی, لاغری و اسهال خونی برای تشخیص بیماری به کلینیک دانشکده دامپزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد ارجاع داده شد. تغییرات هماتولوژیک, کاهش تعداد گلبول های قرمز (3.5±0.15×106 در میکرولیتر), کاهش غلظت هموگلوبین (5.5±0.30 گرم در دسی لیتر), کاهش هماتوکریت (21±1.85 درصد) افزایش تعداد گلبول های سفید (21.350±0.95×103) با افزایش تعداد نوتروفیل (69±4 درصد) و کاهش تعداد لمفوسیت (24±3 درصد) را نشان داد. در کالبدگشایی ضایعات ظاهری بیشتر در قسمت ایلئوم, سکوم و کولون ابتدایی مشاهده شد. این ضایعات شامل طرح غربالی بر روی سطوح سروزی روده, ندول های نسبتا سفید رنگ بدون پایه بر روی سطوح مخاطی ژوژنوم, ایلئوم میانی به همراه خونریزی و خونریزی شدید در سطوح مخاطی سکوم و کولون ابتدایی بود. مطالعات میکروسکوپیک افزایش طول کریپت ها, هیپرپلازی پاپیلار اپی تلیوم مخاط ایلئوم, تراوش خفیف سلول های آماسی و مراحل سیر تکاملی آیمریا در آنتروسیت های تکثیریافته را نشان داد. آزمایش میکروسکوپیک روده به منظور تعیین آسیب بویژه در قسمت هایی که ندول های سفید مشاهده می شود ضروری است. از اینرو برنامه کنترل کوکسیدیوزیس در نشخوارکنندگان اهلی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.