اساتید بالینی دانشگاه علوم پزشکی همدان درباره تعارض منافع در حوزه های پژوهش، آموزش و درمان چه می دانند؟ یک مطالعه کیفی

سابقه و هدف: تعارض منافع شرایطی است که در آن قضاوت حرفه ای در رابطه با یک منفعت اولیه در معرض تاثیر ناموجه منفعتی ثانویه قرار دارد. تعارض منافع موضوعی است که به طور عینی اتفاق می افتد. باید به این نکته توجه داشت که وجود تعارض منافع به خودی خود غیراخلاقی نیست, اما نحوه برخورد با این تعارضات پیش آمده موضوع بحث اخلاق حرفه ای است. مواد و روش ها: این پژوهش یک مطالعه کیفی است که در بهار و تابستان 1398 در دانشگاه علوم پزشکی همدان انجام شد. نمونه های پژوهش از اساتید بالینی همین دانشگاه با روش نمونه گیری هدفمند تا رسیدن به اشباع اطلاعاتی انتخاب شدند. اطلاعات پژوهش از طریق مصاحبه حضوری با اساتید به دست آمد و با روش الو و کینگاس تجزیه وتحلیل شد. یافته ها: با انجام 16 مصاحبه, سه زمینه اصلی تعارض منافع در پژوهش, آموزش و درمان و در مجموع 19 تم استخراج شد. در مطالعه حاضر 10 نفر از اساتید تعاریف و دید درستی از موضوع تعارض منافع در هر سه حوزه داشتند. 6 نفر از مصاحبه شوندگان نیز تعریف جامع و درستی از تعارض منافع در هر سه حوزه مدنظر ارائه ندادند. نتیجه گیری: با توجه به اهمیت و حساسیت مقوله تعارض منافع در حوزه های مختلف سلامت, به علت تاثیرات گسترده و مخربی که از خود برجای می گذارد, سلوک صحیح آن است که موضوع تعارض منافع و مصادیق آن در زمینه های مختلف به دانشجویان پزشکی و پزشکان و پژوهشگران معرفی شود تا با مشخص شدن اهمیت موضوع و افزایش هوشیاری, زمینه برای تبیین کدهای انتظامی و قوانین جامع و عملیاتی در خصوص مقابله با تعارض منافع و اثرات منفی بالقوه آن فراهم شود. در این مطالعه شرکت کنندگان ترغیب شدند اطلاعات بیشتری درباره این موضوع به دست آورند.