مطالعه بازتاب چینی های آبی و سفید در شاهنامه شاه تهماسبی بر اساس آرای ژرار ژنت

با گسترش مفهوم متن, نوشتار, تنها مصداق متن نبوده و هر پدیده تاویل پذیری را می توان به مثابه متن در نظر گرفت. ازاین رو, هر پدیده دارای ماهیت متنی را با به کارگیری روش های خوانش متن, می توان موردمطالعه قرارداد. هدف اصلی پژوهش حاضر, مطالعه چگونگی بازتاب چینی های آبی و سفید در شاهنامه تهماسبی بر اساس آرای ترامتنیت ژنت است. با توجه به این مهم, هدف اصلی پژوهش نیز بررسی و تحلیل چینی های آبی و سفید تصویر شده در این شاهنامه و یافتن نمونه های مستند از چینی های مدنظر در مجموعه آثار موزه ویکتوریا و آلبرت و تحلیل ارتباط آن ها از منظر نظریات ترامتنیت ژنت است. در این پژوهش با رویکردی توصیفی-تحلیلی و با استناد به منابع کتابخانه ای و با روش نمونه گیری هدفمند نظری, سعی شده تا چینی های آبی و سفید تصویر شده در نگاره های شاهنامه شاه تهماسبی با نمونه های موجود در موزه ویکتوریا و آلبرت, موردبررسی ترامتنی قرار گیرند. مهم ترین نتیجه پژوهش این است که بر پایه آرای ترامتنیت ژنت, رابطه نگاره های شاهنامه شاه تهماسبی به عنوان بیش متن با چینی های آبی و سفید به عنوان پیش متن, از نوع بیش متنیت همان گونگی است. به عبارت دیگر, گر چه نگارگری ایران هیچ وقت بازنمایی صرف نبوده و جهان نگارگر با تصورات و خیال او شکل گرفته است؛ اما برپایه آرای ژرار ژنت و با فرض بیش متن بودن شاهنامه, از چینی های آبی و سفید ب ه عنوان پیش متن استفاده شده است.