واکاوی کیفیت های محیطی تأثیرگذار در طراحی فضاهای مدیریت نشده زیرپل های شهری

امروزه کیفیت فضاهای شهری از مهم ترین دغدغه های طراحی محیطی می باشد. این مطالعه با هدف ارائه ترجیحات محیطی استفاده کنندگان از فضاهای شهری زیرپل های شهری انجام شده است تا متضمن دست یابی به مدل مناسب در جهت طراحی این گونه فضاها باشد. این پژوهش با دو روش کیفی و کمی انجام شده است. در مرحله اول به جهت بررسی ترجیحات محیطی شهروندان, بر اساس تکنیک کیوسورت1 و مصاحبه عمیق, نظرات 50 نفر از استفاده کنندگان فضاهای شهری برای فضاهای رهاشده زیرپل های شهری بررسی و در نهایت انگاره های محیطی موثر در طراحی فضاهای زیرپل های شهری استخراج شد. در مرحله دوم انگاره های محیطی حاصل از مرحله اول مطالعه با حضور 144 نفر از فارغ التحصیلان معماری, معماری منظر و طراحی شهری با استفاده از ابزار پرسشنامه به روش نمونه گیری تصادفی مورد بررسی قرار گرفته شد. سپس پایایی و روایی پرسشنامه بررسی و در نهایت بعد از جمع آوری داده ها با استفاده از روش تحلیل عامل تأییدی2, مدل این پژوهش در نرم افزار SPSS و Lisrel تولید شده است. نتایج حاکی از آن است که ترجیحات محیطی شهروندان در طراحی فضاهای زیرپل های شهری عبارت اند از: ایمنی و امنیت, انسجام کالبدی, رویت پذیری, سرزندگی, غنای حسی, احساس تعلق, آسایش اقلیمی. همچنین این مطالعه نشان می دهد که شناخت و درک نیازهای استفاده کنندگان از فضا به پاسخگویی بهتر محیط برای درک و تجربه فضاهای با کیفیت تر کمک به سزایی خواهد نمود و چارچوب های نظری لازم را در اختیار طراحان محیطی به ویژه معماران و طراحان شهری قرار خواهد داد.