مقایسه دیدگاه علامه طباطبایی و ملاصدرا درباره معاد جسمانی

در سنت حکمی - کلامی اسلامی, معاد جسمانی یکی از غامض ترین مسائل بوده است, بطوریکه فیلسوفان و متکلمان قبل از ملاصدرا یا از تبیین آن اظهار عجز می کردند یا تبیینی غیر معقول یا غیر مشروع ارائه می دادند. بعد از آنکه ملاصدرا درباره معاد جسمانی تبیینی معقول و منطبق با شرع ارائه کرد بیشتر فیلسوفان متاخر, نظریه وی را پذیرفتند. گرچه برخی از صاحبنظران, که تفسیر او را منطبق با شرع نیافتند, با دیدگاه او مخالفت کرده اند. در این میان, علامه طباطبایی که از پیروان حکمت متعالیه است درباره کیفیت معاد جسمانی با صراحت اظهار نظر نکرده است. بر همین اساس, عده ای او را مخالف معاد جسمانی صدرایی و عده یی او را موافق آن می دانند.بررسی هندسه معرفتی علامه طباطبائی گویای این حقیقت است که وی معتقد به معاد جسمانی مورد نظر ملاصدرا بوده است چرا که, اولا مبانی فلسفی, تفسیری و عرفانی علامه طباطبایی و ملاصدرا با هم منطبقند, ثانیا علامه مخالفتی با معاد جسمانی مورد نظر ملاصدرا و موافقتی با معاد جسمانی مورد نظر دیگران ابراز نکرده است.