بازشناسی و بازخوانی صحه، فضای فراموش شده شهری، در شهر تاریخی اصفهان

صحه, فضای شهری اصیل و کانون جذاب فعالیت های اجتماعی درون محله, یکی از عناصر سازمان فضایی و از واژگان شهرسازی کهن اصفهان بوده است که امروز به طور کلی فراموش شده و توسط طراحان و برنامه ریزان شهری نادیده گرفته شده و مدفون در لایه های تاریخی است. این فضای بازِ عمومی, به واسطه مداخلات نسنجیده و فاقد پشتوانه علمی, رفته رفته رو به نابودی گرائیده و درون بافت استحاله گردیده و بدین ترتیب, نقش تاریخی خود را به مثابه کانون تبلور حیات مدنی از دست داده است. هدف از این مقاله, بازشناسی صَحِه های تاریخی به قصد بازتعریف و تقویت نقش آن در ساختار شهر است. روش تحقیق مقاله حاضر مبتنی بر روش های توصیفی-تحلیلی, مقایسه تطبیقی و تاریخی بنا شده است. روش کار این پژوهش بر پایه بررسی-های میدانی و جستجوی دگرگونی های آن بر اساس مطالعه اسناد تصویری, تحلیل مورفولوژیک و همچنین مطالعات اسناد و مدارک مستند کتابخانه ای, کتیبه های تاریخی منصوب در بناهای تاریخی و تاریخ شفاهی برگرفته از مصاحبه با ساکنین قدیمی و بومی بافت استوار شده است. نتایج حاصل از این پژوهش ضمن بازشناسی و باز خوانی نقش و اهمیت این فضای شهری, نشان می دهد که صَحِه, فضای باز سرگشاده, انعطاف پذیر و انطباق پذیر در گذر زمان, با گستره ای از نقش ها و عملکردهای متنوع, پدیده ای پویا و زنده در طول تاریخ بوده, هر چند که دگرگونی های نیم قرن اخیر مقدمات نابودی و محو شدن آن ها را فراهم ساخته است.