سنگ شناسی توده های نفوذی منطقه معدنی تکنار، بردسکن (کاشمر)

منطقه معدنی تکنار در فاصله 28 کیلومتری شمال غربی شهرستان بردسکن و در بخش مرکزی زون تکنار قرار گرفته است. زون تکنار از شمال با گسل ریوش و از جنوب با گسل درونه محدود شده است. حداقل 30 درصد سازند تکنار را انواع سنگ های آتشفشانی زیر دریایی (اردویسین) تشکیل می دهند. شواهد نشان می دهد که زون تکنار از منطقه ای دیگر به محل فعلی جا به جا شده است. مهمترین تغییرات ساختاری که در منطقه شناسایی شده اند: گسل های راستا لغز راست رو, گسل های راستا لغز چپ رو و گسل های رورانده و وارون را می توان نام برد. توده های نفوذی متعددی در منطقه معدنی تکنار شناسایی شدند. بر اساس آثار دگرگونی ناحیه ای, توده های نفوذی به دو مجموعه تقسیم شدند: 1- توده های اواسط تا اواخر پالئوزوئیک و 2- توده های پس از پالئوزوئیک. توده های نفوذی اواسط - اواخر پالئوزوئیک بیشتر از نوع گرانیت, گرانودیوریت و دیوریت هستند. از نظر شاخص آلومینیوم بیشتر از نوع اشباع از آلومینیوم و محدود به نیمه آلومینیوم و به لحاظ پتاسیم ازنوع متوسط تا زیادند. محیط زمین ساختی تشکیل آن ها غالبا درون صفحات قاره ای و محدود به زون فرورانش است. بر اساس نمودار عناصر کمیاب و نسبت 2.15 تا (La/Yb)N=9.85, خاستگاه ماگما, پوسته قاره ای بوده است. بر اساس ترکیب کانی شناختی و پذیرفتاری مغناطیسی, توده های نفوذی این منطقه به سری ایلمینیت وابسته اند. توده های نفوذی پس از پالئوزوئیک شامل: گرانیت, ترونجمیت و کوارتز مونزونیت هستند. این توده ها از نوع پتاسیم متوسط و بالا بوده و به جز ترونجمیت در گستره متاآلومین ترسیم شده اند. در نمودار عنکبوتی غنی شدگی عناصر K, Rb, Ba, Ce و کاهیدگی Sr, Nb, P, Ti دیده می شود. بر اساس نمودار عناصر کمیاب و نسبت 4.87 تا (La/Yb)N=6.47, خاستگاه ماگما, پوسته, قاره ای بوده است.