عنوان فارسی: گستره آیین های مقدس، شعائر و نمادهای دینی شیعه و کاتولیک، بررسی مقایسه ای (عنوان عربی: دراسةٌ مقارنةٌ حول الطقوس المقدّسة والشعائر والرموز الدینیة لدی الشیعة والکاثولیک)

چکیده فارسی:شیعه و کاتولیک به عنوان دو مذهب کلیدی در اسلام و مسیحیت, به طور خاص در حوزه آیین های مقدس, نمادها و شعائر دینی از شباهت های قابل توجهی برخوردارند. بیان این مهم می تواند زمینه گفت وگوی ادیانی و هم گرایی میان آنها را فراهم سازد. این پژوهش با این هدف و با رویکرد توصیفی- تحلیلی, گستره آیین های مذهبی, شعائر و نمادهای دینی شیعه و کاتولیک را مقایسه نموده, در بررسی مقایسه ای اشتراکات و تمایزات آنها را برجسته نموده است. از جمله اشتراکات آنها این است که هریک بر این مساله اذعان دارند که شعائر دینی منحصر در امور منصوص نمی شود. بر این اساس, عرف متدینان مجاز هستند که با حفظ شرایط, شعائر دینی را به غیر موارد منصوص سرایت دهند. همچنین هر دوی آنها در دین خود, با گرایش های مخالفی روبه رو هستند که هرگونه دخالت عرف در حوزه, مناسک و شعائر را مصداق بدعت می شمارند. با وجود چنین اشتراکاتی, تمایزاتی نیز در این عرصه میان آن دو مذهب وجود دارد: از جمله اینکه شعائر منصوص کاتولیک بسیار اندک و ناچیز است. ازاین رو, هرگز قابل مقایسه با شعائر منصوص شیعه نیست. این امر, بیش از هر چیز بیانگر جایگاه ویژه شعائر و مناسک دینی نزد شیعه و حاکی از وثاقت حداکثری آن است.
چکیده عربی:مذهب التشیّع هو أحد المذاهب الأساسیة فی الدیانة الإسلامیة, والمذهب الکاثولیکی بدوره یعتبر واحداً من أهمّ المذاهب المسیحیة؛ وهناک بعض أوجه الشبه بینهما من حیث الطقوس المقدّسة والشعائر والرموز الدینیة, لذا من المؤکّد أنّ تسلیط الضوء علی هذه الخصوصیة من شأنها فسح المجال لإجراء حواراتٍ دینیةٍ وتحقیق أُلفةٍ فکریةٍ بین أتباع هذین المذهبین؛ وعلی هذا الأساس قام الباحثان بتدوین المقالة التی بین یدی القارئ الکریم وفق منهج بحثٍ توصیفیٍّ - تحلیلیٍّ, حیث تطرّقا إلی بیان مختلف أنماط الطقوس الدینیة والشعائر والرموز الدینیة لدی أتباع المذهبین المشار إلیهما ضمن دراسةٍ مقارنةٍ حول نقاط التمایز والاشتراک.النتائج التی تمّ التوصّل إلیها أثبتت أنّ إحدی نقاط الاشتراک الهامّة بین المذهبین تتمثّل فی الاعتقاد بکون الشعائر الدینیة لا تقتصر علی ما هو منصوص علیه ممّا یعنی أنّ عرف المتشرّعة له القابلیة علی تسریتها إلی سائر الموارد التی لم ترد فی النصّ مع الحفاظ علی الشروط الأساسیة. ونقطة الاشتراک الأخری هی عبارةٌ عن مواجهة کلا المذهبین معارضةً من قبل نزعاتٍ دینیةٍ أخری ووجود طوائف مذهبیة تعتبر تدخّل العرف فی المناسک والشعائر الدینیة بدعةً. وإلی جانب نقاط الاشتراک بینهما, هناک فوارق أیضاً ومن جملتها أنّ الشعائر المنصوص علیها فی المذهب الکاثولیکی أقلّ بکثیرٍ ممّا هو علیه الحال فی مذهب التشیّع وهی ضئیلةٌ للغایة بحیث لا یمکن مقارنتها مع ما لدی الشیعة, وهذه المیزة إنّما تنمّ قبل کلّ شیءٍ عن مکانة الشعائر والمناسک الدینیة لدی أتباع مذهب أهل البیت علیهم السلام ومدی وثاقتها.