اثر تبدیل مرتع به جنگل کاری بر تغییرات تصاعد کربن آلی خاک (مطالعه ی موردی: بخشی از مراتع شهرستان سنندج)

در این مطالعه اثر تبدیل مرتع به جنگل کاری بر میزان تصاعد کربن آلی خاک در دو توده ی جنگل کاری سرو نقره ای و داغداغان و مرتع مجاور در محدوده ی شهر سنندج بررسی شد. برای بررسی میزان تصاعد کربن دی اکسید به روش تله قلیایی با اتاقک بسته ی ساکن به صورت ماهیانه با 5 تکرار در هر تیمار و به مدت یک سال انجام گرفت. آنالیز تصاعد کربن دی اکسید با تجزیه واریانس یک طرفه و برای مقایسه ی میانگین ها از آزمون دانکن استفاده شد. نتایج نشان داد میزان تصاعد کربن در تیمار مرتع, سرو نقره ای و داغداغان به ترتیب 94/110, 92/104 و 22/91 کیلوگرم در هکتار در ماه و میزان تصاعد کربن دی اکسید 78/ 406, 71/384 و 48/334 کیلوگرم در هکتار در ماه است. میزان تصاعد کربن و کربن دی اکسید در مدت 12 ماه در منطقه ی مورد نظر در سطح خطای 5 درصد نیز معنی دار شد, که بیش ترین میزان تصاعد کربن و کربن دی اکسید در مهر ماه و کم ترین میزان در مرداد بوده است. از نظر توزیع فصلی, میزان تصاعد کربن در تیمار مرتع و سرو نقره ای معنی دار نشد, اما در تیمار داغداغان در سطح خطای 5 درصد معنی دار شد, که بیش ترین میزان تصاعد کربن و کربن دی اکسید به ترتیب در پاییز, بهار, زمستان و تابستان بوده است. در مجموع جنگل کاری با گونه های داغداغان و سرو نقره ای منجر به کاهش میزان تصاعد کربن خاک به ترتیب به میزان 5/5 و 18 درصد نسبت به مرتع مجاور شد. بنابراین با برنامه های مدیریتی مناسب از قبیل تغییر کاربری اراضی می توان نرخ تصاعد کربن خاک را کاهش داد.