فضا در مجسمه سازی معاصر

هنرها, به عنوان یکی از مقولات مرتبط با انسان از دوره باستان تا امروز دستخوش تحولاتی بوده اند که این تحولات مسبب ایجاد سبک ها و جنبش های مختلف هنری گردیده است. در این میان, هنر مدرن یکی از مهمترین دوران هاست که در آن تحولات چشم گیری در عرصه های مختلف هنر اتفاق افتاده است که از مهمترین آنها (به تعبیر کومارا سوآمی) می توان به جدا شدن هنرها از بستر زندگی, توجه به قالب های دیداری و شنیداری (فرم) به جای معنی و تحدید هنرها در مقوله ای به نام هنرهای زیبا اشاره کرد.هنر مدرن, واکنش معنوی هنرمندان پیشتاز جامعه غرب در برابر دگرگونی های ناشی از انقلاب صنعتی بود. این انقلاب رهاورد ورود دانش از قلمرو اندیشه به گستره عمل و بازدهی بود و در طی بیش از یک قرن در سراسر دنیا گسترش یافت و در هر مرحله امکانات تازه ای به وجود آورد و راه پیشرفت های بعدی را همراه ساخت. این تحولات در حوزه هنرهای مختلف, گاه دارای اثرات متشابه و گاه متفاوت بوده است و رویکردهای متفاوتی را نسبت به دوره های پیشین به وجود آورده است. هنر مجسمه سازی نیز در این دوره با کنار گذاردن برخی از ویژگی های پیشین خود در قالب عناصر بنیادین هنرهای بصری, ویژگی های خاصی به خود پذیرفته که از آن جمله می توان به خارج شدن مجسمه سازی از قالب دیرینه پیکره انسان (فیگوراتیو), روی آوردن به هنر انتزاعی, از بین رفتن تسلط حجم بر مجسمه سازی, اهمیت یافتن مفهوم فضا در مجسمه سازی و نظایر آن اشاره کرد.اهمیت یافتن فضا در مجسمه سازی, در دوره معاصر که واکنشی نسبت به تسلط حجم در این هنر در طول تاریخ آن به شمار می رود, رویکردی نبود که به یکباره در مضمون مجسمه ها تجلی یابد, بلکه شکل گیری و اهمیت یافتن آن در قالب تحولات تدریجی ای بود که از ابتدای قرن بیستم آغاز گردید و در سه مرحله طبقه بندی می گردد. این پژوهش بر اساس روش توصیفی - تحلیلی سعی کرده تا به بررسی چگونگی اهمیت یافتن فضا به عنوان عنصر اصلی و سیر تحول استفاده از آن در مجسمه سازی معاصر بپردازیم.