تحلیل لرزه خیزی پهنه بخاردن-قوچان با استفاده از تنشگاه ها و پارامترهای لرزه خیزی

پهنه گسلی بخاردن-قوچان در قسمت مرکزی کمربند چین خورده-رو رانده کپه داغ در شمالشرق ایران در مجاورت مرز ایران و ترکمنستان قرارداشته و با آرایه ای از گسلهای فعال امتدادلغز راستگرد با روند شمالغرب-جنوب شرق بوده که پایانه انتهایی آنها خمیدگی پیدا کرده و به گسلهای کور متصل شده اند. تغییر سازوکارگسلها از امتدادلغز به معکوس همراه راندگی باعث افزایش استرس, کوتاه شدگی وگسلش راندگی در خمیدگی-انتهایی آنها شده اند لذا اکثر زمین لرزه های تاریخی و دستگاهی در اطراف سامانه های گسلی پهنه بخاردن-قوچان توزیع یافته اند. نتایج بررسی-لرزه خیزی این پهنه با استفاده از خرد زمین لرزه ها و محاسبه مقادیر پارامترهای لرزه خیزی b-value, بعد فرکتالی و تهیه نقشه توزیع محلی-تنش می تواند اطلاعات ارزشمندی از توزیع تنش در پوسته زمین, ساز و کار گسلها و تغییرات سامانه های گسلی در طول زمان و مکان احتمالی وقوع زلزله های آینده را در اختیار قراردهد. در نواحی فعال نئوتکتونیکی مقدار تغییرات b-value بین حدود کمتر از6/0 تا1/1 می باشد و بعد فرکتالی بین مقادیر صفر تا 2 تغییر می کند. اگر b کمتر از6/0 باشد و بعد فرکتالی نزدیک به صفرباشد نشان دهنده متمرکزشدن گسلها و زمین لرزه ها در تنشگاه ها با میزان تنش بالا می باشد ولی اگر مقدار b-value بیشتر از6/0 و بعد فرکتالی نزدیک به عدد2 باشد نشان دهنده تنش کم وپراکندگی گسلها و زمین لرزه ها است. وقوع زلزله های بزرگ در لبه این تنشگاه ها دور از انتظار نیست هرچند احتمال اینکه آنها انرژی خود را به مرور زمان از دست بدهند و غیرفعال شوند نیز وجود دارد زیرا آزادشدن انرژی در گسل های این پهنه از لحاظ لرزه شناختی به گونه ای است که در شرایطی که گروهی از گسل ها به آستانه جنبش می رسند, مقادیر b در آنها بالا رفته و گروهی دیگر که در حال انباشت انرژی بوده, مقادیر b در آنها پایین می باشند.