چگونگی شکل گیری شهر شهروند مدار؛ بررسی در نقش مشارکت در نهادهای آموزشی و تاثیر آن بر تکوین مشارکت مدنی در بزرگسالی

این مقاله در صدد آنست که با بررسی و سنجش رابطه بین شرکت و فعالیت افراد در تشکلهای دانش آموزی در دوران مدرسه و تکوین هویت مدنی و حس مسئولیت پذیری اجتماعی, به این سوال پاسخ دهد که چرا بزرگسالان به گروهها می پیوندند و در این میان از کدام سازوکارها و رویه های اجتماعی تبعیت می کنند؟ و از این طریق به دنبال چه چیزهایی هستند؟ ما در مقاله حاضر بر اساس رویکرد تکوینی به بررسی در مورد این سوال پرداخته ایم. نقطه عزیمت این رویکرد در خصوص تکوین هویت مدنی توجه به این مسأله است که چگونه افراد به بالغانی تبدیل می شوند که مشارکت مدنی آنها به تداوم, اصلاح یا تغییر شکل جامعه مدنی کمک می کند. این رویکرد تلاش می کند که توضیح دهد, در وهله اول چگونه جامعه مدنی توسط افرادی که دارند هویت های مدنی خود را شکل می دهند, ساخته می شود. جامعه آماری تحقیق را افراد بالای 25 سال ساکن شهر تهران تشکیل می دهند و حجم نمونه برابر با 400 نفر برآورد گردید. نتایج حاصل از تحقیق نشان می دهد که بین تکوین و شکل گیری هویت مدنی و مشارکت در فعالیتهای مشارکت جویانه در مدرسه و در دوران نوجوانی و جوانی همبستگی مثبت و بالایی وجود دارد. این دوران فرصت بسیار حیاتی برای تمرین حاکمیت الگوهای دمکراتیک در سطوح پایین نهادهای اجتماعی و مهمتر از آن بازتولید آن در عرصه فراگیر سیاسی اجتماعی است. بنابراین افرادی که شکل گیری هویت آنها بر اساس و مبتنی بر رویه های مدنی صورت می گیرد به مراتب نسبت به آنهایی که به هر علت فاقد این تجارب مشارکتی هستند, مسیر متفاوتی را در تکوین و شکل بخشی به هویت خود دنبال می کنند.