عنوان فارسی: خدا و وحدت وجود در مکتب ودانته (عنوان عربی: الله تعالی ووحدة الوجود فی مدرسة الفیدانتا)

چکیده فارسی:این مقاله درصدد بررسی مساله خدا و تفسیر وجودشناختی او در مکتب «ودانته» می باشد. این مکتب, مهم ترین و عمیق ترین مکتب فلسفی عرفانی آیین هندو است که مبتنی بر آخرین قسمت های «وده ها», به عنوان مقدس ترین متون آیین هندو تلقی می شود. گرچه در سرودهای آغازین وده ها, سخن از ستایش خدایان است, اما در سرودهای پایانی, خدای یگانه حضور می یابد و گویی خدایان دیگر, جلوه این خدای واحد بودند. مکتب ودانته نیز بر آخرین بخش های وده ها, که گرایش به توحید در آن آشکار است, مبتنی شده است. متفکران این مکتب, تفاسیر متعددی در باره خدا و مساله وحدت وجود ارائه کرده اند که مهم ترین این تفاسیر, از سوی شنکره و رامانوجه ارائه شده است. شنکره مکتب «ادویته ودانته», یعنی عدم ثنویت مطلق را پایه گذاری و هرگونه دوگانگی میان انسان و خدا را نفی کرده, و به وحدت وجود مطلق معتقد شد. در مقابل, رامانوجه عدم ثنویت را تعدیل کرد که به این دیدگاه, آیین عدم ثنویت تعدیل شده یا «ویشیشته دویته» می گویند. رامانوجه, تمایز میان انسان و خدا را پذیرفت و از وحدت وجود مطلق فاصله گرفت. به نظریه رامانوجه, «نظریه وحدت مکیف» می گویند.
چکیده عربی:الهدف من تدوین هذه المقالة هو بیان المقصود من «الله» وتفسیر حقیقة وجوده فی مدرسة الفیدانتا الهندوسیة, والجدیر بالذکر هنا أنّ هذه المدرسة الفکریة تعتبر أهمّ وأدقّ مدرسة فلسفیة عرفانیة فی الدیانة الهندوسیة, حیث تتقوّم فی تعالیمها علی المقاطع الأخیرة من کتاب «الفیدا» باعتبارها أکثر النصوص قدسیةً لدی الهندوس.رغم أنّ الأناشید الأولی من کتاب الفیدا تتضمّن مدحاً للآلهة, إلا أنّ الأناشید الأخیرة منه فیها مضامین تدلّ علی الإله الواحد وکأنّما الآلهة الأخری التی ذکرت سابقاً عبارةٌ عن مظهرٍ له؛ والمدرسة الفکریة «فیدانتا» متقوّمةٌ علی أساس هذه الأناشید التی تنمّ عن نزعةٍ توحیدیةٍ, ومن هذا المنطلق بادر علماء ومفکّرو هذه المدرسة إلی طرح العدید من التفاسیر حول الله عزّ وجلّ ومسألة وحدة الوجود, وأهمّها ما طرح من قبل کلٍّ من شنکرا ورامانوجه, فالأوّل أسّس مدرسة «أدفیتا فیدانتا» التی تتبنّی فکرة عدم الثنویة المطلقة, وبالتالی رفض الثنویة الموجودة بین الإنسان والربّ لیثبت وحدة الوجود المطلقة بینهما. وفی مقابل ذلک فقد بادر الثانی إلی إجراء تعدیلٍ علی هذه الرؤیة التی رفضت الثنویة المطلقة, لذلک أطلق علی مدرسته الفکریة اسم عدم الثنویة المعدّلة «فیشیشتا دیفیتا», وعلی هذا الأساس أقرّ بوجود اختلاف بین الإنسان والربّ ولم یذهب إلی القول بالوحدة المطلقة فیما بینهما, وأطلق علی نظریته عنوان «نظریة الوحدة المکیّفة».