بررسی روابط بینامتنی در ترجمه بینانشانه ای فیلم «کنعان»، از داستان کوتاه «تیر و تخته»

در مقاله حاضر با نگاهی گسترده به مفهوم ترجمه که عملی بینانشانه ای, بینامتنی و بینافرهنگی است, به بررسی اقتباس سینمایی- نوعی از ترجمه بینانشانه ای - فیلم نامه و فیلم ایرانی «کنعان» از داستان کوتاه کانادایی «تیر و تخته» پرداخته شده است. در واقع, هدف از این مقاله آن است که با تکیه بر نظریه ی بینامتنیت و بسط آن با توسل به رویکردهای نشانه شناسی فرهنگی و ترجمه بینانشانه ای گذر داستان کوتاه کانادایی را از یک نظام نشانه ای به نظام نشانه ای دیگر و از فرهنگ دیگری به فرهنگ خودی بررسی کنیم و چگونگی بازنمایی آن را در ساختار چندلایه ای و چندرسانه ای سینما مورد مطالعه قرار دهیم.یافته ها حاکی از این است که فیلم ساز / اقتباس کننده برخی از وقایع و کنش های متن پیشین را که در سطح جهانی بی نشان بودند, در متن پسین تکرار کرده ولی آن ها را از لحاظ داستانی و فرهنگی تغییر داده است و بخش هایی را به صورت خلاقه به متن پسین افزوده است که عبارت اند از خلاقیت های بی نشان جهانی, خلاقیت های نشان دار فرهنگی و نقش های نشانه ای. در نهایت, نتایج نشان می دهد که اقتباس سینمایی فرایند تغییر و تبدیل خلاقانه ای است که در آن تکرار محض وجود ندارد چرا که تکرارهای بی نشان جهانی و نشان دار فرهنگی در ساختاری سلسله مراتبی از نشان داری روابط بینامتنی را در فرایند اقتباس سینمایی تحت تاثیر قرار می دهند و ماهیت دوبخشی - تکرار و خلاقیت - آن را بر هم می زنند.