بررسی آکوستیکی نغمات بالقوه و بالفعل نی با تأملی بر امکان افزایش نغمات بالقوه

نی هفت بند تنها ساز بادی موسیقی دستگاهی ایران است که از لحاظ آکوستیکی ساختمان بسیار ساده و طبیعی دارد. این ساز با بستر موسیقی دستگاهی ایران انطباق دارد, ولی تولید تمام نغمه های بالقوه ی این بستر با مشکلاتی همراه است. نبود برخی از نغمات بالفعل از جمله نغمه ی «سی» در صدای بم نی, مانع از وصل صدای بم به اوج و یکپارچگی این دو صدا شده است. همچنین در اجرای برخی از مدالیته ها, گوشه های آغازین دستگاه ها و آوازها مثل درآمد که بر اساس روال منطقی و آکوستیکی بایستی در منطقه ی صوتی بم اجرا شوند, عملی نیست و به ناچار در منطقه ی صوتی غیث اجرا می شوند. ایجاد سوراخ های بیشتر با استفاده از تکنولوژی های موجود در صنعتِ ساخت سازهای بادی می تواند راهکار مناسبی برای بهینه سازی نغمات این ساز و رفع مشکلات گفته شده باشد. در این مقاله ساختمان آکوستیکی نی از جنبه ی تعداد نغمه-های بالقوه و بالفعل بررسی و در ادامه نیز طرحی برای افزایش نغمات و وصل صدای بم به اوج ارائه شده است. این پژوهش براساس تجربیات نوازندگان و تحقیقات میدانی از برخی اساتید و سازندگان حال حاضر نی صورت گرفته است. افزایش نغمات بالفعل با بهره گیری از راهکارهای صنعتی می تواند منجر به پیوستگی صدای بم به صدای اوج و افزایش گستره ی صوتی این ساز شود.