بررسی مفهوم نامکانی در عکاسی ایران با نگاهی به آثار محمد غزالی و مهران مهاجر

بیان مسئله: نامکانی مفهومی است که نخستین بار توسط انسان شناس فرانسوی, «مارک اوژه» در سال 1992 مطرح شد. این پژوهش در پی بررسی این مفهوم در عکاسی معاصر ایران, با استفاده از نظریات «اوژه» است. در این فرآیند نخست به تشریح نامکانی و عوامل پیدایش آن و سپس به ویژگی های دوران سوپرمدرنیته پرداخته شده و با استفاده از آن توضیح داده میشود که چگونه نامکانی در این عصر ایجاد می گردد. همچنین در ادامه به رابطه نامکانی و عکاسی و اینکه چگونه نامکانی پس از مدرنیسم عکاسی, در آثار جریاناتی نظیر زمین نگاری نوین هویدا شد, پرداخته می شود. در ادامه آثار دو عکاس معاصر ایرانی, «محمد غزالی» و «مهران مهاجر» مطالعه شده و چگونگی نمود نامکانی در آثار این دو جستجو می شود. هدف: شناخت مفهوم نامکانی با استفاده از نظریات اوژه در آثار دو عکاس معاصر ایرانی محمد غزالی و مهران مهاجر است. روش پژوهش: منابع این پژوهش کتابخانه ای و روش ارایه آن توصیفی وتحلیلی است. یافته ها: شیوه های بازنمایی مهاجر و غزالی, بیانگر مولفه های نامکانی است و فضا در آثارشان, برملاکننده مناسبات جغرافیایی, انسان شناختی و جامعه شناختی است. دو عکاس برای بازنمایی فقدان هویت, تاریخ و رابطه در نامکان, به تمهیداتی چون مواجهه موقت به واسطه عکاسی اسنپ شاتی و اتفاق, بازنمایی مخدوش بودن هویت جمعی در ارتباط با عامل هویت ساز, جایگزینی ارتباط بین فرد و شیء به جای افراد با یکدیگر و همگانی کردن خلق اثر در راستای افراط در مرجعیت های فردی متوسل شدند. افزون بر این, مشخص شد که با به تصویر کشیدن امور جزیی مخدوش مستتر در امر کلی بنای تاریخی از مکان, نسبت با زمان حال, نامکان می سازد.