ارزیابی تاثیر ضد کرمی عصاره گیاه بلوط بومی استان کردستان (Quercus robur) علیه نماتودهای گوارشی گوسفند

زمینه مطالعه: تحقیقات اخیر نشان داده است برخی از گیاهان دارویی بویژه گیاهانی که دارای ترکیبات تانن هستند, دارای اثرات ضدکرمی می باشند. از طرفی نماتودهای گوارشی نشخوارکنندگان منجر به تاثیرات منفی شدیدی در این صنعت می شوند. هدف: منظور از پژوهش حاضر تعیین میزان اثربخشی عصاره گیاه بلوط جنگل های استان کردستان (Quercus robur) علیه کرم های انگلی لوله گوارش در گوسفند است. روش کار: میوه درخت بلوط از جنگل های منطقه مریوان استان کردستان تهیه گردید واز مغز بلوط عصاره آبی خام بلوط به عنوان منبع اصلی تانن تهیه و مورد آزمایش قرار گرفت. 600 نمونه مدفوع از 8 گله گوسفند (از 50 تا 500 رأس) در نواحی مختلف استان کردستان به منظور یافتن گوسفندان آلوده به نماتودهای گوارشی اخذ گردید. نمونه ها به منظور تعیین نوع و شدت آلودگی تحت آزمایش شناورسازی با روش کلیتون لین قرار گرفتند. تعداد پانزده راس گوسفند که دارای بیشترین تعداد تخم در گرم مدفوع (شامل تخم مارشالاجیا, نماتودیروس و تریکوسترونژیلیدها) توزین و انتخاب شدند. دام های تحت مطالعه در شرایط تغذیه ای یکسان به 3 گروه که تا حد امکان همگن بودند, تقسیم شدند. به گروه اول (آزمایش) عصاره تهیه شده به میزان 3.75g/kg و گروه دوم (کنترل مثبت) داروی آلبندازول 2.5% با دوز درمانی (5mg/kg) خورانده شد اما در گروه سوم (کنترل منفی) هیچ مداخله درمانی صورت نگرفت. به منظور تعیین میزان اثربخشی ترکیب گیاهی از روش کاهش درصد تخم در گرم مدفوع در روز سوم و یک ماه پس از تجویز, استفاده گردید. نتایج: نتایج آزمایش مدفوع سه روز پس از درمان کاهش میزان تخم را در گروه های درمان و کنترل مثبت بترتیب 90.76% و 90.83% نشان داد. نتایج به دست آمده از طریق آزمون مربع کای بین گروه تحت درمان با بلوط وگروه بدون درمان اختلاف معنی داری را نشان داد (0.05>p), و بین دوگروه تحت درمان با بلوط و آلبندازول اختلاف معنی داری مشاهده نگردید (0.05<p). آزمایش مدفوع یک ماه پس از مصرف عصاره نیز تایید کننده نتایج بدست آمده بود. نتیجه گیری نهایی: با توجه به نتایج بدست آمده می توان بنحو مطلوبی از عصاره حاصل از میوه گیاه بلوط به منظور درمان ضد آلودگی های کرمی بهره گرفت و تحقیقات وسیع تر با تمرکز بر ویژگی های دارویی و عوارض احتمالی این گیاه پیشنهاد می گردد.