ارزیابی نقش تکتونیک در میزان برش راس مخروط افکنه های واقع در حاشیه طاقدیس دنه خشک

هدف مطالعه حاضر بررسی تاثیر بالاآمدگی تکتونیکی طاقدیس دنه خشک در مقدار برش مخروط افکنه ها است. جهت دستیابی به هدف فوق, محدوده 103 مخروط افکنه به کمک تصویر ماهواره ای کویک برد و مطالعه میدانی ترسیم گردید و سپس در محیط نرم افزار ILWIS رقومی شد. به منظور تعیین مقدار برش سطح مخروط ها, طی مطالعات میدانی, عمیق ترین کانال در راس هر مخروط افکنه شناسایی شد. سپس اختلاف ارتفاع بستر کانال با سطح قدیمی مخروط افکنه در سمت راست و سمت چپ کانال اندازه گیری گردید. شیب ساختمانی لایه ها در پهلوی طاقدیس در جبهه کوهستان (در بالادست مخروط افکنه ها) با استفاده از دستگاه شیب سنج محاسبه شد. بررسی مقادیر برش سطح مخروط افکنه ها و شیب ساختمانی پهلوی طاقدیس نشان می دهد که با افزایش شیب لایه ها, مقدار برش سطح مخروط افکنه ها افزایش می یابد. نتیجه این تحقیق بیانگر آن است که بیشترین مقدار برش, بر سطح مخروط افکنه های واقع در پرشیب ترین پهلوهای طاقدیس اتفاق افتاده است. تجزیه و تحلیل داده ها نشان می دهد که بین برش سطح مخروط افکنه ها و شیب لایه ها در بالادست مخروط ها رابطه مستقیمی با ضریب همبستگی 65 درصد وجود دارد. نتایج نشان می دهد که در مخروط های دارای حوضه های آبخیز بزرگتر (با مساحت بین 50 تا 736.85 هکتار), ضریب همبستگی بین مقدار برش سطح مخروط و شیب ساختمانی پهلوی طاقدیس, بالاتر (86 درصد) است. این موضوع نشان می دهد که مخروط افکنه های با حوضه های بزرگتر نسبت به مخروط های با حوضه های کوچکتر, به بالاآمدگی تکتونیکی بسیار حساس تر هستند. نتایج همچنین نشان می دهد که رابطه معنی داری بین مساحت حوضه بالادست مخروط ها با میزان برش سطح مخروط ها دیده نمی شود به طوری که ضریب همبستگی بین دو پارامتر مذکور 0.09 است. به طور کلی نتیجه این تحقیق بیانگر آن است که برش سطح مخروط افکنه های مورد مطالعه کاملا متاثر از وضعیت تکتونیکی یا شیب ساختمانی پهلوهای طاقدیس است.