مطالعه تطبیقی کیفیت زندگی در بافت های خودرو و برنامه ریزی شده اسلامشهر (مورد پژوهی قائمیه و واوان)

مفهوم کیفیت زندگی با هدف ارتقا زندگی ساکنان رویکردی است که طی سال های اخیر در طرح های شهری مورد توجه قرار گرفته است. هدف کلی از پژوهش حاضر, تبیین کیفیت زندگی شهری و بررسی آن در سکونت گاه هایی با بافت خودرو و برنامه ریزی شده با مورد مطالعاتی قائمیه به عنوان محله خودرو در اسلامشهر و واوان به عنوان محله برنامه ریزی شده در جوار آن بوده است. «کیفیت زندگی» مفهومی پیچیده و متاثر از عوامل گوناگون از جمله عوامل اجتماعی, فرهنگی, اقتصادی, کالبدی و فضایی است و دو بعد عینی و ذهنی دارد. پایداری و بهزیستی از مولفه های مهم کیفیت زندگی هستند. مدل تحقیق بعد از طی چهار گام و با تاکید بر بومی کردن شاخص ها از یازده مولفه اصلی مسکن, محله, آمد و شد, امکانات و تسهیلات, تفریح و فراغت, امنیت, فرصت ها و تهدیدهای اقتصادی, بهداشت محیط زیست, روابط همسایگی, حس تعلق و مدیریت و حکمروایی شهری تشکیل شده است. مدل مفهومی تحقیق به کمک شیوه تحلیل عاملی روایی سنجی شد. این تحلیل نشان داد که شاخص های مورد نظر 78% پراش جامعه آماری را بیان می کنند که این رقم مبین روایی مدل تحقیق است. در این پژوهش بعد ذهنی کیفیت زندگی با بررسی میزان رضایتمندی ساکنان دو محله از شاخص های کیفیت زندگی با کمک طیف پنج گزینه ای لیکرت مورد پژوهش قرار گرفت. جهت انجام این امر در هر محله 175 پرسش نامه به روش نمونه گیری تصادفی ساده تکمیل شد. برخی شاخص های عینی نیز با روش مشاهده کارشناسی و مطالعات کتابخانه ای سنجیده شد و در نهایت به منظور تحلیل همزمان شاخص های عینی و ذهنی و نیز برای مطالعه تطبیقی دو محله از روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) استفاده شد. در نتیجه بررسی درستی فرضیه تحقیق که کیفیت زندگی مطلوب تری را برای بافت برنامه ریزی شده در نظر گرفته بود, تایید و مشخص شد که واوان با 1.5118 امتیاز نسبت به قائمیه با 0.8014 امتیاز,کیفیت زندگی مطلوب تری دارد. این برتری در زمینه هایی چون آمد و شد, امکانات و تسهیلات, تفریح و فراغت نمود بیشتری داشته است در حالی که در ارتباط با حس تعلق, روابط همسایگی و امنیت,وضعیت بافت خودرو (قائمیه) مطلوب تر ارزیابی شده است.