نقد و آسیب شناسی ضرب المثل «خواهی نشوی رسوا، همرنگ جماعت شو» با تاکید بر رویکرد ساخت شکنی

ضرب المثلها از عناصر فرهنگی غالب در جوامع هستند که علاوه بر اقناع سازی و هدایت ذهنی مخاطبان, میتوانند جریان های فکری و فرهنگی را تقویت کنند. خصلت کاربردی, همچنین انباشت معنایی و نیز دلالت های وسیع و فراگیر در ضرب المثلها, موجب میشود تا تاثیرگذاری و نفوذ آنها زیاد باشد و ایستادگی و مقاومت فکری مخاطبان در برابر آنها شکل ضرب المثلی است که میتواند در »خواهی نشوی رسوا, همرنگ جماعت شو«نگیرد. قلمروهای جامعه شناختی, اقتصادی, تاریخی و. . . قابل نقد و تفسیر باشد. ساختار تقابلی, زبان موسیقایی و همچنین کنش های پیدا و پنهانی چون شرط, امر, تحذیر, تهدید در ژرف ساخت, باعث تاثیرگذاری و اشتهار این ضرب المثل شده است. پیشفرض مقاله این است که با توجه به رویکرد ساختارشکنی و اصرار این نظریه بر معکوس کردن جفت های متقابل, میتوان به خوانشی متفاوت از این ضرب المثل دست یافت. خوانشی که با جابه جایی اقتدار و مرکزیت, خلاقیت و استعداد مترتب بر آن را در تقابل با »فردگرایی« قطب های دوگانه ساختاری, برجسته و تمجید میکند. در این مقاله تلاش می شود تا با کاربست نظریه » جمع گرایی « ساخت شکنی و همچنین تحلیل کیفی و آسیب شناختی, به قرایتی دیگرگون و البته امروزیتر از این ضرب المثل دست یافت. ضرورت تغییر در ساخت و بافت این ضرب المثل, نشان دهنده تحرک و پویایی فرهنگی جامعه امروز ماست.