СагIудиязул къирал ГIабдуллагь (кваранса) ва шайих ГIабдул ГIазиз.\nХалифат лъазабурал къеркьохъаназул хIакъалъулъ бицен гьабулаго, гьес абуна, гьел тIоцебесеб иргаялда жибго Ислам-диналъеги бусурбабазеги зарал гьабулеб бугин. Аслияб къагIидаялда гьез бачунеб рагъул къурбаналлъун бусурбаби ругин.\nСагIудиязул муфтияс гьадинаб къимат кьолаго, мугъ чIвай гьабулеб буго Къураналъул аятазда. Къураналъ вахIшилъи какулеб буго, ян ракIалде щвезабулеб буго гьес.\nИслам дунялалда лъугьа-бахъунелда СагIудиязул муфтияс рекIелъ гIагалигун абулеб буго, бусурбабазул уммат бикьун бугин ва гьелъулъ питна бижанин. Питна бижи гьеб бугин бищун кIудияб мунагьилан. Шайих ГIабдул ГIазизица сабруялде ахIи балеб буго.\nИюнь моцIалъул ахиралда СагIудиязул къирал ГIабдуллагьица чIван къотIун абуна, «Нижеца террористазе рес кьезе гьечIо Ислам дин жидерго пайдаялъе хIалтIизабизе. Ва улкаялъе зарал гьабизе».\nДунялалъул прессалъ ва политиказ гьеб лъазаби дандбалаго, абулеб буго СагIудиязул ГIарабустан бугин Ислам диналда тIаса дагIба гьечIел хIакъал баянал кьолеб улкаилан. Аслияб къагIидаялда гьадинаб пикру загьирабулеб буго Магърибалъул экспертаз.\nАмма радикалиял суннитазул хIисабалда жибго СагIудиязул къираллъи Ислам-диналде данде кколареб пачалихъ бугин. ШаргIалда ва суннаталда рекъон гьелъул бакIалда халифат букIине кколин.\nГьеб лъазабиялъ ракIалде щвезабулеб буго ахирисел соназ Шималияб Кавказалда, хасго Дагъистаналда лъугьа-бахъараб. 1990 соназдаса байбихьун гьениб гIатIидго тIиби тIизабун буго шайих ГIабдул Вагьабил малълъи.\nГьеб малълъи буго СагIудиязул ГIарабустаналъул официалияб динияб гIаркьел. Гьелъул рахъ кколезда Россиялда абула вагьабиялилан ва салафиталилан.\n1999 соналда Дагъистаналда кьал багъарун хадусала гьел бусурбаби Ислам-диналъул тушбабилъун лъазабуна Россиялъул официалиял диниял идарабаз. Ва питна багъариялъул гIайиб гIунтIизабун буго СагIудиязул ГIарабустаналъул рухIаниязде.\nАмма Россиялъул Исламияб комитеталъул бетIер ХIайдар Жамалица абулеб буго – гьеб бугин тIолго дунялалда салафитазда ва суфиязда гьоркьоб некIогоялдаса бихьулеб питнаилан.\nХIайдар Жамал: ««Шималияб Кавказалда ругел официалиял рухIанияз, хасго Дагъистаналъул динияб идараялъ, кидаго тарикъаталъул нух кколаан, татаразул рухIаниязде данде ккун. 1990 соназда Поволжьеялда ва Татарстаналда тарикъат гьедегIан гIатIидго тIибитIизабун букIинчIо. Дагъистаналъул Динияб идарайин абуни - тIубанго шайих Саг1ид Апандил нухмалъиялда гъоркь букIана.\nВа салафитаздаги официалиял рухIанияздаги гьоркьоб багъарараб питна гьеб букIун буго тIолго дунялалда салафитазда ва суфиязда некIогоялдаса бихьулеб питнаялъул цIияб карачел, цIияб форма».\nИсана февраль моцIалда «Аль-Мутава» абулеб СагIудиязул динияб полициялъул бетIер ГIабдел Латеф Аш-Шайихица лъазабун букIана, жиндирго идараялда экстремистал ратун ругин. Ва гьезде данде квьарарал тадбирал гьаризехъин ругин.\nДобго февраль моцIалда СагIудиязул ГIарабустаналда къабул гьабун буго терроризмалде данде къеркьей гьабиялъул къанун.\nГьелда рекъон экстремистазе гIарцул кумек гьабулел гIадамазде ва гIуцIабазде данде кьварарал санкцияз гьаризе руго къираллъиялъ.\nГьединго гьеб къануналъ рес кьолеб буго терроризмалда хурхен букиIналда шаклъи бугел гIадамал кквезе.