Леона́рдо ди сер Пие́ро да Ви́нчи (; 15 април 1452, Анкиано росу, Винчи шагьаралда гӀагарлъухъ, Флорентиялда аскӀоб — 2 май 1519, Кло-Люсе хъала, Амбвазалда аскӀ, Турен, Парансия) — Борхатаб Ренессансалъул итал полимат, жив вукӀарав жигарав суратчилъун, инжинерлъун, гӀалимчилъун, теористлъун, скулпторлъун ва архитекторлъун. ТӀоцебе гьесул цӀар сурат бахъиялда бугеб махщалица машгьур гьабуниги, гьев гьединго машгьурлъана жидеда жанир батӀи-батӀиял дисциплинабазул, анатомия, астрономия, ботаника, картография, рахъарул гьунарлъиялъул ва пелеонтология гъорлӀе рачун, сураталги баяналда ругел гьесул хъвай-хъвагӀаяздалъунги. Леонардо рикӀкӀуна генийлъун, жинца Ренессансалъул гьуманистияб идеал борхарав, ва гьесул гӀаммал хӀалтӀабаз гьабуна гьесулго заманчи Микеланджелол рателалде данде кквезе бегьулеб кӀудияб асар суратчагӀазул хадусеб гӀелалъул хӀалтӀабазеги.

ЛъикӀавго нотариусил ва гӀодегӀанаб классалъул чӀужуялъул вас, ригьиналда гурев гьавурав Винчиялда яги гьелда гӀагарлъухъ, Леонардое лъай щвана Флорентиялда итал суратчи ва скулптор Андреа дел Веррокиода цебе. Гьес жиндирго кариера байбихьна гьебго шагьаралда, амма хадум гӀемераб мех бана Людовико Сфорцае хъулухъ гьабулаго Миланалда. Хадув гьев цӀидасанги хӀалтӀана Флорентиялда ва Миланалда, ва гьединго дагьаб мехалъ Румалда, гьесул хадурчагӀиги, цӀалдохъабиги рукӀана цӀикӀкӀунел. I Франсваца ахӀун, гьес ахирисеб лъабго сон бана Парансиялда, ва хвана гьенивго 1519 соналъ.

Биография

Цебесеб гӀумру (1452–1472)

Гьави 

Леонардо да Винчи, жинда цӀарурав Леонардо ди сер Пиеро да Винчи (Винчиялдаса Пиерол вас Леонардо), гьавуна 1452 соналъул 15 априлалда, Тусканиялъул Винчи шагьаралда яги гьелда гӀагарлъухъ, Флорентиялдаса 20 миллалъ рикӀкӀад.

Веррокиол устархана 

1460-абилел соназул кьороб, Леонардол хъизан бахъана Флорентиялде, жиб гьеб заманалъ букӀараб христианияб гьуманистияб пикрудал ва културадул центерлъун. ГӀага-шагарго 14 сонил гӀужалда, гьев вахъана студиялъул васлъун (гардзоне) жив жиндир заманалда Флорентиялъул цевехъанав суратчи ва скулптор вукӀарав Андера дел Веррокиол устарханаялда.

Баянкьелал 
ГӀаммал

ХӀалтӀабазул баянал

МугъчӀваял

Цитатионал 
Цересел

Гьанжесел

Цитатулел хӀалтӀаби

Цересел 

  in 
  in

Гьанжесел 
ТӀахьал

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
  volume 2: . A reprint of the original 1883 edition
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Журналиял ва энциклопедиял макъалаби

ТӀадеги цӀалиялъе 
Ралагье  ва  гӀатӀидал библиографиязе

External links 

ГӀаммал
 Universal Leonardo, Леонардол гӀумрудал ва хӀалтӀабазул баянаслу, Мартин Кемпица ва Марина Воллесица бачунеб (инг.)
 да Винчи Националияб Галлереялъул вебсайталда (инг.)

ХӀалтӀаби
 Biblioteca Leonardiana, онлайн библиография (ит.)
 e-Leo: Archivio digitale di storia della tecnica e della scienza, суратазул, баяназул ва манускриптазул архив (инг.)
 
 
 Complete text and images of Richter's translation of the Notebooks
 Леонардо да Винчил хъвай-хъвагӀаял (инг.)

 
1452 соналъ гьарурал
1519 соналъ хварал
XV гӀасрудал итал математикал
XV гӀасрудал итал суратчагӀи
Category;XV гӀасрудал итал гӀалимчӀагӀи
XV гӀасрудал итал скулпторал
XV гӀасрудал Флорентиялъул Республикалдаса гӀадмал
XVI гӀасрудал итал математикал
XVI гӀасрудал итал суратчагӀи
Category;XVI гӀасрудал итал гӀалимчӀагӀи
XVI гӀасрудал итал скулпторал
XVI гӀасрудал Флорентиялъул Республикалдаса гӀадмал
Флорентиялъул Республикалъул вакилзаби
Баллистикадул экспертал
Фабулистал
Флорентиялдаса суратчагӀи
Ботаникадул иллустраторал
Fluid dynamicists
Анатомиялъул тариз
Итал анатомистал
Парансиялда рукъарал