ИНТЕРНЕТ ЧIАНИ, УЧИТЕЛЬЗАБАЗУЛГИ РАХIАТ ХОЛА\nРайоналъул школазда гьоркьоб мустахIикъаб бакI кколеб бугилан абизе бегьула КIогьориб росдал школалъул коллективалъ.\nГьелъие нухмалъи гьабулеб буго гIолохъанав директор Жамалудин АхIмадовас. Доб мехалъ росулъ гьоркьохъеб школа букIинчIо. Гъуниб босана гьес гьоркьохъеб лъай, лъугIизабуна ДГУялъул математикаялъул факультет. 1999 соналда вачIана гIагараб росдал школалде учительлъун. 2011абилеб соналдаса нахъе хIалтIулев вуго директорлъун.\nГьал къоязда редакциялде вачIарав Ж. АхIмадовасдаги нижедаги гьоркьоб ккана гьадинаб гара-чIвари.\n- Жамалудин, кин мун школалде хIалтIизе вачIарав, дур гIагарлъиялда гьоркьор церехун учительзаби рукIаралищ, ай гьеб махщел дуца тIаса бищиялъе кинаб гIилла ккараб?\n- Дун цIалулеб заманалда цIакъ лъикIал учительзаби рукIана. Гьездасан кколаан ГIумаров ГIабдула , мунагьал чураяв ГIумаров ГIабдужалил, ветеранасул лъади магIарул мацIалъул учительница МухIамадова Асбат, тIоцеесей учительница йикIана ГIалиева Кавсарат. Аслияб къагIидаялъ дир учителасул хIалтIуде ракI цIазабурав чи вукIанилан абизе бегьула I960-I992 абилел соназда КIогьориб школалъе нухмалъи гьабулев вукIарав дир кIудияв эмен ДибирхIажиев Сайпула. Гьесда аскIов гIуна. Дир эбел-эменги, эбелалъул вацги яцги учительзаби рукIана. Гьелъ учителасул хIалтIи нижер хъизамалда гIодосанго батараб жо буго. Дов нижер кIудияв Сайпулагьицаги абулаан дудаго рокъоб батараб нухдасан ине хIаракат бахъеян. Гьесул жиндирго эмен вукIана хьитазул устар. Гьес абуни жиндирго вас, дир кIудияв эмен хьитазул устарлъун вахъине теларин абун, цIализе витIун вуго. Ва, хадур жиндирго лъималги Сайпулагьица цIализе гьаруна. Гьедин гIураб буго нижер хъизанго учительзабазул. Доб заманаялъ дагьаб батIияб лъикIаб къиматги букIана.\n- Дуда школалъул директорасул хIалтIи кинабха батараб?\n- Дида кколаан гьеб хIалтIи учительзабазул хIалтIухъ балагьун лъугIулеб гIадин. Амма гьедин батичIо иш. Дун хIалтIизе вачIараб мехалъ гьаб цIалулги школалъул хIалтIулги къагIидаго хисана. ТIоцебесеб соналъ къаси кьижичIого лъазабизе ккана бухгалтериялъулги экономикаялъулги балъголъаби. ГьабсагIат хIисаб гьабураб мехалъ ДибирхIажиев Сайпулагьица гьабулеб букIарабги дица гьабулебги хIалтIи гIемерго батIияб буго. ХIалтIул къадарги цIалудехун балагьиги хисун буго. Досул заманалда бачIараб цIалул планалда рекъон хIалтIулаан школалъул коллектив. Жакъа тематикияб планалда рекъон щивав учителас гIуцIула жиндирго хIалтIул программа. Гьедин хIалтIулеб буго жакъа кIагьадерил школа. Дида абизе кIола гьединаб къагIидаялде бачIараб цо чанго школа гурони районалда гьечIилан. ГьабсагIат гьабизе кколебщинаб информациялъул хIалтIи. Интернет чIани, учительзабазул тIубан рахIат хола. Ункъо батIияб сайт буго. Жиб-жиб къоялъ цIиги гьабула школалъул сайт. Цебехун гьединаб жо букIинчIелъул. ХIатта, приказалцин хъвалеб къагIида хиси гуреб, гьезул къадарги цIикIкIун буго. Дун жакъасеб школалъул директорасул хIалтIуде гъорлъе ккезегIан ун батила кIигогIан сон.\n- Жамалудин, ЕГЭялъул хIакъалъулъ дуца щибилан абилеб?\n- Исана нижер ЕГЭялъул ккарал хIасилазул бицани, цо лъабил гурони ккечIо. Цо цIалдохъанасе медальги щвана. Гьелде нижеца байбихьи лъун букIана цIалул соналъул авалалдаго. ЕГЭ кьезе Гъунире иналде, росулъго гьелъул хIалбихьун, 3-4-5 къимат щолеб къагIида гьабизе хIаракат бахъула. Лъималазда хехго бичIчIула жидедехунго гьабулеб квешабги лъикIабги балагьи. Масала, лъагIелалъ бокьа-бокьараб гьабизе жалгоги тун, ЕГЭялъе заман щвараб мехалъ дидехун цIалдохъабаз гьабизе бугеб балагьи бицинчIониги бичIчIизе ккола. Жиб-жиб къоялъ дозда материалги малъулеб бугони, тIалабги гьабулеб бугони, гьеб мехалъ учителасул къимат бачIинчIого рес щиб? Гьеб гIемер бицине бокьулеб учителсул къадру-къимат лъица хвезабун бугеб, гьес жинцаго! ХIалтIизе кколеб куцалъ хIалтIизе ккола цин живго учитель. ГьабсагIаталъ бокьа-бокьарав чи школалде вачIунев гьечIиланги бицун, цо-цо бакIазда гьеб ишалде цеве ккарав чи восулев вуго. Гьелъ, цинги къимат хвечIого букIунаро. Жиндирго къадру цIунун хIалтIулев учителасул гьеб кидалго букIуна.\n- Жакъа кIвар бугеб бакIалда буго тарбиялъул суал. Гьеб бараб бугилан ккола школалда бугеб коллективалдаги. Масала, учительзабазда гьоркьор щал цIикIкIарал ругел: бихьиналищ, руччабийищ?\n- Къого учитель вуго нижер. Гьездаса анлъго гурони бихьинчи гьечIо. ХIакъикъаталдаги кадрабазул рахъалъ масъала буго районалъул росабалъ. Нижер школалда гьелъул рахъалъ къварилъи гьечIо. Жал хIалтIуде росеян рачIарал гIарзаби руго. Гьеб тарбиялъул ишалда сверухъ гьабизе кколеб хIалтIиги нижеца тохго тун гьечIо. Абизе бегьула жеги къвакIизабун бугилан. Щай абуни, букIине кколеб къагIидалъ цIалдохъанасе тарбия щун гьечIони, гьесул чIахIияздехун, дунялалдехун бугеб бербалагьи хисун кколеб букIин нилъеда бихьулеб буго. КIогьороиб росулъ гьединаб жо гьечIо. Щайгурелъул школалда руго цIалдохъабазул бригадаби , буго цо хасаб «Мое отечество» абураб къокъа, гьел хьвадулел рукIуна херал-унтаразе кумек гьабизе, цIул къотIизе, лъим босизе… Гьединаб школалда бугеб тIалаб-агъазалъ лъимал сверун ккун рукIуна. Гьеб киналъго кумек гьабулеб буго щибаб соналъ районалдагун республикаялдаги школалъул цIар лъикIаб бакIалде бачIинабизе. Районалда исана ЕГЭ кьолаго кIикъоялда анцIгогIанасеб кIийил щун батани, нижер школалда цо лъабилги букIана, кIиго щуйилги, хутIарал ункъилалги. Гьедин хIасил кьоледухъ тIубараб къуваталда хIалтIулеб буго школалъул коллектив. Цо къоялъ ракIаризеги ракIарун, дица абун букIана нилъер къогогIанасев чи вуго цо ригьалъул. Цо соналъ цадахъ пенсиялдеги инехъин руго. Гьедин нахъе араб мехалъ хадур школалде хIалтIизе рачIунезулги пикру гьабизе ккеларищ?! Гьеб суал буго нижер жакъа хъаравуллъиялда. Щибаб цIалул соналда лъикI цIалулел цIалдохъабазе чIезарун руго батIи-батIиял цIаразда кьолел гIарцул сайгъатал. Гьелъул фонд гIуцIизе кумек гьабула росу тун къатIир гIумру гьабун ругел машгьурал росуцояз.\nУчительзабазул харж кидал кьезе бугеб абураб суал ахираб заманалда баккулеб гьечIо. Школалда гIодов чIараб бакIалдаса кIола дида гьезул цIаралда карточкаялде тIаде гIарац битIизе. Банкалдего ине кколаро. Гьалъул лъикIлъи бугищ, буго.