къисасуль анбияъ КIиабилеб ТIехь 2-б басма Махачкала ИД Нуруль Иршад 2010 ББК 84,4 (Ава) + 86,38 УДК 821.351 + 29 С - 14 СаИД афаНДИ аль-ЧИркавИ. Къисасуль анбияъ:\n«къисасуль анбияъ КIиабилеб ТIехь 2-б басма Махачкала ИД Нуруль Иршад 2010 ББК 84,4 (Ава) + 86,38 УДК 821.351 + 29 С - 14 СаИД афаНДИ аль-ЧИркавИ. Къисасуль анбияъ: ...»\nИД «Нуруль Иршад»\nББК 84,4 (Ава) + 86,38\nКъисасуль анбияъ: Истории пророков/ на аварском\nязыке. –Саид афанди аль-Чиркави. в двух томах. том 2, 2-издание.\n– Махачкала: Нуруль иршад, 2010. – 648 с.\nв книге Саида-афанди «Истории пророков» на основе таких достоверных источников, как толкования корана, хадисы и книги авторитетных ученых, доступно и увлекательно повествуется о сложной и порой трагической истории жизни пророков всевышнего, от адама и до нашего пророка Мухаммада.\nкнига одобрена решением Экспертного совета Духовного управления мусульман Дагестана за № 09- ISBN 978-5-903593-08-8 (т.2) ISBN 978-5-903593-09- ©Саид-афанди аль-Чиркави ©Издательский дом «Нуруль Иршад»\n-Ф А С Л О Юнус аварагасул хIакъалъулъ къокъаб баян Мута абун цIар бугев, бану-исраилазул, Жиндие насло гьечIев цо лъикIав чи вукIана, лъикIлъиялда гIумру ун гIажизлъунги вукIана, вас ризкъилъун гьавеян гьаризе анищ ккана.\nаюб аварагасул иццде ун черхги чурун, Хадуб кIиго ракагIат какалъулги тIобитIун, тIадгIанав аллагьасде иман-баракат бугев вас ризкъилъун кьейилан гьарун дугIа гьабуна.\nГьесул дугIа къабуллъун, къадирас жаваб гьабун, Жиндир мурадлъун вугев лъикIав вас гьесий кьуна.\nГьев васасде инсуца Юнус абун цIар тана, Юнусил гIумруялъул къисмат гьадинаб ккана.\nПурчIинадул чед гореб тIагIамги кваналарел, квасул гьабураб гореб ретIелги ретIунарел, БетIергьанасе гIоло дуниял рехон тарал, Бану-исраилазулъ щунусго чи вукIана.\nк ъ и с ас ул ь а н б и я ъ кiиабилеб тiехь вахIю жинде рещтIунев, гьеб заманалда гьезул, Закария горони аварагги вукIинчIо.\nаллагьасул рахъалъан вахIю гьесухъе щвана:\n«Щунусго загьидасул нусго ватIа гьаве», - ян.\nГьанже Закарияца, вахIю жиндихъе щойдал, Бищун лъикIав нусго чи гьезда гъорлъа вищана, Гьезда гъорлъаги лъикIав кIикъоялда анцIго чи аллагьас, вахIю рещтIун, вищеян буюрана.\nБетIергьанас манлъухъе, лъикIаздасаги лъикIав кIикъоялда анцIго чи гьезул ватIа гьавуна.\nГьезда гъорлъаги лъикIав къого загьид вищеян Закарияде вахIю гьанжиги такрарлъана.\nлъикIав вищун, къого чи гъорлъа ватIа гьавуна, Гьезда гъорлъаги цо чи вищеян амро щвана.\nамроялда нахъвилълъун, бищунго гьезул лъикIав Щивдай вукIина абун Закария ургъана.\nУнкъабгоги рахъалъан жиндир ракIалъ восарав Юнус Закарияца гьезда гъорлъа вищана.\nвищун хадув Халикъас, нубувват рагIизабун, Юнус, гIалайгьи ссалам, авараглъун гьавуна.\nГьесий нубувваталъул рохел загьир гьабеян Закарияде вахIю рахIманасул рещтIана, рохел бицун, нубувват Юнусида баркидал, БетIергьан аллагьасе сужда жинца гьабуна.\n Загьид–дунялалдерокьигьечIев,Аллагьасдевуссаравчи.*  Нубувват–авараглъи.* Мута абун цIар бугей, Юнус аварагасул, Эбел йикIарайилан риваятги бачIана, риваятазул хIакъаб аллагьасда лъикI лъала, лъалесде тIамун тани, нилъги мекъса кколаро.\nЮнус, гIалайгьи ссалам, сияхIат хIисабалда, Щобалгин кIкIалал къотIун, къокъун унев вукIана, Инсанасул сураталъ аминуллагь – Жабраил, Зодоса гIодов рещтIун, Юнусихъе вачIана.\nНинаваян абулеб росдал агьалиялде расуллъун мун аллагьас витIун вугин бицана, Гьеб росолъин абуни, хъанчал аллагьлъун ккурав, кутакалда къосарав румазул хан вукIана.\nХаликъасул рахъалъан амро жинде бачIиндал, Хъизан-лъималги рачун, Юнус къватIив вахъана.\nНинава шагьаралъул гIорхъоде щварав мехалъ, МегIералда тIад бугеб цо нохъода рещтIана.\nрисалаталъул амро жинда тIадкъараб мехалъ, кIикъого сон Юнусил гIумруялъул букIана.\nГIодоса херги кванан, иццухъа лъимги гьекъон, лъимал-хъизангун Юнус нохъода къарарлъана.\nкъо-лъикI гьабулеб гIадин, лъадуе вагIза гьабун, Нинаваялде живго ине вукIин бицана.\nкIикъого къоялде дун тIадвуссун вайинчIони, ЧIван вукIин лъаян абун кантIизеги гьаюна.\n СияхIат–хьвади(ракьалдаругелАллагьасулгIажаибалрихьизе).* квасул ретIел тIад ретIун, хIатIида хьит гьечIого, БотIродаги гIицIгого, гIансаги кодоб босун, Юнус, гIалайгьи ссалам, Нинава шагьаралъул Борхалъудеги вахун, халкъалдехун вуссана.\n«ла илагьа илла ллагь, ва Юнус – расулуллагь», Гьадин шагьадат битIун ахIун гьаракь гьабуна.\nГьаракь рагIаралщинал сверухъе ракIарана, СваказегIан киназго, тIаде руссун, вухана.\nвухиялъул кутакалъ тамахлъун гIодов ккана, ГIакъло-лъаялдаса ун хваравин живго тана, варшан абун цIар бугеб хIинчIалде вахIю гьабун, лъелъ ччурал куркьбаздалъун Юнусида лъим чIвана.\nлъим щойдал вигьа-вичун, Юнус тIаде вахъана, Добго борхалъуде ун, цебе гIадин ахIана, ахIи, гьороца бачун, ханасул гIинда чIвана, ГIемерав хIинкъиялъ гьев сородизе лъугьана.\nСверухъ ругел чиязде гьикъа-бакъи гьабуна, Гьаб гьаракьго щиб абун, гIажаиблъун хутIана, ГIадамаз, цо мискинав, Юнус абун цIар бугев, Мажнун вугилан абун, хабар гьесий бицана.\nЦинги хадуб Юнусил мурад баян гьабуна, Нелъер хъанчазде гьесул инкар бугин бицана, аллагь цо горев гьечIин лагълъи гьабизе тIадав, Гьесде руссаян балеб ахIи бугин абуна.\n Мажнун–женазккуравчи.* тавхIидалде жив ахIи ханасе цIакъ рихана, Сижнуялъув тIамеян амро-буюрухъ кьуна, БецIлъи хобалъул гIадаб, къваридаб туснахъалъув, къан ккун вачун, Бичасул авараг жанив лъуна.\nИнсанасе кьун тарал мажазиял къуватал, къадирасе бокьидал, хIур гIадин паналъула, ХIавлогин Жиндир къуват къадимияв аллагьас Юнусие туснахърукъ, алжан гIадин, къачIана.\nалжаналъуса росун Жабраил малаикас Жанир къанадилал ран, бакъул гIадаб нур щвана, ГIундуздаги рагIичIел, бераздаги рихьичIел, ракIалдаги хъатIичIел нигIматалги рачIана.\nНамрузил гьалакаб цIа Ибрагьимий кинниги, Юнусие туснахърукъ масяф гIадин лъугьана.\nМасяфалде вачIарав мусаййифгIан эркенго, Ургъел тун, туснахъалъуб кIикъого къо тIобана.\nкъосарав ханас Юнус чIвайзе хIукму гьабуна, Гьев жиндихъе вачеян вазирасда тIадкъана, вазир, Юнус вачине, туснахъалде вахъана, вахъунчIун хIузуралда как балев гьев ватана.\nГьесул туснахърукъ бихьун вазир гIажаиблъана, Жив мекъсадай кканаян, ккараб хIисаб лъугьана, Мажазиял–ай,хIакъикъиялгорел,тIасаунел.\nГьелъул вусгIат-гIатIилъи, жанир ракарал чирхъал,– киналъго хIайран гьавун, Юнусихъ валагьана.\nГьаб рахIат дуй гIуцIарав чи щивилан гьикъана, Гьаб дие дир аллагьас гьабунин жаваб кьуна.\nГьев дур БетIергьанасде дицаги иман лъуни, Дие щиб букIунебан вазирас суал кьуна.\nЮнусица жаваб кьун вазирасде абуна:\nаллагьас дур киналго мунагьал чурулилан, Мунагь-хатIаги чурун, черх-ракIги бацIцIад гьабун, БацIцIадаб алжаналъув мун лъугьине вугилан.\nвазирас иман лъуна, шагьадатги битIана, Ширкалдасаги вуссун иманалде вачIана, вачIарабго нухасан чIового нахъвуссана, Юнусил хабар босун, ханасухъе вортана.\nХанасе рихьанщинал гIаламатал рицана, туснахърукъалъул гIуцIи тIолго баян гьабуна.\nГьелда хадуб, Юнусил, аллагьасде иман лъун, Ислам жинцаго боси – гьебги баян гьабуна.\nЗаз гIадин хан хичана, хехаб тадбир гьабуна, «ГьабсагIаталда Юнус дихъе ваче», – абуна.\nвачун Юнус вачIана, цеве чIезе гьавуна, Гьев чIвазе ккараб хивал ханас бадал гьабуна.\n«Дур сихIруялъ рагIиййат пасат гьабулеб бугин, Гьаб дир улка-ракьги тун нахъе а», - ян абуна, Ай,хисизегьабуна.\n РагIиййат–гIаммабхалкъ.* ИнчIони, чIвазе вугин абураб магIнаялда, амро къвакIизе гьабун, кутакалда кIалъана Нинава шагьарги тун, Юнус къватIив вахъана, Хъизангин лъимал тараб нохъоде тIадвуссана.\nНахъеги рахIманасул вахIю жиндихъе щвана:\n«Шагьаралде тIадвуссун дагIват гьабизе а», - ян;\nДуе жаваб гьабуни, гьезие лъикI букIина, ГьабичIони, Дир рахъалъ гIазаб гьезде рещтIина, Заманаялъул рахъалъ дагIваталъул къадарги кIикъого сордогин къо бугебилан абуна.\nБалагьал реччаялъе гIаламат лъайзе бокьун, БетIергьан-аллагьасде Юнусица гьарана.\nГьезул гьормалгин чурхдул тIоцоресел къояца тIогьиллъизе ругилан БетIергьанас абуна.\nУнкъабилелъ – багIарлъун, анкьабилелъ – чIегIерлъун, анцIабилеб къоялъулъ гIазаб щолин бицана.\nЦинги Юнус авараг Нинаваялде ана, Добго бакIалде вахун, халкъалдехун вуссана.\n«Я къавм, - илан ахIана, – къулу магIи, - абуна, – “ла илагьа илла ллагь” – аллагь цо горев гьечIо.\nЦинги хадуб: “ва анна Юнуса – расулуллагь” – Юнусги аллагьасул хIакъав авараг вуго».\nкъавм, рехсараб гьаб калам жинда цадахъ абеян ахIи гьесул рагIидал, сверухъе ракIарана, кIвараб хIалалъ киназго хIижаратал тIаде ран, тIадеги Юнусида гIемераб кIалгьикъана.\nкIикъого къо инегIан дий жаваб гьабичIони, Ножоде тIаде балагь рещтIинилан абуна.\nБалагьалда цересел гIаламаталги рицун, тавхIидалде къавм ахIун кIикъого къо тIобана.\nкъойидаса къойиде данде рахъун горони, ДагIват къабул гьабизе къавмалъ хивал гьабичIо.\n«къавмалда гъорлъа вахъун нахъе а», - ян аллагьас амро-буюрухъ гьабун, Юнус къватIив вахъана.\nтIоцобисеб къояца къотIи жедей гьабураб Балагьалъул гIаламат гьезие загьирлъана, Гьоркьов чи хутIичIого, ханасулгин къавмалъул, тIогьилаб чIабатI гIадин гьормал-чурхдул лъугьана.\nГьанжи къавм ханасухъе гIарз гьабун ракIарана, ГIазаб нежеде щойзе беччагеян абуна.\nБицине жо тIагIарав ханас гьазде манлъана, Назилат тIаса боси – хъанчазде гьарейилан.\nХъанчазе сужда гьабун, гьезий забаихIал хъун, «Балагь тIаса босе», - ян къавмалъ хIелун гьарана.\nкъавм, хъанчазул жаваб щун, мурадалде бахъинчIо, Хъурал забаихIалги тIолго гIадада ана.\nаллагьас амро гьабун, чIегIераб, бецIлъи цIакъаб, БухIи-хIарараталъул гIазаб жиндилъ бессараб, Бачун Жибрил малайкас гьезда тIад накIкI тIупана, тIадеги ханасухъе гIарзалъ рахъине ккана.\n«Ин кунта – мун ватани, – илагьан фадфагI гIанна Гьаза-л-гIазаба », –- абун къавм гьасда цебе чIана.\nГьанже чара къотIана, къобухIиялде ккана, ХIакъаб рагIи бицине аллагьас тавфикъ кьуна.\n«ар-раъю гIинди, – абун жиндир пикру бицана, – киназго жинди-жиндир хъанчал гъуре», – абуна.\nГъазаваталъ рахъарал мужагьидал кинниги, Хъанчал ругеб бакIалде цадахъ гьужум гьабуна.\nЦохIо нахъе течIого гъурун тIатIала лъуна, тIолго рагIиййаталъул хъанчазда ццин бахъана.\nЦинги хадубги ханас халкъалъе гIакъло кьуна, «ал-хIакъкъу гIинди», - абун насихIатгун кIалъана.– Юнус тIалаб гьавеян гьезде амро гьабуна, Гьев насихI вукIанилан живгоги мукIурлъана.\nМугIрул щобазде рахъун Юнусилан ахIана, араб бакIго лъайчIого къавмалъе гьев вилана.\nГьанжи, дов иман лъурав маликасул вазирас Юнусидасан жинда рагIа-тараб бицана.\nЦинги, БетIергьан-аллагь – даимав, абадияв, тIаса ийинго гьечIев вугин баян гьабуна.\n«Юнус тIагIун аниги, аллагь нахъе вугелъул, аййугьа-л-малик», – абун, ханасдеги кIалъана.\nХан гьебсагIат кантIана, кIутIун тIаде вахъана, ХъачIаб суфалъул жуббат черхалда тIад ретIана.\nХIатIазда маххал рана, койрал рухьинаруна, кодов ккун худамааз халкъалда гъорлъ вачана.\nХанасул зуллат бихьун, рагIиййат хIайранлъана, ХIалкIун гьесда нахърилълъун релълъенлъиги гьабуна.\nГьеб басрияб хIалалда, хIакъикъияб тавбогун къавмги ханги цадахъго авлахъалде рахъана.\nЦо борхатаб бакIалда киналго данделъана, Хараби цере гьарун, мухъал гьарун гIуцIана.