Ботулизм ( — цӀурабакь абураб рагӀудаса)  букго къанагӀатаб ва потенциалго хвалилаб унти, жиб лӀугьинабулеб Clostridium botulinum бактерияз продукинабулеб токсиналъ. Унти байбихьула загӀиплъиялдалъун, берзул канлъиялъул гӀунгутӀиялдалъун, свакай инхӀсасиналдалъун ва кӀалъай биххиялдалъун. Гьездаса хадур рукӀине бегьула гъеж-квералъул, каранзул ччорбазул ва бох-квачӀалъул загӀиплъи. ЛӀугьине бегьула лагӀизе рачӀин, чехь гьорой ва диарея. Унтиялъ гӀемерисеб асар гьабуларо лъавуда рукӀиналъе, базабуларо сири.

Ботулизм тӀибитӀизе бегьула чанго къагӀидаялъ. Гьеб лӀугьинабулел бактериязул спораби тӀиритӀарал руго ракьулӀ гӀадинго лъелӀги. Гьез, дагьабго оксигеналъул къадаралъулги хасал температурабазулги асар ккедал, продукинабула ботулинияб токсин. Кванидаса лӀугьунеб ботулизм бахуна токсин гъорлӀ бугеб квен-тӀех хӀалтӀизабидел. Лъималазул ботулизм лӀугьуна бактерияз, бакьазда жанир гӀемерлъун, токсин продуктинабидал. ГӀемерисеб гьеб букӀуна лъималазул анлӀго моцӀ балалде, гьеб заманалдаса хадуб раккула цӀуниялъул механизмал. Ругънал ботулизм дандчӀвала гӀемерисеб инъекциялдалъун къватӀул наркотикал хӀалтӀизабулезда. Гьединаб ишалда спораби ккола ругъуналде жанире ва оксиген гьечӀелъуб гьез къватӀибе биччала токсин. Гьеб битӀахъе гӀадамаздаса гӀадамазде бахунаро. Диагноз хӀакълъула унтарасда токсин яги бактериял ратиялдалъун. 

Профилактика тӀоцебесеб иргаялда буго битӀун квен хӀадури. Токсин, организм гурониги, биххула 85°C (185°F) яги гьелдаса цӀикӀкӀараб температураялда 5 минуталъ хинлъизабуни. ГьацӀулӀ рукӀине бегьула жалго бактериял, гьелъ 12 моцӀ бачӀел лъималалъе гьеб кьезе лъикӀаблъун бихьизабун гьечӀо. Сахлъизариялъе хӀалтӀизабула антитоксин. Жидедаго хӀухьел цӀазе кӀоларезе чанго мацӀалъги къваригӀине бегьула механикияб вентиляция. Антибиотикал хӀалтӀизаризе бегьула ругънал ботулизм бугони. Унтаразда гьоркьоса хола 5–10% гӀадамазул. Ботулизмалъ унтула гӀемерал хӀайваналги. также поражает многих других животных. Это слово происходит от латинского botulus, что означает "колбаса". РагӀи бачӀараб буго латиналъул  рагӀудаса, жиндир магӀнаги цӀурабакь абун бугеб.

ГӀаламатал ва симптомал

Лъималалъул ботулизм

ЗахӀмалъаби

ГӀилла

Бакьал колонизатин

Квен-тех

Ругъун

ХӀухьел цӀай

Инъекция

Механизм

Диагноз

Профилактика

Вакцина

Сахлъизаби

Антитоксин

Прогноз

Эпидемиология

Цолъараб Къиралал

Цолъарал Штатал

Китай

Украина

Вьетнам

Ботулизм бахунел цогидал навгӀал

МугъчӀваял

ТӀадеги цӀалиялъе

КъватӀисел регӀелал 

 Botulism in the United States, 1889–1996. Handbook for Epidemiologists, Clinicians and Laboratory Technicians. Centers for Disease Control and Prevention. National Center for Infectious Diseases, Division of Bacterial and Mycotic Diseases 1998.
 NHS choices
 CDC Botulism: Control Measures Overview for Clinicians
 University of California, Santa Cruz Environmental toxicology – Botulism 
 CDC Botulism FAQ
 FDA Clostridium botulinum Bad Bug Book
 USGS Avian Botulism 

 
Биологияб ярагъ
Стулалъул тесталдалъун диагностика гьабулел чорхол хӀалал
Кванидаса кколел унтаби
Мионевралияб юнкция ва невромускулариял унтаби
Рукъалъул хӀанчӀчӀазул унтаби
Wikipedia infectious disease articles ready to translate
Wikipedia medicine articles ready to translate