Итал мацІ (italiano  яги  ) — гьиндгин европаялъулал мацІазул хъизаналъул романияб мацІ. Итал мацІ лІугьана Румалъул империлъул вулгарияб латиналдаса. это романский язык из индоевропейской языковой семьи. Миллиялги регионалиялги мацІазул хал-шал гьабулаго бихьула итал ва сардин мацІал кІиябго цадахъ латин мацІалдаса бищун батІиял рукІин.  Итал мацІ буго расмияблъун Италиялда, Швейцариялда  (Тичино ва Граубюнден), Сан-Мариноялда ва Ватиканалда. Гьелъул буго дагьбутІаялъул расмияб мацІалъул статутс БакътІерхьул Истриялда (Хорватия ва Словения).

Цебе гьелъул букІана расмияб статус Албаниялда, Мальтаялда, Монакоялда, ЧІегІермагІарда (Котор), Грециялда (Иониял чІинкІиллъаби ва Додеканес), гьединго цере рукІарал Италиялъул Бакъбаккул Африкаялъу ва Италиялъул Шималияб Африкаялъул колониалиял районаздаги, жеги-жеги гьениб итал мацІалъ хІалеб буго кІвар бугеб роль батІи-батІиял секторазда.  , where it still has a significant role in various sectors. 

Итал мацІалда кІалъала иммигрантазул ва экспатриантазул чІахІиял жамагІатал Америкаялда ва Австралиялда.  Итал мацІ гъорлІе бачун буго Европаялъул регионалиял ва дагьбутІабазул мацІазул хартиялъ кколел мацІазул сияхІалде Босния ва Гьерцеговинаялда ва Румыниялда, итал мацІ гьел пачалихъазда я расмияб, я цІунараб мацІлъун кколеб гьечІониги. ГІемерисел итал мацІалда кІалъалел гІадамал ккола билингвал, жидеца итал (яги стандартияб, яги регионалияб форма) ва гьединго Италиялъул цогидаб регионалияб мацІ бицунел. ГІаммаб къагІидаялъ итал мацІ бичІчІула Корсикаялда корсик мацІалда кІалъалезда (гІемерисел лингвистаз корсик мацІ классификинабула итал мацІалъул сверел гІадин).

ХІужжаби

Библиография 

 
  
 
 
 
 
 
 
 M. Vitale, Studi di Storia della Lingua Italiana, LED Edizioni Universitarie, Milano, 1992, 
 S. Morgana, Capitoli di Storia Linguistica Italiana, LED Edizioni Universitarie, Milano, 2003, 
 J. Kinder, CLIC: Cultura e Lingua d'Italia in CD-ROM / Culture and Language of Italy on CD-ROM, Interlinea, Novara, 2008, 
  (with a similar list of other Italian-modern languages dictionaries)

КъватІисел регІелал 

 Il Nuovo De Mauro 
 
 Swadesh list in English and Italian
 Italian proverbs
 "Learn Italian," BBC

 
Fusional languages
Languages attested from the 10th century
Италиялъул мацІал
Монакоялъул мацІал
Сан-Мариноялъул мацІал
Сицилиялъул мацІал
Швейцариялъул мацІал
Ватиканалъул мацІал
Словениялъул мацІал
Хорватиялъул мацІал
Субъект–верб–объект мацІал