Жакъа буго МухIамад ХIамзаевасул гIумруялъул соназул болъо 50 ялде щвараб къо » MaгIарухъ - Авар Басмабазул Цолъи\nЖакъа буго МухIамад ХIамзаевасул гIумруялъул соназул болъо 50 ялде щвараб къо.\nСахаб гIамалалъул дир ракьцоясда гьавураб къоги баркун, баракат цIикIкIараб сахлъи щуллияб, рохел гьарзаяб гIумруги гьарула.\nХъвадарулел чагIи гIемер руго, ганчIида накъищ гIадин тарихалъул гъансиниб нахъраталие жиндир гьунаралъул лъалкI толел, тарал гIемер гьечIо. Нилъ рукIуна тарихалде раккун цIиял гIелазе мисалалъе рехсезе цIарал хъирщулел. ХIамзаевасул бицине кватIулел руго нилъ. Гьединал ракьцоял лъазе ккола гIолохъанго рукIаго, нилъер суалазе жавабги, гьесул жугьаги цоцазе бикьизе рес букIаго. МухIамад ХIамзаев живго цIакъго намусалда нахъе къан чIарав, цIар рецц тIалаб гьабуларев чи вуго. Гуревани гьев лъаларев чи дандчIвалароан гIисиназдагун чIахIиязда гьоркьов.\nЩиб хутIараб херлъизе, хехго ана гьал сонал,-\nСсуди гьанже каранда камиллъана лъеберго..\nЩиб хутIараб херлъизе хиялаз свакараб ракI?-\nСоназул гъатаздаса гъалатIал гIемер ругин..\nУмумузул малъиги исламалъул нухги таричIого тIубалев ХIамзаевас къого соналъ цебе хъвараб кочIолъ руго гьал мухъал. МухIамад ХIамзаевасул гIумруялъул соназул болъо 50 ялде щвана. Лъеберилъа кIикъоялда анцIилъе вахъинегIан гьес гьарунщинал лъикIал ишазул, хъварал шигIрабазул, тIахьазул бицине газеталъул гьурмал гIелищха. Жакъа къокъго баян кьун тела ХIамзаевасул гIумруялъул нухлул. МухIамад ХIамзаевас 50 сон тIубаялде\n«…Лъаларищ нилъ щалали, щущан унеб мугIрул халкъ?\nКъимат нилъей щиб кьелеб, щукру кIочарал лагъзал?»\nШагIир, хъвадарухъан, журналист, переводчик, къватIисел улкабазул дипломат МухIамад ХIамзаев гьавуна I966 соналъ, нилъер районалъул Бакълъухъ росулъ. I984 соналъ росулъ гьоркьохъеб школаги лъугIизабун, гьев цIализе лъугьана Дагъистаналъул Пачалихъалъулаб университеталъул филологияб факультеталде.\nШигIрияб рагIуе гьунар гьитIинго тIатана МухIамадилъ. Школалда цIалулел соназго хъварал ХIамзаевасул кучIдул рахъана «БагIараб цIва», «БагIараб байрахъ» газетазда, «Гьудулъи», «МагIарулай» журналазда. Университет лъугIилалдего ХIамзаевасул цIар рехсана аваразул гьунар бугел гIолохъанал шагIирзабазул, журналистазул мухъилъ.\nI989 соналъ ХIамзаев вукIана тIоцебе магIарул мацIалда бахъараб эркенаб «Сабаб» журналъул редакторзабазул цоявлъун.\nI989 соналдаса нахъе щугогIан соналъ гьев хIалтIана гьанжесеб «ХIакъикъат» газеталъул хасав мухбирлъун.\n«ЙорчIами магIарулай» абураб цIаргун, I990 соналъ Дагъистаналъул тIахьазул издательствоялъ къватIибе биччана ХIамзаевасул шигIрабазул тIоцебесеб тIехь.\nI99I соналъ ХIамзаев восана Россиялъул ва Дагъистаналъул журналистазул союзалъул членлъун.\nДагъистаналъул динияб идараялъ, жеги лъеберилъе вахъинчIев гIолохъанчи М.ХIамзаевасда тIадкъана «Ассалам» казияталъул бетIерав редакторасул хIалтIи. Гьеб хъулухъ МухIамадица гьабуна I997 соналде щвезегIан.\nБажари букIиналъ хъулухъ, гьунар камиллъиялъ машгьурлъи хеккого щваниги, МухIамадица хIаракат бахъана цIияб цIали-лъаялда хадув лъугьине. I999 соналъ гьес Москваялда лъугIизабуна Россиялъул къватIисел пачалихъазул ишазул Минис¬терствоялъул Дипломатазул Академия.\nАкадемиялда щвараб лъаялда рекъон гIезегIанго соназ МухIамад ХIамзаев хIалтIана ГIиракъалда ва СагIудиязул ГIарабиялъ.\nI999 соналъ къватIибе бачIана МухIамадил кучIдузул кIиабилеб, «ЧIумалги чIвабиги» абураб тIехь.\nХIамзаевасул кучIдул гIурус мацIалде руссинаруна гIурусазул машгьурал шагIирзаби Юрий Кузнецовас, Яков Козловскияс, Владимир Бариновас ва цогидаз.\nI999 соналъ МухIамад восана Россиялъул ва Дагъистаналъул хъвадарухъабазул союзалъул членлъун.\nХадубги, Москваялъул хъвадарухъа¬базул союзалъ басмаялде бахъана гIурус мацIалде буссинабураб «Городские горцы» абураб гьесул кучIдузул тIехь.\n2004 соналъ басмаялде бахъана ХIамзаевасул «ЦIуне, Аллагь, Дагъистан» абураб кучIдузул тIехь, 2005 соналъин абуни Москваялъул «Парнас» басмаханаялъ къватIибе биччана гьесул «Уходящее лето» абураб, гIурус мацIалде буссинабураб кучIдузул тIехь.\n2004 соналъ МухIамадие щвана Дагъистаналъул Пачалихъалъулаб премия, хадубго Россиялъул Рубцовасул цIаралда бугеб литературияб премия.\nАхираб анцIго соналда жаниб ХIамзаевас хъвана исламалъул тарихалъул гIемерал тIахьал: «МухIамад Авараг», «Хириял халифаби», «Ункъабго мазгьабалъул имамзаби», «Бакълъухъа СагIадухIажиясул МухIамад Афанди», «ГIабдулгъафурил МухIамад-хIажи».\nГьеб щибаб тIехь, щибаб шигIру буго батIа-батIаго рагьарал дарсазе, тарбия кьеялъе чара гьечIого хIажатаб пайдаялъул. ХIамзаевасул тIехь цIаларав чияс кидаго такъсир гьабиларо, гьабулесдаги рекъеларо. ЦIалдохъабазул ракIазулъе биун тIезе мустахIикъаб буго гьесул щибаб шигIру.\nХасго дагъистанияз кIудияб къимат кьуна М. ХIамзаевасул «Имам Шамиль» абураб тIехьалъе. Халкъазда гьоркьосеб Шамилил фондалъ гьеб тIехь хъваралъухъ ХIамзаевасе кьуна меседил шапакъат (медаль).\n20I3 соналъ диссертацияги цIунун М. ХIамзаев вахъана филологиял гIелмабазул кандидатлъун.\n20I5 соналъ ХIамзаевасе кьуна «Дагъистаналъул культураялъул мустахIикъав хIалтIухъан» абураб цIар.\nМухIамад ХIамзаевасул кучIдул руссинарун руго лак, дарги, лезги, ногъай, гIурус, башкир, гIараб ва ингилис мацIазде.\nИсана нилъер районалъул газеталъул 85 сонилаб юбилей кIодо гьабулаго, редакциялъ бихьизабуна МухIамад ХIамзаевасул цIаралда хасаб премия. Премия кьезе буго санайилго. Гьеб буго кIудияб гьунаралъул нилъер ракьцоясе районалъ кьолеб гьитIинаб баркала.\nГьесул щибаб тIехь буго рухIияб къуват щулалъулеб дарслъун, ВатIан, умумуз тараб лъикIабщинаб цIунизе наслабазде балеб ахIилъун, аманатлъун, гьаб, буголъиялъ цулъараб, халкъалъул бецIлъарал ракIазе канлъи кьолеб нуралъул чIорлъун. Жиндирго цIаргун машгьурлъи, лъай-хъвайгун хъулухъ ХIамзаевас хIалтIизабулеб буго халкъалъе хайиралъе, ресукъазе кумекалъе, жамагIаталъе пайдаялъе. ХIамзаевас «Гьеб Аллагьасда лъани гIолеб иш буго,»- ян абулелъул, гIемер рехсей гьабичIого толеб буго.