Кирпичал режулел заводазул кIкIуялъ самолетазе роржине квалквал гьабулеб бугила » MaгIарухъ - Авар Басмабазул Цолъи\nЛъутун унеб буго унтараб дунял…\nДагъистаналъул бетIерасул ишал тIуразарулев Владимир Васильев журналисталгун дандчIвана\nФутболалъул авлахъал гIадал бахчаби хинлъизаризе чIобого кьабулеб бугила электрикияб цIатари. Зулмуялъул къурбаналлъун ккарал халкъал ритIухъ гьариялъул къанун гIумруялде бахъинабизе захIмат бугила. Хасго гьеб суал бегIерго бугила ингушазда ва гьириязда гьоркьоб. МахIачхъалаялда ва цоги шагьаразда, рукIине кколел тIалабалги тIурачIого, жагъалал минаби ран ругила. Гьелги гьел гурелги цоцазулъ рухьарал, кIвар бугел масъалаби рукIалиде ккезаризе хIалтIи гьабулеб бугин абуна 2018 соналъул 19 июналда Дагъистаналъул хIалтIухъабазул централда республикаялъул мухъазул ва шагьаразул вакилзабазулгун букIараб дандчIваялда ДРялъул бетIерасул ишал тIуразарулев Владимир Васильевас.\nСуворовал ва поповал тIокIал рачIине гьечIин абуна\nДагъистаналъул нухмалъулесул ишал тIуразе Владимир Васильев вачIана араб соналъул сентябралда. Гьесул бетIерлъиялда республикаялъ тIамулеб бугеб сон бигьаяб букIанин абизе рес гьечIо. Гьеб бичIчIулеб бугоан живго Васильевасдаги. Информациялъулаб сиясаталъул бугеб цIикIкIараб кIварги хIисабалде босун, журналистазулгун мушавара гьабизе, пикраби дандразе вачIун вугин живилан абуна гьес.\nРоссиялъул президентасул администрациялдаса информациялъул ишалъул махщалилалги рачIун рукIана гьеб дандеруссиналде. Гьезги бицунеб букIана социалиял гьиназул, халкъалда загьирлъарал гIузрабазе жаваб кьезе ккеялъул ва гьел масъалаби лъугIизариялъе хIалтIи гьабизе хIажат букIиналъул.\nМоскваялда Дубровкаялда гъоркьлъалие гIадамалги росун террористал рукIаго, журналистазда ва халкъалда цеве вачIун, калам гьабизе жинде божилъи гьабун букIанин, къалмил устарзабаз битIун хабар къватIибе кьеялда бараб жо гIемер бугилан бицана Васильевас.\n«Суворовин фамилия бугев Дагъистаналъул ТIадегIанаб судалъул нухмалъулев ва Поповилан фамилия бугев республикаялъул прокурор рачIанин Дагъистаналда хIалтIизеянги какулев вуго дун. ЗахIматаб хIал букIиналъ, рачIана гьел гьанире. Дагъистаналъул ХIукумат данде бакIарулелъул, гьанисаго хъулухъчагIи толел руго ва тезе руго», – ян лъазабуна вриояс.\nАскариязе 2700 квартира ва рагьараб режари\nДагъистаналъул бетIерасул ишал тIуразарулев тIаде вачIиндал ва нахъе унелъул, хантIан тIадеги рахъун, чIана залалъуре ракIарарал чагIи. МухIамад ПатахIовас абухъего, «лъаларо, лъаларо, лъикIищ гьеб, квешищ?». ЛъикI буго, накабазде ккечIолъи ва нодо чIвачIолъи.\nРоссиялдаго ва хас гьабун Дагъистаналда гIемерал суалал ва анцI-анцI соназ тIурачIел, ригъарал масъалаби рукIин киназдаго лъала. Гьел гIузраби тIагIинариялъе гьабулеб хIалтIи халкъалъе бокьила. Амма, некIсиял греказулго бугоха тохтурасе гьабураб гьара-рахьи: «Эскулап, зарал гьабуге!» – ян абураб. Биххизабизе кидаго бигьа букIуна гIуцIизеялдаса.\nКаспийскиялда аскариязе 2700 квартира босизе бугилан абуна Васильевас. Гьеб лъикIаб жо бугилан гьесие хIелулев вукIарав цоявги гъорлъго къинавун, гьес абуна Дагъистаналъул бакIал ралезул ругел «зодоре рахарал багьаби» гьезие данде кколарилан. Роржунел самолетазе квекIенал гьарулеб кIкIуй букIунин МахIачхъалаялда ва Каспийскиялда гьоркьор ругел кирпич къотIулел заводазул, гьез экология хвезабулеб бугин ва, гьелда тIадеги, цIакъго хираго ричулин гьелилан абуна вриояс.\n«ЧIужугIаданалъцин рокъоб рагьараб цIеда тIад бежуларо гIанкIу, почониб лъола. Дагъистаналъул кирпич гьабулел заводаздайин абуни рагьухъе бежулеб буго гьеб бакIал ралеб сурсат. Нижеца халгьабулеб буго гьел заводазул ва гьеб рахъалда букIине кколеб гIадлу билълъанхъизабизе буго», – ян абуна Васильевас.\nАзаргоясул анкьгоясе щвана хIалтIи\nМоскваялъ тIадеги кьураб гIарацги судаздагун диваназда ва налъаби рецIулаго тIагIунеб бугилан абуна гьес. Гьедин харж гьабизе кканила дагьаб цебегIан Кремлиялъ республикаялъе биччараб 600 миллион гъурущалъул цIикIкIанисеб бутIа.\nГьеб залалъур тIадеги рахъун электроэнергиялъул суалал кьурал вакилзабазул районазда токалдалъун хьезари хIажатаб даражаялде бачине бугиланги бицана гьес. Хадуб цоги анлъго районги тIаде босилила. Гьедин дагь-дагьккун тIуралила электромухъазул ва токалъул суалал. Помидоргун охцер ва цоги нигIматал гIезарулел футболалъул авлахъал гIанасел парникал, бахчаби, токалъухъ гIарацги кьечIого, хIалтIизарулел рукIиналъулги рехсей гьабуна гьениб. Гьединал ишазеги законалдалъун жаваб кьезе бугин абуна. Токалъул халгьабулеб 17-азарго алат бачIине бугин республикаялдеянги бицана данделъиялда.\nХIалтIухъабазул (кадрабазул) нахърател гьабиялъул масъала жеги лъугIун гьечIин, хадубги жеги кIиазарго чи, гьеб программаялда рекъон, тIаса вищизе вугилан баян кьуна дандеруссиналда. Гьедин тIоцеве вищарав азарго махщалиласул гьабсагIат хIалтIуда тун вуго анкьго чи.\nМиллиял мацIаз гIурус мацIалъе «квекIен гьабиялъул» бицараб законопроекталъул рахъкколеб буго Владимир Васильевас\nГьал мухъазул авторас Владимир Васильевасе кьуна цо суал: – Россиялъул Федерациялъул халкъазул мацIал школалъул программаялъул тIадаб гуреб бутIаялде бачиналъул хIакъалъулъ законопроекталдехун дур бугеб пикру лъазе бокьилаан, – ян абураб.\n– Гьеб законопроекталъул дица рахъккола ва Россиялъул Пачалихъияб Думаялде гьединаб рахъкквеялъул кагъатги битIана дица. Амма дицаги шартIлъун рикIкIуна Россиялъул халкъазул мацIал цIуниялъе хIалтIи гьабизе ккей, – гьединаб букIана Васильевасул жаваб.\n«Гьединан букIана ва гьелда тана», – абун лъугIула ЦIадаса ХIамзатил Расулил цо машгьураб асар.\nЩибха тIаде жубалеб? МацIазул темаялда гIемер хъвана. Киназдаго бичIчIула ЩИБАБ мацI кIудияб хазина ва бечелъи букIин. Амма, интернеталъул гьурмазда ругел бахIсал цIалидал, Россиялъул гьоркьохъел ва гIисинал халкъазул мацIал хIакъир гьари, гьезда тIадрелъи буго киса-кибего.\nТирулеб-сверулеб жо буго дуниял. Цо заманалда диналги рукIана гьукъун. Къуръан малъунилан, мацI гьабизе росуцоявги ватун, херав чи туснахъалде рехараб рогьоги ккана Дагъистаналда. Гьанже кирха ругел дол зулмучагIи ва дозул бида белъараб пачалихъ? Иншааллагь, дунял бугебгIан мехалъ, авар халкъги мацIги чIаго рукIина. МугIрул ругебгIан мехалъ, мугIрузда щибго кIоченаро. ЛъадаранагIан къвакIулин чаранилан буго аби. Аваразул халкъияб асаралъул мухъги ракIалде щвезабилин: «Жакъа чучарасул чилъи бухIаги…»