VI классалъул цIалдохъабазул лъаялдехун ва бажариялдехун ругел аслиял тIалабал\nцогидал мацIаздаса рачIарал рагIаби, цIиял ва басралъарал рагIаби, фразеологиял сверелал;\nморфологияб къагIидаялда рагIи лъугьинабизе;\nцолъул ва гIемерлъул формаялда предметиял цIарал паде­жазде сверизаризе;\nгIадатаб ва жубараб прилагательное лъугьинабизе;\nиргадул рикIкIеналгун предметиял цIарал рекъон ккезаризе;\nпричастиял ва деепричастиял лъугьинаризе;\nрагIул гIуцIиялъул разбор гьабизе.\nпредметияб цIаралъул суффиксал битIун хъвазе;\nжурарал предметиял цIарал битIун хъвазе;\nбатIи-батIиял каламалъул бутIабаздаса лъугьарал прилагательноял битIун хъвазе;\nрикIкIен ва цIарубакIал битIун хъвазе.\nгIемерлъул формаялда цIарубакIазул падежиял ахирал би­тIун цIализе.\nжубараб план гIуцIизе;\nбатIи-батIиял темабазда тIасан хабарияб тайпаялъул текст дурусго ва къокъго бицине;\nтемаялъул аслияб пикруги хIисабалде босун, сочинениялъе материал данде гьабизе ва гьеб тартибалде ккезабизе;\nцо сундул бугониги цебе суратги чIезабун, хабар гIуцIизе; бахIс ккараб темаялда тIасан макъала хъвазе.\nVII КЛАСС (68 сагIат)\nТакрар гьаби (4 сагIат)\nГлагол (22 сагIат)\n1. Глаголалъул мурадияб форма (инфинитив), гьеб лъугьунеб куц. «Гьабизе» – кумекалъул глагол.\nЖурарал глаголал ва гьезул битIунхъвай.\nАраб, гьанже ва бачIунеб заманалъул составиял глаголал.\nГлаголалъул такрарлъиялъул форма.\nГлаголалъул наклонениял: хабарияб, тIалабияб, суалияб, шартIияб ва гьел лъугьунеб куц. Гьезул буголъиялъулги гьечIолъиялъулги формаби.\nТIалабиял наклонениялъул гьари магIнаялъул ва гьесизариялъул формаби.\nШартIияб наклонениялъул анищалъул форма. Глаголазул битIунхъвай.\n2. Глаголалъул мурадияб форма жидерго каламалъулъ битIун хIалтIизабизе ругьун гьари.\nСоставиял глаголал лъугьинаризе, гьел каламалъулъ хIалтIизаризе ва текстазулъа ратIа рахъизе цIалдохъаби ругьун гьари.\nЦо наклонениялъул бакIалда цоги наклонениялъул глагол лъезе ругьун гьари.\nТIалабияб, хабарияб, шартIияб ва суалияб наклонениялъул 6атIи-батIиял формаби каламалъулъ хIалтIиризе ругьун гьари.\nНаречие (7 сагIат)\n1. Наречие. ГIаммаб магIна, морфологиял гIаламатал ва синтаксисияб роль.\nНаречиялъул разрядал. Наречиялъул суффиксал.\nЖинсияб гIаламат цIунарал наречиял.\nПредметиял цIаразул цо-цо падежияб форма наречиязде свери.\n2. Текстазулъ наречиял ратун, гьезул разряд бицине лъай. Кинаб букIаниги ишалъе наречиялдалъун характеристика кьезе лъай.\nЖиндирго каламалъулъ тартиб ккезабиялъе ругел наречиял хIалтIизаризе лъай (тIоцебе, кIиабизе гIадал).\nЖиндирго каламалъулъ синонимиял наречиял хIалтIизаризе ругьун гьари.\nКУМЕКАЛЪУЛАЛ КАЛАМАЛЪУЛ БУТIАБИ (6 сагIат)\nСоюз (3 сагIат)\n1. Союз. Синтаксисияб роль. СокIкIиналъул ва нахъри­лълъиналъул союзал. СокIкIиналъул союзазул группаби. Союзазул битIунхъвай.\n2. МагIна дандекколел союзал хIалтIизаризе лъай. Сою­зал­ги гъорлъе ккезарун, предложениял ургъизе лъай.\nТекстазулъ союзал рати ва, магIнаялдеги балагьун, характеристика кьезе лъай.\nЧастицаби (3 сагIат)\n1. Частицаби. МагIнаялде ва кIваралде балагьун, частицабазул группаби. Частицабазул битIунхъвай.\n2. МагIнаялъухъ балагьун, частицаби хIалтIизаризе лъай. Частицабигун предложениял берцинго цIализе лъай.\nХадурегIел (3 сагIат)\n1. ХадурегIел. ХадурегIелаллъун хIалтIизарулел наречиял. ХадурегIелаз жидедаго цадахъ цо хасал падежал тIалаб гьари.\n2. Падежалгун хадурегIел хIалтIизабизе ругьун гьари.\nМеждометие (3 сагIат)\n1. Междометие. Каламалъулъ гьелъул магIна ва кIвар. Междо­метиязул битIунхъвай ва лъалхъул ишараби.\n2. Междометиял ругел предложениял берцинго цIализе лъай. Междометиялги гъорлъе ккезарун, предложениял гIуцIизе лъай.\nТАКРАР ГЬАБИ (5 сагIат)\nКалам цебетIезаби (18 сагIат)\nУчителас кьурал художествениял асарал яги гьезул кескал пасихIго цIали.\nЖивго жиндаго чIун, гьитIинаб хабарияб асаралъул гIадатаб ва жубараб план гIуцIизе бажари.\nХабарияб текст къокъго, гIатIидго бицине ругьун гьари.\nТекст магIна бугел бутIабазде биххизе ругьун гьари.\nМагIна бугел бутIабазда цIар лъей.\nСочинениялъе материал бакIаризе, гьеб тартибалде ккезабизе ва план гIуцIизе лъай.\nЛитературиял героязул, гIагараб росдал, цIалдохъабазул жидерго захIматалъул, гьез обществоялъе гьабулеб пайдаяб хIалтIул ва гь.ц. хIакъалъулъ сочинение хъвай.\nОбщественниябгун политикияб темаялда тIасан сочинение хъвай.\nХабариял текстазда тIасан изложение хъвай.\nДоверенность, телеграмма хъвазе ругьун гьари.\nгIадамасул сипат-сураталъулги хIалтIул иналъулги описа­ниялъул элементал ругеб хабариб тексталъул гIатIидгоги къокъгоги изложение хъвазе;\nжалго цIал­дохъабазул гIумруялда хурхарал, жидерго пикру бицина­лъу­лал сочинениял хъвазе.\nVIII КЛАСС (68 сагIат)\nРагIабазул дандрай (4 сагIат)\n1. РагIабазул дандрай. РагIабазул дандраялъул гIуцIи ва кIвар. РагIабазул сокIкIиналъулаб бухьен; нахъбилълъиналъу-лаб бухьен ва гьелъул тайпаби: рекъонккей, управление, примыкание (лъай-хъвай гьаби).\n2. РагIабазул дандраязулъ цогиялда жиб бараб рагIи битIун хIалтIизабизе лъай.\nПредложениялда жанир рагIабазул дандраял ратизе ва гьезда гьоркьоб грамматикияб бухьен чIезабизе ругьун гьари.\nПредложение (3 сагIат)\n1. Предложение ва гьелъул гIуцIи. Подлежащеялъулгун ва битIараб дополнениялъулгун сказуемоялъул бухьен (лъай-хъвай гьаби). Предложениязулъ рагIабазул тартиб. Логикияб (маг!наялъулаб) ударение. Предложениязул тайпаби.\n2. РагIабазул дандраяздасан предложениял гIуцIизе лъай. Логикияб ударениялде ва рагIабазул тартибалде балагьун, предложениялъулъ бищунго кIвар бугеб рагIи батIа гьабизе бажари.\nМагIнаялде ва абиялде балагьун, тексталда жанир предло­жениязул тайпаби ратIа гьаризе лъай.\nЦо тайпаялъул предложение цогидаб тайпаялъул предло­жениялде хисизабизе бугеб бажари камиллъизаби.\nПредложениялъул бетIерал членал (7 сагIат)\nПодлежащее. Подлежащеелъун батIи-батIиял каламалъул бутIаби ккей. Подлежащеялъул падежиял формаби.\nСказуемое. ГIадатаб сказуемое. Составияб сказуемое: цIару­лаб составияб сказуемое, глаголияб составияб сказуемое.\nПодлежащеялдаги сказуемоялдаги гьоркьоб тире.\nБитIараб дополнение. БитIараб дополнениелъун кколел каламалъул бутIаби. Аслияб падежалда бугеб подлежащеялдаги битIараб дополнениялдаги гьоркьоб батIалъи.\nБатIи-батIиял каламалъул бутIабазда бугеб подлежащеегун предложение гIуцIизе лъай.\nЦIарулал ва глаголиял составиял сказуемоялги гьоркьоре ккезарун, предложениял гIуцIизе лъай.\nБитIараб дополнениегун предложениял гIуцIизе лъай.\nПредложениялъул бетIерал гурел членал (8 сагIат)\n1. Хъвалсараб дополнение. Хъвалсараб дополнениелъун кколел каламалъул бутIаби.\nОпределение. Определениелъун кколел каламалъул бутIаби. Рекъон ккарабги ва рекъон ккечIебги определение ва гьелда хурхун рукIунел гъалатIал. Цадахълъел. Цадахълъелазулъ лъалхъул ишараби.\nХIал. МагIнаялде балагьун, хIалазул тайпаби: заманлъун, бакIлъун, ишалъул куцлъун, гIилла-мурадлъун кколел хIалал.\n2. БатIи-батIиял падежазул формабазда хъвалсарал допол­нениялги ккезарун, предложениял ургъизе ругьун гьари.\nРекъон ккаралги рекъон ккечIелги определениял жиндирго каламалъулъ хIалтIизаризе лъай.\nБатIи-батIиял рагIаби цадахълъелаллъунги ккезарун, предло­жениял гIуцIизе ва гьезулъ лъалхъул ишараби лъезе лъай.\nТIиритIарал ва тIиритIичIел предложениял\n(такрар гьаби) (1 сагIат)\n1. ТIиритIарал ва тIиритIичIел предложениял.\n2. Кьурал предложениязда тIаде бетIерал гурел членалги журан, гьел тIиритIизаризе ругьун гьари. ТIиритIарал предложениязда жанир бетIерал членал ратизе бажари.\nГIуцIиялъул рахъалъ гIадатаб предложениялъул тайпаби\n1. БетIерал членал баянаб предложение. Подлежащее баян­лъичIеб предложение, подлежащее гьечIеб предложение, битIа­раб дополнение гьечIеб предложение, цIарлъовул предложение.\n2. Церехун рехсарал предложениязул тайпаби жидерго каламалъулъ хIалтIизаризе бажари.\nТIубараб ва тIубачIеб предложение (2 сагIат)\n1. ТIубарал ва тIубачIел предложениял.\n2. ТIубарал ва тIубачIел предложениял цоцаздаса ратIарахъизе ва гьел жидерго каламалъулъ хIалтIизаризе лъимал ругьун гьари.\nПредложениялъул тайпа цоял членал (4 сагIат)\n1. Союзалгунги союзал гьечIогоги тайпа цоял членал такрар гьари.\nТайпа цоял членазулъ лъалхъул ишараби. Тайпа цоял членалгун цадахъ гIамлъул рагIаби ва гьезулъ лъалхъул ишараби.\n2. Тайпа цоял членаздаса рагIи такрарлъи батIа бахъизе лъай. Тайпа цоял членалгун цадахъ гIамлъул рагIаби ругеб предложение, интонацияги цIунун, пасихIго цIализе ругьун гьари.\nТайпа цоял членалги гьоркьоре ккезарун, предложениял гIуцIизе лъай.\nТайпа цоял членазе данде кколел гIамлъул рагIаби рищун росизе лъай.\nТайпа цоял членалгун предложениязулъ лъалхъул ишараби битIун лъезе лъай.\nХитIабгун, гьоркьор ккарал рагIабигун, У ва ГУРО рагIабигун ва междометиялгун предложениял (4 сагIат)\n1. ХитIаб (такрар гьаби). ТIибитIараб хитIаб. ХитIабалда цадахъ лъалхъул ишараби.\nГьоркьор ккарал рагIаби, предложениял ва гьезулъ лъалхъул ишараби.\nУ ва гуро рагIабигун ва междометиялгун предложениял ва гьезулъ лъалхъул ишараби.\n2. ХитIабги гьоркьор ккарал рагIабиги ругел предложениял, интонация цIунун, цIализе ва лъалхъул ишараби битIун лъезе ругьун гьари.\nКаламалъулъ хитIабги гьоркьор ккарал рагIабиги хIалтIизаризе лъай.\nТIиритIичIелги тIиритIаралги хитIабал гьоркьоре ккезарун, гьитIинабго хабар гIуцIизе лъай.\nРатIалъизарурал членалгун предложениял (5 сагIат)\n1. РатIалъизарурал членазул хIакъалъулъ бичIчIи кьей.\nРатIалъизарурал определениял ва цадахълъелал.\nРатIалъизарурал хIалал. ХIалал дурус гьаризе хIалтIизарулел рагIаби ва рагIабазул дандраял.\nРатIалъизарурал членазда цадахъ хасал рагIаби.\nРатIалъизарурал членазулъ лъалхъул ишараби.\n2. РатIалъизарурал членалгун предложениял каламалъулъ хIал­тIизаризе ва гьел букIине кколеб интонациягун цIализе лъай.\nРатIалъизарурал членал лъалхъул ишарабаздалъун тIезаризе лъай.\nТакрар гьаби (3 сагIат)\nХудожествияб текст пасихIго цIали.\nКьураб темаялда тIасан хабар гIуцIизе (бицунги хъванги).\nЖиндирго автобиография бицине лъай (абунги хъванги).\nХабариял текстазул изложение хIисабалда хIасил дурусго ва къокъго бицине (абунги хъванги).\nКультуриял ва тарихиял бакIазул сурат цебечIезабулел текстазда тIасан изложение хъвай.\nГазеталде макъалаби, данделъиялъул протокол хъвазе ругьун гьари.\nПурусалдаса авар мацIалде батIи-батIиял стилазул текстал руссинаризе лъай (бицунги хъванги).\nМоралиябгин этикияб темаялъул, ВатIан бокьиялъул тема­базда тIасан, жиндирго пикру загьир гьабун, сочинение хъвай.\nКьураб темаялда тIасан хабарияб тайпаялъул сочинение. Жинцаго цIалараб литературияб асаралъе къимат кьезе (бицунги хъванги).\nVIII классалъул цIалдохъабазул лъаялдехун ва бажариялдехун ругел аслиял тIалабал\nрагIабазул дандраязул, батIи-батIиял тайпабазул гIадатал предложениязул, ратIалъизарурал членалгун предложениязул синтаксисияб разбор гьабизе;\nрагIабазда гьоркьоб бугеб бухьен баян гьабизе;\nцо составалъул, кIиго составалъул ва лъабго составалъул, тайпа цоял ва ратIалъизарурал членал, хитIабал ва гьоркьор ккарал рагIаби ругел гIадатал предложениял гIуцIизе.\nVIII классалда малъарал пунктограммаби ратун, гьенир лъалхъул ишараби лъезе;\nтайпа цоял членал, хитIаб, гьоркьор ккарал рагIаби ва междометиял, ратIалъизарурал членал ругел предложениязулъ лъалхъул ишараби лъезе;\nкколеб бакIалда подлежащеялдаги сказуемоялдаги гьор­кьоб тире лъезе.\nкультуриял ва тарихиял бакIазул сурат цебечIезабулел текстазда тIасан изложение хъвазе;\nхудожествиял текстал пасихIго цIализе;\nжиндирго автобиография бицине (абунги хъванги);\nгазеталъе макъалаби, данделъиялъул протокол хъвазе;\nзахIматалъул темаялда ва гь.ц. тIасан творческиял сочине­ниял хъвазе.\nIX КЛАСС (68 сагIат)\nТакрар гьаби (2 сагIат)\nЖурарал сокIкIарал предложениял (3 сагIат)\n1. Журарал сокIкIарал предложениязул хIакъалъулъ гIаммаб баян.\nЦолъизарул, дандеккунгутIиялъул, гьоркьоса рахъиялъул союзалгун журарал сокIкIарал предложениял.\nЖурарал сокIкIарал предложениязулъ лъалхъул ишараби.\n2. ГIадаталги жураралги предложениял ратIа гьаризе бажари. ГIадатал предложениял журараллъун лъугьинаризе бажари. Журарал сокIкIарал предложениязул бутIабазулъ сокIкIиналъул союзал хIалтIизаризе ругьун гьари.\nЖурарал сокIкIарал предложениял букIине кколеб инто­нациялдалъун цIализе ругьун гьари.\nСоюзрагIабигун журарал нахърилълъарал предложениял\n1. Жубараб нахъбилълъараб предложениялъул хIакъалъулъ гIаммаб баян.\nБетIераб ва тIаджубараб предложение.\nНахърилълъиналъул союзрагIабигун бугеб жубараб нахъбилълъараб предложение.\n2. Нахърилълъиналъул союзрагIабигун бугеб жубараб нахъбилълъараб предложениязул бутIабазулъ магIнаялъулъ рекъон кколел союзрагIаби хIалтIизаризе ругьун гьари.\nНахърилълъиналъул союзрагIабигун ругел журарал нахърилълъарал предложениял жиндирго каламалъулъ хIалтIизаризе лъай.\nНахърилълъиналъул союзрагIаби гьечIого журарал нахърилълъарал предложениял ва гьезул гIуцIи (16 сагIат)\n1. ТIаджурарал предложениязул аслиял тайпаби ва гьезул сказуемоелъун кколел формаби:\nПодлежащеелъун тIаджубараб предложение.\nБитIараб дополнениелъун тIаджубараб предложение.\nХъвалсараб дополнениелъун тIаджубараб предложение.\nОпределениелъун тIаджубараб предложение.\nЦо чанго тIаджубарабгун бугеб жубараб нахъбилълъараб предложение. Гьелъул гIуцIи ва лъалхъул ишараби.\nХIаллъун тIаджурарал предложениял.\nИшалъул куцлъун тIаджубараб предложение.\nБакIлъун тIаджубараб предложение.\nЗаманлъун тIаджубараб предложение.\nГIилла-мурадлъун тIаджубараб предложение.\nШартIияб тIаджубараб предложение.\nУступительнияб тIаджубараб предложение.\nНахърилълъиналъул союзрагIаби гьечIого жубараб нахъби­лълъараб предложениялъулъ лъалхъул ишараби.\n2. БетIерабги тIаджубарабги предложение, интонацияги цIунун, пасихIго цIализе ругьун гьари.\nНахърилълъиналъул союзрагIаби гьечIого, журарал нахъри­лълъарал предложениял жидерго каламалъулъ хIалтIи­заризе, гьел гIуцIизе ва гьезулъ лъалхъул ишараби лъезе цIалдохъаби ругьун гьари.\nСоюзал гьечIел журарал предложениял (7 сагIат)\n1. Союзал гьечIел журарал предложениязулъ ругел бутIа­базул цоцаздехун бугеб гьоркьоблъи. Союзал гьечIел журарал предложениязулъ лъалхъул ишараби.\n2. Союзал гьечIел журарал предложениял, интонацияги цIунун, цIализе ругьун гьари.\nМагIнаялъулъ рекъон кколел союзал ялъуни союзрагIабиги лъун, союзал гьечIел журарал предложенияздаса журарал сокIкIарал ва нахърилълъарал предложениял лъугьинаризе бажари.\nБитIараб ва хъвалсараб калам (8 сагIат)\n1. БитIараб каламгун предложениял ва гьенир лъалхъул ишараби. БитIараб каламалда ва авторасул рагIабазда гьоркьоб бугеб бухьен.\nХъвалсараб каламгун предложение. БитIараб калам хъвалсаралдалъун хиси.\nДиалог. Цитатал ва гьенир лъалхъул ишараби.\n2. БитIараб каламгун предложениял гIуцIизе бажари.\nКколеб интонациягун, битIараб каламгун предложениял цIализе ругьун гьари.\nБитIараб калам хъвалсаралде сверизабизе ругьун гьари.\nМацIалъул хIакъалъулъ гIаммал баянал (3 сагIат)\nБухьеналъул алат хIисабалда мацI. ЦебетIолеб лъугьа-бахъин хIисабалда мацI. Аваразул литературияб мацI ва гьелъул диалектал.\nКаламалъул стилалъул, темаялъул, аслияб пикруялъул, тексталъул хIакъалъулъ щварал баянал тартибалде рачин.\nГероязул ишазул, хасият-гIамалалъул хIакъалъулъ биценги гъорлъе ккезабун, хабариял текстазул тIасабищараб изложение хъвай. Моралиябгун этикияб, общественниябгун политикияб темаялда хурхараб сочинение хъвай.\nРухIияб бечелъиялда, общественниябгун политикияб темаялда хурхараб доклад ялъуни реферат хъвай.\nЖивго жиндаго чIун, цIалараб асаралъул героясе характеристика кьезе лъай (бицунги хъванги).\nКинофильмалъул, тIехьалъул хIакъалъулъ рецензия хъвазе лъай.\nБатIи-батIияб темаялда хъварал макъалабазул къокъаб хIасил хIадури.\nIX классалъул цIалдохъабазул лъаялдехун ва бажариялдехун ругел аслиял тIалабал\nжурарал предложениязул синтаксисияб разбор гьабизе;\nбатIи-батIияб тайпаялъул журарал предложениял данде гьаризе;\nбитIараб калам хъвалсаралде сверизабизе.\nжубараб сокIкIараб предложениялъул бутIабазда гьоркьоб\nжубараб предложениялъул бетIераб ва тIаджубараб бутIа­ялда гьоркьоб кколелъуб запятая лъезе.\nсоюз гьечIеб жубараб предложениялъулъ хIажатал лъалхъул ишараби лъезе;\nIX классалда лъазарурал пунктограммаби ратизе ва лъалхъул ишарабазе баян кьезе.\nцо чIараб темаялъул хIакъалъулъ кIудияб асаралъул\nтIасарищарал бакIал рицине;\n2-3 асаралда тIасан доклад хIадур гьабизе;\nгьитIинаб ялъуни кIудияб макъалаялда тIасан конспект ялъуни тезисал хIадуризе;\nжалго жидедаго чIун, тIасабищараб темаялда тIасан публицистияб стилалъул сочинение хъвазе;\nгIарза ва автобиография хъвазе;\nМацIалъул ва магIнаялъул рахъалъан сочинение камиллъи­забизе.\nкIалзул калам литературияб норма цIунараб ва диалектаздаса бацIцIадаб букIинабизе.