معیار های حکومت الهی آیات را در چند گروه زیر می توان ذکر کرد:

یكم. آیاتى كه حق حكومت، قانون گذارى، داورى و حكم رانى را منحصر به خدا مى داند؛ از جمله:1. (إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلَّهِ یَقُصُّ الْحَقَّ وَ هُوَ خَیْرُ الْفاصِلِینَ).«حكم و داورى سزاوار نیست جز براى خدا؛ او حقیقت را بیان مى كند و بهترین فیصل دهندگان است».
 2. (أَلا لَهُ الْحُكْمُ وَ هُوَ أَسْرَعُ الْحاسِبِینَ). «بدانید كه حكم و داورى، مخصوص او است و او سریع ترین حسابگران است».
 3. (إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلَّهِ أَمَرَ أَلاَّ تَعْبُدُوا إِلاَّ إِیَّاهُ ذلِكَ الدِّینُ الْقَیِّمُ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا یَعْلَمُونَ). «حكم نیست مگر از آن خداى، دستور داد كه جز او را نپرستید؛ این همان دین استوار است، ولى بیشتر مردم نمى دانند».
 4. (إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلَّهِ عَلَیْهِ تَوَكَّلْتُ وَ عَلَیْهِ فَلْیَتَوَكَّلِ الْمُتَوَكِّلُونَ).«حكم و فرمان، تنها از آن خدا است؛ بر او توكل كرده ام و همه متوكلان باید بر او توكل كنند».
 5. (وَ هُوَ اللَّهُ لا إِلهَ إِلاَّ هُوَ لَهُ الْحَمْدُ فِی الْأُولى وَ الْآخِرَةِ وَ لَهُ الْحُكْمُ وَ إِلَیْهِ تُرْجَعُونَ). «و او خدایى است كه معبودى جز او نیست؛ ستایش براى او است در این جهان و در جهان دیگر. حاكمیت [نیز] از آن او است و همه شما به سوى او بازگردانده مى شوید».
 6. (وَ لا تَدْعُ مَعَ اللَّهِ إِلهاً آخَرَ لا إِلهَ إِلاَّ هُوَ كُلُّ شَىْ ءٍ هالِكٌ إِلاَّ وَجْهَهُ لَهُ الْحُكْمُ وَ إِلَیْهِ تُرْجَعُونَ). «معبود دیگرى را با خدا مخوان كه هیچ معبودى جز او نیست؛ همه چیز جز ذات [پاك ] او فانى مى شود؛ حاكمیت تنها از آن او است و همه به سوى او بازگردانده مى شوید».

دوّم. آیاتى كه رهبرى و امامت را پیمانى الهى به حساب مى آورد؛ از جمله:(وَ إِذِ ابْتَلى إِبْراهِیمَ رَبُّهُ بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّى جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً قالَ وَ مِنْ ذُرِّیَّتِى قالَ لا یَنالُ عَهْدِى الظَّالِمِینَ).«[به خاطر آورید] هنگامى كه خداوند، ابراهیم را با وسایل گوناگونى آزمود و او به خوبى از عهده این آزمایش ها برآمد؛ خداوند به او فرمود: من تو را امام و پیشواى مردم قرار دادم؛ ابراهیم عرض كرد: از دودمان من [نیز امامانى قرار بده ]، خداوند فرمود: پیمان من، به ستمكاران نمى رسد [و تنها آن دسته از فرزندان تو كه پاك و معصوم باشند، شایسته این مقام اند]».
سوّم. آیاتى كه حكم و قانون الهى را برترین مى شمرد؛ از جمله:1. (وَ مَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ حُكْماً لِقَوْمٍ یُوقِنُونَ).«و براى مردمى كه یقین دارند، حكم چه كسى از خدا بهتر است؟»
 2. (أَلَیْسَ اللَّهُ بِأَحْكَمِ الْحاكِمِینَ).[9]«آیا خداوند بهترین حكم كنندگان نیست؟!»
 3. (وَ إِنْ كانَ طائِفَةٌ مِنْكُمْ آمَنُوا بِالَّذِى أُرْسِلْتُ بِهِ وَ طائِفَةٌ لَمْ یُؤْمِنُوا فَاصْبِرُوا حَتّى یَحْكُمَ اللَّهُ بَیْنَنا وَ هُوَ خَیْرُ الْحاكِمِینَ). «و اگر گروهى از شما به آنچه من بدان فرستاده شده ام ایمان آورده و گروه دیگر ایمان نیاورده اند، صبر كنید تا خدا میان ما داورى كند [كه ] او بهترین داوران است».
 4. (وَ اتَّبِعْ ما یُوحى إِلَیْكَ وَ اصْبِرْ حَتّى یَحْكُمَ اللَّهُ وَ هُوَ خَیْرُ الْحاكِمِینَ). «و از آنچه بر تو وحى مى شود پیروى كن و شكیبا باش تا خدا داورى كند، و او بهترین داوران است».
چهارم. آیاتى كه مرجع داورى در اختلافات را خداوند قرار مى دهد؛ از جمله:1. (إِنَّ رَبَّكَ یَقْضِى بَیْنَهُمْ بِحُكْمِهِ وَ هُوَ الْعَزِیزُ الْعَلِیمُ). «در حقیقت، پروردگار تو طبق حكم خود، میان آنان داورى مى كند، و او است شكست ناپذیر دانا».
 2. (وَ مَا اخْتَلَفْتُمْ فِیهِ مِنْ شَىْ ءٍ فَحُكْمُهُ إِلَى اللَّهِ ذلِكُمُ اللَّهُ رَبِّى عَلَیْهِ تَوَكَّلْتُ وَ إِلَیْهِ أُنِیبُ).«و درباره هر چیزى [كه] اختلاف پیدا كردید، داوریش با خدا است. چنین خدایى پروردگار من است؛ بر او توكل كردم و به سوى او بازمى گردم».
 3. (أَ فَغَیْرَ اللَّهِ أَبْتَغِى حَكَماً وَ هُوَ الَّذِى أَنْزَلَ إِلَیْكُمُ الْكِتابَ مُفَصَّلاً وَ الَّذِینَ آتَیْناهُمُ الْكِتابَ یَعْلَمُونَ أَنَّهُ مُنَزَّلٌ مِنْ رَبِّكَ بِالْحَقِّ فَلا تَكُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِینَ). «پس آیا داورى جز خدا جویم؟ با اینكه او است كه این كتاب را به تفصیل به سوى شما نازل كرده است. و كسانى كه كتاب [آسمانى ]بدیشان داده ایم، مى دانند كه آن از جانب پروردگارت به حق فرو فرستاده شده است. پس تو از تردیدكنندگان مباش».

پنجم. آیاتى كه هرگونه حكم و داورى نامبتنى بر قوانین الهى را كفر و فسق و ظلم معرفى مى كند:1. (وَ مَنْ لَمْ یَحْكُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولئِكَ هُمُ الْكافِرُونَ). «كسانى كه به موجب آنچه خدا نازل كرده، داورى نكرده اند، آنان خود كافرانند».
 2. (وَ مَنْ لَمْ یَحْكُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ). «كسانى كه به موجب آنچه خدا نازل كرده، داورى نكرده اند، آنان خود ستمگرانند».
 3. (وَ مَنْ لَمْ یَحْكُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ).«كسانى كه به آنچه خدا نازل كرده، حكم نكنند، آنان خود فاسقانند».
 ششم. آیاتى كه تحاكم، پیروى و پذیرش سلطه گروه هاى زیر را به دلالت مطابقى یا التزامى نفى مى كند:الف. طاغوت:
 1. (یُرِیدُونَ أَنْ یَتَحاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَ قَدْ أُمِرُوا أَنْ یَكْفُرُوا بِهِ). «بر آنند كه داورى نزد طاغوت برند در حالى كه امر شده اند كه به آن كفر ورزند».
 2. (اللَّهُ وَلِیُّ الَّذِینَ آمَنُوا یُخْرِجُهُمْ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَى النُّورِ وَ الَّذِینَ كَفَرُوا أَوْلِیاؤُهُمُ الطَّاغُوتُ یُخْرِجُونَهُمْ مِنَ النُّورِ إِلَى الظُّلُماتِ أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِیها خالِدُونَ). «خداوند، ولىّ و سرپرست كسانى است كه ایمان آورده اند؛ آنها را از ظلمت ها، به سوى نور بیرون مى برد. [اما] كسانى كه كافر شدند، اولیاى آنان طاغوت هستند؛ كه آنها را از نور، به سوى ظلمت ها بیرون مى برند؛ آنان اهل آتش اند و همیشه در آن خواهند ماند».
 ب. كافران:
 1. (یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِنْ تُطِیعُوا فَرِیقاً مِنَ الَّذِینَ أُوتُوا الْكِتابَ یَرُدُّوكُمْ بَعْدَ إِیمانِكُمْ كافِرِینَ).«اى كسانى كه ایمان آورده اید! اگر از گروهى از اهل كتاب اطاعت كنید، شما را پس از ایمان، به كفر بازمى گردانند».
 2. (وَ لَنْ یَجْعَلَ اللَّهُ لِلْكافِرِینَ عَلَى الْمُؤْمِنِینَ سَبِیلاً).«و خداوند هرگز كافران را بر مؤمنان سلطه و چیرگى نداده است».
 3. (لا یَتَّخِذِ الْمُؤْمِنُونَ الْكافِرِینَ أَوْلِیاءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِینَ وَ مَنْ یَفْعَلْ ذلِكَ فَلَیْسَ مِنَ اللَّهِ فِى شَىْ ءٍ إِلاَّ أَنْ تَتَّقُوا مِنْهُمْ تُقاةً وَ یُحَذِّرُكُمُ اللَّهُ نَفْسَهُ وَ إِلَى اللَّهِ الْمَصِیرُ). «افراد باایمان نباید به جاى مؤمنان، كافران را دوست و سرپرست خود انتخاب كنند؛ و هر كس چنین كند، هیچ رابطه اى با خدا ندارد [و پیوند او به كلى از خدا گسسته مى شود]؛ مگر اینكه از آنان بپرهیزید [و به جهت هدف هاى مهم ترى تقیه كنید ]خداوند شما را از [نافرمانى ] خود، برحذر مى دارد؛ و بازگشت [شما] به سوى خدا است».
 4. (یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا الْیَهُودَ وَ النَّصارى أَوْلِیاءَ بَعْضُهُمْ أَوْلِیاءُ بَعْضٍ وَ مَنْ یَتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَإِنَّهُ مِنْهُمْ إِنَّ اللَّهَ لا یَهْدِى الْقَوْمَ الظَّالِمِینَ) و ... . «اى كسانى كه ایمان آورده اید! یهود و نصارا را ولىّ [و دوست و تكیه گاه خود ]انتخاب نكنید! آنان اولیاى یكدیگرند؛ و كسانى كه از شما با آنان دوستى كنند، از آنان هستند. خداوند، جمعیت ستمكار را هدایت نمى كند».
 ج. فاسقان:
 (أَفَمَنْ كانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كانَ فاسِقاً لا یَسْتَوُونَ).«آیا كسى كه با ایمان باشد، همچون كسى است كه فاسق است؟! نه، هرگز این دو برابر نیستند».
 د. ظالمان:
 (وَ لا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِینَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ وَ ما لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِیاءَ ثُمَّ لاتُنْصَرُونَ).«و بر ظالمان تكیه نكنید، كه موجب مى شود آتش شما را فرا گیرد؛ و در آن حال، هیچ ولى و سرپرستى جز خدا نخواهید داشت و یارى نمى شوید!»
 ه - و. گنهكاران و ناسپاسان:
 (فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَ لا تُطِعْ مِنْهُمْ اثِماً أَوْ كَفُوراً).«در حكم پروردگارت شكیبایى كن و گناهكاران و ناسپاسان ایشان را پیروى مكن».
 ز. نابخردان:
 (وَ لا تُؤْتُوا السُّفَهاءَ أَمْوالَكُمُ الَّتِى جَعَلَ اللَّهُ لَكُمْ قِیاماً). «اموال خود را، كه خداوند وسیله قوام زندگى شما قرار داده، به دست سفیهان نسپارید».
 ح - ط. اسراف پیشگان و فسادگران: 
 (وَ لا تُطِیعُوا أَمْرَ الْمُسْرِفِینَ الَّذِینَ یُفْسِدُونَ فِی الْأَرْضِ وَ لا یُصْلِحُونَ).«و فرمان مسرفان را اطاعت نكنید! همان ها كه در زمین فساد مى كنند و اصلاح نمى كنند».
 ى - ك. غافلان و هواپرستان:
 (وَ لا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنا قَلْبَهُ عَنْ ذِكْرِنا وَ اتَّبَعَ هَواهُ وَ كانَ أَمْرُهُ فُرُطاً). «و از آن كس كه قلبش را از یاد خود غافل ساخته ایم و از هوس خود پیروى كرده و [اساس] كارش بر زیاده روى است، اطاعت مكن».
 ل. كسانى كه عمل زشت خود را نیكو مى پندارند: 
 (أَفَمَنْ كانَ عَلى بَیِّنَةٍ مِنْ رَبِّهِ كَمَنْ زُیِّنَ لَهُ سُوءُ عَمَلِهِ وَ اتَّبَعُوا أَهْواءَهُمْ). «آیا كسى كه بر حجتى از جانب پروردگار خویش است، چون كسى است كه بدى كردارش براى او زیبا جلوه داده شده و هوس هاى خود را پیروى كرده اند؟»
 م. جاهلان: 
 (قُلْ هَلْ یَسْتَوِى الَّذِینَ یَعْلَمُونَ وَ الَّذِینَ لا یَعْلَمُونَ إِنَّما یَتَذَكَّرُ أُولُوا الْأَلْبابِ). «آیا كسانى كه مى دانند با كسانى كه نمى دانند، یكسانند؟! تنها خردمندان متذكر مى شوند». هفتم. آیاتى كه به حكمرانى و داورى بر اساس احكام الهى حكم مى كند، مانند: (فَاحْكُمْ بَیْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ عَمَّا جاءَكَ مِنَ الْحَقِّ). «برایشان بر اساس آنچه خدا نازل كرده، حكم بران و در برابر آنچه از حق بر تو نازل گشته، از خواسته هاى آنان پیروى مكن».

هفتم. آیاتى كه هرگونه ولایت پذیرى غیر الهى را نفى مى كند:(اتَّبِعُوا ما أُنْزِلَ إِلَیْكُمْ مِنْ رَبِّكُمْ وَ لا تَتَّبِعُوا مِنْ دُونِهِ أَوْلِیاءَ قَلِیلاً ما تَذَكَّرُونَ).«از چیزى كه از طرف پروردگارتان بر شما نازل شده، پیروى كنید و از اولیا و سرپرستان دیگر جز او، پیروى نكنید، اما كمتر متذكر مى شوید!»
 دسته دو. آیاتى است كه نص خاصى در رهبرى پیامبر(صلی الله علیه و آله) و یا برخى از دیگر اولیاى دین است، از جمله:
 1. (قُلْ أَطِیعُوا اللَّهَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ ... ). «بگو از خدا و از پیامبر فرمان برید ... »
 2. (وَ أَقِیمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ).«و نماز بپا دارید و زكات بپردازید و از پیامبر فرمان برید تا مورد رحمت قرار گیرید». از این قبیل است آیات دیگرى چون: محمد، آیه 33؛ تغابن، آیه 12؛ انفال، آیه 20.
 دسته سه. آیاتى كه حق مخالفت با حكم و داورى خدا و پیامبر را سلب مى كند؛ از جمله:
 1. (إِنَّما كانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِینَ إِذا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَ رَسُولِهِ لِیَحْكُمَ بَیْنَهُمْ أَنْ یَقُولُوا سَمِعْنا وَ أَطَعْنا وَ أُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ). «سخن مؤمنان، هنگامى كه به سوى خدا و رسولش دعوت شوند تا میان آنان داورى كند؛ تنها این است كه مى گویند: «شنیدیم و اطاعت كردیم» و اینها همان رستگاران واقعى اند».
 2. (قُلْ أَطِیعُوا اللَّهَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَإِنَّما عَلَیْهِ ما حُمِّلَ وَ عَلَیْكُمْ ما حُمِّلْتُمْ) «بگو: خدا را اطاعت كنید، و از پیامبرش فرمان برید و اگر سرپیچى نمایید، پیامبر مسؤول اعمال خویش است و شما مسؤول اعمال خود».
 3. (وَ أَقِیمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ). « و نماز را برپا دارید، و زكات را بدهید، و رسول [خدا] را اطاعت كنید تا مشمول رحمت [او] شوید ».
 4. (یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّهَ وَ أَطِیعُوا الرَّسُولَ وَ لا تُبْطِلُوا أَعْمالَكُمْ). «اى كسانى كه ایمان آورده اید! اطاعت كنید خدا را و اطاعت كنید رسول [خدا] را و اعمال خود را باطل نسازید».
 5. (یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ لا تَوَلَّوْا عَنْهُ وَ أَنْتُمْ تَسْمَعُونَ). «اى كسانى كه ایمان آورده اید! خدا و پیامبرش را اطاعت كنید و سرپیچى ننمایید در حالى كه [سخنان او را] مى شنوید».
 6. (وَ ما كانَ لِمُؤْمِنٍ وَ لا مُؤْمِنَةٍ إِذا قَضَى اللَّهُ وَ رَسُولُهُ أَمْراً أَنْ یَكُونَ لَهُمُ الْخِیَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَ مَنْ یَعْصِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلالاً مُبِیناً).«و هیچ مرد و زن مؤمنى را نرسد كه چون خدا و فرستاده اش به كارى فرمان دهند، براى آنان در كارشان اختیارى باشد؛ و هركس خدا و فرستاده اش را نافرمانى كند، قطعاً دچار گمراهى آشكارى گردیده است».
 دسته چهار. آیات و روایاتى است كه اوصاف و شرایط كارگزاران و وظایف آنان را بیان مى كند. وظایف ذكر شده در آنها، تنها با حكومت دینى و حاكمیت سیاستمداران دین باور، دین شناس و معتقد به اجراى احكام الهى، سازگار است. این آیات - به دلالت مطابقى و یا التزامى - شرایط زیر را براى رهبر لازم یا مفید مى داند:
 1. قدرت و توانایى قرآن مجید درباره فلسفه اعطاى فرمانروایى به طالوت مى فرماید: (إِنَّ اللَّهَ اصْطَفاهُ عَلَیْكُمْ وَ زادَهُ بَسْطَةً فِی الْعِلْمِ وَ الْجِسْمِ وَ اللَّهُ یُؤْتِی مُلْكَهُ مَنْ یَشاءُ وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِیمٌ). «خدا او را بر شما برترى بخشیده و در دانش و نیرو فزونى بخشیده است. خداوند پادشاهى خود را به هر كه خواهد مى دهد، و خداوند گشایش گر و دانا است».
 2. امانت دارى و تعهد: حضرت یوسف براى پذیرش خزانه دارى - كه مسؤولیتى حكومتى است - خود را با وصف دانا و امین بودن معرفى كرد: (قالَ اجْعَلْنِى عَلى خَزائِنِ الْأَرْضِ إِنِّى حَفِیظٌ عَلِیمٌ).«مرا بر خزانه هاى این سرزمین بگمار كه من نگاهبان (امین) و دانایم».
 3. علم : بر این مسأله آیات ذكر شده بالا دلالت دارند.
 4. عدالت پیشگى : قرآن مجید در این باره به نحو استفهام انكارى مى فرماید: ( ... هَلْ یَسْتَوِى هُوَ وَ مَنْ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ هُوَ عَلى صِراطٍ مُسْتَقِیمٍ).«... آیا آنكه به عدالت فرمان مى دهد و بر صراط مستقیم قرار دارد و او [غیرعادل و هدایت نایافته ]برابرند؟»؛ یعنى، هرگز چنین نیست و لاجرم پیروى از غیرعادل و كژروان جایز نیست.
 5. بودن در صراط مستقیم : بر این مطلب آیه پیشین گواهى مى دهد.
 6. بصیرت و پیروى از وحى: (قُلْ هَلْ یَسْتَوِى الْأَعْمى وَ الْبَصِیرُ أَ فَلا تَتَفَكَّرُونَ).«بگو: آیا نابینا و بینا مساوى اند؟! پس چرا نمى اندیشید؟!»
 7. هدایت یافتگى و هدایت گرى : (أَ فَمَنْ یَهْدِى إِلَى الْحَقِّ أَحَقُّ أَنْ یُتَّبَعَ أَمَّنْ لا یَهِدِّى إِلاَّ أَنْ یُهْدى فَما لَكُمْ كَیْفَ تَحْكُمُونَ). «آیا كسى كه هدایت به سوى حق مى كند، براى پیروى شایسته تر است، یا آن كس كه خود هدایت نمى شود مگر هدایتش كنند؟ شما را چه مى شود، چگونه داورى مى كنید؟!»
 8. ایمان : (أَ فَمَنْ كانَ مُؤْمِناً كَمَنْ كانَ فاسِقاً لا یَسْتَوُونَ). «آیا آنكه ایمان آورده است همچون كسى است كه فاسق است؟! نه، هرگز این دو برابر نیستند». این آیه داراى استفهام انكارى است و با نفى یكسان انگارى، اولویت انسان مؤمن را در جهات مختلف - از جمله در مسأله زمامدارى - تثبیت مى كند.
 دسته پنج. بخش دیگر از دلایل، وجود احكام اجتماعى اسلام است كه اجراى آنها، بدون تأسیس حكومت دینى ممكن نیست. این بخش از احكام بسیار گسترده و چندین برابر احكام عبادى فردى است.
 در پایان گفتنى است: عالمان دینى براى لزوم و ضرورت حكومت دینى، به ادله اربعه (كتاب، سنت، اجماع و عقل) استناد كرده اند. با توجه به آنچه گذشت، ضرورت وجود حكومت دینى در جامعه اسلامى و در عصر غیبت، مورد اتفاق مسلمانان شیعه و سنى است.منبع:پرسمان

قرآن و روایات در این باره زیاد سخن گفته اند. تعدادی از آیات قرآن ولایت، قانون گذارى و حكم رانى را از آنِ خدا مى داند و هر قانون، حكومت و فرمانروایى را - كه مطابق با قانون الهى و در طول ولایت الهى نباشد - منفى و مردود مى شمارد.