درست است که از قدیم گفته‌اند:«بسیار سفر باید،تا پخته شود خامی»، البته اگر مسافر نخواهد که بفهمد یا نخواهد که بداند، میل و مقصودش از سفر چیست، هرگز در این راه پخته و باتجربه نمی‌شود.سفر بخشی از هویت ماست و این هویت بخشی از سبک زندگی. اینکه چگونه به سفر می‌رویم و برای یک مسافرت چقدر هزینه می‌کنیم، بخشی از هویت یک مسافر را تشکیل می‌دهد.

درواقع شناسنامه اهل سفر به زیستِ او در طول روز و شب‌هایی است که چهاردیواری خانه را ترک کرده. سفری که ممکن است برحسب ذائقه گردشگر بسیار گران و پرهزینه تمام شود یا ارزان و کم‌خرج! شاید بگویید هیچ گرانی بی‌حکمت نیست و هیچ ارزانی بی‌علت. با این استدلال تا سال‌ها باید صابون سفرهای گران را به تن و چمدان خود بزنید و برای لذت بردن از سفر باید ریخت‌وپاش کرد و خرج کرد و خرج!  اما ما بر این عقیده‌ایم که می‌توان باکمی برنامه‌ریزی و تغییر ذائقه و سبکِ زندگی، سفری ارزان و لذت‌بخش داشت.

چرا سفر؟تابه‌حال از خود پرسیده‌اید: «برای چه سفر می‌کنید؟ هدفتان از گردشگری چیست؟» استراحت و تجدیدقوا، سیر و سیاحت یا دیدار با اقوام و خویشان یا تفریح و گذراندن اوقات فراغت. فارغ از این‌ها که نام بردیم، سفرهای باری‌به‌هرجهت هم در سال‌های اخیر حسابی رواج پیداکرده است، سفرهایی که بر اساس چشم و هم‌چشمی انجام می‌شود و بن‌مایه‌اش این است که تعطیلات است و همه در سفر، ما هم به سفر.

اولین قدم برای داشتن یک سفر ارزان، نتیجه‌ای است که از این تصمیم به ما می‌رسد. به هر دلیلی که شهر و دیار خود را ترک می‌کنید، باید ارزش آن را داشته باشد. نتیجه‌ای که حاصل می‌شود باید برای جسم و جان و روح و روانتان مثبت و ثمربخش باشد. وگرنه خیلی بی رودروایسی می‌گویم که اگر حاصل سفر چیزی جز خستگی، اتلاف وقت و سرمایه باشد، یعنی شما گران به سفر رفته‌اید.  

انتخاب مقصد، نیمی از راه نرفتهاگر جزو آن دسته از افرادی هستید که ندانسته و بدون هیچ پیش‌زمینه‌ای به سفر می‌روید یا دلتان را به دریا می‌زنید تا هرکجا پیش آمد، خوش آید، قاعدتاً نمی‌توانید یک سفر ارزان داشته باشید. اولین قدم در سفر ارزان، انتخاب مقصد و مسیری است که متناسب با سطح زندگی و جیب مبارکتان باشد. دورِ بلندپروازی یا اسراف در کارهای تفننی و تفریحی یک خط قرمز بکشید. اگر قرار است مسافرتی انجام شود، سعی کنید مقاصد داخلی را جایگزین خارج از کشور کنید.

حتی اگر دستتان به دهانتان می‌رسد، بازهم دودوتاچهارتا کنید، ببینید سفری که مثلاً قرار است به شاخ آفریقا داشته باشید، چقدر به کار شما وزندگی‌تان می‌آید؟ گاهی در همین کشور خودمان می‌توان جوری سفر رفت و تفریح کرد که نه‌تنها ارزان‌تر بلکه دل‌چسب‌تر و هیجان‌انگیزتر از سفر خارجی باشد.

اسبابِ سفر مهیاستدومین قدم برای داشتن یک سفر ارزان، انتخاب نوع وسیله حمل‌ونقل و مسیر رسیدن به مقصد است. اگر انتخاب خوبی داشته باشید، قطعاً هزینه سفر، گاهی تا پنجاه‌درصد کاهش و در غیر این صورت افزایش می‌یابد. بگذارید همین گردشگری داخلی ملاک سفرهایمان باشد. جاده و اتومبیل، ریل و راه‌آهن، مسیر هوایی و هواپیما جزو پر انتخاب‌ترین وسایل جمل و نقل داخلی و البته به ترتیب ارزان‌ترین تا گران‌ترین هم به‌حساب می‌آیند.

اما صبر کنید! اتومبیل دم دست، اتوبوس ارزان، قطار امن و هواپیمای پرسرعت تنها وسیله سفر نیستند. تابه‌حال با دوچرخه سفر رفته‌اید؟ به‌جای چند ماشین یک یا دو سرنشین، با یک ون یا یک مینی‌بوس جابجا شده‌اید؟ چقدر از وسایل حمل‌ونقل محلی و مردمی در طول سفر استفاده کرده‌اید؟ کمی به سفرهای قبلی‌تان فکر کنید! چند بار می‌توانستید با تغییر وسیله و اندکی تغییر زمان و مسیر، سفر ارزان‌تری را تجربه کنید؟

کجا اتراق کنیم؟سومین عامل در ارزانی یا گرانی سفر، جایی است که برای شب مانی یا اقامت انتخاب می‌کنید. از یک اقامتگاه بوم گردی تا یک هتل پنج ستاره تفاوت از زمین تا همان پنج ستاره است. بعضی‌ها در سفر عادت کرده‌اند که در مسافرت به دنبال بهترین و لوکس‌ترین هتل باشند. طبعاً این افراد هیچ‌وقت به شهرهای کوچک و مقصدهای گردشگری ارزان نمی‌روند. طبیعت و بوم گردی جزو آخرین گزینه‌های آن‌هاست. اولویت اول وجود یک هتل چند ستاره با تمام وسایل و امکانات راحتی و حتی لاکچری است. اما نمی دانند به همین راحتی هزینه‌های یک سفر چندروزه ممکن است به چند میلیون تومان می‌رسد. شما از شهری به شهر دیگر می‌روید. در هتل گران اقامت می‌کنید. برای دیدن جاذبه‌های گردشگری مقصد، چند برابر کرایه رفت‌وآمد می‌دهید و الی‌آخر. درصورتی‌که می‌توان با انتخاب گزینه‌های بهتر، اقامتگاه‌های مناسب و ارزان‌تر، باکمی تحمل سختی و کسب تجربه همزیستی با بوم و فرهنگ یک منطقه سفری جالب و منحصربه‌فرد داشت.

رفتن به یک اقامتگاه بوم گردی یا یک خانه روستایی یا حتی متل یا هتلی کوچک به معنای این نیست که شما نگران بهداشت، راحتی، آسایش و استراحت خود نباشید. نه! مطمئناً همه ما در سفر به دنبال ایده آل ترین شرایط هستیم اما این ایده آل‌ها نباید فقط به گرانی و تجملات و ... منحصر شود.

فرد یا جمع، مسئله این است!راز دیگری که سفرهای ارزان و گران را با یکدیگر متفاوت می‌کند، در جمعیت مسافران است. سفر انفرادی یا گروهی و دسته‌جمعی هرکدام معایب و محاسنی دارد که می‌تواند در نرخِ ریالی آن تأثیر داشته باشد.خب معلوم است که اگر تنهایی به سفر بروید، هزینه‌های کمتری خواهید داشت و البته از نعمت سفر دسته‌جمعی با تمام خاطراتش محروم خواهید شد. یادتان باشد معمولاً هزینه حمل‌ونقل اگر مسیر و وسیله یکی باشد در هر دو سفر همسان است. علاوه بر این معمولاً هزینه‌های اقامت هم به همین ترتیب خواهد بود.

یادآوری این نکته خالی از لطف نیست که سفرهای گروهی و دسته‌جمعی برخلاف ظاهرشان، هزینه‌های اقامتی و حمل‌ونقلی کمتری دارند. تنها چیزی که سفر تکی یا چندنفری را گران یا ارزان می‌کند، کیفیت است. تا اینجای کار، اصول اولیه و مهم، یک سفر ارزان را برایتان گفتیم. در مطالب بعدی راه‌ها و جزییات بیشتری برای تجربه یک سفر ارزان به شما پیشنهاد می‌دهیم.
 
سفر بخشی از هویت و آیینه سبک زندگی ماست. باوجود همه مشکلات اقتصادی، این ما هستیم که می‌توانیم با مدیریت داشته‌ها، مسافرتی گران و پرهزینه را ارزان تمام کنیم.