به گزارش تبیان به نقل از خبرگرازی تسنیم، حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی راهبرد اقتصادی سال 97 را «حمایت از کالای ایرانی » مطرح کرده‌اند. این راهبرد استمرار سیاست اقتصادی ایران در یک دهه گذشته نیز بوده است. در گفت‌وگویی با حمید رضا مقصودی؛ استاد اقتصاد به واکاوی بیشتر نقش مردم در این راستا پرداختیم:

وی با بیان اینکه بحث حمایت از کالای ایرانی یک نظریه‌ی مبنا در علم اقتصاد دارد گفت: اکنون در بین اقتصاددانان این نکته مشهور شده است که اگر هر کشوری بر اساس مزیت نسبی خود اقدام کند در  تعامل جهانی کشورها با یکدیگر نیاز همه برآورده می‌شود.

مزیت نسبی افسانه‌ای که یک قرن است مطرح می‌شوداین استاد دانشگاه امام صادق با بیان اینکه چنین نظریه‌ای باعث شد که در تقسیمات بین‌المللی هر کشوری باید کار خود را انجام دهد و کالا و خدماتی را که در آن تبحر دارد تولید کند گفت: در چنین شرایطی وقتی همه تولیدات تقسیم شود نیازها برآورده می‌شود.

وی با بیان اینکه این یک افسانه‌ایی است که یک قرن است مطرح می‌شود گفت: چنین افسانه‌ای باعث ایجاد موافقت‌نامه عمومی تعرفه و تجارت (General Agreement on Tariffs and Trade) یا به اختصار گات (GATT) شده است و بعد از آن به سازمان تجارت جهانی World Trade Organization) ) به شکل مخفف(WTO) رسیدند.

اولین کشورهایی که به (GATT) و (WTO) پایبند نبودند طراحانش بودند!حمیدرضا مقصودی با بیان اینکه اساس شکل‌گیری این نهادها و سازمانها این بود که از ترکیب مزیت نسبی کشورها برآروده کردن نیازهای جهانی بود گفت: اما در عمل فقط برخی از کشورها به آن پایبند بودند و اولین کشورهایی که به آن پایبند نبودند کسانی بودند که طراح (GATT) و (WTO) بودند؛ یعنی کشورهای متحدین جنگ جهانی مثل آمریکا،‌ انگلستان و فرانسه و کشورهای اصلی متفقین مثل آلمان و ژاپن که بعد اگر چه این معاهدات بعد از جنگ جهانی امضا شد اما هیچگاه به آن پایبند نبودند.

وی در ادامه برای  این ادعا خود شاهد مثال عنوان کرد و افزود: اکنون در دنیا هیچ کدام از این کشورهایی که ادعای تجارت آزاد جهانی دارند را پیدا نمی‌کنید که از تولید کالایی صرف نظر کند و به عبارت دیگر در بازار هیچ کالایی را پیدا نمی‌کنید که آلمانی،‌ انگلیسی،‌ ژاپنی، فرانسویی و چینی اش وجود نداشته باشد؛‌ به عبارت دیگر این کشورها بی‌توجه به اینکه در کالایی آیا مزیت نسبی دارند یا خیر شروع به تولید آن کردند.

این کارشناس اقتصادی با اشاره به اینکه اکنون مشاهده می‌شود کشورهایی همچون کشورهای اروپایی که در انرژی هیچ مزیت نسبی ندارند  اما علی رغم هزینه فروان نفت بسیار گران را تولید می‌کنند گفت: در حالی که در دکترین مزیت نسبی نفت را باید کشورهایی همچون ایران تولید می‌کردند و کالاهای تکنولوژیکال را کشورهای اروپایی تولید می‌کردند.

وی با بیان اینکه هیچ کشوری به شعار رعایت مزیت نسبی به جز کشورهایی همچون ایران گوش نکرد گفت: از زمان حکومت طاغوت به این شعر گوش دادیم و به جز تولید و عرضه نفت خام کار دیگری انجام ندادیم و به جز توسعه کمی اندکی حتی در خود انرژی کار خاص  انجام ندادیم.

مقصودی با بیان اینکه همین مسأله باعث شد که مقام معظم رهبری در یکی از بیاناتشان بفرمایند که در بحث اقتصاد مقاومتی به کشورهای متخاصممان نیز دقت کنید.

پیاده سازی اقتصاد مقاومتی به وسیله کشورهای غربیوی با بیان اینکه در قسمت حمایت از کالای داخلی کشورهای غربی الگوی اقتصاد مقاومتی را پیاده‌سازی می‌کنند گفت: افسانه‌ دیگری که به جامعه تلقین کردند این است که کشورهایی چون کره جنوبی که روزی از ما ضعیف‌تر بودند در نظام مزیت نسبی با راه‌اندازی چند کارخانه‌ای که در آن مزیت نسبی داشتند توانستند و به وضعیت فعلی رسیدند در صورتی که واقعیت تاریخی کذب بودن این ادعا را ثابت می‌کند.

این استاد دانشگاه درباره دلیل این ادعا گفت: در کتاب «نیکوکاران نابکار» اثر پروفسور «هاجون چانگ» که در سال 2003 برنده جایزه «گونار میردال» و در سال 2005 موفق به کسب جایزه «لئوتیف برای پیشبرد مرزهای تفکر اقتصادی» شده به این نکته اشاره شده است که در دهه  1970  اگر کودکان کره جنوبی معلمشان را در کلاس در حال کشیدن سیگار  خارجی مشاهده می‌کردند شعار می‌دادند که تو خائنی!

*حمایت از کالای داخلی به عنوان یکی از دکترین‌های اساسی در اقتصاد مقاومتی توسط کشورهای مطرحی که خلاف این نظریه را برای کشور ما تجویز می‌کنند عملیاتی می‌شود

وی افزود: حمایت از کالای داخلی به عنوان یکی از دکترین‌های اساسی در اقتصاد مقاومتی توسط کشورهای مطرحی که خلاف این نظریه را برای کشور ما تجویز می‌کنند عملیاتی می‌شود.

حمیدرضا مقصودی در ادامه با اشاره به اینکه در این یک اصل اساسی در اقتصاد واقعی و  سطوح پیشرفته علوم اقتصادی دنیا که برخی ادعای این را دارند این مباحث علمی نیست و علم اقتصاد خلاف این نظریه را می‌پذیرد.

وی با نتیجه‌گیری از این مباحث گفت: بنابراین حمایت از تولید داخلی جایگاه علمی و عملیاتی در نظامهای اقتصادی پیشرفته دنیا دارد؛‌ بنابراین حمایت از کالای داخلی بر خلاف انتظار برخی جایگاه مبنایی دارد.

این کارشناس اقتصادی با بیان اینکه حمایت از تولید کالای داخلی به معنای تولید همه نوع کالای با کیفیت و بی توجه به مزیت نسبی بودن است گفت: اما معنای حمایت از کالای ایرانی درِ کشور را بستن نیست.

مقصودی با بیان اینکه اکنون سعی کشورها این است که همه چیز را خودشان تولید کنند گفت: اکنون 25 کشور دنیا هواپیما تولید می‌کنند و روز به روز نیز به آمار آنها افزوده می‌شود.

وی با بیان این نتیجه از گفتار که کشور باید در همه عرصه‌ها تولید کند گفت: وقتی باید تولید کرد برای نتیجه دادن آن باید از تولیدات حمایت کرد.

مقصودی با بیان اینکه یکی از نکات برجسته‌ای که در فرمایشات امسال مقام معظم رهبری نسبت به سالهای گذشته وجود داشت این بود که بر خلاف سالهای گذشته که ابتدا دولت را مخاطب قرار می‌دادند مردم را مخاطبب قرار دادند گفت: به عبارت فنی  رهبر معظم انقلاب امسال طرف تقاضا را تحریک کردند بر خلاف هر سال که طرف عرضه را تحریک می‌کردند

وی با بیان اینکه مقام معظم رهبری از ملت درخواست داشتند که نسبت به کالای ایرانی متعصبانه برخورد کند گفت: مثالی که رهبری در این رابطه نیز زدند بسیار جالب و گویا بود و فرمودند که همچون طرفداران تیمهای پرسپولیس و استقلال که به تیم خود تعصب دارند؛ زیرا طرفداران این تیمها با باخت تیم محبوبشان از این تیم نا امید نمی‌شوند و حتی اگر قهرمان نشود و در رتبه‌های پایین جدول نیز قرار بگیرد باز طرفدار آن تیم باقی می‌مانند، اگر پرسپولیس 50 بازی نیز ببازد باز پرسپولیسیها پرسپولیس اند و اگر استقلال نیز 50 بازی ببازد استقلالی ها استقلالی باقی می مانند؛ بنابراین‌ رفتار مردم نیز در برابر کالای ایرانی باید اینگونه باشد و با دیدن یک کالای بی کیفیت ایرانی نسبت به کالای ایرانی نا امید نشوند و باز از آن حمایت کنند.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه مقام معظم رهبری ظرف تقاضا را تحریک می‌کنند و نظریه تحریک تقاضا، نظریه قرن بیستم است گفت: تا قرن 19 این نظریه حاکم بود که هر عرضه‌ای تقاضای خود را پیدا می‌کند اما از قرن بیستم به بعد در اقتصاد کینزی اینکه تقاضا عرضه را تحریک می کند مطرح شد و مقام معظم رهبری در راهبردهای اقتصادی که ارائه می کنند از دو نظریه استفاده می کنند و امسال طرف تقاضا را مخاطب قرار دادند.

وی با بیان اینکه یکی از دلایل مخاطب قرار دادن طرف تقاضا هجمه سنگین فرهنگی است که بر روی آنها به وسیله رسانه های خارجی و برخی از رسانه های داخلی است گفت: این هجمه به دو شکل نمود دارد یک شکل آن تبلیغ علیه کالای داخلی است که الغا می کنند کالای ایرانی بی کیفیت است و نباید مصرف کرد.

مقصودی با اشاره به شکل دوم هجمه فرهنگی که در این زمینه وجود دارد گفت: شکل دوم این هجمه مصرف گرایی بدون توجه به نیازها است که صد سال است بر علیه کشور صورت می گیرد و در این هجمه نیز الغا می شود که کالای خوب یعنی کالای خارجی

وی با بیان اینکه تا این نگرش تغییر نکند کالای ایرانی نمی تواند کمر خم کند گفت: در چنین شرایطی تبعیت از رهبری یعنی به دور از این هجمه ها کالای داخلی را مصرف کردن ولو اینکه احساس شود با خرید کالای ایرانی نیارتان رفع نمی شود.

این کارشناس اقتصادی با بیان اینکه اکنون کشور شرایط رکودی را پشت سر می گذارد گفت: معنای چنین شرایطی یعنی کالا تولید می شود اما خریداری برای آن وجود ندارد و اینکه کارخانه های کشور تعطیل می شود بخشی از آن بر می گردد به ضعف سیستم تولید، کمبود منابع تأمین و ضعف دولتمردان اما بخشی آن نیز بازگشت به عدم استقبال مردم از تولید داخلی است.

وی با بیان اینکه یکی از مباحث اقتصاد خرد بحث رجحان و عواملی که باعث انتخاب یک کالا نسبت به کالای دیگر می شود گفت:  جامعه ای موفق است که بتواند رجحان ملتش را به سمت تولید داخل سوق دهد.

مقصودی با بیان اینکه مقام معظم رهبری با نظریه اقتصاد مقاومتی درون زایی اقتصاد کشور تحریک می کنند گفت: لازمه درون زایی اقتصاد کشور رجحانهای اقتصادی مردم است؛ یعنی خود مردم یک کشور با رجحانهای اقتصادی اشان نظام اقتصادی درون زا را به وجود می آورند.

وی با تذکر نسبت به اینکه اکنون نظام رجحان مردم کشور بر اثر تبلیغاتی که از سوی بیگانگان و همراهان داخلی صورت گرفته است تغییر کرده است گفت: اولین اقدام در این مسیر تغییر نظام ترجیحات توسط خود مردم است.

رمز پیشرفت اقتصادی کره جنوبی تغییر نظام ترجیحات به سمت تولید داخلیمقصودی با بیان اینکه «هاجون چانگ» رمز پیشرفت کره جنوبی را تغییر نظام ترجیحات به سمت تولید داخل می داند گفت: وقتی مردم نظام ترجیحاتشان متعصبانه به سمت تولید داخل شود عناصر دیگر اقتصاد نیز به تبع آن حرکت خواهد کرد.منبع: خبرگزاری تسنیم

یک کارشناس اقتصادی با بیان اینکه "کالای خوب یعنی کالای خارجی" بلای جان اقتصاد کشور شده است بر لزوم تغییر نظام رجحان مردم در بحث خرید کالاها تاکید کرد.