
چند سالی است که چادر سنتی ایرانی، به دست اهالی ذوق و سلیقه و فکر، به تنوع و فراوانی قابل توجهی در طرح و مدل رسیده است. به عبارت دیگر، حالا وقتی سخن از چادر به میان می ­آید، دیگر ذهن ­ها فقط به یک مدل چادر سنتی ایرانی با یک مدل دوخت مشخص متوجه نمی ­شود. بعضی مدل­ها، پوشش چادر را برای بانوان کارمند، دانشجو یا بچه­ دار، کاربردی ­تر و آسان تر کرد اما بعضی مدل­ ها، صرفاً برای ایجاد تنوع در بازار طراحی شده و با اسامی مختلف ارائه می شوند. 

کم کم ماجرای طراحی و تنوع مدل­ های چادر، به افزودن تزئینات و یراق آلات مختلف رسید و این ماجرا هم­چنان پیش می­ رود. قصد بررسی طرح و مدل در مورد چادر را نداریم. این کار را به اهل فن و هنر می ­سپاریم اما می­ خواهیم یک چالش کمی فلسفی را مطرح کنیم.

این­که چادر مدل­ دار از نظر دین، پذیرفته می­ شود یا نه، پاسخ مطلق ندارد. در واقع پاسخ این است که: بستگی دارد. 
دین، در این مورد، مانند بسیاری از حوزه­ های دیگر، معیار و ملاک می ­دهد و تشخیص مصداق را به عهده ­ی فرد مؤمن می­ گذارد. با این روش، قوانین و ملاک­ های دین، کهنه نشده­ و قابلیت این را دارند که پاسخ­گوی مصداق­ های نو به نو در هر عصر باشند. 

در مورد چادرهای جدید، چیزی که بیشتر بحث برانگیز است، تزئینات مختلف روی چادر است. از دوخت تزئینات برّاق تا نقاشی ­های رنگی جذاب روی چادرهای مشکی. در واقع با رجوع به قرآن و فرهنگ دین، به این نکته می ­رسیم که "چادر مشکی" تزئین شده، نقض غرض می­ کند. 
چادر، پوشش حضور است. حضور بانوی مسلمان در موقعیت­ هایی از اجتماع که نامحرم نیز حضور دارد. دستور دین به بانوان در این موقعیت، این است که غیر از گردی صورت و دست­ ها تا مچ، باقی بدن و تمام زینت ­های خود را از نامحرم بپوشاند. این بیانی از حد حجاب اسلامی است. 
برای تحقق این پوشش، شاید مانتوی مناسب با مقنعه یا روسری مناسب هم سودبخش باشد اما بانوی مسلمانی که می­ خواهد پوشش برتر و نافع­ تر را انتخاب کند، از چادر استفاده می ­کند. پس در موقعیت­ هایی که ذکر شد، کاربرد چادر و غرض از پوشیدن آن، پوشاندن زینت است. "زینت" کلید واژه ­ای است که قرآن در مسئله­ ی وجوب و حد حجاب، آن را بیان می ­کند: "و زینت­ های خود را جز آن مقدار که پیدا و ظاهر است، آشکار نکنند." [1]

پس اگر غرض از پوشیدن چادر، پوشاندن زینت­ها برای حفظ حجاب است، زینت دادن به خود چادر، غرض ما را نقض می­ کند و چادر را در تقابل با حجاب اسلامی قرار می­ دهد. 

هدف ما شیک پوش بودن خانم های چادری استاز طرفداران و بعضی طراحان و تولیدکنندگان چادر زینت­ دار می­ شنویم که می­ گویند هدف ما این است که نشان دهیم چادری­ ها شیک پوش و خوش سلیقه و آراسته ­اند. اگر نیتشان واقعاً و صرفا همین مسئله باشد، نیت با ارزشی است اما در این مسئله نیز، کمی اما و اگر وجود دارد. 


بر خلاف همه­ ی تبلیغات منفی، اسلام طرفدار واقعی زیبایی و آراستگی و زینت پوشی است. برای زیبایی، حرف دارد؛ طرح دارد؛ تشویق می ­کند و حتی سهل انگاران این مقوله را مورد عتاب قرار می­ دهد.[2] اگر تا زمانی، مسلمانان و مذهبی ­ها، متهم بودند که  اهل سلیقه و زیبا پسندی و شیک پوشی نیستند، امروزه اما دیگر چنین تصور و چنین اتهامی، بچگانه به نظر می ­رسد. به اذعان بسیاری از توریست هایی که مهمان کشور عزیز اسلامی ما بوده ­اند و از نزدیک شهر و دیار و مردم ما را دیده ­اند، ایران اسلامی، کشوری زیبا و پیشرفته است و مردمانی با فرهنگ، سلیقه، و خونگرم و آراسته دارد.

این­ها مقدمه­ ی این حرف بود که: لازم نیست برای همیشه، به حالت تدافعی، مدام تلاش کنیم که خودمان را اثبات کنیم و گاهی برای این اثبات کردن، خدای نکرده از معیارهای اصلی خود منحرف شویم. همین که سعی کنیم در چهارچوب اصول اسلامی و با رعایت فروع دقیق و ظریفی که برای ظاهر آراسته­ ی یک مسلمان در نظر گرفته زندگی کنیم، در هر جا و هر موقعیتی حاضر شویم، ناخودآگاه مُبلغ دین هستیم. 

چادری ها هم شیک پوشندبگذارید دایره ­ی بحث را کوچکتر کنیم. درون جامعه ­ی خودمان، زمانی بود که نگاه مثبتی روی مذهبی­ ها و چادری­ ها نبود. گمان می­ رفت که مذهبی بودن و چادری بودن، با تمیز بودن و آراسته نمودن منافات دارد. می­ پنداشتند اگر چادری باشی، دیگر نمی­ توانی شیک و با کلاس باشی. اگرچه این نگاه، تنها تعمیم نادرست رفتارهای غلط عده ای، بر همه بود. 

اما امروزه این اتهام و نگاه غلط، مدت­هاست که از میان رفته. حضور جدی، پر رنگ و صحیح عده ­ی زیادی از قشر مذهبی تحصیل کرده و با فرهنگ و خوش رفتار در موقعیت­ های مختلف جامعه، و در عرصه ­های علمی، تخصصی، دانشگاهی، صنعتی، هنری و دیگر حوزه­ ها، جلوه­ ی واقعی یک فرد اهل دین را بسیار بیش از قبل، بروز داده است.

در نقش های اجتماعی زنان، در میان پزشکان متخصص، اساتید دانشگاه، مدیران ارشد، معلمان با تجربه، مجریان و برنامه­ سازان تلویزیون، خبرنگاران فعال، آرایشگران ماهر و خیلی حوزه ­های دیگر، بانوانی که پوشش چادر دارند و به خوبی در نقش اجتماعی خود نیز فعال­ اند، کم نیستند. 

پس برای اثبات این­که چادری ­ها اهل شیک ­پوشی و تشخص هستند، دلایل متقن فراوانی داریم و نیازی به افزودن ظواهر نیست. ضمن این­که جایگاه سنجش این مطلب، برای یک بانوی مسلمان و متدین و به ویژه چادری، در مجامع عمومی نیست بلکه در محافلی که نامحرم حضور ندارد می ­توان خیلی بهتر به سلیقه و آراستگی بانوهای محجبه پی برد. 

خلاصه این­که در روند طراحی و متنوع سازی چادر، جای تأمل و بازاندیشی وجود دارد تا حجاب برترمان، هم­چنان برتر بماند. 

پی نوشت:
1- "و لا یبدین زینتهنّ الا ما ظهر منها" (نور، 31)
2- " قل من حرّم زینة الله التی أخرج لعباده" بگو چه کسی زینت هایی را که خدا برای بندگانش پدید آورده حرام کرده است؟ (اعراف، 32)


ماجرای طراحی و تنوع مدل­ های چادر، به افزودن تزئینات و یراق آلات مختلف رسیده است و این ماجرا هم­چنان پیش می­ رود.