 با سلام و احترام،پیرامون تاثیرات اندیشه سیاسی امام خمینی علی الخصوص انقلاب اسلامی در لبنان باید گفت:پیروزی انقلاب اسلامی ایران به رهبری امام خمینی (ره) در بهمن 1357 زلزله ای در منطقه پدید آورد و بر آرایش پیمان های موجود در آن و نیز میزان نفوذ استكبار در آن و منافع آن از طریق این پیمان ها تأثیر فراوانی گذارد.از نخستین روزهای پیروزی، سفارت اسرائیل در ایران تعطیل و به جای آن سفارت فلسطین ایجادشد.دانشجویان مسلمان پیرو خط امام،سفارت امریكا را اشغال و برنامه ها و نقشه های جاسوسی آن را افشا كردند.ایران درهای خود را به روی سازمان ها، احزاب، كشورها و نیروهای مختلف در جهان، برای همكاری در چارچوب سیاست دولت نوپای اسلامی گشود و كنفرانس های متعددی را برای وحدت اسلامی، مسئله فلسطین و... برگزار كرد. روحانیون و گروه های اسلامی در لبنان، این دولت اسلامی را مایه امید و پشتوانه ای برای خود یافتند. حزب الله نیز هنگام تأسیس، تحقق آرمان ها و اهداف خود را از طریق حمایت و تأیید جمهوری اسلامی ایران ممكن یافت و اعزام نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، پس از تجاوز اسرائیل غاصب، به منظور آموزش جوانان لبنانی علاقمند به نبرد با اسرائیل، كمك های ارائه شده به لبنان برای حمایت از مقاومت این كشور و مشاركت در تأمین نیازهای اجتماعی موجود، نمونه هایی از این حمایت است. رابطه میان حزب الله و ایران، از هنگام تلاش حزب برای استفاده از این تجربه نوین در منطقه و یافتن حامی و یاوری در رویارویی با اشغالگران شكل گرفت. این رابطه با سرعت و اطمینان رشد كرد و ابعاد مثبت و فراوان آن از لحظه نخست مشخص شد. بخشی از مهم ترین دلایل فراوان بدین شرح است: 1. ایمان حزب الله و ایران، به نظریه ولایت فقیه و اینكه امام خمینی (قدس سره) ولی و رهبری است كه در عصر كنونی، تجلی بخش این نظریه است، تجلی بخش این نظریه است. چنین دیدگاهی به اتفاق نظر در چارچوب رهبری شرعی واحد جهانی انجامیده است. 2. انتخاب نظام جمهوری اسلامی، به عنوان شیوه حكومت در ایران كه هماهنگ با اصول اسلامی مورد اعتقاد حزب الله است ؛ چنین هماهنگی و اتفاق نظری، در عرصه نظری و خطوط كلی وجود دارد و طبیعی است كه جزئیات اجرائی تابع ویژگی های موجود در هر یك از دو كشور ایران و لبنان است. 3. انسجام و هماهنگی سیاسی ناشی از دستاوردهای ایران در مخالفت با سلطه استكبار و تأكید بر استقلاب و حمایت از جنبش های آزادیبخش، به ویژه در مقاومت علیه اشغالگری اسرائیل غاصب كه این همان دیدگاهی است كه حزب الله در طرح اولویت مبارزه علیه اشغالگران اسرائیلی و الزمات آن، از قبیل عدم پذیرش نقشه های استكباری بدان معقتد است. ایران مظهر زنده ای از اجرای اسلام به شمار می آید و هر مسلمان متعهد به اسلام، به پیگیری و تأمل در این تجربه می پردازد. ایران چهره موجود و رایج از اسلام را كه ناشی از خطابه های ناآگاهان و توطئه های دشمنان بود، تصحیح كرد و الگویی از انتخاب و گزینش مردمی را به منصه ظهور رساند. حزب الله نیز تجربه ای برجسته را در مقاومت عرضه كرده و مایه اعجاب و تحسین دولت و ملت ایران قرار گرفته است و این بخشی از آرزوهایی است كه ملت های مستضعف، در رویارویی با چالش های بزرگ و مستمر، نسبت به هم دارند. بدیهی است كه در چنین روابطی، علاوه بر دیدگاه ها، اشتراك منافع هم، چه در روابط میان دو كشور یا یك كشور و یك حزب وجود دارد كه هر یك از طرفین، در پی تحقق اهداف خود در چارچوب این رابطه خواهند بود و چنانچه این روابط، بر اصل استقلال و پذیرش مسئولیت خود در عرصه عمل هر یك از دو طرف استوار باشد، تضادی به وجود نخواهد آمد. حال با ذكر این مسائل و مطالب سؤالی كه مطرح می باشد آن است كه حزب الله لبنان چگونه و تا چه حد از نظام ارزشی و عقیدتی انقلاب اسلامی ایران تأثیر پذیرفت و آموزه های این انقلاب، چه تأثیری بر گرایش حزب الله به مبارزه و مقاومت داشته است؟ پس از تجاوز نظامی اسرائیل در خرداد ماه 1361 و بطلان تمامی طرح های مسالمت جویانه در برخورد با اسرائیل یا همكاری با امریكا، اصل تأیید شده توسط انقلاب اسلامی ایران، یعنی مقاومت و ایستادگی در برابر ظالم، از مقبولیت و اعتبار خاصی برخوردار شد؛ در نتیجه زمینه برای ادغام مجموعه های كوچك اسلام گرای شیعه و تأسیس یك تشكیلات واحد به نام حزب الله لبنان فراهم شد. این تشكیلات اسلام گرای جدید، بیشترین آمادگی را برای پذیرش آموزه ها و ارزش های انقلاب اسلامی از خود نشان داد. حزب الله حامل همان ایدئوژی بود كه انقلاب اسلامی ایران پیام آور آن است؛ یعنی اتكا به توان خود برای سركوب دشمن. به همین دلیل ایران، حزب الله لبنان را نوك پیكان مبارزه علیه اسرائیل به حساب آورده و حمایت معنوی از آن را در سرلوحه سیاست های خود (بر اساس اصل حمایت از مظلوم) قرار داد. افزون بر این فضای ویژه لبنان و حضور قدرت های مختلف، دولت جمهوری اسلامی ایران را واداشت تا برای حمایت مؤثر از مظلومیت مسلمانان، در عرصه مبارزه لبنان نیز حاضر شود و در امر مهم برخورد با رژیم صهیونیستی، حضوری مؤثر داشته باشد. جمهوری اسلامی ایران در خصوص حضور خود در لبنان (در سال 1361)، معتقد بود كه این حضور نخستین نقطه تماس مستقیم میان انقلاب اسلامی ایران و یك طایفه بزرگ شیعی مذهب در جهان عرب ـ كه پس از عراق، به عنوان بزرگ ترین طایفه شیعه در میان كشورهای عربی به شمار می رود ـ خواهد بود. بدین ترتیب از این پس، ایران یك بازیگر رهبر گونه در اداره امور این طایفه خواهد بود و شیعیان لبنان را به عنوان پایگاه و دریچه ای مناسب، در جهت توسعه نفوذ خود در قلب چالش عرب ها و اسرائیل تبدیل خواهد كرد. ایران با حضور در لبنان، می توانست زمینه گسترش مرزهای تنگ ژئوپلتیك جنگ با عراق را گسترش دهد و نیز با اثرگذاری بر گروه های بیشتری در جهان عرب، امیدوارانه تر قدم بردارد. رهبران و اعضای حزب الله، به این تأثیر انقلاب اسلامی ایران برصحنه سیاسی لبنان، به خصوص بر شیعیان این كشور اذعان دارند و با افتخار از آن یاد می كنند. سید ابراهیم الامین، سخنگوی حزب الله در دهه هشتاد می گوید: «صدور انقلاب به معنای تسلط نظام ایران بر ملت های منطقه خاورمیانه نیست، بلكه به معنای تجدید حیات اسلامی منطقه است، تا آنچه بر این ملت ها مسلط می شود، اسلام باشد». تأثیر پذیری ظاهری و باطنی حزب الله از ایران، موجب گردید تا در محافل داخلی لبنان و نیز در منطقه و جهان، به این حزب به عنوان یك حزب ایرانی نگریسته شود و همواره این اتهام به حزب الله لبنان وارد گردد كه ساخته دست ایرانیان و آلت دست آنان است؛ اما پژوهشگران و تحلیل گران آگاه، ضمن قبول تأثیر پذیری حزب الله از ایران، اتهام فوق رارد می كنند؛ برای مثال ریچارد نورتون، در این خصوص كه زمینه بسیج سیاسی شیعیان لبنان، حتی پیش از ورود ایران نیز مهیا شده بود، چنین می گوید: «این گمان كه حضور شیعیان لبنان در صحنه سیاسی لبنان، تنها به واسطه یك ابتكار عمل ایرانی در سال 1982 محقق گردیده، گمان نادرستی است». تأثیر پذیری حزب الله از آموزه های انقلاب اسلامی، در واقع از جمله عوامل مؤثر در گرایش این حزب به استفاده از الگوی مقاومت و كار برد روش های قهرآمیز بر ضد اسرائیل است، زیرا مهم ترین مسئله در كاربرد این روش ها آن است كه استدلال های قوی ایدئولوژیك و عقیدتی، بتواند این گونه اعمال را توجیه كند و وجدان فرد عمل كننده را راضی سازد. مؤلفه های تأثیر پذیری حزب الله از انقلاب ایران 1. ولایت فقیه و رهبری امام خمینی اصلی ترین ویژگی حزب الله در مقایسه با گروه های اسلام گرا در جهان عرب، پذیرش كامل نظریه ولایت فقیه و رهبری امام خمینی(ره) است. این ویژگی، بر كلیه اركان تشكیلاتی و همچنین دیدگاه های حزب الله سیطره داشته و در واقع یكی از دو علت اصلی ادغام مجموعه های كوچك اسلام گرا در لبنان (در سال 1982) و تشكیل حزب الله است. سید حسن نصر الله در خصوص پیروی حزب الله از رهبری امام خمینی (ره) می گوید: از نظر ما، امام خمینی مرجع دینی، امام و رهبر به تمام معنای كلمه است.همان گونه كه هر رهبر بزرگ دینی در هر كیشی در جهان این گونه است ؛ اما امام برای ما بیش از این است، ایشان سمبل و نماد انقلاب علیه طاغوت ها، مستكبران و نظام های استبدادی است...، بدین ترتیب امام خمینی (ره) برای ما بیش از یك سمبل دینی مطرح است، این رابطه روحی و معنوی بین ما و امام، حتی قبل از تجاوز نظامی اسرائیل در سال 1982 نیز وجود داشت. بدین ترتیب، امام خمینی به یگانه مصدر حاكمیت قانونی در حزب الله لبنان تبدیل گردید. به گونه ای كه این حزب، كلام امام خمینی را می پذیرفت و به آن عمل می كرد. این گفته حسین موسوی (ابوهشام)، هنگامی كه می گوید: «ما در سطح سیاسی، عقیدتی و مذهبی تابع عقاید و نظرات امام خمینی هستیم»، مؤید این مطلب است. به همین دلیل، حزب الله مهم ترین ویژگی خود را در پیوند دادن مردم با ولی فقیه می داند؛ ولی فقیهی كه نباید ضرورتا لبنانی باشد، زیرا این جغرافیای اسلام است؛ نه جغرافیای لبنان كه مرز و عرصه فعالیت های حزب الله را مشخص می سازد. 2. محوریت روحانیت در عمل سیاسی نقشی كه روحانیون در اركان مختلف حزب الله دارند، در هیچ یك از احزاب و سازمان های لبنانی سابقه ندارد. از ابتدای تأسیس حزب الله تا كنون، همواره اكثریت اعضای شورای حزب الله را روحانیون تشكیل می داده اند. سخن گو، دبیر كل و معاون دبیر كل حزب الله، همیشه از روحانیون انتخاب شده اند. اكثر این روحانیون شیعه لبنان كه تحصیلات خود را در حوزه علمیه نجف گذرانیده بودند، از روحانیان و علمای ایرانی متأثر شده، با آنان روابط صمیمی داشتند و از این طریق، دو پایه اساسی ایدئولوژی و ساختار تشكیلاتی حزب الله لبنان را به وجود آوردند. اكثرا از شاگردان آیت الله سید محمد باقر صدر و با دیدگاه های سیاسی امام خمینی (ره) آشنا شده بودند. این روحانیون جوان برای طی مدارج عالی علمی به حوزه علمیه نجف رفته بودند؛ اما در پایان دهه هفتاد، مقامات عراقی از بیم تأثیر پذیری شیعیان عراق از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران، طلبه های غیر عراقی را از این كشور اخراج كردند. بنابراین، این طلبه های جوان لبنانی به كشورشان بازگشتند و آموزه های اسلام سیاسی و انقلابی را با خود به لبنان بردند. پس از تشكیل نخستین شورای رهبری حزب الله در سال 1361، اعضای این شورا به ایران آمده و با امام خمینی(ره) دیدار كردند و بدین ترتیب، ارتباط رسمی و تشكیلاتی مبتنی بر پیروی از ولایت فقیه، میان حزب الله و ایران برقرار شد. 3. ادبیات سیاسی و روش های تبلیغاتی ادبیات سیاسی حزب الله، نشانگر تأثیر پذیری این حزب از انقلاب اسلامی ایران است واژه ها و اصطلاحاتی كه در آثار و بیانیه های حزب الله یا شخصیت های این حزب در دهه هشتاد به كار برده می شد، برگرفته از واژه ها و اصطلاحاتی است كه انقلاب اسلامی ایران رواج داده است. همچنین، روش ها و ابزارهای تبلیغاتی حزب الله در دهه مذكور، با ابزارهای تبلیغاتی در جامعه ایران مشابهت دارد. فرهنگ شعارهای حزب الله، عاریت گرفته شده از قاموس انقلاب اسلامی ایران است. انتخاب عنوان «حزب الله»، در عین حال كه بر گرفته از آیه 22 و 56 سوره مائده (و من یتولی الله و رسوله و الذین آمنوا فان حزب الله هم الغالبون) ؛ (... اولئك حزب الله الا ان حزب الله هم الغالبون)است، از فرهنگ سیاسی ایران پس از انقلاب نیز نشأت گرفته است. در گفتمان حزب الله، مسائلی از قبیل مسلمانان و ملل ضعیف جهان، تحت عنوان مستضعفان، امریكا و شوروی (سابق) به عنوان استكبار جهانی، اسرائیل غاصب به عنوان غده سرطانی، موضوع وحدت اسلامی برای مقابله با دشمنان خدا و اسلام، آزادی قدس و اینكه راه قدس از كربلا می گذرد، از فرهنگ انقلاب اسلامی و سخنان امام خمینی(ره)به عاریت گرفته شده بود. حتی در دهه هشتاد، نود و آغاز هزارده سوم میلادی، حزب الله در اتخاذ روش ها و ابزارهای تبلیغاتی، به شدت تحت تأثیر انقلاب اسلامی ایران عمل كرده و می كند. نمونه آن را می توان به برگزرای مراسم روز عاشورا و راهپیمایی روز قدس كه در حال حاضر جهانی شده، تشییع پیكر شهدا، راهپیمایی ها و سخنرانی ها و استفاده از امكانات ویدئوئی از سوی این حزب، همانند كاربرد نوار كاست در دوران انقلاب اسلامی ایران جهت انتقال پیام ها اشاره كرد. 4. نمادگرایی شیعه بهره برداری حزب الله از نماد و سمبل های مذهبی شیعه، برای انتقال پیام های انقلابی و رادیكال، جلوه دیگری از تأثیر پذیری این حزب از انقلاب اسلامی ایران ـ علیرغم تفاوت زبانی و فرهنگی جامعه ایران و لبنان ـ است. استفاده از نمادهایی چون «مسئله عاشورا»، «شهادت امام حسین علیه السلام» و جنگ های پیامبر(ص) و علی(ع) و...، حزب البه را در انتقال پیام های مربوط به جهاد، شهادت، استقامت و تحمل مشكلات و مصائب، توانمندتر می سازد. نمادگرایی و استفاده حزب الله از سمبل های مذهب شیعه، باعث گردید كه افراد با پیوست به این حزب، از لبنانی بودن یا عضو یك طایفه محروم بودن در كشوری كه از طریق جنگ میان طوایف مختلف و متعدد پاره پاره شده بود، دست بردارند. بدین ترتیب، یك روستایی یا یك جوان فقیر شیعه ساكن حومه جنوبی بیروت، از طریق حزب الله به یك مسلمان انقلابی تبدیل می شد كه عضو یك جامعه «دینی ـ سیاسی» گسترده، در پنج قاره جهان و سربازی در یك جنبش جهانی به رهبری امام خمینی(ره) به شمار می آمد. نتایج روابط ایران و حزب الله لبنان، به بخش سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران مربوط می شود كه در اصول كلی خود، دارای اثبات بوده و با تغییر رؤسای جمهوری اسلامی در ایران تغییری نكرده است. (منبع: پگاه حوزه - 11 شهریور 1385، شماره 190 - تاریخچه و عملكرد حزب الله لبنان و نقش انقلاب اسلامی ایران) جهت مطالعه بیشتر به كتابهای زیر مراجعه شود: 1- نقش و تاثیر امام خمینی در لبنان، نوشته مریم پروازی و مهدی جلیلی حقیقی، انتشارات شكوه توحید، منتشره در سال 1385. 2- بازتاب انقلاب اسلامی بر شیعیان لبنان، نوشته سیدمهدی طاهری، نشر پژوهشگاه‌ فرهنگ‌ و اندیشه‌ اسلامی، 1388. نام سایت:پرسمان/اندیشه سیاسی



با عرض سلام وآرزوی توفیق روزافزون شماگرامیان محبّت نموده توضیح دهید اندیشه های حضرت امام خمینی درلبنان با چه زمینه وموانعی مواجه بوده وچه تأثیری درلبنان برجاگذاشته؟
