 
زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام زمانی فراهم شد که مهاجران از اصحاب رسول خدا صلی‌الله علیه و آله، پیش از رحلت آن حضرت، بغضی پنهان نسبت به ساحت مقدس امام علی علیه‌السلام داشتند. چرا که به سبب قتل کسان مشرک خود در جنگ‌های بدر و احد و خندق و همچنین جمع شدن امامت همراه با رسالت در بنی‌هاشم، نمی‌توانستند رهبری آن حضرت را تحمل کنند و نبی مکرم اسلام هم به این مهم آگاه بود. از این‌ رو بود که در غدیر خم هنگام اعلام ولایت حضرت امیرالمؤمنین امام علی علیه‌السلام، خوف آن داشت که این بخش از اصحاب در برابر امر خدا بایستند و وحدت جامعه توسط آن‌ها مخدوش شود.

زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام هنگامی فراهم شد که در روز رحلت پیغمبر اکرم صلی‌الله علیه و آله، انصار از اصحاب آن حضرت در اثر بی‌بصیرتی و آگاهی از کینه مهاجران نسبت به حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام، آن حضرت را کنار زده شده تلقی کردند و ثقیفه را با بحث جانشینی رسول خدا مطرح کردند و می‌خواستند سعد بن عباده را به‌جای نبی مکرم اسلام بنشانند.

آنگاه زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام ایجاد شد که در ثقیفه، فضیلت‌ها، جان‌فشانی‌ها، دلاوری‌ها، ازخودگذشتگی‌های امیرالمؤمنین علیه‌السلام توسط عمربن خطاب به عنوان نقطه‌ضعف‌ها و اشکالات آن حضرت مطرح شد و نداشتن چنین سوابقی توسط ابوبکر برای او امتیاز عنوان شد و او را به عنوان خلیفه رسول خدا صلی‌الله علیه و آله برجای حضرت نشاندند.

زمینه شهادت حضرت زمانی فراهم شد که فرد منصوب و منصوص از طرف خدا و معرفی‌شده توسط پیغمبر اسلام صلی‌الله علیه و آله را کنار زدند؛ آنگاه که نزل آیه تبلیغ و آیه اکمال درباره ولایت حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام نادیده گرفته شد و یا انکار گردید و قوی‌ترین و محکم‌ترین حدیث در طول تاریخ –یعنی حدیث غدیر- بی‌اعتبار شد.

شهادت حضرت امیرالمؤمنین امام علی علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که پس از غصب خلافت، هنگامی که شب‌ها همراه با وجود مقدس حضرت زهرا سلام‌الله علیها به در خانه اصحاب باسابقه بدر و احد رفتند، آیات قرآن و احادیث نبوی را درباره ولایت بازگو کردند ولی اصحاب رسول خدا خیانت کردند و آن حضرت را همراهی نکردند.

زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه فراهم شد که به خانه وحی، خانه‌ای که ملائک اذن می‌گرفتند حمله شد و حضرت زهرا سلام‌الله علیها مضروب گردید، بازوان امیرالمؤمنین امام علی علیه‌السلام بسته و به مسجد آوردند و عمربن خطاب در مقابل مردم و خلیفه غاصب تیغ بر سر حضرت گذاشته و تهدید به قتل می‌کرد.

شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که آن وجود مقدس با دستان بسته در برابر خلیفه اول و مردمان دچار شقاوت، وقتی که از حق خود دم زد و کسی آن وجود مقدس را یاری نکرد، آیه شریفه قرآن را خطاب به قبر مطهر رسول خدا صلی‌الله علیه و آله تلاوت کرد: «ابْنَ أُمَّ إِنَّ الْقَوْمَ اسْتَضْعَفُونِی وَكَادُوا یَقْتُلُونَنِی». این آیه شریفه زبان حال هارون است هنگامی که حضرت موسی علیه‌السلام به میقات رفته بود و امت آن حضرت دچار کفر و بت‌پرستی شده بودند و به این معناست که «ای فرزند مادرم! این قوم مرا خوار و زبون ساختند و نزدیک بود مرا به قتل برسانند». امام علی علیه‌السلام این آیه را در شأن خود بیان فرمودند.

زمینه شهادت حضرت امیرالمؤمنین امام علی علیه‌السلام آنگاه فراهم شد که خلیفه دوم شأن آن حضرت را چنان پایان آورد که آن حضرت را هم‌ردیف اعضای شورای تعیین خلیفه سوم کرد که خود امام علی علیه‌السلام در خطبه شقشقیه، آه و داد از آن شورا و ظلمی که در حق آن وجود مقدس شد، دارد.

زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که بعد از تبانی و زدوبند شورا، عثمان خلیفه سوم شد و آن حضرت در مقبل اعضای شورا و عموم مردم، حدیث معروفی را بیان کرد که به نقل منابع شیعه چهل مورد و برخی منابع سنی، سی مورد از فضیلت‌های بی‌مانند خود را بیان کرد و مردم را سوگند دارد که اگر راست می‌گویم مرا تصدیق و چنانچه دروغ می‌گویم تکذیب کنید و همه مردم سوگند جلاله می‌خوردند و سخنان حضرت را تصدیق می‌کردند، اما حاضر به یاری‌اش نشدند. آن حضرت در پایان حدیث فرمود: «مادامی‌که فقط به من ظلم می‌شود و شما آگاهانه حق را رها کرده و یاری نمی‌کنید، من هم سکوت می‌کنم.»

شهادت حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که وقتی در پی قتل عثمان، مردمی ناراضی و انقلاب نکرده، هنوز هم راضی نبودند جایگاه آن حضرت را به آن حضرت بازگردانند و اگر اقدام به موقع عمار یاسر، مالک اشتر، ابن تیهان و ابوقتاده انصاری، آن وجود مقدس باز هم از جایگاه الهی ممنوع و محروم می‌گشت.

 زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که عایشه به عنوان همسر نبی مکرم اسلام و ام‌المؤمنین که پیش از این مردم را به قیام علیه عثمان و قتل او دعوت می‌کرد، به محض شنیدن رسیدن امام علی علیه‌السلام به خلافت، آن حضرت را قاتل عثمان معرفی کرد و مردم را دعوت به شورش و براندازی حاکمیت حق آن وجود مقدس می‌کرد.

شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که وقتی به خلافت رسید، عدالت و مساوات برقرار کرد و حاضر نشد برای حفظ حکومت خود خشم خداوند را برانگیزد و خلافت عدالت عمل کند.

زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه فراهم شد که با رسیدن به خلافت، امتیازات و رانت‌های سرشناسان و نورچشمی‌های خلفای پیشین را قطع کرد و دشمنی‌ها بر ضد آن حضرت ظهور و بروز پیدا کرد.

شهادت امیرالمؤمنین امام علی علیه‌السلام زمانی رقم خورد که در هنگام آغاز خلافت درصدد احیای سیره پیغمبر اکرم صلی‌الله علیه و آله بود و فرمود که می‌خواهد مردم را به حال و هوای دوران نبی مکرم اسلام برگرداند، امام سرشناسان و خواص جامعه روش ابوبکر و عمر را به رخ او می‌کشیدند.

شهادت امام علی علیه‌السلام آنگاه رقم خورد که می‌خواست بدعت‌های خلفای پیشین را بشکند و عملکرد و خطای آن‌ها انتقاد کند اما سخنانش را قطع کرده و به او اعتراض کرده و فریاد وا ابابکرا و وا عمرا سر می‌دادند.

شهادت آن حضرت هنگامی رقم خورد که در حکمیت آن وجود مقدس را با معاویه لعنه‌الله در یک سطح قرار دادند، به گونه ایشان فرمود: «الدّهر أنزلنی ثمّ أنزلنی حتّى قیل معاویه و على» یعنی روزگار من را چنان پایین آورده است که گفته می‌شود علی و معاویه.

زمانی زمینه شهادت امام علی علیه‌السلام رقم خورد که با خیانت حکم‌ها، عبدالله عمر بن خطاب بنا بود به عنوان خلیفه رسول خدا صلی‌الله علیه و آله معرفی شود و مقدس نمایان احمق، عبدالله بن عمر را در امر خلافت به حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام ترجیح دادند.

شهادت آن حضرت بیش از این هم در صفین هنگامی رقم خورد که آن حضرت در برابر توطئه به نیزه کردن قرآن‌ها قرار گرفت، ایشان را تهدید به قتل کردند و نسبت کفر دادند. لذا این زمینه‌ها، مجموعاً، فضایی را فراهم کرد تا در سحرگاه نوزدهم رمضان توسط شقی‌ترین مردمان، وجود مقدس حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السلام در محراب مسجد کوفه ضربت خورد و در 21رمضان روح مقدسش به ملکوت اعلاء پرواز کند.

منبع: مصاحبه رجبی دوانی با خبرگزاری تسنیم

از همان روز رحلت پیغمبر اکرم (ص)، ترور شخصیتی حضرت امیرالمؤمنین (ع) شروع شد و در طول زمان گسترش پیدا کرد، تا اینکه سحرگاه نوزدهم رمضان توسط ابن ملجم که لعنت خدا بر او باد تبدیل به شهادت فیزیکی امام علی علیه‌السلام شد.