آب گازدار نوشیدنی‌ای انرژی‌بخش و جایگزین خوبی برای نوشیدنی‌های حاوی قند است. باوجود این، اخیرا نگرانی‌هایی درمورد این نوشیدنی مطرح شده است. آیا آب گازدار برای سلامتی مفید است یا مضر؟

سودا یا آب گازدار چیست؟
آب گازدار، آبی است که گاز کربن‌دی‌اکسید با فشار زیاد در آن حل شده باشد. این نوشیدنی پر از حباب، با نام‌های دیگری مثل سودا و آب کربناته نیز شناخته می‌شود. معمولا به بعضی از انواع سودا نمک اضافه می‌کنند تا طعم بهتری پیدا کند. گاهی مقدار کمی از سایر مواد معدنی نیز به آن اضافه می‌شود.

آب گازدار با آب‌های معدنی طبیعی گازدار تفاوت دارد. این آب‌های معدنی طبیعی گازدار از چشمه‌های معدنی به‌دست می‌آیند و به‌طور طبیعی، دارای مواد معدنی و سولفور هستند. این آب‌ها معمولا کربناته هم هستند.

آب «تونیک» نوعی از آب کربن‌دار است که عنصری تلخ‌مزه به‌نام کوئینین و همچنین قند یا شیره‌ی غلیظ فروکتوز ذرت دارد.

آب گازدار خاصیت اسیدی دارد
کربن‌دی‌اکسید و آب، زمانی که با هم واکنش شیمیایی داشته باشند، اسید کربنیک تولید می‌کنند؛ نوعی اسید ضعیف که ثابت شده همان گیرنده‌های عصبی را در دهان شما تحریک می‌کند که خردل نیز آنها را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد. این تحریک نوعی سوزش و گزش در دهان به‌وجود می‌آورد که برای بسیاری افراد، هم تحریک‌آمیز است و هم خوشایند.

pH آب گازدار بین ۳ و ۴ است که نشان می‌دهد این مایع، کمی اسیدی است. باوجوداین، نوشیدن مایعات اسیدی مثل آب گازدار، بدن شما را اسیدی‌تر نمی‌کند.

کلیه‌ها و شش‌ها، کربن‌دی‌اکسید اضافه‌ی بدن را دفع می‌کنند. این ویژگی باعث می‌شود که خون در بدن، کمی قلیایی باشد و pH آن بین ۷/۳۵ تا ۷/۴۵ باقی بماند؛ فارغ از اینکه چه بخورید و چه بنوشید.

آیا آب گازدار بر سلامتی دندان ها تأثیر می‌گذارد؟
یکی از بزرگ‌ترین نگرانی‌ها در مورد آب‌گازدار، تأثیرگذاری آن بر مینای دندان است. چون با خوردن آب‌ گازدار، مینای دندان مستقیما با اسید تماس پیدا می‌کند.

در مورد این موضوع، تحقیقات اندکی انجام شده، ولی یکی از این تحقیقات نشان داده است که آب‌های گازدار معدنی، فقط به مقدار اندکی نسبت به آب معمولی، به مینای دندان آسیب می‌زنند. علاوه‌براین، آب‌های معدنی گازدار ۱۰۰ بار کمتر از نوشیدنی‌های قنددار، برای دندان آسیب‌زا بودند.

در یکی از این تحقیقات ثابت شد که نوشیدنی‌های گازدار، توانایی بالقوه و شدیدی برای نابود کردن مینای دندان دارند؛ البته فقط درصورتی‌که حاوی شکر باشند.

آیا آب گازدار تأثیری بر دستگاه گوارش دارد؟
آب گازدار از چند راه می‌تواند فرایند هضم غذا را در بدن تسهیل کند.
می‌تواند توانایی بلع را بهبود دهد
تحقیقات نشان می‌دهد که آب گازدار توانایی بلع را در جوانان و افراد مسن، بهبود می‌دهد. در تحقیقی از ۱۶ نفر درخواست شد که به‌طور مکرر مایعات مختلف را فرو ببرند. در بین این نوشیدنی‌ها، آب‌ گازدار بیشتر از همه اعصاب مرتبط با بلع را تحریک می‌کرد.

احساس سیری را افزایش می‌دهد
آب گازدار باعث می‌شود که بعد از صرف غذا، نسبت به زمانی که آب خالص می‌خورید، احساس سیری طولانی‌تری داشته باشید. همچنین آب گازدار باعث می‌شود که غذا، مدت زمان بیشتری در معده بماند که همین ویژگی باعث می‌شود مدت طولانی‌تری احساس سیری کنید.

آب گازدار یبوست را بهبود می‌دهد

افرادی که درگیر یبوست مزمن هستند، با نوشیدن سودا، علائم‌شان بهبود پیدا می‌کند.
یک تحقیق دو هفته‌ای روی ۴۰ نفر از افراد مسن انجام شد که قبلا دچار سکته‌ قلبی شده‌ بودند. این ۴۰ نفر به دو گروه تقسیم شدند؛ دسته‌ی اول آب گازدار نوشیدند و دسته‌ی دوم آب خالص. نتایج تحقیق نشان داد که میانگین حرکات و فعالیت‌های روده‌ای گروه اول که آب گازدار مصرف می‌کردند، نسبت به گروه دوم دو برابر بود.

آیا آب گازدار بر سلامت استخوان ها تأثیرگذار است؟
بسیاری از افراد معتقدند که سودا به‌خاطر اسیدی بودن، برای سلامت استخوان ها مضر است. باوجود این، تحقیقات نشان می‌دهد که گازدار کردن مایعات، تأثیری در آسیب به استخوان‌ها ندارد.

تحقیق گسترده روی بیش از ۲۵۰۰ نفر نشان داد که کولا تنها عاملی است که باعث کاهش حجم استخوانی می‌شود و آب گازدار هیچ تأثیری بر استخوان‌ها ندارد. برخلاف آب‌های گازدار و سودا، نوشدنی‌های حاوی کولا، مقدار زیادی فسفر دارند.

تحقیقات نشان می‌دهد افرادی که نوشیدنی‌های حاوی کولا زیاد مصرف می‌کنند، بیش از نیاز بدن فسفر دارند و در مقابل، کلسیم بدن‌شان پایین‌تر است. این دو عامل، احتمال پوکی استخوان را افزایش می‌دهد.

آیا سودا برای سلامت قلب مفید است؟
تحقیقات نشان می‌دهد که نوشیدن آب گازدار می‌تواند بر سلامت قلب تأثیرگذار باشد؛ البته شواهد بسیار محدودی برای این ادعا وجود دارد. افرادی که آب‌های گازدار سرشار از سدیم مصرف کرده بودند، با کاهش کلسترول مضر (LDL)، قند خون و شاخص‌های التهابی در خون مواجه شدند. همچنین میزان کلسترول مفید (HDL) خون آنها افزایش پیدا کرده بود.

آب گازدار خوب است یا بد؟
هیچ شواهدی وجود ندارد که ثابت کند سودا برای بدن ضرر دارد. آب گازدار برای سلامت دندان‌ها مضر نیست و به‌نظر می‌رسد که تأثیری بر سلامت استخوان‌ها نداشته باشد.

نوشیدنی‌های گازدار می‌تواند از طریق بهبود فرایند بلع و کاهش یبوست، بر افزایش کارایی دستگاه گوارش تأثیرگذار باشد. این نوشیدنی، یک نوشیدنی بدون کالری است که به‌خاطر گازدار بودن، احساس خوبی در فرد ایجاد می‌کند. بسیاری از افراد آن را به آب معمولی ترجیح می‌دهند.

اگر این نوشیدنی را دوست دارید، هیچ دلیلی وجود ندارد که مصرف آن را قطع کنید. درواقع آب گازدار نه‌تنها ضرری ندارد، بلکه می‌تواند به سلامت کلی بدن کمک کند.
منبع: چطور
آب گازدار یا سودا، نوشیدنی‌ای سرحال‌کننده و محبوب و جایگزین خوبی برای نوشیدنی‌های قندی است. سودا برای سلامت گوارش مفید است، توانایی بلع را افزایش داده و در درمان یبوست موثر است.