 آشنایی با بیمه باربری و حمل و نقلبیمه حمل و نقل کالا و باربری پوششی است که بیمه گر درمقابل دریافت حق بیمه متناسب با پوشش بیمه ای ازبیمه گذار، تعهد می کند که چنانچه کالای مورد بیمه در جریان حمل و جابجایی ازمبدأ به مقصد مندرج در بیمه نامه و به علت وقوع یکی از خطرات مندرج در بیمه نامه تلف و یا دچار خسارت شد و یا بیمه گذار براساس قوانین و مقررات بین المللی متحمل پرداخت هزینه هایی گردید، زیان وارد به کالا را جبران کرده و هزینه ها را هم بپردازد. البته علاوه بر پوشش های گفته شده ، دربعضی از موارد زیان وخسارات وارد به اشخاص ثالث هم تحت پوشش این بیمه نامه ها قرار می گیرد.حمل و نقل و جابجایی کالا ممکن است توسط وسایل حمل و نقل مختلف مانند کشتی ، هواپیما، کامیون و قطار انجام پذیرد. به همین دلیل شما رو در این بخش آسمونی با این نوع بیمه آشنا می کنیم.بیمه حمل و نقل کالا را به سه بخش عمده و اساسی به شرح زیر تقسیم میشود :1- بیمه حمل و نقل دریائی2- بیمه حمل و نقل زمینی3- بیمه حمل و نقل هواییدر بسیاری از مواقع اجازه استفاده از وسایل مختلف حمل کالا در بیمه نامه داده می شود و در نتیجه کالا با کشتی ،کامیون و قطار و احتمالا با هواپیما حمل می شود و به همین دلیل این گونه بیمه نامه ها مورد تقاضای متصدیان حمل ونقل است که ، آزادی عمل بیشتری را در اختیار آنها قرار می دهد.بنابراین چنانچه کالا تمام مسیر حمل را با یک وسیله نقلیه طی کند، بارنامه مربوط به آن وسیله حمل صادر می شود و در نتیجه بیمه نامه هم بر همان اساس صادرمی گردد.باربریبیمه باربری دریاییقرارداد بیمه باربری دریایی ، قراردادی است که براساس آن بیمه گر تعهد می کند که خسارات وارد به کالای موردبیمه را که در جریان حمل بر اثر حوادث دریا حادث شده باشد باتوجه به شرایط و استثنائات بیمه نامه جبران کند.بایدبه این واقعیت توجه کرد که تعهد بیمه گر در جبران خسارت واردصرفاً مربوط به مواردی است که تلف کالا و یاخسارت ناشی از خطرات دریا و یا حوادث وسیله نقلیه باشد. در ایران شرکتهای بیمه به طور معمول ، بیمه نامه های باربری دریایی خود را براساس شرایط بیمه نامه های انستیتوی بیمه گران لندن صادرمی کنند، یعنی این که صنعت بیمه کشور پذیرای اصول و مقررات یکنواخت بازارهای بیمه جهانی شده است تا داد و ستد اتکایی هم دراین زمینه تسهیل شده باشد.نگاهی به حجم واردات و صادرات کالا چه قبل و چه بعد از انقلاب گویای فعالیتهای اقتصادی کشور است واهمیت استراتژیک بیمه نامه حمل و نقل دریایی ، زمینی و هوایی را نشان می دهد.کالای خریداری شده بدون در نظر گرفتن نحوه خرید آن به وسیله خریدار و یا فروشنده بیمه می شود.در بیمه نامه باربری دریایی ، بیمه گر تعهدات خود را در قبال بیمه گذار به روشنی در بیمه نامه تصریح و استثنائات را مشخص می کند. به منظور ارائه یک تقسیم بندی مفید و ساده ، بیمه نامه های باربری را برحسب نوع بیمه نامه و نوع کالای موردحمل می توان به چهار گروه اصلی و اساسی تقسیم کرد که به اختصار به شرح آنها می پردازیم .قبل از ورود به بحث درباره انواع بیمه نامه های باربری ، لازم است این مسئله توضیح داده شود که بیمه بدنه کشتی، خسارت همگانی، هزینه های نجات ،عدم تحویل کالا و خطر جنگ در طبقه بندی بیمه های دریایی قرارمی گیرند.بیمه حمل و نقل زمینیحمل و نقل داخلی (توزیع کالا)بیمه این نوع حمل و نقل پیچیده و درهم آمیخته است. دلیل عمدهٔ آن نیز دله دزدى هاى فراوان است که به محمولات تجارى در حین حمل داخلى وارد مى شود. دو نوع پوشش بیمه اى براى حمل داخلى به شرح زیر قابل صدور است:– حمل کالاى بیمه شده با وسایل نقلیهٔ خود بیمه گذار با مبلغ بیمه شدهٔ معین براى هر وسیلهٔ نقلیه.– تحویل کالا براى حمل با وسایل نقلیهٔ موتورى زمینى (با مالکیت بیمه گذار یا اشخاص غیر)، راه آهن یا پست با مبلغ بیمه شدهٔ مشخص براى هر حمل.– عواملى که در ارزیابى ریسک مؤثر هستند و باید در اختیار بیمه گر قرار گیرد عبارتند از: نوع و ماهیت کالا از نظر میزان آسیب پذیرى و سرقتحمل و نقل در خشکىبیمه گذار براى حفظ سرمایهٔ خود در ادامهٔ مسیر در خشکى باید بیمهٔ باربرى تهیه کند. بیمهٔ حمل و نقل کالا در خشکی، مکمل بیمهٔ حمل دریائى است و پوشش هاى بیمه اى مشابه دارد.خطرهاى متعددى حمل کالا را در خشکى تهدید مى کنند که مى توان به حوادث وسایل نقلیه، آتش سوزی، شکستگی، زنگ زدگی، آب دیدگی، سرقت و عدم تحویل کالا اشاره کرد. اعتبار بیمه نامه از زمان تحویل کالاى بیمه شده به مؤسسهٔ حمل و نقل شروع و پس از تحویل کالا در مقصد خاتمه مى یابد.چنانچه صاحب کالا در مدت معینى که در قرارداد بیمه ذکر شده کالا را تحویل نگیرد اعتبار بیمه نامه پس از این مدت منقضى مى شود.بیمه حمل و نقل هواییدر یک تعریف کلی کلمه “هواپیما” به مجموعه ای از قطعات و تجهیزات گفته می شود که پس از نصب در کنار یکدیگر امکان انجام عملیات پرواز را مهیا می نماید . هواپیما ها به دو دسته بندی کلی تقسیم می گردند:– سبک وفوق سبک (که اغلب جهت مقاصد تفریحی ، آموزشی ، تبلیغی مورد استفاده قرار می گیرند)– سنگین و فوق سنگین(که اغلب جهت جابجایی بار ومسافر مورد استفاده قرار می گیرند)بیمه حمل و نقل هوایی پوششهای مورد نیاز بیمه گزاران را در قبال ریسکهای مربوط به فعالیت های مالکیت ، بهره برداری ، تعمیر ونگهداری و یا فروش آن را ارائه می نمایدعدم تحویل کالااصولا عدم تحویل به وضعیتی گفته می شود که کالای مورد بیمه یا یک قسمت از آن در جریان حمل و به دلیل نامعلومی مفقود شده باشد و بیمه گذار از دریافت کالای خود محروم شود. به همین دلیل چنانچه عدم تحویل کالا مشخص باشد مثلا کالا غرق شده و یا به سرقت رفته باشد، این خسارت به عنوان عدم تحویل تلقی نمی شود و بیمه گذار می تواند خسارت وارد را تحت عنوان خطری که واقع شده و معین و مشخص هم هست مطالبه کند.این نکته قابل ذکر است که چنانچه کالای تحویل شده به بیمه گذار از نقطه نظر تعداد بسته ها منطبق بابارنامه باشد، اما کم و کسری در محتویات آن مشاهده شود این کسری کالا از مصادیق عدم تحویل کالا به شمار نمی رود، بلکه اصولا بنام خسارت کسری نامیده می شود و اگر بیمه گذار وجهی بابت عدم تحویل کالای خود از شرکتهای کشتیرانی و یا متصدیان حمل دریافت کرده باشد، بیمه گر محق است آنچه را بابت خسارت عدم تحویل به بیمه گذار پرداخته ، مسترد دارد. باید اضافه کرد که تعهد شرکتهای کشتیرانی و متصدیان حمل ، براساس شرایط مندرج در بارنامه بسیار محدود و بین ۲۰۰ تا ۵۰۰ دلاربرای هر بسته است.منبع:آسمونی
در بسیاری از مواقع اجازه استفاده از وسایل مختلف حمل کالا در بیمه نامه داده می شود و در نتیجه کالا با کشتی ،کامیون و قطار و احتمالا با هواپیما حمل می شود و به همین دلیل این گونه بیمه نامه ها مورد تقاضای متصدیان حمل ونقل است که ، آزادی عمل بیشتری را در اختیار آنها قرار می دهد.