امروزه اکثر مردم با مشکلات چاقی دست‌وپنجه نرم می‌کنند و به دلیل وجود انواع و اقسام مواد غذایی چاق‌کننده،عده‌ی زیادی از جمعیت جهان، دچار مشکلات اضافه‌وزن و چاقی هستند. مشکل اضافه‌وزن و چاق شدن گاهی در برخی  افراد با جابه‌جا شدن وعده‌های غذایی‌ و به تأخیر افتادن آن به وجود می‌آید.

چاق بودن، باعث می‌شود تا فرد به‌طور مداوم نگران تغییر زمان وعده‌های غذایی خود باشد. البته نمی‌توان دربارۀ ساعت دقیقِ شام‌خوردن و وعده‌های غذایی نظری قطعی دارد، ولی مطمئناً دیر غذا خوردن باعث پرخوری و اضافه‌وزن می‌شود. 

ساعت زیستی بدنممکن است بدن بعد از ساعات مشخصی از شب به‌طور متفاوتی کالری‌ها را مصرف کند. غذا خوردن در شب خلاف ساعت زیستی و ریتم بدن است. 

منظور از ریتم و ساعت بیولوژیک بدن چرخه‌ای ۲۴ساعته است که به بدن می‌گوید چه زمانی باید بخوابد، بیدار شود و غذا بخورد. 

به همین دلیل ساعت زیستی بدن، شب‌ها مخصوص استراحت است نه غذا خوردن و غذا خوردن در ساعات پایانی شب منجر به چاقی و اضافه‌وزن خواهد شد.

درواقع، آنچه دربارۀ افزایش و کاهش وزن انسان‌ها مطرح است زمان مصرف غذا نیست بلکه میزان و مقدار غذایی است که مصرف می‌کنند. البته افرادی که بعد از ساعت هشت شب شام می‌خورند نسبت به کسانی که زودتر غذا می‌خورند کالری بیشتری دریافت می‌کنند. 

کالری اضافی دریافتی این افراد به‌مرورِزمان منجر به اضافه‌وزن می‌شود. زمانی که کالری موردنیاز بدن در طول روز تأمین می‌شود، نمی‌توان ساعت مصرف غذا را دلیلی برای چاق‌شدن دانست.
دیر غذا خوردن سبب بیشتر غذا خوردن می شودفرضیه چاق‌شدن به‌واسطه دیرغذا‌خوردن، این است که وقتی دیر شام می‌خورید، میل بیشتری به غذا خوردن خواهید داشت.

البته فارغ از اینکه زمان مصرف غذا چه ساعتی است، میل به بیشتر خوردن باعث می‌شود چاق شوید. مشخص‌شده که دیر غذا خوردن باعث می‌شود میل بیشتری به خوردن به وجود بیاید و کالری بیشتری به بدن وارد شود. این موضوع باعث می‌شود تا بدانیم که باید غذای خود را زودتر میل کنیم.

مصرف غذا از ساعت ۱۱ شب تا ۵ صبح نسبت به مصرف آن در طول روز ۵۰۰ کالری بیشتر به بدن وارد می‌کند. در طول زمان، کسانی که شب‌ها غذا می‌خورند نسبت به کسانی که در طول روز غذا می‌خورند ۴٫۵ کیلوگرم وزن بیشتری خواهند داشت. 

این موارد نشان می‌دهد که آنچه باعث می‌شود غذا خوردن در شب فرد را چاق‌تر کند چیزی مرموز و پنهان در سیاهی شب‌ها نیست، بلکه عامل اصلی بیشتر خوردن و افزایش کالری ورودی است. یعنی این عادت که دیروقت شام بخورید معمولاً با جذب کالری بیشتر همراه است و، به‌طور طبیعی، هرقدر کالری مصرفی‌تان بیشتر باشد چاق‌تر می‌شوید.

ارتباط دیر غذا خوردن و انتخاب نوع غذادیر غذا خوردن، علاوه بر اینکه باعث می‌شود بیشتر بخورید، به انتخاب غذاهایی می‌انجامد که ارزش غذایی زیادی ندارند. اگر دقت کرده باشید، در شب‌ها بیشتر میل به مصرف مواد پرکالری و ناسالم وجود دارد؛ مانند نوشابه، بستنی و چیپس اما ارزش غذایی این مواد بسیار اندک است.

یکی از دلایلی که باعث می‌شود در شب‌ها، میل به مصرف چنین غذاهایی وجود داشته باشد دسترسی آسان‌تر به آن‌هاست. مثلاً تهیه یک سالاد مقوی و خوشمزه در ساعت ۱۲ شب چندان مقدور نیست. افرادی که در نوبت شب‌کار می‌کنند معمولاً میل بسیار به مصرف غذاهای ناسالم و تنقلات دارند.

یکی از علل اصلی این انتخاب غذاییِ نامناسب دسترسی‌نداشتن به گزینه‌های بهتر و سالم‌تر است. خوردن هیجانی هم دلیل دیگری است که می‌توان از آن یاد کرد. منظور از خوردن هیجانی مصرف غذا تحت‌تأثیر هیجاناتی نظیر اضطراب، نگرانی، خستگی یا ناراحتی است. 

خستگی میل به مصرف غذاهای پرکالری را در شما بیشتر می‌کند. این پدیده احتمالاً ریشه در تغییرات هورمونی دارد و به علت بی خوابی روی بیشترشان اشتها هم اثر می‌گذارد.

زمانی که از چاقی و اضافه‌وزن می‌گوییم باید دقت داشته باشید که مقدار غذایی که می‌خورید مهم‌تر از زمانی‌ست که آن مقدار غذا را می‌خورید. اگر مواد غذایی را به‌اندازۀ نیازهای بدنی روزانه‌تان مصرف کنید، حتی غذا خوردن در شب هم نمی‌تواند باعث چاقی بشود.

 اگر پس از صرف شام همچنان گرسنه بودید، باید به سراغ مصرف غذاها و نوشیدنی‌هایی بروید که مقوی و مغذی هستند. مانند:

- چند حبه انگور
- ذرت بوداده ساده
- هویج و کرفس با خوراک حمص
- تکه‌های سیب با کمی کره بادام زمینی و مغزها را ترکیب کرده میل کنید

مناسب‌ترین زمان‌بندی و دفعات غذا خوردناگرچه میزان کالری مصرفی درنهایت عامل اصلی چاقی یا لاغری است، اما با تنظیم دفعات و زمان‌بندی مصرف غذا در طول روز می‌توان میزان کالری مصرفی را کنترل کرد. به‌طور مثال، خوردن صبحانه مفصل باعث می‌شود که مدت طولانی‌تری سیر بمانید و نیازی به غذا خوردن و مصرف تنقلات در شب‌هنگام نداشته باشید.

افرادی که در هنگام صبحانه کالری بیشتری مصرف می‌کنند، نسبت به کسانی که کالری کمتری وارد بدن‌شان می‌شد، در روز، کمتر به خوردن تنقلات میل پیدا می‌کنند. با خوردن صبحانه‌ای مفصل، اشتها، به‌ویژه برای خوردن شیرینی‌جات، کاهش می‌یابد.

اگر دیر شام خوردید و صبح با احساس سیری بلند شدید، دیگر نیازی به مصرف صبحانه، دست‌ِکم در زمان معمول و همیشگی آن، نیست. صبر کنید تا گرسنه شوید و بعد به غذا خوردن مشغول شوید. 

گاهی بیشتر کردن وعده‌های غذایی و در عوض مصرف مقدار کمتر غذا در هر وعده باعث می‌شود که میزان کالری مصرفی هم تحت‌کنترل‌ قرار گیرد و از احساس گرسنگی‌ در طول شبانه‌روز بکاهد، مدیریت کالری‌های مصرفی از این طریق ممکن و میسر می‌شود.

یادتان باشد که دیر غذا خوردن باعث چاقی نمی‌شود، بلکه زیاد غذا خوردن و مصرف مواد بی‌ارزش و غیرمغذی در شب‌هاست که شما را چاق خواهد کرد. پس، اگر شب‌ها به‌اندازۀ لازم از غذاهای سالم بخورید چاق نمی‌شوید. 

همچنین اگر بعد از شام احساس گرسنگی کردید به سراغ مواد غذایی و نوشیدنی‌های مفید و کم‌کالری بروید. همچنین خوردن صبحانه‌ای مفصل و بیشتر کردن وعده‌های غذایی با مصرف مقدار کمتر غذا در هر وعده از راه‌کارهای کنترل کالری مصرفی در طول روز است.

برای پرهیز از چاقی توجه داشته باشید، هرگز وعده شام را به دیروقت موکول نکنید، زیرا دیر غذا خوردن یکی از مهم‌ترین علل چاقی و اضافه‌وزن است.