 پاسخ: دانشجوی گرامی سلام علیكم؛ جواب سوال شما با توجه به مطالب ذیل روشن خواهد شد: با توجه به فرهنگ آن روزگار، ازدواج‏ها تنها بر اساس رعایت تناسب و هم كفو بودن انجام نمى‏پذیرفت؛ بلكه گاهى براى اداى احترام به یك شخصیت‏ و یا براى ابراز علاقه یك قبیله به قبیله دیگر و یا جلوگیرى از انتقام قبیله‏اى صورت مى‏گرفت. به طورى كه اگر طرف مقابل نمى‏پذیرفت، به عنوان رد احترام و گاهى در حد اعلان تنفر و جنگ بود. بنابراین اگر چه برخى ازدواج‏ها، براى امامان معصوم بسیار سنگین بود؛ ولى بزرگوارى شخصیت ایشان موجب مى‏شد كه آن را بپذیرند.
البته آنچه گفته شد، از نگاه زمینى و روابط اجتماعى بود؛ اما از دید دیگر این نوع‏ ازدواج‏ها، یك امتحان الهى براى امت اسلام بود تا بیش از پیش، خیانت و پستى بدخواهان و مظلومیت و بزرگوارى معصومان در طول تاریخ نشان داده شود؛ چنان كه براى پیامبران گذشته نیز گاهى چنین ازدواج‏هاى ناموفق رخ مى‏داد. قرآن درباره همسران نوح و لوط فرموده است: «ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلاً لِلَّذِینَ كَفَرُوا امْرَأَتَ نُوحٍ وَ امْرَأَتَ لُوطٍ كانَتا تَحْتَ عَبْدَیْنِ مِنْ عِبادِنا صالِحَیْنِ فَخانَتاهُما فَلَمْ یُغْنِیا عَنْهُما مِنَ اللَّهِ شَیْئاً وَ قِیلَ ادْخُلاَ النَّارَ مَعَ الدَّاخِلِینَ» ؛ تحریم(66)، آیه 10. ؛ «خدا براى كسانى كه كفر ورزیده‏اند، زن نوح و زن لوط را مثل آورده كه هر دو در نكاح دو بنده از بندگان شایسته ما بودند و به آنها خیانت كردند و كارى از دست [ شوهران ]آنها در برابر خدا ساخته نبود و گفته شد با داخل شوندگان، به آتش داخل شوید». بنابراین امكان دارد، برخى بتوانند ارتباطى نزدیك - همچون ارتباط زناشویى با پیامبر یا امام داشته باشند؛ اما با سوء اختیار خود، به راه كفر و گناه بروند و گرفتار بدفرجامى شوند كه «جعده» نیز این چنین بود. او به امام خیانت كرد و چون امام الگوى مردم بود، تا لحظه آخر با او رفتار عادى داشت و از علم لدنى خود استفاده نكرد.
اما چگونگی این ازدواج : در جریان ازدواج امام حسن با جعده آمده كه امیرالمومنین(ع) دختر سعید بن قیس(برادر اشعث) را برای امام حسن خواستگاری نمود، وقتی اشعث از این جریان مطلع شد نزد سعید رفت و او را از این كار منصرف نموده و دختر سعید را به عقد پسر خود درآورد، بعد از آن نزد امیرالمومنین آمد و اعلام كرد كه دختری را كه برای حسن خواستگاری نموده اید زن پسر من است. در آنجا با اصرار دختر خود را به عقد امام حسن درآورد.(ابی الفرج عبدالرحمن بن جوزی،ص 27) در منابع‌، فرزندی‌ از جعده‌ برای‌ امام‌ حسن‌ گزارش‌ نشده‌ است‌.
در بیشتر منابع‌ شیعی‌ آمده‌ است‌ كه‌ معاویه‌ با وعده مالِ بسیار و ازدواج‌ با یزید، جعده‌ را تطمیع‌ كرد تا شوهرش‌، امام‌ حسن مجتبی(ع) را كه در آن زمان خانه نشین شده بود زهر دهد و او نیز به طمع ثروت زیاد و عروس خلیفه وقت شدن چنین‌ كرد و بر اثر آن‌ امام‌ را به‌ شهادت‌ رساند (برای‌ نمونه‌ رجوع كنید به مفید، ج‌ 2، ص‌ 16؛ ابن‌شهر آشوب‌، ج‌ 3، ص‌ 202؛ اربلی‌، ج‌ 2، ص‌ 138ـ139؛ طبرِسی‌ ج‌ 2، ص‌ 13)
پس‌ از كارگر افتادن‌ زهر، معاویه‌ به‌ وعده مالی‌ كه‌ به‌ جعده‌ داده‌ بود وفا كرد، ولی‌ به‌ ازدواج‌ او با یزید رضایت‌ نداد (ابوالفرج‌ اصفهانی‌، ص‌ 48) و به‌ او گفت‌ كه‌ می‌ترسد فرزندش‌، یزید، را نیز مانند حسن ‌بن‌ علی‌ به‌ قتل‌ برساند (رجوع كنید به مسعودی‌، ج‌ 3، ص‌ 182؛ طبرسی‌، همانجا). بنا به‌ نقل‌ بعضی‌ از منابع نیز، سم‌ دادن‌ جعده‌ به‌ امام‌ حسن‌ علیه‌السلام‌، به‌ تحریك‌ و دستور یزید بن‌ معاویه‌ بوده‌ است‌ (رجوع كنید به ابن ‌ابی ‌الحدید، ج‌ 16، ص‌ 11، به‌ نقل‌ از مدائنی‌؛ ابن‌كثیر).
با توجه به مطالب ذكر شده و اوضاع سیاسی اجتماعی آن روز درمی یابیم كه جعده و اشعث فریب وعده های معاویه را خورده و نه اینكه جعده عاشق یزید باشد بلكه چون خلیفه آن وقت معاویه بود و می خواست زن پسر خلیفه آن روز و خلیفه آینده شود دست به چنین كاری زد، و امام در این قضیه فدای توطئه معاویه و یزید شد.
در مورد سرنوشت جعده و زندگی او پس از امام حسن (ع) هم در تاریخ اینطور آمده است كه: جعده‌ پس‌ از امام‌ حسن‌ مجتبی‌ علیه‌السلام‌ دو بارازدواج‌ كرد نخست‌ با یعقوب‌بن‌ طلحه بن‌ عبیدالله‌ (بلاذری، ج‌2،ص‌369) كه‌ برای‌ او سه‌ پسر به‌ نامهای‌ اسماعیل‌،اسحاق‌ و ابوبكر به‌دنیا آورد؛ اسماعیل‌ و اسحاق‌ به‌ هنگام‌ حیات‌ پدر از دنیا رفتند (ابن‌سعد،ج‌5،ص‌123). دومین‌ بار پس‌ از كشته‌ شدن‌ یعقوب‌بن‌ طلحه‌ (متوفی‌ 63) در واقعه حره‌ (همان‌،ج‌3،قسم‌1،ص‌ 152) با عباس‌بن‌ عبدالله‌بن‌ عباس‌ (فرزند ارشد ابن‌عباس‌ مشهور) ازدواج‌ كرد و برای‌ او پسری‌ به‌ نام‌ محمد و دختری‌ به‌ نام‌ قریبه به‌ دنیا آورد كه‌ از این‌ دو نیز نسلی‌ باقی‌ نماند (همان‌،ج‌5،ص‌231). در گزارشها آمده‌ كه‌ قریشیان‌ به‌ هنگام‌ مشاجره‌ با فرزندان‌ جعده‌ آنان‌ را «بنی‌ مسمة الازْواج‌» (فرزندان‌ زنی‌ كه‌ همسرانش‌ را مسموم‌ می‌كند) خطاب‌ می‌كردند (رجوع كنید به:ابوالفرج‌اصفهانی،ص 31به بعد‌).
اما از محل دفن وی ذكری به میان نیامده است.
منبع : پرسمان
اگر می‌شود توضیح بدهید كه چه دلیلی داشته كه جعده، دختر اشعث كه از خوارج بود و از كسانی بود كه ابن ملجم را تحریك به قتل امیرالمومنین كرده بود، با امام حسن(ع) ازدواج بكند؟ و اینكه جعده دختر اشعث بن قیس در نهایت چگونه و در چه تاریخی از دنیا رفت؟