حبیب الله مسعودی فرید روز شنبه در گفت وگو با خبرنگار ایرنا افزود: از سال ۱۳۹۲ و پس از تصویب مجلس شورای اسلامی امکان فرزندخواندگی فراهم شد و سال گذشته نزدیک به ۲ هزار کودک به عنوان فرزند خوانده یا امین موقت به خانواده‌ها سپرده شدند.

وی ادامه داد: همچنین سال گذشته ۱۶۰ کودک دارای بیماری صعب العلاج به عنوان فرزند خوانده تحویل خانواده ها شدند و در مجموع ۱۰ هزار کودک در ۶۸۰ مرکز شبانه روزی بهزیستی کشور نگهداری می شوند و در مقابل هر کودک ۸ تا ۹ خانواده برای فرزند خواندگی وجود دارد.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی گفت: متقاضیان فرزند خواندگی باید از شرایط اقتصادی مناسب برخوردار و همچنین دارای سلامت جسمی و روانی نگهداری کودک باشند و به مواد مخدر اعتیاد نداشته باشند و همچنین صلاحیت آنها توسط مقامات قضایی از جمله پزشکی قانونی تایید شده باشد و اطمینان داشته باشیم که از عهده نگهداری و سرپرستی کودک برآیند و زندگی مناسبی را برای او فراهم کنند.

آیین نامه اجرایی قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست در سال ۹۴ ابلاغ شد که طی آن تغییرات اساسی و تسهیل شرایط فرزندخواندگی ایجاد شد و سامانه فرزندخواندگی هم امسال قرار است راه اندازی شود اما هنوز هم بسیاری از مردم با شرایط فرزندخواندگی آشنایی ندارند.

شرایط فرزندخواندگی در قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست مصوب سال ۹۲ آمده است و آیین‌نامه‌های ماده ۲۲ و ۳۶ این قانون نیز در سال ۹۴ ابلاغ شد؛ براین اساس زن و شوهر بدون فرزند، دختران و زنان بدون شوهر و زن و شوهر دارای فرزند می توانند متقاضی سرپرستی فرزند باشند.

شرایط متقاضیان فرزند خواندگیشرایط عمومی برای همه متقاضیان سرپرستی شامل انجام واجبات و ترک محرمات، دارا بودن صلاحیت اخلاقی، عقد دائم زوجین و تابعیت ایرانی است.

مطابق قواعد تابعیت ایران، زن خارجی که همسر مرد ایرانی شود، تابع ایران محسوب می شود. اما چنانچه زن ایرانی به زوجیت مردی با تابعیت خارجی درآید، تابعیت خود را نمی تواند به شوهر دهد. بنابراین صرفا، مرد ایرانی دارای همسر ایرانی و مرد ایرانی دارای همسر خارجی و دختر و زن بدون شوهر ایرانی می‌توانند تقاضای سرپرستی کنند.

حداقل یکی از زوجین باید بیش از ۳۰ سال سن داشته باشد. دختر مجرد هم حداقل باید ۳۰ سال داشته باشد. متقاضیان کمتر از ۵۰ سال، در اولویت هستند. با افزایش سن بیشتر از ۵۰ سال احتمال واگذاری فرزندخواندگی کمتر می شود. متقاضیان باید محکومیت کیفری نداشته باشند و دارای تمکن مالی باشند.

تمکن مالی با ابزارهایی مانند شغل پایدار با درآمد مکفی، خانه مسکونی اعم از ملکی یا استیجاری و غیره توسط بهزیستی سنجیده خواهد شد. همچنین متقاضی باید دارای بیمه پایه اجتماعی و درمان باشد زیرا بعدا باید کودک را بیمه تکمیلی کنند. برای انجام بیمه تکمیلی داشتن بیمه پایه الزامی است. تمکن مالی یکی از زوجین در زمان ارائه تقاضانامه، برای حائز شرط بودن کفایت می‌کند. اما تملیک اموال یا حقوق یا تعهد به تملیک اموال یا حقوق در آینده به نفع کودک یا نوجوان و نیز بیمه عمر باید توسط زن و شوهر هر دو باهم انجام شود.

برای تقاضای فرزند، زوجین باید شرایط سلامتی را داشته باشند، به آن معنا که سفیه یا مجنون نباشند، سلامت جسم و روان لازم و توانایی عملی نگهداری از کودک را دارا باشند. اعتیاد به مواد مخدر، روانگردان و الکل نداشته باشند. مبتلا به بیماری واگیر یا صعب‌العلاج نباشند.

زن و شوهر برای تقاضای فرزندخواندگی باید شرایط اختصاصی را داشته باشند و پنج سال از تاریخ ازدواج آنها گذشته باشد و از ازدواج فعلی خود فرزند نداشته باشند. اگر زوجین بنا به تشخیص پزشکی قانونی بچه‌دار نشوند نیاز به گذشت پنج سال نیست. همچنین اگر از ازدواج متقاضیان پنج سال گذشته باشد و آنها بچه نداشته باشند، نیاز به اخذ گواهی پزشک متخصص زنان و زایمان نیز نخواهند داشت.

در مورد شرایط اختصاصی برای دختران و زنان بدون شوهر نیز زن مجرد نباید فرزند داشته باشد. اما اگر زن مجرد بخواهد سرپرستی خواهران و برادران یا برادرزاده‌ها یا خواهرزاده‌ها یا نوه‌های خود را به عهده بگیرد، داشتن فرزند بلامانع است. 

قانون به زنان مجرد اجازه داده است که فقط کودک دختر را به سرپرستی بپذیرند. اما اگر زن مجرد واجد شرایطی بخواهد سرپرستی برادر یا پسر برادر یا پسر خواهر یا نوه خود را بپذیرد، بهزیستی موضوع را به دادگاه منعکس می‌کند. اگر دادگاه این امر را بپذیرد، بهزیستی فرایند انجام کار را ادامه خواهد داد.

دختران و زنان بدون شوهر باید دارای منزل مسکونی به صورت مستقل باشند. البته ملکی یا استیجاری بودن منزل تفاوتی ندارد. اگر متقاضی در منزلی به همراه اعضای خانواده خود زندگی می‌کند، منزل مذکور باید دارای امکانات رفاهی برای کودک باشد. همچنین اعضای خانواده نیز باید بررسی شوند.منبع: خبرگزاری ایرنا
معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور گفت: سال گذشته سرپرستی ۱۳۰ کودک به دختران مجرد بالای ۳۰ سال واگذار شد.