
آنچه که مسلم است تأثیر شگرف این کتاب در ابعادی جهانی بر عرفا و حقیقت‌دوستانِ سال‌های پس از خود است. با وجود هشتاد و یک آموزه در قالب شعر، این کتاب به صورتی توأمان جنبه‌ای فلسفی-ادبی پیدا می‌کند. 

تائو  به معنای جاده، مسیر و راهی است که از طریق آن سفر می‌کنند. شیوه‌ی نگارش تائو به زبان چینی تصویر سر یک انسان و مسیری که آن را می‌پیماید را نمایان می‌کند. از این رو این نام انتخاب شده که این کتاب در بخش‌های مختلف، در طی طریق، دستِ عارف حقیقت‌دوست را گرفته است و چشم او را به روی جهانی یک‌رنگ به دور از تکثرِ مادیات می‌گشاید. این مسیرِ حقیقت همان راهی است که طبیعت بیرونی در آن پیشگام است. 

طبیعتی که از تماشای ذره ذره‌ی آن می‌توان عطر جاویدان حقیقت راستین را یافت. این طبیعت و آرامش آن است که طبیعت بیرونی عارف را بیدار می‌کند. با این همه دل سپردن به راه، آغاز سکون و عدم پیشرفت است: «راه، خالیست/ از آن بهره می‌جویی بی‌‌آنکه پُر شود.../ (راه)دیباچه‌ای بر خداوندگار است.» (بخش4)

از دیگر نکات کلیدی که در بخش‌های کتاب جریان دارد، «انجام دادن کاری بدون اینکه برای انجام آن تقلایی کنی» است. به زبانی دیگر این عبارت القا کننده‌ی این معنی است که همچون طبیعت در جریان باش. جهان و کائنات بی‌وقفه و آهسته طوری در جریان‌اند که هیچ نشان خارجی‌ای حکایت از تقلا و یا کوششان نیست. تو گویی از عارف می‌خواهد دلش را هم چون پنجره‌ای کند رو به سوی نسیم آرام طبیعت. گلی می‌روید و جهانی خلق می‌شود بدون آنکه در مسیر رشد، تقلا کردنی وجود داشته باشد. «به واقع این امریست در دستان عارف حقیقی/ در حالی که در سکون است، فعال است؛/ آموزش می‌دهد نه با سخن/ بلکه با هنرخویش در عمل...» (بخش 2)

فراغ از تعلقات مادی از دیگر راه‌هایی است که عارف را در مسیر یاری می‌رساند: «ثروت، قدرت و غرور/ عقوبتی در پی دارند/ همین که شهرت و پیشرفت/ ازآن تو شد خانه‌نشین خواهی شد./ این همان روالِ از پیش تعیین شده است.» (بخش 9) تکیه‌ی بیش از حد به حواس دنیایی و علمی که ماحصل تجربیات ماست، فرد را به خطا می‌اندازد: «پنج رنگ، چشم را تیره می‌سازد/ پنج صدا گوش را کر می‌کند/ پنج مزه دهان را از چشیدن باز می‌دارد/... بنابراین عارف راستین آن گزیند/ که قلبش به او نشان می‌دهد/ و نه آن دیدی که چشمانش دارد.» (بخش 12)

وحدت وجود و رهایی از جدایی‌ای که نتیجه‌ی تکثر است، از دیگر مفاهیم مطرح شده در بخش‌های تائو تِ چینگ است. این وحدت در نهایت آنگاه که همه چیز به ریشه‌ای واحد ختم می‌شوند، تحقق می‌یابد: «همه‌ چیز در کنار یکدیگر در کارند:/ دیدم چگونه به اصل خود باز می‌گردند،/ و دیدم چطور شکوفا می‌شوند / و هریک به سوی اصل خود روانه‌اند.» (بخش 16) قدرت تسلط بر نفس و شناخت خود از جمله دیگر مسائل پررنگ است: «دانایی، شناخت دیگران/ روشنگری، شناخت خود» (بخش 33) تواضع در برابر دیگران از نشانه‌های عارف راستین است: «عارف راستین، تا آنگاه که جان در بدن دارد،/ هیچ‌گاه تفاخر نمی‌کند:/ و تعالی زاییده‌ی تواضع اوست.» (بخش 34) 

تائو تِ چینگ، علم طریقت است. مفاهیم عرفانی این کتاب با سایر بحث‌های عرفانی فرهنگ‌های دیگر رابطه‌ای نزدیک دارد و این نگاه تطبیقی انسان عارف را در شناخت ریشه‌های یکسان حقانیت، یاری می‌رساند. این کتاب یکی از اصلی‌ترین کتب مکتب تائوییزم محسوب می‌شود. 

نگاه متواضعانه‌ای که این مکتب به طبیعت به عنوان آیتی الهی دارد، برای انسان مدرن که به شکلی خودخواهانه شیره‌ی طبیعت را می‌نوشد و آن را تنها در خدمت خود فرض می‌کند، بسیار آموزنده است. انسان تنها زمانی می‌تواند سرور شود که سر فروآورد. این درست برخلاف جنبه‌های منفی دنیای مدرن کنونی است. معنا و معرفت راستین را در خود باید جستجو کرد نه از طریق علوم محسوس که تنها ابعاد محدودی از جهان را عریان می‌سازند. تائو تِ چینگ در یک کلام کتاب فرزانگی است. 



کتاب تائو تِ چینگ که حدوداً در سده‌های ششم و چهارم پیش از میلاد نگاشته شده را به لائوتسه، فیلسوف چینی، نسبت می‌دهند. با این وجود هیچ اطمینان صد درصدی نسبت به تاریخ و نویسنده‌ی این اثر وجود ندارد