 دانشجوی گرامی ضمن تشكر از تماس مجددشما با این مركز در پاسخ به سوالی كه مطرح فرموده اید لازم است نكاتی را مطرح نماییم : 1 – از نظر ما تحلیل آنچه در جریان توافقات ژنو میان جمهوری اسلامی ایران و كشورهای گروه 5+1 برای طرفین حاصل شد همچون حركت بر روی لبه تیغ است كه باید با احتیاط تمام صورت گیرد . به عبارتی همانگونه كه در پاسخ های این مركز نسبت به كاربران دیگر نیز بارها تاكید شده است و حتی از طریق سایت این مركز انعكاس یافته است آنچه در توافقنامه ژنو به دست آمده است نه یك شكست قطعی و نه یك پیروزی قطعی می باشد و نمی توان این دستاوردها را به صورت سفید و سیاه دید بلكه این توافق حاوی نكات مثبت و منفی مختلفی بود كه باید بر اساس جمع بندی و در نظر گرفتن برآیند كلی نقاط ضعف و قوت آن را مثبت یا منفی مورد قضاوت قرار دهیم كه البته در ادامه به برخی نقاط مثبت این توافقنامه اشاره خواهد شد . 2 – با توجه به نكته اول كه شواهد آن در ادامه ذكر خواهد شد ، این توافقنامه هرگز به معنای به خطر افتادن منافع ملی كشورمان یا عبور از خطر قرمز تلقی نمی شود و هر اتفاقی هم كه در مسیر اجرای این توافقنامه صورت گیرد در زیر نگاه های تیزبین ملت ، مسئولان دولتی و نهادهای نظارتی همچون مجلس شورای اسلامی و نیز رهبری نظام قرار دارد و به همین دلیل به نظر ما هیچ نگرانی بابت از دست رفتن منافع ملی كشور وجود ندارد به ویژه اینكه مسیری كه در توافقنامه پیش بینی شده است مسیری قابل بازگشت است و در صورتی كه اقدامی مغایر با منافع ملی كشور ما صورت گیرد امكان بازگشت وجود دارد . 3 – كشور ما كشوری نهادمند است كه در آن هر نهاد و مسئولی بر اساس اختیاراتی كه بر عهده گرفته است به انجام مسئولیت پرداخته و در قبال آن نسبت به مقامات مافوق خود و نهادهای نظارتی باید پاسخگو باشد و از این رو در مرحله اول نیازی به ورود رهبری در مسائل اداری و اجرایی كشور نمی باشد، با تمام این احوال در صورتی كه احراز شود كه دخالت رهبری برای برگرداندن انحراف اساسی كه در نظام تحقق یافته است و باعث عبور از خط قرمزها شده است ، ضرورت دارد ایشان وارد عمل شده و به وظایف خود قاطعانه عمل می كنند . به عنوان مثال در جریان پرونده هسته ای زمانی كه غربی ها قرارداد سعد آباد را با جمهوری اسلامی ایران به امضاء رساندند اما پس از گذشت چند سال به هیچ یك از تعهدات خود وفا نكردند و در عین حال دولت نیز در زمینه تقابل با عهد شكنی غربی ها تعلل نشان می داد رهبری وارد شده و دستور فك پلمپ مراكز هسته ای را صادر كردند و حتی تاكید كردند كه این كار باید در دولتی صورت گیرد كه عقب نشینی ها در آن صورت گرفته است و چنین نیز شد و فعالیت های هسته ای از سر گرفته شد و عملا توطئه ای كه دشمنان از طریق پیمان سعد آباد در صدد اجرای آن بودند نقش بر آب شد . در موضوع اخیر نیز به نظر ما دولت در حال انجام وظایف خود بوده و فعلا زمان برای قضاوت در مورد عبور از خط قرمزها چه از سوی دولت و چه از سوی غربی ها زود است و حتی اگر عبوری از خط قرمز صورت گیرد نهادهای ناظری وجود دارند كه می توانند به جبران مافات بپردازند و حتی اگر این نهادها نیز نتوانند به وظایف خویش عمل نمایند رهبری این توان را داراست كه در ماجرا وارد شده و مانع از انحراف نظام از مسیر خود و افتادن در مسیری مغایر با حقوق ملت شود و به همین دلیل نگرانی در مورد روند مذاكرات ، چندان وجهی ندارد ، چنانكه رهبر معظم انقلاب نیز همین موضوع را بارها اشاره كرده و تیم دیپلماسی كشور از جمله اعضای تیم مذاكره كننده را مورد تایید خود دانستند كه زیر بار زور نمی روند : « هیئت مذاكره كننده‌ى ما حقّاً و انصافاً پرتلاش و جدّى هستند؛ ایستادگى میكنند، با منطق حرف میزنند، زیر بار حرف زور نمیروند، دارند كار میكنند؛». (پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری ، http://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=28344 ) با توجه به این موضوع می توان گفت نباید صرفا به خاطر خنده هایی كه برخی اعضای تیم مذاكره كننده در جریان مذاكرات می كنند نسبت به عملكرد تیم مذاكره كننده ، قضاوت صورت گیرد بلكه این قضاوت باید بر اساس عملكرد كلی تیم و به ویژه منافعی كه در میان مدت و دراز مدت عائد كشور خواهد شد صورت گیرد. در پایان به منظور آشنایی با ابعاد مختلف توافقنامه ژنو ، تحلیلی در این زمینه خدمت شما ارائه می كنیم : در صورتی كه بخواهیم در باره مذاكراتی كه در ژنو میان جمهوری اسلامی ایران و گروه 5+1 صورت گرفت تحلیل درستی انجام دهیم لازم است نهایت دقت را به عمل آوریم . در حال حاضر در فضای عمومی كشور برخی با ذوق زدگی تمام از پیروزی نهایی تیم مذاكره كننده سخن می گویند و در مقابل برخی دیگر با استناد به نقض عهد های آمریكایی ها كه تنها از یك ساعت پس از پایان توافق در سخنان وزیر خاجه و رئیس جمهور آمریكا انعكاس یافت و نیز مفاد برخی بندهای موافقت نامه معتقد هستند كه این مذاكرات توفیقی نداشته است . اما واقعیت این است كه اگر نگاهی واقع بینانه به ماجرا داشته باشیم باید بگوییم كه این توافق نه پیروزی مطلق است و نه شكست مطلق . بلكه در این موافقت نامه هم پیروزی نهفته است و هم مواردی وجود دارد كه در صورتی كه تدبیری در آینده برای آن اندیشیده نشود می تواند منجر به یك توفق و عقبگرد شود . در این میان مهم ترین اتفاقات مثبتی كه در این توافق نامه رخ داده است عبارت است از اینكه : 1 – تفاهم در شرایطی به دست آمد كه بر خلاف موافقت نامه سعد آباد جمهوری اسلامی ایران زیر بار تعطیلی كامل تاسیسات هسته ای خود نرفت و صرفا فعالیت برخی مراكز هسته ای محدود شد و این یعنی ادامه كار بسیاری از مراكز هسته ای و به ویژه در بخش تحقیق و توسعه هسته ای . 2 – در این توافق اصل غنی سازی مورد پذیرش كشورهای 5+1 قرار گرفت كه تاكیدی بود بر حق جمهوری اسلامی ایران بر غنی سازی . این در حالی است كه در موافقت نامه های سابق كوچكترین حقی برای غنی سازی كشورمان به رسمیت شناخته نمی شد . شایان ذكر است حق غنی سازی چیزی نیست كه لزومی داشته باشد كه كشوری آن را به رسمیت بشناسد بلكه كشور ما بر اساس مفاد معاهده منع سلاح های كشتار جمعی (NPT)به ویژه بند 4 این معاهده این حق را دارا بوده و پذیرش فعالیت غنی سازی ایران در واقع تاكیدی بر این حق بوده است و نه اینكه این كشور ها چنین حقی را به كشور ما داده باشند . بنابر این رسیدن به توافق به همراه امكان غنی سازی (هر چند با محدودیت هایی همراه باشد) یك گام مثبت و موفقیت برای كشور ما می باشد كه می تواند در مذاكرات آینده و نیز برخی منازعات مطرح آینده دارای ثمرات حقوقی باشد . 3 – بر اساس این تفاهم نامه با ایستادگی مقامات مذاكره كننده هیچ اورانیومی از كشور خارج نخواهد شد كه با توجه به نقشه های دشمنان برای خالی كردن دست كشورمان از این محصول مهم مورد نیاز انرژی هسته ای ، یك موفقیت برای ما به حساب می آید . 4 - كاهش برخی تحریم ها و توقف روند تحریم های ظالمانه و غیر قانونی یك یا چند جانبه به نوبه خود باعث سرخوردگی بدخواهان و دشمنان نظام اسلامی خواهد شد كه با كمال تاسف در روند تحریم ها به شدت فعال بودند و آزاد شدن برخی سرمایه های بلوكه شدن كشور مان و تسهیل در مبادلات اقتصادی با كشورهای دنیا مجال تحرك اقتصادی بیشتر و راحت تری را در جهان برای كشورمان فراهم خواهد كرد . 5 – اصل این مذاكرات و اهتمام ویژه ای كه كشورهای 5+1 بدان داشتند به طوری كه حتی وزرای خارجه خود را در آن وارد نمودند حاكی از عزت و قدرت جمهوری اسلامی ایران بود كه باعث شده بود تا همان كشورهایی كه همواره مدعی بودند همه گزینه های از جمله گزینه نظامی را روی میز دارند و ایران را تلویحا به جنگ تهدید می كردند ، از سر ناچاری و استیصال راه مذاكره را به منظور برون رفت از مشكل خود با ایران برگزینند كه این مساله یك پیروزی بزرگ برای كشور ما بود . چرا كه آمریكایی ها اثبات كرده اند كه جز با یك كشور قدرتمند از در مذاكره وارد نمی شوند و اگر كوچكترین ضعفی در كشور ما احساس می كردند در كاربرد نیروی نظامی هیچ درنگی نمی كردند . با وجود این موفقیت ها ، ابهام هایی هم در این تفاهم نامه وجود دارد كه باعث می شود سخن گفتن از پیروزی نهایی فعلا زود باشد و با در نظر گرفتن آن نهایتا می توانیم از پیروزی اولیه سخن بگوییم و نه پیروزی نهایی و حتی آنچه مقام معظم رهبری نیز در پاسخ به نامه دكتر روحانی به عنوان موفقیت مطرح كردند و تقدیر و تشكری كه كردند با توجه به همین پیروزی های اولیه ای بود كه آقای دكتر روحانی در نامه خود به آنها اشاره كرده بودند . یكی از این ابهام ها موقت بودن تفاهم نامه مذكور می باشد كه باعث می شود تا حتی اگر مفاد آن یك پیروزی برای كشور ما باشد ، این پیروزی خود به خود موقت باشد چرا كه هیچ افقی در ورای شش ماه مذكور مشخص نیست و با توجه به برگشت پذیر بودن بند ها و احتمال بهانه جویی های غربی ها در عمل به تعهداتشان هر اتفاقی می تواند حتی در خلال این شش ماه ، اساس این تفاهم را به زیر سوال ببرد و روند آن را متوقف نماید . بنابر این می توان گفت اولا در خلال شش ماه آینده مشخص نیست كه چه رفتاری از طرف غربی ها نسبت به تعهدات خود سر خواهد زد ؟ آیا همچون تفاهم نامه سعد آباد به جای عمل به تعهدات خود بر زیاده خواهی های خود خواهند افزود و یا اینكه به منظور جلب اعتماد ایرانیان ، مجبور به عمل به تعهدات خود خواهند شد ؟ ثانیا مشخص نیست كه پس از شش ماه غربی ها نسبت به تعهدات خود چه رفتاری خواهند داشت ؟ آیا پس از شش ماه نیز حقوق ایران را قبول خواهند داشت و یا اینكه شرایط دیگری را برای كشور ما رقم خواهند زد و حتی فشارهای خود را به منظور تحمیل خواست های خود افزایش خواهند داد ؟! ابهام دیگر در مورد وضعیت غنی سازی می باشد كه مقدار بالاتر از بیست درصد آن متوقف می شود و مقدار 5 درصد آن نیز بسیار محدود می شود و مشخص نیست كه نیاز های كشور ما به غنی سازی اورانیوم چگونه تامین خواهد شد ؟ به همین دلیل در نگاه اول شاید این مساله یك توقف در روند پیشرفت هسته ای كشور ما تلقی شود . اما اگر با نگاهی واقع بینانه به ماجرا نظری بیافكنیم باید بگوییم واقعیت این است كه از آنجایی كه ماهیت تفاهم نامه ژنو ، یك تفاهم نهایی نمی باشد بلكه یك تفاهم نامه با ماهیت راستی آزمایی و موقت آن هم به صورت معین شده و در حد شش ماه می باشد لذا توقف غنی سازی با چنین هدفی هیچ ایرادی ندارد و امكان تجدید نظر در آن در مذاكرات بعدی وجود دارد . در واقع آنچه جمهوری اسلامی ایران از محدودیت غنی سازی به دست می آورد یعنی از بین رفتن هر گونه زمینه بهانه جویی غربی ها و احیانا اثبات مجدد غیر قابل اعتماد بودن غرب ، در مقابل آنچه ممكن است از دست بدهد بسیار مهم تر است و با توجه به اینكه علیرغم این محدودیت ها تمهیداتی برای عدم توقف فعالیت های هسته ای در نظر گرفته شده است (همچون باقی نگهداشتن اورانیوم 20 درصد به اندازه مقدار مورد نیاز شش ماهه به شكل اكسید و یا حق غنی سازی تا حد 5 درصد به منظور تامین نیاز ها) این محدود سازی چندان ضرری هم وارد نمی سازد و یا حداقل ضرر آن كمتر از شرایطی است كه مجبور بودیم كل غنی سازی را متوقف سازیم و یا محصولات تولید شده را از كشور خارج كنیم (آنگونه كه غربی ها در درخواست های اولیه شان بر آن تاكید داشتند) . به هر حال تفاهم نامه ژنو ، یك موفقیت موقت و محدود برای كشور ماست و آنچه از این موفقیت مهم تر است هوشیاری تیم مذاكره كننده برای آینده است . چرا كه بر خلاف برخی ذوق زدگی هایی كه در كشور مشاهده می شود و تلاش می شود تا توفیقات فعلی به عنوان پیروزی نهایی جا زده شود ، آنچه اتفاق افتاده است آغاز راه بوده و آنچنانكه در متن تفاهم نیز اشاره شده است آنچه مهم تر است راه حل جامعی است كه در آینده باید برای همیشه تكلیف پرونده هسته ای كشورمان را مشخص نماید و موفقیت در آن مقطع است كه پیروزی نهایی را برای كشور ما و نیز تیم مذاكره كننده به ارمغان خواهد آورد . نام سایت:پرسمان/اندیشه سیاسی



سلام : چگونه هست كه در اولین توافق بین ایران و كشورهای پنج بعلاوه یك وقتی خنده های دشمنان خود را می بینیم ما هم دیپلماسی خنده را پیگیرهستیم؟چه شده سخن امام خمینی(ره) را فراموش كردیم(روزی كه اجانب ازما خرسند وخوشحال باشند و از ما تعریف كنندآنروز روز مرگ ماست)
