 
در میان سرگذشت‌نامه‌های رزمندگان دفاع مقدس، گاه به خاطرات عجیب و بكری برمی‌خوریم كه بی‌شك می‌توانند الهام‌بخش رمان‌ها و فیلم‌های سینمایی شوند. سرگذشت سرهنگ خلبان محمد غلامحسینی تحت عنوان «مهمان صخره‌ها» از این دست خاطرات است كه توسط انتشارات حوزه هنری و به قلم راحله صبوری به چاپ رسیده است. سعی كردیم در این مجال به معرفی بخش‌هایی از این كتاب زیبا بپردازیم.
مهمان صخره‌ها مانند تمامی آثار روایی و خاطره‌ای، محور را شخص راوی قرار می‌دهد. البته آن قدری با سرهنگ غلامحسینی آشنا می‌شویم كه بدانیم اهل كجاست و چطور گذرش به آموزش خلبانی و نهایتاً جنگ كشیده است. كتاب نثری ساده و روان دارد و از لفاظی‌های ادبی پرهیز می‌كند. از این حیث عام‌پسند است و ارتباط خوبی با خواننده‌ها برقرار می‌سازد.
محمد غلامحسینی كه بزرگ‌شده اندیمشك است، بر اساس یك‌سری اتفاق و تنها به جهت اینكه كاری برای خودش دست و پا كند، در اولین سال‌های دهه 50 شمسی وارد نیروی هوایی می‌شود. حتی رشته خلبانی را از آن جهت انتخاب می‌كند كه بعدِ خروج از واحد استخدامی نیروی هوایی، به طور اتفاقی با یك خلبان در تاكسی هم‌مسیر می‌شود و اطلاعاتی از شرایط خلبانی و حق و حقوقش دریافت می‌كند: «گفت: می‌خواهی استخدام نیروی هوایی بشوی؟ گفتم بله. گفت چه رشته‌ای؟ گفتم افسر فنی. گفت چرا برای خلبانی اقدام نمی‌كنی؟ خلبانی كه خیلی از افسر فنی بهتر است. هم كلاسش بالاتر است، هم حقوق بیشتری دارد.»
مهمان صخره‌ها روایتگر بخشی از تاریخ معاصر كشورمان نیز هست چراكه خلبان یكی از جنگنده‌های اسكادران هوایی شاهنشاهی قاعدتاً به دلیل حساسیت‌های شغلی‌اش، در بطن جریان‌های مهم تاریخی قرار می‌گیرد. هرچند سرهنگ غلامحسینی در ماه‌های منتهی به پیروزی انقلاب در امریكا حضور داشت و دوره‌های خلبانی را پشت سر می‌گذاشت، با این وجود او به خوبی حال و هوای دانشجویان خلبانی را در ایام منتهی به پیروزی انقلاب به تصویر می‌كشد: «می‌خواستیم زودتر بدانیم در ایران چه خبر است؟ درخواست كردیم هرچه زودتر ما را برگردانند اما كسی به حرف ما گوش نمی‌داد. دلیلش چه بود نمی‌دانم! معلوم نبود معطل چه هستند؟ آموزش ما تمام شده بود و كاری آنجا نداشتیم.»
بخش اصلی كتاب به دوره حضور غلامحسینی در جنگ مربوط می‌شود. وقایع در این بخش از كتاب ریتم تند به خود می‌گیرند و جالب این كه نوزاد پسر خلبان غلامحسینی نیز تنها هشت روز بعد از شروع جنگ تحمیلی به دنیا می‌آید: «آن شب تاریكی مطلق بود، كورمال ماشینم را روشن كردم و مهناز را به بیمارستان رساندم. همان شب پسرم عادل به دنیا آمد.»
جذابیت كتاب از همین مقطع آغاز می‌شود. راوی، آموزش پرواز با اف 4 (فانتوم) را می‌بیند و به پرواز درمی‌آید. اینجاست كه خواننده با نبردهای هوایی در دفاع مقدس به شكل ملموس‌تری آشنا می‌شود: «آن قدر سرعتمان زیاد شد كه یك دفعه دیدم دو جنگنده دشمن در فاصله سه، چهار مایلی ما هستند. هواپیماهای دشمن از نوع سوخوی22 و روسی بودند. بی‌معطلی موشك‌ها را آماده و هدف‌گیری كردیم. لحظه پرهیجانی بود... بسم‌الله گفتیم و اولین موشك را شلیك كردیم. پس از چند ثانیه اولین هواپیمای دشمن شعله‌ور شد و آتش گرفت. تا آمدیم برویم دنبال دومی، شیرجه زد و به سرعت فرار كرد.»
جنگنده سرهنگ غلامحسینی در تابستان 62 سقوط می‌كند و وی مدتی به اسارت دموكرات‌ها درمی‌آید. «عملیات ایجكت به این سادگی‌ها نیست. شرایط خاص می‌خواهد؛ باید با هر دو دستم دستگیره پرش را می‌گرفتم و خودم را می‌چسباندم به صندلی، گردنم را تا حد ممكن پایین می‌گرفتم و در كمترین زمان ایجكت می‌كردم و بیرون می‌پریدم... من در زمانی كمتر از چند دهم ثانیه به بیرون پرتاب شدم. لحظه‌ای بعد، انگار محكم مرا بكوبند به دیواره كوه، با الیافت پرفشار و گزنده هوای سد مواجه شدم و باز از هوش رفتم.»
ماجراهای اسارت غلامحسینی تازگی خاصی دارد. او اسیر یك عده از كردهای مخالف نظام است كه برنامه مشخصی برای اسیرشان ندارند! قدرت حافظه راوی باعث شده تا داشته‌های كتاب با جزئیات بیشتری نقل شود و بر گیرایی كار بیفزاید: «آن روز همان دختر كه اسمش شورش بود، به چادر آمد. جدی و اخم‌آلود، بدون اینكه حتی از سر دلسوزی نگاهی به من بیندازد، سلام كرد اما معلوم بود زن مهربانی است و برخلاف زن صاحب چادر از در دوستی آمده و قصد آزار و اذیت مرا ندارد. خانمی بود قد بلند، تقریباً 25 ساله. یك كلت كالیبر45 به یك طرف كمر و دو نارنجك هم به طرف دیگر بسته بود.»
یا در بخش دیگری از كتاب می‌خوانیم: «دخترها، با صورت‌های پرنشاط و لبخند به لب روبه‌رویم نشستند. از نگاه‌های كنجكاو و خندانشان پیدا بود برای دیدن یك خلبان آمده‌اند و گویی من موجودی افتاده از فضا هستم. مدام درگوشی به هم چیزهایی می‌گفتند و با تعجب نگاه می‌كردند. حضور آن همه زن و دختر ناشناس مرا كه با یك لباس زیر و یك ملافه وسط چادر خوابیده بودم، معذب می‌كرد.»
این بخش از خاطرات غلامحسینی آدم را یاد فیلم‌هایی می‌اندازد كه غربی‌ها با آب و تاب برای قهرمان‌سازی سربازان‌شان از آن استفاده می‌كنند. شاید داستان‌های هالیوودی غلوآمیز باشد، اما روایت غلامحسینی كاملاً مستند و واقعی است و سرگذشتی را روایت می‌كند كه بر او گذشته است: «قرار شد مرا از بالای كوه به پایین انتقال بدهند... اگر بپرسید سخت‌ترین روز زندگی‌ات چه روزی بوده؟ چند روز را می‌توانم بگویم. یكی از آنها همان روزی است كه به صورت عمودی بر بدنه تخت آویزان و تنها به یك طناب بند بودم... هر آن منتظر بودم طناب پاره شود و من به قعر دره سقوط كنم...».
یا در بخشی دیگر وقتی صحبت از شورش، نگهبان مخصوص سرهنگ غلامحسینی می‌شود، كم‌كم پای روابط انسانی نیز پیش كشیده می‌شود و غلامحسینی شنوای سرگذشت پررنج زن كردی می‌شود كه ناچار شده به خاطر فرار كردن برادرش با دختر یك مرد، با پدر عروس خانواده‌شان كه مردی 60 ساله بود، ازدواج كند.
غلامحسینی نهایتاً چند ماه بعد از اسارت با تلاش‌های خستگی‌ناپذیر پدرش و طی فراز و فرودهایی آزاد می‌شود، اما با تنی مجروح و پایی كه از 9 جا شكسته بود: «پرسیدم چه شده دكتر؟ گفت اگر بدانی این عكس چه می‌گوید به عظمت خدا پی می‌بری. تو حالا باید هفت تا كفن پوسانده باشی.» بعد عكس را جلویم گرفت و گفت: «ببین، دنده‌هایت شكسته و رفته روی طحالت. اگر سوراخش كرده بود مُردنت حتمی بود. استخوان پایت از 9 جا شكسته. كتف راستت بر اثر شكستگی ترقوه و بد جوش خوردن از كتف چپ كوتاه‌تر شده. تازه تاندوم زانویت پاره شده و كشكك پای دیگرت هم كاملاً خرد است.»
بخش انتهایی كتاب پرده از آرزویی می‌گشاید كه شاید تنها از یك خلبان برمی‌آید. غلامحسینی كه دوست دارد باز سوار بر جنگنده‌اش شود و با دشمن بجنگد، به خاطر مجروحیت شدیدش نمی‌تواند این كار را انجام دهد و تن به عمل‌های جراحی متعددی می‌دهد: «سال 64 به اتریش اعزام شدم. حدود سه ماه در اتریش ماندم، به امید بهبودی كامل و بازگشت به پرواز. پای راستم هنوز سه سانت كوتاه بود و باید دوباره عمل می‌شد. پزشكان اتریشی معتقد بودند به اندازه كافی عمل شده‌ام و جسم من، ظرفیت این همه عمل جراحی را ندارد... با همه عشق وافری كه به پرواز و خلبانی داشتم، در مقابل واقعیت سینه‌ام را سپر كردم و در سال 1375 با درجه سرهنگی و جانبازی 70درصد، بازنشسته شدم. در تمام این سال‌ها از خود پرسیده‌ام آیا به اندازه كافی برای بازگشت به پرواز مبارزه كرده‌ای؟»
منبع: روزنامه جوان
در میان سرگذشت‌نامه‌های رزمندگان دفاع مقدس، گاه به خاطرات عجیب و بكری برمی‌خوریم كه بی‌شك می‌توانند الهام‌بخش رمان‌ها و فیلم‌های سینمایی شوند.