Richterwahlausschuss – nazwa organów kolegialnych w systemie niemieckiego sądownictwa, które wybierają sędziów sądów powszechnych i specjalnych na poziomie federalnym oraz w niektórych przypadkach też na poziomie landu. Odgrywają podobną role w Niemczech jaką odgrywa Krajowa Rada Sądownictwa (KRS) w Polsce. Inaczej niż KRS, Richterwahlausschüsse nie są stałymi organami.

Poziom federalny 
Na poziomie federalnym Richterwahlausschuss wybiera sędziów federalnych (Bundesrichter) do sądów federalnych (Bundesgericht), jak federalny sąd najwyższy (Bundesgerichtshof - BGH), federalny sąd pracy (Bundesarbeitsgericht - BAG), federalny sąd administracyjny (Bundesverwaltungsgericht - BVerwG), federalny sąd finansowy (Bundesfinanzhof - BFH), federalny sąd socjalny (Bundessozialgericht - BSG) oraz federalny sąd patentowy (Bundespatentgericht - BPatG). Podstawą prawną jest art. 95 ust. 2 niemieckiej ustawy zasadniczej (Grundgesetz - GG), Ustawa o wyborze sędziów (Richterwahlgesetz - RiWG) oraz Ustawa o sędziach (Deutsches Richtergesetz - DRiG). Richterwahlausschuss składa się z ministrów sprawiedliwości wszystkich szesnastu landów (w niektórych landach zwanymi senatorami) i takiej samej liczby członków, których wybiera niemiecka niższa izba parlamentu federalnego (Bundestag - BT). Członkowie Richterwahlausschuss nie muszą być sędziami. Z reguły nimi nie są.

Sędziowie Federalnego Trybunału Konstytucyjnego (Bundesverfassungsgericht BVerfG) są wybierani według art. 94 niemieckiej ustawy zasadniczej (Grundgesetz - GG) przez federalny parlament bez udziału Richterwahlausschuss.

Postępowanie wyboru członków 
Kandydatów na sędziów federalnych zgłasza federalny minister sprawiedliwości (Bundesjustizminister) lub Richterwahlausschuss. Niewiążącą opinię o kandydacie wydaje prezydium sądu, w którym kandydat chce pracować, vide § 57 DRiG. Federalny minister sprawiedliwości przesyła akta kandydata do Richterwahlausschuss. Richterwahlausschuss podejmuje decyzję o wyborze kandydata w niejawnym głosowaniu zwykłą większością oddanych głosów. Jeżeli federalny minister sprawiedliwości zgadza się z wyborem, wnioskuje do federalnego prezydenta (Bundespräsident) o mianowanie kandydata na sędziego. Prezydent razem z federalnym kanclerzem (Bundeskanzler) lub federalnym ministrem sprawiedliwości mianuje sędziego.

Poziom landowy 
W pięciu landach (wszystkie ze starej RFN) wybór i mianowanie sędziów landu odbywa się wyłącznie wewnątrz odpowiednich ministerstw sprawiedliwości bez udziału Richterwahlausschuss.

 Według art. 51 ust. 3 konstytucji Dolnej Saksonii może zostać powołany Richterwahlausschluss. Dotychczas nie został powołany.
 Według art. 79 ust. 3 konstytucji Saksonii może zostać powołany Richterwahlausschluss. Dotychczas nie został powołany.
 Według art. 83 ust. 4 konstytucji Saksonii-Anhalt może zostać powołany Richterwahlausschluss.
 Północna Nadrenia-Westfalia i Saarlandia nie mają Richterwahlausschuss.

11 landów ma Richterwahlausschuss. Jego kompetencje różnią się z landu do landu:

Baden-Württemberg 
Wybór sędziów odbywa się wewnątrz ministerstwa sprawiedliwości. Jeżeli prezydium danego sądu nie zgadza się z wyborem powołuje się Richterwahlausschuss, aby rozwiązać konflikt.

Bawaria 
Wybór sędziów odbywa się wewnątrz ministerstwa sprawiedliwości. Istnieje ale Richter-Wahl-Kommission, w skład której wchodzą marszałek parlamentu bawarskiego oraz dziewięciu jego posłów. Richter-Wahl-Kommission wybiera tylko sędziów bawarskiego trybunału konstytucyjnego (Bayerischen Verfassungsgerichtshofes - BayVerfGH).

Berlin 
Richterwahlausschuss ma 14 członków, w tym ośmiu posłów parlamentu berlińskiego.

Brandenburgia 
Richterwahlausschuss ma 12 członków, w tym ośmiu posłów parlamentu brandenburskiego.

Bremen 
Richterwahlausschuss ma 11 członków, w tym pięciu posłów parlamentu Bremy.

Hamburg 
Richterwahlausschuss ma 14 członków, w tym dziewięciu posłów i senatorów parlamentu Hamburga, vide art. 63 konstytucji Hamburga.

Hesja 
Richterwahlausschuss ma 13 członków, w tym siedmiu posłów parlamentu Hesji, vide art. 127 ust. 3 konstytucji Hesji.

Meklemburgia-Pomorze Przednie 
Istnieje Richterwahlausschuss, vide art. 76 ust. 3 konstytucji Meklemburgii-Pomorza Przedniego.

Nadrenia-Palatynat 
Richterwahlausschuss ma 11 członków, w tym ośmiu posłów parlamentu Nadrenii-Palatynatu, vide art. 102 konstytucji Nadrenii-Palatynatu.

Szleswik-Holsztyn 
Istnieje Richterwahlausschuss, w tym 2/3 to posłowie parlamentu Szleswika-Holsztyn, vide art. 43 konstytucji Szleswika-Holsztyn.

Turyngia 
Richterwahlausschuss ma 12 członków, w tym ośmiu posłów parlamentu Turyngii, vide art. 89 ust. 2 konstytucji Turyngii.

Linki zewnętrzne 
 Niemiecka ustawa zasadnicza (Grundgesetz - GG)
 Ustawa o wyborze sędziów (Richterwahlgesetz - RiWG)
 Ustawa o sędziach (Deutsches Richtergesetz - DRiG)
 Wybór sędziów federalnego trybunału konstytucjynego (PDF, 16 kB)
 Konstytucja Baden-Wurtembergii
 Konstytucja Bawarii
 Konstytucja Berlina
 Konstytucja Brandenburgii
 
 Konstytucja Hamburga
 
 Konstytucja Meklemburgii-Pomorza Przedniego
 Konstytucja Nadrenii-Westfalii
 Konstytucja Szleswiku-Holsztein
 Konstytucja Turyngii

Prawo w Niemczech
Wymiar sprawiedliwości