Izrael Rabon, jid. רבון ישראל,‏, właśc. Izrael Rubin, ps. "Rut Wincykster", "Szabtaj Cyter", "Isroel der Klejner", "Szabse Citer", "Isroel Rin", "Rus Vincigster", "A. Ringel", "M. Botshkovski" (ur. w 1900 w Gowarczowie, zm. w 1941 w Ponarach) - polsko-żydowski poeta, prozaik, eseista, tłumacz i krytyk literacki.

Życiorys 
Pochodził z ubogiej żydowskiej rodziny. W 1902 zamieszkał na Bałutach przy ul. Pieprzowej 15 (późn. ul. Hersza Berlińskiego) z matką Deborą i ojcem Szymonem, a także bratem i 2 siostrami. Za młodu uczęszczał do chederu, na którym zakończył swoją formalną edukację. Był samoukiem, czytał znaczne ilości książek oraz uczył się języków obcych. W wieku 14 lat tworzył wiersze, które były publikowane w łódzkiej prasie żydowskiej. Z czasem rozpoczął publikować opowiadania, nowele oraz powieści. W 1920 walczył w wojnie polsko-bolszewickiej w 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej. Publikował w gazetach "Łodzier Togblat", "Hajnt" i "Unzer Ekspres". Tworzył głównie wiersze o charakterze groteskowo-katastroficznym. W latach 1923–1924 redagował czasopismo "Szweln" (jid., Progi). W 1938 był założycielem i redaktorem warszawskiego czasopisma literackiego "Os. Lid, Nowele, Esej, Bild" (jid., O nas. Członkowie, Nowele, Eseje, Obrazy), w którym publikował pod pseudonimami: "Rut Wincykster" albo "Szabtaj Cyter". Przekładał na jidysz utwory Jeana Cocteau, Jana Kasprowicza, Rainera Marii Rilkego, Paula Valéry'ego, François Villona, Stefana Zweiga.

Jesienią 1939 uciekł z Łodzi wraz z Chaimem Lejbem Fuksem przed wojskami niemieckimi. Dostał się do Wilna, gdzie mieszkał przy ul. Zamkowej. Tam napisał Farcejchenungen fun jor 1939 (Szkice z 1939), literacki reportaż będący spisem wspomnień autora, wydany w almanachu Unterwegns (jid., W drodze) w 1940 roku i napisany we współpracy z Noachem Pryłuckim i Jechielem Jeszają Trunkiem. Według pisarza Szmerke Kaczergińskiego Rabon zginął przez rozstrzelanie w Ponarach w 1941 roku, lecz jego losy nie są znane.

Publikacje 
 Untern plojt fun der welt (Pod płotem świata; 1928),
 Groer friling (Szara wiosna; 1933),
 Balut: roman fun a forsztot (Bałuty; 1934) – stanowi opowieść o życiu biedoty z Bałut,
 Lider (Wiersze; 1937),
 Farcejchenungen fun jor 1939 (Szkice z 1939 r.; 1940) – obejmuje relację z początku II wojny światowej w Łodzi,
 Di gas (1928; wyd. pol. Ulica; 1991).

Przypisy 

Ludzie związani z Bałutami
Ofiary zbrodni w Ponarach
Pisarze związani z Łodzią
Polscy eseiści
Polscy krytycy literaccy
Polscy poeci XX wieku
Polscy prozaicy XX wieku
Polscy tłumacze literatury francuskojęzycznej
Polscy tłumacze literatury niemieckojęzycznej
Polscy Żydzi zamordowani podczas Zagłady
Pisarze jidysz
Tłumacze na język jidysz
Urodzeni w 1900
Zmarli w 1941
Żydzi związani z Łodzią
Ludzie urodzeni w Gowarczowie