Je droomde van een liefdevolle relatie, het liefst een succesvolle carrière, vervolgens een gezin en het liefst zo min mogelijk zorgen in een huis waar iedereen zich happy voelt. Maar hoe anders kan het lopen wanneer je het prachtigste kind dat je je kunt voorstellen op de wereld hebt gezet en dat juist dat kind, je oogappel, de reden is dat je leven al tien jaar volledig op zijn kop staat. Dat alles wat je tot dan hebt opgebouwd onder je voeten afbrokkelt omdat het zo gewoon niet langer meer kan? Ben Jewell is nu op dat punt in zijn leven beland en het enige dat hem tot nu toe overeind hield was de liefde voor zijn vrouw en hun zoon Jonah. Veel meer energie is er niet over want Jonah is in veel opzichten een speciaal kind. Zo speciaal dat zijn opvoeding een uitputtingsslag blijkt te zijn voor zijn ouders. Wanneer zij besluiten dat het zo echt niet langer kan moeten er stappen ondernomen worden die hartzeer veroorzaken. Maar niet alleen dat. Alle veiligheden die Ben dacht te hebben opgebouwd vallen ineens weg. En voor hij het goed en wel in de smiezen heeft woont hij met Jonah noodgedwongen in bij zijn bejaarde vader en is hij de uitputting nabij. Nu is hij plotseling een alleenstaande ouder en komen alle beslissingen op zijn schouders terecht. Beslissingen die de levens van iedereen allesomvattend zullen gaan veranderen. Maar ze moeten wel worden genomen, voor iedereen.

Met het gevoel een heel bijzonder verhaal te hebben gelezen sla je dit boek dicht. Het is zowel ontroerend, verbazingwekkend als triest. En vreemd genoeg waren er ook momenten die zo grappig waren dat het bijna gênant was. Want de situatie waarin Ben terechtkomt is allesbehalve lachwekkend en eentje waarin je als ouder nooit hoopt te komen. Maar Jonah zorgt wel voor actie in huis! Van alle kanten komt er wel iets op je af en daar bovenop ben je er zelf ook nog. Hoe hou je dan je hoofd boven water terwijl je eigenlijk bezig bent te verdrinken? Letterlijk, in het geval van Ben. Middels een rechtszaak hoopt hij het beste voor Jonah te kunnen realiseren want tot nu toe schiet dat niet echt op en dreigt alles, ondanks ieders beste bedoelingen, uiteen te vallen. Een lang en intens traject is wat volgt en dat maakt veel indruk. Op de betrokkenen maar zeker op jou als lezer.

Het komt door de manier waarop de auteur zijn verhaal vertelt. Het is scherp, menselijk en vooral zo puur. Hij (ver)oordeelt niet maar schotelt je gewoon de situatie voor zoals hij is. In alle geuren en kleuren, ongemakkelijk, gênant maar bovenal liefdevol. Je ziet de gebeurtenissen gewoon voor je, de sfeerschetsen zijn levensecht en sommige van hen zijn ronduit hilarisch. Andere veroorzaken weer tranen in je ogen. De relatie tussen de drie generaties Jewel, de heftige familiegeschiedenis en ieders unieke en individuele manier om daarmee om te gaan maken het zo ontzettend boeiend om te lezen. Want niet iedereen gaat hetzelfde om met deze moeilijke zaken. We hebben het natuurlijk wel over een (klein)zoon! De emoties lopen hoog op en daar vloeien weer beslissingen uit die niet altijd de schoonheidsprijs verdienen. Dat menselijke, dat pure, dat maakt dit boek echt uniek. De aanvullingen tussendoor in de vorm van de correspondentie van hulpinstanties en juristen m.b.t. Jonah maken het geheel nog realistischer. Het geeft het gevoelige verhaal ook een zakelijke kant want ondanks de emotionele lading zijn daar ook de rationele beslissingen en meningen van derden. En dat is soms best even schokkend.

Shtum is een verhaal geworden dat door Jem Lester is geschreven vanuit zijn eigen ervaringen als vader van een bijzonder kind en zijn weg naar een balans. En daardoor is die komische noot allesbehalve kwetsend of neerbuigend. Het zijn de feiten waar ouders van deze kinderen tegenaan lopen en waarom zou je daar niet om mogen lachen, huilen doe je waarschijnlijk al genoeg. Het is de balans tussen de lach en de traan die dit trieste en indrukwekkende verhaal, het gevecht van deze mensen, zo bijzonder maakt. De cover is overigens van essentiële betekenis en erg goed gevonden. Dit is typisch iets van Jonah.

Alles bij elkaar genomen maakt Shtum tot een echte aanrader. 4 dikke sterren