Kirk Wallace Johnson stond te vissen in een Amerikaanse rivier, toen hij hoorde van een diefstal. Niet zomaar een misdaad, maar één die uiteindelijk onvergeeflijk blijkt. Bizar en walchelijk ook: wie steelt vogel-lijken uit een museum?

Het verhaal greep hem, werd een obsessie en uiteindelijk omgetoverd tot dit prachtige boek. Non-fictie en een aanrader; zeker voor lezers met interesse in biologie, geschiedenis, natuurhistorie, bedreigde diersoorten, de natuur.

Toevallig wist ik van de diefstal. Daarover had ik indertijd gelezen in Engelse kranten. Maar van de voorgeschiedenis en de afloop wist ik niets. Ook wist ik niets over de collectie, de geschiedenis, het museum, visvliegjes en andere zaken die het boek behandelt.

Na de introductie, waarin Johnson uitlegt hoe hij in die rivier verzeilde en hoorde van die absurde diefstal, voert hij de lezer terug naar de 19e eeuw. We kennen Darwin, maar wie kent zijn tijdgenoot Alfred Russel Wallace? Wallace was auto-didact, onderzoeker en reisde na een ramp af naar Azie op zoek naar de mysterieuze paradijsvogel.

Hij bracht de eerste levende exemplaren naar Engeland. Net als veel door hem geprepareerde vogels. Zijn verzamelijk zou de basis worden voor een groeiende collectie, die uiteindelijk werd ondergebracht in het Tring museum.

Waar Wallace een soort vroege conservator, onderzoeker en natuurbeschermer was, kende de 19e eeuw ook andere verschijnselen. Neem de 19e eeuwse fashionistas en de mode-hype rond dode vogels.

Wallace vreesde er al voor en tijdens zijn leven stierven er inderdaad soorten uit. Maar behalve een mode-verschijnsel, was er ook nog een Victoriaanse idioot. Die schreef een belachelijk, onwetenschappelijk boek over de vliegvis-sport. Het zelf binden van vliegvisjes met exotische veren, die een zalm niet eens onderscheidt, werd een tweede dodelijke hype.

Die hype heet nu "kunst". Voor zeldzame veren en exotische vogels bestaat nu een legale en illegale markt; inclusief met zich over legaal-illegaal niet al te druk makende forums en websites, waaronder EBay. (Pagina's 270 - 280 bijvoorbeeld.)

Er valt veel geld te verdienen met dode vogels en veren. Dit leidde tot die diefstal van meer dan 300 vogel-lijken uit het Tring. Wie de enorme schade die veroorzaakt werd, ontkent of niet gelooft, dient hoofdstuk 19 even te lezen.

Overigens is er ook een verband met Nederland, maar daarvoor graag dit boek van begin tot eind lezen. Kan geen probleem zijn: het leest als een thriller.

Behalve over Darwin, Wallace en hedendaagse wetenschappers en curatoren, gaat het ook over modern onderzoek en het belang van natuurhistorische musea en collecties.

Johnson beschrijft ook duistere obsessies, zwarte handel, misdadig gedrag. De dief werd gearresteerd. Tegen het eind van dit boek wordt duidelijk, dat die negens last van heeft; al helemaal niet van Asperge. Hij gebruikte hebzucht, obsessies, zelfs vrienden en zijn drijfveer was geld.

De Tring diefstal wordt wel en niet opgelost.

Johnson maakt aannemelijk dat de dief waarschijnlijk niet alleen handelde. Er ontbreken ook nog steeds Tring eigendommen. Er zijn nog steeds mensen die die willens en wetens hebben gekocht, doorverkocht, tot walgelijk "kunst-werk" hebben vernield.

In dit boek passeert een scala aan mensen. Neem de idioten die vinden dat musea hun dode vogels moeten verkopen, zodat de goddelijke kunst van vliegvisjes-maken er baat bij heeft. Of degenen die vinden dat zo'n diefstal geen diefstal is, omdat de wereld vergaat en de mensheid die niet gaat redden.

Dat het de mensheid mogelijk niet gaat lukken olifanten, neushoorns en andere bedreigde diersoorten en de wereld te redden, ligt niet aan mensen als Johnson. Dat ligt aan ongebreidelde hebzucht en het soort duistere obsessies, zoals beschreven in dit boek.

"De Verendief" van Kirk Wallace Johnson, dat verscheen bij Atlas Contact, is niet zijn eerste boek. Hij schreef eerder een boek over vluchtelingen. De Engelstalige versie "The Featherthief", staat momenteel op de Amazon list best-books-2018.