Nog niet eerder zoiets gelezen: een autobiografische graphic novel over de 2de Wereld Oorlog; een graphic novel waarin Joden worden afgebeeld als muizen en Duitsers als katten. (Met Polen als varkens en Fransen als kikkers). Nee de tekeningen zijn niet lieflijk en mooi van vorm, maar brengen precies over wat ze over moeten brengen. En ja het taalgebruik van de vader is niet altijd even logisch maarja, hij is ook een immigrant uit Polen en is de Engelse taal niet geheel machtig. Voor mij droeg dit alleen maar bij aan het autobiografische aspect.
Ik vind het verbijsterend knap dat de auteur met zoveel gevoel zoveel ellende op een toegankelijke manier kan overbrengen. En dan het ongelooflijke en indrukwekkende verhaal van vader... Is het dan echt alleen maar geluk waardoor sommigen de kampen hebben overleefd en de meesten niet? Natuurlijk een klein beetje inventiviteit werkt natuurlijk mee, en met een goed oog voor wat je eventueel zou kunnen gebruiken kom je ook een aardig eind, maar om zo vaak de dood in de ogen te hebben gekeken en het er toch levend van af hebben gebracht is verbijsterend. Je zou je er als één van de weinige overlevenden (wellicht de enige van je gehele familie) inderdaad bijna schuldig door gaan voelen (kan er ook nog wel bij). En dan is de oorlog afgelopen en dan? Ik kan me de radeloosheid niet voorstellen. Ik weet wel dat mijn opa die te werk was gesteld in werkkampen in Duitsland er ruim 3 maanden over gedaan heeft om naar huis te komen (grotendeels te voet) nadat de oorlog was afgelopen, en dat hij nooit meer de oude is geweest.. moet je nagaan hoe het voor Vladek en Anja zou zijn geweest.
En dan zoonlief, die op jongere leeftijd maar niet begrijpt waarom zijn vader de oorlog niet achter zich kan laten, niet kan vatten wat er allemaal gebeurd is en wat voor impact dit nog steeds heeft op hun beider levens...