In Onderkoeld van IJslands grootmeester Arnaldur Indriðason krijgen personen en natuurbeschrijvingen door de details en de fijngevoelige schrijfstijl iets rustgevends en geruststellends. Alledaagse dingen worden bijzonder, alsof er een betoverend randje omheen zit. De absolute schoonheid van het knap kunnen verwoorden van simpele dingen is een kunst. Neem nu de volgende beeldspraak bij een bezoek van inspecteur Erlendur aan een bouwterrein: "Zover het oog reikte, rezen gele bouwkranen op tegen de grauwe namiddag als reusachtige nijptangen die met goddelijke voortvarendheid in de aarde waren gestoken." Het is er eentje om in te lijsten.

In haar zomerverblijf aan het meer bij Pingvellir beneemt María, zich van het leven. Haar vriendin Karen is een van de weinigen die haar niet tot deze zelfmoord in staat acht, ook al was María neerslachtig en depressief. Door Karens vastberadenheid begint ook Erlendur aan Maria's zelfmoord te twijfelen. Via een medium hoopte Maria contact te leggen met haar overleden moeder, omdat ze het gemis geen plek kan geven. Ook de dood van haar vader bij een opmerkelijk bootongeluk heeft haar voor het leven getekend. Wat heeft María als kind gezien of gehoord waardoor zij zo aangedaan blijft? Erlendur komt terecht in de wereld van seances en leven na de dood, maar voor zijn collega's is de zelfmoord een gesloten zaak. Er is onbegrip voor zijn vasthoudendheid, dus doet Erlendur zijn gedegen onderzoek in privétijd.
Mooi afwisselend en steeds meer onthullend zijn de cursieve stukken die via flashbacks over María gaan.

Door dit verhaal heen lopen drie bruuske verdwijningen van jonge mensen, zo'n dertig jaar geleden. Deze onopgeloste zaken blijven Erlendur intrigeren. Zijn drang om antwoorden te vinden is onlosmakelijk verbonden met de verdwijning van zijn achtjarige broertje Bergur tijdens een heftige en ijskoude sneeuwstorm. Erlendur, toen tien jaar oud, doorstond het natuurgeweld en de vrieskou, maar Bergur werd nooit teruggevonden. Trouwe lezers weten dit wel. Nieuw is dat we voor het eerst delen in Erlendurs gedachten aan Bergur, zijn schuldgevoel, het verdriet en de terugkerende dromen. Wanneer een arts hem uitlegt hoe je iemand een bijna-doodervaring kunt laten beleven – met een badkuip, ijs, shockapparatuur en een goede elektriciteitsbron (don't try this at home) – vraagt Erlendur: "Is dat niet precies wat er gebeurt als je sterft door blootstelling aan de elementen?" De impact van deze haast terloopse vraag dringt niet direct tot je door, maar is zo'n allemachtig intense en subtiele verwijzing naar zijn broertje, dat je er stil van wordt. Ook prachtig is het hoofdstuk waarin Erlendur over zijn schuldgevoel met dochter Eva praat. Eindelijk lijken de koppige inspecteur en zijn recalcitrante dochter nader tot elkaar te komen. Een poging van Eva om haar ouders weer 'on speaking terms' te krijgen is een stuk mooie emotie in deze prachtige thriller. Indriðason verwoordt het liefdevol en met respect voor zijn belangrijkste personages.
 
Langzaam ontwikkelt zich een lijn in alle gebeurtenissen die uiteindelijk leiden naar de ingetogen apotheose, zoals we die van Indriðason kennen. Er zijn best veel toevalligheden; maar – zo wordt Erlendur gevraagd: "Bestaat toeval wel en schept niet ieder mens zijn eigen lot?" De nuchtere inspecteur schrijft het toeval toe aan zijn eigen efficiënte sturing en ervaring. Niettemin keert hij soms terug naar de berg waar híj overleefde en Bergur verdween. Een barre kruistocht vol hoop, maar voorlopig zonder resultaat. Ik draag de sympathieke speurder, al vele boeken lang Indriðasons schepping, een zeer warm hart toe. En de plot? Tja weer práchtig gedaan!

Onderkoeld is de start van een vierluik. De boeken vormen een apart kwartet en Indridason situeerde ze alle in het najaar van 2005.