Als een nieuw boek verschijnt van een bekende schrijver dan zijn de verwachtingen altijd hooggespannen, zeker als het om een boek gaat dat een directe link heeft met zijn of haar grootste succes. Dat geldt zeker voor ‘La belle sauvage’, het eerste deel in Philip Pullmans ‘Boek van Stof’-trilogie dat een “equel” is van zijn grote doorbraak de ‘Noorderlicht’-trilogie. In ‘La belle sauvage’ raakt de elfjarige herbergierszoon Malcolm Polstead betrokken bij Lyra Belacqua, een baby die verzorgd wordt door de nonnen uit zijn dorp. Als blijkt dat verschillende mensen achter het meisje aan zitten moet hij er samen met de afwashulp Alice van vijftien voor zorgen dat ze veilig is. Dat is niet makkelijk voor een jongen en meisje die proberen te overleven in een wereld die plotseling veranderd is en die niet weten wie ze kunnen vertrouwen.

Toen Philip Pullman in februari zijn nieuwe trilogie aankondigde kwamen daar natuurlijk veel reacties op. Fans keken uit naar nieuwe boeken over de wereld van Lyra, maar waren ook bezorgd over hoe het zou uitpakken. De ‘Noorderlicht’-trilogie is zo goed dat die moeilijk te overtreffen is, zelfs niet door een boek dat in dezelfde wereld speelt. Over dezelfde personages schrijven is daarnaast altijd riskant. Dat voelt algauw als het uitmelken van succes en het niet kunnen loslaten van deze personages.
Gelukkig speelt het eerste deel in deze trilogie zich af als Lyra nog erg jong is, lang voor de gebeurtenissen in ‘Het gouden kompas’. Het werpt nieuw licht op Lyra’s verleden, waar in de vorige boeken weinig aandacht voor was. Wat er in ‘Het gouden kompas’ over gezegd wordt blijkt ook niet helemaal te kloppen. Dat kan uitgelegd worden als een leugen tegen Lyra om het niet ingewikkelder te maken dan het is, maar het voelt ook een beetje alsof Pullman dit er later bij verzonnen heeft zodat hij kon terugkeren naar zijn geliefde parallelle fantasywereld.
‘Het boek van stof’ belooft de lezer alethiometers, dæmonen en onthullingen over Stof en een weerzien met geliefde personages. Die beloftes worden in dit eerste deel slechts gedeeltelijk ingelost. Er zijn inderdaad genoeg alethiometers en dæmonen, maar het aantal bekende personages valt tegen. Het gaat vooral om de belangrijkste personages uit de ‘Noorderlicht’-trilogie. Dat is niet erg, maar verwacht niet te veel herkenning.

Als kinderboek is ‘La belle sauvage’ erg leuk. De spannende avonturen van Malcolm, Alice en baby Lyra zullen jonge lezers zeker aanspreken, ook als ze de andere boeken niet gelezen hebben. Voor de volwassen lezer duurt het allemaal wel erg lang. De personages krijgen net iets te veel voor hun kiezen en worden ongeloofwaardig lang achtervolgd door sommige vijanden. Wat ze meemaken is soms ook wel erg sprookjesachtig, wat niet past bij hoe vergelijkbaar deze parallelle wereld verder met de onze is, zeker niet omdat nauwelijks verklaard wordt wat er op de betoverde eilanden aan de hand is. In dit nieuwe boek zijn de overeenkomsten tussen onze wereld en die van Lyra duidelijker dan in ‘Het gouden kompas’. Dat is verwarrend en roept veel vragen op over de parallelle werelden. De verschillen zijn interessanter dan de overeenkomsten. Hopelijk wordt daar in de volgende delen wat meer op ingegaan.

Oudere lezers zullen vooral genieten van de verbanden met de ‘Noorderlicht’-trilogie. Zij kunnen het beste eerst in ieder geval ‘Het gouden kompas’ en eventueel de vervolgen daarop lezen. Met dit boek beginnen is niet aan te raden omdat het zonder context toch wat minder interessant is voor volwassen lezers. Hoewel je dan weet hoe het verhaal ongeveer af zal lopen blijft het interessant om te lezen hoe de gebeurtenissen precies uitpakken.
‘La belle sauvage’ is net te zwak om als zelfstandig te lezen boek uitzonderlijk goed te zijn. Uiteindelijk eindigt het verhaal iets te plotseling en blijf je met iets te veel vragen achter. Iets wat eigenlijk ook over ‘Het gouden kompas’ gezegd kan worden. Pas binnen de hele trilogie valt alles op zijn plaats. Dat boek is als eerste deel van een trilogie net iets interessanter en briljanter, maar ondanks alles is ‘La belle sauvage’ zeker niet slecht. De ‘Boek van Stof’-trilogie heeft zeker potentie. ‘La belle sauvage’ snijdt wel degelijk enkele interessante onderwerpen aan. Over het mysterieuze Stof blijft nog veel onduidelijk waardoor je nieuwsgierig blijft naar de onthullingen die in de volgende delen ongetwijfeld nog wel gedaan zullen worden. Dit eerste deel voelt als een noodzakelijke eerste stap. Het legt de basis voor de volgende delen.
Malcolm is een leuke hoofdpersoon over wie je nog meer wil lezen. Hij is iets te vroegwijs, maar wel lief en hij heeft een goed hart. Ook de andere personages zijn interessant. Als lezer vraag je je af hoe het met hen is afgelopen en welke rol zij wellicht nog in de latere boeken en in Lyra’s leven zullen gaan spelen. Hopelijk onthullen de vervolgen daar meer over. Pas als de trilogie volledig verschenen is zal duidelijk worden hoe goed dit boek daarbinnen en binnen de ‘Noorderlicht’-trilogie past en dus hoe het in het licht daarvan beoordeeld moet worden.

(3½ ster)

Met dank aan uitgeverij Prometheus voor het vooruitexemplaar dat ter beschikking werd gesteld voor het Hot or Not-artikel van de Hebban Club van 10 voor Fantasy en Sciencefiction en de Hebban YA Club van 10.