Het werd al een tijd geleden aangekondigd als 'het langverwachte vervolg op De eetclub', maar behalve uitgeverij Anthos, en misschien Saskia Noort zelf, zal geen lezer zo'n vervolg verwacht hebben. Ik las De eetclub  al weer tien jaar terug, maar kan me níét voor de geest halen of het boek überhaupt haakjes had voor een vervolg. Maar datzelfde kun je zeggen over anderen die een vervolg op hun succesvolste thrillers dachten te moeten schrijven. Eerder werden we al getrakteerd op vervolgen op bestsellers van Scott Turow (het vervolg op Presumed Innocent, uit 1987), van Stephen King (het vervolg op The Shining, uit 1977) en meest recent van John Grisham (het vervolg op A time to kill, uit 1988). Het is te eenvoudig om dergelijke boeken af te doen als 'schrijversarmoede', want in de meeste gevallen vereist een vervolg op een aanvankelijk afgerond boek een hoop meer creativiteit. Van de drie voorbeelden las ik alleen Onschuldig  van Scott Turow, en met heel veel plezier. Het kán dus, en dat is een fijne vaststelling voor het openslaan van Debet, het nieuwste boek van Neerlands enige thrillerschrijvende diva.
Minder begrip heb ik voor de miskleun van een cover. Het glanzende zilver zal de bezoeker van de boekhandel misschien niet ongemoeid laten, maar waarom de uitgever besloot een foto van de bestsellerauteur op de voorzijde af te beelden is voor mij één groot raadsel. Ik herinner me rondom De eetclub  de vele discussies over het al dan niet autobiografische aspect van Noorts grote doorbraak. Ze werd er gek van, vertelde ze me ooit in een interview. En ook bij Debet  laat ze er geen twijfel over bestaan dat niets in het verhaal gebaseerd is op de werkelijkheid: 'het is allemaal fictie'. Het zijn haar letterlijke woorden. Maar dit gezegd hebbende, 'don't judge a book by it's cover'.
Evenals tussen het schrijven, zit ook tussen de gebeurtenissen in De eetclub  en in Debet  tien jaar. De bekende overgebleven leden van de eetclub van weleer zijn tien jaar verder, tien jaar ouder en tien keer gevaarlijker. Hoofdpersonage Karen is eigenlijk de enige die na alle drama's uit boek één de vriendenclub en Bergen – hoewel in De eetclub nergens een verwijzing staat over in welk kustplaatsje het verhaal zich afspeelt – vaarwel heeft gezegd, en haar luxeleventje als vrouw van de succesvolle tv-maker Michel Brouwers heeft voortgezet in het Gooi. Maar na de plotselinge dood van Michel komt ze er op een keiharde wijze achter dat hun leven samen een grote farce was en, misschien nog wel erger, dat de vrienden van weleer – zonder dat zij dat kon vermoeden – een grote rol in het leven van haar overleden echtgenoot zijn gaan spelen.
Geholpen door haar ex-minnaar Simon, keert Karen samen met haar tienerdochters terug naar het kustplaatsje Bergen, waar de ellende ooit allemaal begon. Terwijl ze langzaam maar zeker weer het wereldje wordt ingetrokken, besluit ze zich niet zonder slag of stoot neer te leggen bij haar lot en gaat ze op onderzoek uit naar het geheime leven van de man met wie ze zo veel jaren deelde.
Ik las Debet  in een paar uren uit en dat is veelzeggend. In 'no time' weet Noort je in haar greep te krijgen en te houden tot het einde van het verhaal. Halverwege besefte ik waarom Saskia Noort al tien jaar lang tot de grootste thrillerschrijvers van ons land behoort. De schrijfster neemt haar lezers ongenadig behendig mee in de vrije val die haar personages maken en dat laat je geen moment onberoerd. Collega-auteurs doen nog wel eens besmuikt over Noorts werk  de koningin van de vinexthriller, het zal wel – maar ze is nog steeds een van de weinigen die een echt spannend verhaal kan schrijven dat zo aan je blijft kleven. De dramatiek van vrienden, geld, macht, opwinding en seks blijkt wederom een gouden formule. Hoewel er de nodige verwijzingen naar De eetclub  in zitten, is Debet  ook voor mensen die de achtergrond niet (meer) kennen een hele fijne thriller vol spanning, misleiding en de nodige intriges. Alles tot in de puntjes verzorgd en gedoseerd, en zelfs de (enige!) seksscène komt op het juiste moment, is ingetogen, geloofwaardig en opwindend tegelijk. Ook daar kan menig thrillerschrijver een puntje aan zuigen.
Oké, bij de ontknoping trekt Noort alles (en misschien van alles net iets te veel) uit de kast, maar dat zal haar lezers allerminst in de weg zitten. Het zorgt hoe dan ook voor een bloedstollend en onomkeerbaar einde van de eetclub.
Dont judge this book by its cover... Debet is een volbloed Saskia Noort-thriller van de enige terechte winnaar van de GNM Meesterprijs, namelijk Saskia Noort zelf.