Wie in Amsterdam langs het Pathé Theater Tuschinski loopt heeft waarschijnlijk geen idee van het bijzondere verhaal dat hier achter schuilgaat.
Een verhaal wat opgetekend is door Tanya Commandeur die er een historische roman van maakte. Een genre wat haar niet vreemd is aangezien ze in 2015 de historische roman 'De man die alles achterliet' schreef.

Haar nieuwste boek is een roman die het verhaal vertelt over de joodse Abraham Tuschinski, die begin 1900 vanuit Polen naar Nederland kwam om vanuit hier de oversteek te maken naar Amerika. Hier begint hij een pension voor Poolse emigranten maar komt vervolgens op het idee om van een vervallen kerkje een filmtheater te maken.
Samen met zijn zwagers Hermann en Hersch weet hij van het theater een succes te maken en lijkt alles hen voor de wind te gaan. Maar dan wordt hij verliefd op Jet, de vrouw van zijn zwager, gooit de financiële crisis roet in het eten en zetten deze twee gebeurtenissen de familieverhoudingen op scherp. Dan breekt de Tweede Wereldoorlog uit en komt er langzaamaan een einde aan het ooit zo succesvolle theater.

Het boek neemt je mee naar de roaring twenties maar écht roerig wordt het niet. Van alle personages is Abraham de best uitgewerkte. Zijn dromen, ambities en lef worden goed beschreven waardoor je hem, ondanks sommige keuzes die hij maakt, toch sympathiek vindt. Verder blijven de personages wat aan de oppervlakte, de liefde van Abraham voor Jet en hun buitenechtelijke relatie wordt 'keurig' beschreven en het verdriet wat zijn vrouw Marja ervan heeft is wel te lezen maar nergens heel voelbaar. Je sluit de personages makkelijk in je hart maar veroveren doen ze het niet, een gemiste kans om er de meeslepende roman van te maken die het pretendeert te zijn.

Maar het is wel een roman die prettig leest, veel informatie geeft over de sterren en films van toen en waar duidelijk grondig research voor is gedaan. Een mooi verhaal over een mooi theater waar ik in ieder geval nooit meer 'zomaar' langsloop...