John is Johans alter ego, of eigenlijk is Johan Johns alter ego, daar zijn ze het nog niet helemaal over eens. Het tweetalige hoofdpersonage in ‘Einde verhaal/End of Story’ heeft twee identiteiten: een Nederlandse en een Engelse. Beide willen hun eigen verhaal vertellen. Daarmee levert Philibert Schogt een ingewikkeld gecomponeerd stukje literatuur en een lovenswaardig experiment af.

Het boek is een omkeerboek dat bestaat uit twee delen, een Nederlands deel voor het verhaal vanuit Johans perspectief en een Engels deel voor Johns Candese perspectief. Johan is gepensioneerd literair vertaler, een beroep waarin hij zijn twee identiteiten kan samensmelten tot één. Als hij toch weer een vertaalopdracht aanneemt, begint zijn Engelstalige alter ego John zijn eigen memoires te schrijven, die ook Johan zijn verleden doen herleven.

Twee kanten
In zijn memoires wil Johan zowel zichzelf als zijn alter ego aan het woord laten. “Anders dan bij officiële opdrachten hoefden de twee versies niet zo nauwgezet mogelijk overeen te komen. Integendeel: ze mochten elkaar aanvullen, complementeren en, wie weet, op sommige punten zelfs tegenspreken.” En dat is ook precies wat het boek van Schogt doet. Het Nederlandse deel is spannend en Schogts schrijfstijl leest vlot. Het Engelse deel daarentegen wordt ondanks de verschuivende focus, nieuwe details en andere uitweidingen en herinneringen voorspelbaar omdat het over dezelfde gebeurtenissen verhaalt.

Begin en einde
Hoewel in de aanbiedingsfolder aangekondigd staat dat de verhalen ook los van elkaar gelezen kunnen worden en het niet uitmaakt met welk deel je begint, is het toch logischer om het Nederlandse deel eerst te lezen. Dit geeft een beter beeld van het verhaal, omdat het Engelse deel meer uit reflecties op de gebeurtenissen bestaat dan uit plotvorming.
Desondanks zijn de verhalen onafscheidelijk en blijven ze interessant, het is dus geen aanrader om slechts een van de twee delen te lezen. Schogt weet de verschillende identiteiten die samenhangen met de twee verschillende talen te vangen in zijn hoofdpersonage zonder door te slaan richting schizofrenie. ‘Einde verhaal/End of Story’ is een literair experiment waar je van kunt blijven genieten.

[Deze recensie verscheen eerder (2015) op CLEEFT]