Veel schrijvers beweren dat ze beter worden met het klimmen der jaren. Schrijven is een vak waarin je je moet bekwamen. Technisch gezien hebben ze ongetwijfeld gelijk. Maar er is ook een keerzijde aan de medaille. Naarmate schrijvers ouder worden en meer succes hebben, worden ze milder en bekijken het leven genuanceerder. En juist dat laatste kan een nadeel zijn. De jonge bevlogen thrillerauteur, scherp als een scheermes, nog helemaal bereid om alles te doen om te slagen als schrijver, heeft een frisheid die verdwijnt in latere boeken. Geen beter voorbeeld dan Dood in den vreemde van Donna Leon, een boek uit 1993, dat pas opnieuw vertaald is en van een nieuwe cover voorzien. Het boek heeft een snelheid, een kracht en originaliteit die Leon later zelden meer heeft weten te bereiken.
Dood in den vreemde is het tweede deel in de beroemde serie met commissario Guido Brunetti in de hoofdrol. Aan hem is de taak om de moord op een Amerikaanse militair, gelegerd in Vicenza, op te lossen. Nog voordat de zaak tot een einde is gebracht, wordt er een inbraak gepleegd bij de belangrijke maar obscure zakenman Viscardi. Er worden drie, riant verzekerde, schilderijen geroofd. Ooggetuigen herkennen ene Ruffolo, een jonge misdadiger die net uit de gevangenis ontsnapt is. Tijdens zijn speurtocht ontmoet Brunetti de mooie minnares van de vermoorde soldaat Foster. Zij is bang en verzwijgt iets. Wanneer Brunetti voor onderzoek naar de legerbasis in Vicenza gaat, wordt hij geholpen door het hoofd van de carabinieri, Ambrogiani. Hij is de enige die Brunetti bijstaat, want van hogerhand wordt Brunetti bevolen dat hij zijn onderzoek moet stoppen. Ook het onderzoek naar de schilderijenroof gaat niet van een leien dakje omdat tussentijds enkele betrokkenen vermoord worden.
De verhaallijnen van de moord op de jonge Amerikaan en de schilderijenroof lopen in het boek door elkaar heen, maar lijken los van elkaar te staan.
De zaken hebben wel met elkaar gemeen dat ze moeilijk opgelost kunnen worden omdat machtige mensen die aan de touwtjes trekken het werk van de politie vrijwel onmogelijk maken. Brunetti staat vrijwel machteloos tegenover de corrupte hoge heren, die alles in het werk stellen om hun criminele activiteiten in de doofpot te stoppen. De belangen zijn groot: drugs en het illegaal dumpen van chemische afval. Het is een typisch Italiaanse situatie die Donna Leon hier met een scherpe meesterpen aan de kaak stelt. Dat er om de belangen te beschermen flink wat mensen vermoord worden, is ook iets wat in Italie niet bepaald uitzonderlijk is.
Donna Leon kent Italie en de Italianen als haar broekzak. Ze kent de doofpotmentaliteit van de machthebbers en het strekt haar tot eer dat ze zelfs in de fictieve werkelijkheid van haar boek niet zo ver gaat om haar hoofdpersoon Brunetti een heldenrol toe te dichten. Brunetti achterhaalt weliswaar de waarheid, maar wat kan hij doen tegen de van hogerhand oogluikend toegelaten verzekeringszwendel (schilderijen) en de van hogerhand bevolen moorden (chemische dumpingen)? Brunetti ziet en weet, maar de daders en opdrachtgevers van de misdaden ontlopen breed lachend hun gerechtelijke vervolging.
Dood in den vreemde speelt, zoals alle boeken van Donna Leon, tegen de achtergrond van het romantische Venetie met haar wonderschione gebouwen en kanalen. De lunch, het avondeten en de familiesfeer spelen een grote rol, maar nog niet zo prominent als in latere boeken van Leon. Dood in den vreemde is een slimme, scherpe politieroman. Sfeervol en warmbloedig. Plotlijnen en spanningsboog zijn intelligent opgebouwd. Een prachtig uitgewerkte confrontatie tussen macht en menselijkheid. Donna Leon op haar best. Als Brunetti-verslaving bestaat, dan is hij met dit boek begonnen.