Een steeds terugkerend dilemma: moet je een boek lezen op wat er in staat, of moet je proberen te achterhalen wat de diepere bedoeling van de schrijver is geweest? Je kunt een boek op veel verschillende facetten beoordelen, zoals: schrijfstijl, verhaallijn, de karakters en de eventuele ontwikkeling die de karakters doormaken. Ik was een van de gelukkigen die voor Hebban mocht mee-bepalen of Heroes of the Frontier ‘hot’ of ‘not’ is. Het eindoordeel vind je hier: https://www.hebban.nl/artikelen/eggers-hot-or-not

De verhaallijn sprak mij aan: vrouw vertrekt, na een aantal teleurstellingen in het leven, met haar kinderen naar Alaska om daar in een camper rond te trekken. Geen plan, alles kan! Maar hoofdpersoon Josie is tijdens het lezen geen vriendin van me geworden. Sterker nog, ik kreeg een gruwelijke hekel aan haar. Ze stuntelt door het verhaal heen. Haar oplossing voor problemen is heel hard wegrennen en/of alcohol. Overal ziet ze ‘spoken’ en zodra ze een doel bereikt lijkt te hebben (of iemand die haar zou kunnen helpen) wil ze meteen weer weg. Daarbij leunt ze zwaar op haar ‘engelachtige’ zoon Paul van 8, terwijl dochter Ana van 4 of 5 (het boek blijft daar wat vaag over) extra chaos veroorzaakt. Voor mijn gevoel zit er ook weinig ontwikkeling in het verhaal, anders dan ‘van kwaad tot erger’.

Ondanks de levendige beschrijving vond ik het maar moeilijk om me in Josie te kunnen verplaatsen. Haar handelen wordt niet rationeel verklaard. Ze stuitert, gedreven door emoties, door het verhaal heen en lijkt geen verantwoordelijkheid voor haar acties te willen nemen. Het is allemaal de schuld van anderen, alhoewel ze ook geen hoge pet op heeft van zichzelf. Dat zou je als ‘grappig’ kunnen ervaren, maar bij mij wekte het vooral ergernis op: “daar gaat ze weer…” of “mens, denk nu toch eerst eens na!” Bij ‘The Circle’ ergerde ik me ook al zo aan de hoofdpersoon. Is dit het beeld wat Eggers van de gemiddelde vrouw heeft? Of heeft hij een hekel aan vrouwen?

Aan de andere kant heb je de bedoeling van de schrijver. Op de achterflap wordt het boek beschreven als ‘darkly comic’. Een aanwijzing van de uitgever om de inhoud niet al te serieus te nemen. Eggers staat bekend om z’n kritiek op de maatschappij. Wilde Eggers hier de anti-American Dream laten zien? In veel verhalen zijn we immers gewend dat de hoofdpersoon tegenslagen te verwerken krijgt, maar door hard werken, veerkracht en uithoudingsvermogen toch sterker uit de strijd komt. Als Eggers’ bedoeling was om het compleet tegenovergestelde te laten zien, dan is hij daar zeker in geslaagd. Compleet met clichés en open deuren en je mag zelf bedenken hoe het eindigt.

Eindoordeel: drie sterren. Het heeft me zeker aan het denken gezet, maar wereldschokkend vond ik het niet.