'De uitvaartverzorger' is geen thriller in de zin van spannend, goede plot en karakteruitdieping. Het is in feite helemaal geen thriller, maar het relaas van de onderzoeks- en rechtsgang van de zaak, waarin uitvaartverzorger Ralph Bergveld veroordeeld werd voor moord. Terecht of onterecht? Dat blijft in zeker zin ongewis, ondanks het niet-verrassende resultaat dat advocaat Charles Fitzroy Spinning voor Ralph weet te bereiken.

Gerard Spong is een van de bekendste strafadvocaten van ons land en gespecialiseerd in cassatiezaken. Stap voor stap leidt hij de lezer door het proces vanaf het onderzoek door politie en Openbaar Ministerie tot en met de uiteindelijke uitspraak van de rechter. Spong neemt je als het ware bij de hand, als een schoolmeester die zijn leerlingen exact aanwijst wat belangrijk is in de lesstof en waar je iets minder aandacht aan mag besteden. Taaie, maar leerzame kost. Buitengewoon interessant voor wie meer wil weten van ons (straf)rechtssysteem, hoe het in elkaar steekt en welke mogelijkheden en onmogelijkheden zich voordoen.

Ralph Bergveld wordt verdacht van de moord op zijn vrouw Marie Bergveld. Ralphs auto is vanaf de havenkade in het water beland, terwijl Marie achterin zat en Ralph uitgestapt was om een plasje te plegen. Marie is verdronken. Een ooggetuige legt een voor Ralph belastende verklaring af, bij een huiszoeking worden concept-rouwkaarten gevonden met vermelding van Marie als overledene, er blijken levensverzekeringen te zijn, het huwelijk stond op springen. Wou Ralph definitief van Marie af of is Maries dood een dom ongeluk? Maar liefst 26 bewijzen wijzen naar de verdachte Ralph.

De technische recherche en het NFI zijn er maar druk mee. Met name de versnellingsbak van Ralphs oude auto wordt onder de loep genomen: stond de pook in de R- of de P-stand of wellicht anders? Kan Marie zelf - per ongeluk - aan de versnellingsknop hebben gezeten? De ene test na de andere wordt gedaan, mét testpersoon van ongeveer hetzelfde lichaamsgewicht als Marie (125 kilo). De uitvoerige technische verslaggeving is een noodzakelijk kwaad, maar lastig te volgen voor niet-techneuten.
Wél goed te volgen zijn de verklaringen van Ralph en de getuigen. Ogenschijnlijk wordt er veel herhaald in het boek, maar het gaat om de verschillen. Je ziet hoe mensen hun verklaringen steeds weer een beetje bijstellen en aanpassen, hetzij om ze mooier te maken, hetzij omdat ze zich nieuwe aspecten herinneren, hetzij omdat ... vul maar in. Dat hoeft geen kwade opzet te zijn, het menselijke geheugen speelt graag spelletjes.
De zeven gouden W's in opsporingsonderzoeken komen aan de orde: Wie? Wat? Waar? Waarmee? Welke wijze? Wanneer? Waarom? [Herkenbaar voor alle opsporingsambtenaren.] Koele kikker Spinning weet er wel raad mee.

Spong geeft heldere uitleg over de rechtsgang: Rechtbank --> Hof --> Hoge Raad. Wie doet wat en waarom? Met name het gedeelte over de Hoge Raad is interessant, want voor menigeen een rechtsorgaan waarover je de klok hebt horen luiden, maar waarvan je niet weet waar de klepel hangt. Hier en daar verluchtigt de auteur de droge tekst met een prettig en licht cynisme. Bijvoorbeeld waar het gaat over het Paleis van Justitie in Den Haag, waar de Hoge Raad zetelt:

QUOTE
"Naast het hof zijn onder meer de Rechtbank Den Haag, het College van Beroep voor het Bedrijfsleven en het Centraal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg in het Paleis van Justitie gevestigd. Er is 22.500 m² werkvloer. Merkwaardig genoeg zijn er voor deze juridische fabriek maar 45 parkeerplaatsen. En advocaten mogen daar geen gebruik van maken. Die worden geacht op straat te parkeren, waar de maximale parkeertijd twee uur is. Al jaren bestaat daardoor de potsierlijke praktijk dat zittingen voor een minuut of tien moeten worden geschorst, zodat de gemeentelijke parkeerdienst met een paar euro's verblijd kan worden. Dat kost de staat echter elke keer honderden euro's. Den Haag heeft een bijzondere eigen charme en flair, maar hier en daar zou een vleugje Rotterdamse aanpak de stad geen kwaad doen."
EINDE QUOTE

Spongs schrijfstijl is degelijk en feitelijk, klinisch en afstandelijk, wat geen verbazing wekt. Dat past bij zo'n relaas, bij Charles Fitzroy Spinning en wellicht ook bij de auteur zelf.
Lees vooral ook de 'Aantekeningen' achter in het boek, waarin Gerard Spong de beschreven kwestie van nadere toelichtingen voorziet. De aantekeningen nodigen uit tot herlezen van passages en/of googelen om meer te weten te komen.

Met genoegen gelezen en heel wat wijzer geworden!