Een indrukwekkend relaas over vrouwen en meisjes in Afghanistan. De positie van de vrouwen en meisjes zijn buiten de steden en op het platteland niets waard. Ze mogen niet naar school en zodra ze de puberteit naderen wordt er een geschikte huwelijkskandidaat gezocht. In de stad zijn er verlichte mannen en daar wil het leven wel eens iets gemakkelijker zijn. Afghanistan, een land waar de mannen de baas zijn.
Voor een familie is het erg belangrijk dat er zonen worden geboren. Als dit niet gebeurt komt er soms een tweede vrouw bij. Ook kent men al jarenlang het verschijnsel ‘bacha posj’. Meisjes worden als jongen gekleed en opgevoed. Ze leven in vrijheid en genieten veel privileges. Als deze meisjes in de puberteit komen worden de rollen weer omgedraaid en worden ze uitgehuwelijkt. Dat dit zorgt voor innerlijke spanningen bij de desbetreffende meisjes mag duidelijk zijn.
Jenny Nordberg heeft voor dit boek verschillende vrouwen geïnterviewd die ‘bacha posj’ zijn geweest of zelfs nu nog zijn. Steeds ging ze met een andere tolk op pad om de kant van deze meisjes te belichten. Nordberg doet dit op een integere manier. Het is schokkend te moeten lezen hoe de rol van de vrouwen en meisjes is in Afghanistan. Als je zelf in vrijheid leeft is dit bijna niet voor te stellen.
We maken kennis met Azita, een parlementariër, voorvechtster van vrouwenrechten, kostwinner en zelf moeder van een ‘bacha posj’, Zahra, een tiener die weigert zich te conformeren aan de regels van haar ouders en de maatschappij. Zahra wil niet meer leven als vrouw. Shukria heeft twintig jaar als jongen geleefd. Ze is nu getrouwd en moeder van drie kinderen maar het leven als vrouw valt haar zwaar. Nader en Shahed leven als volwassen vrouw nog steeds als ‘bacha posj’.
Afghanistan is een land verscheurd door oorlogen, de interventie door Rusland en Amerika hebben er niet voor gezorgd dat vrouwenrechten zijn verbeterd. Zolang de mannen overheersen zal er ook weinig aan verbeteren, iets wat geworteld is in een jarenlange traditie. In dit boek wordt gepleit dat er bij betere vrouwenrechten ook mannen worden betrokken. Gendergelijkheid is niet tegen mannen gericht maar maakt mannen ook sterker. Uit onderzoek blijkt dat in landen met meer gelijkheid er minder gewelddadigheid optreedt en economisch is het land veel stabieler. “Genderongelijkheid zit in het Afghaanse systeem, de maatschappij is ziek en als individu is het moeilijk om hier iets aan te veranderen” constateert Mourtaza, de vader van Azita, één van de geïnterviewden. Hoe ver reikt de persoonlijke verantwoordelijkheid van een individu in tijden van oorlog, als je probeert te overleven? Hoe zal het in de toekomst gaan? De tijd zal het leren, de weg naar de vrijheid voor Afghaanse vrouwen zal lang zijn, maar hoeft niet eindeloos te zijn.
Een bijzonder indrukwekkend verhaal van Jenny Nordberg die ons een inkijk geeft in de cultuur en tradities van Afghaanse families. Enkele Afghaanse jongeren die hier nu in vrijheid leven gaven mij de tip om de film ‘Osama’ te bekijken. Deze film sluit bij het boek aan en maakt het boek nog realistischer!