Of het nu om romans of thrillers gaat, in het werk van de Zweedse Aino Trosell staan vrouwen centraal. Haar eerste thriller, Onder druk, won in Zweden meteen de Poloniprijs voor het beste thrillerdebuut. Vorig jaar verscheen de roman Vijf vrouwen die op een heel pakkende manier honderdvijftig jaar vrouwengeschiedenis laat voorbijkomen. Het boek dat nu in vertaling in de boekhandel ligt, Als het hart nog slaat, werd in 2000 bekroond als Beste Zweedse Misdaadroman.

Siv is in Als het hart nog slaat de verteller. Ze speelt ook meteen de hoofdrol, al heeft ze daar niet om gevraagd. Siv is een vrouw zoals er miljoenen rondlopen: liefdevol voor haar gezin, graag gezien door de collega’s, iets te zwaar, niet bijster in de buitenwereld geïnteresseerd, een beetje volgzaam en gedwee, eigenlijk iets te onooglijk – vindt ze zelf. Ze leidt haar vertrouwde en rustige leventje: kind is volwassen en net de deur uit, man heeft superverantwoordelijke job bij de vakbond en is daardoor vaak uithuizig, ze vult haar dagen met haar zorgzame taak in het bejaardenhuis en de avonden gaan naast het huishouden op aan gezellig handwerken voor de televisie terwijl ze wacht tot manlief thuiskomt – áls hij thuiskomt. Verder heeft ze een innige band met haar tante Ingeborg die in dunbevolkt gebied in een boerderijtje woont. Ze bellen elkaar regelmatig en wisselen ditje en datjes uit.

Als tante Ingeborg plots sterft, en Siv daarbovenop de ontrouw van haar man ontdekt, stort haar wereld in. Diep gekwetst beslist ze om het boerderijtje van haar tante te kopen en daar, ver weg van alles en iedereen, een nieuw leven te beginnen. Terwijl Siv daar druk mee is, deelt Trosell een paar speldenprikken uit. In een naburige gemeente wordt een gemeenteraadslid die opkwam voor immigranten vermoord. Een briljante Joodse advocate verdwijnt. Een geëngageerde toneelspeler wordt gemolesteerd. Hebben deze feiten te maken met opkomend neonazisme? Speelt het oorlogsverleden van de directeur van de plaatselijke leerlooierij waar Siv werk vond een rol? Siv begint zich onwennig te voelen, ze denkt dat ze een aantal verbanden ziet, maar ze vindt niemand die haar gelooft. Als ze in het huis van haar tante een namenregister ontdekt van mensen met Joods bloed, dan begint ze ook te twijfelen aan de natuurlijke dood van haar tante.

Trosell schreef een knap verhaal vol onderhuidse spanning met een heel herkenbare vrouw in de hoofdrol. Haar hoofdpersonage is niet geïnteresseerd in politiek –“Dat laat ik aan anderen over, die ervoor betaald worden. Ik heb het druk met leven, mag ik? Moet je je aldoor schuldig voelen omdat je het conflict in Kosovo of de aidsepidemie in Afrika nog niet hebt opgelost?”- maar wordt door de omstandigheden gedwongen tot een mening. Ze komt ongewild in een draaikolk van gebeurtenissen terecht die haar bijna fataal wordt. Ook achteraf moet ze nog een paar vooroordelen herzien, zodat Siv op het einde van het boek een duidelijke evolutie meemaakte. De combinatie van deze persoonlijke groei met de thrillerelementen maken van Als het hart nog slaat een boeiend geheel. (deze recensie verscheen eerder op ezzulia.nl)