Jean-Pierre van de Ven, (relatie-)therapeut, tevens woordvoerder en ambassadeur van de Stichting Korrelatie en het Fonds Psychische Gezondheid schreef eerder al Doen jullie het nog? waarbij hij aan de hand van ervaringen uit zijn praktijk de ins en outs van seks in liefdesrelaties behandelt. In Waarom luister je niet? schrijft hij ook weer aan de hand van ervaringen uit zijn eigen praktijk. Dit keer over mensen die in een relationele crisis zijn beland en niet (meer) helder met elkaar kunnen communiceren.  

Niemand die aan een relatie begint stelt zichzelf de vraag: wat is een relatie? Pas wanneer er problemen ontstaan wordt de vraag gesteld: hoe definiëren we onze relatie? De problemen ontstaan wanneer twee partners niet uit de onderhandelingen komen. Relatieproblemen zijn volgens Van de Ven problemen in de communicatie. Daarbij geldt zeker voor relatieproblematiek dat mensen er zelfs nadelige psychische gevolgen van kunnen ondervinden. Bovendien beïnvloedt een relatie tussen twee mensen hun gezondheid. Genoeg argumenten om je uiterste best te doen zo transparant mogelijk te communiceren met jouw lief.  

Als een rode draad door het boek heen maakt Van de Ven gebruik van diverse personen en hun therapieën. Zo krijg je een zeer beknopt beeld van verschillende behandelwijzen. Freud kennen we allemaal wel, maar Carl Rogers, Milton Erickson, Aaron Beck en Albert Ellis zijn wellicht minder bekend. In ieder hoofdstuk word je voorgesteld aan een nieuw echtpaar. Met gedetailleerde informatie over wat voor kleding en schoeisel ze dragen en hoe ze eruit zien. Zouden deze beschrijvingen bedoeld zijn om de lezer een beeld te laten vormen van het type mens dat zijn praktijk bezoekt? Of misschien om het verhaal wat luchtiger te maken? Deze koppels worden gedurende een aantal bladzijden geholpen om hun communicatieremmers te vervangen door communicatiehelpers. Hierbij blijkt het steeds weer cruciaal dat er uitgesproken wordt wat jouw behoeften zijn, wat jouw wensen zijn, zonder hier een bevel of verwijt van te maken.  

Gelukkig gaat het verder dan alleen de schuld geven aan de communicatie. Belicht wordt, weliswaar zeer summier, waar het door kan komen dat er niet goed of op ongelijk niveau wordt gecommuniceerd. Zo kan het zijn dat je in je jeugd onveilig gehecht bent, waardoor je minderwaardig over jezelf denkt. Waardoor je jezelf snel aan een ander verbindt om zo je lage zelfbeeld niet te hoeven voelen. Het kan ook zijn dat jouw partner een verdedigingsmechanisme gebruikt om zichzelf (haarzelf) te beschermen tegen de gedachte dat hij (zij) niets waard is, denk aan narcisme. Dit zijn de wat extremere gevallen, ook de mildere worden kort besproken.  

Jean-Pierre van de Ven raakt de onderwerpen aan, maar er zit weinig verdieping in. De gegeven voorbeelden zijn niet altijd even sterk. Desondanks is het lezen de moeite waard, vooral wanneer je kritisch naar jezelf durft te kijken. Verwacht geen wonderen.