Recensie


Vlucht naar de vrijheid


Het Levensverhaal van Frederick Douglass, Autobiografie van de belangrijkste strijder tegen de slavernij


Reeds lang heb ik een grote interesse in geschiedenis en de laatste jaren is deze geëvolueerd naar een interesse in het verleden van de ’gewone mens’. Verhalen over keizers en koningen hebben we voldoende kunnen aanhoren op de schoolbanken of bekijken op een net iets meer cultureel televisiekanaal. Hoe het alledaagse leven van onze voorouders verliep is natuurlijk moeilijker in woord en beeld te brengen daar er vroeger quasi enkel over de groten der aarde werd verhaald.

Wanneer de Amerikaanse geschiedschrijving dan ook nog eens karig is met informatie over enkele van haar donkerste bladzijden uit haar eigen verleden, is het een verlichting om een heruitgave van de autobiografie van de slaaf Frederik Douglass te lezen.

Het boek begint met enkele voorwoorden: een eerste van de uitgeverij, een tweede van dr. Laura Visser-Maessen die het over de geschiedenis van dit boek heeft, een derde van William Lloyd Garrison, een tijdgenoot van Douglass, en een vierde van Wendell Phillips, een vriend van de auteur. Deze 4 inleidingen zijn boeiend omdat ze ons een duidelijk kader geven van de 19de eeuwse strijd tussen voor- en tegenstanders van de slavernij. Tevens wordt de lezer langzaam meegenomen naar de Amerikaanse plantages, de slaven en hun miserabele bestaan.

Het kan niet anders of het Levensverhaal van Frederick Douglass is een hard boek vol ontbering, vernedering en ontmenselijking. Douglass vertelt zijn leven zoals het was: zonder overdrijven, zonder franjes. Op sommige pagina’s voel je zijn wanhoop, zijn smachten naar vrijheid en dan weer zijn moed, een lichtpunt, een sprankeltje hoop. Door zijn hoge intelligentie heeft Douglass het moeilijker dan andere slaven; de zelfmoordgedachten zijn dikwijls ook niet veraf. Gelukkig is het voordeel als lezer dat je weet dat het verhaal voor hem goed afloopt: hij neemt op 20-jarige leeftijd de vlucht naar de vrijheid.

Deze waarheidsgetrouwe autobiografie vertelt niet alleen het verhaal van een man die zijn slavenbestaan ontvlucht maar doet tevens een licht schijnen op de onvoorstelbare 300 jaar durende slavernij. Een boek dat tot nadenken stemt en nog lang blijft nazinderen.