Het boek begint met een hoofdstuk over een jongeman die op het punt staat gefusilleerd te worden. Hij is niet terug gekomen van zijn verlof als soldaat in de Eerste wereldoorlog en zal als deserteur sterven.

Na het dramatische eerste hoofdstuk volgt de weg naar de executie.
David Verbocht is een jonge leraar, hij staat in Elverdinge voor de zesde klas. Een jongeman met een eigen mening, een eenling. In een kleingeestige gemeente. Hij houdt van wandelen, maakt zich bij de gezagsdragers in het dorp niet geliefd doordat hij niet in god gelooft en zijn eigen gang gaat, zich niet wil plooien naar de wil van de bepalende figuren in het dorp.

De kinderen adoreren hem. De ouderen en ouders moeten hem niet. Al is dat in dit verhaal eerst en vooral de vader van Marcus Verschoppen.

Marcus Verschoppen, de fragiele intelligente zoon van een norse boer, is één van de kinderen in zijn klas. David krijgt een hechte band met de jongen. En ook met diens zachtaardige moeder. Hij leert de jongen zwemmen, neemt hem mee op zijn wandelingen, de jongen leeft op, is even vrij van de hardvochtigheid van zijn vader.

In het eerste deel van het boek wordt via flashbacks de jeugd van David en daarmee een jeugdtrauma uit de doeken gedaan. David verliest zijn jongere broertje op één van hun tochten door het bos. Het kleine broertje sterft, in de flashbacks wordt duidelijk wat er gebeurd is.

Ook de band met de jongen breekt op een noodlottige manier. WO I breekt uit en David moet naar het front. Nadat hij eerst in het cachot heeft gezeten omdat hij de schuld krijgt van het noodlottige einde van de jongen. En omdat er eindelijk een stok is om die goddeloze mee te slaan.

Net als de Verzonken Jongen speelt dit boek in Elverdinge, in de tijd dat de grootvader uit dat boek nog jong was. Die komt ook in dit boek voor, zoals er meer personages zijn die ook in het vorige boek voorkwamen.

Meester Mitraillette is wederom een fantastisch boek, een tragisch maar mooi verhaal uit een bikkelharde tijd, een jaar of honderd geleden in West Vlaanderen.
Jan Vantoortelboom schrijft mooi, het verhaal leest vlot, er gebeurt van alles, het ligt er nooit te dik bovenop, tragiek, liefde & genegenheid, waanzin van een oorlog, dood en verdriet en schuldgevoelens. Meester Mitraillette heeft het allemaal.