Na het wereldwijde succes van De jongen in de gestreepte pyjama komt John Boyne met een nieuwe jeugdroman. Het thema van De jongen op de berg is wederom de Tweede Wereldoorlog. Net als zijn voorganger is dit boek meer dan een kinderboek. Boyne slaagt er opnieuw in een verhaal te schrijven dat ook indrukwekkend is voor volwassenen.

Pierrot is zeven wanneer zijn moeder overlijdt, zijn vader pleegde zelfmoord toen hij vier was. Na een tijdje in het weeshuis wordt Pierrot in huis gehaald bij de man waarvoor zijn tante als huishoudster werkt: Adolf Hitler. De Berghof, het verblijf van Hitler op de Obersalzberg wordt een nieuw thuis voor Pierrot, die al snel Pieter wordt genoemd. Pieter ziet de Führer als zijn grote voorbeeld, met alle gevolgen van dien.

Onuitgesproken
Boyne weet precies de goede middenweg te vinden tussen wat wel en niet uitgesproken moet worden. Hierdoor krijgt het verhaal extra lading. Pieter begrijpt pas later in zijn leven waar hij eigenlijk precies getuige van is geweest tijdens zijn verblijf in Berghof. De gruwelijkheden van de oorlog worden nergens gespecificeerd maar zijn toch alom aanwezig. ‘Goed, hij mocht dan jong zijn, bedacht hij, maar hij wist tenminste dat een doucheruimte bouwen zonder water onzin was.’

Pieter krijgt steeds stukjes informatie die terugkijkend op de oorlog schrijnend zijn, maar op dat moment weinig voor hem betekenen. ‘De Führer trok een vies gezicht. ‘Ik heb liever een zuiver ras,” zei hij. […] Ik zou nooit toestaan dat een hond als Blondi haar bloedlijn bezoedelt door spielerei met zulke waardeloze schepsels.’

Kinderboek
Het nieuwe boek van Boyne is geschreven als een jeugdboek. Het taalgebruik is daarom eenvoudig en vooral in het begin, als Pieter jong is, is dit storend voor een volwassen lezer. Na de eerste paar hoofdstukken wordt dit minder. De moraal van het verhaal wordt tegen het einde van het boek ook overdreven expliciet uitgesproken: ‘Het verhaal van een jongen die eerst liefde en fatsoen in zijn hart had, maar die zich had laten bederven door macht.’ Een lezer die de moeite neemt door die stilistische dingen heen te kijken zal dit boek verslinden en het onder de indruk dichtslaan. De gelijkenis met De jongen in de gestreepte pyjama stoort niet en Boyne overtuigt opnieuw.

[Deze recensie verscheen eerder (2015) op CLEEFT]