Het boek op zich is een plaatje. De foto straalt de kracht uit die we van Mandela kennen, een mooie donkere, sterke man op leeftijd. Hij dwingt alleen maar respect af, zelfs op papier. Ik ben altijd al gefascineerd door de man Mandela en waar hij voor stond. Ik heb veel boeken van/over hem gelezen. Dat aspect zorgde er wel voor dat veel dingen uit dit boek me bekend voorkwamen en daarmee onderschrijft Ndaba veel van wat Mandela zelf ook heeft verteld. Vernieuwend is het dan ook alleen omdat het vanuit Ndaba is geschreven. De vertellingen vanuit de Xhosa zijn goed van toepassing in de fase waarin het verhaal zich op dat moment begeeft. Het gevoel dat Ndaba een eerbetoon schrijft was er niet. Wel dat hij graag uitspreekt hoe het was om bij hem op te groeien. Opvallend is dat hij geregeld toegeeft zaken zich niet goed te herinneren. Dat kan gezien zijn leeftijd en de omstandigheden van toen ook niet. Het gevoel dat Ndaba dit boek heeft geschreven en zich geregeld wat heeft laten influisteren laat me dan ook niet los. Hij kan bepaalde zaken gewoon niet weten zonder de kennis van anderen te gebruiken. Vanwege zijn leeftijd of omdat hij er gewoon niet bij aanwezig kan zijn geweest. Doet dat iets af het boek? Nee. Het verhaal bevat veel mooie en indringende momenten en belicht Madiba net vanuit een andere hoek.

Nelson Mandela blijft fascinerend, alsof je nooit genoeg krijgt van alles wat met hem te maken heeft. Ik heb dit boek dan ook graag gelezen. Zijn leven, zijn gevecht, de onrechtvaardigheid tegenover zijn overtuigingen maar vooral zijn rust, de uitstraling en zijn charisma. Daar krijg je elke keer weer kippenvel van. Ongeacht wie daarover schrijft. Dat Ndaba als kleinzoon zijn verhaal nu doet geeft het iets persoonlijks, op een andere manier dan eerdere boeken die ik las. Het verhaal leest prettig weg, de foto's zijn een mooi extraatje en alles zit goed in elkaar. De Afrikaanse gezegdes/wijsheden zijn wellicht onuitspreekbaar gebleken maar geven het boek een aparte sfeer.

'Een hoge boom vangt veel wind.'

Mandela was een voorbeeld en inspiratie voor velen, ook voor Ndaba. Maar ook het gemis, de politieke druk en de invloed van de publieke opinie spelen een prominente rol in hun leven. Dat maakte het leven van het jochie met de vechtstok uit Soweto bijzonder maar zeker niet benijdenswaardig. Natuurlijk gaat het verhaal over apartheid, mensenrechten en vooral het gebrek daaraan. Toch heeft Ndaba het boek een persoonlijke identiteit weten te geven en daardoor alleen al is het boek meer dan het lezen waard.

Het leven van Nelson Mandela diende een ideaal, een levensdoel. Hij was bereid om voor zijn ideaal te sterven. Tot op hoge leeftijd bleef Mandela een voorvechter van zijn idealen en een scherpe gesprekspartner. De band met zijn kleinzoon is volgens dit boek heel bijzonder geweest. Het boek is dat ook.

Vier mooie sterren.