Zeventig woorden en uitdrukkingen leren je heel wat over de taal in het wielerpeloton. Geen Algemeen Nederlands in het ‘Groot Vlaams Wielerwoordenboek’. In dit boek is het – uiteraard, hoe kan het ook anders - de Vlaamse taal die mag schitteren.
Hij weet, als een door de wol geverfde wielercommentator, bijna alles over deze mooie maar snoeiharde sport.
Zij is columniste van de krant De Morgen en al sinds prille leeftijd geobsedeerd door taal en het wielrennen.
Samen vormen de twee het gelegenheidsduo Michel Wuyts & Ann De Craemer.

“‘Gabarit’ is een wat plechtstatig woord dat gebruikt wordt om treinen te beschrijven. ‘Omgrenzingsprofiel’ betekent het letterlijk, bij renners datgene wat in het nauwsluitende lycra van de wielerpakjes gepropt zit: de torso, de overmatig gespierde benen en de ondermaatse armpjes.”

“Stoempen. Wie stoempt zit meestal in de puree.
Garrigou daarentegen bleef hardnekkig in het zadel. Ook hij stoempte zich voor verrot. Hij moest toezien hoe de schrandere Lapize een stuk van hem wegreed. Of was het wandelde? Lapize bereikte in ieder geval als eerste mens op twee fietswielen de top van de Tourmalet.”

In het ‘Groot Vlaams Wielerwoordenboek’ verzorgt Ann De Craemer de taalkundige uitleg, die ze knap inkleurt met interessante weetjes en woordspelingen.
Michel Wuyts neemt de treffende anekdotes, die hij haalt uit de rijke database die in zijn hoofd is opgeslagen, voor zijn rekening.
Het geheel vormt een geslaagde combinatie van amusante leerstof en zuiver leesplezier. Een erg toegankelijk boek, waarin de twee auteurs alles neerschrijven in een sappige en gespierde taal. Exquis leesvoer voor de echte fijnproevers, die beter de vaktaal van deze sport willen begrijpen en die wellicht zelf ook wel willen gebruiken.

“Tussen je kader hangen.
Zowel letterlijk – ze proppen zich ongemakkelijk rond het fietsframe om sneller te kunnen dalen – als figuurlijk – uitgeput na een paar uur bergop hangen ze als theedoeken aan het buizenstelstel.”

Uiteraard dekt deze vlag lang niet de hele lading. De schrijvers nemen slechts een aantal courante woorden en uitdrukkingen op in het boek. Geen saaie uiteenzettingen, wel ga je vaak met een brede glimlach snel verder naar een nieuwe ontdekking. ‘Cartouche verschieten’, ‘een groot mes draaien’, ‘plafonneren’, ‘ribbedebie zijn’. Tijdens het lezen ertussenuit knijpen is niet aan de orde.
Trouwens, het ‘Wieleriaans’ is een taal die evolueert en constant uitbreidt. Ook de coureurs dragen graag hun steentje (correctie: kassei!) bij.
Het mag zeker niet blijven bij deze unieke samenwerking; een vervolg dringt zich op.
Na het lezen van dit ravissante wielerwoordenboek is het ja of nee: wielerwee?

De tandem Wuyts & De Craemer bijt zich in geen enkel geval de tanden stuk op het Vlaamse wielerjargon. Integendeel!