De novelle 'Pensioen' handelt in hoofdzaak over de schoonfamilie van Frans Laarmans.
Zij schoonbroer Willem Verstappen heeft een kind met Bertha. Maar wanneer de oorlog uitbreekt en hij naar het front moet vertrekken is hij nog niet getrouwd.
Hij wordt krijgsgevangen genomen en erkent zijn kind zodat Bertha een vergoeding krijgt.
Wanneer hij echter op het einde van de oorlog overlijdt ontstaat binnen zijn familie een strijd over het oorlogspensioen.

Elsschot schrijft in zijn zakelijke stijl met een vlijmscherpe pen over de bekrompenheid en het egoïsme binnen de familie van Willem Verstappen.
Hoofddoel daarbij is het geldelijk gewin en het vrijwaren ervan.
Vooral de moeder van Willem Verstappen wordt daarbij door Elsschot meesterlijk neergezet in in al haar hebzucht en verering van haar zoon en zijn nagedachtenis.