Het eerste werk van een beroemde en geliefde schrijver lezen, het is een ervaring. Een bijzondere ervaring, gezien het oeuvre dat Haruki Murakami sinds eind jaren ’70 op zijn naam heeft staan. Zowel Luister naar de wind als Flipperen in 1973 zijn voorzien van uitgebreid voorwoord door Murakami zelf, wat helpt de verhalen in perspectief te zetten. Hij schrijft in Flipperen in 1973:

“Zoals de professor tegen zijn scriptiestudent zei: ‘Je schrijft goed, je redeneert prachtig, je zegt alleen niets.’ Dit was net zoiets.” (blz. 86)

Natuurlijk heeft Murakami het hier niet over zijn eigen werk, maar het is wel erg toepasselijk. Beideverhalen gaan inhoudelijk over weinig noemenswaardige dingen. Vooral Luister naar de wind kenmerkt zich door het ontbreken van een heldere verhaallijn. De beide mannelijke personages, de ik-persoon en een jongen genaamd de Rat, doden hun vrije tijd in de zomer met het drinken van grote hoeveelheden bier in een bar, en hebben nietszeggende relaties met vrouwen die even snel eindigen als ze beginnen.

Flipperen in 1973 biedt de lezer wat dat betreft iets meer houvast, met dezelfde hoofdpersonen en een zoektocht naar een flipperkast. Veel heeft dit echter niet om het lijf. Maar beide boeken bieden zoveel meer dan een onsamenhangend verhaal. Het biedt bovenal een kijkje in de hersenpan van Murakami. Je ziet, voelt en ervaart zijn eerste schreden als schrijver. En dat is bijzonder. De Murakami-elementen die in zijn latere boeken zo kenmerkend zijn, zitten er namelijk al in. In Flipperen in 1973 bijvoorbeeld wordt zelfs uitgebreid gesproken over katten. Daarnaast is het een vertrouwd gevoel om in beide boeken te lezen over dagelijkse beslommeringen van personages, die niks lijken te doen maar toch hele bladzijdes vullen.

Het eten van een maaltijd verheft Murakami ook in zijn eerste boeken tot kunst. Het doorbrengen van een avond in een kroeg is niet zomaar een gebeurtenis maar onderdeel van de karakters van zijn personages. Het één bestaat niet zonder het ander. Net als het latere werk, Norwegian Wood, Kafka op het strand, De opwindvogelkronieken en 1Q84, ook niet bestaan zonder deze eerste twee romans. Deze keukentafelromans, verwijzend naar de plek waar Murakami enkel deze twee boeken schreef, horen onlosmakelijk bij de totstandkoming van Murakami, de wereldberoemde schrijver.

Zelf zegt hij hierover in het voorwoord:

“De kracht van deze werkjes ligt in hun ongrijpbaarheid en in het feit dat ze een onafscheidelijke combinatie zijn van kop en munt. Misschien ergert de lezer zich eraan, maar ik hoop dat hij er ook begrip voor heeft.Dit was ik vroeger, en hoe ik het ook wend of keer, dit zal ik altijd zijn.”

Zijn deze twee boeken voorbeelden van perfecte literatuur? Nee, zeker niet. Maar wat ze wel zijn, zijn unieke inkijkjes in de vroege vertelgeest van Murakami. De aarzeling van Murakami’s pen is voelbaar, maar ontroert tevens; dit is het werk van een schrijver die zichzelf nog moet uitvinden. Het is daarnaast zijn meest oprechte werk; deze boeken heeft hij in latere stadia nooit aangepast of gewijzigd. Ze zijn nog altijd precies hetzelfde als toen hij ze vers inleverde voor de schrijfwedstrijd die hem beroemd maakte. Luister naar de wind en Flipperen in 1973 zijn, kortom, onmisbaar voor elke fan.