บทท ๑ บทน ำ ๑.๑ ท มำและควำมส ำค ญ - PDF
บทท ๑ บทน ำ ๑.๑ ท มำและควำมส ำค ญ
Download "บทท ๑ บทน ำ ๑.๑ ท มำและควำมส ำค ญ"
ยุวรัตน์ สมิธ
1 บทท ๑ บทน ำ ๑.๑ ท มำและควำมส ำค ญ เน องจากช มชนท องถ นในอาเภอสามช ย เป นช มชนท ผล ตส งทอจากผ าด ายประด ษฐ ผ าฝ ายและผ าไหม อ นได แก ผ าแพรวา ผ าแถบลายข ด สาหร บตกแต งผ าถ ง เส อ-กระโปรง ซ งผ าแถบลายข ดส วนใหญ ทาจากเส น ไหม เส นด ายประด ษฐ หร อเส นฝ ายเป นท น ยมของบ คคลในช มชนและเป นส นค า O-TOP ของอาเภอสามช ยเพ อ เป นของฝากหร อของกาน ล จากการส งเกตของคณะผ จ ดทาพบว าช มชนในอาเภอสามช ยน ยมปล กไม ประด บ ค อ ต นล นม งกรและ ต นงาช าง ซ งปล กเป นแนวร วและปล กเป นไม ประด บภายในบ านและภายในอาคารสาน กงาน ซ งเม อนาใบล น ม งกรและใบงาช างมาท บแล วจะม เส นใยคล ายเส นด ายท ม ค ณล กษณะและค ณภาพด ม ความย ดหย น คงทนน าจะ นามาใช แทนเส นด ายได ด งน นคณะผ จ ดทาจ งนาเส นใยด งกล าวมาย อมส โดยใช สารย อมจากธรรมชาต แล วศ กษาค ณล กษณะ และค ณภาพของเส นใยหล งการย อมเพ อท จะนามาทอเป นแถบลายข ด แล วนาแถบลายข ด ด งกล าวมาทดสอบ ค ณภาพ เพ อนาไปตกแต งเส อผ าซ งเป นส งทอภ ม ป ญญาท องถ นอาเภอสามช ย และเป นการส งเสร มสน บสน น ผล ตภ ณฑ ภ ม ป ญญาชาวบ าน ๑.๒ จ ดม งหมำยของกำรศ กษำค นคว ำ ๑. เพ อศ กษาล กษณะและค ณภาพของเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรและใบงาช าง ๒. เพ อศ กษาชน ดสารย อมและว ธ ย อมส เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรจากสารย อมธรรมชาต ๓. เพ อศ กษาล กษณะและค ณภาพของเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรหล งจากการย อมส เส นใย ๔. เพ อศ กษาค ณภาพ แถบลายข ด จากเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร ๑.๓ สมม ต ฐำนของกำรศ กษำค นคว ำ ๑. ใบล นม งกรและใบงาช าง สามารถนามาทาเป นเส นใยธรรมชาต ท ม ค ณล กษณะและค ณภาพได ๒. เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถย อมส จากสารย อมธรรมชาต และส เคม ได ๓. เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งการย อมส เส นใยจะม ค ณล กษณะและค ณภาพด ๔. เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถทอเป นแถบลายข ดท ม ค ณภาพได ๑.๔ ต วแปรท ใช ในกำรทดลอง จำกกำรทดลองท 1 เร องกำรศ กษำค ณสมบ ต และค ณภำพเส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรและใบงำช ำง ป ญหำ ค อ ใบล นม งกร และใบงาช างสามารถนามาทาเป นเส นใยธรรมชาต ท ม ค ณล กษณะและค ณภาพด ได หร อไม สมมต ฐำน ใบล นม งกรและใบงาช าง สามารถนามาทาเป นเส นใยธรรมชาต ท ม ค ณล กษณะและค ณภาพด ได ต วแปรต น ค อ ใบล นม งกร และใบงาช าง ต วแปรตำม ค อ ล กษณะ ค ณภาพของเส นใยธรรมชาต ต วแปรควบค ม ค อ ชน ดของพ ชท นามาทาเส นใย,ความร อนอ ณหภ ม ท ใช ร ดเส นใยธรรมชาต
2 ~ ๒ ~ จำกกำรทดลองท ๒ เร องกำรศ กษำว ธ กำรย อมส เส นใยธรรมชำต จำกสำรย อมธรรมชำต และส เคม ป ญหำ ค อเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถย อมส จากสารย อมธรรมชาต และส เคม ได หร อไม สมมต ฐำน ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถย อมส จากสารย อมธรรมชาต และส เคม ได ต วแปรต น ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร ต วแปรตำม ค อ ว ธ การย อม,ส ของเส นใยธรรมชาต, สารช วยย อม ต วแปรควบค ม ค อ ปร มาณสารย อม,ระยะเวลาในการย อม,ปร มาณสารช วยย อม จำกกำรทดลองท ๓ เร องศ กษำค ณสมบ ต และค ณภำพของเส นใยธรรมชำต หล งจำกกำรย อมส เส นใย ป ญหำ ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งการย อมส เส นใยจะม ค ณล กษณะและค ณภาพด หร อไม สมมต ฐำน ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งการย อมส เส นใยจะม ค ณล กษณะและค ณภาพด ต วแปรต น ค อ เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ย อมจากสารย อม ต วแปรตำม ค อ ล กษณะและค ณภาพของเส นใยธรรมชาต ท ทนต อความร อน สารซ กและกรดเกล อ ต วแปรควบค ม ค อ อ ณหภ ม ความร อนของเคร องร ด,ขนาดเส นใยธรรมชาต,ชน ดเส นใยธรรมชาต,ระยะ เวลา,ชน ดของผงซ กผ า, ปร มาณสาร จำกกำรทดลองท ๔ เร องศ กษำค ณภำพแถบลำยข ดจำกเส นใยธรรมชำต ใบล นม งกร ป ญหำ ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถทอเป นแถบลายข ดท ม ค ณภาพด ได หร อไม สมมต ฐำน ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถทอเป นแถบลายข ดท ม ค ณภาพได ต วแปรต น ค อ แถบลายข ดจากเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร ต วแปรตำม ค อ ค ณล กษณะและค ณภาพแถบลายข ดจากเส นใยธรรมชาต ต วแปรควบค ม ค อ อ ณหภ ม, ปร มาณสาร, เวลา,ขนาดแถบลายข ด ๑.๕ ขอบเขตกำรศ กษำค นคว ำ ๑. ศ กษาค ณล กษณะและค ณภาพของเส นด ายธรรมชาต โดยศ กษาความย ดหย นและความคงทนต อ ความร อนของเส นใยธรรมชาต ท ได จากใบล นม งกร และใบงาช างเท าน น ๒. ศ กษาว ธ การย อมส เส นใยธรรมชาต ด วยสารย อมจาก ขม น, ดอกอ ญช น,เปล อกนนทร และ ส เคม ย อม ๓. ศ กษาความคงทนต อความร อนของเส นใยธรรมชาต จากเตาร ด ท ระด บอ ณหภ ม ระด บ 3 ๔. ศ กษาความคงทนต อสารซ กฟอก บร สเอกเซล ส ตรมาตรฐานซ กด วยม อ ๕. ศ กษาความคงทนต อกรดเกล อซ งได จาก โซเด ยมคลอไรด (NaCl) ๖. ศ กษาการย อมส เส นด ายธรรมชาต ด วยสารจากธรรมชาต และสารเคม โดยการศ กษาจาก ๓ ว ธ ค อ ว ธ ท ๑ ค อ ย อมเส นใยธรรมชาต ด วยสารย อมธรรมชาต โดยการบดแล วนามาย อมเลย ว ธ ท ๒ ค อ ย อมเส นใยธรรมชาต ด วยสารย อมธรรมชาต โดยการต มทาเป นสารละลายแล วจ งนามาย อม ว ธ ท ๓ ย อมเส นใยธรรมชาต ด วยส เคม
3 ~ ๓ ~ ๗. ศ กษาเส นใยธรรมชาต ท นามาทดสอบ แบ งเป น ๒ กล มโดย กล มท ๑ นาไปฟอกด วยสารฟอกขาว หร อ สารละลายโซเด ยมไฮโปคลอไรด (Sodium hypochlorite Solution) โดยม ว ธ การฟอก ค อ นาสารฟอกขาวมาเตร ยมผสมเป น สารละลาย ในอ ตราส วน ๑๐ ml. : ๑๐๐ ml. แล วนาเส นใยธรรมชาต ลงต มประมาณ ๕ นาท แล วนาไปล างน าสะอาด ผ งให แห ง ส งเกต ล กษณะของเส นใยบ นท กผล กล มท ๒ ไม ฟอกขาว ๑.๖ ข อตกลงเบ องต นและศ พท เทคน ค ๑. ใบพ ชท นามาทาเส นใย หมายถ ง ใบล นม งกร และใบงาช างในเขตอาเภอสามช ยเท าน น ๒. สารย อมธรรมชาต หมายถ ง สารย อม ๓ ชน ด ค อ ๑.ขม น ๒.ดอกอ ญช น ๓. เปล อกนนทร ๓. สารช วยต ดส เส นใย หมายถ ง น าโคลน,น าป นใส,น ามะขามเป ยก ๔. สารฟอกขาว หมายถ ง สารละลายโซเด ยมไฮโปคลอไรด (Sodium hypochlorite Solution) ๕. กรดเกล อ หมายถ ง โซเด ยมคลอไรด (NaCl) ๖. สารซ กฟอก หมายถ ง ผงซ กฟอกส ตรซ กด วยม อของ บร สเอกเซล ๑.๗ ผลท คำดว ำจะได ร บ ๑. สามารถทาเส นใยธรรมชาต ได ๒. สามารถทอแถบลายข ด ท ม ค ณภาพและสวยงามจากเส นใยธรรมชาต ได ๓. ได ร จ กนาความร ท ได ไปใช ในช ว ตประจาว น ๔. ได ใช ท กษะกระบวนการทางว ทยาศาสตร ในการแก ป ญหาก บท องถ น
4 ต นงำช ำง ร ปท 1 ต นงาช าง ~ ๔ ~ บทท 2 เอกสำรท เก ยวข อง ช อว ทยำศำสตร : Sansevieria cylindrica Bojer ช อวงศ : DRACAENACEAE ลำต น เป นล กษณะแท งกลมๆ ส เข ยว แทงข นมาจากใต ด นท เด ยวยาว ข นมาเป นส เข ยวสดประมาณ 1 ศอกเศษ ส วนปลายเร ยวแหลม คล าย งาช างส เข ยว ใบ ใบอ อนของว านน จะเป นส เข ยวสดใส พอแก จ ดส เข ยวของใบน จะเป นส เข ยวเข ม ออกส ลายขาวสล บก นอย แตกต างจากเม อย งอ อนอย เวลาออกดอก ก านดอกจะแทงออกมาจากโคนกอ หาต นส งข นไปอ กก จะม ดอกตามก านใบไปเร อยๆ จนกระท ง ถ งส วนปลายของก านท เด ยว ดอก จะเป นส น าตาลค อนข างเข ม เวลาบานออกจะเห นเป นส ขาวตามกล บดอกของใบ ส งกล นหอม ล กษณะเด น ของว านหางช างอ กอย างค อ หอมได ทนนาน ดอกก อย ทนนาน จ งเหมาะท จะปล กบร เวณบ าน ต นล นม งกร ร ปท 2 ต นล นม งกร ช อสำม ญ : Mather - in - law's Tongue ช อว ทยำศำสตร : Sancivieria. ตระก ล AGAVACEAE ถ นกำเน ด แถบทว ปย โรปและอเมร กาเหน อ ล กษณะท วไปล นม งกรเป นพรรณไม ท ม ลาต นเป นห ว หร อเหง าอย ในด น ล กษณะลาต นเป นข อ ๆ ใบเก ดจากห วท โผล ออกมาพ นด นเป นกอ ล กษณะใบยาวปลายแหลม แข งเป นม น ขอบ ใบเร ยบ โค งงอเล กน อย ขอบใบม ส เหล องกลางใบส เข ยวอ อน ประด วยเส นส เข ยวเข ม ขนาดของใบกว าง ประมาณ 4-7 เซนต เมตร ยาวประมาณ เซนต เมตร ก านดอกประกอบด วยกล มดอกเป นช น ๆ ล กษณะดอก ม ขนาดเล ก ออเร ยงก นเป นแนวตามช นของก านดอกดอกม ส ขาวม กล บประมาณ 5 กล บ ขนาดดอกบานเต มท 2 เซนต เมตร ล กษณะขนาดใบ และส ส น จะแตกต างก นไปตามชน ดพ นธ ต นล นม งกรม ล กษณะเป นกาบ ใบแข ง เหม อนล นง หร อล นม งกร ต นส งประมาณ 2-4 ฟ ต ใบกว างประมาณ 2 น ว ถ าปล กได สมบ รณ จะม ดอกเป นช อ ดอกเล ก ๆ ส ขาอมเข ยว ดอกหอมอ อน ๆ และเป นยาวเหน ยว ๆ คล ายน าผ ง การปล กควรใช ด นร วนซ ย ไม ต องรด น าบ อย ควรเปล ยนด นป ละคร ง ถ าปล กในน าสามารถอย และเต บโตได หลายป โดยไม ต องเปล ยนกระถาง
5 อ ญช น ~ ๕ ~ ช ออ งกฤษ: Asian pigeonwings ช อว ทยำศำสตร Clitornia ternatea L. วงศ LEGUMINOSAE ส วนท ให ส ค อ ดอก ส ท ได ค อ น าเง น ร ปท 3 ดอกอ ญช น ล กษณะทำงพฤกษศำสตร ไม พ มขนาดเล กถ งขนาดกลาง ลาต นกลมตรง ม ล กษณะเป นข อปล อง ใบ แคบเร ยวยาว ปลายใบแหลม ขอบใบเร ยบ ก านใบแผ เป นกาบห มลาต น พ นใบเป นส เข ยว ม ลายด างขาวเป น แนวยาวตามความยาวของใบ นนทร ช อว ทยำศำสตร Peltophorum pterocarpum Back. ex Heyne วงศ Leguminosae ช อท องถ น กระถ นแดง กระถ นป า สารเง น ส วนท ให ส ค อ เปล อก ส ท ได ค อ ชมพ แดง, แดงน าตาล ร ปท 4 นนทร ล กษณะทำงพฤกษศำสตร นนทร เป นไม ต นผล ดใบขนาดกลาง ลาต นค อนข างเปลาตรง ส ง 8-15 เมตร ชอบข นตามป าชายหาด เปล อกส เทาค อนข างเร ยบ หร อแตกเป นสะเก ด เล กๆ ท วไป เร อนยอดเป นร ปร มหร อร ปทรงกลมกลายๆ ม ผ น ยมปล กเป นไม ประด บก นมากเพราะพ มใบและ ดอกสวยงาม นอกจากน ใบท ร วงๆ ย งใช ทาป ยปล กพวกกล วยไม ด นและไม ดอกอ นๆ ได ด มาก นนทร ย งใช พ นธ ไม ชน ด P.dasyrachis Kurz อ กด วย ชน ดน ห ใบจ กย อยเป นฝอย ช อดอกไม แตกแขนงจะออกทางด านข างของก ง ตามง ามใบห อยย อยลง ก านดอกจะโค งกล บและเมล ดเร ยงตามขวาของฝ ก พบข นตามป าผสมและป าโปร งท วๆ ไป ขม น ช อว ทยำศำสตร Curcuma longa Linn วงศ ZINGIBERACEAE ช อท องถ น ขม น (ท วไป) ขม นแกง ขม นหยวก ขม นห ว ข ม น หม น (ใต ) ตายอ (กะเหร ยง- กาแพงเพชร) สะยอ ( กะเหร ยง-แม ฮ องสอน) ส วนท ให ส ค อ ราก, ห ว ส ท ได ค อ เหล อง ร ปท 5 ขม น ล กษณะทำงพฤกษศำสตร ขม นเป นพ ชล มล ก ต นส งประมาณ ซม. ม เหง าอย ใต ด น เน อในของเหง าม ส เหล องเข มจนถ งส แดงเข มม กล นหอมเฉพาะ ใบ เป นใบเด ยวก านยาวใบ เร ยวและปลายแหลม กว าง ซม. ยาว ซม.
6 ~ ๖ ~ ดอก เป นดอกช อทรงกระบอก ม ก านช อแทงจากเหง าโดยตรงยาว 7-15 ซม. ดอก ย อยส เหล องอ อน ม กล บ ประด บส เข ยวอมชมพ ดอกบานคร งละ 3-4 ดอก ผล ร ปกลม ม 3 พ สำรฟอกขำวหร อสำรละลำยโซเด ยมไฮโปคลอไรด (Sodium hypochlorite Solution) หน งในบรรดาผล ตภ ณฑ ทาความสะอาดเส อผ า ท เหล าค ณแม บ านท งหลายน าจะค นเคยก นเป นอย างด ก คงจะหน ไม พ น น ำยำซ กผ ำขำว สารเคม ชน ดหน งท เป นองค ประกอบสาค ญ ในน ายาซ กผ าขาวท ผ ผล ตน ยม ใช ค อ โซเด ยมไฮโปคลอไรด ซ งนอกจะม ค ณสมบ ต ในการขจ ดคราบเป อนและฟอกผ าขาว ย งม ฤทธ ในการ ฆ าเช อได ด วย ในบางกรณ จ งม การนาน ายาซ กผ าขาวมาใช ประโยชน เป นน ายาฆ าเช อสาหร บราดพ น เช น ในช วงเหต การณ ส นาม ข อม ลจากกรมควบค มโรค ได แนะนาให ใช น ายาฆ าเช อท ม ส วนผสมของโซเด ยมไฮ โปคลอไรด ความเข มข น 0.5 1% ราดบร เวณพ นท ต องการฆ าเช อ รวมไปถ งท งการใช ล างพาหนะท ขนย าย ผ เส ยช ว ต อย างไรก ตามต องระว งการใช ก บว ตถ ท เป นโลหะหน ก เช น เหล ก ทองแดง และ น คเก ล เป นต น โครงสร ำงทำงเคม และกลไกกำรขจ ดครำบ โซเด ยมไฮโปคลอไรด ม โครงสร างทางเคม ค อ NaOCl ในน ายาซ กผ าขาวโซเด ยมไฮโป- คลอไรท จะแตกต วออกเป น Na+ และ ClO- ซ งจะเก ดการเปล ยนแปลงต อไปเป นเกล อ NaOH และ HClO โซเด ยมไฮโปคลอไรด เป นสารออกซ แดนท ท ร นแรงเก ดการปลดปล อยแอคท ฟออกซ เจน [O] ท เป นต วการใน การฟอกขาวให ก บเส อผ าน นเอง ในผล ตภ ณฑ น ายาซ กผ าขาวบางชน ดอาจม ส วนผสมของเกล อ NaOH อย ในผล ตภ ณฑ ด วย เพ อทาให สารม ความเป นด าง เพราะในบางคร ง หากน าท ใช ตามบ านม ความเป นกรดเล กน อย จะไปทาปฏ ก ร ยาก บ โซเด ยมไฮโปคลอไรด เก ดเป นกาซคลอร นซ งม ความเป นพ ษและย งลดประส ทธ ภาพการทางานของน ายาซ กผ า ขาว การเต มเกล อ NaOH จ งจะช วยให ผล ตภ ณฑ ม ความคงต วมากข น สำรช วยย อม หร อ สำรกระต นส เป นสารท ช วยให ส ต ดก บเส นด ายด ข นและเปล ยนเฉดส ธรรมชาต ให เปล ยนแปลงไปจากส เด ม ในสม ย โบราณจะใช การเต มม ลหร อป สสาวะส ตว ลงไปในถ งย อม ป จจ บ นม การใช สารท ได จากท งสารเคม และสาร ธรรมชาต ด งน (1) สำรช วยย อมเคม (มอร แดนท ) หมายถ ง ว ตถ ธาต ท ใช ผสมส เพ อให ส ต ดแน นก บผ าท ย อม ส วนใหญ เป น เกล อของโลหะพวกอล ม เน ยม เหล ก ทองแดง ด บ ก โครเม ยม สาหร บมอร แดนท ท แนะนาให ใช สาหร บการย อม ระด บอ ตสาหกรรมในคร วเร อนเป นสารเคม เกรดการค า ซ งม ราคาถ ก ค ณภาพเหมาะสมก บงาน ม ว ธ การใช งานท สะดวกโดยการช ง ตวง ว ดพ นฐาน แล วนาไปละลายน าตามอ ตราส วนท ต องการและหาซ อได ง ายจากร านค า สารเคม ทางว ทยาศาสตร หร อทางการแพทย ท วไป (2) สำรช วยย อมธรรมชำต (มอร แดนท ธรรมชำต ) หมายถ ง สารประกอบน าหม กธรรมชาต ท ช วยในการย ด ส และบางคร งทาให เฉดส เปล ยน เช น น าป นใส น าด าง น าโคลน และน าบาดาล น ำป นใส ได จากป นขาวท ใช ก นก บหมาก หร อทาจากป นจากการเผาเปล อกหอย โดยละลายป นขาวใน น าสะอาด ท งไว ให ตกตะกอน จะได น าป นใสมาใช เป นสารช วยย อมต อไป
7 ~ ๗ ~ น ำด ำง หร อน ำข เถ ำ ได จากข เถ าพ ช เช น ส วนต างๆ ของกล วย ต นผ กขม เปล อกของผลน น กากมะพร าว เป นต น เล อกพ ชชน ดใดชน ดหน งท ย งสดๆ นามาผ งแดดให หมาด จากน นเผาให เป นข เถ าส ขาว นาข เถ า ไปใส ในอ างท ม น าอย กวนให ท วท งไว 4 5 ช วโมงข เถ าจะตกตะกอน นาน าท ได ไปกรองให สะอาด แล วจ งนาไปใช งาน เร ยกว า น าด างหร อน าข เถ า อ กว ธ หน งนาข เถ าท ได ไปใส ใน กรด ได จำกพ ชท ม รสเปร ยว เช น น ามะนาว น าใบหร อฝ กส มป อย น ามะขามเป ยก น ำบำดำล หร อ น าสน มเหล ก จะใช น าบ อบาดาลท เป นสน ม หร อนาเหล กไปเผาไฟให แดงแล วนาไปแช ในน า ท งไว 3 ว นจ งนาน าสน มมาใช ได น าสน มจะช วยให ส เข มข น ให เฉดส เทา-ดาเหม อนมอร แดนท เหล ก แต ถ าสน มมากเก นไปจะทาให เส นใยเป อยได เช นก น น ำโคลน เตร ยมจากโคลนใต สระ หร อบ อท ม น าข งตลอดป ใช ด นโคลนมาละลายในน าเปล าส ดส วนน า 1 ส วนต อด นโคลน 1 ส วนจะช วยให ได โทนส เข มข น หร อโทนส เทา-ดาเช นเด ยวก บน าสน ม กำรใช สำรช วยย อมในกำรย อมผ ำม 3 ว ธ ค อ 1. การใช ก อนการย อมส ซ งต องนาเส นด ายไปช บสารช วยย อมก อนนาไปย อมส ธรรมชาต 2. การใช พร อมก บการย อมส เป นการใส สารช วยย อมไปในน าส แล วจ งนาเส นด ายลงย อม 3. การใช หล งย อมส นาเส นด ายไปย อมส ก อนแล วจ งนาไปย อมก บสารช วยย อมภายหล ง เส นใยเซลล โลสธรรมชำต (Natural cellulose fiber) เส นใยธรรมชาต จากพ ชท กชน ดจ ดเป นเส นใยประเภทเซลล โลสท ม องค ประกอบทางเคม ประกอบไป ด วยธาต หล กค อ คาร บอน 44.4% ไฮโดรเจน 6.2% และ ออกซ เจน 49.4% ม โครงสร างประกอบด วยหน วยข น พ นฐานซ งเร ยกว า Anhydro-d-glucose ต อก นเป นล กโซ โมเลก ลยาว แต ละหน วยของกล โคสประกอบด วยหม โฮ ครอกซ ลท งหมด 3 หม ด วยก น ซ งเหม อนก บโครงสร างของน าตาลท วไปแต เน องจากโมเลก ลต อก นยาวเป น ล กโซ ทาไม ไม ละลายน าเหม อนก บท ไม เก ดก บน าตาล โครงสร างทางเคม น น บว าม บทบาทอย างย งต อการ กาหนดสมบ ต ของเส นใย กล าวค อ หม ไฮดรอกซ ล จะเป นต วด งด ดน าทาให ม ความสามารถในการด ดซ ม ความช นได ด อ กท งเป นจ ดท ก อให เก ดปฏ ก ร ยา ก บกรดแอซ ต กได เป นเซลล โลสซ เทตหร อ เส นใยประด ษฐ ชน ด แอซ เทตน นเอง ล กษณะการเร ยงต วเป นล กโซ โมเลก ลยาวทาให ม ความแข งแรงส งตามไปด วย นอกจากน นแล ว ใน โครงสร างบร เวณท เป นการต อก นของธาต -c-o-c- จะเป นบร เวณท ถ กทาลายได ด วย ผลจากการเก ดออกซ เดช น หร อจากการถ กทาลายด วยสภาพภ ม กาศ ทาให โมเลก ลยาวขาดลงกลายเป นส วนเล กๆคล ายก บน าตาลแล วสลาย เป นอาหารของพ ชแล วส ตว ต อไป ล กโซ โมเลก ลยาวของกล โคสท ได กล าวมาแล ว สามารถทาการตรวจว เคราะห ได โดยจากค าของน าหน กโมเลก ล ในกรณ ของฝ ายม ค าต งแต 100,000 ไปจนถ ง1-2 ล าน ของล น น ป าน ปอ อาจ ม น าหน กโมเลก ลส งถ ง 6 ล าน เส นใยเรยอนท เป นเส นใยประด ษฐ ในช วง 20, ,000 หร อเย อกระดาษม น าหน กโมเลก ลเพ ยงประมาณ 4,000 เท าน นเอง
8 ~ ๘ ~ บทท 3 อ ปกรณ และว ธ กำรทดลอง จำกกำรทดลองท 1 เร องกำรศ กษำค ณสมบ ต และค ณภำพเส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรและใบงำช ำง ป ญหำ ค อ ใบล นม งกร และใบงาช างสามารถนามาทาเป นเส นใยธรรมชาต ท ม ค ณล กษณะและค ณภาพด ได หร อไม สมมต ฐำน ใบล นม งกรและใบงาช าง สามารถนามาทาเป นเส นใยธรรมชาต ท ม ค ณล กษณะและค ณภาพด ได จ ดประสงค กำรทดลอง ค อ เพ อศ กษาค ณสมบ ต และค ณภาพเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร และใบงาช าง ว สด -อ ปกรณ ๑. ใบล นม งกร จานวน 5 ใบ 2. ใบงาช าง จานวน 5 ใบ 1. เคร องร ดผม จานวน 1 เคร อง 4. เคร องช งสปร ง จานวน 1 เคร อง ๕. มวลน าหน ก 5 กร ม,10 กร ม, 20 กร ม,100 กร ม, 200 กร ม,300 กร ม, 500 กร ม ๖. สารฟอกขาว หร อ สารละลายโซเด ยมไฮโปคลอไรด (Sodium hypochlorite Solution) ๗. เตาไฟฟ า จานวน 1 เคร อง ว ธ กำรทดลอง ๑. เล อกใบใบล นม งกร และใบงาช างท ได ขนาด ไม ใช ใบอ อน นาใบพ ชท ง 2 ชน ด มาท บเพ อเอาเส นใย แล วนาไปล างทาความสะอาด ๒. นาเส นใยไปผ งให แห ง ส งเกตล กษณะของเส นใย ๓. แบ งเส นใยท ง 2 ชน ด ออกเป น 2 กล ม โดย กล มท 1 นาไปฟอกด วยสารฟอกขาว หร อ สารละลายโซเด ยมไฮโปคลอไรด (Sodium hypochlorite Solution) โดยม ว ธ การฟอก ค อนาสารฟอกขาวมาเตร ยมผสมเป น สารละลายในอ ตราส วน 10 ml.:100 ml. แล วนาเส นใยธรรมชาต ลงต มประมาณ 5 นาท แล วนาไปล างน าสะอาด ผ งให แห ง ส งเกต ล กษณะของเส นใยบ นท กผล กล มท 2 ไม ฟอกขาว ๔. นาเส นใยท ง 2 กล ม มาทดสอบค ณภาพความย ดหย นของเส นใยด วยการด ง จากมวลน าหน ก ส งเกต และบ นท กผลการทดลอง ๕. นาเส นใยท ง 2 กล มมาทดสอบค ณภาพเส นใยก บความร อนโดยการร ดด วยเคร องร ดผมท อ ณหภ ม 140 องศาเซลเซ ยส โดยน บจานวนคร งท ร ด 5,10,15 คร ง แล วนามาด ง ด วยมวลน าหน ก ส งเกตและ บ นท กผล ต วแปรต น ค อ ใบล นม งกร และใบงาช าง ต วแปรตำม ค อ ล กษณะ ค ณภาพของเส นใยธรรมชาต ต วแปรควบค ม ค อ ชน ดของพ ชท นามาทาเส นใย,ความร อนอ ณหภ ม ท ใช ร ดเส นใยธรรมชาต
9 ~ ๙ ~ จำกกำรทดลองท 2 เร องกำรศ กษำว ธ กำรย อมส เส นใยธรรมชำต จำกสำรย อมธรรมชำต และส เคม ป ญหำ ค อเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถย อมส จากสารย อมธรรมชาต และส เคม ได หร อไม สมมต ฐำน ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถย อมส จากสารย อมธรรมชาต และส เคม ได จ ดประสงค กำรทดลอง ค อ เพ อศ กษาว ธ การย อมส เส นด ายธรรมชาต จากสารย อมธรรมชาต และส เคม ว สด -อ ปกรณ ๑. เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร จานวน 10 กร ม ๒. เคร องช งสาร จานวน 1 เคร อง 3. ช ดครกบดสาร จานวน 1 ช ด 4. น าเปล า จานวน 1,000 ม ลล ล ตร 5. ขม น จานวน 200 กร ม. ๖. ดอกอ ญช น จานวน 200 กร ม 7. เปล อกนนทร จานวน 200 กร ม 8. ส เคม จานวน 5 กร ม 10. นาฬ กาจ บเวลา จานวน 1 เคร อง 11. บ กเกอร ขนาด 150 ml. จานวน 15 ใบ 12. ครกบด จานวน 1 ช ด ว ธ กำรทดลอง ๑. นาเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร ท ได จากการทดลองท 1 มาย อมด วยสารย อมธรรมชาต จากขม น ดอกอ ญช น เปล อกนนทร โดยทาการย อมจาก 2 ว ธ ค อ ว ธ ท 1 ค อ ย อมเส นใยธรรมชาต ด วยสารย อมธรรมชาต โดยการบดแล วนามาย อมเลย ด วยการนา ขม น,ดอกอ ญช น และเปล อกนนทร ล างให สะอาดนามาห นเป นช นเล กๆแล วใช ครกบดให ละเอ ยด แล วนาไปหม กย อมเส นใยธรรมชาต ในอ ตราส วนระหว างเส นใยก บสารย อมธรรมชาต ค อ1g.:100 g. ว ธ ท 2 ค อ ย อมเส นใยธรรมชาต ด วยสารย อมธรรมชาต โดยการทาเป นสารละลายแล วจ ง นามาย อม โดยการนา ขม น,ดอกอ ญช น และเปล อกนนทร ล างให สะอาดนามาห นเป นช นเล กๆแล วนาไปต มก บ น าในอ ตราส วน ระหว างสารย อมก บน า 1 : 1 นามากรองทาเป นสารละลาย แล วนาไปหม กย อมส เส นใย ธรรมชาต ในอ ตราส วนระหว างเส นใย ก บสารย อมธรรมชาต ค อ 1g. : 50 ml. ๒. นาเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร ท ได จากการทดลองท 1 มาย อมด วย ส เคม ย อมส เส นใย โดยทาการย อม ว ธ ท 3 ค อ ย อมเส นใยธรรมชาต ด วยส เคม โดยการนาส เคม ต มละลายก บน า แล วนาเส นใย ธรรมชาต ลงย อมในอ ตราส วน ระหว าง ส เคม ก บน า ค อ 1 g. : 50 ml. โดยต มจนส ต ด ๓. หม กเส นใยธรรมชาต ท ย อมจากสารย อมธรรมชาต ว ธ ท 1 และว ธ ท 2 ครบ 60 นาท แล ว นาเส นใยธรรมชาต ท ย อมจากสารย อม ว ธ ท 1 และ 2 ไปหม กหร อแช ก บสารช วยย อม 3 ชน ด ค อ น าโคลน, น า ป นใส และน ามะขามเป ยก เป นเวลา 6,12,24 ช วโมง จากน นล างออกด วยน าสะอาด ผ งให แห งส งเกตและบ นท ก ผลล กษณะของเส นใย ๔. ทดสอบค ณภาพความย ดหย นของเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรท ย อมด วยสารย อมธรรมชาต จากขม น ดอกอ ญช น เปล อกนนทร ว ธ ท 1 และ 2 เม อใช สารช วยต ดส ชน ดต างๆโดยการด งเส นใย ด วยมวล น าหน ก บ นท กผล ต วแปรต น ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร ต วแปรตำม ค อ ว ธ การย อม,ส ของเส นใยธรรมชาต, สารช วยย อม
10 ~ ๑๐ ~ ต วแปรควบค ม ค อ ปร มาณสารย อม,ระยะเวลาในการย อม, ปร มาณสารช วยย อม จำกกำรทดลองท 3 เร องศ กษำค ณสมบ ต และค ณภำพของเส นใยธรรมชำต หล งจำกกำรย อมส เส นใย ป ญหำ ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งการย อมส เส นใยจะม ค ณล กษณะและค ณภาพด หร อไม สมมต ฐำน ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งการย อมส เส นใยจะม ค ณล กษณะและค ณภาพด จ ดประสงค กำรทดลอง ค อ เพ อศ กษาค ณสมบ ต และค ณภาพของเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรหล งจากการย อมส เส นใย ว สด -อ ปกรณ ๑. เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ย อมจากสารย อมว ธ ท 1 จานวน 9 ปอย ๒. เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ย อมจากสารย อมว ธ ท 2 จานวน 9 ปอย ๓. เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ย อมจากสารย อมว ธ ท 3 จานวน 3 ปอย ๔. มวลน าหน ก 5 กร ม,10 กร ม, 20 กร ม, 100 กร ม, 200 กร ม, 300 กร ม, 500 กร ม ๕. เคร องร ดผม จานวน 1 เคร อง ๖. เคร องช งสปร ง ขนาด 10 น วต น จานวน 1 เคร อง ๗. สารซ กฟอก(บร สเอกเซล) ปร มาณ 150 กร ม ๘. กรดเกล อ(NaCl) ปร มาณ 150 กร ม 9. น าสะอาด ปร มาณ 4,200 ม ลล ล ตร 10. บ กเกอร ขนาด 250 ml. จานวน 21 ใบ ว ธ กำรทดลอง ๑. นาเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ได จากการย อมท ง 3 ว ธ ท ได จากการทดลองท 2 แบ ง ออกเป นปอยย อยๆ แล วนาไปทดลองแช ด วยสารซ กฟอก และน ายาปร บผ าน ม จ บเวลา 20, 40, 60 นาท ล าง ออกด วยน าสะอาดผ งให แห งส งเกตล กษณะของเส นใยและบ นท กผล ๒. นาเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ได จากการย อมท ง 3 ว ธ ท ได จากทดลองข อท 1ไปทดสอบ ค ณภาพความย ดหย นโดยการด งเส นใย ด วยมวลน าหน กเปร ยบเท ยบส งเกตและบ นท กผลการทดลอง ๓. นาเส นใยธรรมชาต ท ได จากการย อมท ง 3 ว ธ ท ได จากทดลองข อท 1 ทดสอบค ณภาพความ คงทนต อความร อนอ กคร งโดยการนาไปร ด ด วยเคร อง ร ดผม ท อ ณหภ ม 140 องศาเซลเซ ยส โดยน บ จานวนคร ง ท ร ด 5,10,15 คร ง แล วนามาด งทดสอบค ณภาพความย ดหย น ด วยมวลน าหน ก ส งเกตและบ นท กผล ๔. นาเส นใยธรรมชาต ท ได จากการย อมท ง 3 ว ธ ท ได จากทดลองท 2 ทดสอบก บกรดเกล อโดย นาเส นใยธรรมชาต แซ ในกรดเกล อ(NaCl)เป นเวลา 20 นาท,40นาท และ 60 นาท ล างน าสะอาด ผ งให แห ง ส งเกตล กษณะของเส นใยและบ นท กผล ๕. นาเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ได จากการย อมท ง 3 ว ธ ท ได จากทดลองข อท 4ไปทดสอบ ค ณภาพความย ดหย นโดยการด งเส นใย ด วยมวลน าหน กเปร ยบเท ยบส งเกตและบ นท กผลการทดลอง ๖. นาเส นใยธรรมชาต ท ได จากการย อมท ง 3 ว ธ ท ได จากทดลองข อท 4 ทดสอบค ณภาพความ
11 ~ ๑๑ ~ คงทนต อความร อนอ กคร งโดยการนาไปร ด ด วยเคร อง ร ดผม ท อ ณหภ ม 140 องศาเซลเซ ยส โดยน บ จานวนคร ง ท ร ด 5,10,15 คร ง แล วนามาด งทดสอบค ณภาพความย ดหย น ด วยมวลน าหน ก ส งเกตและบ นท กผล ต วแปรต น ค อ เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรท ย อมจากสารย อม ต วแปรตำม ค อ ล กษณะและค ณภาพของเส นใยธรรมชาต ท ทนต อความร อน สารซ กและกรดเกล อ ต วแปรควบค ม ค อ อ ณหภ ม ความร อนของเคร องร ด,ขนาดเส นใยธรรมชาต,ชน ดเส นใยธรรมชาต,ระยะ เวลา,ชน ดของผงซ กผ า, ปร มาณสาร จำกกำรทดลองท 4 เร องศ กษำค ณภำพแถบลำยข ดจำกเส นใยธรรมชำต ใบล นม งกร ป ญหำ ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถทอเป นแถบลายข ดท ม ค ณภาพด ได หร อไม สมมต ฐำน ค อ เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรสามารถทอเป นแถบลายข ดท ม ค ณภาพได จ ดประสงค กำรทดลอง ค อ เพ อศ กษาค ณภาพแถบลายข ดจากเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร ว สด -อ ปกรณ ๑. เส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร ท ย อมจากสารย อมธรรมชาต ส ต างๆ ๒. เส นด ายประด ษฐ จานวน 2 ม วน ๓. ไม ลาย จานวน 1 อ น ๔. ไม กระสวย จานวน 1 อ น ๕. หลอดด าย จานวน 1 อ น ๖. แถบลายข ดจากเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร จานวน 1 เมตร ๗. เตาร ด จานวน 1 เคร อง ๘. สารซ กฟอก(บร สเอกเซล) ปร มาณ 150 กร ม ๙. กรดเกล อ(NaCl) ปร มาณ 150 กร ม ๑๐. น าสะอาด ปร มาณ 4,200 ม ลล ล ตร ๑๑. บ กเกอร ขนาด 250 ml. จานวน 6 ใบ ว ธ กำรทดลอง 1. นาด ายประด ษฐ มาทาด ายทางต ง ความยาวตามต องการ 2. นาเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร ท ย อมจากสารย อมธรรมชาต ส ต างๆมาทอลายข ด ตามลายท ต องการ 3. นาแถบลายข ดท ได จากการทอ ในข อท 2 ต ดแบ งเป นผ นเล กๆ ยาว 5 cm. จานวน 3 ผ น แล วนาไปทดลองแช ด วยสารซ กฟอก จ บเวลา 10, 20 และ 30 นาท ล างออกด วยน าสะอาดผ งให แห งส งเกต ล กษณะของแถบลายข ดและบ นท กผล 4. นาแถบลายข ดท ได จากการทดลอง ในข อท 3 ทดสอบค ณภาพต อความร อนอ กคร งโดยการ นาไปร ด ด วยเตาร ด ท อ ณหภ ม ระด บ 3 โดยน บ จานวนคร งท ร ด 10,20,30 คร ง ส งเกตและบ นท กผล 5. นาแถบลายข ดท ได จากการทอ ในข อท 2 ต ดแบ งเป นผ นเล กๆ ยาว 5 cm. จานวน 3 ผ น
12 ~ ๑๒ ~ ทดสอบก บกรดเกล อโดยแซ ในกรดเกล อ (NaCl) เป นเวลา 10, 20 และ 30 นาท ล างน าสะอาด ผ งให แห ง ส งเกต ล กษณะของแถบลายข ดบ นท กผล 6. นาแถบลายข ดท ได จากการทดลอง ในข อท 5 ทดสอบค ณภาพต อความร อนอ กคร งโดยการ นาไปร ด ด วยเตาร ด ท อ ณหภ ม ระด บ 3 โดยน บ จานวนคร งท ร ด 10,20,30 คร ง ส งเกตและบ นท กผล ต วแปรต น ค อ แถบลายข ดจากเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกร ต วแปรตำม ค อ ค ณล กษณะและค ณภาพแถบลายข ดจากเส นใยธรรมชาต ต วแปรควบค ม ค อ อ ณหภ ม, ปร มาณสาร, เวลา,ขนาดแถบลายข ด
13 ~ ๑๓ ~ บทท 4 ผลกำรทดลอง จำกกำรทดลองท 1 เร องกำรศ กษำค ณสมบ ต และค ณภำพเส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรและใบงำช ำง ผลกำรทดลอง 1. ใบล นม งกร และใบงาช าง สามารถท บทาเป นเส นใยธรรมชาต ได 2. สามารถส งเกตล กษณะและค ณภาพของเส นใยจากใบล นม งกรและใบงาช าง ท นาไปฟอก และไม ฟอกได ด งตารางท 1 และ ตารางท 2 ด งน ตำรำงท 1 แสดงผลกำรส งเกตล กษณะของเส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรและใบงำช ำง ลาด บ ชน ดเส นใยธรรมชาต ประเภท ผลการส งเกต ท จาก เส นใย ไม ฟอกขาว เส นใยม ขาวอมเข ยวม ล กษณะเร ยวยาว 1 ใบล นม งกร เส นใยม ขนาดใหญ และสม าเสมอ ฟอกขาว เส นใยจะม ส ขาวม ล กษณะเร ยวยาว เส นใยม ขนาดใหญ และสม าเสมอ ไม ฟอกขาว เส นใยม ส ขาว ม ล กษณะเร ยวยาว เส นใยม ขนาดเล ก อ อนน มกว า เส นใยท ได จากใบล นม งกร 2 ใบงาช าง ฟอกขาว เส นใยม ส ขาวข นม ล กษณะเร ยวยาว เส นใยม ขนาดเล กกว า อ อนน มกว าเส นใยท ได จากใบล น ม งกร ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 1 ผลการทดลองใบพ ชท งสองชน ดสามารถทาเป นเส นใยได เส นใยท ได จากใบ ล นม งกรจะม ส อมเข ยว ล กษณะเร ยวยาว เส นใยม ขนาดใหญ ใบงาช างม ส ขาวม ขนาดเล กและยาวกว าเส นใยท ได จากใบล นม งกร และหล งจากท นาเส นใยมาฟอกขาว เส นใยท ได จากใบล นม งกรจะม ส ขาวล กษณะเร ยวยาว สม าเสมอ เส นใยท ได จากใบงาช างจะม ส ขาวข นแต เส นใยเร ยวยาวม ขนาดเล ก ส วนเส นใยท ได จากใบป าน ศรนารายณ จะม ส ขาวเส นใยเร ยวยาวกว าสองชน ดแรกและเส นใยม ขนาดใหญ กว า
14 ~ ๑๔ ~ ตำรำงท 2 ผลกำรส งเกตค ณภำพของเส นใยท ม ต อแรงด งโดยใช จ ำนวนคร งท ด งก บแรงท ด ง จานวนคร งท ด ง/แรงท ด ง ค าแรงเฉล ยในการ ลาด บ ประเภท คร งท คร งท คร งท คร งท คร งท ด งเส นใย ชน ดของเส นใย ท เส นใย (N) (N) (N) (N) (N) (N) 1 เส นใยธรรมชาต จาก ฟอกขาว ใบล นม งกร ไม ฟอกขาว เส นใยธรรมชาต จาก ฟอกขาว ใบงาช าง ไม ฟอกขาว ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 2 ผลการทดลองพบว า เส นใยท ได จากใบล นม งกร กล มท 2 ท ย งไม ฟอกขาวม ค ณภาพของเส นใยท ทนต อแรงด งมากกว า เส นใยกล มท 1 ท นามาฟอกขาว ค อ เฉล ย 1.52 น วต น ซ งมากกว า ค ณภาพของเส นใยจากใบงาช าง เฉล ย 1.30 น วต น และจากการทดลองเห นว าเส นใยท นามาฟอกขาว ค อ เส นใย ธรรมชาต จาก ใบล นม งกรม ค าเฉล ยในการด ง อย ท 1.15 น วต น ส วนเส นใยท ได จากใบงาช าง ค าเฉล ยในการด ง อย ท 0.82 น วต น ตำรำงท 3 ผลกำรส งเกตค ณภำพของเส นใยท ม ต อแรงด งโดยใช จ ำนวนคร งท ด งก บแรงท ด งหล งจำกน ำเส นเส น ใยผ ำนควำมร อนโดยกำรร ด จานวนคร งท ด ง/แรงท ด ง ค าแรงเฉล ยใน จานวน ลาด บ ประเภท คร ง คร ง คร ง คร ง คร ง การด งเส นใย ชน ดของเส นใย คร งท ร ด ท เส นใย ท 1 ท 2 ท 3 ท 4 ท 5 (N) (คร ง) (N) (N) (N) (N) (N) ฟอกขาว เส นใย 22 2 เส นใยธรรมชาต จาก ใบล นม งกร เส นใยธรรมชาต จาก ใบงาช าง ไม ฟอก ขาว ฟอกขาว ไม ฟอก ขาว
15 ~ ๑๕ ~ ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 3 ผลการทดลอง พบว าค ณภาพของเส นใยท ม ต อแรงด งโดยใช จานวนคร งท ด ง ก บแรงท ด งหล งจากนาเส นเส นใยผ านความร อนโดยการร ดเส นใยธรรมชาต ท ได จากใบล นม งกร กล มท 2 ท ย ง ไม ฟอกจะม ค ณภาพเส นใยท ทนต อแรงด งด กว า เส นใยธรรมชาต จากใบงาช าง จำกกำรทดลองท 2 เร องกำรศ กษำว ธ กำรย อมส เส นใยธรรมชำต จำกสำรย อมธรรมชำต และส เคม ผลกำรทดลอง เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร สามารถ นามาย อมด วยสารย อมธรรมชาต จากขม น,ดอกอ ญช น,เปล อกนนทร และส เคม ย อมส ได ท ง 3 ว ธ และการนาสารช วยต ดส ชน ดต างๆในการช วยย อมจะทาให ส ของ เส นใยม ความสวยงามและม ส เข มข น โดยเปล อกนนทร สารช วยต ดส ท ด ท ส ด ค อ น าป นใส ส วนขม น และดอก อ ญช น สารช วยต ดส ท ด ท ส ด ค อ น ามะขามเป ยก และพบว า ค ณภาพความย ดหย นโดยการด ง ด วยมวลน าหน ก ของเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรท ย อมด วยสารย อมธรรมชาต จากขม น ดอกอ ญช น และเปล อกนนทร ว ธ ท 1 จะทนต อแรงด งมากท ส ด ซ งได ผลการทดลองปรากฏด งตาราง ท 4-6 ตำรำงท 4 แสดงผลกำรส งเกตล กษณะของส เส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรน ำมำย อมด วยสำรย อมธรรมชำต และส เคม ท ง 3 ว ธ ชน ดสำรย อม ว ธ ในกำรย อม ผลกำรส งเกตล กษณะเส นใย ขม น ว ธ ท 1 ต ดส เหล องเข ม ว ธ ท 2 ต ดส เหล อง ดอกอ ญช น ว ธ ท 1 ส เข ยวอมฟ า ว ธ ท 2 ส ฟ าอ อน เปล อกนนทร ว ธ ท 1 ไม ต ดส ว ธ ท 2 ต ดส น าตาลแดง สารย อมเคม ว ธ ท 3 ต ดส สดใส ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 4 พบว าเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกร ท ย อมด วยสารย อมธรรมชาต ว ธ ท 1 จาก ขม น,ดอกอ ญช น จะให ส สดและเข มกว า โดยขม น ให ส เหล อง ดอกอ ญช น ให ส ฟ า และว ธ ย อมว ธ ท 2 ย อมด วย เปล อกนนทร ด ท ส ด ค อ ให ส น าตาลแดง และว ธ ย อมว ธ ท 3 ส เคม ย อมส สามารถให ส ตามท ย อมได
16 ~ ๑๖ ~ ตำรำงท 5 แสดงผลกำรส งเกตล กษณะของเส นใยใบล นม งกรท ย อมด วยสำรย อมธรรมชำต จำก ขม น, ดอกอ ญช น แล เปล อกนนทร ว ธ ท 1 และ 2 เม อใช สำรช วยต ดส ชน ดต ำงๆ ในกำรช วยย อม ว ธ ย อม ประเภท ผลกำรส งเกตล กษณะเส นใย/เวลำในกำรแช ประเภทส ย อม สำรช วยต ดส 2o นำท 4o นำท 6o นำท น าป นใส น าตาลปนเหล อง น าตาลปนแดง น าตาลปนแดง ขม น น ามะขามเป ยก เหล อง เหล องเข ม เหล องเข ม น าโคลน น าตาล น าตาลเข ม น าตาลปนดา น าป นใส ฟ าอมเข ยวอ อน ฟ าอมเข ยว ฟ าอมเข ยวเข ม ว ธ ท 1 อ ญช น น ามะขามเป ยก ฟ าอมม วง ม วง ม วง น าโคลน ฟ าอมเทา เทาอ อน เทาอ อน น าป นใส ไม ต ดส ไม ต ดส ไม ต ดส เปล อกนนทร น ามะขามเป ยก ไม ต ดส ไม ต ดส ไม ต ดส น าโคลน ไม ต ดส ไม ต ดส ไม ต ดส น าป นใส เหล องอมน าตาล น าตาลอ อน น าตาล ขม น น ามะขามเป ยก เหล องอ อน เหล องอ อน เหล อง น าโคลน น าตาลอ อน น าตาล น าตาลเข ม น าป นใส เทาอมฟ า เทาอ อน เทา ว ธ ท 2 อ ญช น น ามะขามเป ยก เทาอมม วงอ อน เทาอมม วง เทาอมม วง น าโคลน เทาอ อน เทาอ อน เทา น าป นใส น าตาล น าตาลแดง น าตาลแดงเข ม เปล อกนนทร น ามะขามเป ยก เหล องอ อน เหล องอ อน เหล องอ อน น าโคลน ม วงอมน าเง น ส ดา ส ดา ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 5 พบว าเส นใยจากใบล นม งกรท ย อมด วยสารย อมธรรมชาต ว ธ ท 1 ใช สารช วยต ด ส ค อ น ามะขามเป ยก เป นต วช วยในการย อมจะทาให ส ของเส นใยม ความสวยงามและม ส เข มข น ในสารย อมจาก ขม น และดอกอ ญช น ส วนเปล อกนนทร ไม ต ดส ส วนว ธ ท 2 เม อใช สารช วยต ดส จาก น าป นใส เป นต วช วยใน การย อมจะทาให ส ของเส นใยม ความสวยงามและม ส เข มข น ในสารย อมเปล อกนนทร ค อ ให ส น าตาลแดงเข ม และย งเราเพ มเวลาในการแช เส นใย จะทาให เส นใยม ส เข มข น
17 ~ ๑๗ ~ ตำรำงท 6 แสดงผลกำรทดสอบค ณภำพควำมย ดหย นโดยกำรด งเส นใย ด วยมวลน ำหน ก ของเส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรท ย อมด วยสำรย อมธรรมชำต เม อใช สำรช วยต ดส ชน ดต ำงๆ และท ย อมด วยส เคม ชน ดเส นใย ธรรมชำต จำก ว ธ ย อม ว ธ ท 1 ชน ดสำร ย อม ขม น อ ญช น ประเภทเส น ใย จ ำนวนคร งท ด ง/แรงท ด ง ค ำแรงเฉล ย ในกำรด ง เส นใย (N) คร งท 1 (N) คร ง ท 2 (N) คร ง ท 3 (N) คร ง ท 4 (N) คร ง ท 4 (N) าป นใส น น ามะขามเป ยก น าโคลน น าป นใส น ามะขามเป ยก น าโคลน เปล อก น าป นใส นนทร น ามะขามเป ยก น าโคลน ขม น น าป นใส น ามะขามเป ยก ใบล นม งกร น าโคลน อ ญช น น าป นใส ว ธ ท 2 น ามะขามเป ยก น าโคลน เปล อก น าป นใส นนทร น ามะขามเป ยก น าโคลน ว ธ ท ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 6 พบว า ค ณภาพความย ดหย นโดยการด ง ด วยมวลน าหน ก ของเส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรท ย อมด วยสารย อมธรรมชาต ว ธ ท 1 จะทนต อแรงด งมากกว าว ธ ท 2 และ 3
18 ~ ๑๘ ~ จำกกำรทดลองท ๓ เร องศ กษำค ณสมบ ต และค ณภำพของเส นใยธรรมชำต หล งจำกกำรย อมส เส นใย ผลกำรทดลอง ล กษณะของส เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งจากการย อมส เส นใยเม อทดสอบค ณภาพด วย สารซ กฟอก จะทาให ส เส นใยจางลงเม อใช เวลาในการแช นานข นในเส นใยท ย อมว ธ ท 1และ 2 ส วนการทดสอบ ค ณภาพด วยกรดเกล อ จะทาให ส เส นใยคงเด มในเส นใยท ย อมว ธ ท 2 และ 3 ส วนว ธ ท 1 ส ของเส นใยจะเปล ยนแปลง ค อม ส เข มข น ส วนผลการทดสอบค ณภาพความคงทนของเส นใยธรรมชาต ใบล นม งกรหล งจากผ านการทดสอบ ค ณภาพด วยสารซ กฟอกและกรดเกล อ ด วยการด งทดสอบความย ดหย น น นเส นใยท ทดสอบด วยกรดเกล อจะทน ต อแรงด งเส นใย มากกว าเส นใยท ทดสอบด วยสารซ กฟอก ตำรำงท 7 แสดงผลกำรส งเกตล กษณะของส เส นใยธรรมชำต จำกใบล นม งกรหล งจำกกำรย อมส เส นใย โดยใช สำรช วยย อมและส เคม เม อทดสอบค ณภำพด วยสำรซ กฟอกและกรดเกล อ ว ธ ย อม ประเภทสำร ผลกำรส งเกตล กษณะเส นใย/เวลำในกำรแช ประเภทส ย อม ทดสอบ 2o นำท 4o นำท 6o นำท ขม น สารซ กฟอก เหล อง เหล อง เหล องอ อน กรดเกล อ เหล อง เหล อง เหล องเข ม ว ธ ท 1 ว ธ ท 2 อ ญช น เปล อกนนทร ขม น อ ญช น สารซ กฟอก ฟ าอ อน ฟ าอ อน ฟ าอ อน กรดเกล อ ฟ าอ อน ฟ าอ อน ฟ า สารซ กฟอก กรดเกล อ น าตาล น าตาล น าตาลเข ม น าตาลอ อน คร ม คร ม สารซ กฟอก เหล องอ อน เหล องอ อน เหล องอ อน กรดเกล อ เหล องอ อน เหล องอ อน เหล องอ อน สารซ กฟอก ฟ าอ อน ฟ าอ อน ฟ าอ อน กรดเกล อ ฟ าอ อน ฟ าอ อน ฟ าอ อน เปล อกนนทร สารซ กฟอก กรดเกล อ น าตาล น าตาล น าตาล น าตาล น าตาล น าตาล สารซ กฟอก ส มเข ม ส มเข ม ส มเข ม ว ธ ท 3 ส เคม กรดเกล อ ส ม ส มเข ม ส มเข ม ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 7 พบว า ล กษณะของส เส นใยธรรมชาต จากใบล นม งกรหล งจากการย อมส เส นใย เม อทดสอบค ณภาพด วยสารซ กฟอก ส ของเส นใยจะจางลาง ส วนการทดสอบค ณภาพด วยกรดเกล อจะทาให ส ของเส นใยเข มข น
19 ~ ๑๙ ~ ตำงรำงท 8 แสดงผลกำรทดสอบค ณภำพควำมคงทนของเส นใยธรรมชำต ใบล นม งกรท น ำมำย อมด วยสำรย อม ธรรมชำต และสำรเคม หล งจำกผ ำนกำรทดสอบค ณภำพด วยสำรซ กฟอกและกรดเกล อ ชน ดเส นใย ประเภท จานวนคร งท ด ง/แรงท ด ง ค าแรงเฉล ยใน ธรรมชาต จาก สารทดสอบ ชน ดสารย อม คร ง ท 1(N) คร ง ท 2(N) คร ง ท 3(N) คร ง ท 4(N) คร ง ท 4(N) การด งเส นใย (N) ขม น สารซ กฟอก ดอกอ ญช น เปล อกนนทร สารย อมเคม ขม น ใบล นม งกร ดอกอ ญช น กรดเกล อ เปล อกนนทร สารย อมเคม ว เครำะห ผลกำรทดลองตำรำงท 8 พบว าค ณภาพความคงทนของเส นด ายธรรมชาต ใบล นม งกรหล งจากผ านการ ทดสอบค ณภาพด วยสารซ กฟอกและกรดเกล อ ด วยการด งทดสอบความย ดหย น น นเส นใยท ทดสอบด วยกรด เกล อจะทนต อแรงด งเส นใย มากกว าเส นใยท ทดสอบด วยสารซ กฟอก ค อ เฉล ย 0.88 N. และ 0.51 N.
20 ~ ๒๐ ~ ตำรำงท 9 แสดงผลกำรทดสอบค ณภำพควำมคงทนต อควำมร อนของเส นใยธรรมชำต ใบล นม งกรท น ำมำย อม ด วยสำรย อมธรรมชำต และสำรเคม หล งจำกผ ำนกำรทดสอบค ณภำพด วยกำรร ดแล วน ำมำทดสอบค ณภำพ ควำมย ดหย นโดยกำรด งเส นใยด วยมวลน ำหน ก ชน ดเส น ใย ธรรมชำต จำก ใบล น ม งกร ประเภท สำรทดสอบ สารซ กฟอก กรดเกล อ ชน ดสำร ย อม จ ำนวนคร งท ร ด (คร ง) คร ง ท 1(N) จ ำนวนคร งท ด ง/แรงท ด ง ค ำแรง คร ง ท 2(N) คร ง ท 3(N) คร ง ท 4(N) คร ง ท 4(N) เฉล ยใน กำรด งเส น ใย (N) ขม น ดอกอ ญช น เปล อก นนทร สารย อมเคม ขม น ดอกอ ญช น เปล อก นนทร สารย อมเคม