Gac	253	45	265	52	612	811	1
Sanit.	266	45	283	52	612	811	1
2013;27(4):362–364	285	45	348	52	612	811	1
Original	40	77	77	87	612	811	1
breve	80	77	105	87	612	811	1
Evolución	40	96	104	110	612	811	1
de	107	96	123	110	612	811	1
los	126	96	145	110	612	811	1
conocimientos	148	96	243	110	612	811	1
y	246	96	254	110	612	811	1
hábitos	257	96	305	110	612	811	1
de	308	96	324	110	612	811	1
higiene	327	96	375	110	612	811	1
bucodental	379	96	450	110	612	811	1
en	40	113	56	127	612	811	1
escolares	60	113	119	127	612	811	1
de	122	113	138	127	612	811	1
educación	141	113	207	127	612	811	1
primaria	210	113	266	127	612	811	1
José	40	137	61	148	612	811	1
Antonio	63	137	104	148	612	811	1
Iglesias	107	137	144	148	612	811	1
Guerra	147	137	181	148	612	811	1
∗	181	135	185	145	612	811	1
,	186	137	188	148	612	811	1
María	194	137	223	148	612	811	1
Teresa	226	137	259	148	612	811	1
Fernández	261	137	314	148	612	811	1
Calvo,	317	137	347	148	612	811	1
Julio	40	150	63	161	612	811	1
Barrón	66	150	100	161	612	811	1
Sinde	103	150	131	161	612	811	1
y	134	150	140	161	612	811	1
María	143	150	172	161	612	811	1
Bartolomé	175	150	227	161	612	811	1
Lozano	230	150	266	161	612	811	1
Consejería	40	169	71	175	612	811	1
de	72	169	79	175	612	811	1
Sanidad	81	169	104	175	612	811	1
de	106	169	113	175	612	811	1
la	114	169	120	175	612	811	1
Junta	121	169	137	175	612	811	1
de	139	169	145	175	612	811	1
Castilla	147	169	169	175	612	811	1
y	170	169	174	175	612	811	1
León,	175	169	191	175	612	811	1
Dirección	192	169	220	175	612	811	1
General	221	169	244	175	612	811	1
de	246	169	252	175	612	811	1
Salud	254	169	270	175	612	811	1
Pública,	272	169	295	175	612	811	1
Sección	296	169	318	175	612	811	1
de	320	169	327	175	612	811	1
Promoción	328	169	359	175	612	811	1
y	361	169	365	175	612	811	1
Protección	366	169	397	175	612	811	1
de	398	169	405	175	612	811	1
la	407	169	412	175	612	811	1
Salud,	414	169	432	175	612	811	1
Servicio	40	177	63	184	612	811	1
Territorial	65	177	94	184	612	811	1
de	96	177	103	184	612	811	1
Sanidad	105	177	128	184	612	811	1
y	130	177	133	184	612	811	1
Bienestar	135	177	162	184	612	811	1
Social,	164	177	182	184	612	811	1
Palencia,	184	177	210	184	612	811	1
España	211	177	232	184	612	811	1
información	42	210	106	218	612	811	1
del	110	210	126	218	612	811	1
artículo	130	210	174	218	612	811	1
r	207	210	212	218	612	811	1
e	216	210	221	218	612	811	1
s	225	210	229	218	612	811	1
u	233	210	239	218	612	811	1
m	243	210	250	218	612	811	1
e	254	210	259	218	612	811	1
n	263	210	268	218	612	811	1
Historia	40	229	64	235	612	811	1
del	65	229	74	235	612	811	1
artículo:	76	229	100	235	612	811	1
Recibido	40	237	67	244	612	811	1
el	68	237	74	244	612	811	1
22	75	237	83	244	612	811	1
de	85	237	92	244	612	811	1
agosto	94	237	114	244	612	811	1
de	116	237	123	244	612	811	1
2012	125	237	140	244	612	811	1
Aceptado	40	246	69	252	612	811	1
el	71	246	76	252	612	811	1
8	78	246	82	252	612	811	1
de	83	246	91	252	612	811	1
enero	92	246	110	252	612	811	1
de	112	246	119	252	612	811	1
2013	121	246	136	252	612	811	1
On-line	40	254	62	261	612	811	1
el	64	254	69	261	612	811	1
26	71	254	79	261	612	811	1
de	80	254	88	261	612	811	1
marzo	89	254	109	261	612	811	1
de	110	254	118	261	612	811	1
2013	120	254	135	261	612	811	1
©	281	325	287	332	612	811	1
2012	289	325	306	332	612	811	1
SESPAS.	308	325	335	332	612	811	1
Publicado	337	325	370	332	612	811	1
por	372	325	384	332	612	811	1
Elsevier	386	325	413	332	612	811	1
España,	415	325	441	332	612	811	1
S.L.	443	325	454	332	612	811	1
Todos	456	325	476	332	612	811	1
los	478	325	488	332	612	811	1
derechos	490	325	521	332	612	811	1
reservados.	523	325	561	332	612	811	1
Palabras	40	274	65	281	612	811	1
clave:	67	274	84	281	612	811	1
Salud	40	283	57	289	612	811	1
bucal	59	283	75	289	612	811	1
Conocimientos	40	291	86	298	612	811	1
Hábitos	40	300	64	306	612	811	1
Cepillado	40	309	69	315	612	811	1
dental	71	309	90	315	612	811	1
Dulces	40	317	61	324	612	811	1
Evolution	206	349	250	358	612	811	1
of	252	349	261	358	612	811	1
knowledge	263	349	313	358	612	811	1
and	316	349	333	358	612	811	1
oral	335	349	353	358	612	811	1
hygiene	355	349	391	358	612	811	1
habits	393	349	421	358	612	811	1
in	423	349	433	358	612	811	1
primary	435	349	471	358	612	811	1
schoolchildren	474	349	541	358	612	811	1
a	207	370	212	378	612	811	1
b	216	370	221	378	612	811	1
s	225	370	229	378	612	811	1
t	233	370	237	378	612	811	1
r	241	370	246	378	612	811	1
a	250	370	255	378	612	811	1
c	259	370	264	378	612	811	1
t	268	370	272	378	612	811	1
Keywords:	40	388	71	394	612	811	1
Oral	40	397	53	403	612	811	1
health	55	397	74	403	612	811	1
Knowledge	40	405	75	412	612	811	1
Habits	40	414	60	420	612	811	1
Ttoothbrushing	40	422	88	429	612	811	1
Candies	40	431	64	437	612	811	1
©	326	484	332	491	612	811	1
2012	333	484	351	491	612	811	1
SESPAS.	353	484	379	491	612	811	1
Published	381	484	415	491	612	811	1
by	417	484	425	491	612	811	1
Elsevier	427	484	454	491	612	811	1
España,	456	484	482	491	612	811	1
S.L.	484	484	495	491	612	811	1
All	497	484	506	491	612	811	1
rights	508	484	528	491	612	811	1
reserved.	530	484	561	491	612	811	1
Introducción	40	521	93	529	612	811	1
La	52	542	61	550	612	811	1
caries	63	542	85	550	612	811	1
es	87	542	95	550	612	811	1
la	97	542	103	550	612	811	1
enfermedad	105	542	151	550	612	811	1
bucodental	153	542	196	550	612	811	1
más	198	542	214	550	612	811	1
frecuente	215	542	252	550	612	811	1
en	254	542	263	550	612	811	1
la	265	542	272	550	612	811	1
edad	273	542	292	550	612	811	1
pediátrica.	40	552	81	560	612	811	1
Su	84	552	93	560	612	811	1
prevalencia	96	552	140	560	612	811	1
está	144	552	159	560	612	811	1
descendiendo	162	552	215	560	612	811	1
en	218	552	227	560	612	811	1
España	231	552	258	560	612	811	1
1,2	258	551	266	557	612	811	1
,	267	552	269	560	612	811	1
entre	272	552	292	560	612	811	1
otros	40	563	60	571	612	811	1
factores	62	563	93	571	612	811	1
por	95	563	108	571	612	811	1
la	111	563	117	571	612	811	1
mejora	120	563	147	571	612	811	1
en	149	563	159	571	612	811	1
los	161	563	172	571	612	811	1
hábitos	174	563	203	571	612	811	1
de	205	563	214	571	612	811	1
higiene	217	563	245	571	612	811	1
bucodental,	247	563	292	571	612	811	1
como	40	573	61	581	612	811	1
el	64	573	70	581	612	811	1
control	72	573	100	581	612	811	1
de	102	573	111	581	612	811	1
la	113	573	120	581	612	811	1
placa	122	573	142	581	612	811	1
bacteriana	144	573	184	581	612	811	1
mediante	186	573	222	581	612	811	1
el	225	573	231	581	612	811	1
cepillado	233	573	268	581	612	811	1
3,4	268	572	277	578	612	811	1
.	277	573	279	581	612	811	1
La	52	584	61	591	612	811	1
Junta	63	584	83	591	612	811	1
de	86	584	95	591	612	811	1
Castilla	97	584	125	591	612	811	1
y	128	584	132	591	612	811	1
León	135	584	153	591	612	811	1
tiene	155	584	175	591	612	811	1
en	177	584	187	591	612	811	1
marcha	189	584	218	591	612	811	1
desde	220	584	242	591	612	811	1
1987	245	584	264	591	612	811	1
el	266	584	273	591	612	811	1
Pro-	276	584	292	591	612	811	1
grama	40	594	65	602	612	811	1
de	67	594	76	602	612	811	1
Salud	79	594	100	602	612	811	1
Bucodental,	102	594	147	602	612	811	1
dirigido	149	594	179	602	612	811	1
a	181	594	186	602	612	811	1
escolares	188	594	223	602	612	811	1
de	225	594	235	602	612	811	1
6	237	594	242	602	612	811	1
a	244	594	248	602	612	811	1
12	251	594	260	602	612	811	1
años	263	594	280	602	612	811	1
de	283	594	292	602	612	811	1
edad.	40	604	61	612	612	811	1
Sus	63	604	76	612	612	811	1
objetivos	77	604	112	612	612	811	1
son	114	604	127	612	612	811	1
reducir	129	604	156	612	612	811	1
la	158	604	165	612	612	811	1
incidencia	166	604	206	612	612	811	1
de	207	604	216	612	612	811	1
caries	218	604	240	612	612	811	1
y	242	604	247	612	612	811	1
la	248	604	255	612	612	811	1
enferme-	257	604	292	612	612	811	1
dad	40	615	55	623	612	811	1
periodontal.	57	615	103	623	612	811	1
Las	106	615	118	623	612	811	1
actividades	120	615	163	623	612	811	1
que	166	615	180	623	612	811	1
contempla	183	615	223	623	612	811	1
son	226	615	239	623	612	811	1
de	241	615	251	623	612	811	1
educación	253	615	292	623	612	811	1
para	40	625	57	633	612	811	1
la	60	625	67	633	612	811	1
salud	69	625	90	633	612	811	1
y	93	625	97	633	612	811	1
enjuagues	100	625	139	633	612	811	1
con	141	625	155	633	612	811	1
solución	158	625	190	633	612	811	1
de	192	625	202	633	612	811	1
ﬂuoruro	204	625	236	633	612	811	1
sódico	238	625	263	633	612	811	1
5	263	624	266	630	612	811	1
.	267	625	269	633	612	811	1
Entre	271	625	292	633	612	811	1
las	40	636	51	644	612	811	1
conclusiones	53	636	102	644	612	811	1
del	103	636	115	644	612	811	1
2	117	636	121	644	612	811	1
◦	121	634	124	641	612	811	1
Estudio	127	636	153	644	612	811	1
epidemiológico	155	636	210	644	612	811	1
de	212	636	220	644	612	811	1
la	222	636	229	644	612	811	1
salud	230	636	250	644	612	811	1
bucodental	252	636	292	644	612	811	1
en	40	646	49	654	612	811	1
Castilla	51	646	78	654	612	811	1
y	80	646	84	654	612	811	1
León	86	646	103	654	612	811	1
se	105	646	113	654	612	811	1
destaca	115	646	144	654	612	811	1
que	146	646	160	654	612	811	1
éstas,	162	646	183	654	612	811	1
junto	185	646	205	654	612	811	1
con	207	646	221	654	612	811	1
otros	223	646	242	654	612	811	1
factores,	244	646	277	654	612	811	1
son	279	646	292	654	612	811	1
la	40	657	47	665	612	811	1
causa	50	657	71	665	612	811	1
de	74	657	83	665	612	811	1
la	86	657	93	665	612	811	1
mejoría	96	657	125	665	612	811	1
de	128	657	137	665	612	811	1
los	140	657	151	665	612	811	1
indicadores	154	657	198	665	612	811	1
6	198	655	202	661	612	811	1
.	202	657	204	665	612	811	1
En	207	657	217	665	612	811	1
Palencia,	219	657	253	665	612	811	1
según	256	657	278	665	612	811	1
los	281	657	292	665	612	811	1
datos	40	667	61	675	612	811	1
de	64	667	73	675	612	811	1
las	76	667	86	675	612	811	1
evaluaciones	89	667	138	675	612	811	1
anuales	141	667	170	675	612	811	1
del	173	667	184	675	612	811	1
Programa	187	667	224	675	612	811	1
disponibles	227	667	270	675	612	811	1
en	273	667	282	675	612	811	1
el	285	667	292	675	612	811	1
∗	45	708	49	716	612	811	1
Autor	53	711	70	717	612	811	1
para	72	711	85	717	612	811	1
correspondencia.	87	711	139	717	612	811	1
Correo	52	719	72	725	612	811	1
electrónico:	73	719	107	725	612	811	1
iglguejo@jcyl.es	109	719	157	725	612	811	1
(J.A.	159	719	171	725	612	811	1
Iglesias	173	719	195	725	612	811	1
Guerra).	197	719	222	725	612	811	1
Servicio	310	521	340	529	612	811	1
Territorial	343	521	381	529	612	811	1
de	384	521	393	529	612	811	1
Sanidad,	396	521	428	529	612	811	1
el	431	521	437	529	612	811	1
seguimiento	440	521	487	529	612	811	1
era	490	521	502	529	612	811	1
del	504	521	516	529	612	811	1
97,7%	519	521	540	529	612	811	1
en	543	521	552	529	612	811	1
el	555	521	561	529	612	811	1
curso	310	531	331	539	612	811	1
2001/02,	332	531	365	539	612	811	1
pero	367	531	384	539	612	811	1
descendió	385	531	424	539	612	811	1
hasta	425	531	445	539	612	811	1
el	447	531	454	539	612	811	1
83,9%	455	531	476	539	612	811	1
en	478	531	487	539	612	811	1
el	488	531	495	539	612	811	1
curso	496	531	517	539	612	811	1
2011/2012.	518	531	561	539	612	811	1
Por	310	542	323	550	612	811	1
ello,	325	542	341	550	612	811	1
habiendo	344	542	379	550	612	811	1
transcurrido	382	542	429	550	612	811	1
más	431	542	447	550	612	811	1
de	450	542	459	550	612	811	1
10	461	542	471	550	612	811	1
años	473	542	491	550	612	811	1
desde	494	542	516	550	612	811	1
dicho	518	542	539	550	612	811	1
estu-	542	542	561	550	612	811	1
dio,	310	552	324	560	612	811	1
y	326	552	330	560	612	811	1
al	332	552	339	560	612	811	1
no	341	552	350	560	612	811	1
disponer	352	552	386	560	612	811	1
de	387	552	397	560	612	811	1
nuevos	398	552	426	560	612	811	1
estudios	427	552	459	560	612	811	1
en	461	552	471	560	612	811	1
ese	472	552	485	560	612	811	1
ámbito	486	552	514	560	612	811	1
poblacional,	515	552	561	560	612	811	1
el	310	563	317	571	612	811	1
objetivo	319	563	350	571	612	811	1
de	353	563	362	571	612	811	1
este	365	563	380	571	612	811	1
trabajo	382	563	410	571	612	811	1
fue	412	563	424	571	612	811	1
analizar	427	563	457	571	612	811	1
la	459	563	466	571	612	811	1
evolución	469	563	506	571	612	811	1
de	508	563	517	571	612	811	1
los	520	563	531	571	612	811	1
conoci-	533	563	561	571	612	811	1
mientos	310	573	341	581	612	811	1
y	343	573	348	581	612	811	1
hábitos	350	573	378	581	612	811	1
en	380	573	389	581	612	811	1
higiene	391	573	420	581	612	811	1
bucodental	422	573	464	581	612	811	1
en	466	573	476	581	612	811	1
escolares	478	573	513	581	612	811	1
de	515	573	524	581	612	811	1
Palencia.	526	573	560	581	612	811	1
Métodos	310	603	344	611	612	811	1
Estudio	322	624	350	632	612	811	1
descriptivo	352	624	394	632	612	811	1
de	396	624	405	632	612	811	1
tendencia	406	624	444	632	612	811	1
con	445	624	459	632	612	811	1
tres	460	624	475	632	612	811	1
cortes	476	624	499	632	612	811	1
transversales	500	624	551	632	612	811	1
en	552	624	561	632	612	811	1
alumnos	310	634	343	642	612	811	1
de	345	634	355	642	612	811	1
5	357	634	362	642	612	811	1
◦	362	632	365	640	612	811	1
curso	368	634	389	642	612	811	1
de	391	634	400	642	612	811	1
Educación	403	634	442	642	612	811	1
Primaria	444	634	477	642	612	811	1
de	480	634	489	642	612	811	1
centros	492	634	520	642	612	811	1
públicos	522	634	554	642	612	811	1
y	557	634	561	642	612	811	1
privados	310	645	343	653	612	811	1
del	344	645	356	653	612	811	1
Área	357	645	375	653	612	811	1
de	376	645	385	653	612	811	1
Salud	387	645	408	653	612	811	1
de	409	645	418	653	612	811	1
Palencia,	420	645	453	653	612	811	1
desde	454	645	477	653	612	811	1
el	478	645	485	653	612	811	1
curso	486	645	507	653	612	811	1
2001/02	508	645	540	653	612	811	1
hasta	541	645	561	653	612	811	1
el	310	655	317	663	612	811	1
2010/11.	320	655	353	663	612	811	1
La	357	655	365	663	612	811	1
población	368	655	406	663	612	811	1
es	409	655	417	663	612	811	1
de	420	655	429	663	612	811	1
13.474	432	655	458	663	612	811	1
estudiantes.	461	655	507	663	612	811	1
No	510	655	521	663	612	811	1
se	524	655	532	663	612	811	1
realizó	536	655	561	663	612	811	1
muestreo	310	666	346	674	612	811	1
y	348	666	353	674	612	811	1
se	355	666	363	674	612	811	1
ofreció	365	666	391	674	612	811	1
la	393	666	400	674	612	811	1
participación	402	666	452	674	612	811	1
a	454	666	459	674	612	811	1
todos	461	666	482	674	612	811	1
los	484	666	495	674	612	811	1
estudiantes.	497	666	543	674	612	811	1
El	322	676	329	684	612	811	1
instrumento	330	676	378	684	612	811	1
de	379	676	388	684	612	811	1
recogida	390	676	422	684	612	811	1
de	424	676	433	684	612	811	1
datos	434	676	455	684	612	811	1
fue	456	676	468	684	612	811	1
un	469	676	479	684	612	811	1
cuestionario	481	676	528	684	612	811	1
de	529	676	538	684	612	811	1
cono-	540	676	561	684	612	811	1
cimientos	310	686	347	694	612	811	1
y	350	686	354	694	612	811	1
hábitos	357	686	385	694	612	811	1
en	387	686	397	694	612	811	1
salud	399	686	420	694	612	811	1
bucodental,	422	686	467	694	612	811	1
una	469	686	483	694	612	811	1
de	486	686	495	694	612	811	1
las	497	686	508	694	612	811	1
herramientas	510	686	561	694	612	811	1
de	310	697	319	705	612	811	1
evaluación	323	697	364	705	612	811	1
del	367	697	379	705	612	811	1
Programa	382	697	419	705	612	811	1
de	423	697	432	705	612	811	1
Salud	435	697	456	705	612	811	1
Bucodental	460	697	503	705	612	811	1
de	506	697	515	705	612	811	1
la	519	697	525	705	612	811	1
Junta	529	697	549	705	612	811	1
de	552	697	561	705	612	811	1
Castilla	310	707	338	715	612	811	1
y	341	707	346	715	612	811	1
León,	349	707	370	715	612	811	1
que	373	707	387	715	612	811	1
se	391	707	399	715	612	811	1
ofrece	402	707	426	715	612	811	1
al	429	707	436	715	612	811	1
alumnado	440	707	478	715	612	811	1
de	482	707	491	715	612	811	1
5	495	707	499	715	612	811	1
◦	499	705	502	713	612	811	1
curso	506	707	527	715	612	811	1
de	531	707	540	715	612	811	1
Edu-	543	707	561	715	612	811	1
cación	310	718	334	726	612	811	1
Primaria	337	718	370	726	612	811	1
en	373	718	382	726	612	811	1
el	385	718	392	726	612	811	1
último	395	718	420	726	612	811	1
trimestre	423	718	459	726	612	811	1
del	462	718	474	726	612	811	1
curso.	477	718	499	726	612	811	1
Consta	502	718	528	726	612	811	1
de	531	718	540	726	612	811	1
ocho	543	718	561	726	612	811	1
0213-9111/$	40	737	80	744	612	811	1
–	81	737	85	744	612	811	1
see	87	737	97	744	612	811	1
front	98	737	114	744	612	811	1
matter	115	737	136	744	612	811	1
©	138	737	143	744	612	811	1
2012	145	737	160	744	612	811	1
SESPAS.	162	737	185	744	612	811	1
Publicado	187	737	217	744	612	811	1
por	219	737	229	744	612	811	1
Elsevier	231	737	255	744	612	811	1
España,	256	737	279	744	612	811	1
S.L.	281	737	291	744	612	811	1
Todos	293	737	311	744	612	811	1
los	312	737	321	744	612	811	1
derechos	323	737	350	744	612	811	1
reservados.	352	737	387	744	612	811	1
http://dx.doi.org/10.1016/j.gaceta.2013.01.003	40	746	182	752	612	811	1
J.A.	229	46	238	52	612	811	2
Iglesias	240	46	261	52	612	811	2
Guerra	263	46	283	52	612	811	2
et	285	46	290	52	612	811	2
al	292	46	297	52	612	811	2
/	299	46	301	52	612	811	2
Gac	303	46	313	52	612	811	2
Sanit.	315	46	331	52	612	811	2
2013;27(4):362–364	333	46	394	52	612	811	2
preguntas	51	65	90	73	612	811	2
de	92	65	101	73	612	811	2
respuesta	103	65	140	73	612	811	2
cerrada	142	65	171	73	612	811	2
y	173	65	177	73	612	811	2
opción	180	65	205	73	612	811	2
única,	208	65	230	73	612	811	2
cinco	233	65	253	73	612	811	2
relacionadas	255	65	303	73	612	811	2
con	51	75	65	83	612	811	2
los	66	75	77	83	612	811	2
conocimientos	78	75	134	83	612	811	2
y	135	75	140	83	612	811	2
tres	141	75	156	83	612	811	2
con	157	75	171	83	612	811	2
los	172	75	183	83	612	811	2
hábitos,	184	75	214	83	612	811	2
que	215	75	230	83	612	811	2
se	231	75	239	83	612	811	2
han	240	75	255	83	612	811	2
recodiﬁcado	256	75	303	83	612	811	2
en	51	86	61	94	612	811	2
las	63	86	73	94	612	811	2
siguientes	75	86	114	94	612	811	2
variables:	116	86	153	94	612	811	2
-	51	110	55	118	612	811	2
-	51	121	55	129	612	811	2
-	51	131	55	139	612	811	2
-	51	142	55	150	612	811	2
-	51	152	55	160	612	811	2
Conocen	58	110	91	118	612	811	2
los	93	110	104	118	612	811	2
alimentos	106	110	144	118	612	811	2
que	146	110	160	118	612	811	2
producen	162	110	198	118	612	811	2
caries.	200	110	224	118	612	811	2
Saben	58	121	81	129	612	811	2
cuándo	83	121	111	129	612	811	2
hay	113	121	127	129	612	811	2
que	129	121	143	129	612	811	2
cepillarse	145	121	182	129	612	811	2
los	184	121	194	129	612	811	2
dientes.	197	121	226	129	612	811	2
Conocen	58	131	91	139	612	811	2
la	93	131	100	139	612	811	2
forma	102	131	124	139	612	811	2
más	127	131	142	139	612	811	2
correcta	144	131	175	139	612	811	2
de	178	131	187	139	612	811	2
cepillarse	189	131	225	139	612	811	2
los	227	131	238	139	612	811	2
dientes.	240	131	270	139	612	811	2
Se	58	142	67	150	612	811	2
cepillan	69	142	99	150	612	811	2
los	101	142	112	150	612	811	2
dientes:	114	142	145	150	612	811	2
ninguna,	147	142	180	150	612	811	2
una,	182	142	198	150	612	811	2
dos	200	142	214	150	612	811	2
o	216	142	220	150	612	811	2
tres	223	142	237	150	612	811	2
veces	239	142	260	150	612	811	2
al	262	142	269	150	612	811	2
día.	271	142	285	150	612	811	2
Suelen	58	152	83	160	612	811	2
comer	86	152	110	160	612	811	2
dulces	112	152	136	160	612	811	2
entre	138	152	158	160	612	811	2
horas.	161	152	184	160	612	811	2
El	63	177	70	185	612	811	2
análisis	72	177	101	185	612	811	2
describe	103	177	135	185	612	811	2
la	137	177	144	185	612	811	2
evolución	146	177	183	185	612	811	2
de	185	177	195	185	612	811	2
los	197	177	208	185	612	811	2
conocimientos	210	177	266	185	612	811	2
y	268	177	273	185	612	811	2
hábitos	275	177	303	185	612	811	2
en	51	188	61	196	612	811	2
salud	63	188	83	196	612	811	2
bucodental	85	188	128	196	612	811	2
en	130	188	139	196	612	811	2
cada	141	188	159	196	612	811	2
curso.	161	188	184	196	612	811	2
Para	186	188	202	196	612	811	2
ello	204	188	219	196	612	811	2
se	221	188	229	196	612	811	2
analizaron	231	188	271	196	612	811	2
porcen-	273	188	303	196	612	811	2
tajes	51	198	69	206	612	811	2
y	72	198	77	206	612	811	2
sus	80	198	93	206	612	811	2
diferencias	96	198	138	206	612	811	2
normalizadas,	141	198	194	206	612	811	2
y	198	198	202	206	612	811	2
se	205	198	213	206	612	811	2
estableció	217	198	255	206	612	811	2
un	258	198	268	206	612	811	2
nivel	271	198	290	206	612	811	2
de	293	198	303	206	612	811	2
signiﬁcación	51	209	99	217	612	811	2
bilateral	101	209	133	217	612	811	2
del	135	209	147	217	612	811	2
5%.	149	209	161	217	612	811	2
Los	63	219	76	227	612	811	2
datos	77	219	98	227	612	811	2
fueron	100	219	125	227	612	811	2
vertidos	126	219	157	227	612	811	2
y	159	219	164	227	612	811	2
ﬁltrados	165	219	197	227	612	811	2
en	198	219	208	227	612	811	2
una	209	219	224	227	612	811	2
hoja	225	219	242	227	612	811	2
de	243	219	253	227	612	811	2
cálculo	254	219	281	227	612	811	2
Excel	283	219	303	227	612	811	2
de	51	230	61	237	612	811	2
Windows	63	230	100	237	612	811	2
®	100	227	105	235	612	811	2
creada	107	230	133	237	612	811	2
al	135	230	142	237	612	811	2
efecto,	144	230	170	237	612	811	2
y	172	230	177	237	612	811	2
se	179	230	187	237	612	811	2
analizaron	190	230	230	237	612	811	2
con	232	230	246	237	612	811	2
los	248	230	259	237	612	811	2
programas	262	230	303	237	612	811	2
SPSS	51	240	69	248	612	811	2
®	69	238	74	245	612	811	2
12.0	76	240	93	248	612	811	2
y	95	240	99	248	612	811	2
EpiDat	101	240	127	248	612	811	2
®	127	238	132	245	612	811	2
3.11.	134	240	153	248	612	811	2
Resultados	51	267	95	275	612	811	2
El	63	288	70	296	612	811	2
número	72	288	102	296	612	811	2
de	104	288	113	296	612	811	2
matriculados	114	288	164	296	612	811	2
en	166	288	175	296	612	811	2
Palencia	177	288	208	296	612	811	2
en	210	288	219	296	612	811	2
5	221	288	226	296	612	811	2
◦	226	286	229	294	612	811	2
curso	231	288	251	296	612	811	2
de	253	288	262	296	612	811	2
Educación	264	288	303	296	612	811	2
Primaria	51	299	84	307	612	811	2
ha	86	299	95	307	612	811	2
descendido	97	299	140	307	612	811	2
un	142	299	152	307	612	811	2
15,6%	154	299	176	307	612	811	2
(de	178	299	190	307	612	811	2
1498	192	299	211	307	612	811	2
a	213	299	217	307	612	811	2
1236)	219	299	242	307	612	811	2
entre	243	299	264	307	612	811	2
los	266	299	276	307	612	811	2
cursos	278	299	303	307	612	811	2
2001/02	51	309	83	317	612	811	2
y	85	309	90	317	612	811	2
2010/11.	92	309	126	317	612	811	2
La	128	309	137	317	612	811	2
muestra	139	309	171	317	612	811	2
aceptante	173	309	211	317	612	811	2
fue	213	309	225	317	612	811	2
de	228	309	237	317	612	811	2
11.983	240	309	266	317	612	811	2
alumnos.	268	309	303	317	612	811	2
Como	51	320	73	328	612	811	2
media,	77	320	102	328	612	811	2
en	106	320	115	328	612	811	2
los	118	320	129	328	612	811	2
10	132	320	142	328	612	811	2
años	145	320	163	328	612	811	2
de	166	320	175	328	612	811	2
estudio,	179	320	209	328	612	811	2
el	212	320	219	328	612	811	2
87,3%	222	320	244	328	612	811	2
ha	247	320	256	328	612	811	2
respondido	260	320	303	328	612	811	2
al	51	330	58	338	612	811	2
cuestionario	60	330	107	338	612	811	2
(intervalo	109	330	146	338	612	811	2
del	148	330	160	338	612	811	2
77,4%	162	330	183	338	612	811	2
al	185	330	192	338	612	811	2
92,9%).	194	330	220	338	612	811	2
Se	222	330	231	338	612	811	2
obtuvieron	233	330	275	338	612	811	2
11.775	277	330	303	338	612	811	2
cuestionarios	51	341	102	349	612	811	2
válidos.	104	341	133	349	612	811	2
En	63	351	73	359	612	811	2
las	75	351	86	359	612	811	2
preguntas	89	351	127	359	612	811	2
relacionadas	129	351	177	359	612	811	2
con	180	351	194	359	612	811	2
los	196	351	207	359	612	811	2
conocimientos	210	351	266	359	612	811	2
sobre	268	351	289	359	612	811	2
los	292	351	303	359	612	811	2
alimentos	51	362	89	369	612	811	2
que	91	362	105	369	612	811	2
producen	106	362	143	369	612	811	2
caries	144	362	166	369	612	811	2
se	168	362	176	369	612	811	2
constatan	177	362	214	369	612	811	2
incrementos	216	362	264	369	612	811	2
en	265	362	274	369	612	811	2
las	276	362	286	369	612	811	2
res-	288	362	303	369	612	811	2
puestas	51	372	80	380	612	811	2
correctas,	82	372	119	380	612	811	2
que	120	372	134	380	612	811	2
van	136	372	150	380	612	811	2
del	151	372	163	380	612	811	2
96,2%	164	372	186	380	612	811	2
en	187	372	197	380	612	811	2
el	198	372	205	380	612	811	2
curso	207	372	227	380	612	811	2
2001/02	229	372	261	380	612	811	2
al	262	372	269	380	612	811	2
98,7%	270	372	292	380	612	811	2
en	293	372	303	380	612	811	2
2010/11,	51	382	85	390	612	811	2
con	86	382	100	390	612	811	2
una	101	382	115	390	612	811	2
diferencia	117	382	155	390	612	811	2
estadísticamente	156	382	221	390	612	811	2
signiﬁcativa	222	382	268	390	612	811	2
(tabla	270	382	292	390	612	811	2
1).	293	382	303	390	612	811	2
Respecto	63	393	97	401	612	811	2
a	100	393	104	401	612	811	2
si	106	393	112	401	612	811	2
conocen	114	393	146	401	612	811	2
cuándo	148	393	176	401	612	811	2
lavarse	178	393	205	401	612	811	2
los	207	393	218	401	612	811	2
dientes,	220	393	250	401	612	811	2
hay	252	393	266	401	612	811	2
un	268	393	278	401	612	811	2
incre-	280	393	303	401	612	811	2
mento	51	403	76	411	612	811	2
de	80	403	90	411	612	811	2
3	94	403	99	411	612	811	2
puntos	103	403	129	411	612	811	2
en	133	403	143	411	612	811	2
el	147	403	154	411	612	811	2
mismo	158	403	184	411	612	811	2
periodo	188	403	218	411	612	811	2
(95,3	222	403	242	411	612	811	2
frente	246	403	269	411	612	811	2
a	273	403	277	411	612	811	2
98,3),	281	403	303	411	612	811	2
estadísticamente	51	414	116	422	612	811	2
signiﬁcativo	119	414	165	422	612	811	2
(intervalo	168	414	205	422	612	811	2
de	208	414	217	422	612	811	2
conﬁanza	220	414	257	422	612	811	2
[IC]:	259	414	276	422	612	811	2
-0,044	278	414	303	422	612	811	2
a	51	424	56	432	612	811	2
-0,015).	58	424	87	432	612	811	2
Además,	90	424	122	432	612	811	2
el	125	424	132	432	612	811	2
98,9%	134	424	156	432	612	811	2
manifestaron	158	424	209	432	612	811	2
saber	211	424	232	432	612	811	2
cómo	234	424	255	432	612	811	2
deben	258	424	281	432	612	811	2
cepi-	284	424	303	432	612	811	2
llarse	51	435	72	443	612	811	2
los	74	435	85	443	612	811	2
dientes	87	435	115	443	612	811	2
en	118	435	127	443	612	811	2
el	129	435	136	443	612	811	2
curso	139	435	159	443	612	811	2
2010/11,	162	435	195	443	612	811	2
mientras	198	435	232	443	612	811	2
que	234	435	248	443	612	811	2
10	250	435	260	443	612	811	2
años	262	435	280	443	612	811	2
antes	282	435	303	443	612	811	2
apenas	51	445	78	453	612	811	2
eran	80	445	97	453	612	811	2
el	99	445	106	453	612	811	2
93%,	108	445	124	453	612	811	2
lo	126	445	133	453	612	811	2
que	135	445	150	453	612	811	2
supone	152	445	179	453	612	811	2
un	181	445	191	453	612	811	2
incremento	193	445	237	453	612	811	2
con	239	445	253	453	612	811	2
signiﬁcación	255	445	303	453	612	811	2
estadística	51	456	92	464	612	811	2
(IC:	94	456	107	464	612	811	2
-0,075	109	456	134	464	612	811	2
a	136	456	140	464	612	811	2
-0,044).	142	456	172	464	612	811	2
Si	63	466	70	474	612	811	2
comparamos	72	466	121	474	612	811	2
los	123	466	134	474	612	811	2
conocimientos	136	466	192	474	612	811	2
de	194	466	203	474	612	811	2
los	205	466	216	474	612	811	2
escolares	218	466	253	474	612	811	2
sobre	255	466	275	474	612	811	2
los	277	466	288	474	612	811	2
ali-	290	466	303	474	612	811	2
mentos	51	477	80	485	612	811	2
que	83	477	97	485	612	811	2
producen	100	477	136	485	612	811	2
caries	139	477	161	485	612	811	2
entre	164	477	184	485	612	811	2
los	187	477	197	485	612	811	2
cursos	200	477	225	485	612	811	2
2001/02	227	477	259	485	612	811	2
y	262	477	266	485	612	811	2
2006/07,	269	477	303	485	612	811	2
se	51	487	59	495	612	811	2
observan	61	487	96	495	612	811	2
diferencias	97	487	139	495	612	811	2
estadísticamente	141	487	206	495	612	811	2
signiﬁcativas	207	487	257	495	612	811	2
en	259	487	268	495	612	811	2
todas	270	487	291	495	612	811	2
las	292	487	303	495	612	811	2
variables,	51	498	87	505	612	811	2
pero	91	498	108	505	612	811	2
al	112	498	118	505	612	811	2
comparar	122	498	158	505	612	811	2
el	162	498	168	505	612	811	2
curso	172	498	193	505	612	811	2
2006/07	196	498	228	505	612	811	2
con	231	498	245	505	612	811	2
el	248	498	255	505	612	811	2
2010/11	258	498	290	505	612	811	2
no	293	498	303	505	612	811	2
encontramos	51	508	101	516	612	811	2
diferencias	104	508	145	516	612	811	2
(tabla	148	508	170	516	612	811	2
1).	172	508	182	516	612	811	2
Por	184	508	197	516	612	811	2
lo	200	508	207	516	612	811	2
tanto,	209	508	231	516	612	811	2
los	234	508	244	516	612	811	2
conocimientos	247	508	303	516	612	811	2
tienden	51	518	81	526	612	811	2
a	83	518	87	526	612	811	2
mejorar	89	518	119	526	612	811	2
hasta	121	518	142	526	612	811	2
el	144	518	151	526	612	811	2
curso	153	518	174	526	612	811	2
2006/07,	176	518	209	526	612	811	2
y	211	518	216	526	612	811	2
después	218	518	249	526	612	811	2
se	251	518	259	526	612	811	2
estancan.	261	518	297	526	612	811	2
Respecto	63	529	97	537	612	811	2
a	102	529	106	537	612	811	2
los	110	529	121	537	612	811	2
hábitos	126	529	154	537	612	811	2
del	158	529	170	537	612	811	2
alumnado,	174	529	214	537	612	811	2
al	219	529	226	537	612	811	2
comparar	230	529	267	537	612	811	2
el	271	529	278	537	612	811	2
curso	282	529	303	537	612	811	2
2001/02	51	539	83	547	612	811	2
con	85	539	99	547	612	811	2
el	101	539	108	547	612	811	2
2010/11	111	539	142	547	612	811	2
se	145	539	153	547	612	811	2
constata	155	539	188	547	612	811	2
un	190	539	200	547	612	811	2
descenso	202	539	237	547	612	811	2
en	240	539	249	547	612	811	2
el	252	539	258	547	612	811	2
número	261	539	291	547	612	811	2
de	293	539	303	547	612	811	2
estudiantes	51	550	95	558	612	811	2
que	98	550	112	558	612	811	2
se	115	550	123	558	612	811	2
cepillan	126	550	156	558	612	811	2
los	158	550	169	558	612	811	2
dientes	172	550	200	558	612	811	2
sólo	203	550	218	558	612	811	2
una	221	550	235	558	612	811	2
vez,	238	550	253	558	612	811	2
con	256	550	269	558	612	811	2
diferen-	272	550	303	558	612	811	2
cias	51	560	66	568	612	811	2
estadísticamente	68	560	133	568	612	811	2
signiﬁcativas	135	560	185	568	612	811	2
(14,2%	188	560	212	568	612	811	2
frente	215	560	238	568	612	811	2
a	240	560	244	568	612	811	2
6,3%;	247	560	266	568	612	811	2
IC:	269	560	279	568	612	811	2
0,055	282	560	303	568	612	811	2
a	51	571	56	579	612	811	2
0,104),	57	571	84	579	612	811	2
a	85	571	90	579	612	811	2
la	92	571	98	579	612	811	2
vez	100	571	113	579	612	811	2
que	115	571	130	579	612	811	2
aumentan	131	571	170	579	612	811	2
los	172	571	183	579	612	811	2
que	185	571	199	579	612	811	2
se	201	571	209	579	612	811	2
cepillan	211	571	241	579	612	811	2
tres	243	571	258	579	612	811	2
veces	260	571	280	579	612	811	2
al	282	571	289	579	612	811	2
día	291	571	303	579	612	811	2
(55,1%	51	581	76	589	612	811	2
frente	78	581	101	589	612	811	2
a	103	581	107	589	612	811	2
59,2%;	109	581	133	589	612	811	2
IC:	135	581	146	589	612	811	2
-0,081	148	581	172	589	612	811	2
a	174	581	178	589	612	811	2
-0,001).	180	581	210	589	612	811	2
De	212	581	222	589	612	811	2
hecho,	224	581	249	589	612	811	2
hasta	251	581	271	589	612	811	2
el	273	581	280	589	612	811	2
curso	282	581	303	589	612	811	2
2006/07	51	592	83	600	612	811	2
aumentan	85	592	124	600	612	811	2
los	127	592	138	600	612	811	2
sujetos	140	592	167	600	612	811	2
que	170	592	184	600	612	811	2
se	187	592	195	600	612	811	2
cepillan	197	592	227	600	612	811	2
tres	230	592	244	600	612	811	2
veces	247	592	268	600	612	811	2
diarias	270	592	296	600	612	811	2
a	298	592	303	600	612	811	2
la	51	602	58	610	612	811	2
vez	60	602	73	610	612	811	2
que	75	602	89	610	612	811	2
decrece	91	602	121	610	612	811	2
el	123	602	130	610	612	811	2
consumo	132	602	166	610	612	811	2
de	169	602	178	610	612	811	2
dulces	180	602	204	610	612	811	2
(tabla	206	602	228	610	612	811	2
1).	231	602	240	610	612	811	2
En	63	613	73	621	612	811	2
relación	76	613	106	621	612	811	2
a	109	613	114	621	612	811	2
la	117	613	123	621	612	811	2
ingesta	126	613	154	621	612	811	2
de	156	613	166	621	612	811	2
dulces,	169	613	195	621	612	811	2
se	198	613	206	621	612	811	2
produce	209	613	240	621	612	811	2
un	243	613	253	621	612	811	2
descenso	256	613	291	621	612	811	2
de	293	613	303	621	612	811	2
10	51	623	61	631	612	811	2
puntos	62	623	89	631	612	811	2
entre	90	623	111	631	612	811	2
los	112	623	123	631	612	811	2
dos	125	623	138	631	612	811	2
años	140	623	157	631	612	811	2
extremos,	159	623	197	631	612	811	2
del	199	623	210	631	612	811	2
47,3%	212	623	233	631	612	811	2
al	235	623	242	631	612	811	2
38,2%	243	623	265	631	612	811	2
(IC:	267	623	280	631	612	811	2
0,051	282	623	303	631	612	811	2
a	51	633	56	641	612	811	2
0,131).	58	633	84	641	612	811	2
Entre	87	633	107	641	612	811	2
el	110	633	117	641	612	811	2
curso	119	633	140	641	612	811	2
en	143	633	152	641	612	811	2
el	155	633	162	641	612	811	2
cual	164	633	180	641	612	811	2
los	183	633	193	641	612	811	2
escolares	196	633	231	641	612	811	2
declararon	234	633	275	641	612	811	2
ingerir	277	633	303	641	612	811	2
dulces	51	644	76	652	612	811	2
con	77	644	91	652	612	811	2
más	92	644	108	652	612	811	2
frecuencia	109	644	148	652	612	811	2
(53,3%	150	644	174	652	612	811	2
en	176	644	185	652	612	811	2
2004/05)	186	644	221	652	612	811	2
y	222	644	227	652	612	811	2
el	228	644	235	652	612	811	2
que	236	644	250	652	612	811	2
menos	251	644	277	652	612	811	2
(38,2%	278	644	303	652	612	811	2
en	51	654	61	662	612	811	2
2010/11)	62	654	97	662	612	811	2
se	99	654	107	662	612	811	2
va	109	654	118	662	612	811	2
produciendo	119	654	168	662	612	811	2
un	170	654	180	662	612	811	2
descenso	182	654	216	662	612	811	2
signiﬁcativo	218	654	265	662	612	811	2
(IC:	266	654	280	662	612	811	2
0,027	282	654	303	662	612	811	2
a	51	665	56	673	612	811	2
0,110).	58	665	84	673	612	811	2
Discusión	51	692	90	700	612	811	2
En	63	713	73	721	612	811	2
el	76	713	82	721	612	811	2
periodo	85	713	115	721	612	811	2
estudiado	117	713	155	721	612	811	2
encontramos	157	713	207	721	612	811	2
un	210	713	220	721	612	811	2
cambio	223	713	251	721	612	811	2
de	253	713	263	721	612	811	2
tendencia	265	713	303	721	612	811	2
en	51	724	61	732	612	811	2
el	63	724	70	732	612	811	2
curso	72	724	93	732	612	811	2
2006/07	95	724	127	732	612	811	2
en	129	724	138	732	612	811	2
las	140	724	151	732	612	811	2
variables	153	724	187	732	612	811	2
analizadas:	190	724	233	732	612	811	2
el	235	724	242	732	612	811	2
conocimiento	244	724	296	732	612	811	2
y	298	724	303	732	612	811	2
los	51	734	62	742	612	811	2
hábitos	64	734	92	742	612	811	2
en	94	734	104	742	612	811	2
higiene	106	734	134	742	612	811	2
bucodental	136	734	179	742	612	811	2
mejoran	181	734	213	742	612	811	2
hasta	215	734	235	742	612	811	2
el	237	734	244	742	612	811	2
curso	246	734	267	742	612	811	2
2006/07,	269	734	303	742	612	811	2
para	51	745	68	753	612	811	2
después	70	745	101	753	612	811	2
estancarse.	103	745	145	753	612	811	2
363	561	46	573	52	612	811	2
Tabla	321	64	338	70	612	811	2
1	340	64	344	70	612	811	2
Conocimientos	321	73	366	79	612	811	2
y	368	73	372	79	612	811	2
hábitos	373	73	396	79	612	811	2
bucodentales	398	73	438	79	612	811	2
en	440	73	447	79	612	811	2
escolares:	449	73	479	79	612	811	2
porcentajes	481	73	516	79	612	811	2
y	518	73	522	79	612	811	2
comparación	524	73	563	79	612	811	2
de	565	73	572	79	612	811	2
diferencias	321	81	354	88	612	811	2
entre	356	81	372	88	612	811	2
los	374	81	382	88	612	811	2
cursos	384	81	404	88	612	811	2
2001/02	405	81	431	88	612	811	2
y	432	81	436	88	612	811	2
2006/07,	437	81	464	88	612	811	2
y	466	81	470	88	612	811	2
entre	471	81	487	88	612	811	2
2006/07	489	81	514	88	612	811	2
y	516	81	520	88	612	811	2
2010/11	521	81	547	88	612	811	2
Curso	371	96	388	102	612	811	2
2001/02	390	96	415	102	612	811	2
(n	371	104	377	111	612	811	2
=	379	104	382	111	612	811	2
1419)	384	104	402	111	612	811	2
Curso	445	96	462	102	612	811	2
2006/07	464	96	489	102	612	811	2
(n	445	104	451	111	612	811	2
=	453	104	456	111	612	811	2
1197)	458	104	476	111	612	811	2
Variables	327	117	356	124	612	811	2
Conocen	333	126	358	132	612	811	2
los	359	126	368	132	612	811	2
alimentos	369	126	398	132	612	811	2
que	399	126	410	132	612	811	2
producen	412	126	439	132	612	811	2
caries	441	126	458	132	612	811	2
96,2	371	135	384	141	612	811	2
99,3	445	135	458	141	612	811	2
%	339	135	344	141	612	811	2
(-0,003	445	143	467	149	612	811	2
a	468	143	472	149	612	811	2
0,014)	473	143	493	149	612	811	2
(-0,042	371	143	393	149	612	811	2
a	394	143	398	149	612	811	2
-0,019)	399	143	421	149	612	811	2
(IC)	339	143	350	149	612	811	2
p	371	152	375	158	612	811	2
=	376	152	380	158	612	811	2
0,0000	381	152	402	158	612	811	2
p	445	152	448	158	612	811	2
=	450	152	454	158	612	811	2
0,2502	455	152	476	158	612	811	2
Saben	333	160	350	167	612	811	2
cuándo	352	160	374	167	612	811	2
hay	375	160	386	167	612	811	2
que	388	160	398	167	612	811	2
cepillarse	400	160	427	167	612	811	2
los	429	160	437	167	612	811	2
dientes	439	160	460	167	612	811	2
%	339	169	344	175	612	811	2
95,3	371	169	384	175	612	811	2
98,9	445	169	458	175	612	811	2
(-0,004	445	177	467	184	612	811	2
a	468	177	472	184	612	811	2
0,017)	473	177	493	184	612	811	2
(-0,050	371	177	393	184	612	811	2
a	394	177	398	184	612	811	2
-0,023)	399	177	421	184	612	811	2
(IC)	339	177	350	184	612	811	2
p	371	186	375	192	612	811	2
=	376	186	380	192	612	811	2
0,0000	381	186	402	192	612	811	2
p	445	186	448	192	612	811	2
=	450	186	454	192	612	811	2
0,2130	455	186	476	192	612	811	2
Conocen	333	195	358	201	612	811	2
la	359	195	365	201	612	811	2
forma	366	195	384	201	612	811	2
más	386	195	398	201	612	811	2
correcta	399	195	423	201	612	811	2
de	425	195	432	201	612	811	2
cepillarse	433	195	461	201	612	811	2
los	462	195	470	201	612	811	2
dientes	472	195	493	201	612	811	2
93,0	371	203	384	209	612	811	2
99,1	445	203	458	209	612	811	2
%	339	203	344	209	612	811	2
(-0,007	445	212	467	218	612	811	2
a	468	212	472	218	612	811	2
0,011)	473	212	493	218	612	811	2
(-0,076	371	212	393	218	612	811	2
a	394	212	398	218	612	811	2
-0,046)	399	212	421	218	612	811	2
(IC)	339	212	350	218	612	811	2
*p	445	220	451	227	612	811	2
=	453	220	457	227	612	811	2
0,7862	458	220	479	227	612	811	2
p	371	220	375	227	612	811	2
=	376	220	380	227	612	811	2
0,0000	381	220	402	227	612	811	2
Tienen	333	229	352	235	612	811	2
cepillo	354	229	373	235	612	811	2
de	375	229	382	235	612	811	2
dientes	383	229	404	235	612	811	2
97,8	371	237	384	244	612	811	2
99,6	445	237	458	244	612	811	2
%	339	237	344	244	612	811	2
(0,004	445	246	464	252	612	811	2
a	465	246	469	252	612	811	2
0,022)	471	246	490	252	612	811	2
(-0,028	371	246	393	252	612	811	2
a	394	246	398	252	612	811	2
-0,009)	399	246	421	252	612	811	2
(IC)	339	246	350	252	612	811	2
p	371	254	375	261	612	811	2
=	376	254	380	261	612	811	2
0,0002	381	254	402	261	612	811	2
p	445	254	448	261	612	811	2
=	450	254	454	261	612	811	2
0,0037	455	254	476	261	612	811	2
No	333	263	341	269	612	811	2
se	343	263	349	269	612	811	2
cepillan	350	263	373	269	612	811	2
los	375	263	383	269	612	811	2
dientes	385	263	405	269	612	811	2
2,53	371	272	384	278	612	811	2
1,5	445	272	454	278	612	811	2
%	339	272	344	278	612	811	2
(-0,014	445	280	467	287	612	811	2
a	468	280	472	287	612	811	2
0,009)	473	280	493	287	612	811	2
(-0,001	371	280	393	287	612	811	2
a	394	280	398	287	612	811	2
0,021)	399	280	419	287	612	811	2
(IC)	339	280	350	287	612	811	2
p	371	289	375	295	612	811	2
=	376	289	380	295	612	811	2
0,0866	381	289	402	295	612	811	2
p	445	289	448	295	612	811	2
=	450	289	454	295	612	811	2
0,7178	455	289	476	295	612	811	2
Se	333	297	340	304	612	811	2
cepillan	341	297	364	304	612	811	2
una	366	297	377	304	612	811	2
vez	378	297	388	304	612	811	2
al	390	297	395	304	612	811	2
día	397	297	406	304	612	811	2
14,2	371	306	384	312	612	811	2
6,6	445	306	454	312	612	811	2
%	339	306	344	312	612	811	2
(-0,018	445	314	467	321	612	811	2
a	468	314	472	321	612	811	2
0,024)	473	314	493	321	612	811	2
(IC)	339	314	350	321	612	811	2
(0,054	371	314	390	321	612	811	2
a	392	314	395	321	612	811	2
0,098)	397	314	416	321	612	811	2
p	371	323	375	329	612	811	2
<0,0000	376	323	401	329	612	811	2
p	445	323	448	329	612	811	2
=	450	323	454	329	612	811	2
0,8362	455	323	476	329	612	811	2
Se	333	332	340	338	612	811	2
cepillan	341	332	364	338	612	811	2
dos	366	332	375	338	612	811	2
veces	377	332	393	338	612	811	2
al	394	332	400	338	612	811	2
día	401	332	410	338	612	811	2
28,1	371	340	384	347	612	811	2
25,4	445	340	458	347	612	811	2
%	339	340	344	347	612	811	2
(-0,096	445	349	467	355	612	811	2
a	468	349	472	355	612	811	2
-0,020)	473	349	495	355	612	811	2
(-0,009	371	349	393	355	612	811	2
a	394	349	398	355	612	811	2
0,062)	399	349	419	355	612	811	2
(IC)	339	349	350	355	612	811	2
p	445	357	448	364	612	811	2
=	450	357	454	364	612	811	2
0,0025	455	357	476	364	612	811	2
p	371	357	375	364	612	811	2
=	376	357	380	364	612	811	2
0,1385	381	357	402	364	612	811	2
Se	333	366	340	372	612	811	2
cepillan	341	366	364	372	612	811	2
tres	366	366	376	372	612	811	2
veces	378	366	394	372	612	811	2
al	395	366	401	372	612	811	2
día	402	366	411	372	612	811	2
%	339	374	344	381	612	811	2
55,1	371	374	384	381	612	811	2
66,5	445	374	458	381	612	811	2
(0,032	445	383	464	389	612	811	2
a	466	383	469	389	612	811	2
0,114)	471	383	490	389	612	811	2
(-0,152	371	383	393	389	612	811	2
a	394	383	398	389	612	811	2
-0,076)	399	383	421	389	612	811	2
(IC)	339	383	350	389	612	811	2
p	371	392	375	398	612	811	2
<0,0000	376	392	401	398	612	811	2
p	445	392	448	398	612	811	2
=	450	392	454	398	612	811	2
0,0004	455	392	476	398	612	811	2
Ingestión	333	400	360	407	612	811	2
de	361	400	368	407	612	811	2
dulces	370	400	388	407	612	811	2
entre	390	400	405	407	612	811	2
horas	407	400	423	407	612	811	2
%	339	409	344	415	612	811	2
47,3	371	409	384	415	612	811	2
44,8	445	409	458	415	612	811	2
(0,025	445	417	464	424	612	811	2
a	466	417	469	424	612	811	2
0,108)	471	417	490	424	612	811	2
(-0,013	371	417	393	424	612	811	2
a	394	417	398	424	612	811	2
0,064)	399	417	419	424	612	811	2
(IC)	339	417	350	424	612	811	2
p	371	426	375	432	612	811	2
=	376	426	380	432	612	811	2
0,2165	381	426	402	432	612	811	2
p	445	426	448	432	612	811	2
=	450	426	454	432	612	811	2
0,0017	455	426	476	432	612	811	2
Curso	518	96	536	102	612	811	2
2010/11	538	96	563	102	612	811	2
(n	518	104	525	111	612	811	2
=	527	104	530	111	612	811	2
1064)	532	104	550	111	612	811	2
98,7	521	135	534	141	612	811	2
98,3	521	169	534	175	612	811	2
98,9	521	203	534	209	612	811	2
98,4	521	237	534	244	612	811	2
1,7	525	272	534	278	612	811	2
6,3	525	306	534	312	612	811	2
31,2	521	340	534	347	612	811	2
59,2	521	374	534	381	612	811	2
38,2	521	409	534	415	612	811	2
IC:	321	439	329	445	612	811	2
intervalo	331	439	358	445	612	811	2
de	360	439	367	445	612	811	2
conﬁanza	369	439	398	445	612	811	2
para	400	439	413	445	612	811	2
la	415	439	421	445	612	811	2
diferencia	422	439	453	445	612	811	2
de	454	439	462	445	612	811	2
porcentajes	463	439	499	445	612	811	2
normalizadas.	501	439	543	445	612	811	2
Prueba	321	447	342	454	612	811	2
estadística:	344	447	378	454	612	811	2
diferencia	380	447	410	454	612	811	2
normalizada	412	447	450	454	612	811	2
entre	452	447	468	454	612	811	2
proporciones.	470	447	512	454	612	811	2
Respecto	333	473	367	481	612	811	2
a	369	473	373	481	612	811	2
la	375	473	382	481	612	811	2
ingesta	383	473	411	481	612	811	2
de	413	473	422	481	612	811	2
dulces,	424	473	450	481	612	811	2
hay	452	473	466	481	612	811	2
un	468	473	478	481	612	811	2
descenso	480	473	514	481	612	811	2
paulatino	516	473	552	481	612	811	2
en	554	473	564	481	612	811	2
la	565	473	572	481	612	811	2
última	321	483	346	491	612	811	2
década,	348	483	377	491	612	811	2
pero	379	483	396	491	612	811	2
aún	398	483	412	491	612	811	2
más	414	483	430	491	612	811	2
del	432	483	444	491	612	811	2
38%	446	483	461	491	612	811	2
del	463	483	474	491	612	811	2
alumnado	476	483	515	491	612	811	2
declara	517	483	544	491	612	811	2
consu-	546	483	572	491	612	811	2
mirlos,	321	494	347	501	612	811	2
por	348	494	362	501	612	811	2
lo	363	494	370	501	612	811	2
que	371	494	386	501	612	811	2
necesitamos	387	494	434	501	612	811	2
seguir	436	494	459	501	612	811	2
interviniendo	460	494	512	501	612	811	2
en	514	494	523	501	612	811	2
este	524	494	540	501	612	811	2
aspecto.	541	494	572	501	612	811	2
Estos	333	504	353	512	612	811	2
datos	355	504	376	512	612	811	2
mejoran	379	504	411	512	612	811	2
los	414	504	425	512	612	811	2
de	427	504	437	512	612	811	2
Gómez-Santos	440	504	495	512	612	811	2
7	495	503	498	509	612	811	2
,	499	504	501	512	612	811	2
Doria-Bajo	504	504	544	512	612	811	2
et	547	504	555	512	612	811	2
al.	558	504	566	512	612	811	2
8	566	503	570	509	612	811	2
,	570	504	572	512	612	811	2
Lafuente	321	514	354	522	612	811	2
et	356	514	364	522	612	811	2
al.	366	514	375	522	612	811	2
9	375	513	379	519	612	811	2
,	379	514	381	522	612	811	2
los	384	514	395	522	612	811	2
de	397	514	407	522	612	811	2
la	409	514	416	522	612	811	2
Consejería	419	514	459	522	612	811	2
de	461	514	470	522	612	811	2
Sanidad	473	514	503	522	612	811	2
de	506	514	515	522	612	811	2
Galicia	518	514	544	522	612	811	2
10	544	513	551	519	612	811	2
y	554	514	559	522	612	811	2
los	561	514	572	522	612	811	2
ofrecidos	321	525	356	533	612	811	2
por	358	525	371	533	612	811	2
Masson	373	525	402	533	612	811	2
et	404	525	412	533	612	811	2
al.	414	525	422	533	612	811	2
11	422	524	430	530	612	811	2
y	432	525	437	533	612	811	2
Wierzbicka	439	525	482	533	612	811	2
et	484	525	491	533	612	811	2
al.	494	525	502	533	612	811	2
12	502	524	509	530	612	811	2
.	510	525	512	533	612	811	2
Debemos	333	535	368	543	612	811	2
tener	371	535	391	543	612	811	2
en	393	535	403	543	612	811	2
cuenta	405	535	431	543	612	811	2
que	434	535	448	543	612	811	2
este	450	535	466	543	612	811	2
estudio	468	535	496	543	612	811	2
no	499	535	509	543	612	811	2
permite	511	535	542	543	612	811	2
aﬁrmar	544	535	572	543	612	811	2
que	321	546	335	554	612	811	2
tales	336	546	354	554	612	811	2
cambios	356	546	388	554	612	811	2
sean	389	546	407	554	612	811	2
un	408	546	418	554	612	811	2
efecto	420	546	443	554	612	811	2
exclusivo	445	546	480	554	612	811	2
del	482	546	494	554	612	811	2
Programa,	495	546	534	554	612	811	2
pues	536	546	554	554	612	811	2
para	555	546	572	554	612	811	2
ello	321	556	335	564	612	811	2
sería	337	556	355	564	612	811	2
necesario	357	556	393	564	612	811	2
utilizar	395	556	423	564	612	811	2
otro	425	556	441	564	612	811	2
tipo	443	556	458	564	612	811	2
de	460	556	469	564	612	811	2
diseño.	472	556	499	564	612	811	2
Entre	333	567	353	575	612	811	2
las	357	567	367	575	612	811	2
limitaciones	371	567	418	575	612	811	2
del	421	567	433	575	612	811	2
estudio,	437	567	467	575	612	811	2
además	471	567	500	575	612	811	2
de	503	567	513	575	612	811	2
la	516	567	523	575	612	811	2
tendencia	527	567	564	575	612	811	2
a	568	567	572	575	612	811	2
dar	321	577	333	585	612	811	2
respuestas	336	577	376	585	612	811	2
mejor	379	577	402	585	612	811	2
aceptadas	404	577	442	585	612	811	2
socialmente,	445	577	493	585	612	811	2
carecemos	495	577	536	585	612	811	2
de	538	577	547	585	612	811	2
varia-	550	577	572	585	612	811	2
bles	321	588	336	596	612	811	2
como	339	588	360	596	612	811	2
el	363	588	370	596	612	811	2
sexo,	373	588	392	596	612	811	2
el	395	588	402	596	612	811	2
nivel	405	588	424	596	612	811	2
sociocultural	427	588	476	596	612	811	2
y	479	588	484	596	612	811	2
los	487	588	498	596	612	811	2
hábitos	501	588	529	596	612	811	2
de	532	588	541	596	612	811	2
higiene	544	588	572	596	612	811	2
bucodental	321	598	363	606	612	811	2
de	366	598	375	606	612	811	2
la	378	598	385	606	612	811	2
familia,	388	598	416	606	612	811	2
que	419	598	433	606	612	811	2
es	436	598	444	606	612	811	2
un	446	598	456	606	612	811	2
factor	459	598	481	606	612	811	2
importante	484	598	527	606	612	811	2
en	530	598	539	606	612	811	2
el	542	598	549	606	612	811	2
desa-	552	598	572	606	612	811	2
rrollo	321	609	342	617	612	811	2
de	344	609	354	617	612	811	2
los	356	609	367	617	612	811	2
hábitos	370	609	398	617	612	811	2
de	400	609	410	617	612	811	2
los	412	609	423	617	612	811	2
menores.	426	609	461	617	612	811	2
Además,	463	609	496	617	612	811	2
desconocemos	498	609	554	617	612	811	2
si	557	609	563	617	612	811	2
el	565	609	572	617	612	811	2
proceso	321	619	351	627	612	811	2
del	352	619	364	627	612	811	2
cepillado	366	619	401	627	612	811	2
se	402	619	410	627	612	811	2
realiza	412	619	438	627	612	811	2
de	440	619	449	627	612	811	2
manera	451	619	480	627	612	811	2
correcta	482	619	513	627	612	811	2
en	515	619	524	627	612	811	2
el	526	619	533	627	612	811	2
domicilio.	534	619	572	627	612	811	2
Como	333	630	355	637	612	811	2
señalan	356	630	385	637	612	811	2
Barriuso	387	630	419	637	612	811	2
Lapresa	420	630	449	637	612	811	2
et	451	630	458	637	612	811	2
al.	460	630	468	637	612	811	2
13	468	628	476	634	612	811	2
,	476	630	478	637	612	811	2
los	480	630	490	637	612	811	2
hábitos	492	630	520	637	612	811	2
saludables	521	630	561	637	612	811	2
en	563	630	572	637	612	811	2
la	321	640	327	648	612	811	2
población	330	640	367	648	612	811	2
infanto-juvenil	369	640	426	648	612	811	2
española	428	640	462	648	612	811	2
se	464	640	472	648	612	811	2
alejan	474	640	497	648	612	811	2
de	499	640	509	648	612	811	2
lo	511	640	518	648	612	811	2
recomendado	520	640	572	648	612	811	2
por	321	650	334	658	612	811	2
las	335	650	346	658	612	811	2
sociedades	347	650	389	658	612	811	2
cientíﬁcas	390	650	429	658	612	811	2
y	430	650	435	658	612	811	2
de	437	650	446	658	612	811	2
los	447	650	458	658	612	811	2
resultados	460	650	499	658	612	811	2
de	501	650	510	658	612	811	2
las	512	650	522	658	612	811	2
encuestas	524	650	561	658	612	811	2
de	563	650	572	658	612	811	2
salud	321	661	341	669	612	811	2
oral	343	661	358	669	612	811	2
en	361	661	370	669	612	811	2
España.	372	661	401	669	612	811	2
Sin	403	661	415	669	612	811	2
embargo,	418	661	453	669	612	811	2
en	456	661	465	669	612	811	2
el	467	661	474	669	612	811	2
caso	476	661	493	669	612	811	2
de	495	661	505	669	612	811	2
Palencia	507	661	538	669	612	811	2
estamos	541	661	572	669	612	811	2
más	321	671	336	679	612	811	2
cerca	339	671	358	679	612	811	2
de	361	671	370	679	612	811	2
esas	372	671	388	679	612	811	2
recomendaciones.	390	671	459	679	612	811	2
Todo	333	682	352	690	612	811	2
ello	354	682	368	690	612	811	2
supone	371	682	399	690	612	811	2
un	402	682	412	690	612	811	2
aliciente	414	682	447	690	612	811	2
para	450	682	467	690	612	811	2
continuar	470	682	506	690	612	811	2
con	509	682	523	690	612	811	2
el	526	682	533	690	612	811	2
Programa	535	682	572	690	612	811	2
de	321	692	330	700	612	811	2
Salud	332	692	353	700	612	811	2
Bucodental,	355	692	400	700	612	811	2
con	402	692	416	700	612	811	2
el	418	692	425	700	612	811	2
ﬁn	427	692	437	700	612	811	2
de	440	692	449	700	612	811	2
mantener	451	692	488	700	612	811	2
y	491	692	495	700	612	811	2
consolidar	497	692	537	700	612	811	2
los	539	692	550	700	612	811	2
hábi-	552	692	572	700	612	811	2
tos	321	703	332	711	612	811	2
adquiridos.	334	703	377	711	612	811	2
Además,	378	703	411	711	612	811	2
ya	412	703	421	711	612	811	2
que	423	703	437	711	612	811	2
la	438	703	445	711	612	811	2
familia	447	703	473	711	612	811	2
inﬂuye	475	703	502	711	612	811	2
de	503	703	512	711	612	811	2
manera	514	703	543	711	612	811	2
crucial,	545	703	572	711	612	811	2
proponemos	321	713	369	721	612	811	2
su	371	713	380	721	612	811	2
participación	381	713	432	721	612	811	2
de	434	713	443	721	612	811	2
una	445	713	459	721	612	811	2
forma	461	713	484	721	612	811	2
más	486	713	502	721	612	811	2
activa.	504	713	528	721	612	811	2
Por	530	713	543	721	612	811	2
último,	545	713	572	721	612	811	2
en	321	724	330	732	612	811	2
la	335	724	341	732	612	811	2
coyuntura	346	724	385	732	612	811	2
económica	389	724	430	732	612	811	2
actual,	435	724	460	732	612	811	2
este	464	724	480	732	612	811	2
programa	484	724	521	732	612	811	2
supone	526	724	554	732	612	811	2
una	558	724	572	732	612	811	2
alternativa	321	734	362	742	612	811	2
con	364	734	378	742	612	811	2
resultados	379	734	419	742	612	811	2
satisfactorios	421	734	471	742	612	811	2
y	473	734	477	742	612	811	2
a	479	734	484	742	612	811	2
un	485	734	495	742	612	811	2
coste	497	734	517	742	612	811	2
relativamente	519	734	572	742	612	811	2
bajo	321	745	337	753	612	811	2
14	337	743	344	749	612	811	2
.	345	745	347	753	612	811	2
364	40	46	52	52	612	811	3
J.A.	218	46	227	52	612	811	3
Iglesias	229	46	250	52	612	811	3
Guerra	252	46	272	52	612	811	3
et	274	46	279	52	612	811	3
al	281	46	286	52	612	811	3
/	288	46	290	52	612	811	3
Gac	292	46	303	52	612	811	3
Sanit.	304	46	321	52	612	811	3
2013;27(4):362–364	322	46	383	52	612	811	3
Bibliografía	310	65	357	73	612	811	3
¿Qué	50	81	72	89	612	811	3
se	74	81	84	89	612	811	3
sabe	86	81	106	89	612	811	3
sobre	108	81	132	89	612	811	3
el	135	81	142	89	612	811	3
tema?	145	81	170	89	612	811	3
El	62	100	69	108	612	811	3
descenso	72	100	107	108	612	811	3
de	110	100	119	108	612	811	3
los	122	100	133	108	612	811	3
casos	135	100	156	108	612	811	3
de	159	100	168	108	612	811	3
caries	171	100	193	108	612	811	3
se	195	100	204	108	612	811	3
atribuye	206	100	237	108	612	811	3
a	240	100	244	108	612	811	3
la	247	100	253	108	612	811	3
mejora	256	100	282	108	612	811	3
en	50	110	60	117	612	811	3
los	62	110	73	117	612	811	3
hábitos	76	110	103	117	612	811	3
de	106	110	115	117	612	811	3
higiene	118	110	145	117	612	811	3
bucodental.	148	110	192	117	612	811	3
Los	195	110	208	117	612	811	3
programas	210	110	251	117	612	811	3
de	254	110	263	117	612	811	3
edu-	265	110	282	117	612	811	3
cación	50	119	75	127	612	811	3
para	78	119	95	127	612	811	3
la	98	119	104	127	612	811	3
salud	107	119	128	127	612	811	3
aumentan	130	119	169	127	612	811	3
los	172	119	183	127	612	811	3
conocimientos,	186	119	243	127	612	811	3
pero	246	119	263	127	612	811	3
más	266	119	282	127	612	811	3
complicado	50	129	94	136	612	811	3
es	96	129	105	136	612	811	3
instaurar	107	129	140	136	612	811	3
hábitos.	142	129	173	136	612	811	3
En	175	129	184	136	612	811	3
España,	186	129	216	136	612	811	3
los	218	129	229	136	612	811	3
hábitos	231	129	259	136	612	811	3
buco-	261	129	282	136	612	811	3
dentales	50	138	82	145	612	811	3
siguen	84	138	110	145	612	811	3
lejos	112	138	130	145	612	811	3
de	132	138	141	145	612	811	3
lo	143	138	150	145	612	811	3
recomendado.	153	138	207	145	612	811	3
¿Qué	50	157	72	164	612	811	3
añade	74	157	100	164	612	811	3
el	102	157	110	164	612	811	3
estudio	112	157	144	164	612	811	3
realizado	146	157	185	164	612	811	3
a	188	157	193	164	612	811	3
la	195	157	203	164	612	811	3
literatura?	205	157	249	164	612	811	3
Se	62	176	72	183	612	811	3
describen	74	176	111	183	612	811	3
las	113	176	123	183	612	811	3
tendencias	125	176	166	183	612	811	3
en	168	176	177	183	612	811	3
conocimientos	179	176	235	183	612	811	3
y	237	176	241	183	612	811	3
hábitos	243	176	271	183	612	811	3
en	273	176	282	183	612	811	3
escolares	50	186	86	193	612	811	3
a	87	186	92	193	612	811	3
lo	93	186	100	193	612	811	3
largo	102	186	121	193	612	811	3
de	123	186	132	193	612	811	3
una	134	186	148	193	612	811	3
década	149	186	176	193	612	811	3
en	178	186	187	193	612	811	3
Palencia,	189	186	222	193	612	811	3
donde	224	186	247	193	612	811	3
existe	249	186	271	193	612	811	3
un	273	186	282	193	612	811	3
programa	50	195	88	202	612	811	3
de	89	195	98	202	612	811	3
salud	100	195	120	202	612	811	3
bucodental.	122	195	166	202	612	811	3
Se	168	195	177	202	612	811	3
recomienda	179	195	223	202	612	811	3
la	225	195	232	202	612	811	3
permanencia	233	195	282	202	612	811	3
del	50	204	62	212	612	811	3
programa	65	204	102	212	612	811	3
de	106	204	115	212	612	811	3
salud	118	204	138	212	612	811	3
bucodental,	142	204	186	212	612	811	3
añadiendo	189	204	229	212	612	811	3
acciones	232	204	265	212	612	811	3
que	268	204	282	212	612	811	3
mantengan	50	214	93	221	612	811	3
hábitos	95	214	123	221	612	811	3
e	125	214	130	221	612	811	3
implicando	132	214	174	221	612	811	3
a	176	214	181	221	612	811	3
las	183	214	194	221	612	811	3
familias.	196	214	228	221	612	811	3
Declaraciones	40	245	96	253	612	811	3
de	98	245	108	253	612	811	3
autoría	110	245	139	253	612	811	3
J.A.	52	266	64	274	612	811	3
Iglesias	68	266	96	274	612	811	3
Guerra	99	266	125	274	612	811	3
diseñó	129	266	154	274	612	811	3
del	157	266	169	274	612	811	3
estudio,	172	266	203	274	612	811	3
realizó	206	266	232	274	612	811	3
el	235	266	242	274	612	811	3
análisis	245	266	274	274	612	811	3
y	277	266	282	274	612	811	3
la	285	266	292	274	612	811	3
interpretación	40	276	95	284	612	811	3
de	98	276	107	284	612	811	3
los	111	276	121	284	612	811	3
datos,	124	276	147	284	612	811	3
y	150	276	155	284	612	811	3
escribió	158	276	188	284	612	811	3
el	191	276	198	284	612	811	3
trabajo.	201	276	230	284	612	811	3
M.T.	233	276	249	284	612	811	3
Fernández	252	276	292	284	612	811	3
Calvo	40	287	61	295	612	811	3
concibió	64	287	96	295	612	811	3
el	98	287	105	295	612	811	3
estudio,	107	287	138	295	612	811	3
realizó	140	287	166	295	612	811	3
una	168	287	182	295	612	811	3
revisión	185	287	215	295	612	811	3
crítica	218	287	241	295	612	811	3
del	244	287	256	295	612	811	3
trabajo	258	287	285	295	612	811	3
y	287	287	292	295	612	811	3
aprobó	40	297	67	305	612	811	3
la	70	297	77	305	612	811	3
versión	79	297	107	305	612	811	3
ﬁnal.	110	297	129	305	612	811	3
J.	132	297	136	305	612	811	3
Barrón	139	297	165	305	612	811	3
Sinde	167	297	188	305	612	811	3
interpretó	191	297	230	305	612	811	3
los	232	297	243	305	612	811	3
datos	246	297	267	305	612	811	3
y	269	297	274	305	612	811	3
rea-	277	297	292	305	612	811	3
lizó	40	308	54	316	612	811	3
una	56	308	71	316	612	811	3
revisión	73	308	104	316	612	811	3
crítica.	106	308	131	316	612	811	3
M.	134	308	143	316	612	811	3
Bartolomé	146	308	185	316	612	811	3
Lozano	188	308	215	316	612	811	3
realizó	217	308	243	316	612	811	3
una	245	308	259	316	612	811	3
revisión	261	308	292	316	612	811	3
crítica	40	318	64	326	612	811	3
del	66	318	78	326	612	811	3
trabajo.	80	318	109	326	612	811	3
Financiación	40	340	92	348	612	811	3
Ninguna.	52	361	87	368	612	811	3
Conﬂicto	40	382	76	390	612	811	3
de	79	382	88	390	612	811	3
intereses	90	382	126	390	612	811	3
Ninguno.	52	403	87	411	612	811	3
1.	313	84	319	90	612	811	3
Palma	322	84	341	90	612	811	3
C,	343	84	349	90	612	811	3
Cahuana	351	84	377	90	612	811	3
A,	380	84	385	90	612	811	3
Gómez	388	84	409	90	612	811	3
L.	411	84	416	90	612	811	3
Guía	419	84	433	90	612	811	3
de	435	84	442	90	612	811	3
orientación	445	84	480	90	612	811	3
para	482	84	495	90	612	811	3
la	498	84	503	90	612	811	3
salud	506	84	522	90	612	811	3
bucal	524	84	541	90	612	811	3
en	543	84	550	90	612	811	3
los	553	84	561	90	612	811	3
primeros	322	92	350	98	612	811	3
años	351	92	366	98	612	811	3
de	367	92	375	98	612	811	3
vida.	376	92	391	98	612	811	3
Acta	392	92	406	98	612	811	3
Pediatr	408	92	429	98	612	811	3
Esp.	431	92	443	98	612	811	3
2010;68:351–7.	445	92	493	98	612	811	3
2.	313	100	319	106	612	811	3
Banco	322	100	340	106	612	811	3
de	343	100	350	106	612	811	3
datos	352	100	369	106	612	811	3
epidemiológicos	371	100	421	106	612	811	3
SESPO.	423	100	444	106	612	811	3
Barcelona:	446	100	478	106	612	811	3
Sociedad	481	100	508	106	612	811	3
Española	510	100	537	106	612	811	3
de	539	100	547	106	612	811	3
Epi-	549	100	561	106	612	811	3
demiología	322	108	356	114	612	811	3
y	360	108	363	114	612	811	3
Salud	367	108	384	114	612	811	3
Pública	387	108	409	114	612	811	3
Oral.	413	108	427	114	612	811	3
(Consultado	431	108	468	114	612	811	3
el	471	108	477	114	612	811	3
7/5/2012.)	480	108	512	114	612	811	3
Disponible	515	108	548	114	612	811	3
en:	552	108	561	114	612	811	3
http://www.infomed.es/sespobd/index.html	322	116	457	122	612	811	3
3.	313	124	319	130	612	811	3
Soriano	322	124	345	130	612	811	3
Faura	347	124	364	130	612	811	3
FJ,	366	124	373	130	612	811	3
Cortés	375	124	395	130	612	811	3
Rico	397	124	410	130	612	811	3
O,	412	124	418	130	612	811	3
Delgado	420	124	445	130	612	811	3
Domínguez	447	124	482	130	612	811	3
JJ,	484	124	490	130	612	811	3
et	492	124	498	130	612	811	3
al.,	500	124	509	130	612	811	3
Grupo	511	124	530	130	612	811	3
de	532	124	539	130	612	811	3
exper-	541	124	561	130	612	811	3
tos	322	132	331	138	612	811	3
del	335	132	344	138	612	811	3
PAPPS.	348	132	369	138	612	811	3
Programa	373	132	402	138	612	811	3
de	406	132	413	138	612	811	3
la	417	132	423	138	612	811	3
infancia	427	132	451	138	612	811	3
y	455	132	458	138	612	811	3
la	462	132	468	138	612	811	3
adolescencia.	471	132	512	138	612	811	3
Aten	516	132	530	138	612	811	3
Primaria.	534	132	561	138	612	811	3
2007;39:151–61.	322	140	374	146	612	811	3
4.	313	148	319	154	612	811	3
American	322	148	351	154	612	811	3
Academy	354	148	382	154	612	811	3
of	384	148	390	154	612	811	3
Pediatric	392	148	419	154	612	811	3
Dentristry	421	148	452	154	612	811	3
Guideline	455	148	484	154	612	811	3
on	486	148	494	154	612	811	3
periodicity	496	148	530	154	612	811	3
of	532	148	538	154	612	811	3
exami-	540	148	561	154	612	811	3
nation.	322	156	343	162	612	811	3
Preventive	345	156	378	162	612	811	3
dental	380	156	400	162	612	811	3
services,	402	156	428	162	612	811	3
anticipatory	430	156	467	162	612	811	3
guidance/counseling,	469	156	534	162	612	811	3
and	536	156	547	162	612	811	3
oral	550	156	561	162	612	811	3
treatment	322	164	353	170	612	811	3
for	355	164	364	170	612	811	3
infants,	367	164	390	170	612	811	3
children	392	164	418	170	612	811	3
and	420	164	432	170	612	811	3
adolescents.	435	164	472	170	612	811	3
En:	475	164	485	170	612	811	3
Policies	487	164	510	170	612	811	3
and	513	164	525	170	612	811	3
Guidelines.	527	164	561	170	612	811	3
Clinical	322	172	345	178	612	811	3
Guidelines.	347	172	381	178	612	811	3
Revisado	383	172	410	178	612	811	3
2009.	413	172	430	178	612	811	3
(Consultado	432	172	469	178	612	811	3
el	471	172	476	178	612	811	3
14/6/2012.)	479	172	514	178	612	811	3
Disponible	517	172	549	178	612	811	3
en:	552	172	561	178	612	811	3
http://www.aapd.org/	322	180	389	186	612	811	3
5.	313	188	319	194	612	811	3
Junta	322	188	338	194	612	811	3
de	339	188	347	194	612	811	3
Castilla	348	188	371	194	612	811	3
y	372	188	376	194	612	811	3
León.	378	188	394	194	612	811	3
Programa	395	188	425	194	612	811	3
de	426	188	434	194	612	811	3
salud	435	188	452	194	612	811	3
bucodental	453	188	487	194	612	811	3
de	489	188	496	194	612	811	3
Castilla	498	188	520	194	612	811	3
y	522	188	525	194	612	811	3
León.	527	188	543	194	612	811	3
1998.	545	188	561	194	612	811	3
Valladolid:	322	196	355	202	612	811	3
Consejería	357	196	389	202	612	811	3
de	390	196	398	202	612	811	3
Sanidad	399	196	424	202	612	811	3
y	425	196	429	202	612	811	3
Bienestar	431	196	459	202	612	811	3
Social;	461	196	481	202	612	811	3
1998.	483	196	500	202	612	811	3
6.	313	204	319	210	612	811	3
Junta	322	204	338	210	612	811	3
de	340	204	348	210	612	811	3
Castilla	350	204	372	210	612	811	3
y	374	204	378	210	612	811	3
León.	380	204	396	210	612	811	3
2	399	204	402	210	612	811	3
◦	402	202	405	208	612	811	3
Estudio	407	204	430	210	612	811	3
epidemiológico	432	204	480	210	612	811	3
de	482	204	489	210	612	811	3
la	491	204	497	210	612	811	3
salud	499	204	515	210	612	811	3
bucodental	518	204	552	210	612	811	3
en	554	204	561	210	612	811	3
los	322	212	331	218	612	811	3
escolares	333	212	361	218	612	811	3
en	363	212	371	218	612	811	3
Castilla	373	212	395	218	612	811	3
y	397	212	401	218	612	811	3
León.	403	212	419	218	612	811	3
Valladolid:	421	212	455	218	612	811	3
Consejería	457	212	489	218	612	811	3
de	491	212	498	218	612	811	3
Sanidad	501	212	525	218	612	811	3
y	527	212	531	218	612	811	3
Bienestar	533	212	561	218	612	811	3
Social;	322	220	342	226	612	811	3
2000.	344	220	361	226	612	811	3
7.	313	228	319	234	612	811	3
Gómez-Santos	322	228	366	234	612	811	3
G.	368	228	375	234	612	811	3
II	377	228	381	234	612	811	3
Estudio	383	228	406	234	612	811	3
epidemiológico	408	228	455	234	612	811	3
de	457	228	465	234	612	811	3
la	467	228	473	234	612	811	3
salud	475	228	491	234	612	811	3
bucodental	493	228	527	234	612	811	3
infantil	530	228	552	234	612	811	3
en	554	228	561	234	612	811	3
Canarias,	322	236	349	242	612	811	3
1998.	352	236	369	242	612	811	3
Servicio	371	236	395	242	612	811	3
Canario	398	236	421	242	612	811	3
de	424	236	431	242	612	811	3
Salud,	434	236	452	242	612	811	3
Consejería	454	236	486	242	612	811	3
de	489	236	496	242	612	811	3
Sanidad	499	236	523	242	612	811	3
y	525	236	529	242	612	811	3
Consumo.	531	236	561	242	612	811	3
Serie	322	244	337	250	612	811	3
Epidemiología;	339	244	385	250	612	811	3
2000.	387	244	403	250	612	811	3
8.	313	251	319	258	612	811	3
Doria-Bajo	322	251	355	258	612	811	3
A,	358	251	364	258	612	811	3
Cortés-Martinicorena	367	251	432	258	612	811	3
FJ,	436	251	443	258	612	811	3
Asenjo-Madoz	446	251	490	258	612	811	3
MA,	493	251	505	258	612	811	3
et	508	251	514	258	612	811	3
al.	517	251	524	258	612	811	3
Hábitos	527	251	551	258	612	811	3
de	554	251	561	258	612	811	3
higiene	322	259	345	266	612	811	3
oral	347	259	359	266	612	811	3
en	362	259	369	266	612	811	3
los	372	259	380	266	612	811	3
escolares	383	259	411	266	612	811	3
de	414	259	421	266	612	811	3
Navarra.	424	259	449	266	612	811	3
Arch	452	259	466	266	612	811	3
Odontoestomatol	469	259	522	266	612	811	3
Prev	525	259	538	266	612	811	3
Comu-	541	259	561	266	612	811	3
nitaria.	322	267	344	274	612	811	3
2003;19:515–22.	345	267	397	274	612	811	3
9.	313	275	319	282	612	811	3
Lafuente	322	275	348	282	612	811	3
PJ,	350	275	357	282	612	811	3
Gómez	359	275	381	282	612	811	3
Pérez	382	275	399	282	612	811	3
de	401	275	408	282	612	811	3
Mendiola	410	275	439	282	612	811	3
FJ,	440	275	447	282	612	811	3
Aguirre	449	275	472	282	612	811	3
B,	474	275	479	282	612	811	3
et	481	275	487	282	612	811	3
al.	489	275	496	282	612	811	3
Estilos	497	275	517	282	612	811	3
de	519	275	526	282	612	811	3
vida	528	275	541	282	612	811	3
deter-	543	275	561	282	612	811	3
minantes	322	283	350	290	612	811	3
de	352	283	360	290	612	811	3
la	362	283	367	290	612	811	3
salud	369	283	385	290	612	811	3
oral	387	283	399	290	612	811	3
en	401	283	408	290	612	811	3
adolescentes	410	283	450	290	612	811	3
de	451	283	459	290	612	811	3
Vitoria-Gasteiz:	461	283	509	290	612	811	3
evaluación.	511	283	545	290	612	811	3
Aten	547	283	561	290	612	811	3
Primaria.	322	291	350	298	612	811	3
2002;29:213–7.	351	291	400	298	612	811	3
10.	309	299	319	306	612	811	3
Consellería	322	299	356	306	612	811	3
de	359	299	366	306	612	811	3
Sanidade.	369	299	398	306	612	811	3
Estado	401	299	421	306	612	811	3
de	424	299	431	306	612	811	3
la	434	299	439	306	612	811	3
salud	442	299	458	306	612	811	3
oral	461	299	473	306	612	811	3
en	476	299	483	306	612	811	3
los	486	299	495	306	612	811	3
escolares	498	299	526	306	612	811	3
de	528	299	536	306	612	811	3
Galicia:	538	299	561	306	612	811	3
año	322	307	333	314	612	811	3
2000.	335	307	352	314	612	811	3
Santiago	353	307	380	314	612	811	3
de	381	307	389	314	612	811	3
Compostela:	390	307	429	314	612	811	3
Consellería	430	307	464	314	612	811	3
de	466	307	473	314	612	811	3
Sanidade.	475	307	504	314	612	811	3
Dirección	506	307	535	314	612	811	3
Xeral	536	307	552	314	612	811	3
de	554	307	561	314	612	811	3
Saúde	322	315	340	322	612	811	3
Pública;	342	315	367	322	612	811	3
2000.	368	315	385	322	612	811	3
11.	309	323	319	330	612	811	3
Masson	322	323	345	330	612	811	3
LF,	349	323	357	330	612	811	3
Blackburn	361	323	392	330	612	811	3
A,	395	323	401	330	612	811	3
Sheehy	405	323	427	330	612	811	3
C,	431	323	436	330	612	811	3
et	440	323	446	330	612	811	3
al.	449	323	456	330	612	811	3
Sugar	460	323	477	330	612	811	3
intake	481	323	500	330	612	811	3
and	503	323	515	330	612	811	3
dental	518	323	538	330	612	811	3
decay:	541	323	561	330	612	811	3
results	322	331	343	338	612	811	3
from	345	331	360	338	612	811	3
a	363	331	366	338	612	811	3
national	369	331	394	338	612	811	3
survey	397	331	418	338	612	811	3
of	420	331	426	338	612	811	3
children	429	331	455	338	612	811	3
in	457	331	463	338	612	811	3
Scotland.	466	331	494	338	612	811	3
Br	497	331	504	338	612	811	3
J	507	331	509	338	612	811	3
Nutr.	512	331	527	338	612	811	3
2010;104:	530	331	561	338	612	811	3
1555–64.	322	339	350	346	612	811	3
12.	309	347	319	353	612	811	3
Wierzbicka	322	347	356	353	612	811	3
M,	359	347	367	353	612	811	3
Petersen	370	347	396	353	612	811	3
PE,	399	347	408	353	612	811	3
Szatko	411	347	431	353	612	811	3
F,	434	347	439	353	612	811	3
et	442	347	448	353	612	811	3
al.	451	347	458	353	612	811	3
Changing	460	347	489	353	612	811	3
oral	492	347	504	353	612	811	3
health	507	347	526	353	612	811	3
status	529	347	547	353	612	811	3
and	550	347	561	353	612	811	3
oral	322	355	334	361	612	811	3
health	337	355	356	361	612	811	3
behaviour	359	355	390	361	612	811	3
of	392	355	398	361	612	811	3
schoolchildren	401	355	446	361	612	811	3
in	449	355	455	361	612	811	3
Poland.	458	355	480	361	612	811	3
Community	483	355	519	361	612	811	3
Dent	522	355	537	361	612	811	3
Health.	540	355	561	361	612	811	3
2002;19:243–50.	322	363	374	369	612	811	3
13.	309	371	319	377	612	811	3
Barriuso	322	371	348	377	612	811	3
Lapresa	349	371	372	377	612	811	3
L,	373	371	378	377	612	811	3
Sanz	380	371	394	377	612	811	3
Barbero	395	371	419	377	612	811	3
B,	421	371	426	377	612	811	3
Hernando	427	371	458	377	612	811	3
Arizaleta	459	371	486	377	612	811	3
L.	488	371	492	377	612	811	3
Prevalencia	494	371	529	377	612	811	3
de	530	371	538	377	612	811	3
hábitos	539	371	561	377	612	811	3
bucodentales	322	379	363	385	612	811	3
saludables	364	379	396	385	612	811	3
en	397	379	404	385	612	811	3
la	406	379	411	385	612	811	3
población	412	379	442	385	612	811	3
infanto-juvenil	443	379	489	385	612	811	3
residente	490	379	519	385	612	811	3
en	520	379	528	385	612	811	3
España.	529	379	552	385	612	811	3
An	553	379	561	385	612	811	3
Pediatr	322	387	344	393	612	811	3
(Barc).	345	387	365	393	612	811	3
2012;76:140–7.	367	387	415	393	612	811	3
14.	309	395	319	401	612	811	3
Kwan	322	395	339	401	612	811	3
SY,	341	395	350	401	612	811	3
Petersen	351	395	378	401	612	811	3
PE,	379	395	388	401	612	811	3
Pine	389	395	403	401	612	811	3
CM,	404	395	416	401	612	811	3
et	417	395	423	401	612	811	3
al.	424	395	431	401	612	811	3
Health-promoting	433	395	488	401	612	811	3
schools:	490	395	515	401	612	811	3
an	516	395	523	401	612	811	3
opportunity	525	395	561	401	612	811	3
for	322	403	331	409	612	811	3
oral	332	403	344	409	612	811	3
health	346	403	365	409	612	811	3
promotion.	367	403	401	409	612	811	3
Bull	403	403	415	409	612	811	3
World	416	403	436	409	612	811	3
Health	437	403	458	409	612	811	3
Org.	459	403	472	409	612	811	3
2005;83:677–85.	474	403	526	409	612	811	3
