1.	38	3	45	11	666	834	1
SUPLEMENTO	47	3	102	11	666	834	1
HELCOS_GEROKOMOS	105	3	195	11	666	834	1
25/02/13	200	3	231	11	666	834	1
12:26	235	3	255	11	666	834	1
Página	260	3	285	11	666	834	1
36	287	3	296	11	666	834	1
Rincón	444	60	501	72	666	834	1
científico	507	60	581	72	666	834	1
COMUNICACIONES	409	83	581	95	666	834	1
36	63	117	74	128	666	834	1
Prevalencia	85	117	154	133	666	834	1
de	158	117	173	133	666	834	1
úlceras	177	117	219	133	666	834	1
por	223	117	244	133	666	834	1
presión	249	117	294	133	666	834	1
en	298	117	313	133	666	834	1
un	317	117	334	133	666	834	1
centro	338	117	377	133	666	834	1
sociosanitario	382	117	466	133	666	834	1
de	85	137	100	153	666	834	1
media-larga	104	137	176	153	666	834	1
estancia	180	137	229	153	666	834	1
The	85	170	108	185	666	834	1
prevalence	112	170	170	185	666	834	1
of	175	170	185	185	666	834	1
pressure	190	170	234	185	666	834	1
ulcers	239	170	271	185	666	834	1
within	275	170	315	185	666	834	1
a	320	170	327	185	666	834	1
medium	332	170	377	185	666	834	1
to	382	170	392	185	666	834	1
long	397	170	422	185	666	834	1
stay	426	170	450	185	666	834	1
health	455	170	491	185	666	834	1
care	496	170	519	185	666	834	1
centre	523	170	555	185	666	834	1
Antonio	85	204	120	215	666	834	1
Ramos	123	204	152	215	666	834	1
MScN,	232	205	258	214	666	834	1
DUE.	260	205	282	214	666	834	1
Fundación	284	205	321	214	666	834	1
Instituto	324	205	354	214	666	834	1
San	356	205	369	214	666	834	1
José.	371	205	387	214	666	834	1
Orden	390	205	413	214	666	834	1
Hospitalaria	415	205	458	214	666	834	1
de	460	205	468	214	666	834	1
los	471	205	480	214	666	834	1
Hermanos	483	205	519	214	666	834	1
de	522	205	530	214	666	834	1
San	532	205	545	214	666	834	1
Juan	547	205	563	214	666	834	1
de	232	216	241	225	666	834	1
Dios.	243	216	262	225	666	834	1
Departamento	264	216	315	225	666	834	1
de	317	216	326	225	666	834	1
Enfermería.	328	216	369	225	666	834	1
Madrid.	371	216	400	225	666	834	1
España.	402	216	429	225	666	834	1
Ana	85	232	102	242	666	834	1
S.	105	232	113	242	666	834	1
F.	116	232	123	242	666	834	1
Ribeiro	126	232	158	242	666	834	1
PhD,	232	233	251	242	666	834	1
MScN,	254	233	279	242	666	834	1
DUE.	282	233	303	242	666	834	1
Fundación	305	233	343	242	666	834	1
Instituto	345	233	375	242	666	834	1
San	378	233	390	242	666	834	1
José.	393	233	409	242	666	834	1
Orden	411	233	434	242	666	834	1
Hospitalaria	436	233	479	242	666	834	1
de	481	233	490	242	666	834	1
los	492	233	501	242	666	834	1
Hermanos	504	233	540	242	666	834	1
de	543	233	551	242	666	834	1
San	553	233	566	242	666	834	1
Juan	232	244	248	253	666	834	1
de	251	244	259	253	666	834	1
Dios.	261	244	280	253	666	834	1
Departamento	282	244	333	253	666	834	1
de	336	244	344	253	666	834	1
Enfermería.	346	244	387	253	666	834	1
Madrid.	390	244	418	253	666	834	1
España.	421	244	448	253	666	834	1
Almudena	85	259	129	270	666	834	1
Martín	132	259	162	270	666	834	1
DUE.	232	261	254	270	666	834	1
Fundación	256	261	293	270	666	834	1
Instituto	296	261	326	270	666	834	1
San	328	261	341	270	666	834	1
José.	344	261	359	270	666	834	1
Orden	362	261	385	270	666	834	1
Hospitalaria	387	261	430	270	666	834	1
de	432	261	440	270	666	834	1
los	443	261	452	270	666	834	1
Hermanos	455	261	491	270	666	834	1
de	494	261	502	270	666	834	1
San	504	261	517	270	666	834	1
Juan	519	261	535	270	666	834	1
de	538	261	546	270	666	834	1
Dios.	548	261	567	270	666	834	1
Departamento	232	272	283	281	666	834	1
de	286	272	294	281	666	834	1
Enfermería.	296	272	337	281	666	834	1
Madrid.	340	272	368	281	666	834	1
España.	370	272	397	281	666	834	1
Margarita	85	287	127	298	666	834	1
Vázquez	130	287	165	298	666	834	1
DUE.	232	288	254	297	666	834	1
Fundación	256	288	293	297	666	834	1
Instituto	296	288	326	297	666	834	1
San	328	288	341	297	666	834	1
José.	344	288	359	297	666	834	1
Orden	362	288	385	297	666	834	1
Hospitalaria	387	288	430	297	666	834	1
de	432	288	440	297	666	834	1
los	443	288	452	297	666	834	1
Hermanos	455	288	491	297	666	834	1
de	494	288	502	297	666	834	1
San	504	288	517	297	666	834	1
Juan	519	288	535	297	666	834	1
de	538	288	546	297	666	834	1
Dios.	548	288	567	297	666	834	1
Departamento	232	299	283	308	666	834	1
de	286	299	294	308	666	834	1
Enfermería.	296	299	337	308	666	834	1
Madrid.	340	299	368	308	666	834	1
España.	370	299	397	308	666	834	1
Beatriz	85	315	114	325	666	834	1
Blanco	117	315	147	325	666	834	1
MScN,	232	316	258	325	666	834	1
DUE.	260	316	282	325	666	834	1
Fundación	284	316	321	325	666	834	1
Instituto	324	316	354	325	666	834	1
San	356	316	369	325	666	834	1
José.	371	316	387	325	666	834	1
Orden	390	316	413	325	666	834	1
Hospitalaria	415	316	458	325	666	834	1
de	460	316	468	325	666	834	1
los	471	316	480	325	666	834	1
Hermanos	483	316	519	325	666	834	1
de	522	316	530	325	666	834	1
San	532	316	545	325	666	834	1
Juan	547	316	563	325	666	834	1
de	232	327	241	336	666	834	1
Dios.	243	327	262	336	666	834	1
Departamento	264	327	315	336	666	834	1
de	317	327	326	336	666	834	1
Enfermería.	328	327	369	336	666	834	1
Madrid.	371	327	400	336	666	834	1
España.	402	327	429	336	666	834	1
José	85	342	102	353	666	834	1
M.	105	342	118	353	666	834	1
Corrales	121	342	156	353	666	834	1
MScN,	232	344	258	353	666	834	1
DUE.	260	344	282	353	666	834	1
Fundación	284	344	321	353	666	834	1
Instituto	324	344	354	353	666	834	1
San	356	344	369	353	666	834	1
José.	371	344	387	353	666	834	1
Orden	390	344	413	353	666	834	1
Hospitalaria	415	344	458	353	666	834	1
de	460	344	468	353	666	834	1
los	471	344	480	353	666	834	1
Hermanos	483	344	519	353	666	834	1
de	522	344	530	353	666	834	1
San	532	344	545	353	666	834	1
Juan	547	344	563	353	666	834	1
de	232	355	241	364	666	834	1
Dios.	243	355	262	364	666	834	1
Departamento	264	355	315	364	666	834	1
de	317	355	326	364	666	834	1
Enfermería.	328	355	369	364	666	834	1
Madrid.	371	355	400	364	666	834	1
España.	402	355	429	364	666	834	1
Nuria	85	370	110	381	666	834	1
Fernández	113	370	157	381	666	834	1
DUE.	232	371	254	380	666	834	1
Fundación	256	371	293	380	666	834	1
Instituto	296	371	326	380	666	834	1
San	328	371	341	380	666	834	1
José.	344	371	359	380	666	834	1
Orden	362	371	385	380	666	834	1
Hospitalaria	387	371	430	380	666	834	1
de	432	371	440	380	666	834	1
los	443	371	452	380	666	834	1
Hermanos	455	371	491	380	666	834	1
de	494	371	502	380	666	834	1
San	504	371	517	380	666	834	1
Juan	519	371	535	380	666	834	1
de	538	371	546	380	666	834	1
Dios.	548	371	567	380	666	834	1
Departamento	232	382	283	391	666	834	1
de	286	382	294	391	666	834	1
Enfermería.	296	382	337	391	666	834	1
Madrid.	340	382	368	391	666	834	1
España.	370	382	397	391	666	834	1
Mónica	85	398	118	408	666	834	1
Dones	121	398	148	408	666	834	1
MScN,	232	399	258	408	666	834	1
DUE.	260	399	282	408	666	834	1
Fundación	284	399	321	408	666	834	1
Instituto	324	399	354	408	666	834	1
San	356	399	369	408	666	834	1
José.	371	399	387	408	666	834	1
Orden	390	399	413	408	666	834	1
Hospitalaria	415	399	458	408	666	834	1
de	460	399	468	408	666	834	1
los	471	399	480	408	666	834	1
Hermanos	483	399	519	408	666	834	1
de	522	399	530	408	666	834	1
San	532	399	545	408	666	834	1
Juan	547	399	563	408	666	834	1
de	232	410	241	419	666	834	1
Dios.	243	410	262	419	666	834	1
Departamento	264	410	315	419	666	834	1
de	317	410	326	419	666	834	1
Enfermería.	328	410	369	419	666	834	1
Madrid.	371	410	400	419	666	834	1
España.	402	410	429	419	666	834	1
Correspondencia:	85	427	151	435	666	834	1
Ana	85	438	99	447	666	834	1
S.	101	438	108	447	666	834	1
F.	111	438	116	447	666	834	1
Ribeiro	119	438	145	447	666	834	1
Departamento	85	449	136	458	666	834	1
de	138	449	146	458	666	834	1
Enfermería.	149	449	190	458	666	834	1
Fundación	85	460	122	469	666	834	1
Instituto	125	460	155	469	666	834	1
San	157	460	170	469	666	834	1
José.	172	460	188	469	666	834	1
Orden	85	471	108	480	666	834	1
Hospitalaria	110	471	153	480	666	834	1
de	155	471	163	480	666	834	1
los	166	471	175	480	666	834	1
Hermanos	178	471	214	480	666	834	1
San	217	471	229	480	666	834	1
Juan	232	471	248	480	666	834	1
de	250	471	258	480	666	834	1
Dios.	261	471	279	480	666	834	1
C/	85	482	94	491	666	834	1
Pinar	97	482	115	491	666	834	1
San	118	482	130	491	666	834	1
José,	133	482	149	491	666	834	1
98.	151	482	162	491	666	834	1
28054	165	482	187	491	666	834	1
Madrid.	190	482	218	491	666	834	1
España.	221	482	248	491	666	834	1
E-mail:	85	493	111	502	666	834	1
RESUMEN	85	527	129	536	666	834	1
PALABRAS	85	749	133	757	666	834	1
CLAVE	136	749	165	757	666	834	1
Úlceras	85	760	112	769	666	834	1
por	114	760	127	769	666	834	1
presión,	129	760	159	769	666	834	1
prevalencia,	161	760	204	769	666	834	1
UPP	206	760	224	769	666	834	1
externa,	226	760	255	769	666	834	1
UPP	258	760	275	769	666	834	1
iatrogénica.	277	760	320	769	666	834	1
GEROKOMOS	275	778	326	786	666	834	1
2013;	328	778	346	786	666	834	1
24	349	778	357	786	666	834	1
(1):	359	778	370	786	666	834	1
36-40	372	778	391	786	666	834	1
INTRODUCCIÓN	426	527	501	535	666	834	1
La	426	538	435	547	666	834	1
Organización	440	538	492	547	666	834	1
Mundial	497	538	530	547	666	834	1
de	535	538	544	547	666	834	1
la	548	538	555	547	666	834	1
Salud	560	538	581	547	666	834	1
(OMS)	426	549	452	558	666	834	1
considera	454	549	488	558	666	834	1
la	490	549	496	558	666	834	1
presencia	498	549	530	558	666	834	1
de	532	549	541	558	666	834	1
úlceras	543	549	567	558	666	834	1
por	569	549	581	558	666	834	1
presión	426	560	452	569	666	834	1
iatrogénicas	455	560	498	569	666	834	1
un	501	560	510	569	666	834	1
indicador	513	560	548	569	666	834	1
de	551	560	559	569	666	834	1
la	562	560	568	569	666	834	1
ca-	570	560	581	569	666	834	1
lidad	426	571	444	580	666	834	1
asistencial,	446	571	485	580	666	834	1
es	487	571	493	580	666	834	1
decir	496	571	513	580	666	834	1
un	516	571	525	580	666	834	1
indicador	527	571	562	580	666	834	1
de	564	571	573	580	666	834	1
la	575	571	581	580	666	834	1
calidad	426	582	452	591	666	834	1
de	455	582	464	591	666	834	1
los	466	582	477	591	666	834	1
cuidados	479	582	512	591	666	834	1
ofertados,	515	582	552	591	666	834	1
tanto	555	582	575	591	666	834	1
a	577	582	581	591	666	834	1
los	426	593	436	603	666	834	1
pacientes	438	593	472	603	666	834	1
que	475	593	488	603	666	834	1
las	491	593	500	603	666	834	1
presentan	503	593	539	603	666	834	1
como	541	593	562	603	666	834	1
a	564	593	568	603	666	834	1
los	571	593	581	603	666	834	1
que	426	604	439	614	666	834	1
corren	441	604	465	614	666	834	1
riesgo	467	604	488	614	666	834	1
de	491	604	499	614	666	834	1
presentarlas.	501	604	546	614	666	834	1
Este	549	604	564	614	666	834	1
tipo	566	604	581	614	666	834	1
de	426	615	434	625	666	834	1
heridas	437	615	463	625	666	834	1
constituyen	465	615	508	625	666	834	1
un	510	615	520	625	666	834	1
importante	522	615	563	625	666	834	1
pro-	566	615	581	625	666	834	1
blema	426	626	448	636	666	834	1
porque	450	626	476	636	666	834	1
repercuten	479	626	518	636	666	834	1
en	520	626	529	636	666	834	1
el	531	626	537	636	666	834	1
nivel	540	626	558	636	666	834	1
de	560	626	569	636	666	834	1
sa-	571	626	581	636	666	834	1
lud	426	638	438	647	666	834	1
y	440	638	444	647	666	834	1
calidad	446	638	472	647	666	834	1
de	474	638	483	647	666	834	1
vida	485	638	500	647	666	834	1
de	503	638	511	647	666	834	1
quienes	513	638	541	647	666	834	1
las	543	638	552	647	666	834	1
presen-	555	638	581	647	666	834	1
tan;	426	649	440	658	666	834	1
en	444	649	453	658	666	834	1
sus	457	649	468	658	666	834	1
entornos	472	649	506	658	666	834	1
cuidadores	509	649	551	658	666	834	1
y	554	649	558	658	666	834	1
en	562	649	571	658	666	834	1
el	575	649	581	658	666	834	1
consumo	426	660	459	669	666	834	1
de	462	660	471	669	666	834	1
recursos	473	660	503	669	666	834	1
del	505	660	516	669	666	834	1
sistema	519	660	546	669	666	834	1
de	548	660	557	669	666	834	1
salud.	560	660	581	669	666	834	1
Conocer	426	671	458	680	666	834	1
la	461	671	468	680	666	834	1
situación	471	671	505	680	666	834	1
de	508	671	517	680	666	834	1
un	520	671	530	680	666	834	1
determinado	532	671	581	680	666	834	1
problema	426	682	460	691	666	834	1
de	462	682	471	691	666	834	1
salud	473	682	492	691	666	834	1
es,	494	682	503	691	666	834	1
sin	505	682	515	691	666	834	1
duda,	517	682	538	691	666	834	1
el	540	682	546	691	666	834	1
paso	548	682	564	691	666	834	1
pre-	567	682	581	691	666	834	1
vio	426	693	437	702	666	834	1
para	439	693	454	702	666	834	1
poder	456	693	477	702	666	834	1
gestionar	480	693	512	702	666	834	1
posteriormente	514	693	569	702	666	834	1
los	571	693	581	702	666	834	1
recursos	426	704	455	713	666	834	1
necesarios	457	704	493	713	666	834	1
de	495	704	504	713	666	834	1
la	506	704	512	713	666	834	1
forma	514	704	536	713	666	834	1
más	538	704	552	713	666	834	1
eficien-	554	704	581	713	666	834	1
te	426	715	432	725	666	834	1
posible.	435	715	463	725	666	834	1
Las	466	715	478	725	666	834	1
UPP	480	715	498	725	666	834	1
suponen	501	715	532	725	666	834	1
un	534	715	544	725	666	834	1
gran	547	715	563	725	666	834	1
pro-	566	715	581	725	666	834	1
blema	426	726	448	736	666	834	1
de	450	726	459	736	666	834	1
salud,	461	726	483	736	666	834	1
que	485	726	498	736	666	834	1
poco	501	726	519	736	666	834	1
a	521	726	525	736	666	834	1
poco	527	726	545	736	666	834	1
va	547	726	555	736	666	834	1
salien-	558	726	581	736	666	834	1
do	426	737	435	747	666	834	1
del	438	737	449	747	666	834	1
anonimato	451	737	491	747	666	834	1
y	494	737	498	747	666	834	1
que	500	737	514	747	666	834	1
con	516	737	530	747	666	834	1
el	532	737	538	747	666	834	1
paso	541	737	557	747	666	834	1
de	560	737	568	747	666	834	1
los	571	737	581	747	666	834	1
años	426	749	442	758	666	834	1
está	444	749	458	758	666	834	1
pasando	460	749	489	758	666	834	1
de	492	749	500	758	666	834	1
ser	502	749	512	758	666	834	1
un	514	749	524	758	666	834	1
fenómeno	526	749	563	758	666	834	1
con-	565	749	581	758	666	834	1
siderado	426	760	458	769	666	834	1
tradicionalmente	461	760	526	769	666	834	1
inherente	529	760	565	769	666	834	1
a	568	760	572	769	666	834	1
la	575	760	581	769	666	834	1
39	592	117	601	127	666	834	1
1.	38	3	45	11	666	834	2
SUPLEMENTO	47	3	102	11	666	834	2
HELCOS_GEROKOMOS	105	3	195	11	666	834	2
25/02/13	200	3	231	11	666	834	2
12:26	235	3	255	11	666	834	2
Página	260	3	285	11	666	834	2
37	287	3	296	11	666	834	2
Ramos	136	35	157	43	666	834	2
A.;	159	35	168	43	666	834	2
Ribeiro	170	35	193	43	666	834	2
A.	195	35	202	43	666	834	2
S.	204	35	210	43	666	834	2
F.;	212	35	219	43	666	834	2
Martín	221	35	243	43	666	834	2
A.;	245	35	254	43	666	834	2
Vázquez	256	35	282	43	666	834	2
M.;	284	35	295	43	666	834	2
Blanco	297	35	318	43	666	834	2
B.;	320	35	329	43	666	834	2
Fernández	331	35	363	43	666	834	2
N.;	365	35	375	43	666	834	2
Dones	377	35	397	43	666	834	2
M.:	399	35	410	43	666	834	2
PREVALENCIA	124	45	176	53	666	834	2
DE	178	45	189	53	666	834	2
ÚLCERAS	191	45	226	53	666	834	2
POR	228	45	244	53	666	834	2
PRESIÓN	246	45	279	53	666	834	2
EN	281	45	292	53	666	834	2
UN	294	45	306	53	666	834	2
CENTRO	308	45	341	53	666	834	2
SOCIOSANITARIO	343	45	410	53	666	834	2
DE	304	55	315	63	666	834	2
MEDIA-LARGA	317	55	370	63	666	834	2
ESTANCIA	372	55	410	63	666	834	2
SUMMARY	85	83	131	92	666	834	2
40	65	117	74	127	666	834	2
KEYWORDS	85	294	137	303	666	834	2
Pressure	85	305	112	314	666	834	2
ulcers,	115	305	136	314	666	834	2
prevalence,	139	305	177	314	666	834	2
external	179	305	207	314	666	834	2
pressure	209	305	236	314	666	834	2
ulcer,	238	305	257	314	666	834	2
iatrogenic	259	305	294	314	666	834	2
pressure	296	305	323	314	666	834	2
ulcer.	325	305	343	314	666	834	2
edad	85	338	102	347	666	834	2
avanzada	104	338	137	347	666	834	2
de	139	338	148	347	666	834	2
los	150	338	160	347	666	834	2
pacientes	162	338	195	347	666	834	2
o	197	338	202	347	666	834	2
a	204	338	208	347	666	834	2
situacio-	210	338	241	347	666	834	2
nes	85	349	97	358	666	834	2
de	99	349	107	358	666	834	2
inmovilidad	109	349	152	358	666	834	2
o	154	349	159	358	666	834	2
de	161	349	169	358	666	834	2
terminalidad,	171	349	219	358	666	834	2
a	221	349	224	358	666	834	2
uno	226	349	241	358	666	834	2
de	85	360	94	369	666	834	2
los	96	360	106	369	666	834	2
principales	108	360	147	369	666	834	2
indicadores	150	360	191	369	666	834	2
de	193	360	202	369	666	834	2
calidad	204	360	230	369	666	834	2
en	232	360	241	369	666	834	2
la	85	371	91	381	666	834	2
atención	94	371	125	381	666	834	2
de	128	371	136	381	666	834	2
enfermería.	139	371	180	381	666	834	2
Si	183	371	190	381	666	834	2
bien	192	371	208	381	666	834	2
es	211	371	217	381	666	834	2
cierto	220	371	241	381	666	834	2
que	85	382	98	392	666	834	2
la	100	382	106	392	666	834	2
tendencia	108	382	142	392	666	834	2
es	144	382	151	392	666	834	2
que	153	382	166	392	666	834	2
la	168	382	174	392	666	834	2
prevalencia	176	382	215	392	666	834	2
de	217	382	226	392	666	834	2
este	228	382	241	392	666	834	2
tipo	85	393	100	403	666	834	2
de	102	393	111	403	666	834	2
lesiones	113	393	140	403	666	834	2
en	143	393	151	403	666	834	2
hospitales	153	393	189	403	666	834	2
y	191	393	195	403	666	834	2
centros	197	393	223	403	666	834	2
asis-	225	393	241	403	666	834	2
tenciales	85	405	117	414	666	834	2
de	120	405	128	414	666	834	2
diversa	131	405	157	414	666	834	2
índole,	159	405	185	414	666	834	2
vaya	188	405	204	414	666	834	2
disminu-	207	405	241	414	666	834	2
yendo,	85	416	110	425	666	834	2
aún	113	416	127	425	666	834	2
continúan	130	416	168	425	666	834	2
constituyendo	171	416	224	425	666	834	2
una	227	416	241	425	666	834	2
“epidemia	85	427	122	436	666	834	2
debajo	125	427	149	436	666	834	2
de	152	427	161	436	666	834	2
las	163	427	173	436	666	834	2
sábanas”	175	427	207	436	666	834	2
como	209	427	230	436	666	834	2
ya	233	427	241	436	666	834	2
lo	85	438	92	447	666	834	2
caracterizó	94	438	132	447	666	834	2
Pam	134	438	150	447	666	834	2
Hibbs	152	438	174	447	666	834	2
hace	176	438	192	447	666	834	2
más	194	438	208	447	666	834	2
de	210	438	219	447	666	834	2
trein-	221	438	241	447	666	834	2
ta	85	449	92	458	666	834	2
años	94	449	111	458	666	834	2
(1-4).	113	449	134	458	666	834	2
Hoy	95	460	111	469	666	834	2
por	114	460	127	469	666	834	2
hoy,	129	460	145	469	666	834	2
se	147	460	154	469	666	834	2
reconoce	157	460	190	469	666	834	2
que	192	460	206	469	666	834	2
práctica-	208	460	241	469	666	834	2
mente	85	471	108	480	666	834	2
el	110	471	116	480	666	834	2
95%	119	471	136	480	666	834	2
de	139	471	147	480	666	834	2
las	150	471	159	480	666	834	2
UPP	161	471	179	480	666	834	2
que	181	471	195	480	666	834	2
se	197	471	204	480	666	834	2
producen	206	471	241	480	666	834	2
son	85	482	98	492	666	834	2
evitables.	99	482	131	492	666	834	2
Medidas	133	482	164	492	666	834	2
tan	165	482	177	492	666	834	2
sencillas	179	482	207	492	666	834	2
como	209	482	229	492	666	834	2
los	231	482	241	492	666	834	2
cambios	85	493	115	503	666	834	2
posturales,	118	493	157	503	666	834	2
utilización	159	493	197	503	666	834	2
de	200	493	208	503	666	834	2
sistemas	211	493	241	503	666	834	2
de	85	504	94	514	666	834	2
disminución	96	504	140	514	666	834	2
de	142	504	150	514	666	834	2
presión	152	504	178	514	666	834	2
o	180	504	185	514	666	834	2
la	187	504	193	514	666	834	2
aplicación	195	504	230	514	666	834	2
de	232	504	241	514	666	834	2
productos	85	516	121	525	666	834	2
preventivos	124	516	165	525	666	834	2
como	167	516	188	525	666	834	2
las	190	516	199	525	666	834	2
cremas	202	516	227	525	666	834	2
ba-	229	516	241	525	666	834	2
rrera	85	527	101	536	666	834	2
o	103	527	108	536	666	834	2
los	110	527	119	536	666	834	2
ácidos	121	527	143	536	666	834	2
grasos	144	527	165	536	666	834	2
hiperoxigenados,	167	527	226	536	666	834	2
dis-	228	527	241	536	666	834	2
minuyen	85	538	117	547	666	834	2
considerablemente	119	538	186	547	666	834	2
la	189	538	195	547	666	834	2
aparición	197	538	230	547	666	834	2
de	232	538	241	547	666	834	2
UPP	85	549	103	558	666	834	2
y	105	549	109	558	666	834	2
minimizan	111	549	150	558	666	834	2
el	152	549	159	558	666	834	2
elevado	161	549	188	558	666	834	2
coste	190	549	208	558	666	834	2
que	210	549	223	558	666	834	2
pos-	225	549	241	558	666	834	2
teriormente	85	560	129	569	666	834	2
supondrán	132	560	171	569	666	834	2
su	174	560	182	569	666	834	2
curación	185	560	217	569	666	834	2
(5-8).	219	560	241	569	666	834	2
Un	85	571	97	580	666	834	2
elevado	100	571	127	580	666	834	2
coste	130	571	148	580	666	834	2
no	150	571	160	580	666	834	2
solo	163	571	177	580	666	834	2
económico,	180	571	223	580	666	834	2
sino	225	571	241	580	666	834	2
también	85	582	115	591	666	834	2
moral	117	582	137	591	666	834	2
y	139	582	144	591	666	834	2
social	146	582	165	591	666	834	2
para	167	582	182	591	666	834	2
las	184	582	193	591	666	834	2
personas	195	582	226	591	666	834	2
que	228	582	241	591	666	834	2
las	85	593	95	603	666	834	2
sufren	98	593	121	603	666	834	2
y	124	593	128	603	666	834	2
que	131	593	145	603	666	834	2
repercute	148	593	183	603	666	834	2
muy	186	593	203	603	666	834	2
negativa-	206	593	241	603	666	834	2
mente	85	604	109	614	666	834	2
en	111	604	120	614	666	834	2
su	123	604	131	614	666	834	2
calidad	134	604	160	614	666	834	2
de	163	604	172	614	666	834	2
vida	175	604	190	614	666	834	2
(9).	193	604	206	614	666	834	2
Otro	209	604	228	614	666	834	2
as-	230	604	241	614	666	834	2
pecto	85	615	105	625	666	834	2
a	107	615	111	625	666	834	2
tener	114	615	132	625	666	834	2
muy	134	615	151	625	666	834	2
en	153	615	162	625	666	834	2
cuenta	164	615	188	625	666	834	2
es	191	615	198	625	666	834	2
el	200	615	206	625	666	834	2
de	208	615	217	625	666	834	2
las	219	615	228	625	666	834	2
re-	231	615	241	625	666	834	2
percusiones	85	626	126	636	666	834	2
legales	128	626	151	636	666	834	2
que	153	626	166	636	666	834	2
conllevan,	168	626	203	636	666	834	2
y	205	626	210	636	666	834	2
cada	212	626	228	636	666	834	2
vez	229	626	241	636	666	834	2
más,	85	638	102	647	666	834	2
este	105	638	119	647	666	834	2
tipo	122	638	137	647	666	834	2
de	140	638	149	647	666	834	2
lesiones.	151	638	183	647	666	834	2
Aún	186	638	202	647	666	834	2
siendo	205	638	229	647	666	834	2
de	232	638	241	647	666	834	2
momento	85	649	121	658	666	834	2
escasas,	123	649	150	658	666	834	2
las	152	649	161	658	666	834	2
reclamaciones	163	649	214	658	666	834	2
por	216	649	228	658	666	834	2
vía	230	649	241	658	666	834	2
judicial	85	660	113	669	666	834	2
por	116	660	129	669	666	834	2
UPP	131	660	149	669	666	834	2
siguen	152	660	176	669	666	834	2
una	179	660	193	669	666	834	2
tendencia	195	660	232	669	666	834	2
al	234	660	241	669	666	834	2
alza.	85	671	101	680	666	834	2
Algo	103	671	119	680	666	834	2
que,	121	671	136	680	666	834	2
por	138	671	151	680	666	834	2
otra	153	671	167	680	666	834	2
parte,	169	671	189	680	666	834	2
es	191	671	197	680	666	834	2
práctica	199	671	227	680	666	834	2
ha-	229	671	241	680	666	834	2
bitual	85	682	106	691	666	834	2
en	108	682	117	691	666	834	2
países	119	682	140	691	666	834	2
de	142	682	151	691	666	834	2
nuestro	153	682	180	691	666	834	2
entorno	182	682	211	691	666	834	2
cultural	213	682	241	691	666	834	2
y	85	693	89	702	666	834	2
económico	92	693	133	702	666	834	2
(10).	136	693	155	702	666	834	2
Una	157	693	173	702	666	834	2
buena	176	693	199	702	666	834	2
valoración	202	693	241	702	666	834	2
integral	85	704	113	713	666	834	2
de	115	704	124	713	666	834	2
los	126	704	136	713	666	834	2
pacientes	138	704	172	713	666	834	2
de	174	704	183	713	666	834	2
riesgo,	185	704	209	713	666	834	2
poseer	211	704	234	713	666	834	2
y	236	704	241	713	666	834	2
aplicar	85	715	109	725	666	834	2
un	111	715	121	725	666	834	2
protocolo	123	715	158	725	666	834	2
de	160	715	169	725	666	834	2
prevención,	171	715	213	725	666	834	2
utiliza-	215	715	241	725	666	834	2
ción	85	726	101	736	666	834	2
de	103	726	111	736	666	834	2
un	113	726	123	736	666	834	2
plan	125	726	141	736	666	834	2
de	143	726	151	736	666	834	2
cuidados	153	726	185	736	666	834	2
(trayectoria	187	726	227	736	666	834	2
clí-	229	726	241	736	666	834	2
nica)	85	737	103	747	666	834	2
y	106	737	110	747	666	834	2
de	113	737	121	747	666	834	2
registros	124	737	154	747	666	834	2
específicos	157	737	195	747	666	834	2
para	198	737	213	747	666	834	2
UPP	216	737	233	747	666	834	2
o	236	737	241	747	666	834	2
el	85	749	91	758	666	834	2
seguimiento	94	749	140	758	666	834	2
fotográfico	142	749	183	758	666	834	2
de	186	749	195	758	666	834	2
las	197	749	207	758	666	834	2
lesiones,	209	749	241	758	666	834	2
así	85	760	95	769	666	834	2
como	97	760	117	769	666	834	2
la	119	760	125	769	666	834	2
documentación	127	760	184	769	666	834	2
de	186	760	195	769	666	834	2
la	197	760	203	769	666	834	2
evolución	205	760	241	769	666	834	2
de	256	338	264	347	666	834	2
las	266	338	275	347	666	834	2
mismas,	277	338	306	347	666	834	2
suponen	308	338	339	347	666	834	2
no	341	338	350	347	666	834	2
solo	352	338	366	347	666	834	2
la	368	338	375	347	666	834	2
mejor	377	338	398	347	666	834	2
de-	400	338	411	347	666	834	2
fensa	256	349	274	358	666	834	2
ante	277	349	292	358	666	834	2
este	295	349	308	358	666	834	2
tipo	311	349	326	358	666	834	2
de	328	349	337	358	666	834	2
reclamaciones,	340	349	393	358	666	834	2
sino	396	349	411	358	666	834	2
la	256	360	262	369	666	834	2
forma	264	360	286	369	666	834	2
más	288	360	302	369	666	834	2
eficaz	304	360	324	369	666	834	2
de	326	360	335	369	666	834	2
prevenir	337	360	367	369	666	834	2
y	369	360	373	369	666	834	2
tratar	376	360	395	369	666	834	2
este	397	360	411	369	666	834	2
tipo	256	371	270	380	666	834	2
de	273	371	281	380	666	834	2
heridas.	284	371	312	380	666	834	2
El	265	382	273	392	666	834	2
objetivo	276	382	307	392	666	834	2
principal	309	382	343	392	666	834	2
de	346	382	355	392	666	834	2
este	357	382	371	392	666	834	2
estudio	374	382	401	392	666	834	2
es	404	382	411	392	666	834	2
conocer	256	393	284	403	666	834	2
la	287	393	293	403	666	834	2
situación	296	393	329	403	666	834	2
en	332	393	340	403	666	834	2
cuanto	343	393	368	403	666	834	2
a	371	393	375	403	666	834	2
prevalen-	377	393	411	403	666	834	2
cia	256	404	266	414	666	834	2
de	268	404	277	414	666	834	2
UPP	280	404	297	414	666	834	2
en	300	404	309	414	666	834	2
la	311	404	318	414	666	834	2
Fundación	320	404	360	414	666	834	2
Instituto	363	404	395	414	666	834	2
San	397	404	411	414	666	834	2
José	256	415	269	425	666	834	2
(FISJ)	271	415	292	425	666	834	2
de	294	415	303	425	666	834	2
Madrid	305	415	331	425	666	834	2
(OHSJD-Orden	333	415	391	425	666	834	2
Hos-	393	415	411	425	666	834	2
pitalaria	256	427	286	436	666	834	2
de	289	427	297	436	666	834	2
los	300	427	310	436	666	834	2
Hermanos	313	427	352	436	666	834	2
de	355	427	364	436	666	834	2
San	366	427	380	436	666	834	2
Juan	383	427	400	436	666	834	2
de	402	427	411	436	666	834	2
Dios).	256	438	278	447	666	834	2
Como	280	438	303	447	666	834	2
objetivos	305	438	336	447	666	834	2
secundarios,	338	438	382	447	666	834	2
se	384	438	390	447	666	834	2
plan-	392	438	411	447	666	834	2
tea:	256	449	268	458	666	834	2
1.	265	471	273	480	666	834	2
Conocer	277	471	309	480	666	834	2
el	311	471	317	480	666	834	2
grado	320	471	341	480	666	834	2
de	343	471	352	480	666	834	2
severidad	354	471	388	480	666	834	2
de	391	471	399	480	666	834	2
las	402	471	411	480	666	834	2
lesiones	277	482	307	491	666	834	2
tanto	309	482	329	491	666	834	2
importadas	332	482	375	491	666	834	2
como	377	482	399	491	666	834	2
ia-	401	482	411	491	666	834	2
trogénicas.	277	493	316	502	666	834	2
2.	265	504	273	514	666	834	2
Conocer	277	504	310	514	666	834	2
la	312	504	319	514	666	834	2
distribución	321	504	367	514	666	834	2
de	370	504	378	514	666	834	2
las	381	504	390	514	666	834	2
UPP	393	504	411	514	666	834	2
entre	277	515	296	525	666	834	2
los	298	515	308	525	666	834	2
distintos	310	515	341	525	666	834	2
programas	343	515	380	525	666	834	2
del	383	515	393	525	666	834	2
cen-	395	515	411	525	666	834	2
tro.	277	526	290	536	666	834	2
3.	265	538	273	547	666	834	2
Conocer	277	538	308	547	666	834	2
el	310	538	316	547	666	834	2
tiempo	318	538	343	547	666	834	2
medio	345	538	368	547	666	834	2
de	370	538	378	547	666	834	2
curación	380	538	411	547	666	834	2
de	277	549	286	558	666	834	2
las	288	549	297	558	666	834	2
UPP	300	549	317	558	666	834	2
en	320	549	328	558	666	834	2
la	331	549	337	558	666	834	2
FISJ.	339	549	358	558	666	834	2
MATERIAL	256	571	303	580	666	834	2
Y	306	571	313	580	666	834	2
MÉTODOS	315	571	361	580	666	834	2
Para	256	582	272	591	666	834	2
la	274	582	281	591	666	834	2
realización	283	582	323	591	666	834	2
del	326	582	337	591	666	834	2
presente	340	582	371	591	666	834	2
estudio	374	582	401	591	666	834	2
se	404	582	411	591	666	834	2
utilizó	256	593	279	602	666	834	2
un	281	593	291	602	666	834	2
estudio	293	593	320	602	666	834	2
descriptivo	322	593	362	602	666	834	2
retrospectivo	364	593	411	602	666	834	2
longitudinal	256	604	300	613	666	834	2
en	303	604	312	613	666	834	2
el	314	604	320	613	666	834	2
que	323	604	336	613	666	834	2
se	338	604	345	613	666	834	2
analizó	348	604	373	613	666	834	2
como	376	604	396	613	666	834	2
po-	399	604	411	613	666	834	2
blación	256	615	281	625	666	834	2
accesible	283	615	314	625	666	834	2
todos	315	615	335	625	666	834	2
los	337	615	347	625	666	834	2
pacientes	349	615	381	625	666	834	2
que	383	615	396	625	666	834	2
han	398	615	411	625	666	834	2
ingresado	256	626	289	636	666	834	2
en	291	626	300	636	666	834	2
la	302	626	308	636	666	834	2
Fundación	310	626	348	636	666	834	2
Instituto	349	626	380	636	666	834	2
San	382	626	395	636	666	834	2
José	397	626	411	636	666	834	2
desde	256	637	276	647	666	834	2
el	278	637	284	647	666	834	2
1	287	637	292	647	666	834	2
de	294	637	303	647	666	834	2
enero	305	637	325	647	666	834	2
de	328	637	337	647	666	834	2
2011	339	637	358	647	666	834	2
hasta	361	637	379	647	666	834	2
el	382	637	388	647	666	834	2
31	390	637	400	647	666	834	2
de	402	637	411	647	666	834	2
diciembre	256	649	292	658	666	834	2
de	295	649	304	658	666	834	2
ese	306	649	317	658	666	834	2
mismo	320	649	345	658	666	834	2
año.	348	649	364	658	666	834	2
De	366	649	377	658	666	834	2
entre	380	649	399	658	666	834	2
las	402	649	411	658	666	834	2
variables	256	660	287	669	666	834	2
que	289	660	302	669	666	834	2
se	305	660	312	669	666	834	2
recogen	314	660	342	669	666	834	2
a	345	660	349	669	666	834	2
través	351	660	372	669	666	834	2
de	374	660	383	669	666	834	2
los	385	660	395	669	666	834	2
dis-	398	660	411	669	666	834	2
tintos	256	671	276	680	666	834	2
registros	279	671	309	680	666	834	2
informatizados	311	671	365	680	666	834	2
de	368	671	376	680	666	834	2
enferme-	378	671	411	680	666	834	2
ría,	256	682	267	691	666	834	2
se	269	682	276	691	666	834	2
someten	278	682	307	691	666	834	2
a	309	682	313	691	666	834	2
estudio	315	682	341	691	666	834	2
las	343	682	352	691	666	834	2
siguientes:	354	682	390	691	666	834	2
edad,	392	682	411	691	666	834	2
sexo,	256	693	274	702	666	834	2
estancia	276	693	305	702	666	834	2
total,	308	693	327	702	666	834	2
unidad	330	693	356	702	666	834	2
donde	358	693	382	702	666	834	2
ha	384	693	393	702	666	834	2
sido	396	693	411	702	666	834	2
tratado,	256	704	283	713	666	834	2
número	285	704	314	713	666	834	2
de	316	704	324	713	666	834	2
heridas,	326	704	354	713	666	834	2
tipo	356	704	371	713	666	834	2
de	373	704	381	713	666	834	2
heridas,	383	704	411	713	666	834	2
localización	256	715	297	724	666	834	2
de	299	715	308	724	666	834	2
la	310	715	316	724	666	834	2
herida,	318	715	343	724	666	834	2
estadio	345	715	370	724	666	834	2
de	372	715	380	724	666	834	2
las	382	715	392	724	666	834	2
UPP	394	715	411	724	666	834	2
y	256	726	260	736	666	834	2
tiempo	262	726	288	736	666	834	2
de	290	726	299	736	666	834	2
curación.	301	726	335	736	666	834	2
Los	265	737	279	747	666	834	2
datos	281	737	301	747	666	834	2
son	303	737	316	747	666	834	2
analizados	319	737	357	747	666	834	2
a	360	737	364	747	666	834	2
través	366	737	387	747	666	834	2
de	390	737	399	747	666	834	2
las	402	737	411	747	666	834	2
historias	256	748	286	758	666	834	2
clínicas	289	748	316	758	666	834	2
de	318	748	327	758	666	834	2
cada	329	748	346	758	666	834	2
paciente	348	748	379	758	666	834	2
por	381	748	394	758	666	834	2
me-	397	748	411	758	666	834	2
dio	256	759	267	769	666	834	2
del	270	759	281	769	666	834	2
programa	284	759	319	769	666	834	2
IBM	322	759	340	769	666	834	2
COGNOS	342	759	383	769	666	834	2
CON-	386	759	411	769	666	834	2
GEROKOMOS	275	778	326	786	666	834	2
2013;	328	778	346	786	666	834	2
24	349	778	357	786	666	834	2
(1):	359	778	370	786	666	834	2
36-40	372	778	391	786	666	834	2
NECTION	426	82	470	92	666	834	2
10.1.1.	473	82	499	92	666	834	2
El	502	82	509	92	666	834	2
análisis	512	82	538	92	666	834	2
descriptivo	541	82	581	92	666	834	2
se	426	93	433	103	666	834	2
presenta	435	93	466	103	666	834	2
mediante	469	93	503	103	666	834	2
la	506	93	512	103	666	834	2
media	515	93	537	103	666	834	2
para	540	93	556	103	666	834	2
las	558	93	568	103	666	834	2
va-	570	93	581	103	666	834	2
riables	426	105	449	114	666	834	2
cuantitativas,	452	105	500	114	666	834	2
y	502	105	506	114	666	834	2
las	509	105	518	114	666	834	2
variables	521	105	552	114	666	834	2
cualita-	554	105	581	114	666	834	2
tivas	426	116	442	125	666	834	2
se	444	116	451	125	666	834	2
presentan	453	116	488	125	666	834	2
por	490	116	502	125	666	834	2
frecuencias	504	116	544	125	666	834	2
relativas	546	116	575	125	666	834	2
y	577	116	581	125	666	834	2
absolutas.	426	127	461	136	666	834	2
RESULTADOS	426	150	485	158	666	834	2
Durante	426	160	457	169	666	834	2
el	459	160	465	169	666	834	2
año	467	160	480	169	666	834	2
2011	482	160	501	169	666	834	2
ingresaron	503	160	541	169	666	834	2
en	544	160	552	169	666	834	2
la	554	160	561	169	666	834	2
FISJ,	563	160	581	169	666	834	2
1.245	426	171	448	180	666	834	2
pacientes	451	171	486	180	666	834	2
distribuidos	489	171	534	180	666	834	2
entre	537	171	556	180	666	834	2
las	559	171	569	180	666	834	2
11	572	171	581	180	666	834	2
unidades	426	182	458	192	666	834	2
de	460	182	469	192	666	834	2
hospitalización	471	182	524	192	666	834	2
que	526	182	540	192	666	834	2
conforman	542	182	581	192	666	834	2
las	426	193	436	203	666	834	2
seis	439	193	452	203	666	834	2
áreas	455	193	473	203	666	834	2
de	476	193	485	203	666	834	2
atención	488	193	521	203	666	834	2
que	524	193	538	203	666	834	2
existen	541	193	567	203	666	834	2
ac-	570	193	581	203	666	834	2
tualmente	426	204	462	214	666	834	2
en	464	204	473	214	666	834	2
la	475	204	481	214	666	834	2
FISJ,	483	204	501	214	666	834	2
de	504	204	512	214	666	834	2
los	514	204	524	214	666	834	2
cuales	526	204	547	214	666	834	2
622	550	204	564	214	666	834	2
eran	566	204	581	214	666	834	2
hombres	426	216	457	225	666	834	2
y	459	216	463	225	666	834	2
623	466	216	480	225	666	834	2
mujeres.	482	216	512	225	666	834	2
De	514	216	526	225	666	834	2
los	528	216	538	225	666	834	2
ingresos	540	216	569	225	666	834	2
to-	571	216	581	225	666	834	2
tales	426	227	441	236	666	834	2
en	444	227	452	236	666	834	2
2011,	454	227	475	236	666	834	2
58	477	227	487	236	666	834	2
pacientes	489	227	522	236	666	834	2
tenían	524	227	546	236	666	834	2
una	549	227	562	236	666	834	2
edad	564	227	581	236	666	834	2
inferior	426	238	453	247	666	834	2
a	455	238	459	247	666	834	2
30	461	238	470	247	666	834	2
años,	472	238	491	247	666	834	2
75	493	238	502	247	666	834	2
pacientes	504	238	537	247	666	834	2
entre	539	238	557	247	666	834	2
30-49	559	238	581	247	666	834	2
años,	426	249	445	258	666	834	2
264	447	249	461	258	666	834	2
pacientes	463	249	496	258	666	834	2
entre	498	249	516	258	666	834	2
50-69	518	249	540	258	666	834	2
años	542	249	559	258	666	834	2
y	561	249	565	258	666	834	2
848	567	249	581	258	666	834	2
pacientes	426	260	460	269	666	834	2
mayores	462	260	493	269	666	834	2
de	495	260	504	269	666	834	2
70	506	260	516	269	666	834	2
años.	519	260	538	269	666	834	2
La	540	260	550	269	666	834	2
estancia	552	260	581	269	666	834	2
media	426	271	448	280	666	834	2
de	450	271	459	280	666	834	2
cada	461	271	477	280	666	834	2
paciente	479	271	510	280	666	834	2
ingresado	512	271	546	280	666	834	2
con	549	271	562	280	666	834	2
heri-	564	271	581	280	666	834	2
das	426	282	438	291	666	834	2
fue	440	282	452	291	666	834	2
de	455	282	463	291	666	834	2
79,82	466	282	488	291	666	834	2
días.	490	282	507	291	666	834	2
Durante	510	282	541	291	666	834	2
el	544	282	550	291	666	834	2
periodo	553	282	581	291	666	834	2
de	426	293	434	303	666	834	2
estudio	437	293	464	303	666	834	2
se	467	293	474	303	666	834	2
atendieron	476	293	516	303	666	834	2
1.831	519	293	541	303	666	834	2
heridas	543	293	570	303	666	834	2
de	573	293	581	303	666	834	2
diversa	426	304	451	314	666	834	2
índole:	454	304	480	314	666	834	2
úlceras	482	304	507	314	666	834	2
por	510	304	523	314	666	834	2
presión	525	304	552	314	666	834	2
(UPP),	555	304	581	314	666	834	2
úlceras	426	315	451	325	666	834	2
vasculares	454	315	490	325	666	834	2
(UV),	492	315	515	325	666	834	2
úlceras	517	315	542	325	666	834	2
tumorales	545	315	581	325	666	834	2
(UT),	426	326	447	336	666	834	2
úlceras	450	326	474	336	666	834	2
por	476	326	488	336	666	834	2
incontinencia	491	326	540	336	666	834	2
(UI)	542	326	558	336	666	834	2
y	560	326	564	336	666	834	2
otro	566	326	581	336	666	834	2
tipo	426	338	441	347	666	834	2
de	444	338	453	347	666	834	2
heridas	455	338	482	347	666	834	2
(quirúrgicas,	485	338	532	347	666	834	2
traumáticas,	535	338	581	347	666	834	2
por	426	349	438	358	666	834	2
arrastre,	441	349	471	358	666	834	2
etc.).	473	349	492	358	666	834	2
Nuestro	494	349	524	358	666	834	2
estudio	527	349	553	358	666	834	2
se	556	349	563	358	666	834	2
cen-	566	349	581	358	666	834	2
tra	426	360	436	369	666	834	2
en	438	360	447	369	666	834	2
las	450	360	459	369	666	834	2
úlceras	462	360	487	369	666	834	2
por	490	360	502	369	666	834	2
presión	505	360	532	369	666	834	2
atendidas	535	360	570	369	666	834	2
en	572	360	581	369	666	834	2
nuestro	426	371	453	380	666	834	2
centro	455	371	479	380	666	834	2
sociosanitario.	481	371	533	380	666	834	2
De	436	382	447	391	666	834	2
los	449	382	459	391	666	834	2
ingresos	461	382	490	391	666	834	2
totales	492	382	515	391	666	834	2
(1.245)	517	382	545	391	666	834	2
que	547	382	560	391	666	834	2
hubo	562	382	581	391	666	834	2
en	426	393	435	402	666	834	2
2011,	437	393	458	402	666	834	2
383	460	393	474	402	666	834	2
lo	477	393	483	402	666	834	2
hicieron	486	393	516	402	666	834	2
con	518	393	531	402	666	834	2
al	533	393	539	402	666	834	2
menos	542	393	565	402	666	834	2
una	568	393	581	402	666	834	2
UPP.	426	404	444	414	666	834	2
En	446	404	457	414	666	834	2
cuanto	459	404	484	414	666	834	2
a	486	404	490	414	666	834	2
la	492	404	499	414	666	834	2
prevalencia	501	404	541	414	666	834	2
de	544	404	552	414	666	834	2
pacien-	555	404	581	414	666	834	2
tes	426	415	436	425	666	834	2
con	438	415	452	425	666	834	2
UPP	455	415	472	425	666	834	2
externas	475	415	505	425	666	834	2
en	507	415	516	425	666	834	2
2011	519	415	538	425	666	834	2
en	541	415	550	425	666	834	2
las	552	415	562	425	666	834	2
dife-	564	415	581	425	666	834	2
rentes	426	426	447	436	666	834	2
áreas	449	426	466	436	666	834	2
de	468	426	477	436	666	834	2
atención,	479	426	512	436	666	834	2
los	514	426	524	436	666	834	2
datos	526	426	544	436	666	834	2
son	546	426	559	436	666	834	2
los	561	426	571	436	666	834	2
si-	573	426	581	436	666	834	2
guientes:	426	437	460	447	666	834	2
Cuidados	464	437	500	447	666	834	2
Paliativos	504	437	541	447	666	834	2
tiene	545	437	563	447	666	834	2
una	567	437	581	447	666	834	2
prevalencia	426	449	467	458	666	834	2
de	470	449	478	458	666	834	2
UPP	481	449	498	458	666	834	2
externa	501	449	528	458	666	834	2
de	530	449	539	458	666	834	2
31%;	542	449	562	458	666	834	2
Cui-	564	449	581	458	666	834	2
dados	426	460	446	469	666	834	2
Especiales,	448	460	485	469	666	834	2
57%;	487	460	506	469	666	834	2
Rehabilitación,	508	460	560	469	666	834	2
22%;	562	460	581	469	666	834	2
daño	426	471	444	480	666	834	2
cerebral	447	471	476	480	666	834	2
permanente,	478	471	524	480	666	834	2
80%;	527	471	547	480	666	834	2
neurolo-	550	471	581	480	666	834	2
gía,	426	482	438	491	666	834	2
4%;	440	482	455	491	666	834	2
y	457	482	461	491	666	834	2
en	463	482	472	491	666	834	2
geriatría,	474	482	505	491	666	834	2
81%.	507	482	527	491	666	834	2
En	529	482	539	491	666	834	2
la	541	482	547	491	666	834	2
Figura	549	482	572	491	666	834	2
1,	574	482	581	491	666	834	2
se	426	493	433	502	666	834	2
pueden	435	493	463	502	666	834	2
observar	466	493	497	502	666	834	2
los	500	493	510	502	666	834	2
ingresos	513	493	543	502	666	834	2
totales	546	493	570	502	666	834	2
en	572	493	581	502	666	834	2
las	426	504	435	513	666	834	2
diferentes	438	504	473	513	666	834	2
áreas	476	504	493	513	666	834	2
de	496	504	504	513	666	834	2
atención	507	504	538	513	666	834	2
frente	541	504	562	513	666	834	2
a	565	504	569	513	666	834	2
los	571	504	581	513	666	834	2
ingresos	426	515	456	524	666	834	2
de	459	515	467	524	666	834	2
pacientes	470	515	505	524	666	834	2
con	507	515	521	524	666	834	2
UPP,	524	515	542	524	666	834	2
datos	545	515	565	524	666	834	2
que	568	515	581	524	666	834	2
confirman	426	526	464	536	666	834	2
las	466	526	475	536	666	834	2
prevalencias	478	526	522	536	666	834	2
de	524	526	532	536	666	834	2
UPP	535	526	552	536	666	834	2
externa	555	526	581	536	666	834	2
descritas	426	537	457	547	666	834	2
anteriormente.	459	537	513	547	666	834	2
La	515	537	524	547	666	834	2
unidad	526	537	552	547	666	834	2
de	554	537	562	547	666	834	2
Cui-	564	537	581	547	666	834	2
dados	426	548	446	558	666	834	2
Prolongados	448	548	491	558	666	834	2
atendió	493	548	519	558	666	834	2
256	521	548	535	558	666	834	2
UPP.	536	548	554	558	666	834	2
La	556	548	565	558	666	834	2
uni-	567	548	581	558	666	834	2
dad	426	560	439	569	666	834	2
de	441	560	450	569	666	834	2
Cuidados	452	560	487	569	666	834	2
Paliativos	489	560	524	569	666	834	2
recibió	526	560	551	569	666	834	2
un	553	560	562	569	666	834	2
total	565	560	581	569	666	834	2
de	426	571	434	580	666	834	2
296	437	571	451	580	666	834	2
UPP.	454	571	472	580	666	834	2
En	475	571	486	580	666	834	2
las	488	571	498	580	666	834	2
unidades	500	571	533	580	666	834	2
de	536	571	545	580	666	834	2
Rehabili-	547	571	581	580	666	834	2
tación	426	582	448	591	666	834	2
se	451	582	458	591	666	834	2
recibieron	460	582	497	591	666	834	2
210	499	582	514	591	666	834	2
UPP,	516	582	534	591	666	834	2
en	537	582	545	591	666	834	2
Neurolo-	548	582	581	591	666	834	2
gía,	426	593	439	602	666	834	2
29;	441	593	452	602	666	834	2
en	454	593	463	602	666	834	2
las	465	593	474	602	666	834	2
unidades	476	593	509	602	666	834	2
de	511	593	519	602	666	834	2
Síndrome	521	593	557	602	666	834	2
de	559	593	568	602	666	834	2
Vi-	570	593	581	602	666	834	2
gilia	426	604	441	613	666	834	2
sin	444	604	455	613	666	834	2
Respuesta,	458	604	497	613	666	834	2
36;	500	604	512	613	666	834	2
y	514	604	519	613	666	834	2
en	521	604	530	613	666	834	2
la	533	604	539	613	666	834	2
Unidad	542	604	570	613	666	834	2
de	573	604	581	613	666	834	2
Geriatría	426	615	458	624	666	834	2
se	461	615	468	624	666	834	2
trataron	470	615	499	624	666	834	2
80	502	615	511	624	666	834	2
UPP.	514	615	532	624	666	834	2
En	436	626	446	635	666	834	2
el	449	626	455	635	666	834	2
año	457	626	471	635	666	834	2
2011	473	626	492	635	666	834	2
se	495	626	501	635	666	834	2
calculó	504	626	529	635	666	834	2
la	532	626	538	635	666	834	2
prevalencia	541	626	581	635	666	834	2
media	426	637	449	647	666	834	2
mensual	451	637	482	647	666	834	2
tanto	485	637	505	647	666	834	2
de	507	637	516	647	666	834	2
UPP	519	637	537	647	666	834	2
importadas	539	637	581	647	666	834	2
como	426	648	446	658	666	834	2
iatrogénicas,	449	648	494	658	666	834	2
así	497	648	506	658	666	834	2
como	508	648	529	658	666	834	2
de	531	648	540	658	666	834	2
los	542	648	552	658	666	834	2
pacien-	555	648	581	658	666	834	2
tes	426	659	436	669	666	834	2
que	438	659	451	669	666	834	2
las	454	659	463	669	666	834	2
padecían.	465	659	500	669	666	834	2
Se	503	659	511	669	666	834	2
verificó	513	659	540	669	666	834	2
una	543	659	556	669	666	834	2
preva-	559	659	581	669	666	834	2
lencia	426	670	448	680	666	834	2
media	450	670	473	680	666	834	2
anual	476	670	496	680	666	834	2
de	499	670	508	680	666	834	2
UPP	510	670	528	680	666	834	2
importada	531	670	570	680	666	834	2
de	573	670	581	680	666	834	2
20,53%	426	682	456	691	666	834	2
y	459	682	463	691	666	834	2
de	466	682	474	691	666	834	2
UPP	477	682	495	691	666	834	2
iatrogénica	498	682	539	691	666	834	2
de	542	682	551	691	666	834	2
5,19%.	553	682	581	691	666	834	2
En	426	693	436	702	666	834	2
lo	439	693	446	702	666	834	2
que	449	693	463	702	666	834	2
hace	465	693	482	702	666	834	2
referencia	485	693	521	702	666	834	2
a	524	693	528	702	666	834	2
pacientes	530	693	565	702	666	834	2
con	568	693	581	702	666	834	2
UPP	426	704	443	713	666	834	2
importadas	446	704	488	713	666	834	2
se	490	704	497	713	666	834	2
observó	500	704	528	713	666	834	2
una	531	704	545	713	666	834	2
prevalen-	547	704	581	713	666	834	2
cia	426	715	436	724	666	834	2
media	438	715	460	724	666	834	2
anual	462	715	482	724	666	834	2
de	484	715	493	724	666	834	2
11,73	495	715	516	724	666	834	2
y	519	715	523	724	666	834	2
una	525	715	539	724	666	834	2
prevalencia	541	715	581	724	666	834	2
media	426	726	448	735	666	834	2
de	450	726	459	735	666	834	2
pacientes	461	726	494	735	666	834	2
con	496	726	509	735	666	834	2
UPP	511	726	529	735	666	834	2
iatrogénica	531	726	571	735	666	834	2
de	573	726	581	735	666	834	2
4,23%	426	737	450	746	666	834	2
(Tabla	453	737	476	746	666	834	2
1).	478	737	489	746	666	834	2
Se	436	748	444	757	666	834	2
trataron	445	748	473	757	666	834	2
935	475	748	489	757	666	834	2
UPP	490	748	507	757	666	834	2
en	509	748	518	757	666	834	2
las	519	748	528	757	666	834	2
diferentes	530	748	563	757	666	834	2
áreas	565	748	581	757	666	834	2
de	426	759	435	769	666	834	2
atención,	438	759	473	769	666	834	2
de	476	759	485	769	666	834	2
los	488	759	499	769	666	834	2
cuales:	502	759	527	769	666	834	2
32%	530	759	548	769	666	834	2
de	551	759	560	769	666	834	2
UPP	563	759	581	769	666	834	2
37	592	117	603	128	666	834	2
1.	38	3	45	11	666	834	3
SUPLEMENTO	47	3	102	11	666	834	3
HELCOS_GEROKOMOS	105	3	195	11	666	834	3
25/02/13	200	3	231	11	666	834	3
12:26	235	3	255	11	666	834	3
Página	260	3	285	11	666	834	3
38	287	3	296	11	666	834	3
pacientes	154	94	178	101	666	834	3
ingresados	180	94	208	101	666	834	3
38	63	117	74	128	666	834	3
tes	426	83	436	92	666	834	3
a	438	83	442	92	666	834	3
diferentes	445	83	481	92	666	834	3
estadios.	484	83	515	92	666	834	3
El	518	83	526	92	666	834	3
tiempo	528	83	555	92	666	834	3
medio	558	83	581	92	666	834	3
de	426	94	434	103	666	834	3
curación	436	94	466	103	666	834	3
de	468	94	476	103	666	834	3
una	478	94	491	103	666	834	3
UPP	493	94	510	103	666	834	3
de	512	94	520	103	666	834	3
EIV	522	94	537	103	666	834	3
corresponde	539	94	581	103	666	834	3
a	426	105	430	114	666	834	3
93,5	432	105	448	114	666	834	3
días,	450	105	467	114	666	834	3
una	469	105	483	114	666	834	3
UPP	485	105	502	114	666	834	3
de	504	105	513	114	666	834	3
EIII	515	105	530	114	666	834	3
una	532	105	546	114	666	834	3
media	548	105	570	114	666	834	3
de	573	105	581	114	666	834	3
74,2	426	116	442	125	666	834	3
días,	445	116	462	125	666	834	3
UPP	465	116	482	125	666	834	3
de	485	116	494	125	666	834	3
EII	496	116	508	125	666	834	3
una	511	116	525	125	666	834	3
media	528	116	550	125	666	834	3
de	553	116	562	125	666	834	3
26,6	564	116	581	125	666	834	3
días	426	127	440	136	666	834	3
y	443	127	447	136	666	834	3
una	450	127	464	136	666	834	3
UPP	467	127	484	136	666	834	3
de	487	127	496	136	666	834	3
EI	499	127	508	136	666	834	3
una	510	127	524	136	666	834	3
media	527	127	550	136	666	834	3
de	553	127	561	136	666	834	3
18,5	564	127	581	136	666	834	3
(Fig.	426	138	443	147	666	834	3
5).	445	138	455	147	666	834	3
pacientes	247	94	272	101	666	834	3
ingresados	274	94	302	101	666	834	3
con	304	94	314	101	666	834	3
UPP	315	94	328	101	666	834	3
531	126	126	137	133	666	834	3
451	207	137	218	144	666	834	3
165	138	175	149	181	666	834	3
132	167	179	177	186	666	834	3
101	219	184	230	191	666	834	3
75	181	187	188	194	666	834	3
80	372	185	379	192	666	834	3
s	177	207	178	215	666	834	3
os	133	207	137	217	666	834	3
ado	169	210	177	221	666	834	3
tiv	128	211	133	222	666	834	3
ng	164	215	169	226	666	834	3
alia	121	216	128	227	666	834	3
o	162	220	164	228	666	834	3
l	161	221	162	229	666	834	3
p	119	222	121	230	666	834	3
s	115	224	117	232	666	834	3
ro	156	223	161	232	666	834	3
do	110	226	115	237	666	834	3
s	151	229	152	237	666	834	3
p	154	227	156	235	666	834	3
do	145	231	151	242	666	834	3
ida	104	230	110	242	666	834	3
a	143	235	145	243	666	834	3
u	101	236	104	244	666	834	3
d	141	238	143	246	666	834	3
i	139	239	141	247	666	834	3
C	98	239	102	247	666	834	3
Cu	133	241	139	252	666	834	3
n	215	208	218	216	666	834	3
ció	209	210	215	221	666	834	3
lita	203	215	209	226	666	834	3
i	202	220	203	227	666	834	3
b	199	222	202	230	666	834	3
ha	194	224	199	234	666	834	3
Re	189	228	194	238	666	834	3
l	260	207	261	215	666	834	3
bra	253	209	260	220	666	834	3
ere	248	214	253	225	666	834	3
c	246	219	248	227	666	834	3
ño	239	222	244	232	666	834	3
Da	233	226	239	238	666	834	3
26	331	193	338	200	666	834	3
8	345	195	348	202	666	834	3
16	290	194	297	201	666	834	3
13	303	194	310	201	666	834	3
10	250	195	257	202	666	834	3
8	264	195	267	202	666	834	3
tría	294	208	301	219	666	834	3
ria	289	213	294	224	666	834	3
Ge	283	218	289	229	666	834	3
lar	336	207	342	218	666	834	3
edu	329	212	336	224	666	834	3
m	325	220	329	228	666	834	3
n	321	223	324	231	666	834	3
sió	315	225	321	236	666	834	3
Le	310	230	315	240	666	834	3
13	384	194	391	201	666	834	3
ía	380	208	383	217	666	834	3
log	374	211	380	222	666	834	3
uro	367	216	374	228	666	834	3
e	365	221	367	229	666	834	3
N	361	225	365	233	666	834	3
Fig.	85	262	97	270	666	834	3
1.	99	262	105	270	666	834	3
Ingresos	107	262	133	270	666	834	3
totales	135	262	156	270	666	834	3
de	158	262	165	270	666	834	3
pacientes	168	262	197	270	666	834	3
en	199	262	207	270	666	834	3
el	209	262	214	270	666	834	3
año	217	262	228	270	666	834	3
2011	230	262	247	270	666	834	3
frente	249	262	268	270	666	834	3
a	270	262	273	270	666	834	3
ingresos	276	262	301	270	666	834	3
de	303	262	311	270	666	834	3
pacientes	313	262	342	270	666	834	3
con	344	262	356	270	666	834	3
UPP	358	262	373	270	666	834	3
en	376	262	383	270	666	834	3
las	385	262	394	270	666	834	3
dife-	396	262	410	270	666	834	3
rentes	85	271	104	279	666	834	3
áreas	106	271	121	279	666	834	3
de	124	271	131	279	666	834	3
actuación	133	271	164	279	666	834	3
de	166	271	173	279	666	834	3
la	175	271	181	279	666	834	3
FISJ.	183	271	199	279	666	834	3
DISCUSIÓN	426	161	477	169	666	834	3
El	426	171	434	181	666	834	3
presente	436	171	467	181	666	834	3
estudio	470	171	497	181	666	834	3
fue	500	171	512	181	666	834	3
diseñado	515	171	548	181	666	834	3
para	551	171	567	181	666	834	3
co-	569	171	581	181	666	834	3
nocer	426	182	446	192	666	834	3
la	448	182	454	192	666	834	3
prevalencia	456	182	497	192	666	834	3
de	499	182	507	192	666	834	3
las	509	182	519	192	666	834	3
UPP	521	182	538	192	666	834	3
importadas	540	182	581	192	666	834	3
e	426	194	429	203	666	834	3
iatrogénicas	432	194	474	203	666	834	3
en	476	194	485	203	666	834	3
un	487	194	496	203	666	834	3
centro	499	194	521	203	666	834	3
sanitario	523	194	554	203	666	834	3
de	556	194	565	203	666	834	3
me-	567	194	581	203	666	834	3
dia-larga	426	205	458	214	666	834	3
estancia,	461	205	492	214	666	834	3
conocer	495	205	524	214	666	834	3
la	527	205	533	214	666	834	3
distribución	536	205	581	214	666	834	3
de	426	216	434	225	666	834	3
las	436	216	445	225	666	834	3
UPP	447	216	464	225	666	834	3
entre	466	216	484	225	666	834	3
las	486	216	495	225	666	834	3
diferentes	497	216	532	225	666	834	3
áreas	534	216	551	225	666	834	3
de	553	216	561	225	666	834	3
aten-	563	216	581	225	666	834	3
ción	426	227	442	236	666	834	3
del	444	227	455	236	666	834	3
centro,	457	227	483	236	666	834	3
determinar	486	227	526	236	666	834	3
el	528	227	534	236	666	834	3
grado	537	227	558	236	666	834	3
de	560	227	569	236	666	834	3
se-	571	227	581	236	666	834	3
veridad	426	238	452	247	666	834	3
de	455	238	463	247	666	834	3
las	465	238	475	247	666	834	3
UPP	477	238	494	247	666	834	3
tanto	496	238	515	247	666	834	3
importadas	518	238	559	247	666	834	3
como	561	238	581	247	666	834	3
también	426	249	455	258	666	834	3
iatrogénicas	457	249	498	258	666	834	3
y	500	249	504	258	666	834	3
evaluar	506	249	530	258	666	834	3
el	532	249	538	258	666	834	3
tiempo	540	249	565	258	666	834	3
me-	567	249	581	258	666	834	3
dio	426	260	437	269	666	834	3
de	439	260	448	269	666	834	3
curación	450	260	480	269	666	834	3
de	482	260	490	269	666	834	3
las	492	260	501	269	666	834	3
UPP	503	260	520	269	666	834	3
resueltas	522	260	552	269	666	834	3
durante	554	260	581	269	666	834	3
el	426	271	432	281	666	834	3
periodo	434	271	462	281	666	834	3
de	464	271	472	281	666	834	3
estudio.	474	271	503	281	666	834	3
A	505	271	511	281	666	834	3
la	513	271	519	281	666	834	3
vista	521	271	537	281	666	834	3
de	539	271	548	281	666	834	3
los	550	271	560	281	666	834	3
datos	562	271	581	281	666	834	3
Tabla	237	305	257	314	666	834	3
1.	259	305	266	314	666	834	3
Prevalencias	271	305	316	314	666	834	3
medias	318	305	344	314	666	834	3
distribuidas	347	305	390	314	666	834	3
por	393	305	406	314	666	834	3
meses	408	305	430	314	666	834	3
Ene	178	325	190	333	666	834	3
Feb	211	325	221	333	666	834	3
Mar	242	325	254	333	666	834	3
Abr	273	325	284	333	666	834	3
May	304	325	317	333	666	834	3
Jun	337	325	347	333	666	834	3
Jul	370	325	378	333	666	834	3
Ago	400	325	412	333	666	834	3
Sep	432	325	443	333	666	834	3
Oct	464	325	475	333	666	834	3
Nov	495	325	508	333	666	834	3
Dic	528	325	538	333	666	834	3
Año	558	325	571	333	666	834	3
UPP	91	347	105	356	666	834	3
iatrogénica	106	347	137	356	666	834	3
4,71%	177	347	195	356	666	834	3
3,24%	209	347	227	356	666	834	3
6,88%	240	347	259	356	666	834	3
7,00%	271	347	290	356	666	834	3
5,89%	303	347	322	356	666	834	3
5,11%	335	347	353	356	666	834	3
4,95%	367	347	385	356	666	834	3
4,98%	398	347	417	356	666	834	3
4,89%	430	347	449	356	666	834	3
4,54%	462	347	481	356	666	834	3
5,16%	494	347	513	356	666	834	3
4,98%	525	347	544	356	666	834	3
5,19%	557	347	576	355	666	834	3
Pac.	91	369	102	378	666	834	3
UPP	104	369	118	378	666	834	3
iatrogénica	119	369	150	378	666	834	3
3,43%	177	369	195	378	666	834	3
1,94%	209	369	227	378	666	834	3
4,38%	240	369	259	378	666	834	3
5,47%	271	369	290	378	666	834	3
4,84%	303	369	322	378	666	834	3
4,89%	335	369	353	378	666	834	3
4,52%	367	369	385	378	666	834	3
4,11%	398	369	417	378	666	834	3
4,00%	430	369	449	378	666	834	3
3,89%	462	369	481	378	666	834	3
4,73%	494	369	513	378	666	834	3
4,55%	525	369	544	378	666	834	3
4,23%	557	369	576	377	666	834	3
15,85%	173	391	195	400	666	834	3
14,04%	205	391	227	400	666	834	3
23,75%	237	391	259	400	666	834	3
16,63%	268	391	290	400	666	834	3
22,53%	300	391	322	400	666	834	3
26,44%	331	391	353	400	666	834	3
23,66%	363	391	385	400	666	834	3
24,24%	395	391	417	400	666	834	3
17,33%	426	391	449	400	666	834	3
22,03%	458	391	481	400	666	834	3
20,86%	490	391	513	400	666	834	3
19,05%	522	391	544	400	666	834	3
20,53%	553	391	576	399	666	834	3
8,57%	177	413	195	422	666	834	3
8,42%	209	413	227	422	666	834	3
11,46%	237	413	259	422	666	834	3
10,72%	268	413	290	422	666	834	3
14,11%	300	413	322	422	666	834	3
14,67%	331	413	353	422	666	834	3
12,69%	363	413	385	422	666	834	3
12,99%	395	413	417	422	666	834	3
9,11%	430	413	449	422	666	834	3
12,74%	458	413	481	422	666	834	3
14,19%	490	413	513	422	666	834	3
11,04%	522	413	544	422	666	834	3
11,73%	553	413	576	421	666	834	3
UPP	91	391	105	400	666	834	3
externa	106	391	127	400	666	834	3
Pac.	91	413	102	422	666	834	3
UPP	104	413	118	422	666	834	3
externa	119	413	140	422	666	834	3
sos,	255	438	269	447	666	834	3
los	272	438	283	447	666	834	3
registros	285	438	317	447	666	834	3
han	320	438	334	447	666	834	3
sido	337	438	353	447	666	834	3
cerrados	356	438	388	447	666	834	3
sin	391	438	401	447	666	834	3
la	404	438	411	447	666	834	3
resolución	255	449	294	458	666	834	3
total	297	449	314	458	666	834	3
de	317	449	326	458	666	834	3
la	329	449	335	458	666	834	3
UPP	338	449	356	458	666	834	3
debido	359	449	385	458	666	834	3
a	387	449	391	458	666	834	3
altas	394	449	411	458	666	834	3
clínicas	255	460	281	469	666	834	3
y	283	460	288	469	666	834	3
el	290	460	296	469	666	834	3
7,5%	298	460	317	469	666	834	3
restante	319	460	347	469	666	834	3
aún	349	460	363	469	666	834	3
permanecían	365	460	411	469	666	834	3
en	255	471	264	480	666	834	3
proceso	267	471	295	480	666	834	3
de	298	471	306	480	666	834	3
curación	309	471	341	480	666	834	3
a	344	471	348	480	666	834	3
31	350	471	360	480	666	834	3
de	363	471	371	480	666	834	3
diciembre	374	471	411	480	666	834	3
de	255	482	264	492	666	834	3
2011	267	482	286	492	666	834	3
(Fig.	288	482	306	492	666	834	3
4).	308	482	319	492	666	834	3
Del	265	493	278	503	666	834	3
37,21%	280	493	309	503	666	834	3
de	310	493	319	503	666	834	3
las	321	493	330	503	666	834	3
UPP	332	493	349	503	666	834	3
resueltas	351	493	379	503	666	834	3
en	381	493	390	503	666	834	3
nues-	392	493	411	503	666	834	3
tro	255	504	266	514	666	834	3
centro,	268	504	294	514	666	834	3
hemos	296	504	320	514	666	834	3
calculado	323	504	357	514	666	834	3
el	359	504	366	514	666	834	3
tiempo	368	504	394	514	666	834	3
me-	397	504	411	514	666	834	3
dio	255	516	267	525	666	834	3
de	269	516	278	525	666	834	3
curación	280	516	312	525	666	834	3
de	314	516	323	525	666	834	3
las	325	516	334	525	666	834	3
UPP	336	516	354	525	666	834	3
correspondien-	356	516	411	525	666	834	3
EI;	85	438	96	447	666	834	3
37%	98	438	115	447	666	834	3
UPP	117	438	134	447	666	834	3
EII;	136	438	150	447	666	834	3
17%	152	438	169	447	666	834	3
de	171	438	180	447	666	834	3
UPP	182	438	199	447	666	834	3
EIII	201	438	215	447	666	834	3
y	217	438	221	447	666	834	3
14%	223	438	240	447	666	834	3
de	85	449	94	458	666	834	3
UPP	96	449	114	458	666	834	3
EIV	116	449	131	458	666	834	3
(Fig.	134	449	151	458	666	834	3
2).	153	449	163	458	666	834	3
Un	166	449	178	458	666	834	3
40%	180	449	198	458	666	834	3
de	200	449	209	458	666	834	3
las	211	449	220	458	666	834	3
UPP	223	449	240	458	666	834	3
se	85	460	92	469	666	834	3
localizaban	94	460	135	469	666	834	3
en	137	460	146	469	666	834	3
el	148	460	154	469	666	834	3
sacro,	157	460	178	469	666	834	3
31%	180	460	198	469	666	834	3
en	200	460	209	469	666	834	3
los	211	460	221	469	666	834	3
talo-	224	460	240	469	666	834	3
nes,	85	471	99	480	666	834	3
12%	102	471	120	480	666	834	3
en	122	471	131	480	666	834	3
trocánteres,	134	471	176	480	666	834	3
9%	179	471	192	480	666	834	3
en	194	471	203	480	666	834	3
maléolos,	206	471	240	480	666	834	3
3%	85	482	98	492	666	834	3
en	101	482	110	492	666	834	3
coxis,	112	482	134	492	666	834	3
3%	137	482	149	492	666	834	3
en	152	482	161	492	666	834	3
columna	164	482	197	492	666	834	3
y	200	482	204	492	666	834	3
2%	207	482	220	492	666	834	3
en	222	482	231	492	666	834	3
la	234	482	240	492	666	834	3
zona	85	493	102	503	666	834	3
occipital	104	493	135	503	666	834	3
(Fig.	138	493	155	503	666	834	3
3).	157	493	167	503	666	834	3
De	95	504	106	514	666	834	3
las	109	504	119	514	666	834	3
935	122	504	137	514	666	834	3
UPP	140	504	158	514	666	834	3
atendidas,	161	504	200	514	666	834	3
se	203	504	210	514	666	834	3
han	213	504	227	514	666	834	3
re-	230	504	240	514	666	834	3
suelto	85	516	107	525	666	834	3
el	109	516	116	525	666	834	3
37,21%.	118	516	150	525	666	834	3
En	153	516	163	525	666	834	3
el	165	516	172	525	666	834	3
55,29%	174	516	204	525	666	834	3
de	206	516	215	525	666	834	3
los	217	516	227	525	666	834	3
ca-	230	516	240	525	666	834	3
14%	169	590	183	597	666	834	3
32%	243	618	257	624	666	834	3
Estadio	366	619	386	626	666	834	3
I	388	619	391	626	666	834	3
Estadio	366	638	386	645	666	834	3
II	388	638	393	645	666	834	3
17%	138	640	152	647	666	834	3
Estadio	366	657	386	664	666	834	3
III	388	657	395	664	666	834	3
Estadio	366	675	386	682	666	834	3
IV	388	675	395	682	666	834	3
37%	194	698	208	705	666	834	3
Fig.	85	760	97	768	666	834	3
2.	99	760	105	768	666	834	3
Distribución	107	760	147	768	666	834	3
de	150	760	157	768	666	834	3
UPP	159	760	174	768	666	834	3
según	176	760	195	768	666	834	3
gravedad/estadios.	197	760	255	768	666	834	3
GEROKOMOS	276	778	327	786	666	834	3
2013;	329	778	347	786	666	834	3
24	349	778	357	786	666	834	3
(1):	359	778	370	786	666	834	3
36-40	372	778	391	786	666	834	3
que	426	438	439	447	666	834	3
refleja	441	438	463	447	666	834	3
el	465	438	471	447	666	834	3
estudio	473	438	500	447	666	834	3
está	502	438	515	447	666	834	3
claro	517	438	535	447	666	834	3
que	537	438	550	447	666	834	3
estamos	552	438	581	447	666	834	3
ante	426	449	441	458	666	834	3
un	443	449	453	458	666	834	3
problema	455	449	490	458	666	834	3
de	492	449	501	458	666	834	3
enorme	503	449	531	458	666	834	3
magnitud.	533	449	571	458	666	834	3
El	573	449	581	458	666	834	3
porcentaje	426	460	464	469	666	834	3
de	466	460	475	469	666	834	3
prevalencia	477	460	518	469	666	834	3
de	521	460	529	469	666	834	3
pacientes	532	460	565	469	666	834	3
con	568	460	581	469	666	834	3
UPP	426	471	443	480	666	834	3
encontrado	446	471	487	480	666	834	3
en	490	471	499	480	666	834	3
nuestro	501	471	529	480	666	834	3
centro	531	471	554	480	666	834	3
sanita-	557	471	581	480	666	834	3
rio	426	482	436	491	666	834	3
estaría	439	482	462	491	666	834	3
entre	464	482	483	491	666	834	3
el	486	482	492	491	666	834	3
rango	494	482	515	491	666	834	3
que	518	482	531	491	666	834	3
podemos	534	482	567	491	666	834	3
ver	570	482	581	491	666	834	3
en	426	493	434	503	666	834	3
la	436	493	443	503	666	834	3
variada	445	493	470	503	666	834	3
bibliografía	472	493	513	503	666	834	3
sobre	515	493	534	503	666	834	3
estudios	536	493	565	503	666	834	3
epi-	567	493	581	503	666	834	3
demiológicos	426	504	473	514	666	834	3
realizados	475	504	510	514	666	834	3
en	512	504	521	514	666	834	3
otros	523	504	541	514	666	834	3
centros	543	504	568	514	666	834	3
so-	571	504	581	514	666	834	3
ciosanitarios	426	515	470	525	666	834	3
o	472	515	477	525	666	834	3
comunitarios.	479	515	528	525	666	834	3
Debemos	530	515	565	525	666	834	3
des-	567	515	581	525	666	834	3
tacar,	426	527	446	536	666	834	3
sin	449	527	460	536	666	834	3
embargo,	463	527	498	536	666	834	3
que	501	527	515	536	666	834	3
la	518	527	524	536	666	834	3
prevalencia	527	527	570	536	666	834	3
de	572	527	581	536	666	834	3
UPP	426	538	444	547	666	834	3
con	446	538	460	547	666	834	3
un	463	538	473	547	666	834	3
componente	476	538	524	547	666	834	3
iatrogénico	526	538	569	547	666	834	3
en	572	538	581	547	666	834	3
nuestro	426	549	453	558	666	834	3
centro	455	549	479	558	666	834	3
es	481	549	488	558	666	834	3
del	490	549	501	558	666	834	3
4,23%.	503	549	530	558	666	834	3
Un	436	560	447	569	666	834	3
estudio	449	560	474	569	666	834	3
publicado	476	560	510	569	666	834	3
en	512	560	520	569	666	834	3
2002,	522	560	543	569	666	834	3
en	544	560	553	569	666	834	3
un	555	560	564	569	666	834	3
hos-	566	560	581	569	666	834	3
pital	426	571	442	580	666	834	3
concertado	444	571	484	580	666	834	3
de	487	571	496	580	666	834	3
similares	498	571	529	580	666	834	3
características	532	571	581	580	666	834	3
al	426	582	432	591	666	834	3
nuestro,	434	582	462	591	666	834	3
obtiene	464	582	490	591	666	834	3
unas	492	582	508	591	666	834	3
prevalencias	510	582	552	591	666	834	3
de	554	582	562	591	666	834	3
UPP	564	582	581	591	666	834	3
externas	426	593	455	602	666	834	3
de	457	593	465	602	666	834	3
17,8%	467	593	491	602	666	834	3
y	493	593	497	602	666	834	3
de	499	593	508	602	666	834	3
10,2%	510	593	534	602	666	834	3
para	536	593	551	602	666	834	3
la	553	593	559	602	666	834	3
intra-	561	593	581	602	666	834	3
hospitalaria	426	604	467	614	666	834	3
(12).	470	604	487	614	666	834	3
En	490	604	500	614	666	834	3
nuestro	503	604	530	614	666	834	3
centro	532	604	555	614	666	834	3
sanita-	557	604	581	614	666	834	3
rio,	426	615	438	625	666	834	3
la	439	615	445	625	666	834	3
prevalencia	447	615	486	625	666	834	3
media	488	615	509	625	666	834	3
de	511	615	520	625	666	834	3
pacientes	521	615	553	625	666	834	3
que	555	615	568	625	666	834	3
pa-	570	615	581	625	666	834	3
decen	426	626	447	636	666	834	3
UPP	450	626	468	636	666	834	3
importada	470	626	509	636	666	834	3
obtenida	512	626	545	636	666	834	3
en	547	626	556	636	666	834	3
el	559	626	565	636	666	834	3
año	568	626	581	636	666	834	3
2011	426	637	444	647	666	834	3
ha	446	637	455	647	666	834	3
sido	457	637	471	647	666	834	3
de	473	637	482	647	666	834	3
un	484	637	493	647	666	834	3
15,96%.	495	637	526	647	666	834	3
Según	528	637	550	647	666	834	3
los	552	637	562	647	666	834	3
estu-	564	637	581	647	666	834	3
dios	426	649	440	658	666	834	3
anteriormente	442	649	492	658	666	834	3
analizados	494	649	530	658	666	834	3
y	532	649	536	658	666	834	3
según	538	649	559	658	666	834	3
la	561	649	567	658	666	834	3
cla-	568	649	581	658	666	834	3
sificación	426	660	459	669	666	834	3
publicada	462	660	496	669	666	834	3
por	499	660	511	669	666	834	3
el	514	660	520	669	666	834	3
Grupo	522	660	546	669	666	834	3
Nacional	549	660	581	669	666	834	3
para	426	671	441	680	666	834	3
el	443	671	449	680	666	834	3
Estudio	452	671	480	680	666	834	3
y	482	671	486	680	666	834	3
Asesoramiento	489	671	541	680	666	834	3
de	544	671	552	680	666	834	3
Úlceras	555	671	581	680	666	834	3
por	426	682	438	691	666	834	3
Presión	440	682	466	691	666	834	3
(GNEAUPP)	468	682	516	691	666	834	3
(1),	518	682	530	691	666	834	3
nos	532	682	545	691	666	834	3
sitúa	547	682	563	691	666	834	3
den-	565	682	581	691	666	834	3
tro	426	693	436	702	666	834	3
de	438	693	446	702	666	834	3
las	448	693	457	702	666	834	3
unidades	459	693	490	702	666	834	3
de	492	693	500	702	666	834	3
hospitalización	502	693	554	702	666	834	3
de	556	693	564	702	666	834	3
“alta	566	693	581	702	666	834	3
prevalencia	426	704	465	713	666	834	3
de	467	704	476	713	666	834	3
UPP	478	704	495	713	666	834	3
externa”	497	704	526	713	666	834	3
con	528	704	541	713	666	834	3
cifras	543	704	561	713	666	834	3
simi-	563	704	581	713	666	834	3
lares	426	715	441	724	666	834	3
a	443	715	447	724	666	834	3
las	449	715	458	724	666	834	3
que	460	715	473	724	666	834	3
se	475	715	482	724	666	834	3
obtienen	484	715	515	724	666	834	3
en	517	715	526	724	666	834	3
las	528	715	537	724	666	834	3
unidades	539	715	571	724	666	834	3
de	573	715	581	724	666	834	3
urgencias.	426	726	462	736	666	834	3
Por	464	726	477	736	666	834	3
otro	479	726	494	736	666	834	3
lado,	497	726	514	736	666	834	3
con	517	726	530	736	666	834	3
los	533	726	543	736	666	834	3
resultados	545	726	581	736	666	834	3
obtenidos	426	737	461	747	666	834	3
en	463	737	472	747	666	834	3
nuestro	474	737	501	747	666	834	3
estudio,	503	737	531	747	666	834	3
la	533	737	539	747	666	834	3
prevalencia	541	737	581	747	666	834	3
media	426	748	447	758	666	834	3
de	449	748	457	758	666	834	3
pacientes	459	748	491	758	666	834	3
con	493	748	506	758	666	834	3
UPP	508	748	525	758	666	834	3
iatrogénicas	527	748	567	758	666	834	3
ob-	569	748	581	758	666	834	3
tenida	426	760	448	769	666	834	3
en	450	760	458	769	666	834	3
la	460	760	466	769	666	834	3
FISJ	468	760	484	769	666	834	3
(4,23%)	486	760	516	769	666	834	3
es	518	760	524	769	666	834	3
inferior	526	760	552	769	666	834	3
a	554	760	558	769	666	834	3
la	560	760	566	769	666	834	3
que	568	760	581	769	666	834	3
41	592	117	601	127	666	834	3
1.	38	3	45	11	666	834	4
SUPLEMENTO	47	3	102	11	666	834	4
HELCOS_GEROKOMOS	105	3	195	11	666	834	4
25/02/13	200	3	231	11	666	834	4
12:26	235	3	255	11	666	834	4
Página	260	3	285	11	666	834	4
39	287	3	296	11	666	834	4
Ramos	136	35	157	43	666	834	4
A.;	159	35	168	43	666	834	4
Ribeiro	170	35	193	43	666	834	4
A.	195	35	202	43	666	834	4
S.	204	35	210	43	666	834	4
F.;	212	35	219	43	666	834	4
Martín	221	35	243	43	666	834	4
A.;	245	35	254	43	666	834	4
Vázquez	256	35	282	43	666	834	4
M.;	284	35	295	43	666	834	4
Blanco	297	35	318	43	666	834	4
B.;	320	35	329	43	666	834	4
Fernández	331	35	363	43	666	834	4
N.;	365	35	375	43	666	834	4
Dones	377	35	397	43	666	834	4
M.:	399	35	410	43	666	834	4
PREVALENCIA	124	45	176	53	666	834	4
DE	178	45	189	53	666	834	4
ÚLCERAS	191	45	226	53	666	834	4
POR	228	45	244	53	666	834	4
PRESIÓN	246	45	279	53	666	834	4
EN	281	45	292	53	666	834	4
UN	294	45	306	53	666	834	4
CENTRO	308	45	341	53	666	834	4
SOCIOSANITARIO	343	45	410	53	666	834	4
DE	304	55	315	63	666	834	4
MEDIA-LARGA	317	55	370	63	666	834	4
ESTANCIA	372	55	410	63	666	834	4
42	65	117	74	127	666	834	4
Sacro	156	96	171	103	666	834	4
Talón	266	96	281	103	666	834	4
izquierdo	283	96	308	103	666	834	4
Talón	156	110	171	117	666	834	4
derecho	173	110	194	117	666	834	4
Trocánter	266	110	292	117	666	834	4
izquierdo	294	110	319	117	666	834	4
derecho	184	124	205	131	666	834	4
Maleolo	266	124	288	131	666	834	4
externo	290	124	310	131	666	834	4
derecho	312	124	333	131	666	834	4
Maleolo	156	138	178	145	666	834	4
externo	180	138	200	145	666	834	4
izquierdo	202	138	227	145	666	834	4
Coxis	266	138	281	145	666	834	4
Columna	156	152	182	159	666	834	4
Occipital	266	152	291	159	666	834	4
3%	210	179	220	186	666	834	4
3%	229	174	238	180	666	834	4
2%	245	171	255	177	666	834	4
4%	190	189	199	196	666	834	4
5%	170	210	180	217	666	834	4
6%	192	249	202	256	666	834	4
40%	291	250	304	256	666	834	4
6%	192	271	202	278	666	834	4
14%	205	303	218	310	666	834	4
17%	253	323	267	330	666	834	4
Fig.	85	379	97	387	666	834	4
3.	99	379	105	387	666	834	4
Distribución	107	379	147	387	666	834	4
de	150	379	157	387	666	834	4
las	159	379	167	387	666	834	4
UPP	170	379	184	387	666	834	4
según	187	379	205	387	666	834	4
su	207	379	214	387	666	834	4
localización	216	379	253	387	666	834	4
anatómica.	256	379	290	387	666	834	4
1.000	98	410	114	417	666	834	4
800	103	432	114	439	666	834	4
600	103	453	114	460	666	834	4
400	103	475	114	482	666	834	4
200	103	498	114	505	666	834	4
0	110	523	114	530	666	834	4
I	143	531	145	538	666	834	4
II	199	531	204	538	666	834	4
Activa	152	552	168	559	666	834	4
III	256	531	263	538	666	834	4
IV	314	531	321	538	666	834	4
Cerrada	210	552	232	559	666	834	4
por	234	552	243	559	666	834	4
alta	245	552	255	559	666	834	4
Total	368	531	382	538	666	834	4
Resuelta	331	552	353	559	666	834	4
Fig.	85	568	97	576	666	834	4
4.	99	568	105	576	666	834	4
Distribución	107	568	147	576	666	834	4
de	150	568	157	576	666	834	4
las	159	568	167	576	666	834	4
UPP	170	568	184	576	666	834	4
según	187	568	205	576	666	834	4
su	207	568	214	576	666	834	4
resolución.	216	568	251	576	666	834	4
93,5	390	613	402	620	666	834	4
IV	94	613	101	620	666	834	4
(n	103	613	109	620	666	834	4
=	111	613	114	620	666	834	4
19)	116	613	125	620	666	834	4
74,2	338	647	351	654	666	834	4
III	94	647	101	654	666	834	4
(n	103	647	109	654	666	834	4
=	111	647	114	654	666	834	4
46)	116	647	125	654	666	834	4
26,6	206	680	218	687	666	834	4
II	93	680	97	687	666	834	4
(n	99	680	105	687	666	834	4
=	107	680	111	687	666	834	4
141)	112	680	125	687	666	834	4
I	95	713	97	720	666	834	4
(n	99	713	105	720	666	834	4
=	107	713	111	720	666	834	4
142)	112	713	125	720	666	834	4
18,5	185	714	197	721	666	834	4
Días	315	740	327	746	666	834	4
Fig.	85	760	97	768	666	834	4
5.	99	760	105	768	666	834	4
Tiempos	106	760	134	768	666	834	4
medios	136	760	159	768	666	834	4
de	161	760	169	768	666	834	4
curación	171	760	198	768	666	834	4
de	200	760	208	768	666	834	4
las	210	760	218	768	666	834	4
UPP	220	760	235	768	666	834	4
según	237	760	256	768	666	834	4
estadio.	258	760	282	768	666	834	4
GEROKOMOS	275	778	326	786	666	834	4
2013;	328	778	346	786	666	834	4
24	349	778	357	786	666	834	4
(1):	359	778	370	786	666	834	4
36-40	372	778	391	786	666	834	4
muestran	426	83	459	92	666	834	4
los	461	83	470	92	666	834	4
estudios	472	83	501	92	666	834	4
revisados,	503	83	536	92	666	834	4
esto	538	83	552	92	666	834	4
se	554	83	561	92	666	834	4
debe,	562	83	581	92	666	834	4
en	426	94	434	103	666	834	4
gran	437	94	453	103	666	834	4
medida,	455	94	484	103	666	834	4
a	486	94	490	103	666	834	4
la	492	94	498	103	666	834	4
implementacion	500	94	559	103	666	834	4
de	561	94	569	103	666	834	4
un	571	94	581	103	666	834	4
protocolo	426	105	460	114	666	834	4
destinado	462	105	497	114	666	834	4
a	499	105	502	114	666	834	4
la	504	105	510	114	666	834	4
prevencion	512	105	552	114	666	834	4
de	554	105	562	114	666	834	4
UPP	564	105	581	114	666	834	4
en	426	116	434	125	666	834	4
los	437	116	447	125	666	834	4
pacientes	449	116	482	125	666	834	4
ingresados	484	116	522	125	666	834	4
en	524	116	533	125	666	834	4
las	535	116	544	125	666	834	4
diferentes	547	116	581	125	666	834	4
áreas	426	127	443	136	666	834	4
de	445	127	454	136	666	834	4
atencion.	456	127	489	136	666	834	4
Tomando	436	138	471	147	666	834	4
como	474	138	495	147	666	834	4
referencia	497	138	533	147	666	834	4
el	535	138	541	147	666	834	4
último	544	138	569	147	666	834	4
es-	571	138	581	147	666	834	4
tudio	426	149	445	159	666	834	4
publicado	448	149	484	159	666	834	4
a	486	149	490	159	666	834	4
nivel	492	149	510	159	666	834	4
nacional	512	149	543	159	666	834	4
sobre	545	149	564	159	666	834	4
pre-	567	149	581	159	666	834	4
valencia	426	160	455	170	666	834	4
de	457	160	466	170	666	834	4
UPP,	469	160	487	170	666	834	4
observamos	489	160	532	170	666	834	4
que	534	160	548	170	666	834	4
tanto	550	160	569	170	666	834	4
las	572	160	581	170	666	834	4
localizaciones	426	171	475	181	666	834	4
anatómicas	478	171	519	181	666	834	4
donde	521	171	544	181	666	834	4
se	547	171	553	181	666	834	4
produ-	556	171	581	181	666	834	4
cen	426	183	438	192	666	834	4
las	441	183	450	192	666	834	4
lesiones	452	183	480	192	666	834	4
como	483	183	503	192	666	834	4
la	505	183	511	192	666	834	4
distribución	514	183	558	192	666	834	4
en	560	183	569	192	666	834	4
es-	571	183	581	192	666	834	4
tadios	426	194	447	203	666	834	4
de	449	194	458	203	666	834	4
las	460	194	469	203	666	834	4
mismas	471	194	498	203	666	834	4
son	500	194	513	203	666	834	4
muy	515	194	531	203	666	834	4
similares	533	194	564	203	666	834	4
a	566	194	570	203	666	834	4
las	572	194	581	203	666	834	4
obtenidas	426	205	461	214	666	834	4
en	464	205	473	214	666	834	4
nuestro	475	205	503	214	666	834	4
estudio	505	205	532	214	666	834	4
(1).	535	205	548	214	666	834	4
Compa-	551	205	581	214	666	834	4
rando	426	216	447	225	666	834	4
los	450	216	460	225	666	834	4
resultados	463	216	499	225	666	834	4
obtenidos	502	216	538	225	666	834	4
en	541	216	550	225	666	834	4
relación	552	216	581	225	666	834	4
con	426	227	439	236	666	834	4
el	442	227	448	236	666	834	4
tiempo	451	227	477	236	666	834	4
empleado	480	227	515	236	666	834	4
hasta	518	227	537	236	666	834	4
la	539	227	545	236	666	834	4
cicatriza-	548	227	581	236	666	834	4
ción	426	238	442	247	666	834	4
de	444	238	453	247	666	834	4
las	455	238	465	247	666	834	4
UPP	467	238	485	247	666	834	4
con	487	238	501	247	666	834	4
un	503	238	513	247	666	834	4
estudio	516	238	542	247	666	834	4
del	545	238	556	247	666	834	4
GNE-	558	238	581	247	666	834	4
AUPP	426	249	449	258	666	834	4
(9),	451	249	464	258	666	834	4
la	466	249	472	258	666	834	4
media	474	249	496	258	666	834	4
de	498	249	507	258	666	834	4
tiempos	509	249	538	258	666	834	4
de	540	249	548	258	666	834	4
curación	550	249	581	258	666	834	4
de	426	260	434	270	666	834	4
las	437	260	446	270	666	834	4
UPP	448	260	465	270	666	834	4
en	467	260	476	270	666	834	4
diferentes	478	260	513	270	666	834	4
estadios	515	260	544	270	666	834	4
en	546	260	555	270	666	834	4
la	557	260	563	270	666	834	4
FISJ	565	260	581	270	666	834	4
es	426	271	433	281	666	834	4
más	434	271	449	281	666	834	4
corto.	451	271	471	281	666	834	4
En	473	271	483	281	666	834	4
el	485	271	491	281	666	834	4
mencionado	493	271	537	281	666	834	4
estudio,	539	271	567	281	666	834	4
ob-	569	271	581	281	666	834	4
servamos	426	282	459	292	666	834	4
una	461	282	474	292	666	834	4
media	476	282	498	292	666	834	4
de	501	282	509	292	666	834	4
130	511	282	525	292	666	834	4
días	527	282	541	292	666	834	4
hasta	543	282	562	292	666	834	4
la	564	282	570	292	666	834	4
ci-	572	282	581	292	666	834	4
catrización	426	293	466	303	666	834	4
de	469	293	478	303	666	834	4
la	481	293	487	303	666	834	4
UPP	490	293	507	303	666	834	4
de	510	293	519	303	666	834	4
EIV;	521	293	539	303	666	834	4
en	542	293	551	303	666	834	4
nuestro	553	293	581	303	666	834	4
centro	426	305	449	314	666	834	4
verificamos	451	305	493	314	666	834	4
que	495	305	508	314	666	834	4
el	511	305	517	314	666	834	4
tiempo	519	305	545	314	666	834	4
medio	547	305	570	314	666	834	4
de	573	305	581	314	666	834	4
curación	426	316	457	325	666	834	4
fue	460	316	471	325	666	834	4
de	473	316	482	325	666	834	4
93,5	484	316	501	325	666	834	4
días.	503	316	520	325	666	834	4
La	522	316	531	325	666	834	4
media	534	316	556	325	666	834	4
de	559	316	567	325	666	834	4
cu-	570	316	581	325	666	834	4
ración	426	327	449	336	666	834	4
de	452	327	461	336	666	834	4
las	464	327	473	336	666	834	4
UPP	476	327	494	336	666	834	4
de	497	327	505	336	666	834	4
estadio	508	327	534	336	666	834	4
III	537	327	547	336	666	834	4
según	550	327	571	336	666	834	4
lo	574	327	581	336	666	834	4
publicado	426	338	464	347	666	834	4
es	467	338	474	347	666	834	4
de	477	338	486	347	666	834	4
80	489	338	499	347	666	834	4
días,	502	338	519	347	666	834	4
sin	522	338	533	347	666	834	4
embargo	536	338	569	347	666	834	4
en	572	338	581	347	666	834	4
nuestro	426	349	453	358	666	834	4
centro	456	349	480	358	666	834	4
es	482	349	489	358	666	834	4
de	492	349	501	358	666	834	4
74,2	503	349	520	358	666	834	4
días.	523	349	539	358	666	834	4
El	542	349	550	358	666	834	4
periodo	553	349	581	358	666	834	4
de	426	360	434	369	666	834	4
cicatrización	436	360	480	369	666	834	4
de	482	360	491	369	666	834	4
una	493	360	506	369	666	834	4
UPP	508	360	525	369	666	834	4
de	527	360	536	369	666	834	4
EII	538	360	549	369	666	834	4
en	551	360	560	369	666	834	4
nues-	562	360	581	369	666	834	4
tro	426	371	436	380	666	834	4
centro	438	371	461	380	666	834	4
fue	463	371	475	380	666	834	4
de	477	371	485	380	666	834	4
26,6	487	371	504	380	666	834	4
días,	506	371	522	380	666	834	4
mientras	524	371	555	380	666	834	4
que	557	371	570	380	666	834	4
en	573	371	581	380	666	834	4
los	426	382	436	392	666	834	4
resultados	439	382	475	392	666	834	4
del	478	382	489	392	666	834	4
estudio	491	382	518	392	666	834	4
publicado	521	382	557	392	666	834	4
por	560	382	572	392	666	834	4
el	575	382	581	392	666	834	4
GNEAUPP	426	393	468	403	666	834	4
fue	470	393	481	403	666	834	4
de	483	393	491	403	666	834	4
32,5	493	393	509	403	666	834	4
días.	511	393	527	403	666	834	4
En	529	393	540	403	666	834	4
la	541	393	547	403	666	834	4
FISJ	549	393	565	403	666	834	4
pre-	567	393	581	403	666	834	4
sentamos	426	404	460	414	666	834	4
una	462	404	476	414	666	834	4
media	479	404	501	414	666	834	4
de	504	404	512	414	666	834	4
18,5	515	404	532	414	666	834	4
días	534	404	549	414	666	834	4
de	551	404	560	414	666	834	4
cura-	562	404	581	414	666	834	4
ción	426	416	442	425	666	834	4
de	445	416	453	425	666	834	4
UPP	456	416	474	425	666	834	4
de	476	416	485	425	666	834	4
EI,	488	416	499	425	666	834	4
esto	502	416	516	425	666	834	4
se	519	416	526	425	666	834	4
debe	529	416	546	425	666	834	4
a	549	416	553	425	666	834	4
que	555	416	569	425	666	834	4
no	572	416	581	425	666	834	4
poseíamos	426	427	464	436	666	834	4
un	467	427	477	436	666	834	4
registro	480	427	507	436	666	834	4
especifico	510	427	546	436	666	834	4
para	549	427	565	436	666	834	4
dis-	568	427	581	436	666	834	4
tinguir	426	438	451	447	666	834	4
prevención	454	438	494	447	666	834	4
de	497	438	505	447	666	834	4
UPP	508	438	525	447	666	834	4
con	528	438	542	447	666	834	4
aplicación	544	438	581	447	666	834	4
de	426	449	434	458	666	834	4
ácidos	437	449	459	458	666	834	4
grasos	461	449	483	458	666	834	4
hiperoxigenados	485	449	544	458	666	834	4
y	547	449	551	458	666	834	4
se	553	449	560	458	666	834	4
regis-	562	449	581	458	666	834	4
tra	426	460	436	469	666	834	4
como	439	460	459	469	666	834	4
UPP	462	460	480	469	666	834	4
EI.	482	460	494	469	666	834	4
Tras	496	460	511	469	666	834	4
este	514	460	528	469	666	834	4
resultado,	530	460	567	469	666	834	4
he-	569	460	581	469	666	834	4
mos	426	471	441	480	666	834	4
creado	444	471	468	480	666	834	4
un	471	471	481	480	666	834	4
nuevo	483	471	506	480	666	834	4
registro	508	471	536	480	666	834	4
para	539	471	554	480	666	834	4
clasifi-	557	471	581	480	666	834	4
car	426	482	437	491	666	834	4
este	439	482	452	491	666	834	4
tipo	455	482	470	491	666	834	4
de	472	482	481	491	666	834	4
incidencia.	483	482	523	491	666	834	4
La	436	493	445	503	666	834	4
tipología	447	493	478	503	666	834	4
de	481	493	489	503	666	834	4
los	491	493	501	503	666	834	4
pacientes	504	493	536	503	666	834	4
recibidos	538	493	570	503	666	834	4
en	573	493	581	503	666	834	4
nuestro	426	504	453	514	666	834	4
centro	456	504	479	514	666	834	4
sanitario	481	504	513	514	666	834	4
hace	515	504	532	514	666	834	4
que	534	504	547	514	666	834	4
la	550	504	556	514	666	834	4
preva-	559	504	581	514	666	834	4
lencia	426	515	446	525	666	834	4
de	448	515	457	525	666	834	4
pacientes	459	515	491	525	666	834	4
que	493	515	507	525	666	834	4
precisan	508	515	537	525	666	834	4
tratamiento	539	515	581	525	666	834	4
de	426	527	434	536	666	834	4
UPP	436	527	454	536	666	834	4
sea	456	527	466	536	666	834	4
altísima,	468	527	498	536	666	834	4
por	500	527	513	536	666	834	4
lo	515	527	521	536	666	834	4
que	523	527	537	536	666	834	4
son	539	527	551	536	666	834	4
muchos	553	527	581	536	666	834	4
los	426	538	436	547	666	834	4
recursos	438	538	466	547	666	834	4
materiales	468	538	503	547	666	834	4
y	505	538	509	547	666	834	4
humanos	511	538	544	547	666	834	4
que	546	538	559	547	666	834	4
se	561	538	568	547	666	834	4
ne-	570	538	581	547	666	834	4
cesitan	426	549	450	558	666	834	4
para	452	549	468	558	666	834	4
cubrir	470	549	492	558	666	834	4
sus	494	549	505	558	666	834	4
necesidades.	507	549	550	558	666	834	4
Una	552	549	568	558	666	834	4
vez	570	549	581	558	666	834	4
conocida	426	560	459	569	666	834	4
la	462	560	468	569	666	834	4
situación	470	560	504	569	666	834	4
real	506	560	519	569	666	834	4
en	522	560	531	569	666	834	4
cuanto	533	560	559	569	666	834	4
a	561	560	565	569	666	834	4
este	568	560	581	569	666	834	4
problema,	426	571	462	580	666	834	4
los	465	571	475	580	666	834	4
esfuerzos	477	571	509	580	666	834	4
han	511	571	525	580	666	834	4
de	527	571	536	580	666	834	4
centrarse	538	571	570	580	666	834	4
en	573	571	581	580	666	834	4
una	426	582	439	591	666	834	4
gestión	441	582	467	591	666	834	4
eficiente	469	582	499	591	666	834	4
de	501	582	509	591	666	834	4
los	511	582	521	591	666	834	4
mismos.	523	582	553	591	666	834	4
Es	555	582	564	591	666	834	4
fun-	566	582	581	591	666	834	4
damental	426	593	459	602	666	834	4
clasificar	460	593	490	602	666	834	4
los	492	593	502	602	666	834	4
pacientes	504	593	535	602	666	834	4
en	537	593	546	602	666	834	4
niveles	548	593	571	602	666	834	4
de	573	593	581	602	666	834	4
riesgo	426	604	447	614	666	834	4
de	449	604	458	614	666	834	4
tener	460	604	479	614	666	834	4
UPP	481	604	499	614	666	834	4
realizando	501	604	538	614	666	834	4
una	541	604	554	614	666	834	4
valora-	557	604	581	614	666	834	4
ción	426	615	441	625	666	834	4
continuada.	443	615	484	625	666	834	4
Para	486	615	501	625	666	834	4
lo	503	615	510	625	666	834	4
cual	512	615	526	625	666	834	4
se	528	615	534	625	666	834	4
creó	536	615	551	625	666	834	4
un	552	615	562	625	666	834	4
Gru-	564	615	581	625	666	834	4
po	426	626	435	636	666	834	4
para	438	626	453	636	666	834	4
el	456	626	462	636	666	834	4
Estudio	464	626	492	636	666	834	4
de	495	626	504	636	666	834	4
la	506	626	512	636	666	834	4
Mejora	515	626	541	636	666	834	4
en	543	626	552	636	666	834	4
la	554	626	561	636	666	834	4
Cali-	563	626	581	636	666	834	4
dad	426	637	439	647	666	834	4
de	441	637	449	647	666	834	4
los	451	637	461	647	666	834	4
Cuidados	463	637	497	647	666	834	4
de	499	637	507	647	666	834	4
las	509	637	518	647	666	834	4
Heridas	520	637	548	647	666	834	4
Crónicas	550	637	581	647	666	834	4
(GEMCCUPP)	426	649	484	658	666	834	4
en	486	649	495	658	666	834	4
nuestro	498	649	525	658	666	834	4
centro	527	649	550	658	666	834	4
sociosa-	553	649	581	658	666	834	4
nitario	426	660	450	669	666	834	4
en	452	660	461	669	666	834	4
el	464	660	470	669	666	834	4
año	472	660	485	669	666	834	4
2010,	488	660	509	669	666	834	4
con	511	660	525	669	666	834	4
la	527	660	533	669	666	834	4
intención	536	660	570	669	666	834	4
de	573	660	581	669	666	834	4
establecer	426	671	460	680	666	834	4
una	462	671	475	680	666	834	4
nueva	477	671	498	680	666	834	4
manera	500	671	526	680	666	834	4
de	528	671	537	680	666	834	4
gestionar	538	671	570	680	666	834	4
las	572	671	581	680	666	834	4
heridas	426	682	451	691	666	834	4
crónicas	453	682	482	691	666	834	4
y	484	682	489	691	666	834	4
con	491	682	504	691	666	834	4
el	506	682	512	691	666	834	4
general	545	682	571	691	666	834	4
de	573	682	581	691	666	834	4
mejorar	426	693	454	702	666	834	4
la	456	693	463	702	666	834	4
calidad	465	693	491	702	666	834	4
asistencial	493	693	529	702	666	834	4
de	531	693	540	702	666	834	4
los	543	693	552	702	666	834	4
pacien-	555	693	581	702	666	834	4
tes	426	704	436	713	666	834	4
ingresados	438	704	476	713	666	834	4
en	479	704	488	713	666	834	4
nuestro	490	704	518	713	666	834	4
centro.	520	704	546	713	666	834	4
El	548	704	556	713	666	834	4
nuevo	559	704	581	713	666	834	4
sistema	426	715	452	724	666	834	4
de	454	715	462	724	666	834	4
trabajo	464	715	489	724	666	834	4
obligó	491	715	513	724	666	834	4
a	515	715	519	724	666	834	4
unificar	521	715	549	724	666	834	4
criterios,	551	715	581	724	666	834	4
estandarizar	426	726	467	736	666	834	4
e	469	726	473	736	666	834	4
informatizar	475	726	518	736	666	834	4
la	520	726	526	736	666	834	4
recogida	528	726	558	736	666	834	4
de	560	726	568	736	666	834	4
da-	570	726	581	736	666	834	4
tos	426	737	436	747	666	834	4
sobre	438	737	456	747	666	834	4
las	458	737	467	747	666	834	4
heridas	469	737	493	747	666	834	4
crónicas	495	737	524	747	666	834	4
y	525	737	530	747	666	834	4
formar	531	737	555	747	666	834	4
de	557	737	565	747	666	834	4
ma-	567	737	581	747	666	834	4
nera	426	748	441	758	666	834	4
específica	443	748	476	758	666	834	4
al	477	748	483	758	666	834	4
personal	485	748	514	758	666	834	4
relevante	516	748	547	758	666	834	4
en	549	748	557	758	666	834	4
la	559	748	565	758	666	834	4
pre-	567	748	581	758	666	834	4
vención	426	760	455	769	666	834	4
y	458	760	462	769	666	834	4
tratamiento	464	760	508	769	666	834	4
de	511	760	519	769	666	834	4
estas	522	760	539	769	666	834	4
heridas.	541	760	570	769	666	834	4
Se	573	760	581	769	666	834	4
39	592	117	603	128	666	834	4
1.	38	3	45	11	666	834	5
SUPLEMENTO	47	3	102	11	666	834	5
HELCOS_GEROKOMOS	105	3	195	11	666	834	5
25/02/13	200	3	231	11	666	834	5
12:26	235	3	255	11	666	834	5
Página	260	3	285	11	666	834	5
40	287	3	296	11	666	834	5
40	63	117	74	128	666	834	5
elaboró	85	83	112	92	666	834	5
también	114	83	144	92	666	834	5
un	146	83	156	92	666	834	5
protocolo	158	83	193	92	666	834	5
de	195	83	204	92	666	834	5
actuación	206	83	240	92	666	834	5
para	85	94	101	103	666	834	5
la	103	94	109	103	666	834	5
prevención	111	94	152	103	666	834	5
y	154	94	158	103	666	834	5
tratamiento	161	94	203	103	666	834	5
de	206	94	214	103	666	834	5
un	217	94	226	103	666	834	5
pa-	229	94	240	103	666	834	5
ciente	85	105	107	114	666	834	5
con	110	105	124	114	666	834	5
riesgo	126	105	148	114	666	834	5
y/o	151	105	163	114	666	834	5
deterioro	166	105	200	114	666	834	5
de	202	105	211	114	666	834	5
la	214	105	220	114	666	834	5
inte-	223	105	240	114	666	834	5
gridad	85	116	108	125	666	834	5
cutánea	111	116	139	125	666	834	5
y/o	142	116	153	125	666	834	5
tisular.	156	116	180	125	666	834	5
A	183	116	189	125	666	834	5
la	192	116	198	125	666	834	5
vista	200	116	217	125	666	834	5
de	219	116	228	125	666	834	5
los	230	116	240	125	666	834	5
resultados	85	127	121	136	666	834	5
obtenidos	123	127	159	136	666	834	5
en	161	127	170	136	666	834	5
el	172	127	178	136	666	834	5
presente	181	127	211	136	666	834	5
trabajo,	213	127	240	136	666	834	5
podemos	85	138	118	147	666	834	5
constatar	121	138	154	147	666	834	5
que	157	138	171	147	666	834	5
estas	173	138	190	147	666	834	5
medidas	193	138	223	147	666	834	5
pre-	226	138	240	147	666	834	5
ventivas	85	149	115	159	666	834	5
están	117	149	136	159	666	834	5
siendo	139	149	163	159	666	834	5
efectivas	165	149	196	159	666	834	5
ya	199	149	207	159	666	834	5
que	210	149	223	159	666	834	5
pre-	226	149	240	159	666	834	5
sentamos	85	160	119	170	666	834	5
prevalencias	121	160	165	170	666	834	5
de	167	160	176	170	666	834	5
UPP	178	160	195	170	666	834	5
iatrogénicas	197	160	240	170	666	834	5
por	85	171	98	181	666	834	5
debajo	100	171	124	181	666	834	5
de	126	171	135	181	666	834	5
la	137	171	143	181	666	834	5
media	145	171	168	181	666	834	5
presentada	170	171	209	181	666	834	5
en	211	171	220	181	666	834	5
la	222	171	228	181	666	834	5
bi-	230	171	240	181	666	834	5
bliografía	85	183	121	192	666	834	5
consultada	124	183	165	192	666	834	5
y	168	183	172	192	666	834	5
también,	175	183	209	192	666	834	5
compa-	212	183	240	192	666	834	5
rando	85	194	105	203	666	834	5
con	107	194	120	203	666	834	5
el	122	194	127	203	666	834	5
resultado	129	194	160	203	666	834	5
del	162	194	172	203	666	834	5
año	174	194	187	203	666	834	5
2011	189	194	207	203	666	834	5
(4,23%),	209	194	240	203	666	834	5
observamos	85	205	127	214	666	834	5
que	129	205	143	214	666	834	5
este	145	205	158	214	666	834	5
ha	160	205	169	214	666	834	5
disminuido,	171	205	215	214	666	834	5
ya	217	205	225	214	666	834	5
que	227	205	240	214	666	834	5
en	255	83	264	92	666	834	5
2010	267	83	286	92	666	834	5
tuvimos	289	83	319	92	666	834	5
una	321	83	335	92	666	834	5
prevalencia	338	83	379	92	666	834	5
de	382	83	390	92	666	834	5
UPP	393	83	411	92	666	834	5
iatrogénica	255	94	295	103	666	834	5
media	297	94	319	103	666	834	5
de	321	94	330	103	666	834	5
4,50%.	332	94	358	103	666	834	5
Asimismo,	360	94	399	103	666	834	5
los	401	94	411	103	666	834	5
tiempos	255	105	284	114	666	834	5
medios	287	105	313	114	666	834	5
de	315	105	324	114	666	834	5
curación	326	105	357	114	666	834	5
también	360	105	390	114	666	834	5
refle-	392	105	411	114	666	834	5
jan	255	116	266	125	666	834	5
la	269	116	275	125	666	834	5
calidad	277	116	303	125	666	834	5
y	305	116	309	125	666	834	5
criterios	311	116	340	125	666	834	5
empleados	342	116	380	125	666	834	5
en	382	116	391	125	666	834	5
la	393	116	399	125	666	834	5
ci-	402	116	411	125	666	834	5
catrización	255	127	296	136	666	834	5
de	299	127	308	136	666	834	5
las	311	127	320	136	666	834	5
UPP	323	127	341	136	666	834	5
en	344	127	353	136	666	834	5
nuestro	356	127	384	136	666	834	5
centro	387	127	411	136	666	834	5
sanitario.	255	138	289	147	666	834	5
CONCLUSIÓN	255	161	317	169	666	834	5
Aunque	255	171	286	181	666	834	5
hemos	289	171	314	181	666	834	5
obtenido	317	171	352	181	666	834	5
mejoras	355	171	385	181	666	834	5
en	388	171	397	181	666	834	5
los	400	171	411	181	666	834	5
cuidados	255	182	289	192	666	834	5
de	291	182	300	192	666	834	5
prevención	303	182	345	192	666	834	5
y	347	182	352	192	666	834	5
curación	354	182	387	192	666	834	5
de	390	182	398	192	666	834	5
las	401	182	411	192	666	834	5
UPP,	255	194	274	203	666	834	5
el	277	194	283	203	666	834	5
GEMCCUPP	286	194	339	203	666	834	5
seguirá	341	194	368	203	666	834	5
trabajando	370	194	411	203	666	834	5
en	255	205	264	214	666	834	5
aras	267	205	281	214	666	834	5
de	283	205	292	214	666	834	5
mejorar	294	205	324	214	666	834	5
las	326	205	336	214	666	834	5
medidas	338	205	369	214	666	834	5
de	371	205	380	214	666	834	5
preven-	383	205	411	214	666	834	5
BIBLIOGRAFÍA	85	243	160	252	666	834	5
1.	89	262	94	269	666	834	5
2.	89	298	94	305	666	834	5
3.	89	334	94	341	666	834	5
4.	89	370	94	377	666	834	5
5.	89	379	94	386	666	834	5
6.	345	243	351	250	666	834	5
Soldevilla	102	262	130	269	666	834	5
Agreda	132	262	152	269	666	834	5
JJ,	154	262	161	269	666	834	5
Torra	162	262	178	269	666	834	5
i	180	262	181	269	666	834	5
Bou	183	262	195	269	666	834	5
J,	197	262	201	269	666	834	5
Verdú	203	262	220	269	666	834	5
Soriano	222	262	244	269	666	834	5
J,	246	262	251	269	666	834	5
López	252	262	270	269	666	834	5
Casanova	272	262	299	269	666	834	5
P.	301	262	305	269	666	834	5
3	307	262	311	269	666	834	5
er	311	262	314	266	666	834	5
Es-	315	262	325	269	666	834	5
tudio	102	271	118	278	666	834	5
Nacional	120	271	146	278	666	834	5
de	148	271	155	278	666	834	5
Prevalencia	157	271	189	278	666	834	5
de	191	271	198	278	666	834	5
Úlceras	200	271	222	278	666	834	5
por	224	271	234	278	666	834	5
Presión	236	271	257	278	666	834	5
en	259	271	266	278	666	834	5
España,	268	271	291	278	666	834	5
2009:	293	271	310	278	666	834	5
Epi-	312	271	325	278	666	834	5
demiología	102	280	133	287	666	834	5
y	135	280	138	287	666	834	5
variables	140	280	164	287	666	834	5
definitorias	166	280	197	287	666	834	5
de	199	280	206	287	666	834	5
las	207	280	214	287	666	834	5
lesiones	216	280	238	287	666	834	5
y	239	280	242	287	666	834	5
pacientes.	244	280	272	287	666	834	5
Gerokomos	273	280	306	287	666	834	5
2011;	308	280	325	287	666	834	5
22:	102	289	111	296	666	834	5
77-90.	113	289	133	296	666	834	5
Torra	102	298	118	305	666	834	5
Bou	119	298	132	305	666	834	5
JE,	133	298	142	305	666	834	5
Rueda	144	298	162	305	666	834	5
López	164	298	181	305	666	834	5
J,	183	298	188	305	666	834	5
Soldevilla	189	298	217	305	666	834	5
Agreda	219	298	239	305	666	834	5
JJ,	241	298	248	305	666	834	5
Martínez	250	298	276	305	666	834	5
Cuervo	278	298	299	305	666	834	5
F,	301	298	306	305	666	834	5
Verdú	307	298	325	305	666	834	5
Soriano	102	307	124	314	666	834	5
J.	127	307	131	314	666	834	5
1	133	307	137	314	666	834	5
er	137	307	140	311	666	834	5
Estudio	142	307	164	314	666	834	5
Nacional	166	307	193	314	666	834	5
de	195	307	202	314	666	834	5
Prevalencia	204	307	236	314	666	834	5
de	238	307	245	314	666	834	5
Úlceras	247	307	269	314	666	834	5
por	271	307	281	314	666	834	5
Presión	283	307	304	314	666	834	5
en	306	307	313	314	666	834	5
Es-	315	307	325	314	666	834	5
paña:	102	316	118	323	666	834	5
epidemiología	120	316	161	323	666	834	5
y	163	316	166	323	666	834	5
variables	168	316	193	323	666	834	5
definitorias	195	316	227	323	666	834	5
de	229	316	236	323	666	834	5
las	238	316	246	323	666	834	5
lesiones	248	316	270	323	666	834	5
y	272	316	275	323	666	834	5
pacientes.	277	316	305	323	666	834	5
Gero-	308	316	325	323	666	834	5
komos	102	325	121	332	666	834	5
2003;	123	325	140	332	666	834	5
14:	142	325	151	332	666	834	5
37-47.	153	325	172	332	666	834	5
Soldevilla	102	334	130	341	666	834	5
Agreda	132	334	152	341	666	834	5
JJ,	154	334	161	341	666	834	5
Torra	163	334	179	341	666	834	5
i	181	334	183	341	666	834	5
Bou	185	334	197	341	666	834	5
J,	199	334	203	341	666	834	5
Verdú	205	334	223	341	666	834	5
Soriano	225	334	247	341	666	834	5
J,	249	334	254	341	666	834	5
Martínez	256	334	282	341	666	834	5
Cuervo	284	334	305	341	666	834	5
F,	307	334	312	341	666	834	5
Ló-	314	334	325	341	666	834	5
pez	102	343	112	350	666	834	5
Casanova	114	343	141	350	666	834	5
P,	143	343	148	350	666	834	5
Rueda	150	343	168	350	666	834	5
López	170	343	187	350	666	834	5
J	189	343	192	350	666	834	5
y	194	343	197	350	666	834	5
cols.	199	343	212	350	666	834	5
2º	214	343	221	350	666	834	5
Estudio	222	343	245	350	666	834	5
Nacional	247	343	273	350	666	834	5
de	275	343	282	350	666	834	5
Prevalencia	284	343	316	350	666	834	5
de	318	343	325	350	666	834	5
Úlceras	102	352	123	359	666	834	5
por	125	352	135	359	666	834	5
Presión	136	352	157	359	666	834	5
en	159	352	166	359	666	834	5
España,	168	352	190	359	666	834	5
2005:	191	352	208	359	666	834	5
Epidemiología	210	352	251	359	666	834	5
y	253	352	256	359	666	834	5
variables	258	352	282	359	666	834	5
definitorias	284	352	316	359	666	834	5
de	318	352	325	359	666	834	5
las	102	361	109	368	666	834	5
lesiones	111	361	133	368	666	834	5
y	135	361	139	368	666	834	5
pacientes.	140	361	169	368	666	834	5
Gerokomos	171	361	204	368	666	834	5
2006;	206	361	223	368	666	834	5
17:	225	361	234	368	666	834	5
154-72.	236	361	259	368	666	834	5
Hibbs	102	370	119	377	666	834	5
P.	121	370	126	377	666	834	5
The	127	370	138	377	666	834	5
economics	140	370	170	377	666	834	5
of	171	370	177	377	666	834	5
pressure	179	370	201	377	666	834	5
ulcer	203	370	216	377	666	834	5
prevention.	218	370	250	377	666	834	5
Decubitus	252	370	281	377	666	834	5
1988;	282	370	299	377	666	834	5
1:	300	370	306	377	666	834	5
32-8.	307	370	322	377	666	834	5
Santamaria	102	379	134	386	666	834	5
N,	136	379	144	386	666	834	5
Carville	146	379	169	386	666	834	5
K,	171	379	178	386	666	834	5
Prentice	179	379	203	386	666	834	5
J,	205	379	209	386	666	834	5
Ellis	211	379	224	386	666	834	5
I,	225	379	230	386	666	834	5
Ellis	232	379	244	386	666	834	5
T,	246	379	252	386	666	834	5
Lewin	254	379	272	386	666	834	5
G	274	379	279	386	666	834	5
et	281	379	286	386	666	834	5
al.	288	379	295	386	666	834	5
Reducing	297	379	325	386	666	834	5
pressure	102	388	125	395	666	834	5
ulcer	127	388	142	395	666	834	5
prevalence	144	388	174	395	666	834	5
in	176	388	182	395	666	834	5
residential	184	388	213	395	666	834	5
aged	215	388	228	395	666	834	5
care:	230	388	244	395	666	834	5
results	246	388	264	395	666	834	5
from	266	388	280	395	666	834	5
phase	282	388	298	395	666	834	5
II	300	388	306	395	666	834	5
of	308	388	313	395	666	834	5
the	315	388	325	395	666	834	5
PRIME	102	397	125	404	666	834	5
trial.	127	397	140	404	666	834	5
Wound	142	397	164	404	666	834	5
Pract	166	397	180	404	666	834	5
Res	182	397	192	404	666	834	5
2009;	194	397	211	404	666	834	5
17:	213	397	222	404	666	834	5
12.	224	397	234	404	666	834	5
7.	345	270	351	277	666	834	5
8.	345	288	351	295	666	834	5
9.	345	315	351	322	666	834	5
10.	342	342	351	349	666	834	5
11.	342	360	351	367	666	834	5
12.	342	387	351	394	666	834	5
ción,	426	83	445	92	666	834	5
centrados	448	83	485	92	666	834	5
en	488	83	497	92	666	834	5
disminuir	500	83	538	92	666	834	5
o	541	83	546	92	666	834	5
eliminar	549	83	581	92	666	834	5
los	426	94	436	103	666	834	5
factores	439	94	470	103	666	834	5
de	473	94	482	103	666	834	5
riesgo	485	94	508	103	666	834	5
en	511	94	520	103	666	834	5
la	523	94	529	103	666	834	5
aparición	533	94	569	103	666	834	5
de	572	94	581	103	666	834	5
UPP	426	105	443	114	666	834	5
en	446	105	455	114	666	834	5
la	458	105	464	114	666	834	5
FISJ.	467	105	486	114	666	834	5
43	592	117	601	127	666	834	5
AGRADECIMIENTOS	426	128	517	136	666	834	5
Nuestro	426	138	455	147	666	834	5
más	458	138	472	147	666	834	5
sincero	475	138	501	147	666	834	5
agradecimiento	503	138	559	147	666	834	5
tanto	562	138	581	147	666	834	5
a	426	149	430	158	666	834	5
la	432	149	438	158	666	834	5
Institución,	441	149	483	158	666	834	5
por	486	149	498	158	666	834	5
las	501	149	510	158	666	834	5
facilidades	512	149	550	158	666	834	5
propor-	553	149	581	158	666	834	5
cionadas	426	160	457	170	666	834	5
a	460	160	464	170	666	834	5
la	466	160	473	170	666	834	5
hora	475	160	492	170	666	834	5
de	494	160	503	170	666	834	5
la	506	160	512	170	666	834	5
realización	515	160	554	170	666	834	5
de	556	160	565	170	666	834	5
este	567	160	581	170	666	834	5
trabajo,	426	171	454	181	666	834	5
como	456	171	476	181	666	834	5
a	478	171	482	181	666	834	5
todos	484	171	504	181	666	834	5
los	506	171	516	181	666	834	5
profesionales	519	171	566	181	666	834	5
que	568	171	581	181	666	834	5
en	426	182	434	192	666	834	5
ella	437	182	449	192	666	834	5
trabajan	451	182	481	192	666	834	5
y	483	182	487	192	666	834	5
que	490	182	503	192	666	834	5
día	505	182	516	192	666	834	5
a	519	182	523	192	666	834	5
día	525	182	536	192	666	834	5
se	538	182	545	192	666	834	5
esfuerzan	547	182	581	192	666	834	5
para	426	194	441	203	666	834	5
poder	444	194	465	203	666	834	5
proporcionar	467	194	515	203	666	834	5
la	517	194	524	203	666	834	5
mejor	526	194	547	203	666	834	5
atención	550	194	581	203	666	834	5
posible	426	205	451	214	666	834	5
a	454	205	458	214	666	834	5
pacientes	460	205	493	214	666	834	5
y	496	205	500	214	666	834	5
familias.	502	205	533	214	666	834	5
Lahmann	359	243	387	250	666	834	5
NA,	389	243	402	250	666	834	5
Halfens	404	243	427	250	666	834	5
RJ,	430	243	439	250	666	834	5
Dassen	441	243	463	250	666	834	5
T.	464	243	471	250	666	834	5
Impact	473	243	494	250	666	834	5
of	496	243	502	250	666	834	5
prevention	504	243	536	250	666	834	5
structures	539	243	568	250	666	834	5
and	570	243	581	250	666	834	5
processes	359	252	385	259	666	834	5
on	386	252	394	259	666	834	5
pressure	396	252	419	259	666	834	5
ulcer	421	252	435	259	666	834	5
prevalence	436	252	467	259	666	834	5
in	468	252	474	259	666	834	5
nursing	476	252	498	259	666	834	5
homes	499	252	518	259	666	834	5
and	520	252	531	259	666	834	5
acute-care	532	252	561	259	666	834	5
hospi-	563	252	581	259	666	834	5
tals.	359	261	370	268	666	834	5
J	372	261	375	268	666	834	5
Eval	376	261	389	268	666	834	5
Clin	391	261	403	268	666	834	5
Pract	405	261	420	268	666	834	5
2010;	422	261	439	268	666	834	5
16:	441	261	450	268	666	834	5
50-6.	452	261	467	268	666	834	5
McInerney	359	270	390	277	666	834	5
JA.	392	270	401	277	666	834	5
Reducing	403	270	431	277	666	834	5
hospital-acquired	433	270	483	277	666	834	5
pressure	485	270	508	277	666	834	5
ulcer	510	270	524	277	666	834	5
prevalence	526	270	556	277	666	834	5
through	558	270	581	277	666	834	5
a	359	279	362	286	666	834	5
focused	363	279	385	286	666	834	5
prevention	387	279	418	286	666	834	5
program.	420	279	447	286	666	834	5
Adv	449	279	460	286	666	834	5
Skin	462	279	475	286	666	834	5
Wound	477	279	499	286	666	834	5
Care	501	279	514	286	666	834	5
2008;	516	279	533	286	666	834	5
21:	535	279	544	286	666	834	5
75-8.	546	279	562	286	666	834	5
Sánchez-Rubio	359	288	403	295	666	834	5
M,	405	288	414	295	666	834	5
Pilar,	416	288	431	295	666	834	5
Blanco-Zapata	433	288	476	295	666	834	5
R,	478	288	485	295	666	834	5
Antonio,	487	288	513	295	666	834	5
Merino-Corral	516	288	559	295	666	834	5
I,	561	288	566	295	666	834	5
Car-	568	288	581	295	666	834	5
men,	359	297	373	304	666	834	5
Arribas-Hernández	375	297	430	304	666	834	5
FJ.	432	297	440	304	666	834	5
Adverse	442	297	464	304	666	834	5
Effects	466	297	486	304	666	834	5
Prevalence	487	297	517	304	666	834	5
Study:	519	297	538	304	666	834	5
pressure	540	297	563	304	666	834	5
ulcers	565	297	581	304	666	834	5
in	359	306	364	313	666	834	5
an	366	306	373	313	666	834	5
acute	375	306	390	313	666	834	5
hospital	392	306	415	313	666	834	5
[Spanish].	417	306	446	313	666	834	5
Enferm	448	306	470	313	666	834	5
Clin	472	306	485	313	666	834	5
2010;	486	306	503	313	666	834	5
20:	505	306	515	313	666	834	5
355-9.	516	306	536	313	666	834	5
Soldevilla	359	315	386	322	666	834	5
Agreda	388	315	408	322	666	834	5
JJ,	410	315	417	322	666	834	5
Torra	419	315	435	322	666	834	5
Bou	436	315	449	322	666	834	5
JE,	450	315	459	322	666	834	5
Posnett	461	315	482	322	666	834	5
J,	484	315	489	322	666	834	5
Verdú	490	315	508	322	666	834	5
Soriano	510	315	532	322	666	834	5
J,	534	315	538	322	666	834	5
San	540	315	551	322	666	834	5
Miguel	553	315	573	322	666	834	5
L,	575	315	581	322	666	834	5
Mayán	359	324	379	331	666	834	5
Santos	380	324	399	331	666	834	5
JM.	401	324	412	331	666	834	5
Una	414	324	426	331	666	834	5
aproximación	428	324	467	331	666	834	5
al	469	324	474	331	666	834	5
impacto	476	324	499	331	666	834	5
del	501	324	510	331	666	834	5
coste	511	324	526	331	666	834	5
económico	527	324	559	331	666	834	5
del	561	324	569	331	666	834	5
tra-	571	324	581	331	666	834	5
tamiento	359	333	385	340	666	834	5
de	386	333	393	340	666	834	5
las	395	333	402	340	666	834	5
úlceras	404	333	424	340	666	834	5
por	425	333	435	340	666	834	5
presión	437	333	458	340	666	834	5
en	460	333	467	340	666	834	5
España.	469	333	491	340	666	834	5
Gerokomos	493	333	527	340	666	834	5
2007;	528	333	545	340	666	834	5
18:	547	333	556	340	666	834	5
201-10.	558	333	581	340	666	834	5
Soldevilla	359	342	386	349	666	834	5
Agreda	388	342	409	349	666	834	5
JJ,	411	342	418	349	666	834	5
Navarro	420	342	443	349	666	834	5
Rodríguez	446	342	475	349	666	834	5
S.	477	342	483	349	666	834	5
Aspectos	485	342	510	349	666	834	5
legales	512	342	531	349	666	834	5
relacionados	533	342	568	349	666	834	5
con	571	342	581	349	666	834	5
las	359	351	366	358	666	834	5
úlceras	368	351	387	358	666	834	5
por	389	351	399	358	666	834	5
presión.	401	351	424	358	666	834	5
Gerokomos	426	351	460	358	666	834	5
2006;	462	351	479	358	666	834	5
17:	480	351	490	358	666	834	5
203-24.	492	351	515	358	666	834	5
Grupo	359	360	378	367	666	834	5
Nacional	379	360	405	367	666	834	5
para	407	360	419	367	666	834	5
el	421	360	425	367	666	834	5
Estudio	427	360	449	367	666	834	5
y	451	360	454	367	666	834	5
Asesoramiento	456	360	498	367	666	834	5
en	499	360	506	367	666	834	5
Úlceras	508	360	529	367	666	834	5
por	531	360	541	367	666	834	5
Presión	542	360	563	367	666	834	5
y	565	360	568	367	666	834	5
He-	570	360	581	367	666	834	5
ridas	359	369	372	376	666	834	5
Crónicas	375	369	401	376	666	834	5
(GNEAUPP).	403	369	444	376	666	834	5
Clasificación-Estadiaje	446	369	513	376	666	834	5
de	515	369	522	376	666	834	5
las	524	369	531	376	666	834	5
Úlceras	533	369	555	376	666	834	5
por	557	369	567	376	666	834	5
Pre-	569	369	581	376	666	834	5
sión.	359	378	372	385	666	834	5
Doc.	374	378	389	385	666	834	5
II.	390	378	397	385	666	834	5
Logroño.	399	378	426	385	666	834	5
2003.	428	378	445	385	666	834	5
Pérez	359	387	374	394	666	834	5
Velo	376	387	388	394	666	834	5
G.	390	387	398	394	666	834	5
Prevalencia	400	387	432	394	666	834	5
y	434	387	437	394	666	834	5
características	439	387	478	394	666	834	5
de	480	387	487	394	666	834	5
úlceras	488	387	508	394	666	834	5
por	510	387	520	394	666	834	5
presión	522	387	543	394	666	834	5
en	545	387	551	394	666	834	5
un	553	387	561	394	666	834	5
hospi-	563	387	581	394	666	834	5
tal	359	396	366	403	666	834	5
concertado.	368	396	401	403	666	834	5
Gerokomos	403	396	437	403	666	834	5
2002;	439	396	456	403	666	834	5
13:	458	396	467	403	666	834	5
49-58.	469	396	488	403	666	834	5
GEROKOMOS	276	778	327	786	666	834	5
2013;	329	778	347	786	666	834	5
24	349	778	357	786	666	834	5
(1):	359	778	370	786	666	834	5
36-40	372	778	391	786	666	834	5
