ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	1
2529-850X	64	102	103	109	595	842	1
Volumen	34	111	65	119	595	842	1
5	67	111	72	119	595	842	1
Numero	74	111	103	119	595	842	1
5	105	111	109	119	595	842	1
pp	111	111	120	119	595	842	1
554-565	122	111	152	119	595	842	1
MAYO	34	121	57	128	595	842	1
2020	60	121	77	128	595	842	1
DOI:	34	130	50	137	595	842	1
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	1
Navegación	361	102	403	109	595	842	1
e	405	102	410	109	595	842	1
historia	412	102	438	109	595	842	1
de	440	102	449	109	595	842	1
la	451	102	457	109	595	842	1
ciencia:	459	102	486	109	595	842	1
El	489	102	496	109	595	842	1
hundimiento	498	102	541	109	595	842	1
del	544	102	554	109	595	842	1
Gustloff	443	111	470	119	595	842	1
(Derecho	472	111	505	119	595	842	1
de	507	111	516	119	595	842	1
la	518	111	525	119	595	842	1
Guerra)	527	111	554	119	595	842	1
Ignacio	468	121	494	128	595	842	1
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	1
RINCÓN	85	189	132	200	595	842	1
DE	135	189	152	200	595	842	1
LA	155	189	172	200	595	842	1
HISTORIA	175	189	232	200	595	842	1
Navegación	85	219	175	234	595	842	1
e	180	219	188	234	595	842	1
historia	193	219	251	234	595	842	1
de	255	219	274	234	595	842	1
la	278	219	291	234	595	842	1
ciencia:	296	219	355	234	595	842	1
El	360	219	374	234	595	842	1
hundimiento	379	219	475	234	595	842	1
del	479	219	503	234	595	842	1
Gustloff	85	238	146	252	595	842	1
(Derecho	151	238	220	252	595	842	1
de	225	238	243	252	595	842	1
la	248	238	261	252	595	842	1
Guerra)	266	238	323	252	595	842	1
Navigation	85	266	156	279	595	842	1
and	160	266	185	279	595	842	1
history	189	266	235	279	595	842	1
of	239	266	253	279	595	842	1
science:	256	266	312	279	595	842	1
The	316	266	341	279	595	842	1
sinking	345	266	394	279	595	842	1
of	398	266	411	279	595	842	1
the	415	266	435	279	595	842	1
Gustloff	440	266	493	279	595	842	1
(The	85	287	114	300	595	842	1
Laws	118	287	153	300	595	842	1
of	157	287	170	300	595	842	1
War)	174	287	205	300	595	842	1
Ignacio	85	320	124	331	595	842	1
Jáuregui-Lobera	127	320	214	331	595	842	1
Instituto	85	343	115	351	595	842	1
de	117	343	126	351	595	842	1
Ciencias	129	343	161	351	595	842	1
de	163	343	173	351	595	842	1
la	175	343	182	351	595	842	1
Conducta	184	343	221	351	595	842	1
y	223	343	227	351	595	842	1
Universidad	230	343	274	351	595	842	1
Pablo	277	343	298	351	595	842	1
de	301	343	310	351	595	842	1
Olavide	313	343	341	351	595	842	1
de	344	343	353	351	595	842	1
Sevilla.	356	343	383	351	595	842	1
España.	385	343	416	351	595	842	1
*	85	362	88	370	595	842	1
Autor	90	362	109	370	595	842	1
para	112	362	127	370	595	842	1
correspondencia.	130	362	191	370	595	842	1
Correo	85	372	109	379	595	842	1
electrónico:	112	372	152	379	595	842	1
ijl@tcasevilla.com	155	372	218	379	595	842	1
(Ignacio	221	372	249	379	595	842	1
Jáuregui-Lobera).	251	372	314	379	595	842	1
Recibido	85	390	116	397	595	842	1
el	118	390	124	397	595	842	1
13	127	390	135	397	595	842	1
de	138	390	147	397	595	842	1
enero	149	390	169	397	595	842	1
de	171	390	180	397	595	842	1
2020;	182	390	202	397	595	842	1
aceptado	205	390	238	397	595	842	1
el	240	390	246	397	595	842	1
2	248	390	253	397	595	842	1
de	255	390	264	397	595	842	1
marzo	266	390	288	397	595	842	1
de	290	390	299	397	595	842	1
2020.	301	390	321	397	595	842	1
Cómo	85	418	107	425	595	842	1
citar	110	418	126	425	595	842	1
este	129	418	145	425	595	842	1
artículo:	147	418	178	425	595	842	1
Jáuregui-Lobera	85	427	143	434	595	842	1
I.	145	427	149	434	595	842	1
Navegación	152	427	194	434	595	842	1
e	196	427	201	434	595	842	1
historia	203	427	229	434	595	842	1
de	231	427	240	434	595	842	1
la	242	427	248	434	595	842	1
ciencia:	250	427	277	434	595	842	1
El	280	427	287	434	595	842	1
hundimiento	289	427	332	434	595	842	1
del	335	427	345	434	595	842	1
Gustloff	348	427	375	434	595	842	1
(Derecho	378	427	411	434	595	842	1
de	413	427	422	434	595	842	1
la	424	427	430	434	595	842	1
Guerra).	432	427	462	434	595	842	1
JONNPR.	464	427	499	434	595	842	1
2020;5(5):554-65.	85	436	148	443	595	842	1
DOI:	150	436	167	443	595	842	1
10.19230/jonnpr.3254	169	436	247	443	595	842	1
How	85	445	102	453	595	842	1
to	104	445	111	453	595	842	1
cite	114	445	127	453	595	842	1
this	130	445	144	453	595	842	1
paper:	146	445	170	453	595	842	1
Jáuregui-Lobera	85	454	143	461	595	842	1
I.	145	454	149	461	595	842	1
Navigation	152	454	189	461	595	842	1
and	192	454	205	461	595	842	1
history	207	454	231	461	595	842	1
of	233	454	239	461	595	842	1
science:	242	454	271	461	595	842	1
The	273	454	287	461	595	842	1
sinking	289	454	314	461	595	842	1
of	317	454	323	461	595	842	1
the	325	454	337	461	595	842	1
Gustloff	339	454	366	461	595	842	1
(The	369	454	386	461	595	842	1
Laws	388	454	406	461	595	842	1
of	408	454	415	461	595	842	1
War).	417	454	437	461	595	842	1
JONNPR.	439	454	474	461	595	842	1
2020;5(5):554-65.	85	464	148	471	595	842	1
DOI:	150	464	167	471	595	842	1
10.19230/jonnpr.3254	169	464	247	471	595	842	1
This	401	523	412	529	595	842	1
work	414	523	427	529	595	842	1
is	428	523	432	529	595	842	1
licensed	434	523	456	529	595	842	1
under	458	523	473	529	595	842	1
a	475	523	478	529	595	842	1
Creative	480	523	502	529	595	842	1
Commons	504	523	531	529	595	842	1
Attribution-NonCommercial-ShareAlike	384	530	487	535	595	842	1
4.0	488	530	497	535	595	842	1
International	498	530	531	535	595	842	1
License	533	530	554	535	595	842	1
La	408	537	414	542	595	842	1
revista	415	537	431	542	595	842	1
no	433	537	439	542	595	842	1
cobra	440	537	454	542	595	842	1
tasas	456	537	469	542	595	842	1
por	471	537	478	542	595	842	1
el	480	537	484	542	595	842	1
envío	485	537	499	542	595	842	1
de	501	537	506	542	595	842	1
trabajos,	508	537	529	542	595	842	1
ni	403	543	407	548	595	842	1
tampoco	409	543	430	548	595	842	1
cuotas	432	543	448	548	595	842	1
por	449	543	457	548	595	842	1
la	459	543	463	548	595	842	1
publicación	465	543	492	548	595	842	1
de	494	543	500	548	595	842	1
sus	501	543	510	548	595	842	1
artículos.	511	543	534	548	595	842	1
Palabras	85	714	123	722	595	842	1
clave	125	714	148	722	595	842	1
Segunda	85	730	121	738	595	842	1
Guerra	128	730	156	738	595	842	1
Mundial;	162	730	196	738	595	842	1
Operación	202	730	244	738	595	842	1
Hannibal;	250	730	289	738	595	842	1
KdF	296	730	312	738	595	842	1
Wilhelm	319	730	351	738	595	842	1
Gustloff;	357	730	391	738	595	842	1
hundimiento;	397	730	449	738	595	842	1
ahogamiento;	455	730	510	738	595	842	1
hipotermia	85	745	127	754	595	842	1
554	312	777	329	787	595	842	1
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	2
2529-850X	64	102	103	109	595	842	2
Volumen	34	111	65	119	595	842	2
5	67	111	72	119	595	842	2
Numero	74	111	103	119	595	842	2
5	105	111	109	119	595	842	2
pp	111	111	120	119	595	842	2
554-565	122	111	152	119	595	842	2
MAYO	34	121	57	128	595	842	2
2020	60	121	77	128	595	842	2
DOI:	34	130	50	137	595	842	2
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	2
Navegación	361	102	403	109	595	842	2
e	405	102	410	109	595	842	2
historia	412	102	438	109	595	842	2
de	440	102	449	109	595	842	2
la	451	102	457	109	595	842	2
ciencia:	459	102	486	109	595	842	2
El	489	102	496	109	595	842	2
hundimiento	498	102	541	109	595	842	2
del	544	102	554	109	595	842	2
Gustloff	443	111	470	119	595	842	2
(Derecho	472	111	505	119	595	842	2
de	507	111	516	119	595	842	2
la	518	111	525	119	595	842	2
Guerra)	527	111	554	119	595	842	2
Ignacio	468	121	494	128	595	842	2
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	2
Keywords	85	304	128	312	595	842	2
World	85	319	109	328	595	842	2
War	111	319	128	328	595	842	2
II;	130	319	138	328	595	842	2
Operation	140	319	180	328	595	842	2
Hannibal;	182	319	220	328	595	842	2
KdF	223	319	239	328	595	842	2
Wilhelm	241	319	273	328	595	842	2
Gustloff;	276	319	310	328	595	842	2
sinking;	312	319	343	328	595	842	2
drowning;	345	319	384	328	595	842	2
hypothermia	386	319	436	328	595	842	2
Principios	120	353	164	363	595	842	2
de	170	353	181	363	595	842	2
1945,	187	353	212	363	595	842	2
el	218	353	226	363	595	842	2
final	232	353	251	363	595	842	2
de	257	353	268	363	595	842	2
la	274	353	282	363	595	842	2
Alemania	288	353	330	363	595	842	2
nazi	336	353	354	363	595	842	2
tomaba	361	353	394	363	595	842	2
forma.	400	353	428	363	595	842	2
El	435	353	443	363	595	842	2
Ejército	450	353	483	363	595	842	2
Rojo	489	353	510	363	595	842	2
avanzaba	85	371	128	380	595	842	2
hacia	131	371	156	380	595	842	2
Prusia	158	371	187	380	595	842	2
Oriental	189	371	224	380	595	842	2
cometiendo	227	371	279	380	595	842	2
masacres	282	371	325	380	595	842	2
que	328	371	345	380	595	842	2
aterrorizaban	348	371	407	380	595	842	2
a	410	371	415	380	595	842	2
la	418	371	426	380	595	842	2
población	429	371	472	380	595	842	2
civil.	475	371	494	380	595	842	2
En	497	371	510	380	595	842	2
este	85	388	104	397	595	842	2
contexto,	107	388	147	397	595	842	2
el	151	388	158	397	595	842	2
Almirante	161	388	204	397	595	842	2
Karl	206	388	224	397	595	842	2
Dönitz	227	388	256	397	595	842	2
organizó	259	388	297	397	595	842	2
la	300	388	308	397	595	842	2
Operación	311	388	357	397	595	842	2
Hannibal,	360	388	402	397	595	842	2
una	405	388	422	397	595	842	2
evacuación	425	388	476	397	595	842	2
masiva	478	388	510	397	595	842	2
de	85	405	96	415	595	842	2
la	99	405	107	415	595	842	2
población	110	405	153	415	595	842	2
alemana	155	405	194	415	595	842	2
de	196	405	208	415	595	842	2
aquellos	210	405	248	415	595	842	2
territorios:	250	405	295	415	595	842	2
alrededor	298	405	340	415	595	842	2
de	343	405	354	415	595	842	2
tres	356	405	373	415	595	842	2
millones	376	405	413	415	595	842	2
de	415	405	427	415	595	842	2
personas	429	405	471	415	595	842	2
huyeron	473	405	509	415	595	842	2
al	85	423	93	432	595	842	2
Oeste	97	423	124	432	595	842	2
en	129	423	140	432	595	842	2
busca	145	423	171	432	595	842	2
de	176	423	187	432	595	842	2
seguridad.	192	423	238	432	595	842	2
Hacia	243	423	269	432	595	842	2
las	273	423	286	432	595	842	2
12.30	291	423	316	432	595	842	2
de	321	423	332	432	595	842	2
la	336	423	344	432	595	842	2
tarde	349	423	372	432	595	842	2
del	376	423	390	432	595	842	2
30	395	423	406	432	595	842	2
de	410	423	422	432	595	842	2
enero	426	423	452	432	595	842	2
de	456	423	468	432	595	842	2
1945,	472	423	497	432	595	842	2
el	502	423	510	432	595	842	2
crucero	85	440	118	449	595	842	2
KdF	121	440	140	449	595	842	2
Wilhelm	142	440	178	449	595	842	2
Gustloff	181	440	215	449	595	842	2
zarpaba	218	440	254	449	595	842	2
del	257	440	270	449	595	842	2
puerto	273	440	302	449	595	842	2
de	304	440	315	449	595	842	2
Gotenhafen-Oxhoeft	318	440	409	449	595	842	2
(actualmente	412	440	469	449	595	842	2
Gdynia),	472	440	510	449	595	842	2
cerca	85	457	109	466	595	842	2
de	114	457	125	466	595	842	2
Dantzig,	129	457	166	466	595	842	2
abarrotado	170	457	218	466	595	842	2
de	222	457	234	466	595	842	2
refugiados,	238	457	287	466	595	842	2
la	292	457	300	466	595	842	2
mayoría	304	457	340	466	595	842	2
mujeres,	344	457	382	466	595	842	2
niños	386	457	410	466	595	842	2
y	414	457	419	466	595	842	2
ancianos.	424	457	466	466	595	842	2
También	471	457	510	466	595	842	2
había	85	474	110	484	595	842	2
heridos,	113	474	149	484	595	842	2
participantes	153	474	209	484	595	842	2
de	213	474	224	484	595	842	2
las	227	474	240	484	595	842	2
batallas	243	474	278	484	595	842	2
contra	282	474	309	484	595	842	2
el	313	474	320	484	595	842	2
Ejército	324	474	357	484	595	842	2
Rojo,	361	474	384	484	595	842	2
e	387	474	393	484	595	842	2
igualmente	396	474	445	484	595	842	2
se	449	474	459	484	595	842	2
hallaban	463	474	501	484	595	842	2
a	504	474	510	484	595	842	2
bordo	85	491	110	501	595	842	2
aproximadamente	113	491	194	501	595	842	2
mil	197	491	209	501	595	842	2
cadetes	213	491	248	501	595	842	2
de	251	491	262	501	595	842	2
la	265	491	273	501	595	842	2
marina,	276	491	309	501	595	842	2
que	312	491	329	501	595	842	2
habían	332	491	363	501	595	842	2
acabado	366	491	404	501	595	842	2
su	407	491	418	501	595	842	2
adiestramiento	421	491	487	501	595	842	2
para	490	491	510	501	595	842	2
combatir	85	509	124	518	595	842	2
en	129	509	140	518	595	842	2
los	145	509	158	518	595	842	2
submarinos	163	509	215	518	595	842	2
alemanes	220	509	263	518	595	842	2
y	268	509	273	518	595	842	2
se	279	509	289	518	595	842	2
debían	294	509	325	518	595	842	2
incorporar	330	509	375	518	595	842	2
al	380	509	388	518	595	842	2
servicio	394	509	427	518	595	842	2
lo	432	509	440	518	595	842	2
antes	446	509	470	518	595	842	2
posible.	475	509	510	518	595	842	2
Durante	85	526	121	535	595	842	2
aquel	123	526	148	535	595	842	2
caos	151	526	172	535	595	842	2
de	175	526	186	535	595	842	2
terror,	189	526	215	535	595	842	2
se	218	526	229	535	595	842	2
estima	232	526	262	535	595	842	2
que	264	526	281	535	595	842	2
casi	284	526	301	535	595	842	2
once	304	526	326	535	595	842	2
mil	329	526	342	535	595	842	2
personas	345	526	386	535	595	842	2
abordaron	389	526	434	535	595	842	2
un	437	526	448	535	595	842	2
barco	451	526	476	535	595	842	2
que	479	526	496	535	595	842	2
se	499	526	509	535	595	842	2
había	85	543	110	553	595	842	2
construido	113	543	159	553	595	842	2
para	162	543	182	553	595	842	2
menos	184	543	214	553	595	842	2
de	217	543	228	553	595	842	2
dos	231	543	247	553	595	842	2
mil	250	543	263	553	595	842	2
pasajeros	266	543	309	553	595	842	2
(1)	312	541	320	547	595	842	2
.	320	543	322	553	595	842	2
El	120	560	129	570	595	842	2
crucero	134	560	168	570	595	842	2
KdF	172	560	191	570	595	842	2
Wilhelm	195	560	231	570	595	842	2
Gustloff	235	560	270	570	595	842	2
fue	275	560	289	570	595	842	2
construido	293	560	340	570	595	842	2
por	344	560	359	570	595	842	2
los	363	560	376	570	595	842	2
astilleros	381	560	420	570	595	842	2
Blohm	425	560	453	570	595	842	2
&	458	560	465	570	595	842	2
Voss,	469	560	494	570	595	842	2
de	499	560	510	570	595	842	2
Hamburgo.	85	578	134	587	595	842	2
Tenía	138	578	164	587	595	842	2
208,5	167	578	192	587	595	842	2
m	195	578	204	587	595	842	2
de	208	578	219	587	595	842	2
eslora	222	578	249	587	595	842	2
y	253	578	258	587	595	842	2
23,5	261	578	281	587	595	842	2
m	284	578	293	587	595	842	2
de	296	578	307	587	595	842	2
manga;	311	578	344	587	595	842	2
desplazaba	348	578	398	587	595	842	2
25.484	402	578	433	587	595	842	2
T	436	578	442	587	595	842	2
impulsado	446	578	492	587	595	842	2
por	495	578	509	587	595	842	2
motores	85	595	121	604	595	842	2
diésel	124	595	150	604	595	842	2
de	153	595	165	604	595	842	2
9.500	168	595	193	604	595	842	2
CV.	196	595	213	604	595	842	2
Contaba	216	595	254	604	595	842	2
con	257	595	273	604	595	842	2
una	276	595	293	604	595	842	2
tripulación	296	595	342	604	595	842	2
de	345	595	356	604	595	842	2
420	359	595	375	604	595	842	2
Oficiales	379	595	417	604	595	842	2
y	420	595	425	604	595	842	2
marineros	428	595	473	604	595	842	2
y	476	595	481	604	595	842	2
podía	484	595	509	604	595	842	2
transportar	85	612	133	622	595	842	2
a	137	612	143	622	595	842	2
menos	147	612	177	622	595	842	2
de	181	612	192	622	595	842	2
2.000	196	612	221	622	595	842	2
pasajeros	225	612	268	622	595	842	2
con	272	612	289	622	595	842	2
una	293	612	309	622	595	842	2
velocidad	313	612	356	622	595	842	2
de	360	612	371	622	595	842	2
unos	375	612	397	622	595	842	2
15,5	401	612	420	622	595	842	2
nudos.	424	612	454	622	595	842	2
Se	458	612	470	622	595	842	2
le	474	612	482	622	595	842	2
iba	486	612	500	622	595	842	2
a	504	612	510	622	595	842	2
denominar	85	629	132	639	595	842	2
Hitler,	137	629	163	639	595	842	2
pero	168	629	188	639	595	842	2
finalmente	192	629	239	639	595	842	2
fue	243	629	257	639	595	842	2
bautizado	262	629	305	639	595	842	2
Wilhelm	310	629	346	639	595	842	2
Gustloff	350	629	385	639	595	842	2
en	390	629	401	639	595	842	2
honor	406	629	431	639	595	842	2
de	436	629	447	639	595	842	2
un	452	629	463	639	595	842	2
líder	467	629	487	639	595	842	2
nazi	492	629	510	639	595	842	2
suizo	85	647	108	656	595	842	2
asesinado	111	647	156	656	595	842	2
en	159	647	170	656	595	842	2
1936	173	647	195	656	595	842	2
(Figura	198	647	230	656	595	842	2
1)	233	647	242	656	595	842	2
(2)	245	644	253	650	595	842	2
.	252	647	255	656	595	842	2
555	312	777	329	787	595	842	2
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	3
2529-850X	64	102	103	109	595	842	3
Volumen	34	111	65	119	595	842	3
5	67	111	72	119	595	842	3
Numero	74	111	103	119	595	842	3
5	105	111	109	119	595	842	3
pp	111	111	120	119	595	842	3
554-565	122	111	152	119	595	842	3
MAYO	34	121	57	128	595	842	3
2020	60	121	77	128	595	842	3
DOI:	34	130	50	137	595	842	3
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	3
Navegación	361	102	403	109	595	842	3
e	405	102	410	109	595	842	3
historia	412	102	438	109	595	842	3
de	440	102	449	109	595	842	3
la	451	102	457	109	595	842	3
ciencia:	459	102	486	109	595	842	3
El	489	102	496	109	595	842	3
hundimiento	498	102	541	109	595	842	3
del	544	102	554	109	595	842	3
Gustloff	443	111	470	119	595	842	3
(Derecho	472	111	505	119	595	842	3
de	507	111	516	119	595	842	3
la	518	111	525	119	595	842	3
Guerra)	527	111	554	119	595	842	3
Ignacio	468	121	494	128	595	842	3
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	3
Figura	87	415	118	424	595	842	3
1.	121	415	129	424	595	842	3
KdF	132	415	150	424	595	842	3
Wilhelm	153	415	188	424	595	842	3
Gustloff	191	415	225	424	595	842	3
(KdF	228	415	250	424	595	842	3
hacía	253	415	277	424	595	842	3
referencia	280	415	324	424	595	842	3
a	327	415	333	424	595	842	3
Kraft	336	415	357	424	595	842	3
durch	359	415	384	424	595	842	3
Freude,	387	415	422	424	595	842	3
“fuerza	425	415	456	424	595	842	3
a	458	415	464	424	595	842	3
través	467	415	494	424	595	842	3
de	497	415	508	424	595	842	3
la	93	426	101	436	595	842	3
alegría”;	103	426	140	436	595	842	3
organización	143	426	199	436	595	842	3
política	202	426	234	436	595	842	3
nazi	237	426	255	436	595	842	3
para	258	426	278	436	595	842	3
estructurar,	280	426	331	436	595	842	3
vigilar	334	426	360	436	595	842	3
y	363	426	368	436	595	842	3
uniformar	370	426	413	436	595	842	3
el	415	426	423	436	595	842	3
tiempo	426	426	456	436	595	842	3
libre	458	426	477	436	595	842	3
de	480	426	491	436	595	842	3
la	494	426	502	436	595	842	3
población	254	438	297	447	595	842	3
alemana)	300	438	341	447	595	842	3
El	120	466	129	476	595	842	3
KdF	132	466	151	476	595	842	3
Wilhelm	154	466	189	476	595	842	3
Gustloff	192	466	226	476	595	842	3
hizo	229	466	248	476	595	842	3
cruceros	250	466	289	476	595	842	3
de	292	466	303	476	595	842	3
placer	305	466	333	476	595	842	3
y	336	466	341	476	595	842	3
vino	343	466	362	476	595	842	3
a	364	466	370	476	595	842	3
España	373	466	406	476	595	842	3
en	409	466	421	476	595	842	3
mayo	423	466	448	476	595	842	3
de	451	466	462	476	595	842	3
1939	465	466	487	476	595	842	3
para	490	466	510	476	595	842	3
traer	85	484	105	493	595	842	3
alimentos	113	484	156	493	595	842	3
y	163	484	168	493	595	842	3
medicamentos	175	484	240	493	595	842	3
a	247	484	252	493	595	842	3
las	260	484	272	493	595	842	3
fuerzas	279	484	312	493	595	842	3
franquistas,	319	484	371	493	595	842	3
y	378	484	383	493	595	842	3
llevarse	390	484	425	493	595	842	3
de	432	484	443	493	595	842	3
vuelta	450	484	477	493	595	842	3
a	484	484	490	493	595	842	3
los	497	484	510	493	595	842	3
combatientes	85	501	145	510	595	842	3
de	148	501	159	510	595	842	3
la	162	501	170	510	595	842	3
Legión	173	501	203	510	595	842	3
Cóndor.	206	501	241	510	595	842	3
Meses	245	501	274	510	595	842	3
después	277	501	315	510	595	842	3
(antes	318	501	346	510	595	842	3
de	349	501	360	510	595	842	3
comenzar	363	501	407	510	595	842	3
la	410	501	418	510	595	842	3
invasión	421	501	458	510	595	842	3
a	461	501	467	510	595	842	3
Polonia),	470	501	509	510	595	842	3
el	85	518	93	527	595	842	3
KdF	96	518	115	527	595	842	3
Wilhelm	118	518	154	527	595	842	3
Gustloff	157	518	192	527	595	842	3
fue	195	518	209	527	595	842	3
pintado	213	518	246	527	595	842	3
de	249	518	260	527	595	842	3
blanco	264	518	293	527	595	842	3
con	297	518	313	527	595	842	3
una	316	518	333	527	595	842	3
banda	336	518	364	527	595	842	3
verde	367	518	393	527	595	842	3
de	396	518	407	527	595	842	3
proa	411	518	431	527	595	842	3
a	434	518	440	527	595	842	3
popa,	443	518	468	527	595	842	3
y	472	518	477	527	595	842	3
cruces	480	518	510	527	595	842	3
rojas	85	535	107	545	595	842	3
en	110	535	121	545	595	842	3
varios	124	535	151	545	595	842	3
lugares	155	535	187	545	595	842	3
del	191	535	204	545	595	842	3
casco	207	535	233	545	595	842	3
y	236	535	241	545	595	842	3
cubierta.	245	535	283	545	595	842	3
Así,	287	535	304	545	595	842	3
quedó	307	535	335	545	595	842	3
comisionado	338	535	394	545	595	842	3
en	397	535	409	545	595	842	3
la	412	535	420	545	595	842	3
Kriegsmarine	424	535	482	545	595	842	3
como	486	535	510	545	595	842	3
Lazaretschiff	85	553	141	562	595	842	3
o	146	553	152	562	595	842	3
buque	156	553	184	562	595	842	3
hospital,	189	553	226	562	595	842	3
trabajando	231	553	278	562	595	842	3
en	282	553	293	562	595	842	3
ello	298	553	314	562	595	842	3
durante	318	553	352	562	595	842	3
la	356	553	364	562	595	842	3
contienda	369	553	412	562	595	842	3
mundial.	416	553	454	562	595	842	3
Cuando	459	553	494	562	595	842	3
en	498	553	510	562	595	842	3
1945	85	570	107	579	595	842	3
Karl	111	570	129	579	595	842	3
Dönitz	133	570	162	579	595	842	3
ordenó	166	570	196	579	595	842	3
la	200	570	208	579	595	842	3
mencionada	212	570	267	579	595	842	3
evacuación,	271	570	324	579	595	842	3
el	328	570	336	579	595	842	3
KdF	340	570	359	579	595	842	3
Wilhelm	362	570	398	579	595	842	3
Gustloff	402	570	437	579	595	842	3
se	441	570	451	579	595	842	3
unió	455	570	474	579	595	842	3
a	478	570	484	579	595	842	3
otros	488	570	510	579	595	842	3
grandes	85	587	121	597	595	842	3
buques,	128	587	164	597	595	842	3
además	171	587	206	597	595	842	3
de	213	587	225	597	595	842	3
cargueros,	232	587	279	597	595	842	3
pesqueros	286	587	333	597	595	842	3
y	340	587	345	597	595	842	3
buques	352	587	385	597	595	842	3
auxiliares.	392	587	437	597	595	842	3
En	444	587	457	597	595	842	3
el	464	587	471	597	595	842	3
puerto,	479	587	510	597	595	842	3
abordaron	85	604	130	614	595	842	3
el	136	604	144	614	595	842	3
KdF	149	604	168	614	595	842	3
Wilhelm	173	604	209	614	595	842	3
Gustloff	214	604	249	614	595	842	3
casi	255	604	272	614	595	842	3
11.000	278	604	308	614	595	842	3
personas,	314	604	358	614	595	842	3
pero	363	604	383	614	595	842	3
allí	389	604	402	614	595	842	3
había	408	604	433	614	595	842	3
más	438	604	457	614	595	842	3
de	462	604	474	614	595	842	3
60.000	479	604	510	614	595	842	3
refugiados.	85	622	134	631	595	842	3
Según	137	622	166	631	595	842	3
recientes	169	622	210	631	595	842	3
investigaciones	212	622	280	631	595	842	3
había	283	622	308	631	595	842	3
en	311	622	322	631	595	842	3
el	325	622	333	631	595	842	3
barco:	336	622	364	631	595	842	3
8.956	366	622	391	631	595	842	3
refugiados,	394	622	443	631	595	842	3
918	446	622	463	631	595	842	3
oficiales	466	622	502	631	595	842	3
y	505	622	510	631	595	842	3
marineros	85	639	129	648	595	842	3
de	133	639	144	648	595	842	3
la	148	639	156	648	595	842	3
2	159	639	165	648	595	842	3
Unterseeboot-Lehrdivision,	168	639	287	648	595	842	3
373	291	639	307	648	595	842	3
mujeres	311	639	347	648	595	842	3
del	350	639	363	648	595	842	3
Cuerpo	367	639	400	648	595	842	3
Femenino	403	639	448	648	595	842	3
Auxiliar	451	639	484	648	595	842	3
de	488	639	499	648	595	842	3
la	502	639	510	648	595	842	3
Kriegsmarine	85	656	144	665	595	842	3
(las	149	656	165	665	595	842	3
ubicaron	170	656	208	665	595	842	3
en	213	656	224	665	595	842	3
lo	229	656	237	665	595	842	3
que	242	656	259	665	595	842	3
había	264	656	289	665	595	842	3
sido	294	656	312	665	595	842	3
una	317	656	334	665	595	842	3
piscina	338	656	370	665	595	842	3
lujosa	375	656	401	665	595	842	3
de	406	656	417	665	595	842	3
la	422	656	430	665	595	842	3
cubierta	435	656	471	665	595	842	3
E),	475	656	488	665	595	842	3
173	493	656	510	665	595	842	3
auxiliares	85	674	127	683	595	842	3
y	132	674	137	683	595	842	3
162	142	674	158	683	595	842	3
heridos	163	674	196	683	595	842	3
graves,	200	674	233	683	595	842	3
sumando	238	674	279	683	595	842	3
un	284	674	295	683	595	842	3
total	300	674	318	683	595	842	3
de	323	674	334	683	595	842	3
10.582	339	674	370	683	595	842	3
personas.	374	674	418	683	595	842	3
Todo	423	674	445	683	595	842	3
ese	450	674	466	683	595	842	3
personal	471	674	509	683	595	842	3
suponía	85	691	121	700	595	842	3
varias	123	691	150	700	595	842	3
veces	153	691	179	700	595	842	3
su	182	691	192	700	595	842	3
capacidad	195	691	240	700	595	842	3
de	243	691	254	700	595	842	3
pasajeros	257	691	300	700	595	842	3
(3)	303	688	311	694	595	842	3
.	311	691	314	700	595	842	3
Pasado	120	708	154	718	595	842	3
el	158	708	165	718	595	842	3
mediodía	169	708	211	718	595	842	3
de	214	708	225	718	595	842	3
aquel	229	708	253	718	595	842	3
30	257	708	268	718	595	842	3
de	271	708	283	718	595	842	3
enero,	286	708	314	718	595	842	3
soltaron	318	708	354	718	595	842	3
amarras	357	708	394	718	595	842	3
y	398	708	403	718	595	842	3
cuatro	406	708	434	718	595	842	3
remolcadores	438	708	498	718	595	842	3
lo	502	708	510	718	595	842	3
sacaban	85	725	123	735	595	842	3
de	126	725	137	735	595	842	3
la	140	725	148	735	595	842	3
rada.	151	725	173	735	595	842	3
Salió	177	725	199	735	595	842	3
de	202	725	213	735	595	842	3
la	216	725	224	735	595	842	3
bahía	227	725	252	735	595	842	3
de	255	725	266	735	595	842	3
Gotenhafen	269	725	322	735	595	842	3
en	325	725	336	735	595	842	3
un	338	725	350	735	595	842	3
día	353	725	367	735	595	842	3
con	370	725	386	735	595	842	3
muy	389	725	408	735	595	842	3
mal	411	725	427	735	595	842	3
tiempo,	430	725	463	735	595	842	3
precedido	466	725	510	735	595	842	3
por	85	743	99	752	595	842	3
un	103	743	114	752	595	842	3
dragaminas.	117	743	172	752	595	842	3
El	176	743	184	752	595	842	3
mando	188	743	219	752	595	842	3
del	222	743	235	752	595	842	3
buque	239	743	266	752	595	842	3
resultó	269	743	300	752	595	842	3
bicéfalo:	303	743	340	752	595	842	3
al	344	743	351	752	595	842	3
mando	354	743	385	752	595	842	3
de	388	743	399	752	595	842	3
los	403	743	416	752	595	842	3
civiles	419	743	446	752	595	842	3
el	450	743	457	752	595	842	3
Capitán	461	743	495	752	595	842	3
de	499	743	510	752	595	842	3
556	312	777	329	787	595	842	3
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	4
2529-850X	64	102	103	109	595	842	4
Volumen	34	111	65	119	595	842	4
5	67	111	72	119	595	842	4
Numero	74	111	103	119	595	842	4
5	105	111	109	119	595	842	4
pp	111	111	120	119	595	842	4
554-565	122	111	152	119	595	842	4
MAYO	34	121	57	128	595	842	4
2020	60	121	77	128	595	842	4
DOI:	34	130	50	137	595	842	4
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	4
Navegación	361	102	403	109	595	842	4
e	405	102	410	109	595	842	4
historia	412	102	438	109	595	842	4
de	440	102	449	109	595	842	4
la	451	102	457	109	595	842	4
ciencia:	459	102	486	109	595	842	4
El	489	102	496	109	595	842	4
hundimiento	498	102	541	109	595	842	4
del	544	102	554	109	595	842	4
Gustloff	443	111	470	119	595	842	4
(Derecho	472	111	505	119	595	842	4
de	507	111	516	119	595	842	4
la	518	111	525	119	595	842	4
Guerra)	527	111	554	119	595	842	4
Ignacio	468	121	494	128	595	842	4
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	4
la	85	164	93	174	595	842	4
Marina	97	164	128	174	595	842	4
Mercante	133	164	174	174	595	842	4
Friedrich	179	164	218	174	595	842	4
Petersen;	222	164	265	174	595	842	4
al	270	164	277	174	595	842	4
mando	282	164	313	174	595	842	4
de	317	164	328	174	595	842	4
los	333	164	346	174	595	842	4
militares	350	164	388	174	595	842	4
el	392	164	400	174	595	842	4
Capitán	405	164	439	174	595	842	4
Wilhelm	443	164	479	174	595	842	4
Zahn.	484	164	509	174	595	842	4
o	440	179	444	185	595	842	4
Como	85	182	112	191	595	842	4
dicen	116	182	140	191	595	842	4
los	144	182	157	191	595	842	4
marinos,	161	182	199	191	595	842	4
la	204	182	212	191	595	842	4
“meteo”	216	182	251	191	595	842	4
no	255	182	266	191	595	842	4
era	270	182	285	191	595	842	4
buena:	289	182	319	191	595	842	4
nieve,	324	182	351	191	595	842	4
viento	355	182	382	191	595	842	4
fuerte	386	182	412	191	595	842	4
y	416	182	421	191	595	842	4
-10	425	182	440	191	595	842	4
C.	447	182	457	191	595	842	4
Mar	461	182	479	191	595	842	4
medio	483	182	510	191	595	842	4
congelado,	85	199	134	208	595	842	4
imposible	137	199	180	208	595	842	4
sobrevivir	183	199	226	208	595	842	4
si	229	199	236	208	595	842	4
hombre	240	199	273	208	595	842	4
al	277	199	284	208	595	842	4
agua.	288	199	312	208	595	842	4
Y	316	199	323	208	595	842	4
comenzaron	326	199	381	208	595	842	4
a	384	199	390	208	595	842	4
navegar,	393	199	432	208	595	842	4
sin	435	199	448	208	595	842	4
escolta.	451	199	486	208	595	842	4
Ante	489	199	510	208	595	842	4
supuestos	85	216	130	226	595	842	4
ataques	133	216	169	226	595	842	4
aéreos	172	216	203	226	595	842	4
sólo	206	216	224	226	595	842	4
tenía	227	216	250	226	595	842	4
la	253	216	261	226	595	842	4
protección	264	216	310	226	595	842	4
del	313	216	326	226	595	842	4
mal	329	216	346	226	595	842	4
tiempo	349	216	379	226	595	842	4
y	382	216	387	226	595	842	4
alguna	390	216	420	226	595	842	4
ametralladora;	423	216	487	226	595	842	4
ante	490	216	510	226	595	842	4
los	85	233	98	243	595	842	4
submarinos	104	233	156	243	595	842	4
no	162	233	173	243	595	842	4
había	180	233	205	243	595	842	4
nada	211	233	233	243	595	842	4
que	240	233	256	243	595	842	4
hacer.	263	233	291	243	595	842	4
En	297	233	310	243	595	842	4
condiciones	316	233	369	243	595	842	4
normales	375	233	416	243	595	842	4
se	423	233	433	243	595	842	4
hubiera	439	233	473	243	595	842	4
podido	479	233	509	243	595	842	4
defender,	85	250	127	260	595	842	4
pero	131	250	151	260	595	842	4
el	155	250	163	260	595	842	4
Gustloff	167	250	201	260	595	842	4
se	205	250	216	260	595	842	4
había	219	250	245	260	595	842	4
utilizado	248	250	285	260	595	842	4
como	289	250	314	260	595	842	4
buque	318	250	345	260	595	842	4
hospital	349	250	384	260	595	842	4
durante	388	250	421	260	595	842	4
años	425	250	447	260	595	842	4
y	451	250	456	260	595	842	4
estaba	459	250	489	260	595	842	4
mal	493	250	510	260	595	842	4
mantenido	85	268	132	277	595	842	4
y	135	268	140	277	595	842	4
peor	143	268	163	277	595	842	4
defendido.	167	268	213	277	595	842	4
Más	217	268	236	277	595	842	4
allá	239	268	255	277	595	842	4
de	258	268	269	277	595	842	4
datos	272	268	297	277	595	842	4
teóricos,	300	268	337	277	595	842	4
no	341	268	352	277	595	842	4
podía	355	268	380	277	595	842	4
sobrepasar	384	268	434	277	595	842	4
los	437	268	450	277	595	842	4
12	453	268	464	277	595	842	4
nudos	467	268	495	277	595	842	4
de	498	268	509	277	595	842	4
velocidad.	85	285	130	294	595	842	4
Enseguida,	133	285	183	294	595	842	4
la	186	285	194	294	595	842	4
oscuridad	197	285	240	294	595	842	4
invernal	243	285	279	294	595	842	4
pareció	282	285	315	294	595	842	4
engullir	318	285	350	294	595	842	4
al	353	285	360	294	595	842	4
buque	364	285	391	294	595	842	4
y	394	285	399	294	595	842	4
la	402	285	410	294	595	842	4
gente	413	285	438	294	595	842	4
(varios	442	285	472	294	595	842	4
días	475	285	494	294	595	842	4
sin	497	285	509	294	595	842	4
comer	85	302	113	312	595	842	4
ni	116	302	124	312	595	842	4
dormir),	127	302	161	312	595	842	4
cayó	164	302	185	312	595	842	4
presa	188	302	213	312	595	842	4
del	216	302	229	312	595	842	4
mareo	232	302	260	312	595	842	4
y	263	302	268	312	595	842	4
el	271	302	279	312	595	842	4
frío.	282	302	299	312	595	842	4
La	302	302	313	312	595	842	4
cubierta	316	302	352	312	595	842	4
estaba	355	302	385	312	595	842	4
congelada.	387	302	436	312	595	842	4
En	439	302	452	312	595	842	4
el	455	302	462	312	595	842	4
puente	465	302	496	312	595	842	4
se	499	302	509	312	595	842	4
discutía	85	320	120	329	595	842	4
sobre	124	320	148	329	595	842	4
lo	152	320	160	329	595	842	4
más	164	320	183	329	595	842	4
conveniente:	187	320	244	329	595	842	4
cabotaje	248	320	286	329	595	842	4
siguiendo	290	320	333	329	595	842	4
la	337	320	345	329	595	842	4
línea	349	320	370	329	595	842	4
de	374	320	385	329	595	842	4
costa	389	320	413	329	595	842	4
(peligro	417	320	451	329	595	842	4
de	455	320	466	329	595	842	4
minas)	470	320	500	329	595	842	4
o	504	320	509	329	595	842	4
mar	85	337	102	346	595	842	4
abierto	107	337	138	346	595	842	4
hacia	142	337	166	346	595	842	4
el	171	337	178	346	595	842	4
N	183	337	190	346	595	842	4
(“ruta	195	337	219	346	595	842	4
de	223	337	234	346	595	842	4
emergencia	239	337	291	346	595	842	4
58”)	296	337	313	346	595	842	4
con	318	337	334	346	595	842	4
serio	338	337	360	346	595	842	4
peligro	364	337	395	346	595	842	4
de	399	337	410	346	595	842	4
ataques	415	337	450	346	595	842	4
submarinos.	455	337	509	346	595	842	4
Petersen	85	354	125	364	595	842	4
minimizó	128	354	168	364	595	842	4
el	171	354	178	364	595	842	4
peligro	181	354	211	364	595	842	4
de	215	354	226	364	595	842	4
las	229	354	241	364	595	842	4
minas,	244	354	274	364	595	842	4
pero	277	354	297	364	595	842	4
pensó	300	354	327	364	595	842	4
que	330	354	347	364	595	842	4
por	350	354	364	364	595	842	4
la	367	354	376	364	595	842	4
costa	379	354	402	364	595	842	4
quedarían	405	354	450	364	595	842	4
a	453	354	459	364	595	842	4
merced	462	354	496	364	595	842	4
de	499	354	510	364	595	842	4
ataques	85	371	120	381	595	842	4
aéreos;	124	371	157	381	595	842	4
se	161	371	171	381	595	842	4
decidió	175	371	207	381	595	842	4
por	210	371	224	381	595	842	4
la	228	371	236	381	595	842	4
otra	240	371	257	381	595	842	4
ruta.	260	371	280	381	595	842	4
Finalmente	284	371	333	381	595	842	4
desechó	336	371	374	381	595	842	4
navegar	377	371	414	381	595	842	4
en	417	371	428	381	595	842	4
zigzag	432	371	461	381	595	842	4
ya	464	371	475	381	595	842	4
que	479	371	495	381	595	842	4
no	499	371	510	381	595	842	4
había	85	389	110	398	595	842	4
peligro	113	389	143	398	595	842	4
de	146	389	157	398	595	842	4
minas	160	389	187	398	595	842	4
y	190	389	195	398	595	842	4
porque	198	389	229	398	595	842	4
la	232	389	240	398	595	842	4
ruta	243	389	260	398	595	842	4
era	264	389	278	398	595	842	4
excesivamente	281	389	348	398	595	842	4
estrecha	351	389	389	398	595	842	4
para	392	389	412	398	595	842	4
tal	415	389	426	398	595	842	4
proceder,	429	389	471	398	595	842	4
además	474	389	510	398	595	842	4
del	85	406	98	415	595	842	4
tiempo	102	406	132	415	595	842	4
extra	136	406	159	415	595	842	4
que	162	406	179	415	595	842	4
conllevaría.	183	406	234	415	595	842	4
Estas	238	406	263	415	595	842	4
decisiones	267	406	314	415	595	842	4
se	318	406	329	415	595	842	4
mostrarían	333	406	380	415	595	842	4
“negativas”,	384	406	437	415	595	842	4
pero	441	406	460	415	595	842	4
por	464	406	479	415	595	842	4
si	483	406	490	415	595	842	4
ello	494	406	510	415	595	842	4
fuera	85	423	108	432	595	842	4
poco,	112	423	136	432	595	842	4
Petersen	141	423	180	432	595	842	4
tomó	184	423	207	432	595	842	4
otra	211	423	228	432	595	842	4
decisión:	232	423	272	432	595	842	4
ante	276	423	295	432	595	842	4
el	299	423	307	432	595	842	4
peligro	311	423	341	432	595	842	4
de	345	423	356	432	595	842	4
colisión	360	423	394	432	595	842	4
por	398	423	412	432	595	842	4
mala	416	423	438	432	595	842	4
visibilidad	442	423	485	432	595	842	4
(que	489	423	509	432	595	842	4
consideraba	85	440	139	450	595	842	4
mayor	144	440	172	450	595	842	4
que	177	440	193	450	595	842	4
el	198	440	206	450	595	842	4
de	211	440	222	450	595	842	4
topar	227	440	249	450	595	842	4
con	254	440	270	450	595	842	4
un	275	440	286	450	595	842	4
submarino),	291	440	344	450	595	842	4
ordenó	349	440	380	450	595	842	4
iluminar	385	440	420	450	595	842	4
todo	424	440	444	450	595	842	4
el	449	440	457	450	595	842	4
barco	461	440	486	450	595	842	4
cual	491	440	509	450	595	842	4
crucero	85	458	118	467	595	842	4
de	121	458	132	467	595	842	4
turistas	136	458	168	467	595	842	4
en	171	458	182	467	595	842	4
vacaciones.	185	458	238	467	595	842	4
Su	241	458	253	467	595	842	4
primer	256	458	285	467	595	842	4
Oficial	288	458	316	467	595	842	4
le	319	458	327	467	595	842	4
indicó	330	458	356	467	595	842	4
que	359	458	376	467	595	842	4
con	379	458	395	467	595	842	4
las	398	458	411	467	595	842	4
luces	414	458	437	467	595	842	4
obligatorias	441	458	492	467	595	842	4
era	495	458	509	467	595	842	4
suficiente,	85	475	130	484	595	842	4
pero	133	475	153	484	595	842	4
Petersen	156	475	196	484	595	842	4
decidió	198	475	230	484	595	842	4
una	233	475	249	484	595	842	4
iluminación	252	475	302	484	595	842	4
más	305	475	324	484	595	842	4
festiva	326	475	356	484	595	842	4
(4)	359	472	366	478	595	842	4
.	366	475	369	484	595	842	4
Destino	85	510	143	525	595	842	4
fatal,	148	510	185	525	595	842	4
muerte	190	510	243	525	595	842	4
y	248	510	257	525	595	842	4
rescate	261	510	317	525	595	842	4
El	120	537	129	546	595	842	4
30	133	537	145	546	595	842	4
de	148	537	159	546	595	842	4
enero,	163	537	191	546	595	842	4
habían	195	537	226	546	595	842	4
estado	230	537	259	546	595	842	4
preparados	263	537	313	546	595	842	4
en	317	537	328	546	595	842	4
Gotenhafen	332	537	385	546	595	842	4
el	388	537	396	546	595	842	4
KdF	400	537	418	546	595	842	4
Wilhelm	422	537	458	546	595	842	4
Gustloff,	461	537	499	546	595	842	4
el	503	537	510	546	595	842	4
Hansa,	85	554	117	563	595	842	4
Hamburg	120	554	161	563	595	842	4
y	164	554	169	563	595	842	4
el	172	554	180	563	595	842	4
buque	183	554	211	563	595	842	4
hospital	214	554	248	563	595	842	4
Deutchland.	252	554	305	563	595	842	4
El	308	554	317	563	595	842	4
primero,	320	554	357	563	595	842	4
tras	360	554	376	563	595	842	4
haber	379	554	405	563	595	842	4
zarpado	408	554	444	563	595	842	4
poco	447	554	469	563	595	842	4
después	472	554	510	563	595	842	4
del	85	571	98	581	595	842	4
mediodía,	103	571	147	581	595	842	4
navegando	151	571	201	581	595	842	4
entre	205	571	228	581	595	842	4
la	232	571	240	581	595	842	4
Bahía	244	571	271	581	595	842	4
de	275	571	286	581	595	842	4
Danzig	291	571	321	581	595	842	4
y	326	571	331	581	595	842	4
la	335	571	343	581	595	842	4
isla	348	571	363	581	595	842	4
danesa	367	571	399	581	595	842	4
de	404	571	415	581	595	842	4
Bornholm,	420	571	465	581	595	842	4
casi	470	571	487	581	595	842	4
a	492	571	497	581	595	842	4
la	502	571	510	581	595	842	4
altura	85	589	110	598	595	842	4
de	113	589	124	598	595	842	4
Stolpmünde	128	589	181	598	595	842	4
en	184	589	196	598	595	842	4
Pomerania,	199	589	250	598	595	842	4
a	253	589	259	598	595	842	4
las	262	589	275	598	595	842	4
21.08	278	589	303	598	595	842	4
horas	307	589	331	598	595	842	4
de	335	589	346	598	595	842	4
aquel	349	589	374	598	595	842	4
día	377	589	391	598	595	842	4
30,	394	589	408	598	595	842	4
fue	412	589	426	598	595	842	4
descubierto	429	589	481	598	595	842	4
por	484	589	498	598	595	842	4
el	502	589	510	598	595	842	4
submarino	85	606	132	615	595	842	4
soviético	135	606	174	615	595	842	4
S-13	177	606	198	615	595	842	4
(curiosamente	201	606	265	615	595	842	4
de	268	606	279	615	595	842	4
diseño	282	606	311	615	595	842	4
alemán	314	606	347	615	595	842	4
y	350	606	355	615	595	842	4
construido	358	606	405	615	595	842	4
en	408	606	419	615	595	842	4
Holanda),	422	606	466	615	595	842	4
al	469	606	476	615	595	842	4
mando	480	606	510	615	595	842	4
del	85	623	98	633	595	842	4
Capitán	102	623	137	633	595	842	4
Alexander	141	623	186	633	595	842	4
Marinesko.	190	623	238	633	595	842	4
Esa	243	623	260	633	595	842	4
noche	264	623	291	633	595	842	4
no	295	623	306	633	595	842	4
perdió	310	623	338	633	595	842	4
la	342	623	350	633	595	842	4
ocasión	354	623	388	633	595	842	4
y	392	623	397	633	595	842	4
lanzó	401	623	425	633	595	842	4
tres	429	623	446	633	595	842	4
torpedos	450	623	489	633	595	842	4
que	493	623	509	633	595	842	4
impactaron	85	640	135	650	595	842	4
en	138	640	149	650	595	842	4
el	153	640	160	650	595	842	4
Gustloff.	164	640	201	650	595	842	4
El	205	640	214	650	595	842	4
barco	218	640	243	650	595	842	4
escoró	246	640	276	650	595	842	4
a	279	640	285	650	595	842	4
estribor,	289	640	325	650	595	842	4
adrizó	328	640	356	650	595	842	4
y,	359	640	367	650	595	842	4
finalmente,	370	640	420	650	595	842	4
volvió	423	640	449	650	595	842	4
a	452	640	458	650	595	842	4
escorar.	461	640	497	650	595	842	4
El	501	640	510	650	595	842	4
suboficial	85	658	127	667	595	842	4
Karl	131	658	149	667	595	842	4
Hoffman	153	658	190	667	595	842	4
señalaría	194	658	236	667	595	842	4
que	239	658	256	667	595	842	4
el	260	658	268	667	595	842	4
primer	272	658	301	667	595	842	4
torpedo	305	658	338	667	595	842	4
(“por	342	658	363	667	595	842	4
la	367	658	375	667	595	842	4
madre	379	658	408	667	595	842	4
patria”)	412	658	444	667	595	842	4
impactó	448	658	483	667	595	842	4
en	487	658	498	667	595	842	4
la	502	658	510	667	595	842	4
proa	85	675	105	684	595	842	4
bajo	109	675	128	684	595	842	4
la	131	675	139	684	595	842	4
línea	143	675	165	684	595	842	4
de	169	675	180	684	595	842	4
flotación,	183	675	224	684	595	842	4
el	228	675	235	684	595	842	4
segundo	239	675	277	684	595	842	4
a	281	675	287	684	595	842	4
la	290	675	298	684	595	842	4
altura	302	675	327	684	595	842	4
de	331	675	342	684	595	842	4
la	346	675	354	684	595	842	4
piscina	358	675	389	684	595	842	4
(acabó	393	675	423	684	595	842	4
con	427	675	443	684	595	842	4
casi	447	675	464	684	595	842	4
todas	468	675	493	684	595	842	4
las	497	675	510	684	595	842	4
Auxiliares)	85	692	132	701	595	842	4
y	137	692	142	701	595	842	4
el	148	692	156	701	595	842	4
tercero	162	692	193	701	595	842	4
(“por	199	692	220	701	595	842	4
el	225	692	233	701	595	842	4
pueblo	239	692	269	701	595	842	4
soviético”)	275	692	320	701	595	842	4
hacia	326	692	350	701	595	842	4
el	355	692	363	701	595	842	4
centro,	369	692	400	701	595	842	4
delante	406	692	438	701	595	842	4
de	444	692	455	701	595	842	4
la	461	692	469	701	595	842	4
sala	474	692	493	701	595	842	4
de	498	692	509	701	595	842	4
máquinas.	85	709	131	718	595	842	4
El	135	709	144	718	595	842	4
Gustloff	149	709	183	718	595	842	4
se	188	709	198	718	595	842	4
hundió	202	709	232	718	595	842	4
en	237	709	248	718	595	842	4
menos	252	709	282	718	595	842	4
de	286	709	297	718	595	842	4
50	302	709	313	718	595	842	4
minutos	317	709	352	718	595	842	4
y	356	709	361	718	595	842	4
con	366	709	382	718	595	842	4
él	386	709	394	718	595	842	4
casi	398	709	416	718	595	842	4
todos	420	709	445	718	595	842	4
los	449	709	462	718	595	842	4
pasajeros	466	709	510	718	595	842	4
quedaron	85	727	127	736	595	842	4
sumergidos	132	727	184	736	595	842	4
en	188	727	199	736	595	842	4
el	204	727	212	736	595	842	4
agua	217	727	239	736	595	842	4
helada	243	727	273	736	595	842	4
del	278	727	291	736	595	842	4
Báltico.	296	727	329	736	595	842	4
Se	333	727	346	736	595	842	4
estima	351	727	380	736	595	842	4
que	385	727	401	736	595	842	4
fueron	406	727	434	736	595	842	4
1.100-1.200	439	727	492	736	595	842	4
los	497	727	510	736	595	842	4
supervivientes	85	744	149	753	595	842	4
rescatados.	153	744	204	753	595	842	4
Los	208	744	224	753	595	842	4
restos	228	744	255	753	595	842	4
de	259	744	270	753	595	842	4
la	273	744	281	753	595	842	4
mayor	285	744	313	753	595	842	4
tragedia	317	744	353	753	595	842	4
marítima	356	744	396	753	595	842	4
de	399	744	410	753	595	842	4
la	414	744	422	753	595	842	4
historia	425	744	458	753	595	842	4
descansan	461	744	509	753	595	842	4
557	312	777	329	787	595	842	4
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	5
2529-850X	64	102	103	109	595	842	5
Volumen	34	111	65	119	595	842	5
5	67	111	72	119	595	842	5
Numero	74	111	103	119	595	842	5
5	105	111	109	119	595	842	5
pp	111	111	120	119	595	842	5
554-565	122	111	152	119	595	842	5
MAYO	34	121	57	128	595	842	5
2020	60	121	77	128	595	842	5
DOI:	34	130	50	137	595	842	5
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	5
Navegación	361	102	403	109	595	842	5
e	405	102	410	109	595	842	5
historia	412	102	438	109	595	842	5
de	440	102	449	109	595	842	5
la	451	102	457	109	595	842	5
ciencia:	459	102	486	109	595	842	5
El	489	102	496	109	595	842	5
hundimiento	498	102	541	109	595	842	5
del	544	102	554	109	595	842	5
Gustloff	443	111	470	119	595	842	5
(Derecho	472	111	505	119	595	842	5
de	507	111	516	119	595	842	5
la	518	111	525	119	595	842	5
Guerra)	527	111	554	119	595	842	5
Ignacio	468	121	494	128	595	842	5
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	5
en	85	164	96	174	595	842	5
aguas	99	164	126	174	595	842	5
internacionales,	129	164	199	174	595	842	5
más	203	164	222	174	595	842	5
allá	225	164	241	174	595	842	5
de	244	164	255	174	595	842	5
la	258	164	266	174	595	842	5
costa	269	164	292	174	595	842	5
de	296	164	307	174	595	842	5
Polonia,	310	164	346	174	595	842	5
en	349	164	360	174	595	842	5
un	363	164	375	174	595	842	5
brazo	378	164	403	174	595	842	5
de	406	164	417	174	595	842	5
mar	420	164	437	174	595	842	5
entre	440	164	463	174	595	842	5
la	466	164	474	174	595	842	5
cuenca	477	164	509	174	595	842	5
poco	85	182	107	191	595	842	5
profunda	109	182	149	191	595	842	5
de	152	182	163	191	595	842	5
Stolpe-Bank	166	182	220	191	595	842	5
y	223	182	228	191	595	842	5
la	230	182	238	191	595	842	5
isla	241	182	256	191	595	842	5
danesa	259	182	292	191	595	842	5
de	294	182	305	191	595	842	5
Bornholm	308	182	351	191	595	842	5
(Figura	354	182	385	191	595	842	5
2)	388	182	397	191	595	842	5
(3)	400	179	408	185	595	842	5
.	408	182	411	191	595	842	5
El	120	199	129	208	595	842	5
Gustloff	134	199	168	208	595	842	5
se	173	199	183	208	595	842	5
hundió	187	199	217	208	595	842	5
en	222	199	233	208	595	842	5
menos	237	199	267	208	595	842	5
de	271	199	282	208	595	842	5
50	287	199	298	208	595	842	5
minutos,	302	199	340	208	595	842	5
llevándose	344	199	392	208	595	842	5
con	396	199	412	208	595	842	5
él	417	199	424	208	595	842	5
a	429	199	434	208	595	842	5
9.343	439	199	464	208	595	842	5
hombres,	468	199	510	208	595	842	5
mujeres	85	216	121	226	595	842	5
y	126	216	131	226	595	842	5
niños;	136	216	163	226	595	842	5
un	169	216	180	226	595	842	5
total	185	216	204	226	595	842	5
de	210	216	221	226	595	842	5
1.100-1.200	226	216	280	226	595	842	5
personas	285	216	326	226	595	842	5
pudieron	331	216	370	226	595	842	5
ser	376	216	390	226	595	842	5
rescatadas	395	216	444	226	595	842	5
con	449	216	466	226	595	842	5
vida	471	216	490	226	595	842	5
por	495	216	510	226	595	842	5
buques	85	233	118	243	595	842	5
alemanes	121	233	165	243	595	842	5
que	168	233	185	243	595	842	5
se	188	233	199	243	595	842	5
encontraban	202	233	258	243	595	842	5
en	261	233	272	243	595	842	5
las	276	233	289	243	595	842	5
cercanías	293	233	336	243	595	842	5
en	339	233	350	243	595	842	5
misiones	354	233	394	243	595	842	5
de	397	233	408	243	595	842	5
evacuación	412	233	463	243	595	842	5
o	466	233	472	243	595	842	5
escolta.	475	233	510	243	595	842	5
El	85	251	94	260	595	842	5
mar	97	251	114	260	595	842	5
estaba	117	251	147	260	595	842	5
cubierto	149	251	185	260	595	842	5
de	188	251	199	260	595	842	5
cadáveres	202	251	248	260	595	842	5
con	251	251	267	260	595	842	5
salvavidas.	269	251	319	260	595	842	5
En	321	251	334	260	595	842	5
el	336	251	344	260	595	842	5
rescate	347	251	380	260	595	842	5
intervinieron	382	251	437	260	595	842	5
(3,4)	440	248	454	254	595	842	5
:	454	251	456	260	595	842	5
·	120	266	125	278	595	842	5
Torpedero	156	269	202	278	595	842	5
T-36:	205	269	228	278	595	842	5
rescató	231	269	263	278	595	842	5
a	266	269	272	278	595	842	5
564	275	269	291	278	595	842	5
personas.	294	269	338	278	595	842	5
·	120	283	125	296	595	842	5
Torpedero	156	286	202	296	595	842	5
Löwe:	205	286	232	296	595	842	5
rescató	234	286	267	296	595	842	5
a	270	286	275	296	595	842	5
472.	278	286	297	296	595	842	5
·	120	302	125	314	595	842	5
Dragaminas	156	305	210	314	595	842	5
M	212	305	221	314	595	842	5
387:	224	305	243	314	595	842	5
rescató	246	305	279	314	595	842	5
98	281	305	292	314	595	842	5
personas;	295	305	339	314	595	842	5
el	342	305	350	314	595	842	5
M	352	305	361	314	595	842	5
375	363	305	380	314	595	842	5
a	383	305	388	314	595	842	5
43;	391	305	405	314	595	842	5
el	408	305	416	314	595	842	5
M	418	305	427	314	595	842	5
341	430	305	446	314	595	842	5
a	449	305	455	314	595	842	5
37.	457	305	471	314	595	842	5
·	120	319	125	331	595	842	5
El	156	322	165	331	595	842	5
Göttingen:	168	322	214	331	595	842	5
rescató	216	322	249	331	595	842	5
28	252	322	263	331	595	842	5
personas.	266	322	309	331	595	842	5
·	120	337	125	350	595	842	5
El	156	340	165	350	595	842	5
Torpedofangboot	167	340	243	350	595	842	5
TF	246	340	259	350	595	842	5
19:	261	340	275	350	595	842	5
salvó	278	340	302	350	595	842	5
a	304	340	310	350	595	842	5
7.	312	340	321	350	595	842	5
·	120	355	125	367	595	842	5
El	156	358	165	367	595	842	5
carguero	167	358	207	367	595	842	5
Gotland:	210	358	248	367	595	842	5
2	251	358	256	367	595	842	5
personas.	259	358	302	367	595	842	5
·	120	373	125	385	595	842	5
El	156	376	165	385	595	842	5
Vorpostenboot	167	376	232	385	595	842	5
1703:	235	376	260	385	595	842	5
rescató	263	376	296	385	595	842	5
a	298	376	304	385	595	842	5
un	307	376	318	385	595	842	5
bebé	321	376	343	385	595	842	5
de	346	376	357	385	595	842	5
sólo	359	376	378	385	595	842	5
un	381	376	392	385	595	842	5
año	394	376	411	385	595	842	5
de	414	376	425	385	595	842	5
edad.	428	376	453	385	595	842	5
El	120	393	129	403	595	842	5
suboficial	135	393	177	403	595	842	5
Hoffman	183	393	220	403	595	842	5
fue	226	393	240	403	595	842	5
rescatado	246	393	289	403	595	842	5
con	295	393	311	403	595	842	5
hipotermia	317	393	364	403	595	842	5
por	370	393	384	403	595	842	5
el	390	393	397	403	595	842	5
torpedero	403	393	446	403	595	842	5
T-36	452	393	472	403	595	842	5
(buque	478	393	509	403	595	842	5
escolta	85	410	117	420	595	842	5
del	119	410	133	420	595	842	5
crucero	136	410	169	420	595	842	5
Admiral	172	410	206	420	595	842	5
Hipper	209	410	238	420	595	842	5
que	241	410	257	420	595	842	5
también	260	410	296	420	595	842	5
transportaba	299	410	355	420	595	842	5
refugiados)	357	410	407	420	595	842	5
y	410	410	415	420	595	842	5
pudo	418	410	440	420	595	842	5
ser	443	410	457	420	595	842	5
reanimado.	459	410	510	420	595	842	5
Dicho	85	428	111	437	595	842	5
torpedero	113	428	156	437	595	842	5
huyó	159	428	181	437	595	842	5
esquivando	183	428	235	437	595	842	5
dos	237	428	253	437	595	842	5
torpedos	256	428	295	437	595	842	5
y	298	428	303	437	595	842	5
consiguió	306	428	348	437	595	842	5
arribar	351	428	380	437	595	842	5
a	383	428	388	437	595	842	5
Sassnitz	391	428	429	437	595	842	5
el	432	428	439	437	595	842	5
31	443	428	454	437	595	842	5
de	456	428	468	437	595	842	5
enero	470	428	496	437	595	842	5
de	499	428	510	437	595	842	5
1945,	85	445	110	454	595	842	5
2PM.	113	445	137	454	595	842	5
En	140	445	152	454	595	842	5
aquella	155	445	188	454	595	842	5
operación	191	445	235	454	595	842	5
de	238	445	249	454	595	842	5
evacuación,	252	445	306	454	595	842	5
de	309	445	320	454	595	842	5
los	323	445	336	454	595	842	5
que	339	445	356	454	595	842	5
lograron	359	445	395	454	595	842	5
embarcar	399	445	441	454	595	842	5
murieron	444	445	484	454	595	842	5
entre	487	445	510	454	595	842	5
25.000	85	462	115	471	595	842	5
y	118	462	123	471	595	842	5
30.000,	126	462	159	471	595	842	5
la	162	462	170	471	595	842	5
mayoría	173	462	209	471	595	842	5
en	212	462	223	471	595	842	5
el	226	462	233	471	595	842	5
Gustloff	236	462	271	471	595	842	5
y	274	462	279	471	595	842	5
el	281	462	289	471	595	842	5
Goya.	292	462	319	471	595	842	5
¿De	120	479	139	489	595	842	5
qué	142	479	159	489	595	842	5
murieron	161	479	201	489	595	842	5
quienes	204	479	239	489	595	842	5
iban	242	479	260	489	595	842	5
a	263	479	269	489	595	842	5
bordo	272	479	297	489	595	842	5
del	300	479	313	489	595	842	5
Gustloff?	316	479	356	489	595	842	5
Figura	191	746	222	756	595	842	5
2.	224	746	233	756	595	842	5
Hundimiento	235	746	292	756	595	842	5
del	294	746	307	756	595	842	5
KdF	311	746	329	756	595	842	5
Wilhelm	332	746	367	756	595	842	5
Gustloff	370	746	404	756	595	842	5
558	312	777	329	787	595	842	5
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	6
2529-850X	64	102	103	109	595	842	6
Volumen	34	111	65	119	595	842	6
5	67	111	72	119	595	842	6
Numero	74	111	103	119	595	842	6
5	105	111	109	119	595	842	6
pp	111	111	120	119	595	842	6
554-565	122	111	152	119	595	842	6
MAYO	34	121	57	128	595	842	6
2020	60	121	77	128	595	842	6
DOI:	34	130	50	137	595	842	6
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	6
Navegación	361	102	403	109	595	842	6
e	405	102	410	109	595	842	6
historia	412	102	438	109	595	842	6
de	440	102	449	109	595	842	6
la	451	102	457	109	595	842	6
ciencia:	459	102	486	109	595	842	6
El	489	102	496	109	595	842	6
hundimiento	498	102	541	109	595	842	6
del	544	102	554	109	595	842	6
Gustloff	443	111	470	119	595	842	6
(Derecho	472	111	505	119	595	842	6
de	507	111	516	119	595	842	6
la	518	111	525	119	595	842	6
Guerra)	527	111	554	119	595	842	6
Ignacio	468	121	494	128	595	842	6
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	6
Durante	120	164	156	174	595	842	6
décadas	161	164	199	174	595	842	6
se	204	164	214	174	595	842	6
pensó	219	164	246	174	595	842	6
que	251	164	268	174	595	842	6
la	273	164	281	174	595	842	6
principal	286	164	323	174	595	842	6
y	329	164	334	174	595	842	6
única	339	164	363	174	595	842	6
razón	367	164	392	174	595	842	6
por	397	164	412	174	595	842	6
la	417	164	425	174	595	842	6
que	430	164	446	174	595	842	6
se	451	164	462	174	595	842	6
hundió	467	164	497	174	595	842	6
la	502	164	510	174	595	842	6
embarcación	85	182	142	191	595	842	6
fue	145	182	160	191	595	842	6
el	163	182	171	191	595	842	6
impacto	174	182	209	191	595	842	6
que	213	182	229	191	595	842	6
destrozó	233	182	271	191	595	842	6
el	274	182	282	191	595	842	6
casco.	286	182	314	191	595	842	6
Se	318	182	330	191	595	842	6
pensaba	333	182	372	191	595	842	6
que	375	182	392	191	595	842	6
las	395	182	408	191	595	842	6
explosiones	411	182	464	191	595	842	6
acabaron	468	182	509	191	595	842	6
con	85	199	101	208	595	842	6
la	107	199	115	208	595	842	6
mayoría.	121	199	161	208	595	842	6
Pero	167	199	188	208	595	842	6
muchas	194	199	229	208	595	842	6
personas	235	199	276	208	595	842	6
murieron	283	199	322	208	595	842	6
aplastadas	328	199	377	208	595	842	6
por	383	199	397	208	595	842	6
otros	404	199	426	208	595	842	6
pasajeros,	432	199	478	208	595	842	6
es	484	199	495	208	595	842	6
el	501	199	509	208	595	842	6
problema	85	216	127	226	595	842	6
habitual	131	216	166	226	595	842	6
en	171	216	182	226	595	842	6
avalanchas	186	216	237	226	595	842	6
humanas.	241	216	285	226	595	842	6
Las	289	216	305	226	595	842	6
explosiones	309	216	362	226	595	842	6
no	367	216	378	226	595	842	6
fueron	382	216	411	226	595	842	6
la	415	216	423	226	595	842	6
principal	427	216	465	226	595	842	6
razón	469	216	494	226	595	842	6
de	498	216	509	226	595	842	6
esas	85	233	106	243	595	842	6
muertes	109	233	145	243	595	842	6
de	148	233	160	243	595	842	6
forma	163	233	189	243	595	842	6
directa.	192	233	225	243	595	842	6
La	228	233	239	243	595	842	6
mayoría	242	233	278	243	595	842	6
murió	281	233	306	243	595	842	6
ahogada	310	233	348	243	595	842	6
o	351	233	357	243	595	842	6
por	360	233	374	243	595	842	6
hipotermia.	377	233	427	243	595	842	6
Por	430	233	446	243	595	842	6
otra	449	233	466	243	595	842	6
parte,	469	233	495	243	595	842	6
en	498	233	509	243	595	842	6
los	85	251	98	260	595	842	6
documentos	101	251	155	260	595	842	6
“oficiales”	158	251	201	260	595	842	6
se	204	251	215	260	595	842	6
indica	218	251	244	260	595	842	6
que	247	251	264	260	595	842	6
solo	267	251	285	260	595	842	6
había	288	251	313	260	595	842	6
6.500	316	251	341	260	595	842	6
pasajeros	344	251	388	260	595	842	6
a	391	251	396	260	595	842	6
bordo,	399	251	428	260	595	842	6
cifra	431	251	450	260	595	842	6
simplemente	453	251	510	260	595	842	6
orientativa,	85	268	134	277	595	842	6
pues	138	268	159	277	595	842	6
no	163	268	174	277	595	842	6
se	178	268	189	277	595	842	6
incluye	192	268	224	277	595	842	6
a	228	268	233	277	595	842	6
los	237	268	250	277	595	842	6
muchos	254	268	289	277	595	842	6
civiles	293	268	320	277	595	842	6
que	324	268	340	277	595	842	6
subieron	344	268	383	277	595	842	6
a	386	268	392	277	595	842	6
bordo	396	268	421	277	595	842	6
sin	425	268	438	277	595	842	6
ser	442	268	456	277	595	842	6
registrados	460	268	510	277	595	842	6
(3,5)	85	283	98	289	595	842	6
.	98	285	101	294	595	842	6
Otro	120	302	140	312	595	842	6
factor	144	302	169	312	595	842	6
que	173	302	190	312	595	842	6
contribuyó	194	302	240	312	595	842	6
a	244	302	250	312	595	842	6
la	254	302	261	312	595	842	6
tragedia	265	302	302	312	595	842	6
fue	305	302	320	312	595	842	6
el	324	302	331	312	595	842	6
hecho	335	302	363	312	595	842	6
de	366	302	378	312	595	842	6
que	382	302	398	312	595	842	6
los	402	302	415	312	595	842	6
botes	419	302	444	312	595	842	6
salvavidas	448	302	495	312	595	842	6
no	499	302	510	312	595	842	6
fueron	85	320	113	329	595	842	6
suficientes.	117	320	166	329	595	842	6
Además,	169	320	209	329	595	842	6
a	212	320	218	329	595	842	6
pesar	221	320	246	329	595	842	6
de	249	320	260	329	595	842	6
que	263	320	280	329	595	842	6
se	283	320	294	329	595	842	6
ordenó	297	320	328	329	595	842	6
a	331	320	337	329	595	842	6
la	340	320	348	329	595	842	6
gente	351	320	376	329	595	842	6
que	379	320	395	329	595	842	6
mantuviera	399	320	449	329	595	842	6
sus	452	320	467	329	595	842	6
chalecos	470	320	510	329	595	842	6
puestos	85	337	120	346	595	842	6
en	124	337	135	346	595	842	6
todo	139	337	159	346	595	842	6
momento,	163	337	208	346	595	842	6
muchas	212	337	247	346	595	842	6
personas	251	337	292	346	595	842	6
se	296	337	307	346	595	842	6
los	311	337	324	346	595	842	6
quitaron	328	337	364	346	595	842	6
debido	368	337	399	346	595	842	6
al	403	337	410	346	595	842	6
hacinamiento,	415	337	477	346	595	842	6
lo	481	337	489	346	595	842	6
que	493	337	510	346	595	842	6
contribuyó	85	354	131	364	595	842	6
a	134	354	140	364	595	842	6
la	142	354	150	364	595	842	6
pérdida	153	354	186	364	595	842	6
masiva	189	354	221	364	595	842	6
de	223	354	234	364	595	842	6
vidas	237	354	261	364	595	842	6
durante	263	354	297	364	595	842	6
el	300	354	308	364	595	842	6
hundimiento	310	354	365	364	595	842	6
(6)	368	352	376	358	595	842	6
.	376	354	379	364	595	842	6
Lo	120	371	132	381	595	842	6
cierto	138	371	162	381	595	842	6
es	169	371	179	381	595	842	6
que	185	371	202	381	595	842	6
Petersen	208	371	248	381	595	842	6
pensaba	254	371	293	381	595	842	6
que	299	371	315	381	595	842	6
no	322	371	333	381	595	842	6
habría	339	371	368	381	595	842	6
problemas	374	371	421	381	595	842	6
en	427	371	438	381	595	842	6
su	444	371	454	381	595	842	6
singladura.	461	371	510	381	595	842	6
Además,	85	389	124	398	595	842	6
pensaba,	128	389	169	398	595	842	6
llevaban	173	389	211	398	595	842	6
equipos	214	389	249	398	595	842	6
salvavidas	253	389	300	398	595	842	6
suficientes.	304	389	353	398	595	842	6
Los	357	389	374	398	595	842	6
12	377	389	388	398	595	842	6
botes	392	389	417	398	595	842	6
salvavidas	420	389	467	398	595	842	6
asumían	471	389	509	398	595	842	6
60	85	406	96	415	595	842	6
personas	100	406	141	415	595	842	6
cada	145	406	167	415	595	842	6
uno;	171	406	190	415	595	842	6
16	194	406	205	415	595	842	6
pequeños	209	406	253	415	595	842	6
botes	257	406	282	415	595	842	6
servirían	285	406	324	415	595	842	6
para	328	406	347	415	595	842	6
30	351	406	362	415	595	842	6
personas	366	406	408	415	595	842	6
cada	412	406	433	415	595	842	6
uno;	437	406	456	415	595	842	6
finalmente,	460	406	510	415	595	842	6
había	85	423	110	432	595	842	6
380	115	423	132	432	595	842	6
balsas	137	423	166	432	595	842	6
salvavidas	172	423	219	432	595	842	6
y	224	423	229	432	595	842	6
chalecos	235	423	274	432	595	842	6
para	280	423	300	432	595	842	6
todos.	305	423	332	432	595	842	6
No	338	423	351	432	595	842	6
parecía	356	423	390	432	595	842	6
ver	395	423	409	432	595	842	6
peligro	415	423	445	432	595	842	6
alguno.	450	423	483	432	595	842	6
Para	489	423	510	432	595	842	6
empezar,	85	440	127	450	595	842	6
la	132	440	140	450	595	842	6
temperatura	145	440	199	450	595	842	6
era	204	440	219	450	595	842	6
entonces	224	440	265	450	595	842	6
de	270	440	281	450	595	842	6
unos	286	440	308	450	595	842	6
-15	313	440	328	450	595	842	6
o	333	440	339	450	595	842	6
-16	344	440	358	450	595	842	6
o	359	438	362	444	595	842	6
C	368	440	375	450	595	842	6
y	380	440	385	450	595	842	6
la	391	440	399	450	595	842	6
del	404	440	417	450	595	842	6
agua	423	440	445	450	595	842	6
próxima	450	440	486	450	595	842	6
a	491	440	497	450	595	842	6
la	502	440	510	450	595	842	6
congelación.	85	458	141	467	595	842	6
Incluso	147	458	179	467	595	842	6
si	185	458	192	467	595	842	6
todos	198	458	222	467	595	842	6
los	228	458	241	467	595	842	6
botes	247	458	271	467	595	842	6
y	277	458	282	467	595	842	6
balsas	288	458	317	467	595	842	6
hubieran	323	458	362	467	595	842	6
sido	368	458	387	467	595	842	6
arriados	392	458	429	467	595	842	6
correctamente	434	458	499	467	595	842	6
y	505	458	510	467	595	842	6
ocupados	85	475	128	484	595	842	6
al	132	475	140	484	595	842	6
100%,	144	475	172	484	595	842	6
hubiera	177	475	210	484	595	842	6
habido	214	475	244	484	595	842	6
(como	248	475	276	484	595	842	6
así	280	475	293	484	595	842	6
fue)	297	475	315	484	595	842	6
miles	319	475	342	484	595	842	6
de	346	475	357	484	595	842	6
pasajeros	361	475	404	484	595	842	6
en	408	475	419	484	595	842	6
aguas	423	475	451	484	595	842	6
heladas.	455	475	492	484	595	842	6
De	496	475	510	484	595	842	6
hecho,	85	492	115	502	595	842	6
lo	121	492	129	502	595	842	6
que	135	492	152	502	595	842	6
se	158	492	168	502	595	842	6
supo	175	492	196	502	595	842	6
después	202	492	240	502	595	842	6
fue	246	492	260	502	595	842	6
que	266	492	283	502	595	842	6
dichos	289	492	318	502	595	842	6
botes	324	492	348	502	595	842	6
deberían	354	492	394	502	595	842	6
haberse	400	492	436	502	595	842	6
arriado	442	492	473	502	595	842	6
de	480	492	491	502	595	842	6
los	497	492	510	502	595	842	6
pescantes	85	509	131	519	595	842	6
en	135	509	146	519	595	842	6
cuanto	150	509	180	519	595	842	6
el	184	509	192	519	595	842	6
barco	196	509	221	519	595	842	6
inició	225	509	248	519	595	842	6
su	252	509	263	519	595	842	6
marcha.	267	509	303	519	595	842	6
Parece	308	509	339	519	595	842	6
que	343	509	360	519	595	842	6
Petersen	364	509	404	519	595	842	6
pensó	408	509	435	519	595	842	6
en	439	509	450	519	595	842	6
ello,	455	509	473	519	595	842	6
pero	478	509	498	519	595	842	6
le	502	509	510	519	595	842	6
parecía	85	527	118	536	595	842	6
que	121	527	138	536	595	842	6
era	141	527	155	536	595	842	6
una	158	527	174	536	595	842	6
maniobra	177	527	219	536	595	842	6
que	222	527	238	536	595	842	6
infundiría	241	527	283	536	595	842	6
pánico	285	527	315	536	595	842	6
a	317	527	323	536	595	842	6
los	326	527	338	536	595	842	6
pasajeros.	341	527	387	536	595	842	6
El	390	527	399	536	595	842	6
hecho	402	527	429	536	595	842	6
de	432	527	443	536	595	842	6
pensarlo,	446	527	487	536	595	842	6
pero	490	527	509	536	595	842	6
no	85	544	96	553	595	842	6
hacerlo	100	544	133	553	595	842	6
fue	136	544	150	553	595	842	6
un	154	544	165	553	595	842	6
desastre.	169	544	210	553	595	842	6
De	214	544	227	553	595	842	6
entrada,	230	544	267	553	595	842	6
docenas	271	544	308	553	595	842	6
de	312	544	323	553	595	842	6
personas	327	544	368	553	595	842	6
quedaron	372	544	414	553	595	842	6
sumergidas	418	544	470	553	595	842	6
en	473	544	485	553	595	842	6
esas	488	544	510	553	595	842	6
aguas	85	561	112	570	595	842	6
a	116	561	121	570	595	842	6
unos	125	561	147	570	595	842	6
18-20	150	561	176	570	595	842	6
m	179	561	188	570	595	842	6
de	191	561	202	570	595	842	6
profundidad.	206	561	262	570	595	842	6
En	265	561	278	570	595	842	6
el	281	561	289	570	595	842	6
caos	292	561	314	570	595	842	6
hubo,	317	561	342	570	595	842	6
como	346	561	370	570	595	842	6
siempre,	374	561	412	570	595	842	6
heroísmo	416	561	457	570	595	842	6
y	461	561	466	570	595	842	6
actitudes	470	561	510	570	595	842	6
ruines	85	578	112	588	595	842	6
(3,6)	115	576	128	582	595	842	6
.	128	578	131	588	595	842	6
El	120	595	129	605	595	842	6
Löwe	134	595	158	605	595	842	6
se	162	595	173	605	595	842	6
fue	177	595	191	605	595	842	6
llenando	195	595	233	605	595	842	6
de	237	595	248	605	595	842	6
supervivientes	253	595	317	605	595	842	6
acurrucados	321	595	376	605	595	842	6
y	380	595	385	605	595	842	6
pronto	389	595	418	605	595	842	6
apareció	422	595	460	605	595	842	6
el	465	595	472	605	595	842	6
pesado	477	595	510	605	595	842	6
crucero	85	613	118	622	595	842	6
Admiral	122	613	156	622	595	842	6
Hipper	159	613	188	622	595	842	6
a	192	613	198	622	595	842	6
la	201	613	209	622	595	842	6
vista.	213	613	236	622	595	842	6
Era	240	613	255	622	595	842	6
el	259	613	267	622	595	842	6
buque	270	613	298	622	595	842	6
de	301	613	313	622	595	842	6
guerra	316	613	345	622	595	842	6
alemán	348	613	381	622	595	842	6
más	385	613	404	622	595	842	6
grande	407	613	438	622	595	842	6
en	442	613	453	622	595	842	6
el	456	613	464	622	595	842	6
Báltico,	468	613	501	622	595	842	6
e	504	613	510	622	595	842	6
iba	85	630	98	640	595	842	6
rumbo	103	630	132	640	595	842	6
W	136	630	146	640	595	842	6
con	151	630	167	640	595	842	6
aproximadamente	171	630	251	640	595	842	6
1.500	256	630	281	640	595	842	6
refugiados.	286	630	335	640	595	842	6
Había	340	630	366	640	595	842	6
navegado	371	630	415	640	595	842	6
desde	420	630	447	640	595	842	6
Danzig	452	630	483	640	595	842	6
unas	488	630	510	640	595	842	6
horas	85	647	110	656	595	842	6
más	113	647	132	656	595	842	6
tarde	135	647	158	656	595	842	6
que	162	647	178	656	595	842	6
el	182	647	189	656	595	842	6
Gustloff,	193	647	231	656	595	842	6
pero	234	647	254	656	595	842	6
se	257	647	268	656	595	842	6
estaba	271	647	301	656	595	842	6
moviendo	304	647	348	656	595	842	6
a	351	647	357	656	595	842	6
una	360	647	377	656	595	842	6
velocidad	380	647	422	656	595	842	6
de	426	647	437	656	595	842	6
unos	440	647	462	656	595	842	6
32	465	647	476	656	595	842	6
nudos.	480	647	510	656	595	842	6
Pronto	85	665	115	674	595	842	6
estallaron	119	665	163	674	595	842	6
gritos	168	665	192	674	595	842	6
de	197	665	208	674	595	842	6
júbilo	213	665	237	674	595	842	6
entre	242	665	265	674	595	842	6
los	269	665	282	674	595	842	6
pasajeros	287	665	331	674	595	842	6
que	335	665	352	674	595	842	6
aún	357	665	374	674	595	842	6
se	379	665	389	674	595	842	6
encontraban	394	665	450	674	595	842	6
a	455	665	461	674	595	842	6
bordo	466	665	491	674	595	842	6
del	496	665	509	674	595	842	6
Gustloff.	85	682	122	691	595	842	6
Mirando	128	682	164	691	595	842	6
a	169	682	175	691	595	842	6
través	180	682	208	691	595	842	6
de	213	682	225	691	595	842	6
sus	230	682	246	691	595	842	6
binoculares,	251	682	305	691	595	842	6
el	311	682	319	691	595	842	6
Capitán	324	682	359	691	595	842	6
Henigst	364	682	398	691	595	842	6
hizo	403	682	422	691	595	842	6
un	427	682	439	691	595	842	6
balance	444	682	479	691	595	842	6
de	485	682	496	691	595	842	6
la	502	682	510	691	595	842	6
situación:	85	699	127	708	595	842	6
tres	132	699	149	708	595	842	6
botes	154	699	179	708	595	842	6
salvavidas	184	699	231	708	595	842	6
vacíos	236	699	265	708	595	842	6
todavía	270	699	303	708	595	842	6
colgaban	308	699	348	708	595	842	6
de	354	699	365	708	595	842	6
sus	370	699	386	708	595	842	6
pescantes	391	699	436	708	595	842	6
y	442	699	447	708	595	842	6
había	452	699	477	708	595	842	6
nueve	482	699	510	708	595	842	6
balsas	85	716	114	725	595	842	6
salvavidas	118	716	165	725	595	842	6
vacías.	169	716	201	725	595	842	6
La	205	716	216	725	595	842	6
fatalidad	220	716	258	725	595	842	6
no	262	716	274	725	595	842	6
acabó	278	716	305	725	595	842	6
ahí,	309	716	326	725	595	842	6
el	330	716	338	725	595	842	6
Hipper	343	716	372	725	595	842	6
fue	376	716	390	725	595	842	6
atacado	395	716	430	725	595	842	6
antes	434	716	459	725	595	842	6
de	463	716	474	725	595	842	6
que	478	716	495	725	595	842	6
su	499	716	510	725	595	842	6
Capitán	85	734	120	743	595	842	6
pudiera	124	734	158	743	595	842	6
decidir	163	734	193	743	595	842	6
qué	197	734	214	743	595	842	6
hacer.	219	734	247	743	595	842	6
El	252	734	261	743	595	842	6
torpedo	266	734	300	743	595	842	6
no	305	734	316	743	595	842	6
impactó,	321	734	359	743	595	842	6
pero	364	734	384	743	595	842	6
hizo	389	734	408	743	595	842	6
tomar	412	734	438	743	595	842	6
a	443	734	449	743	595	842	6
Henigst	454	734	487	743	595	842	6
una	493	734	509	743	595	842	6
559	312	777	329	787	595	842	6
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	7
2529-850X	64	102	103	109	595	842	7
Volumen	34	111	65	119	595	842	7
5	67	111	72	119	595	842	7
Numero	74	111	103	119	595	842	7
5	105	111	109	119	595	842	7
pp	111	111	120	119	595	842	7
554-565	122	111	152	119	595	842	7
MAYO	34	121	57	128	595	842	7
2020	60	121	77	128	595	842	7
DOI:	34	130	50	137	595	842	7
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	7
Navegación	361	102	403	109	595	842	7
e	405	102	410	109	595	842	7
historia	412	102	438	109	595	842	7
de	440	102	449	109	595	842	7
la	451	102	457	109	595	842	7
ciencia:	459	102	486	109	595	842	7
El	489	102	496	109	595	842	7
hundimiento	498	102	541	109	595	842	7
del	544	102	554	109	595	842	7
Gustloff	443	111	470	119	595	842	7
(Derecho	472	111	505	119	595	842	7
de	507	111	516	119	595	842	7
la	518	111	525	119	595	842	7
Guerra)	527	111	554	119	595	842	7
Ignacio	468	121	494	128	595	842	7
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	7
decisión	85	164	122	173	595	842	7
que	127	164	143	173	595	842	7
comunicó	149	164	192	173	595	842	7
de	197	164	208	173	595	842	7
inmediato:	213	164	259	173	595	842	7
el	265	164	272	173	595	842	7
riesgo	278	164	305	173	595	842	7
submarino	310	164	357	173	595	842	7
es	362	164	372	173	595	842	7
demasiado	378	164	426	173	595	842	7
grande	432	164	462	173	595	842	7
para	468	164	488	173	595	842	7
que	493	164	510	173	595	842	7
arriesguemos	85	181	145	191	595	842	7
el	152	181	159	191	595	842	7
barco,	166	181	193	191	595	842	7
los	200	181	212	191	595	842	7
pasajeros	219	181	262	191	595	842	7
y	268	181	273	191	595	842	7
la	280	181	288	191	595	842	7
tripulación.	294	181	342	191	595	842	7
Además,	348	181	388	191	595	842	7
nuestro	394	181	427	191	595	842	7
alto	434	181	450	191	595	842	7
francobordo	456	181	509	191	595	842	7
obstaculizaría	85	199	146	208	595	842	7
y	151	199	156	208	595	842	7
retrasaría	161	199	204	208	595	842	7
los	209	199	221	208	595	842	7
intentos	226	199	261	208	595	842	7
de	266	199	277	208	595	842	7
rescate.	282	199	317	208	595	842	7
Dejo	322	199	343	208	595	842	7
las	348	199	360	208	595	842	7
operaciones	365	199	419	208	595	842	7
en	424	199	436	208	595	842	7
sus	440	199	456	208	595	842	7
manos.	461	199	493	208	595	842	7
Le	498	199	509	208	595	842	7
deseo	85	216	112	225	595	842	7
éxito	115	216	137	225	595	842	7
y	140	216	145	225	595	842	7
buena	148	216	176	225	595	842	7
suerte.	179	216	210	225	595	842	7
Henigst.	213	216	250	225	595	842	7
Al	253	216	262	225	595	842	7
ver	265	216	280	225	595	842	7
cómo	283	216	307	225	595	842	7
se	311	216	321	225	595	842	7
alejaba,	324	216	360	225	595	842	7
muchos	363	216	398	225	595	842	7
supervivientes	401	216	465	225	595	842	7
se	468	216	479	225	595	842	7
dieron	482	216	510	225	595	842	7
por	85	233	99	243	595	842	7
rendidos	102	233	141	243	595	842	7
y	143	233	148	243	595	842	7
a	151	233	157	243	595	842	7
su	160	233	170	243	595	842	7
suerte	173	233	200	243	595	842	7
en	203	233	214	243	595	842	7
el	217	233	225	243	595	842	7
agua	228	233	250	243	595	842	7
helada.	253	233	286	243	595	842	7
Murieron	288	233	328	243	595	842	7
(Figura	331	233	362	243	595	842	7
3)	365	233	374	243	595	842	7
(4)	377	231	385	237	595	842	7
.	385	233	388	243	595	842	7
¿Titanic?	85	269	156	284	595	842	7
Ya	120	295	133	305	595	842	7
se	136	295	147	305	595	842	7
sabe	150	295	171	305	595	842	7
que	175	295	191	305	595	842	7
la	195	295	203	305	595	842	7
fama,	206	295	231	305	595	842	7
el	234	295	242	305	595	842	7
cine,	245	295	266	305	595	842	7
etc.,	270	295	289	305	595	842	7
elevan	292	295	321	305	595	842	7
muchos	324	295	360	305	595	842	7
sucesos	363	295	399	305	595	842	7
a	403	295	408	305	595	842	7
categorías	412	295	458	305	595	842	7
de	461	295	472	305	595	842	7
mito.	476	295	498	305	595	842	7
Si	501	295	510	305	595	842	7
preguntáramos	85	313	152	322	595	842	7
en	156	313	167	322	595	842	7
la	170	313	178	322	595	842	7
calle,	182	313	205	322	595	842	7
a	209	313	214	322	595	842	7
los	218	313	231	322	595	842	7
transeúntes	234	313	286	322	595	842	7
de	290	313	301	322	595	842	7
cualquier	304	313	345	322	595	842	7
localidad,	348	313	391	322	595	842	7
acerca	394	313	424	322	595	842	7
de	428	313	439	322	595	842	7
cuál	443	313	461	322	595	842	7
creen	464	313	489	322	595	842	7
que	493	313	509	322	595	842	7
ha	85	330	96	339	595	842	7
sido	102	330	120	339	595	842	7
el	127	330	134	339	595	842	7
mayor	141	330	169	339	595	842	7
desastre	175	330	213	339	595	842	7
marítimo	219	330	258	339	595	842	7
de	264	330	276	339	595	842	7
la	282	330	289	339	595	842	7
historia,	296	330	330	339	595	842	7
un	337	330	348	339	595	842	7
gran	354	330	374	339	595	842	7
porcentaje	380	330	427	339	595	842	7
(próximo	433	330	472	339	595	842	7
a	478	330	484	339	595	842	7
100)	490	330	510	339	595	842	7
apuntarían	85	347	133	356	595	842	7
al	136	347	144	356	595	842	7
Titanic.	147	347	179	356	595	842	7
Las	183	347	199	356	595	842	7
pérdidas	202	347	240	356	595	842	7
humanas	244	347	285	356	595	842	7
de	288	347	299	356	595	842	7
aquel	302	347	327	356	595	842	7
naufragio	330	347	372	356	595	842	7
se	375	347	385	356	595	842	7
estiman	389	347	424	356	595	842	7
en	427	347	438	356	595	842	7
unas	441	347	463	356	595	842	7
1.503.	466	347	494	356	595	842	7
No	497	347	510	356	595	842	7
está	85	365	104	374	595	842	7
mal.	109	365	128	374	595	842	7
Sólo	133	365	153	374	595	842	7
una	158	365	175	374	595	842	7
muerte	180	365	211	374	595	842	7
ya	216	365	227	374	595	842	7
es	232	365	243	374	595	842	7
mucho,	248	365	280	374	595	842	7
1.500	286	365	311	374	595	842	7
es	316	365	327	374	595	842	7
un	332	365	343	374	595	842	7
desastre.	348	365	389	374	595	842	7
Eso	394	365	411	374	595	842	7
ocurrió	416	365	447	374	595	842	7
en	452	365	463	374	595	842	7
un	468	365	480	374	595	842	7
barco	485	365	510	374	595	842	7
británico	85	382	123	391	595	842	7
de	126	382	137	391	595	842	7
lujo	140	382	156	391	595	842	7
en	159	382	170	391	595	842	7
1.912.	173	382	201	391	595	842	7
El	204	382	212	391	595	842	7
desastre	216	382	253	391	595	842	7
del	256	382	270	391	595	842	7
Lusitania,	273	382	316	391	595	842	7
también	319	382	355	391	595	842	7
británico,	358	382	398	391	595	842	7
no	402	382	413	391	595	842	7
llegó	416	382	437	391	595	842	7
a	440	382	445	391	595	842	7
tanto	448	382	471	391	595	842	7
en	474	382	485	391	595	842	7
1915	488	382	510	391	595	842	7
y	85	399	90	408	595	842	7
se	96	399	106	408	595	842	7
quedó	112	399	140	408	595	842	7
en	145	399	157	408	595	842	7
unas	162	399	184	408	595	842	7
1.198	190	399	215	408	595	842	7
pérdidas	220	399	259	408	595	842	7
humanas.	264	399	309	408	595	842	7
Pero	314	399	335	408	595	842	7
en	341	399	352	408	595	842	7
1.945	358	399	383	408	595	842	7
las	389	399	402	408	595	842	7
perdidas	407	399	446	408	595	842	7
humanas	451	399	493	408	595	842	7
en	498	399	510	408	595	842	7
desastres	85	416	128	425	595	842	7
de	131	416	142	425	595	842	7
buques	145	416	178	425	595	842	7
alemanes	180	416	224	425	595	842	7
fue	226	416	241	425	595	842	7
la	243	416	251	425	595	842	7
siguiente	254	416	294	425	595	842	7
(cifras	297	416	324	425	595	842	7
aproximadas)	326	416	387	425	595	842	7
(4)	390	414	398	420	595	842	7
:	398	416	401	425	595	842	7
·	120	431	125	443	595	842	7
Thielbek:	156	434	196	443	595	842	7
2.800.	199	434	227	443	595	842	7
·	120	449	125	461	595	842	7
General	156	452	191	461	595	842	7
Steuben:	194	452	234	461	595	842	7
3.500.	237	452	265	461	595	842	7
·	120	467	125	479	595	842	7
Cap	156	470	174	479	595	842	7
Arcona:	177	470	211	479	595	842	7
4.500.	214	470	242	479	595	842	7
·	120	485	125	497	595	842	7
Wilhem	156	488	189	497	595	842	7
Gustloff:	193	488	230	497	595	842	7
la	234	488	242	497	595	842	7
cifra	245	488	264	497	595	842	7
oficial	268	488	293	497	595	842	7
de	297	488	308	497	595	842	7
pérdidas	312	488	350	497	595	842	7
fue	354	488	368	497	595	842	7
5.348.	372	488	399	497	595	842	7
Sin	403	488	418	497	595	842	7
embargo,	421	488	463	497	595	842	7
puede	467	488	495	497	595	842	7
no	499	488	510	497	595	842	7
ser	85	505	99	514	595	842	7
cierta	102	505	127	514	595	842	7
por	131	505	145	514	595	842	7
cuanto	149	505	179	514	595	842	7
se	183	505	193	514	595	842	7
sabe	197	505	219	514	595	842	7
que	222	505	239	514	595	842	7
muchos	243	505	278	514	595	842	7
pasajeros	282	505	325	514	595	842	7
no	329	505	340	514	595	842	7
fueron	344	505	372	514	595	842	7
contabilizados-identificados	376	505	498	514	595	842	7
al	502	505	510	514	595	842	7
subir	85	522	107	532	595	842	7
a	109	522	115	532	595	842	7
bordo;	118	522	146	532	595	842	7
así,	149	522	165	532	595	842	7
se	168	522	178	532	595	842	7
habla,	181	522	208	532	595	842	7
sin	211	522	224	532	595	842	7
seguridad,	227	522	273	532	595	842	7
de	276	522	287	532	595	842	7
que	290	522	307	532	595	842	7
el	310	522	317	532	595	842	7
desastre	320	522	358	532	595	842	7
pudo	361	522	383	532	595	842	7
ascender	386	522	427	532	595	842	7
a	430	522	435	532	595	842	7
8.000	438	522	463	532	595	842	7
pérdidas.	466	522	507	532	595	842	7
·	120	537	125	550	595	842	7
Goya:	156	540	183	550	595	842	7
sin	186	540	199	550	595	842	7
duda	203	540	225	550	595	842	7
la	229	540	237	550	595	842	7
mayor	240	540	268	550	595	842	7
catástrofe	272	540	316	550	595	842	7
documentada	320	540	380	550	595	842	7
en	384	540	395	550	595	842	7
la	399	540	406	550	595	842	7
historia	410	540	442	550	595	842	7
naval	446	540	470	550	595	842	7
hasta	474	540	498	550	595	842	7
la	502	540	510	550	595	842	7
fecha,	85	557	112	567	595	842	7
estimándose	115	557	172	567	595	842	7
en	174	557	185	567	595	842	7
unas	188	557	210	567	595	842	7
6.000	212	557	237	567	595	842	7
las	240	557	253	567	595	842	7
pérdidas	256	557	294	567	595	842	7
confirmadas	297	557	351	567	595	842	7
oficialmente.	354	557	410	567	595	842	7
En	120	575	133	584	595	842	7
el	136	575	144	584	595	842	7
caso	148	575	169	584	595	842	7
del	172	575	186	584	595	842	7
Goya	190	575	214	584	595	842	7
cabe	217	575	239	584	595	842	7
recordar	243	575	280	584	595	842	7
que	283	575	300	584	595	842	7
fue	304	575	318	584	595	842	7
hundido,	321	575	360	584	595	842	7
lleno	363	575	385	584	595	842	7
de	388	575	399	584	595	842	7
refugiados,	403	575	452	584	595	842	7
en	456	575	467	584	595	842	7
la	471	575	479	584	595	842	7
noche	482	575	510	584	595	842	7
del	85	592	98	601	595	842	7
16	104	592	115	601	595	842	7
de	120	592	132	601	595	842	7
abril	137	592	156	601	595	842	7
de	161	592	172	601	595	842	7
1945.	178	592	203	601	595	842	7
Fue	208	592	225	601	595	842	7
un	231	592	242	601	595	842	7
submarino	247	592	294	601	595	842	7
soviético	299	592	338	601	595	842	7
L-3,	343	592	360	601	595	842	7
al	366	592	374	601	595	842	7
mando	379	592	410	601	595	842	7
del	415	592	428	601	595	842	7
Capitán	434	592	468	601	595	842	7
Vladimir	474	592	510	601	595	842	7
Konovalov,	85	609	135	618	595	842	7
el	138	609	145	618	595	842	7
que	148	609	165	618	595	842	7
lo	168	609	176	618	595	842	7
localizó	178	609	212	618	595	842	7
y	215	609	220	618	595	842	7
disparó	223	609	255	618	595	842	7
dos	258	609	274	618	595	842	7
torpedos,	277	609	319	618	595	842	7
hundiendo	322	609	369	618	595	842	7
al	371	609	379	618	595	842	7
Goya	383	609	407	618	595	842	7
en	409	609	421	618	595	842	7
unos	423	609	445	618	595	842	7
siete	448	609	469	618	595	842	7
minutos.	472	609	510	618	595	842	7
No	85	626	98	636	595	842	7
hubo	102	626	124	636	595	842	7
ocasión	127	626	162	636	595	842	7
ni	166	626	174	636	595	842	7
de	177	626	189	636	595	842	7
lanzar	192	626	220	636	595	842	7
los	223	626	236	636	595	842	7
botes	240	626	264	636	595	842	7
salvavidas	268	626	315	636	595	842	7
(de	319	626	333	636	595	842	7
por	337	626	351	636	595	842	7
sí	355	626	363	636	595	842	7
insuficientes).	367	626	428	636	595	842	7
El	432	626	441	636	595	842	7
Goya	445	626	469	636	595	842	7
quedó	473	626	501	636	595	842	7
a	504	626	510	636	595	842	7
unos	85	644	107	653	595	842	7
78	109	644	120	653	595	842	7
m.	123	644	134	653	595	842	7
de	137	644	149	653	595	842	7
profundidad	151	644	204	653	595	842	7
en	207	644	218	653	595	842	7
el	221	644	228	653	595	842	7
mar	231	644	248	653	595	842	7
Báltico,	251	644	284	653	595	842	7
sólo	287	644	305	653	595	842	7
sobrevivieron	308	644	367	653	595	842	7
165	370	644	386	653	595	842	7
personas	389	644	430	653	595	842	7
560	312	777	329	787	595	842	7
(3,4)	433	641	447	647	595	842	7
.	447	644	450	653	595	842	7
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	8
2529-850X	64	102	103	109	595	842	8
Volumen	34	111	65	119	595	842	8
5	67	111	72	119	595	842	8
Numero	74	111	103	119	595	842	8
5	105	111	109	119	595	842	8
pp	111	111	120	119	595	842	8
554-565	122	111	152	119	595	842	8
MAYO	34	121	57	128	595	842	8
2020	60	121	77	128	595	842	8
DOI:	34	130	50	137	595	842	8
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	8
Navegación	361	102	403	109	595	842	8
e	405	102	410	109	595	842	8
historia	412	102	438	109	595	842	8
de	440	102	449	109	595	842	8
la	451	102	457	109	595	842	8
ciencia:	459	102	486	109	595	842	8
El	489	102	496	109	595	842	8
hundimiento	498	102	541	109	595	842	8
del	544	102	554	109	595	842	8
Gustloff	443	111	470	119	595	842	8
(Derecho	472	111	505	119	595	842	8
de	507	111	516	119	595	842	8
la	518	111	525	119	595	842	8
Guerra)	527	111	554	119	595	842	8
Ignacio	468	121	494	128	595	842	8
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	8
Figura	233	413	264	423	595	842	8
3.	267	413	275	423	595	842	8
Restos	278	413	309	423	595	842	8
del	311	413	325	423	595	842	8
Gustloff	327	413	362	423	595	842	8
Apuntes	85	443	149	458	595	842	8
psicológicos	153	443	251	458	595	842	8
a	256	443	265	458	595	842	8
propósito	269	443	342	458	595	842	8
del	347	443	370	458	595	842	8
Gustloff	375	443	436	458	595	842	8
Un	120	470	133	479	595	842	8
primer	136	470	165	479	595	842	8
recuerdo	168	470	208	479	595	842	8
merece	211	470	244	479	595	842	8
el	248	470	255	479	595	842	8
ejecutor	259	470	294	479	595	842	8
de	298	470	309	479	595	842	8
la	312	470	320	479	595	842	8
acción	323	470	352	479	595	842	8
bélica,	356	470	384	479	595	842	8
Aleksander	388	470	437	479	595	842	8
Marinesko,	441	470	489	479	595	842	8
que	493	470	509	479	595	842	8
diez	85	487	103	496	595	842	8
días	106	487	125	496	595	842	8
después	128	487	166	496	595	842	8
hundió	169	487	199	496	595	842	8
el	202	487	210	496	595	842	8
General	213	487	249	496	595	842	8
von	252	487	268	496	595	842	8
Steuben	271	487	308	496	595	842	8
(barco	312	487	340	496	595	842	8
de	343	487	354	496	595	842	8
pasajeros	357	487	401	496	595	842	8
de	404	487	415	496	595	842	8
lujo	418	487	434	496	595	842	8
que	437	487	453	496	595	842	8
en	456	487	467	496	595	842	8
1939	470	487	493	496	595	842	8
fue	496	487	510	496	595	842	8
confiscado	85	504	133	513	595	842	8
por	137	504	152	513	595	842	8
la	157	504	165	513	595	842	8
Kriegsmarine	169	504	229	513	595	842	8
y	233	504	238	513	595	842	8
reconvertido	243	504	299	513	595	842	8
en	303	504	314	513	595	842	8
buque	319	504	347	513	595	842	8
de	352	504	363	513	595	842	8
transporte	368	504	413	513	595	842	8
de	418	504	429	513	595	842	8
tropas	434	504	462	513	595	842	8
para	466	504	486	513	595	842	8
la	491	504	499	513	595	842	8
II	504	504	509	513	595	842	8
Guerra	85	521	116	531	595	842	8
Mundial)	121	521	159	531	595	842	8
con	164	521	180	531	595	842	8
un	185	521	196	531	595	842	8
total	201	521	220	531	595	842	8
de	225	521	236	531	595	842	8
4.500	240	521	266	531	595	842	8
víctimas.	270	521	310	531	595	842	8
El	315	521	323	531	595	842	8
soviético	328	521	367	531	595	842	8
era	372	521	387	531	595	842	8
un	391	521	402	531	595	842	8
depredador	407	521	458	531	595	842	8
marino	463	521	494	531	595	842	8
de	498	521	509	531	595	842	8
primera.	85	539	122	548	595	842	8
Ante	126	539	146	548	595	842	8
la	150	539	158	548	595	842	8
falta	161	539	181	548	595	842	8
de	184	539	195	548	595	842	8
apariencia	199	539	245	548	595	842	8
de	249	539	260	548	595	842	8
buque	264	539	292	548	595	842	8
hospital	295	539	330	548	595	842	8
o	334	539	339	548	595	842	8
de	343	539	354	548	595	842	8
transportar	358	539	406	548	595	842	8
refugiados,	410	539	459	548	595	842	8
Marinesko	463	539	509	548	595	842	8
alegaba	85	556	121	565	595	842	8
que	125	556	142	565	595	842	8
sus	146	556	162	565	595	842	8
tácticas	167	556	201	565	595	842	8
de	206	556	217	565	595	842	8
torpedeamiento	221	556	291	565	595	842	8
eran	295	556	315	565	595	842	8
los	320	556	333	565	595	842	8
estándares	337	556	387	565	595	842	8
a	391	556	397	565	595	842	8
seguir	402	556	429	565	595	842	8
por	433	556	448	565	595	842	8
la	453	556	461	565	595	842	8
Academia	465	556	510	565	595	842	8
Naval	85	573	111	583	595	842	8
Soviética.	114	573	158	583	595	842	8
Sin	161	573	176	583	595	842	8
embargo,	180	573	222	583	595	842	8
no	226	573	237	583	595	842	8
estaría	240	573	271	583	595	842	8
tan	275	573	289	583	595	842	8
clara	292	573	314	583	595	842	8
la	318	573	326	583	595	842	8
cosa	329	573	350	583	595	842	8
cuando	354	573	387	583	595	842	8
el	390	573	398	583	595	842	8
Alto	402	573	420	583	595	842	8
Mando	424	573	454	583	595	842	8
Naval	458	573	483	583	595	842	8
de	487	573	498	583	595	842	8
la	502	573	510	583	595	842	8
Unión	85	590	111	600	595	842	8
Soviética	115	590	156	600	595	842	8
se	160	590	171	600	595	842	8
negó	175	590	197	600	595	842	8
a	201	590	207	600	595	842	8
reconocer	211	590	256	600	595	842	8
a	260	590	266	600	595	842	8
Marinesko	270	590	316	600	595	842	8
como	320	590	345	600	595	842	8
merecedor	349	590	397	600	595	842	8
al	401	590	409	600	595	842	8
título	414	590	435	600	595	842	8
de	440	590	451	600	595	842	8
Héroe	455	590	482	600	595	842	8
de	486	590	497	600	595	842	8
la	502	590	510	600	595	842	8
Unión	85	608	111	617	595	842	8
Soviética.	114	608	158	617	595	842	8
Se	161	608	173	617	595	842	8
le	177	608	184	617	595	842	8
calificó	188	608	218	617	595	842	8
como	221	608	246	617	595	842	8
“no	249	608	263	617	595	842	8
compatible	267	608	315	617	595	842	8
con	319	608	335	617	595	842	8
el	338	608	346	617	595	842	8
perfil	349	608	370	617	595	842	8
de	374	608	385	617	595	842	8
héroe”	388	608	417	617	595	842	8
y	420	608	425	617	595	842	8
se	429	608	439	617	595	842	8
alegaron	442	608	481	617	595	842	8
en	485	608	496	617	595	842	8
su	499	608	509	617	595	842	8
contra	85	625	113	634	595	842	8
el	116	625	123	634	595	842	8
“alcoholismo,	126	625	185	634	595	842	8
las	188	625	201	634	595	842	8
violaciones	203	625	253	634	595	842	8
al	255	625	263	634	595	842	8
reglamento	266	625	316	634	595	842	8
y	319	625	324	634	595	842	8
su	326	625	337	634	595	842	8
carácter	339	625	376	634	595	842	8
conflictivo”.	378	625	428	634	595	842	8
Así	431	625	446	634	595	842	8
las	448	625	461	634	595	842	8
cosas,	464	625	492	634	595	842	8
fue	495	625	510	634	595	842	8
destinado	85	642	128	652	595	842	8
a	131	642	137	652	595	842	8
trabajos	140	642	176	652	595	842	8
secundarios	179	642	233	652	595	842	8
en	235	642	247	652	595	842	8
la	250	642	258	652	595	842	8
Armada	261	642	296	652	595	842	8
Soviética	299	642	340	652	595	842	8
(una	343	642	362	652	595	842	8
superintendencia);	366	642	448	652	595	842	8
no	451	642	462	652	595	842	8
acabó	465	642	492	652	595	842	8
ahí	495	642	509	652	595	842	8
su	85	659	95	669	595	842	8
desgracia	100	659	143	669	595	842	8
militar	148	659	175	669	595	842	8
ya	179	659	189	669	595	842	8
que	194	659	210	669	595	842	8
poco	215	659	236	669	595	842	8
después	241	659	279	669	595	842	8
fue	283	659	297	669	595	842	8
acusado	301	659	339	669	595	842	8
de	343	659	354	669	595	842	8
dilapidación	359	659	412	669	595	842	8
de	416	659	427	669	595	842	8
bienes,	432	659	464	669	595	842	8
lo	468	659	476	669	595	842	8
que	480	659	497	669	595	842	8
le	501	659	509	669	595	842	8
obligó	85	677	112	686	595	842	8
a	116	677	122	686	595	842	8
presentar	126	677	168	686	595	842	8
su	172	677	183	686	595	842	8
renuncia	187	677	226	686	595	842	8
y	230	677	235	686	595	842	8
pasar	239	677	264	686	595	842	8
dos	269	677	285	686	595	842	8
años	289	677	311	686	595	842	8
recluido	315	677	350	686	595	842	8
en	355	677	366	686	595	842	8
el	370	677	378	686	595	842	8
campo	382	677	412	686	595	842	8
de	416	677	428	686	595	842	8
concentración	432	677	494	686	595	842	8
de	498	677	510	686	595	842	8
Kolyma.	85	694	121	703	595	842	8
Acabada	124	694	164	703	595	842	8
de	167	694	178	703	595	842	8
cumplir	182	694	214	703	595	842	8
su	217	694	227	703	595	842	8
sanción,	231	694	268	703	595	842	8
Marinesko	271	694	317	703	595	842	8
era	320	694	335	703	595	842	8
un	338	694	349	703	595	842	8
hombre	353	694	387	703	595	842	8
absolutamente	390	694	456	703	595	842	8
arruinado	459	694	501	703	595	842	8
e	504	694	510	703	595	842	8
indigente,	85	711	128	720	595	842	8
falleciendo	131	711	179	720	595	842	8
de	182	711	193	720	595	842	8
úlcera	196	711	223	720	595	842	8
en	226	711	238	720	595	842	8
Leningrado.	241	711	293	720	595	842	8
Finalmente,	296	711	348	720	595	842	8
en	352	711	363	720	595	842	8
1990,	366	711	391	720	595	842	8
acabó	394	711	421	720	595	842	8
siendo	424	711	453	720	595	842	8
reivindicado	456	711	510	720	595	842	8
como	85	728	110	738	595	842	8
un	112	728	123	738	595	842	8
Héroe	126	728	153	738	595	842	8
de	156	728	167	738	595	842	8
la	170	728	178	738	595	842	8
Unión	181	728	207	738	595	842	8
Soviética.	210	728	253	738	595	842	8
Tiempo	255	728	289	738	595	842	8
y	292	728	297	738	595	842	8
memoria	299	728	338	738	595	842	8
561	312	777	329	787	595	842	8
(3,7)	341	726	355	732	595	842	8
.	354	728	357	738	595	842	8
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	9
2529-850X	64	102	103	109	595	842	9
Volumen	34	111	65	119	595	842	9
5	67	111	72	119	595	842	9
Numero	74	111	103	119	595	842	9
5	105	111	109	119	595	842	9
pp	111	111	120	119	595	842	9
554-565	122	111	152	119	595	842	9
MAYO	34	121	57	128	595	842	9
2020	60	121	77	128	595	842	9
DOI:	34	130	50	137	595	842	9
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	9
Navegación	361	102	403	109	595	842	9
e	405	102	410	109	595	842	9
historia	412	102	438	109	595	842	9
de	440	102	449	109	595	842	9
la	451	102	457	109	595	842	9
ciencia:	459	102	486	109	595	842	9
El	489	102	496	109	595	842	9
hundimiento	498	102	541	109	595	842	9
del	544	102	554	109	595	842	9
Gustloff	443	111	470	119	595	842	9
(Derecho	472	111	505	119	595	842	9
de	507	111	516	119	595	842	9
la	518	111	525	119	595	842	9
Guerra)	527	111	554	119	595	842	9
Ignacio	468	121	494	128	595	842	9
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	9
Para	120	164	142	173	595	842	9
conocer	145	164	180	173	595	842	9
cómo	184	164	209	173	595	842	9
se	212	164	222	173	595	842	9
recuerda	225	164	265	173	595	842	9
la	268	164	276	173	595	842	9
tragedia	280	164	316	173	595	842	9
del	319	164	332	173	595	842	9
Gustloff	336	164	371	173	595	842	9
hay	374	164	390	173	595	842	9
que	393	164	410	173	595	842	9
pensar	413	164	444	173	595	842	9
en	447	164	459	173	595	842	9
una	462	164	479	173	595	842	9
suerte	482	164	510	173	595	842	9
de	85	182	96	191	595	842	9
“competición	99	182	156	191	595	842	9
de	160	182	171	191	595	842	9
discursos”.	174	182	222	191	595	842	9
Por	226	182	241	191	595	842	9
otro	245	182	262	191	595	842	9
lado,	265	182	287	191	595	842	9
la	290	182	298	191	595	842	9
tragedia	302	182	338	191	595	842	9
quedó	341	182	369	191	595	842	9
plasmada	372	182	416	191	595	842	9
por	419	182	433	191	595	842	9
el	437	182	445	191	595	842	9
Premio	448	182	480	191	595	842	9
Nobel	483	182	509	191	595	842	9
Günter	85	199	116	208	595	842	9
Grass	120	199	147	208	595	842	9
en	151	199	163	208	595	842	9
su	167	199	178	208	595	842	9
obra	182	199	202	208	595	842	9
Im	207	199	218	208	595	842	9
Krebsgang,	223	199	274	208	595	842	9
en	279	199	290	208	595	842	9
español,	295	199	332	208	595	842	9
A	337	199	344	208	595	842	9
paso	349	199	370	208	595	842	9
de	375	199	386	208	595	842	9
cangrejo.	391	199	432	208	595	842	9
Al	437	199	445	208	595	842	9
igual	450	199	471	208	595	842	9
que	476	199	493	208	595	842	9
los	497	199	510	208	595	842	9
cangrejos	85	216	128	226	595	842	9
deben	134	216	161	226	595	842	9
“moverse	167	216	209	226	595	842	9
hacia	214	216	238	226	595	842	9
atrás	244	216	266	226	595	842	9
para	271	216	291	226	595	842	9
avanzar”,	297	216	338	226	595	842	9
Grass	344	216	371	226	595	842	9
se	376	216	386	226	595	842	9
refiere	392	216	420	226	595	842	9
con	426	216	442	226	595	842	9
su	448	216	458	226	595	842	9
título	464	216	486	226	595	842	9
a	491	216	497	226	595	842	9
la	502	216	510	226	595	842	9
necesidad	85	233	130	243	595	842	9
de	134	233	145	243	595	842	9
recordar	149	233	187	243	595	842	9
eventos	191	233	226	243	595	842	9
del	230	233	243	243	595	842	9
pasado	247	233	280	243	595	842	9
para	284	233	304	243	595	842	9
avanzar	308	233	343	243	595	842	9
en	347	233	359	243	595	842	9
el	363	233	370	243	595	842	9
entendimiento	375	233	437	243	595	842	9
de	441	233	452	243	595	842	9
los	456	233	469	243	595	842	9
sucesos	473	233	510	243	595	842	9
del	85	251	98	260	595	842	9
presente	101	251	140	260	595	842	9
(8)	143	248	151	254	595	842	9
.	151	251	154	260	595	842	9
Como	120	268	147	277	595	842	9
testimonio	154	268	199	277	595	842	9
del	205	268	218	277	595	842	9
dolor	225	268	247	277	595	842	9
causado,	253	268	293	277	595	842	9
con	300	268	316	277	595	842	9
precisión,	322	268	365	277	595	842	9
con	371	268	387	277	595	842	9
un	393	268	404	277	595	842	9
desgarro	410	268	450	277	595	842	9
tremendo	456	268	499	277	595	842	9
y	505	268	510	277	595	842	9
desolador,	85	285	131	294	595	842	9
Grass	137	285	164	294	595	842	9
cuenta	170	285	200	294	595	842	9
los	205	285	218	294	595	842	9
destinos	224	285	261	294	595	842	9
de	267	285	278	294	595	842	9
los	284	285	297	294	595	842	9
tripulantes	302	285	349	294	595	842	9
del	354	285	367	294	595	842	9
barco	373	285	398	294	595	842	9
hundido,	404	285	442	294	595	842	9
que	448	285	465	294	595	842	9
parecían	470	285	509	294	595	842	9
escritos	85	302	119	312	595	842	9
de	123	302	134	312	595	842	9
antemano.	138	302	186	312	595	842	9
Todos	189	302	217	312	595	842	9
ellos	221	302	242	312	595	842	9
fueron	245	302	274	312	595	842	9
víctimas	278	302	314	312	595	842	9
de	318	302	329	312	595	842	9
la	333	302	341	312	595	842	9
locura	345	302	372	312	595	842	9
nazi,	376	302	397	312	595	842	9
arrastradas	401	302	451	312	595	842	9
al	455	302	463	312	595	842	9
fondo	467	302	492	312	595	842	9
del	496	302	509	312	595	842	9
mar	85	320	102	329	595	842	9
por	107	320	121	329	595	842	9
una	126	320	143	329	595	842	9
vorágine	148	320	186	329	595	842	9
en	191	320	202	329	595	842	9
la	207	320	214	329	595	842	9
que	219	320	236	329	595	842	9
el	240	320	248	329	595	842	9
capitán	253	320	285	329	595	842	9
soviético	290	320	329	329	595	842	9
tuvo	334	320	353	329	595	842	9
un	357	320	368	329	595	842	9
mero	373	320	396	329	595	842	9
papel	401	320	425	329	595	842	9
instrumental.	430	320	487	329	595	842	9
Hay	492	320	510	329	595	842	9
partes	85	337	113	346	595	842	9
de	116	337	127	346	595	842	9
la	130	337	138	346	595	842	9
novela	141	337	170	346	595	842	9
dedicadas	173	337	219	346	595	842	9
a	222	337	227	346	595	842	9
ellos,	230	337	254	346	595	842	9
a	257	337	262	346	595	842	9
los	265	337	278	346	595	842	9
marinos,	281	337	320	346	595	842	9
fotografiados	322	337	380	346	595	842	9
en	383	337	395	346	595	842	9
tiempos	398	337	433	346	595	842	9
mejores,	435	337	474	346	595	842	9
cuando	477	337	510	346	595	842	9
ya	85	354	96	364	595	842	9
estaba	100	354	130	364	595	842	9
escrito	134	354	164	364	595	842	9
en	168	354	179	364	595	842	9
su	183	354	194	364	595	842	9
futuro	198	354	224	364	595	842	9
que	228	354	245	364	595	842	9
no	249	354	260	364	595	842	9
verían	265	354	293	364	595	842	9
nacer	297	354	322	364	595	842	9
otro	327	354	344	364	595	842	9
año;	348	354	367	364	595	842	9
también	372	354	408	364	595	842	9
a	412	354	417	364	595	842	9
los	422	354	435	364	595	842	9
refugiados,	439	354	488	364	595	842	9
que	493	354	509	364	595	842	9
huyendo	85	371	123	381	595	842	9
de	126	371	137	381	595	842	9
la	141	371	149	381	595	842	9
guerra	152	371	181	381	595	842	9
estaban	184	371	220	381	595	842	9
subiendo	223	371	264	381	595	842	9
a	267	371	272	381	595	842	9
su	276	371	286	381	595	842	9
ataúd;	290	371	317	381	595	842	9
a	321	371	326	381	595	842	9
las	330	371	343	381	595	842	9
auxiliares	346	371	388	381	595	842	9
y	391	371	396	381	595	842	9
enfermeras	400	371	450	381	595	842	9
de	453	371	465	381	595	842	9
la	468	371	476	381	595	842	9
marina	479	371	510	381	595	842	9
que	85	389	102	398	595	842	9
tuvieron	105	389	141	398	595	842	9
la	144	389	152	398	595	842	9
desgracia	155	389	198	398	595	842	9
de	202	389	213	398	595	842	9
estar	216	389	238	398	595	842	9
en	241	389	252	398	595	842	9
el	256	389	264	398	595	842	9
lugar	267	389	289	398	595	842	9
exacto	293	389	323	398	595	842	9
donde	326	389	353	398	595	842	9
impactó	356	389	392	398	595	842	9
el	395	389	403	398	595	842	9
segundo	406	389	444	398	595	842	9
torpedo;	448	389	484	398	595	842	9
a	488	389	493	398	595	842	9
los	496	389	510	398	595	842	9
niños,	85	406	111	415	595	842	9
a	116	406	122	415	595	842	9
los	127	406	140	415	595	842	9
perplejos	144	406	185	415	595	842	9
destinatarios,	189	406	249	415	595	842	9
en	253	406	265	415	595	842	9
resumen,	269	406	311	415	595	842	9
del	316	406	329	415	595	842	9
golpe	334	406	358	415	595	842	9
arbitrario	363	406	402	415	595	842	9
del	407	406	420	415	595	842	9
destino	425	406	457	415	595	842	9
(Figura	462	406	493	415	595	842	9
4).	498	406	510	415	595	842	9
instantáneas	85	423	142	432	595	842	9
con	145	423	161	432	595	842	9
las	165	423	177	432	595	842	9
que	181	423	198	432	595	842	9
Grass	201	423	228	432	595	842	9
describe	231	423	269	432	595	842	9
el	273	423	280	432	595	842	9
triste	284	423	306	432	595	842	9
final	309	423	328	432	595	842	9
de	331	423	342	432	595	842	9
los	346	423	359	432	595	842	9
inocentes	362	423	405	432	595	842	9
son	408	423	424	432	595	842	9
un	428	423	439	432	595	842	9
homenaje	442	423	486	432	595	842	9
a	490	423	496	432	595	842	9
su	499	423	510	432	595	842	9
memoria,	85	440	127	450	595	842	9
que	131	440	148	450	595	842	9
el	152	440	160	450	595	842	9
momento	164	440	206	450	595	842	9
de	210	440	221	450	595	842	9
la	225	440	233	450	595	842	9
publicación	237	440	287	450	595	842	9
del	291	440	305	450	595	842	9
libro	309	440	328	450	595	842	9
convirtió	332	440	369	450	595	842	9
además	374	440	409	450	595	842	9
en	413	440	424	450	595	842	9
un	429	440	440	450	595	842	9
homenaje	444	440	488	450	595	842	9
a	492	440	498	450	595	842	9
la	502	440	510	450	595	842	9
memoria	85	458	124	467	595	842	9
de	127	458	138	467	595	842	9
todas	141	458	166	467	595	842	9
las	169	458	182	467	595	842	9
víctimas	184	458	221	467	595	842	9
desarmadas	224	458	280	467	595	842	9
de	282	458	294	467	595	842	9
todas	297	458	321	467	595	842	9
las	324	458	337	467	595	842	9
guerras	340	458	374	467	595	842	9
insensatas.	377	458	428	467	595	842	9
La	431	458	442	467	595	842	9
obra	445	458	465	467	595	842	9
de	468	458	479	467	595	842	9
Grass	482	458	510	467	595	842	9
no	85	475	96	484	595	842	9
es	99	475	109	484	595	842	9
lo	112	475	120	484	595	842	9
que	123	475	139	484	595	842	9
suele	142	475	166	484	595	842	9
decirse	169	475	201	484	595	842	9
un	204	475	215	484	595	842	9
libro	218	475	237	484	595	842	9
imprescindible,	239	475	306	484	595	842	9
pero	309	475	329	484	595	842	9
sí	332	475	339	484	595	842	9
es	342	475	353	484	595	842	9
un	355	475	366	484	595	842	9
libro	369	475	388	484	595	842	9
valioso,	391	475	425	484	595	842	9
testimonial	428	475	475	484	595	842	9
(8,9)	479	472	492	478	595	842	9
.	492	475	495	484	595	842	9
Lo	120	492	132	502	595	842	9
cierto	134	492	159	502	595	842	9
es,	162	492	175	502	595	842	9
como	178	492	203	502	595	842	9
se	205	492	216	502	595	842	9
ha	219	492	230	502	595	842	9
señalado,	232	492	276	502	595	842	9
que	279	492	295	502	595	842	9
las	298	492	311	502	595	842	9
cifras	314	492	338	502	595	842	9
de	341	492	352	502	595	842	9
muertos	354	492	391	502	595	842	9
no	393	492	404	502	595	842	9
se	407	492	418	502	595	842	9
han	421	492	437	502	595	842	9
establecido	440	492	491	502	595	842	9
con	494	492	510	502	595	842	9
claridad.	85	509	123	519	595	842	9
En	126	509	138	519	595	842	9
pleno	142	509	166	519	595	842	9
éxodo,	170	509	199	519	595	842	9
el	203	509	211	519	595	842	9
gigante	214	509	247	519	595	842	9
barco	250	509	275	519	595	842	9
alemán	279	509	311	519	595	842	9
terminó	315	509	348	519	595	842	9
atiborrado:	351	509	399	519	595	842	9
en	402	509	413	519	595	842	9
sus	417	509	432	519	595	842	9
grandes	435	509	472	519	595	842	9
salones	475	509	510	519	595	842	9
se	85	527	95	536	595	842	9
confundían	100	527	150	536	595	842	9
personas	154	527	196	536	595	842	9
de	200	527	211	536	595	842	9
diversa	216	527	249	536	595	842	9
índole;	254	527	284	536	595	842	9
padres	288	527	319	536	595	842	9
que,	323	527	343	536	595	842	9
por	348	527	362	536	595	842	9
la	367	527	375	536	595	842	9
simple	380	527	409	536	595	842	9
multitud,	413	527	451	536	595	842	9
habían	456	527	487	536	595	842	9
sido	491	527	510	536	595	842	9
separados	85	544	132	553	595	842	9
de	136	544	147	553	595	842	9
sus	151	544	166	553	595	842	9
hijos;	170	544	194	553	595	842	9
enamorados	198	544	253	553	595	842	9
que	257	544	274	553	595	842	9
encontrarían	278	544	334	553	595	842	9
una	338	544	355	553	595	842	9
vez	359	544	375	553	595	842	9
más	379	544	398	553	595	842	9
el	402	544	409	553	595	842	9
fin	413	544	424	553	595	842	9
de	428	544	440	553	595	842	9
sus	443	544	459	553	595	842	9
romances;	463	544	509	553	595	842	9
niños	85	561	109	570	595	842	9
que	114	561	130	570	595	842	9
no	135	561	146	570	595	842	9
podrían	152	561	185	570	595	842	9
hacerse	190	561	226	570	595	842	9
a	231	561	237	570	595	842	9
la	241	561	249	570	595	842	9
idea	254	561	273	570	595	842	9
de	278	561	290	570	595	842	9
un	294	561	306	570	595	842	9
mundo	311	561	341	570	595	842	9
mejor;	346	561	374	570	595	842	9
militares	379	561	416	570	595	842	9
confundidos;	421	561	478	570	595	842	9
almas	483	561	510	570	595	842	9
enfermas	85	578	127	588	595	842	9
que	131	578	148	588	595	842	9
ya	152	578	162	588	595	842	9
esperaban	167	578	214	588	595	842	9
otra	218	578	236	588	595	842	9
vida	240	578	259	588	595	842	9
y,	263	578	271	588	595	842	9
sin	275	578	288	588	595	842	9
falta,	292	578	314	588	595	842	9
los	318	578	331	588	595	842	9
centenares	335	578	385	588	595	842	9
de	389	578	400	588	595	842	9
suertudos	405	578	448	588	595	842	9
que	453	578	469	588	595	842	9
también	474	578	510	588	595	842	9
tendrían	85	596	122	605	595	842	9
valor	124	596	147	605	595	842	9
para	149	596	170	605	595	842	9
contar	173	596	200	605	595	842	9
lo	203	596	211	605	595	842	9
que	214	596	231	605	595	842	9
les	234	596	247	605	595	842	9
tocó	250	596	269	605	595	842	9
vivir.	271	596	292	605	595	842	9
No	295	596	308	605	595	842	9
obstante,	311	596	352	605	595	842	9
nadie	355	596	380	605	595	842	9
podría	383	596	411	605	595	842	9
recordar	414	596	451	605	595	842	9
las	454	596	467	605	595	842	9
cosas	470	596	496	605	595	842	9
tal	499	596	509	605	595	842	9
y	85	613	90	622	595	842	9
como	94	613	119	622	595	842	9
fueron.	124	613	155	622	595	842	9
Señalaría	159	613	202	622	595	842	9
Grass:	207	613	236	622	595	842	9
El	241	613	250	622	595	842	9
hundimiento	254	613	309	622	595	842	9
del	314	613	327	622	595	842	9
en	332	613	343	622	595	842	9
otro	347	613	364	622	595	842	9
tiempo	369	613	399	622	595	842	9
popular	404	613	437	622	595	842	9
barco	442	613	467	622	595	842	9
de	471	613	482	622	595	842	9
“A	487	613	497	622	595	842	9
la	502	613	510	622	595	842	9
Fuerza	85	630	116	639	595	842	9
por	121	630	136	639	595	842	9
la	142	630	149	639	595	842	9
Alegría”	155	630	190	639	595	842	9
no	195	630	207	639	595	842	9
se	212	630	223	639	595	842	9
dio	228	630	242	639	595	842	9
a	247	630	253	639	595	842	9
conocer	258	630	294	639	595	842	9
en	299	630	310	639	595	842	9
el	316	630	324	639	595	842	9
Reich.	329	630	358	639	595	842	9
Una	363	630	381	639	595	842	9
noticia	387	630	416	639	595	842	9
así	421	630	435	639	595	842	9
hubiera	440	630	474	639	595	842	9
podido	479	630	509	639	595	842	9
perjudicar	85	647	129	656	595	842	9
el	133	647	140	656	595	842	9
espíritu	144	647	177	656	595	842	9
de	181	647	192	656	595	842	9
la	196	647	204	656	595	842	9
resistencia.	208	647	259	656	595	842	9
Sólo	263	647	283	656	595	842	9
habría	287	647	315	656	595	842	9
rumores.	319	647	359	656	595	842	9
Pero	363	647	384	656	595	842	9
también	388	647	423	656	595	842	9
el	427	647	435	656	595	842	9
mando	439	647	469	656	595	842	9
superior	473	647	509	656	595	842	9
soviético	85	664	124	674	595	842	9
encontró	127	664	166	674	595	842	9
motivos	169	664	203	674	595	842	9
para	206	664	226	674	595	842	9
no	229	664	240	674	595	842	9
dar	243	664	258	674	595	842	9
publicidad,	261	664	308	674	595	842	9
en	311	664	323	674	595	842	9
el	326	664	333	674	595	842	9
informe	336	664	370	674	595	842	9
diario	373	664	397	674	595	842	9
de	400	664	411	674	595	842	9
la	414	664	422	674	595	842	9
flota	425	664	444	674	595	842	9
de	447	664	458	674	595	842	9
la	461	664	469	674	595	842	9
Bandera	472	664	510	674	595	842	9
Roja,	85	682	108	691	595	842	9
al	112	682	120	691	595	842	9
éxito	124	682	145	691	595	842	9
del	149	682	162	691	595	842	9
submarino	166	682	213	691	595	842	9
S-13	217	682	238	691	595	842	9
y	242	682	247	691	595	842	9
de	251	682	262	691	595	842	9
su	266	682	277	691	595	842	9
comandante.	281	682	339	691	595	842	9
Más	343	682	362	691	595	842	9
adelante	366	682	405	691	595	842	9
añadirá	409	682	442	691	595	842	9
unas	446	682	468	691	595	842	9
palabras	472	682	510	691	595	842	9
que	85	699	102	708	595	842	9
valen	106	699	131	708	595	842	9
para	136	699	156	708	595	842	9
todos	161	699	185	708	595	842	9
nosotros,	190	699	231	708	595	842	9
en	236	699	247	708	595	842	9
cualquier	252	699	293	708	595	842	9
momento:	297	699	342	708	595	842	9
La	348	699	359	708	595	842	9
historia,	364	699	398	708	595	842	9
mejor	404	699	428	708	595	842	9
dicho,	434	699	460	708	595	842	9
la	465	699	473	708	595	842	9
historia	478	699	510	708	595	842	9
removida	85	716	126	725	595	842	9
por	129	716	144	725	595	842	9
nosotros,	147	716	188	725	595	842	9
es	192	716	202	725	595	842	9
como	205	716	230	725	595	842	9
un	233	716	244	725	595	842	9
retrete	248	716	277	725	595	842	9
atascado.	280	716	323	725	595	842	9
No	326	716	339	725	595	842	9
hacemos	342	716	383	725	595	842	9
más	386	716	405	725	595	842	9
que	408	716	425	725	595	842	9
tirar	428	716	445	725	595	842	9
de	449	716	460	725	595	842	9
la	463	716	471	725	595	842	9
cadena,	474	716	509	725	595	842	9
pero	85	733	105	743	595	842	9
la	108	733	115	743	595	842	9
mierda	118	733	149	743	595	842	9
sube	152	733	173	743	595	842	9
siempre	176	733	212	743	595	842	9
(8-10)	215	731	232	737	595	842	9
.	232	733	235	743	595	842	9
562	312	777	329	787	595	842	9
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	10
2529-850X	64	102	103	109	595	842	10
Volumen	34	111	65	119	595	842	10
5	67	111	72	119	595	842	10
Numero	74	111	103	119	595	842	10
5	105	111	109	119	595	842	10
pp	111	111	120	119	595	842	10
554-565	122	111	152	119	595	842	10
MAYO	34	121	57	128	595	842	10
2020	60	121	77	128	595	842	10
DOI:	34	130	50	137	595	842	10
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	10
Navegación	361	102	403	109	595	842	10
e	405	102	410	109	595	842	10
historia	412	102	438	109	595	842	10
de	440	102	449	109	595	842	10
la	451	102	457	109	595	842	10
ciencia:	459	102	486	109	595	842	10
El	489	102	496	109	595	842	10
hundimiento	498	102	541	109	595	842	10
del	544	102	554	109	595	842	10
Gustloff	443	111	470	119	595	842	10
(Derecho	472	111	505	119	595	842	10
de	507	111	516	119	595	842	10
la	518	111	525	119	595	842	10
Guerra)	527	111	554	119	595	842	10
Ignacio	468	121	494	128	595	842	10
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	10
Figura	231	414	262	424	595	842	10
4.	265	414	273	424	595	842	10
A	276	414	282	424	595	842	10
bordo	285	414	311	424	595	842	10
del	314	414	327	424	595	842	10
Gustloff	329	414	364	424	595	842	10
Los	120	443	137	452	595	842	10
personajes	144	443	193	452	595	842	10
y	200	443	205	452	595	842	10
circunstancias	212	443	276	452	595	842	10
más	283	443	302	452	595	842	10
relevantes	309	443	356	452	595	842	10
de	363	443	374	452	595	842	10
aquella	381	443	413	452	595	842	10
tragedia	421	443	457	452	595	842	10
tienen	464	443	491	452	595	842	10
un	499	443	510	452	595	842	10
importante	85	460	132	470	595	842	10
trasfondo	135	460	177	470	595	842	10
psicológico:	179	460	232	470	595	842	10
·	120	475	125	488	595	842	10
El	156	478	165	488	595	842	10
nazi	168	478	186	488	595	842	10
Wilhelm	188	478	224	488	595	842	10
Gustloff,	227	478	264	488	595	842	10
apodado	267	478	306	488	595	842	10
“el	308	478	319	488	595	842	10
mártir”.	322	478	354	488	595	842	10
·	120	493	125	506	595	842	10
El	156	496	165	506	595	842	10
judío	167	496	189	506	595	842	10
que	192	496	209	506	595	842	10
lo	211	496	219	506	595	842	10
asesinó,	222	496	259	506	595	842	10
David	262	496	288	506	595	842	10
Frankfurter,	290	496	342	506	595	842	10
“el	344	496	356	506	595	842	10
asesino”.	358	496	399	506	595	842	10
·	120	511	125	523	595	842	10
Hitler,	156	514	182	523	595	842	10
necesitado	185	514	233	523	595	842	10
de	236	514	247	523	595	842	10
crear	250	514	273	523	595	842	10
una	275	514	292	523	595	842	10
armada	295	514	329	523	595	842	10
que	332	514	348	523	595	842	10
le	351	514	359	523	595	842	10
permitiera	362	514	406	523	595	842	10
mandar	409	514	443	523	595	842	10
de	446	514	457	523	595	842	10
vacaciones	460	514	510	523	595	842	10
a	85	531	91	541	595	842	10
sus	93	531	109	541	595	842	10
posibles	112	531	148	541	595	842	10
opositores	151	531	197	541	595	842	10
alemanes	200	531	244	541	595	842	10
por	246	531	261	541	595	842	10
los	264	531	276	541	595	842	10
mares	279	531	307	541	595	842	10
europeos	310	531	351	541	595	842	10
y	354	531	359	541	595	842	10
el	362	531	370	541	595	842	10
homenaje	373	531	417	541	595	842	10
que	420	531	436	541	595	842	10
le	439	531	447	541	595	842	10
hizo	450	531	468	541	595	842	10
a	471	531	476	541	595	842	10
uno	479	531	496	541	595	842	10
de	499	531	510	541	595	842	10
sus	85	549	101	558	595	842	10
seguidores	104	549	153	558	595	842	10
bautizando	157	549	206	558	595	842	10
uno	210	549	226	558	595	842	10
de	230	549	241	558	595	842	10
los	245	549	258	558	595	842	10
grandes	261	549	298	558	595	842	10
barcos	301	549	332	558	595	842	10
de	335	549	346	558	595	842	10
“A	350	549	360	558	595	842	10
la	364	549	372	558	595	842	10
Fuerza	376	549	407	558	595	842	10
por	411	549	425	558	595	842	10
la	429	549	437	558	595	842	10
Alegría”	441	549	476	558	595	842	10
con	479	549	495	558	595	842	10
su	499	549	510	558	595	842	10
nombre.	85	566	122	575	595	842	10
·	120	581	125	593	595	842	10
Stalin	156	584	181	593	595	842	10
y	184	584	189	593	595	842	10
sus	191	584	207	593	595	842	10
submarinos.	209	584	264	593	595	842	10
Devastación.	267	584	325	593	595	842	10
·	120	599	125	611	595	842	10
Alexander	156	601	201	611	595	842	10
Marinesko	204	601	249	611	595	842	10
y	252	601	257	611	595	842	10
su	260	601	271	611	595	842	10
gusto	273	601	298	611	595	842	10
por	301	601	315	611	595	842	10
el	318	601	326	611	595	842	10
destilado	329	601	369	611	595	842	10
pontikka	372	601	409	611	595	842	10
y	412	601	417	611	595	842	10
las	420	601	433	611	595	842	10
mujeres,	435	601	474	611	595	842	10
a	477	601	482	611	595	842	10
punto	485	601	510	611	595	842	10
de	85	619	96	628	595	842	10
un	99	619	110	628	595	842	10
consejo	113	619	147	628	595	842	10
de	150	619	161	628	595	842	10
guerra	164	619	193	628	595	842	10
poco	195	619	217	628	595	842	10
antes	220	619	244	628	595	842	10
de	247	619	258	628	595	842	10
comandar	261	619	305	628	595	842	10
el	308	619	316	628	595	842	10
S-13.	319	619	343	628	595	842	10
·	120	634	125	646	595	842	10
Un	156	637	169	646	595	842	10
monumental	171	637	226	646	595	842	10
barco	229	637	254	646	595	842	10
que	257	637	274	646	595	842	10
se	276	637	287	646	595	842	10
hunde	290	637	317	646	595	842	10
con	320	637	336	646	595	842	10
miles	339	637	362	646	595	842	10
de	365	637	376	646	595	842	10
víctimas	379	637	416	646	595	842	10
a	419	637	424	646	595	842	10
bordo.	427	637	455	646	595	842	10
Con	120	654	139	664	595	842	10
su	143	654	154	664	595	842	10
novela,	159	654	191	664	595	842	10
Grass	196	654	222	664	595	842	10
atiza	227	654	248	664	595	842	10
los	253	654	266	664	595	842	10
elementos	271	654	317	664	595	842	10
más	321	654	340	664	595	842	10
importantes	345	654	397	664	595	842	10
de	402	654	413	664	595	842	10
la	417	654	425	664	595	842	10
reflexión	430	654	468	664	595	842	10
histórica	473	654	510	664	595	842	10
contemporánea:	85	671	157	681	595	842	10
el	161	671	168	681	595	842	10
temor	172	671	198	681	595	842	10
de	201	671	212	681	595	842	10
volver	215	671	242	681	595	842	10
a	245	671	251	681	595	842	10
lo	254	671	262	681	595	842	10
que	266	671	282	681	595	842	10
ya	286	671	296	681	595	842	10
otros	299	671	322	681	595	842	10
fueron;	325	671	356	681	595	842	10
la	360	671	368	681	595	842	10
crudeza	371	671	406	681	595	842	10
de	410	671	421	681	595	842	10
saber	424	671	449	681	595	842	10
que	453	671	469	681	595	842	10
el	473	671	480	681	595	842	10
futuro	484	671	510	681	595	842	10
no	85	689	96	698	595	842	10
ofrecerá	99	689	136	698	595	842	10
los	139	689	152	698	595	842	10
cambios	155	689	193	698	595	842	10
que	196	689	212	698	595	842	10
esperanzadoramente	216	689	310	698	595	842	10
se	313	689	324	698	595	842	10
cantan	327	689	357	698	595	842	10
en	360	689	371	698	595	842	10
el	374	689	382	698	595	842	10
presente,	385	689	427	698	595	842	10
y	430	689	435	698	595	842	10
la	439	689	446	698	595	842	10
insatisfacción	449	689	510	698	595	842	10
de	85	706	96	715	595	842	10
que,	102	706	121	715	595	842	10
a	127	706	133	715	595	842	10
medida	139	706	172	715	595	842	10
que	178	706	195	715	595	842	10
nos	200	706	217	715	595	842	10
distanciamos	222	706	281	715	595	842	10
del	287	706	300	715	595	842	10
pasado,	306	706	341	715	595	842	10
éste	347	706	366	715	595	842	10
parece	372	706	403	715	595	842	10
volverse	409	706	446	715	595	842	10
todavía	452	706	485	715	595	842	10
más	491	706	510	715	595	842	10
maleable	85	723	126	732	595	842	10
justificándose	128	723	189	732	595	842	10
como	191	723	216	732	595	842	10
pretexto	219	723	255	732	595	842	10
a	258	723	263	732	595	842	10
los	266	723	279	732	595	842	10
derramamientos	281	723	354	732	595	842	10
de	356	723	367	732	595	842	10
sangre	370	723	401	732	595	842	10
actuales	403	723	441	732	595	842	10
563	312	777	329	787	595	842	10
(10)	444	721	456	727	595	842	10
.	456	723	458	732	595	842	10
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	11
2529-850X	64	102	103	109	595	842	11
Volumen	34	111	65	119	595	842	11
5	67	111	72	119	595	842	11
Numero	74	111	103	119	595	842	11
5	105	111	109	119	595	842	11
pp	111	111	120	119	595	842	11
554-565	122	111	152	119	595	842	11
MAYO	34	121	57	128	595	842	11
2020	60	121	77	128	595	842	11
DOI:	34	130	50	137	595	842	11
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	11
Navegación	361	102	403	109	595	842	11
e	405	102	410	109	595	842	11
historia	412	102	438	109	595	842	11
de	440	102	449	109	595	842	11
la	451	102	457	109	595	842	11
ciencia:	459	102	486	109	595	842	11
El	489	102	496	109	595	842	11
hundimiento	498	102	541	109	595	842	11
del	544	102	554	109	595	842	11
Gustloff	443	111	470	119	595	842	11
(Derecho	472	111	505	119	595	842	11
de	507	111	516	119	595	842	11
la	518	111	525	119	595	842	11
Guerra)	527	111	554	119	595	842	11
Ignacio	468	121	494	128	595	842	11
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	11
Muy	85	165	117	180	595	842	11
negativo	121	165	187	180	595	842	11
Pero	120	192	142	201	595	842	11
lo	148	192	156	201	595	842	11
que	161	192	178	201	595	842	11
añade	184	192	212	201	595	842	11
más	218	192	237	201	595	842	11
dolor	242	192	265	201	595	842	11
a	271	192	277	201	595	842	11
la	282	192	290	201	595	842	11
tragedia	296	192	333	201	595	842	11
es	339	192	349	201	595	842	11
que,	355	192	374	201	595	842	11
aunque	381	192	414	201	595	842	11
el	420	192	427	201	595	842	11
Wilhelm	434	192	469	201	595	842	11
Gustloff	475	192	510	201	595	842	11
protagoniza	85	209	137	219	595	842	11
la	140	209	148	219	595	842	11
mayor	151	209	179	219	595	842	11
tragedia	182	209	218	219	595	842	11
náutica	221	209	254	219	595	842	11
conocida,	257	209	299	219	595	842	11
el	303	209	310	219	595	842	11
hecho	314	209	341	219	595	842	11
no	344	209	355	219	595	842	11
fue	358	209	372	219	595	842	11
sino	375	209	393	219	595	842	11
una	396	209	413	219	595	842	11
pieza	416	209	440	219	595	842	11
de	443	209	454	219	595	842	11
un	457	209	468	219	595	842	11
puzle	471	209	495	219	595	842	11
de	498	209	509	219	595	842	11
encarnizamiento:	85	227	161	236	595	842	11
en	164	227	175	236	595	842	11
tan	178	227	192	236	595	842	11
solo	195	227	213	236	595	842	11
cinco	216	227	239	236	595	842	11
meses,	242	227	274	236	595	842	11
en	277	227	288	236	595	842	11
aquellas	291	227	328	236	595	842	11
aguas	331	227	358	236	595	842	11
europeas	361	227	403	236	595	842	11
a	405	227	411	236	595	842	11
partir	414	227	437	236	595	842	11
del	440	227	453	236	595	842	11
23	456	227	467	236	595	842	11
de	470	227	481	236	595	842	11
enero	484	227	509	236	595	842	11
de	85	244	96	253	595	842	11
1945,	100	244	125	253	595	842	11
cuando	130	244	162	253	595	842	11
comenzó	167	244	207	253	595	842	11
la	212	244	220	253	595	842	11
retirada	224	244	258	253	595	842	11
alemana	262	244	301	253	595	842	11
de	305	244	316	253	595	842	11
aquella	320	244	353	253	595	842	11
zona	357	244	379	253	595	842	11
de	383	244	394	253	595	842	11
Europa,	398	244	433	253	595	842	11
buques	438	244	470	253	595	842	11
de	474	244	486	253	595	842	11
todo	490	244	509	253	595	842	11
tamaño,	85	261	121	270	595	842	11
repletos	125	261	161	270	595	842	11
de	164	261	175	270	595	842	11
seres	179	261	204	270	595	842	11
humanos,	208	261	251	270	595	842	11
fueron	255	261	284	270	595	842	11
hundidos	288	261	328	270	595	842	11
uno	332	261	349	270	595	842	11
tras	353	261	370	270	595	842	11
otro	373	261	391	270	595	842	11
en	394	261	406	270	595	842	11
una	410	261	426	270	595	842	11
especie	430	261	465	270	595	842	11
de	469	261	480	270	595	842	11
tiro	484	261	498	270	595	842	11
al	501	261	509	270	595	842	11
blanco	85	278	114	287	595	842	11
de	118	278	130	287	595	842	11
cualquier	134	278	174	287	595	842	11
feria.	178	278	200	287	595	842	11
El	204	278	213	287	595	842	11
saldo	217	278	241	287	595	842	11
total	245	278	264	287	595	842	11
de	268	278	279	287	595	842	11
muertes	283	278	319	287	595	842	11
estremece,	323	278	372	287	595	842	11
aunque	376	278	409	287	595	842	11
nunca	413	278	440	287	595	842	11
lo	444	278	452	287	595	842	11
sabremos	456	278	500	287	595	842	11
a	504	278	510	287	595	842	11
ciencia	85	295	116	305	595	842	11
cierta;	120	295	147	305	595	842	11
unos	152	295	173	305	595	842	11
30.000	177	295	207	305	595	842	11
ahogados	211	295	255	305	595	842	11
como	259	295	284	305	595	842	11
cifra	288	295	307	305	595	842	11
mínima	311	295	344	305	595	842	11
probable,	348	295	389	305	595	842	11
en	393	295	405	305	595	842	11
su	408	295	419	305	595	842	11
mayoría	423	295	459	305	595	842	11
refugiados	463	295	510	305	595	842	11
civiles	85	313	113	322	595	842	11
alemanes	115	313	158	322	595	842	11
y	161	313	166	322	595	842	11
también	169	313	204	322	595	842	11
prisioneros	207	313	256	322	595	842	11
aliados	259	313	290	322	595	842	11
y	293	313	298	322	595	842	11
judíos.	301	313	330	322	595	842	11
Nazis	120	330	146	339	595	842	11
y	151	330	156	339	595	842	11
aliados	161	330	193	339	595	842	11
convirtieron	198	330	249	339	595	842	11
la	255	330	262	339	595	842	11
operación	268	330	312	339	595	842	11
de	317	330	328	339	595	842	11
retirada	333	330	367	339	595	842	11
denominada	372	330	427	339	595	842	11
Hannibal	433	330	472	339	595	842	11
en	477	330	488	339	595	842	11
una	493	330	510	339	595	842	11
matanza	85	347	123	357	595	842	11
de	127	347	138	357	595	842	11
proporciones	141	347	199	357	595	842	11
colosales.	202	347	246	357	595	842	11
En	250	347	262	357	595	842	11
total	265	347	284	357	595	842	11
se	287	347	298	357	595	842	11
calcula	301	347	332	357	595	842	11
que	335	347	352	357	595	842	11
la	355	347	363	357	595	842	11
escapada	367	347	409	357	595	842	11
se	413	347	423	357	595	842	11
saldó	427	347	451	357	595	842	11
con	454	347	470	357	595	842	11
300.000	473	347	509	357	595	842	11
muertes	85	365	121	374	595	842	11
generadas	124	365	171	374	595	842	11
por	174	365	188	374	595	842	11
tierra,	191	365	217	374	595	842	11
mar	219	365	237	374	595	842	11
y	240	365	245	374	595	842	11
aire.	247	365	267	374	595	842	11
En	269	365	282	374	595	842	11
el	285	365	292	374	595	842	11
mar,	295	365	315	374	595	842	11
un	318	365	329	374	595	842	11
sinfín	332	365	356	374	595	842	11
de	359	365	370	374	595	842	11
barcos	372	365	402	374	595	842	11
fueron	405	365	433	374	595	842	11
echados	436	365	474	374	595	842	11
a	477	365	482	374	595	842	11
pique	485	365	509	374	595	842	11
(Wilhelm	85	382	124	391	595	842	11
Gustloff,	129	382	166	391	595	842	11
General	171	382	207	391	595	842	11
Von	212	382	230	391	595	842	11
Steuben,	235	382	275	391	595	842	11
Goya,	280	382	307	391	595	842	11
Thielbeck	312	382	354	391	595	842	11
o	360	382	365	391	595	842	11
el	370	382	378	391	595	842	11
extrañísimo	383	382	435	391	595	842	11
crimen	440	382	470	391	595	842	11
del	475	382	488	391	595	842	11
que	493	382	510	391	595	842	11
fueron	85	399	113	408	595	842	11
víctimas	116	399	153	408	595	842	11
el	156	399	163	408	595	842	11
3	166	399	172	408	595	842	11
de	175	399	186	408	595	842	11
mayo	188	399	213	408	595	842	11
de	215	399	227	408	595	842	11
1945	229	399	252	408	595	842	11
los	254	399	267	408	595	842	11
4.500	270	399	295	408	595	842	11
ocupantes	298	399	344	408	595	842	11
del	346	399	360	408	595	842	11
Cap	363	399	381	408	595	842	11
Arcona).	384	399	422	408	595	842	11
El	120	416	129	425	595	842	11
nazismo,	135	416	175	425	595	842	11
ya	180	416	190	425	595	842	11
agonizante,	195	416	247	425	595	842	11
no	252	416	263	425	595	842	11
quiso	268	416	292	425	595	842	11
desmoralizar	297	416	355	425	595	842	11
aún	360	416	376	425	595	842	11
más	381	416	400	425	595	842	11
al	405	416	413	425	595	842	11
atormentado	418	416	475	425	595	842	11
pueblo	479	416	510	425	595	842	11
alemán	85	433	118	443	595	842	11
divulgando	122	433	170	443	595	842	11
la	174	433	182	443	595	842	11
escabechina	186	433	242	443	595	842	11
que	246	433	263	443	595	842	11
estaba	267	433	296	443	595	842	11
sufriendo	300	433	341	443	595	842	11
en	345	433	357	443	595	842	11
el	361	433	368	443	595	842	11
Báltico.	373	433	405	443	595	842	11
Y	409	433	416	443	595	842	11
a	420	433	425	443	595	842	11
los	429	433	442	443	595	842	11
aliados	446	433	478	443	595	842	11
no	482	433	493	443	595	842	11
les	497	433	510	443	595	842	11
apeteció	85	451	123	460	595	842	11
explicar	126	451	160	460	595	842	11
al	163	451	171	460	595	842	11
mundo	174	451	204	460	595	842	11
libre	207	451	226	460	595	842	11
que	229	451	245	460	595	842	11
andaban	248	451	287	460	595	842	11
hundiendo	290	451	337	460	595	842	11
barcos	339	451	369	460	595	842	11
civiles	372	451	400	460	595	842	11
repletos	403	451	438	460	595	842	11
de	441	451	452	460	595	842	11
refugiados	455	451	502	460	595	842	11
y	504	451	509	460	595	842	11
prisioneros.	85	468	136	477	595	842	11
Por	142	468	157	477	595	842	11
eso,	162	468	181	477	595	842	11
un	187	468	198	477	595	842	11
silencio	203	468	237	477	595	842	11
cómplice	242	468	281	477	595	842	11
envolvió	286	468	323	477	595	842	11
en	328	468	339	477	595	842	11
la	344	468	352	477	595	842	11
niebla	358	468	385	477	595	842	11
de	390	468	401	477	595	842	11
la	406	468	414	477	595	842	11
historia	419	468	451	477	595	842	11
lo	456	468	464	477	595	842	11
sucedido	470	468	509	477	595	842	11
durante	85	485	119	494	595	842	11
la	122	485	130	494	595	842	11
operación	132	485	176	494	595	842	11
Aníbal.	179	485	210	494	595	842	11
El	213	485	222	494	595	842	11
Gustloff	225	485	259	494	595	842	11
es	262	485	272	494	595	842	11
una	275	485	292	494	595	842	11
muestra.	294	485	333	494	595	842	11
¿Derecho	336	485	380	494	595	842	11
de	383	485	394	494	595	842	11
la	397	485	405	494	595	842	11
Guerra?	407	485	444	494	595	842	11
Figura	93	707	123	717	595	842	11
5.	126	707	135	717	595	842	11
Ticket	137	707	164	717	595	842	11
de	167	707	178	717	595	842	11
la	180	707	188	717	595	842	11
pasajera	191	707	229	717	595	842	11
Sofía	232	707	255	717	595	842	11
Rosenbaum,	258	707	315	717	595	842	11
aún	318	707	334	717	595	842	11
en	337	707	348	717	595	842	11
1938,	351	707	376	717	595	842	11
y	379	707	384	717	595	842	11
pasaje	386	707	416	717	595	842	11
para	419	707	438	717	595	842	11
el	441	707	449	717	595	842	11
último	452	707	479	717	595	842	11
viaje	481	707	502	717	595	842	11
564	312	777	329	787	595	842	11
ISSN-e:	34	102	62	109	595	842	12
2529-850X	64	102	103	109	595	842	12
Volumen	34	111	65	119	595	842	12
5	67	111	72	119	595	842	12
Numero	74	111	103	119	595	842	12
5	105	111	109	119	595	842	12
pp	111	111	120	119	595	842	12
554-565	122	111	152	119	595	842	12
MAYO	34	121	57	128	595	842	12
2020	60	121	77	128	595	842	12
DOI:	34	130	50	137	595	842	12
10.19230/jonnpr.3524	53	130	131	137	595	842	12
Navegación	361	102	403	109	595	842	12
e	405	102	410	109	595	842	12
historia	412	102	438	109	595	842	12
de	440	102	449	109	595	842	12
la	451	102	457	109	595	842	12
ciencia:	459	102	486	109	595	842	12
El	489	102	496	109	595	842	12
hundimiento	498	102	541	109	595	842	12
del	544	102	554	109	595	842	12
Gustloff	443	111	470	119	595	842	12
(Derecho	472	111	505	119	595	842	12
de	507	111	516	119	595	842	12
la	518	111	525	119	595	842	12
Guerra)	527	111	554	119	595	842	12
Ignacio	468	121	494	128	595	842	12
Jáuregui-Lobera	496	121	555	128	595	842	12
Referencias	85	165	175	180	595	842	12
1.	103	192	111	201	595	842	12
Ruberti	121	192	153	201	595	842	12
F.	156	192	165	201	595	842	12
IANTD	168	192	198	201	595	842	12
expedition	201	192	246	201	595	842	12
“Wilhelm	249	192	287	201	595	842	12
Gustloff”	290	192	328	201	595	842	12
2004.	331	192	356	201	595	842	12
Marina	358	192	389	201	595	842	12
di	392	192	399	201	595	842	12
Pisa,	403	192	424	201	595	842	12
23	427	192	439	201	595	842	12
Luglio	441	192	468	201	595	842	12
2004.	471	192	496	201	595	842	12
2.	103	209	111	219	595	842	12
Williams	121	209	159	219	595	842	12
D.	161	209	171	219	595	842	12
Wartime	173	209	211	219	595	842	12
disasters	214	209	253	219	595	842	12
at	256	209	264	219	595	842	12
sea.	267	209	286	219	595	842	12
Yeovil,	289	209	319	219	595	842	12
UK:	322	209	339	219	595	842	12
Patrick	341	209	372	219	595	842	12
Stephens	375	209	417	219	595	842	12
Limited;1997.	420	209	480	219	595	842	12
3.	103	227	111	236	595	842	12
Ennis	121	227	146	236	595	842	12
MJ.	149	227	165	236	595	842	12
The	168	227	185	236	595	842	12
M.S.	188	227	208	236	595	842	12
Wilhelm	211	227	246	236	595	842	12
Gustloff	249	227	284	236	595	842	12
in	286	227	294	236	595	842	12
German	297	227	333	236	595	842	12
memory	336	227	372	236	595	842	12
culture:	375	227	407	236	595	842	12
A	410	227	417	236	595	842	12
case	420	227	441	236	595	842	12
study	443	227	467	236	595	842	12
on	470	227	481	236	595	842	12
competing	121	244	167	253	595	842	12
discourses	170	244	218	253	595	842	12
[dissertation].	220	244	280	253	595	842	12
University	283	244	327	253	595	842	12
of	329	244	337	253	595	842	12
Cincinnati;2014.	340	244	412	253	595	842	12
4.	103	261	111	270	595	842	12
Kappes	121	261	155	270	595	842	12
I.	157	261	163	270	595	842	12
Wilhelm	166	261	201	270	595	842	12
Gustloff.	204	261	242	270	595	842	12
The	244	261	261	270	595	842	12
greatest	264	261	300	270	595	842	12
marine	303	261	334	270	595	842	12
disaster	336	261	371	270	595	842	12
in	374	261	382	270	595	842	12
History	385	261	416	270	595	842	12
...and	418	261	444	270	595	842	12
why	446	261	464	270	595	842	12
you	467	261	483	270	595	842	12
probably	121	278	159	287	595	842	12
never	162	278	187	287	595	842	12
heard	190	278	215	287	595	842	12
of	218	278	226	287	595	842	12
it.	229	278	237	287	595	842	12
Military	240	278	272	287	595	842	12
History	274	278	305	287	595	842	12
Online,	308	278	340	287	595	842	12
2003.	343	278	367	287	595	842	12
Available	370	278	411	287	595	842	12
in:	413	278	424	287	595	842	12
www.militaryhistoryonline.com/wwii/articles/wilhelmgustloff.aspx	121	295	403	305	595	842	12
5.	103	313	111	322	595	842	12
Sepetys	121	313	157	322	595	842	12
R.	160	313	170	322	595	842	12
Lágrimas	173	313	214	322	595	842	12
en	217	313	228	322	595	842	12
el	230	313	238	322	595	842	12
mar.	241	313	261	322	595	842	12
Madrid:	264	313	297	322	595	842	12
Maeva;	300	313	332	322	595	842	12
2016.	335	313	360	322	595	842	12
6.	103	330	111	339	595	842	12
Palmero	121	330	158	339	595	842	12
M.	161	330	172	339	595	842	12
El	175	330	184	339	595	842	12
Titanic	187	330	216	339	595	842	12
nazi,	219	330	240	339	595	842	12
del	243	330	256	339	595	842	12
que	259	330	275	339	595	842	12
nunca	278	330	305	339	595	842	12
oíste	308	330	330	339	595	842	12
hablar:	333	330	363	339	595	842	12
un	366	330	377	339	595	842	12
gran	380	330	399	339	595	842	12
desastre	402	330	440	339	595	842	12
marítimo.	443	330	485	339	595	842	12
Disponible	121	347	168	357	595	842	12
en:	171	347	184	357	595	842	12
https://www.elconfidencial.com/alma-corazon-vida/2017-12-27/titanic-	187	347	495	357	595	842	12
nazi-nunca-has-oido-hablar-desastre-maritimo_1498197/	121	365	373	374	595	842	12
7.	103	382	111	391	595	842	12
Glezerov	121	382	161	391	595	842	12
S.	164	382	173	391	595	842	12
The	176	382	193	391	595	842	12
Heroic	196	382	225	391	595	842	12
Deed	228	382	252	391	595	842	12
of	254	382	262	391	595	842	12
Marinesko	265	382	311	391	595	842	12
and	314	382	331	391	595	842	12
the	334	382	348	391	595	842	12
Tragedy	350	382	387	391	595	842	12
of	390	382	398	391	595	842	12
the	401	382	415	391	595	842	12
German	417	382	454	391	595	842	12
“Gustloff”.	456	382	500	391	595	842	12
Disponible	121	399	168	408	595	842	12
en:	171	399	184	408	595	842	12
http://rusnavy.com/history/events/marinesko.htm	187	399	401	408	595	842	12
8.	103	416	111	425	595	842	12
Grass	121	416	148	425	595	842	12
G.	150	416	161	425	595	842	12
A	164	416	171	425	595	842	12
paso	173	416	195	425	595	842	12
de	198	416	209	425	595	842	12
cangrejo.	212	416	253	425	595	842	12
Madrid:	255	416	289	425	595	842	12
Alfaguara;	292	416	337	425	595	842	12
2003.	340	416	365	425	595	842	12
9.	103	433	111	443	595	842	12
Fortea	121	433	150	443	595	842	12
C.	153	433	163	443	595	842	12
Nobel	165	433	191	443	595	842	12
Grass.	194	433	223	443	595	842	12
Revista	226	433	260	443	595	842	12
de	263	433	274	443	595	842	12
Libros,	276	433	306	443	595	842	12
septiembre	309	433	359	443	595	842	12
2003.	361	433	386	443	595	842	12
10.	103	451	117	460	595	842	12
Valencia	121	451	160	460	595	842	12
LF.	162	451	177	460	595	842	12
La	180	451	191	460	595	842	12
historia	193	451	226	460	595	842	12
no	228	451	239	460	595	842	12
se	242	451	253	460	595	842	12
hunde.	255	451	286	460	595	842	12
A	289	451	295	460	595	842	12
paso	298	451	320	460	595	842	12
de	323	451	334	460	595	842	12
cangrejo	337	451	375	460	595	842	12
–	378	451	383	460	595	842	12
Günter	386	451	417	460	595	842	12
Grass.	419	451	449	460	595	842	12
Hislibris,	452	451	489	460	595	842	12
diciembre	121	468	164	477	595	842	12
2009.	167	468	192	477	595	842	12
565	312	777	329	787	595	842	12
