Prevalencia	57	86	171	108	598	802	1
de	177	86	200	108	598	802	1
rinitis	205	86	264	108	598	802	1
alérgica	269	86	347	108	598	802	1
en	352	86	376	108	598	802	1
pacientes	381	86	472	108	598	802	1
pediátricos	57	115	165	136	598	802	1
que	170	115	207	136	598	802	1
acuden	212	115	283	136	598	802	1
al	288	115	306	136	598	802	1
servicio	311	115	387	136	598	802	1
de	392	115	415	136	598	802	1
emergencia	421	115	533	136	598	802	1
del	57	144	86	165	598	802	1
Hospital	92	144	175	165	598	802	1
Nacional	180	144	267	165	598	802	1
Cayetano	272	144	366	165	598	802	1
Heredia	371	144	451	165	598	802	1
por	456	144	491	165	598	802	1
crisis	57	172	107	194	598	802	1
de	113	172	136	194	598	802	1
asma.	141	172	199	194	598	802	1
PEREZ	57	212	89	222	598	802	1
LU	92	212	106	222	598	802	1
Julio	110	212	130	222	598	802	1
Enrique	134	212	167	222	598	802	1
,	171	212	173	222	598	802	1
CENTENO	177	212	226	222	598	802	1
HUAMAN	229	212	277	222	598	802	1
Jorge*	280	212	308	222	598	802	1
,	312	212	314	222	598	802	1
CHIARELLA	318	212	378	222	598	802	1
ORTIGOZA	381	212	434	222	598	802	1
Pascual**	437	212	480	222	598	802	1
,	487	212	489	222	598	802	1
PEREZ	493	212	525	222	598	802	1
LU	528	212	542	222	598	802	1
Luis	57	225	75	234	598	802	1
Enrique,	78	225	115	234	598	802	1
SIALER	118	225	155	234	598	802	1
CHAVEZ	158	225	199	234	598	802	1
Salvador	202	225	240	234	598	802	1
Teodoro.	243	225	280	234	598	802	1
SUMMARY	57	250	113	260	598	802	1
KEY	57	453	79	463	598	802	1
WORDS:	82	453	126	463	598	802	1
Allergic	129	453	165	463	598	802	1
rhinitis,	168	453	203	463	598	802	1
acute	206	453	230	463	598	802	1
event	233	453	257	463	598	802	1
of	260	453	269	463	598	802	1
asthma.	272	453	308	463	598	802	1
RESUMEN	57	479	108	488	598	802	1
PALABRAS	57	695	111	704	598	802	1
CLAVES	114	695	154	704	598	802	1
:	157	695	160	704	598	802	1
Rinitis	162	695	191	704	598	802	1
alérgica,	194	695	230	704	598	802	1
crisis	233	695	255	704	598	802	1
asma.	258	695	282	704	598	802	1
*	57	718	62	728	598	802	1
**	57	743	67	753	598	802	1
Médico	85	718	117	728	598	802	1
Cirujano,	120	718	160	728	598	802	1
especialidad	162	718	214	728	598	802	1
en	217	718	227	728	598	802	1
otorrinolaringología.Universidad	229	718	369	728	598	802	1
Peruana	372	718	406	728	598	802	1
Cayetano	408	718	448	728	598	802	1
Heredia.	451	718	487	728	598	802	1
Departamento	85	731	145	740	598	802	1
de	148	731	158	740	598	802	1
Cirugia,	160	731	195	740	598	802	1
Hospital	197	731	233	740	598	802	1
Nacional	236	731	274	740	598	802	1
Cayetano	276	731	316	740	598	802	1
Heredia.	319	731	355	740	598	802	1
Médico	85	743	117	753	598	802	1
Cirujano,	118	743	157	753	598	802	1
especialidad	159	743	210	753	598	802	1
en	212	743	221	753	598	802	1
neumología	223	743	272	753	598	802	1
pediátrica.	274	743	317	753	598	802	1
Universidad	321	743	371	753	598	802	1
Peruana	373	743	406	753	598	802	1
Cayetano	408	743	447	753	598	802	1
Heredia.Departamento	449	743	542	753	598	802	1
de	85	756	95	765	598	802	1
Pediatria,	98	756	138	765	598	802	1
Hospital	140	756	176	765	598	802	1
Nacional	179	756	217	765	598	802	1
Cayetano	220	756	260	765	598	802	1
Heredia.	262	756	298	765	598	802	1
Rev	401	780	417	790	598	802	1
Med	420	780	438	790	598	802	1
Hered	441	780	467	790	598	802	1
14	470	780	480	790	598	802	1
(3),	483	780	498	790	598	802	1
2003	500	780	521	790	598	802	1
111	526	780	542	790	598	802	1
Perez	269	26	290	35	598	802	2
J.	295	26	301	35	598	802	2
y	304	26	309	35	598	802	2
col.	313	26	328	35	598	802	2
INTRODUCCION	57	63	137	73	598	802	2
La	65	89	76	98	598	802	2
disfunción	79	89	123	98	598	802	2
de	126	89	136	98	598	802	2
la	138	89	145	98	598	802	2
vía	148	89	161	98	598	802	2
aérea	163	89	185	98	598	802	2
alta	188	89	203	98	598	802	2
y	205	89	210	98	598	802	2
baja	213	89	230	98	598	802	2
coexiste	233	89	267	98	598	802	2
con	270	89	285	98	598	802	2
frecuencia.	57	101	103	111	598	802	2
Además,	107	101	145	111	598	802	2
dentro	147	101	174	111	598	802	2
de	176	101	185	111	598	802	2
su	187	101	197	111	598	802	2
fisiopatología	199	101	257	111	598	802	2
tienen	259	101	285	111	598	802	2
algunos	57	114	90	123	598	802	2
elementos	94	114	136	123	598	802	2
en	140	114	150	123	598	802	2
común.	154	114	186	123	598	802	2
Se	194	114	204	123	598	802	2
ha	208	114	218	123	598	802	2
observado	222	114	266	123	598	802	2
que	270	114	285	123	598	802	2
los	57	126	69	136	598	802	2
pacientes	72	126	111	136	598	802	2
asmáticos	115	126	156	136	598	802	2
con	159	126	175	136	598	802	2
rinitis	178	126	203	136	598	802	2
alérgica	206	126	239	136	598	802	2
(RA),	242	126	266	136	598	802	2
que	270	126	285	136	598	802	2
llevan	57	139	83	148	598	802	2
tratamiento	86	139	134	148	598	802	2
para	137	139	155	148	598	802	2
rinitis	159	139	183	148	598	802	2
tienen	187	139	212	148	598	802	2
menor	216	139	243	148	598	802	2
riesgo	246	139	272	148	598	802	2
de	275	139	285	148	598	802	2
visitas	57	152	84	161	598	802	2
al	88	152	95	161	598	802	2
servicio	99	152	133	161	598	802	2
de	137	152	146	161	598	802	2
emergencia	150	152	199	161	598	802	2
y	203	152	208	161	598	802	2
hospitalizaciones	212	152	285	161	598	802	2
por	57	164	71	174	598	802	2
crisis	73	164	96	174	598	802	2
de	98	164	108	174	598	802	2
asma,	111	164	135	174	598	802	2
que	138	164	153	174	598	802	2
aquellos	156	164	191	174	598	802	2
que	194	164	209	174	598	802	2
no	212	164	222	174	598	802	2
lo	225	164	233	174	598	802	2
reciben	236	164	267	174	598	802	2
(1).	270	164	285	174	598	802	2
Muchos	65	189	99	199	598	802	2
estudios	103	189	137	199	598	802	2
epidemiológicos	141	189	211	199	598	802	2
han	214	189	229	199	598	802	2
descrito	233	189	266	199	598	802	2
que	270	189	285	199	598	802	2
la	57	202	64	211	598	802	2
coexistencia	68	202	120	211	598	802	2
de	123	202	133	211	598	802	2
RA	136	202	151	211	598	802	2
y	154	202	160	211	598	802	2
asma	163	202	185	211	598	802	2
es	188	202	197	211	598	802	2
muy	200	202	219	211	598	802	2
frecuente.	222	202	264	211	598	802	2
Sin	271	202	285	211	598	802	2
embargo,	57	215	95	224	598	802	2
estos	97	215	118	224	598	802	2
datos	120	215	142	224	598	802	2
son	143	215	158	224	598	802	2
muy	160	215	178	224	598	802	2
variables	180	215	217	224	598	802	2
a	219	215	224	224	598	802	2
nivel	226	215	246	224	598	802	2
mundial,	248	215	285	224	598	802	2
dependiendo	57	227	111	237	598	802	2
del	116	227	129	237	598	802	2
lugar	133	227	155	237	598	802	2
y	159	227	164	237	598	802	2
cómo	168	227	192	237	598	802	2
se	196	227	205	237	598	802	2
haya	209	227	229	237	598	802	2
realizado	234	227	273	237	598	802	2
la	277	227	285	237	598	802	2
investigación.	57	240	118	249	598	802	2
En	126	240	138	249	598	802	2
este	142	240	159	249	598	802	2
sentido,	163	240	198	249	598	802	2
la	202	240	210	249	598	802	2
literatura	214	240	253	249	598	802	2
señala	258	240	285	249	598	802	2
valores	57	252	87	262	598	802	2
de	91	252	101	262	598	802	2
prevalencia	104	252	153	262	598	802	2
de	156	252	166	262	598	802	2
RA	170	252	185	262	598	802	2
en	188	252	198	262	598	802	2
pacientes	201	252	241	262	598	802	2
con	244	252	260	262	598	802	2
asma	263	252	285	262	598	802	2
que	57	265	72	274	598	802	2
van	74	265	89	274	598	802	2
del	90	265	103	274	598	802	2
78%	105	265	124	274	598	802	2
hasta	126	265	147	274	598	802	2
el	149	265	156	274	598	802	2
95%.	158	265	180	274	598	802	2
Los	184	265	199	274	598	802	2
estudios	201	265	235	274	598	802	2
que	237	265	252	274	598	802	2
señalan	254	265	285	274	598	802	2
esto	57	278	74	287	598	802	2
han	78	278	93	287	598	802	2
sido	97	278	115	287	598	802	2
realizados	119	278	162	287	598	802	2
en	166	278	176	287	598	802	2
niños,	180	278	206	287	598	802	2
adolescentes	210	278	264	287	598	802	2
y	268	278	273	287	598	802	2
la	277	278	285	287	598	802	2
población	57	290	104	300	598	802	2
general,	111	290	150	300	598	802	2
principalmente	158	290	230	300	598	802	2
en	237	290	248	300	598	802	2
países	256	290	285	300	598	802	2
occidentales	57	303	109	312	598	802	2
(1-5).	112	303	136	312	598	802	2
Ambas	65	328	96	337	598	802	2
entidades	100	328	141	337	598	802	2
ocasionan	145	328	189	337	598	802	2
grandes	193	328	227	337	598	802	2
gastos	231	328	258	337	598	802	2
en	263	328	273	337	598	802	2
la	277	328	285	337	598	802	2
asistencia	57	341	98	350	598	802	2
sanitaria,	100	341	139	350	598	802	2
así	141	341	153	350	598	802	2
como	155	341	178	350	598	802	2
la	180	341	188	350	598	802	2
pérdida	190	341	222	350	598	802	2
de	224	341	234	350	598	802	2
millones	236	341	273	350	598	802	2
de	275	341	285	350	598	802	2
días	57	353	74	363	598	802	2
laborales	76	353	114	363	598	802	2
y	116	353	121	363	598	802	2
escolares.	123	353	165	363	598	802	2
De	169	353	181	363	598	802	2
todos	184	353	206	363	598	802	2
los	209	353	221	363	598	802	2
grupos	223	353	252	363	598	802	2
etarios,	254	353	285	363	598	802	2
los	57	366	69	375	598	802	2
niños	72	366	95	375	598	802	2
y	98	366	103	375	598	802	2
adultos	106	366	136	375	598	802	2
jóvenes	139	366	171	375	598	802	2
son	174	366	189	375	598	802	2
los	192	366	204	375	598	802	2
más	207	366	224	375	598	802	2
afectados	227	366	267	375	598	802	2
(3).	269	366	284	375	598	802	2
En	65	391	77	400	598	802	2
diciembre	79	391	121	400	598	802	2
de	123	391	133	400	598	802	2
1995	135	391	156	400	598	802	2
se	158	391	167	400	598	802	2
reunió	169	391	196	400	598	802	2
un	198	391	208	400	598	802	2
grupo	210	391	235	400	598	802	2
de	237	391	247	400	598	802	2
expertos	249	391	285	400	598	802	2
en	57	404	67	413	598	802	2
la	71	404	79	413	598	802	2
Organización	83	404	141	413	598	802	2
Mundial	145	404	181	413	598	802	2
de	186	404	196	413	598	802	2
la	200	404	208	413	598	802	2
Salud	212	404	236	413	598	802	2
(OMS)	240	404	271	413	598	802	2
en	275	404	285	413	598	802	2
Ginebra	57	416	91	426	598	802	2
para	95	416	113	426	598	802	2
elaborar	117	416	152	426	598	802	2
una	156	416	171	426	598	802	2
guía	175	416	193	426	598	802	2
de	197	416	207	426	598	802	2
recomendaciones	211	416	285	426	598	802	2
para	57	429	76	438	598	802	2
el	80	429	88	438	598	802	2
diagnóstico	93	429	145	438	598	802	2
de	150	429	160	438	598	802	2
la	165	429	173	438	598	802	2
rinitis	177	429	204	438	598	802	2
y	209	429	214	438	598	802	2
otros	218	429	241	438	598	802	2
procesos	246	429	285	438	598	802	2
inflamatorios	57	441	116	451	598	802	2
interrelacionados.	120	441	200	451	598	802	2
Así	208	441	223	451	598	802	2
surgió	227	441	255	451	598	802	2
ARIA	259	441	285	451	598	802	2
(Allergic	57	454	96	463	598	802	2
Rhinitis	101	454	136	463	598	802	2
and	140	454	156	463	598	802	2
its	160	454	171	463	598	802	2
Impact	175	454	206	463	598	802	2
on	210	454	221	463	598	802	2
Asthma).	225	454	265	463	598	802	2
La	274	454	285	463	598	802	2
iniciativa	57	467	96	476	598	802	2
de	99	467	109	476	598	802	2
este	111	467	128	476	598	802	2
grupo	131	467	155	476	598	802	2
ha	158	467	168	476	598	802	2
sido	171	467	188	476	598	802	2
lanzada	191	467	223	476	598	802	2
en	226	467	236	476	598	802	2
febrero	239	467	269	476	598	802	2
del	272	467	285	476	598	802	2
2001,	57	479	82	489	598	802	2
en	86	479	96	489	598	802	2
Tokio.	101	479	130	489	598	802	2
Dentro	138	479	169	489	598	802	2
de	174	479	184	489	598	802	2
sus	189	479	203	489	598	802	2
recomendaciones	207	479	285	489	598	802	2
propone	57	492	91	501	598	802	2
que	93	492	108	501	598	802	2
se	110	492	119	501	598	802	2
considere	121	492	161	501	598	802	2
a	163	492	168	501	598	802	2
la	170	492	177	501	598	802	2
RA	179	492	194	501	598	802	2
como	196	492	219	501	598	802	2
factor	221	492	245	501	598	802	2
de	247	492	257	501	598	802	2
riesgo	259	492	285	501	598	802	2
para	57	504	75	514	598	802	2
asma	78	504	99	514	598	802	2
(6).	102	504	117	514	598	802	2
Actualmente	65	530	119	539	598	802	2
no	123	530	133	539	598	802	2
hay	137	530	152	539	598	802	2
consenso	156	530	195	539	598	802	2
en	198	530	208	539	598	802	2
cuanto	212	530	240	539	598	802	2
al	244	530	251	539	598	802	2
tipo	255	530	271	539	598	802	2
de	275	530	285	539	598	802	2
relación	57	542	91	552	598	802	2
que	94	542	109	552	598	802	2
existe	113	542	137	552	598	802	2
en	141	542	151	552	598	802	2
la	154	542	162	552	598	802	2
coexistencia	165	542	217	552	598	802	2
de	221	542	231	552	598	802	2
asma	234	542	256	552	598	802	2
y	259	542	264	552	598	802	2
RA,	267	542	285	552	598	802	2
solamente	57	555	100	564	598	802	2
se	102	555	111	564	598	802	2
han	114	555	129	564	598	802	2
establecido	132	555	180	564	598	802	2
algunas	182	555	215	564	598	802	2
hipótesis	217	555	255	564	598	802	2
acerca	258	555	285	564	598	802	2
de	57	567	67	577	598	802	2
los	69	567	82	577	598	802	2
mecanismos	85	567	137	577	598	802	2
fisiopatológicos	140	567	208	577	598	802	2
(5).	213	567	228	577	598	802	2
Realizar	65	593	100	602	598	802	2
un	103	593	114	602	598	802	2
trabajo	117	593	146	602	598	802	2
en	150	593	159	602	598	802	2
pacientes	163	593	202	602	598	802	2
pediátricos,	205	593	254	602	598	802	2
nos	257	593	272	602	598	802	2
va	275	593	285	602	598	802	2
a	57	605	61	615	598	802	2
permitir	65	605	99	615	598	802	2
investigar	103	605	145	615	598	802	2
sobre	148	605	171	615	598	802	2
uno	175	605	191	615	598	802	2
de	194	605	204	615	598	802	2
los	208	605	220	615	598	802	2
grupos	224	605	253	615	598	802	2
etarios	257	605	285	615	598	802	2
más	57	618	74	627	598	802	2
afectado.	77	618	116	627	598	802	2
Las	119	618	134	627	598	802	2
conclusiones	138	618	192	627	598	802	2
obtenidas	196	618	236	627	598	802	2
podrán	240	618	269	627	598	802	2
ser	272	618	285	627	598	802	2
aplicadas	57	630	96	640	598	802	2
para	98	630	117	640	598	802	2
la	119	630	127	640	598	802	2
población	129	630	171	640	598	802	2
de	173	630	183	640	598	802	2
pacientes	186	630	225	640	598	802	2
que	227	630	243	640	598	802	2
acuden	245	630	275	640	598	802	2
al	277	630	285	640	598	802	2
servicio	57	643	93	652	598	802	2
de	97	643	108	652	598	802	2
emergencia	112	643	164	652	598	802	2
de	169	643	179	652	598	802	2
pediatría	184	643	224	652	598	802	2
del	228	643	242	652	598	802	2
Hospital	247	643	285	652	598	802	2
Nacional	57	656	95	665	598	802	2
Cayetano	97	656	137	665	598	802	2
Heredia	139	656	173	665	598	802	2
(HNCH).	175	656	215	665	598	802	2
Con	219	656	237	665	598	802	2
estos	239	656	260	665	598	802	2
datos	262	656	285	665	598	802	2
podemos	57	668	95	678	598	802	2
darnos	97	668	125	678	598	802	2
una	128	668	143	678	598	802	2
idea	146	668	163	678	598	802	2
de	166	668	176	678	598	802	2
que	178	668	193	678	598	802	2
es	196	668	205	678	598	802	2
lo	207	668	215	678	598	802	2
que	218	668	233	678	598	802	2
podría	235	668	262	678	598	802	2
estar	265	668	285	678	598	802	2
sucediendo	57	681	104	690	598	802	2
en	107	681	117	690	598	802	2
otros	119	681	140	690	598	802	2
sectores	142	681	177	690	598	802	2
de	179	681	189	690	598	802	2
Lima.	191	681	216	690	598	802	2
Este	221	681	239	690	598	802	2
es	241	681	250	690	598	802	2
un	252	681	263	690	598	802	2
paso	265	681	285	690	598	802	2
inicial	57	693	83	703	598	802	2
en	86	693	96	703	598	802	2
nuestro	98	693	129	703	598	802	2
medio,	132	693	161	703	598	802	2
en	163	693	173	703	598	802	2
el	176	693	183	703	598	802	2
estudio	186	693	216	703	598	802	2
epidemiológico	219	693	285	703	598	802	2
de	57	706	67	715	598	802	2
la	70	706	77	715	598	802	2
asociación	80	706	125	715	598	802	2
de	128	706	138	715	598	802	2
estas	140	706	161	715	598	802	2
dos	164	706	179	715	598	802	2
patologías.	181	706	228	715	598	802	2
Nuestro	65	731	98	741	598	802	2
objetivo	100	731	135	741	598	802	2
principal	137	731	174	741	598	802	2
fue	176	731	190	741	598	802	2
conocer	192	731	225	741	598	802	2
la	227	731	234	741	598	802	2
prevalencia	236	731	285	741	598	802	2
de	57	744	67	753	598	802	2
RA	70	744	85	753	598	802	2
en	88	744	98	753	598	802	2
los	101	744	113	753	598	802	2
niños	117	744	140	753	598	802	2
con	143	744	158	753	598	802	2
crisis	161	744	184	753	598	802	2
de	187	744	197	753	598	802	2
asma	200	744	222	753	598	802	2
que	225	744	241	753	598	802	2
acuden	244	744	274	753	598	802	2
al	277	744	285	753	598	802	2
112	57	780	72	790	598	802	2
Rev	80	780	96	790	598	802	2
Med	101	780	120	790	598	802	2
Hered	125	780	151	790	598	802	2
14	154	780	164	790	598	802	2
(3),	167	780	182	790	598	802	2
2003	184	780	205	790	598	802	2
servicio	313	63	347	73	598	802	2
de	350	63	360	73	598	802	2
emergencia	363	63	411	73	598	802	2
del	414	63	427	73	598	802	2
HNCH,	430	63	463	73	598	802	2
en	466	63	476	73	598	802	2
2002.	478	63	502	73	598	802	2
Por	508	63	523	73	598	802	2
otro	526	63	543	73	598	802	2
lado,	313	76	334	85	598	802	2
quisimos	337	76	375	85	598	802	2
determinar	379	76	424	85	598	802	2
la	428	76	435	85	598	802	2
prevalencia	438	76	487	85	598	802	2
de	490	76	500	85	598	802	2
pacientes	503	76	543	85	598	802	2
con	313	89	329	98	598	802	2
cuadro	334	89	365	98	598	802	2
activo	370	89	398	98	598	802	2
de	402	89	413	98	598	802	2
rinitis	418	89	445	98	598	802	2
y	450	89	455	98	598	802	2
de	464	89	474	98	598	802	2
pacientes	479	89	522	98	598	802	2
con	527	89	543	98	598	802	2
diagnóstico	313	101	362	111	598	802	2
previo	365	101	392	111	598	802	2
de	395	101	405	111	598	802	2
RA	408	101	422	111	598	802	2
en	425	101	435	111	598	802	2
el	438	101	446	111	598	802	2
grupo	449	101	473	111	598	802	2
de	476	101	486	111	598	802	2
estudio.	489	101	522	111	598	802	2
MATERIAL	313	126	367	136	598	802	2
Y	370	126	377	136	598	802	2
METODOS	381	126	431	136	598	802	2
Este	322	152	340	161	598	802	2
es	342	152	351	161	598	802	2
un	353	152	363	161	598	802	2
estudio	365	152	396	161	598	802	2
transversal	398	152	444	161	598	802	2
de	446	152	456	161	598	802	2
carácter	458	152	491	161	598	802	2
descriptivo.	493	152	543	161	598	802	2
Según	313	164	342	174	598	802	2
los	347	164	361	174	598	802	2
reportes	366	164	404	174	598	802	2
estadísticos	409	164	465	174	598	802	2
del	470	164	484	174	598	802	2
servicio	489	164	527	174	598	802	2
de	532	164	543	174	598	802	2
emergencia	313	177	368	186	598	802	2
pediátrica	374	177	422	186	598	802	2
del	428	177	442	186	598	802	2
HNCH	449	177	480	186	598	802	2
se	487	177	496	186	598	802	2
atienden	502	177	543	186	598	802	2
aproximadamente	313	189	395	199	598	802	2
1000	399	189	422	199	598	802	2
niños	427	189	451	199	598	802	2
por	456	189	471	199	598	802	2
crisis	476	189	500	199	598	802	2
de	505	189	515	199	598	802	2
asma	520	189	543	199	598	802	2
trimestralmente.	313	202	386	211	598	802	2
Según	394	202	422	211	598	802	2
la	426	202	434	211	598	802	2
literatura	439	202	479	211	598	802	2
extranjera,	483	202	530	211	598	802	2
la	535	202	543	211	598	802	2
prevalencia	313	215	362	224	598	802	2
de	365	215	375	224	598	802	2
RA	377	215	392	224	598	802	2
en	395	215	405	224	598	802	2
pacientes	407	215	447	224	598	802	2
asmáticos	449	215	491	224	598	802	2
va	494	215	504	224	598	802	2
del	506	215	519	224	598	802	2
78	522	215	533	224	598	802	2
al	535	215	543	224	598	802	2
95%	313	227	332	237	598	802	2
(1-5).	336	227	360	237	598	802	2
Para	364	227	383	237	598	802	2
nuestros	385	227	420	237	598	802	2
cálculos	421	227	456	237	598	802	2
tomamos	458	227	496	237	598	802	2
85%	498	227	518	237	598	802	2
como	519	227	543	237	598	802	2
valor	313	240	335	249	598	802	2
de	337	240	347	249	598	802	2
referencia.	349	240	394	249	598	802	2
Se	398	240	409	249	598	802	2
calculó	411	240	441	249	598	802	2
164	443	240	459	249	598	802	2
niños	461	240	484	249	598	802	2
como	486	240	510	249	598	802	2
tamaño	512	240	543	249	598	802	2
de	313	252	323	262	598	802	2
muestra,	325	252	361	262	598	802	2
con	363	252	378	262	598	802	2
un	380	252	390	262	598	802	2
95%	392	252	411	262	598	802	2
de	413	252	423	262	598	802	2
confianza	425	252	465	262	598	802	2
y	467	252	472	262	598	802	2
5%	474	252	488	262	598	802	2
de	490	252	500	262	598	802	2
precisión.	502	252	543	262	598	802	2
Se	322	278	333	287	598	802	2
evaluaron	337	278	382	287	598	802	2
los	387	278	400	287	598	802	2
niños	405	278	429	287	598	802	2
con	434	278	450	287	598	802	2
crisis	455	278	479	287	598	802	2
de	484	278	494	287	598	802	2
asma	499	278	522	287	598	802	2
que	527	278	543	287	598	802	2
acudieron	313	290	355	300	598	802	2
a	358	290	362	300	598	802	2
la	365	290	373	300	598	802	2
emergencia	375	290	424	300	598	802	2
pediátrica	426	290	468	300	598	802	2
del	471	290	484	300	598	802	2
HNCH,	487	290	519	300	598	802	2
entre	522	290	543	300	598	802	2
mediados	313	303	354	312	598	802	2
de	357	303	367	312	598	802	2
marzo	370	303	396	312	598	802	2
y	399	303	404	312	598	802	2
junio	407	303	429	312	598	802	2
de	432	303	442	312	598	802	2
2002.	445	303	469	312	598	802	2
El	475	303	484	312	598	802	2
conteo	487	303	515	312	598	802	2
y	518	303	523	312	598	802	2
tipo	526	303	543	312	598	802	2
de	313	315	323	325	598	802	2
muestreo	326	315	365	325	598	802	2
fue	368	315	381	325	598	802	2
por	384	315	398	325	598	802	2
conveniencia.	401	315	460	325	598	802	2
Se	322	341	332	350	598	802	2
empleó	336	341	367	350	598	802	2
el	371	341	378	350	598	802	2
puntaje	382	341	413	350	598	802	2
clínico	416	341	445	350	598	802	2
de	449	341	459	350	598	802	2
Bierman	462	341	499	350	598	802	2
y	502	341	508	350	598	802	2
Pierson	511	341	543	350	598	802	2
corregido	313	353	353	363	598	802	2
por	355	353	369	363	598	802	2
Tal	371	353	384	363	598	802	2
para	385	353	403	363	598	802	2
establecer	405	353	447	363	598	802	2
la	449	353	456	363	598	802	2
severidad	458	353	498	363	598	802	2
de	500	353	510	363	598	802	2
la	511	353	519	363	598	802	2
crisis	521	353	543	363	598	802	2
de	313	366	323	375	598	802	2
los	325	366	337	375	598	802	2
pacientes	339	366	378	375	598	802	2
en	380	366	390	375	598	802	2
el	392	366	400	375	598	802	2
momento	402	366	441	375	598	802	2
que	443	366	458	375	598	802	2
llegan	460	366	486	375	598	802	2
a	488	366	493	375	598	802	2
emergencia	495	366	543	375	598	802	2
(7).	313	378	328	388	598	802	2
Se	322	404	332	413	598	802	2
aplicó	336	404	362	413	598	802	2
un	365	404	375	413	598	802	2
cuestionario	379	404	431	413	598	802	2
(ver	434	404	451	413	598	802	2
Tabla	454	404	478	413	598	802	2
Nº1)	481	404	501	413	598	802	2
mediante	504	404	543	413	598	802	2
una	313	416	329	426	598	802	2
entrevista	333	416	375	426	598	802	2
directa	379	416	409	426	598	802	2
a	413	416	418	426	598	802	2
los	422	416	435	426	598	802	2
padres,	439	416	470	426	598	802	2
para	474	416	492	426	598	802	2
conocer	497	416	531	426	598	802	2
la	535	416	543	426	598	802	2
presencia	313	429	353	438	598	802	2
de	356	429	366	438	598	802	2
síntomas	369	429	406	438	598	802	2
nasales	409	429	439	438	598	802	2
y	442	429	447	438	598	802	2
de	450	429	460	438	598	802	2
RA	463	429	477	438	598	802	2
en	480	429	490	438	598	802	2
el	493	429	500	438	598	802	2
momento	503	429	543	438	598	802	2
en	313	441	323	451	598	802	2
que	326	441	341	451	598	802	2
el	343	441	351	451	598	802	2
paciente	353	441	389	451	598	802	2
acude	391	441	416	451	598	802	2
al	418	441	426	451	598	802	2
hospital.	428	441	464	451	598	802	2
Para	469	441	488	451	598	802	2
establecer	490	441	533	451	598	802	2
el	535	441	543	451	598	802	2
diagnóstico	313	454	369	463	598	802	2
de	375	454	386	463	598	802	2
RA	392	454	407	463	598	802	2
se	413	454	423	463	598	802	2
utilizó	429	454	460	463	598	802	2
un	466	454	477	463	598	802	2
cuestionario	484	454	543	463	598	802	2
estandarizado	313	467	371	476	598	802	2
internacionalmente	374	467	455	476	598	802	2
que	457	467	472	476	598	802	2
fue	474	467	488	476	598	802	2
empleado	490	467	531	476	598	802	2
en	533	467	543	476	598	802	2
un	313	479	324	489	598	802	2
estudio	327	479	357	489	598	802	2
de	360	479	370	489	598	802	2
prevalencia	373	479	422	489	598	802	2
de	424	479	434	489	598	802	2
RA,	437	479	454	489	598	802	2
realizado	457	479	496	489	598	802	2
en	499	479	509	489	598	802	2
nuestro	512	479	543	489	598	802	2
medio	313	492	340	501	598	802	2
(8,	342	492	353	501	598	802	2
9).	356	492	367	501	598	802	2
Para	371	492	390	501	598	802	2
evaluar	392	492	424	501	598	802	2
la	426	492	433	501	598	802	2
severidad	436	492	476	501	598	802	2
de	478	492	488	501	598	802	2
los	491	492	503	501	598	802	2
síntomas	505	492	543	501	598	802	2
nasales	313	504	344	514	598	802	2
se	348	504	357	514	598	802	2
utilizó	361	504	389	514	598	802	2
un	393	504	403	514	598	802	2
puntaje	408	504	439	514	598	802	2
clínico	443	504	472	514	598	802	2
utilizado	476	504	514	514	598	802	2
en	518	504	528	514	598	802	2
un	532	504	543	514	598	802	2
ensayo	313	517	343	526	598	802	2
clínico	345	517	374	526	598	802	2
sobre	377	517	400	526	598	802	2
pacientes	403	517	442	526	598	802	2
con	445	517	461	526	598	802	2
RA	463	517	478	526	598	802	2
(10).	481	517	501	526	598	802	2
Tabla	321	558	345	567	598	802	2
Nº	347	558	358	567	598	802	2
1	360	558	365	567	598	802	2
Puntaje	370	558	404	567	598	802	2
clínico	407	558	435	567	598	802	2
de	437	558	447	567	598	802	2
los	450	558	462	567	598	802	2
síntomas	464	558	502	567	598	802	2
nasales	505	558	536	567	598	802	2
PUNTAJE	316	588	356	596	598	802	2
DE	359	588	372	596	598	802	2
LOS	374	588	391	596	598	802	2
SÍNTOMAS	394	588	440	596	598	802	2
NASALES:	442	588	484	596	598	802	2
(10)	487	588	503	596	598	802	2
0	380	599	385	607	598	802	2
1	394	599	399	607	598	802	2
2	408	599	413	607	598	802	2
3	422	599	427	607	598	802	2
T	436	599	442	607	598	802	2
0	451	599	455	607	598	802	2
=	458	599	463	607	598	802	2
No	466	599	477	607	598	802	2
hay	480	599	494	607	598	802	2
síntoma	496	599	527	607	598	802	2
1	451	609	455	617	598	802	2
=	458	609	463	617	598	802	2
El	466	609	474	617	598	802	2
síntoma	477	609	507	617	598	802	2
no	510	609	519	617	598	802	2
es	522	609	530	617	598	802	2
un	532	609	542	617	598	802	2
Rinorrea	316	609	349	617	598	802	2
problema	451	619	487	627	598	802	2
real	489	619	504	627	598	802	2
para	506	619	523	627	598	802	2
el	525	619	532	627	598	802	2
Congestión	316	620	360	628	598	802	2
paciente	451	629	483	637	598	802	2
(LEVE)	485	629	516	637	598	802	2
Nasal	316	630	338	638	598	802	2
2	451	639	455	647	598	802	2
=	458	639	463	647	598	802	2
El	466	639	474	647	598	802	2
síntoma	477	639	507	647	598	802	2
es	510	639	518	647	598	802	2
Estornudos	316	640	360	648	598	802	2
considerado	451	649	497	657	598	802	2
un	500	649	509	657	598	802	2
Prurito	316	651	344	658	598	802	2
problema	451	659	487	667	598	802	2
para	489	659	506	667	598	802	2
el	508	659	515	667	598	802	2
T	316	661	322	669	598	802	2
OTAL	322	662	342	668	598	802	2
:	342	661	344	669	598	802	2
paciente	451	669	483	677	598	802	2
pero	485	669	502	677	598	802	2
no	505	669	514	677	598	802	2
interfiere	451	679	486	687	598	802	2
con	488	679	502	687	598	802	2
sus	505	679	517	687	598	802	2
POR	316	681	330	687	598	802	2
LO	332	681	341	687	598	802	2
MENOS	343	681	369	687	598	802	2
RINORREA	370	681	408	687	598	802	2
y/o	409	680	421	687	598	802	2
actividades	451	689	494	697	598	802	2
diarias	496	689	522	697	598	802	2
CONG	316	691	336	697	598	802	2
.	336	690	338	697	598	802	2
NASAL	340	691	364	697	598	802	2
con	366	690	379	697	598	802	2
puntaje	382	690	408	697	598	802	2
≥	410	687	415	697	598	802	2
2	417	690	422	697	598	802	2
y	424	690	428	697	598	802	2
PUNTAJE	316	701	347	707	598	802	2
TOTAL	349	701	373	707	598	802	2
≥	374	697	379	707	598	802	2
5	383	700	388	707	598	802	2
PARA	389	701	409	707	598	802	2
SER	410	701	424	707	598	802	2
(MODERADO)	451	699	513	707	598	802	2
CONSIDERADO	316	710	368	716	598	802	2
COMO	369	710	391	716	598	802	2
3	451	709	455	717	598	802	2
=	458	709	463	717	598	802	2
El	466	709	474	717	598	802	2
síntoma	477	709	507	717	598	802	2
produce	510	709	541	717	598	802	2
SINTOMATOLOGÍA	316	719	381	725	598	802	2
gran	451	720	468	727	598	802	2
interferencia	470	720	519	727	598	802	2
con	521	720	535	727	598	802	2
MODERADA	316	727	367	735	598	802	2
A	369	727	375	735	598	802	2
SEVERA	378	727	412	735	598	802	2
la	451	729	457	737	598	802	2
actividad	460	729	495	737	598	802	2
diaria	498	729	520	737	598	802	2
del	522	729	534	737	598	802	2
paciente	451	740	483	747	598	802	2
(SEVERO)	485	740	529	747	598	802	2
Prevalencia	243	26	288	35	598	802	3
de	290	26	299	35	598	802	3
rinitis	301	26	323	35	598	802	3
alérgica	326	26	356	35	598	802	3
Cuestionario	57	63	111	73	598	802	3
estandarizado	113	63	172	73	598	802	3
utilizado	174	63	210	73	598	802	3
en	212	63	222	73	598	802	3
el	224	63	231	73	598	802	3
estudio	233	63	263	73	598	802	3
para	265	63	285	73	598	802	3
evaluar	57	76	89	85	598	802	3
la	92	76	100	85	598	802	3
presencia	103	76	144	85	598	802	3
de	147	76	157	85	598	802	3
rinitis	160	76	185	85	598	802	3
alergica	188	76	223	85	598	802	3
(8,9)	226	76	246	85	598	802	3
¿Su	57	101	72	111	598	802	3
niño	75	101	94	111	598	802	3
ha	97	101	107	111	598	802	3
tenido	110	101	136	111	598	802	3
estornudos,	139	101	187	111	598	802	3
secreción	190	101	230	111	598	802	3
nasal	233	101	255	111	598	802	3
y	257	101	263	111	598	802	3
se	266	101	274	111	598	802	3
le	277	101	285	111	598	802	3
ha	57	114	67	123	598	802	3
tupido	69	114	96	123	598	802	3
la	99	114	107	123	598	802	3
nariz	110	114	131	123	598	802	3
alguna	133	114	162	123	598	802	3
vez	164	114	179	123	598	802	3
en	182	114	192	123	598	802	3
su	195	114	204	123	598	802	3
vida,	207	114	228	123	598	802	3
no	230	114	241	123	598	802	3
asociados	244	114	285	123	598	802	3
a	57	126	61	136	598	802	3
resfrío	64	126	92	136	598	802	3
o	95	126	100	136	598	802	3
gripe?	103	126	129	136	598	802	3
¿Su	57	139	72	148	598	802	3
niño	75	139	94	148	598	802	3
ha	97	139	107	148	598	802	3
tenido	110	139	136	148	598	802	3
estornudos,	139	139	187	148	598	802	3
secreción	190	139	230	148	598	802	3
nasal	233	139	255	148	598	802	3
y	258	139	263	148	598	802	3
se	266	139	274	148	598	802	3
le	277	139	285	148	598	802	3
ha	57	152	67	161	598	802	3
tupido	68	152	95	161	598	802	3
la	97	152	105	161	598	802	3
nariz	107	152	128	161	598	802	3
en	130	152	140	161	598	802	3
los	141	152	154	161	598	802	3
últimos	156	152	187	161	598	802	3
12	189	152	199	161	598	802	3
meses,	201	152	230	161	598	802	3
no	232	152	242	161	598	802	3
asociados	244	152	285	161	598	802	3
a	57	164	61	174	598	802	3
resfrío	64	164	92	174	598	802	3
o	95	164	100	174	598	802	3
gripe?	103	164	129	174	598	802	3
¿Aparte	57	177	90	186	598	802	3
de	93	177	103	186	598	802	3
los	105	177	117	186	598	802	3
síntomas	120	177	157	186	598	802	3
descritos,	160	177	200	186	598	802	3
a	203	177	207	186	598	802	3
su	210	177	219	186	598	802	3
niño	222	177	241	186	598	802	3
además	243	177	275	186	598	802	3
le	277	177	285	186	598	802	3
picaban	57	189	90	199	598	802	3
y	92	189	98	199	598	802	3
lloraban	100	189	135	199	598	802	3
los	138	189	150	199	598	802	3
ojos	153	189	171	199	598	802	3
en	174	189	184	199	598	802	3
los	186	189	199	199	598	802	3
últimos	201	189	233	199	598	802	3
12	236	189	247	199	598	802	3
meses?	249	189	280	199	598	802	3
¿En	57	202	73	211	598	802	3
qué	76	202	91	211	598	802	3
meses	93	202	119	211	598	802	3
del	122	202	135	211	598	802	3
año	137	202	152	211	598	802	3
se	155	202	164	211	598	802	3
han	166	202	181	211	598	802	3
presentado	184	202	230	211	598	802	3
los	232	202	245	211	598	802	3
síntomas	247	202	285	211	598	802	3
antes	57	215	79	224	598	802	3
descritos	83	215	121	224	598	802	3
con	126	215	141	224	598	802	3
más	145	215	163	224	598	802	3
frecuencia;	167	215	215	224	598	802	3
no	219	215	230	224	598	802	3
asociados	234	215	276	224	598	802	3
a	280	215	285	224	598	802	3
resfrío	57	227	84	237	598	802	3
o	87	227	93	237	598	802	3
gripe?	96	227	122	237	598	802	3
¿Cómo	57	240	87	249	598	802	3
influyeron	91	240	135	249	598	802	3
los	139	240	151	249	598	802	3
síntomas	155	240	193	249	598	802	3
antes	196	240	218	249	598	802	3
descritos	222	240	260	249	598	802	3
en	263	240	273	249	598	802	3
la	277	240	285	249	598	802	3
vida	57	252	75	262	598	802	3
diaria	78	252	102	262	598	802	3
de	105	252	115	262	598	802	3
su	118	252	127	262	598	802	3
niño?	130	252	153	262	598	802	3
¿Su	57	265	72	274	598	802	3
niño	75	265	94	274	598	802	3
ha	97	265	107	274	598	802	3
tenido	110	265	136	274	598	802	3
el	139	265	147	274	598	802	3
diagnóstico	150	265	199	274	598	802	3
de	202	265	212	274	598	802	3
rinitis	215	265	239	274	598	802	3
alérgica?	242	265	280	274	598	802	3
Si	65	290	74	300	598	802	3
los	76	290	88	300	598	802	3
padres	90	290	118	300	598	802	3
respondían	120	290	166	300	598	802	3
afirmativamente	168	290	236	300	598	802	3
la	238	290	246	300	598	802	3
pregunta	248	290	285	300	598	802	3
1,	57	303	65	312	598	802	3
continuaban	67	303	119	312	598	802	3
con	121	303	137	312	598	802	3
el	139	303	147	312	598	802	3
cuestionario.	149	303	204	312	598	802	3
Si	209	303	217	312	598	802	3
la	220	303	227	312	598	802	3
respuesta	230	303	269	312	598	802	3
era	272	303	285	312	598	802	3
negativa	57	315	92	325	598	802	3
se	95	315	104	325	598	802	3
consideraba	106	315	157	325	598	802	3
que	159	315	174	325	598	802	3
el	177	315	184	325	598	802	3
paciente	187	315	222	325	598	802	3
no	224	315	235	325	598	802	3
tenía	237	315	258	325	598	802	3
rinitis	260	315	285	325	598	802	3
y	57	328	62	337	598	802	3
se	66	328	74	337	598	802	3
finalizaba	78	328	120	337	598	802	3
la	123	328	131	337	598	802	3
entrevista.	135	328	179	337	598	802	3
Si	186	328	195	337	598	802	3
la	198	328	206	337	598	802	3
segunda	209	328	244	337	598	802	3
pregunta	248	328	285	337	598	802	3
era	57	341	70	350	598	802	3
afirmativa,	72	341	118	350	598	802	3
se	121	341	129	350	598	802	3
calificaba	132	341	173	350	598	802	3
al	175	341	183	350	598	802	3
paciente	185	341	221	350	598	802	3
como	223	341	247	350	598	802	3
portador	249	341	285	350	598	802	3
de	57	353	67	363	598	802	3
una	70	353	85	363	598	802	3
historia	88	353	120	363	598	802	3
compatible	123	353	170	363	598	802	3
con	173	353	189	363	598	802	3
rinitis	192	353	217	363	598	802	3
no	220	353	230	363	598	802	3
infecciosa	233	353	276	363	598	802	3
y	280	353	285	363	598	802	3
se	57	366	65	375	598	802	3
pasaba	69	366	98	375	598	802	3
a	101	366	106	375	598	802	3
la	109	366	117	375	598	802	3
siguiente	120	366	158	375	598	802	3
pregunta.	162	366	201	375	598	802	3
Si	208	366	217	375	598	802	3
era	220	366	233	375	598	802	3
negativa	237	366	273	375	598	802	3
se	276	366	285	375	598	802	3
descartó	57	378	92	388	598	802	3
la	95	378	103	388	598	802	3
posibilidad	106	378	153	388	598	802	3
de	156	378	166	388	598	802	3
la	169	378	177	388	598	802	3
presencia	180	378	220	388	598	802	3
de	223	378	233	388	598	802	3
rinitis	236	378	261	388	598	802	3
en	264	378	274	388	598	802	3
el	277	378	285	388	598	802	3
paciente.	57	391	95	400	598	802	3
Si	100	391	109	400	598	802	3
los	112	391	124	400	598	802	3
padres	127	391	155	400	598	802	3
respondían	158	391	204	400	598	802	3
a	207	391	212	400	598	802	3
las	215	391	227	400	598	802	3
tres	230	391	245	400	598	802	3
primeras	248	391	285	400	598	802	3
preguntas	57	404	102	413	598	802	3
de	107	404	118	413	598	802	3
forma	123	404	151	413	598	802	3
afirmativa	156	404	204	413	598	802	3
se	210	404	219	413	598	802	3
estableció	224	404	271	413	598	802	3
el	277	404	285	413	598	802	3
diagnóstico	57	416	108	426	598	802	3
de	112	416	122	426	598	802	3
RA.	127	416	144	426	598	802	3
En	153	416	165	426	598	802	3
caso	169	416	189	426	598	802	3
de	193	416	203	426	598	802	3
que	208	416	223	426	598	802	3
solamente	228	416	273	426	598	802	3
la	277	416	285	426	598	802	3
pregunta	57	429	95	438	598	802	3
1	99	429	104	438	598	802	3
y	109	429	114	438	598	802	3
2	118	429	124	438	598	802	3
fueran	128	429	156	438	598	802	3
afirmativas,	160	429	212	438	598	802	3
se	217	429	226	438	598	802	3
consideró	230	429	273	438	598	802	3
al	277	429	285	438	598	802	3
paciente	57	441	92	451	598	802	3
como	96	441	119	451	598	802	3
portador	123	441	159	451	598	802	3
de	163	441	173	451	598	802	3
una	177	441	192	451	598	802	3
historia	196	441	228	451	598	802	3
sugestiva	232	441	271	451	598	802	3
de	275	441	285	451	598	802	3
rinitis	57	454	82	463	598	802	3
no	87	454	97	463	598	802	3
alérgica,	102	454	139	463	598	802	3
no	144	454	154	463	598	802	3
infecciosa.	159	454	206	463	598	802	3
Luego	214	454	242	463	598	802	3
de	246	454	256	463	598	802	3
haber	261	454	285	463	598	802	3
respondido	57	467	105	476	598	802	3
a	109	467	114	476	598	802	3
las	118	467	130	476	598	802	3
primeras	135	467	173	476	598	802	3
3	177	467	182	476	598	802	3
preguntas	187	467	229	476	598	802	3
se	233	467	242	476	598	802	3
continuó	247	467	285	476	598	802	3
resolviendo	57	479	106	489	598	802	3
el	109	479	117	489	598	802	3
cuestionario	119	479	171	489	598	802	3
hasta	174	479	196	489	598	802	3
el	199	479	206	489	598	802	3
final.	209	479	231	489	598	802	3
Criterios	57	504	95	514	598	802	3
de	98	504	108	514	598	802	3
inclusión	111	504	150	514	598	802	3
a)	57	530	65	539	598	802	3
Pacientes	68	530	108	539	598	802	3
>	111	530	117	539	598	802	3
de	120	530	130	539	598	802	3
2	134	530	139	539	598	802	3
y	142	530	147	539	598	802	3
<	150	530	156	539	598	802	3
14	160	530	170	539	598	802	3
años	173	530	193	539	598	802	3
(sólo	196	530	217	539	598	802	3
los	220	530	233	539	598	802	3
menores	236	530	272	539	598	802	3
de	275	530	285	539	598	802	3
14	57	542	67	552	598	802	3
años	71	542	91	552	598	802	3
son	95	542	110	552	598	802	3
atendidos	114	542	154	552	598	802	3
en	158	542	168	552	598	802	3
el	172	542	180	552	598	802	3
servicio	184	542	218	552	598	802	3
de	222	542	232	552	598	802	3
emergencia	236	542	285	552	598	802	3
pediátrica	57	555	98	564	598	802	3
del	101	555	114	564	598	802	3
HNCH),	117	555	153	564	598	802	3
de	156	555	166	564	598	802	3
ambos	169	555	197	564	598	802	3
sexos.	200	555	226	564	598	802	3
Análisis	313	63	347	73	598	802	3
Estadístico	350	63	397	73	598	802	3
Se	313	89	324	98	598	802	3
utilizó	327	89	354	98	598	802	3
el	356	89	364	98	598	802	3
programa	367	89	407	98	598	802	3
Epiinfo	410	89	442	98	598	802	3
6.0	445	89	458	98	598	802	3
para	461	89	479	98	598	802	3
determinar	482	89	528	98	598	802	3
las	530	89	542	98	598	802	3
medidas	313	101	348	111	598	802	3
de	351	101	361	111	598	802	3
frecuencias.	364	101	415	111	598	802	3
RESULTADOS	313	126	381	136	598	802	3
Ingresaron	322	152	367	161	598	802	3
169	372	152	387	161	598	802	3
niños,	392	152	417	161	598	802	3
que	422	152	437	161	598	802	3
acudieron	441	152	483	161	598	802	3
por	487	152	501	161	598	802	3
crisis	505	152	528	161	598	802	3
de	532	152	542	161	598	802	3
asma	313	164	335	174	598	802	3
al	340	164	347	174	598	802	3
Servicio	352	164	388	174	598	802	3
de	392	164	402	174	598	802	3
Emergencia	407	164	458	174	598	802	3
del	463	164	476	174	598	802	3
HNCH,	480	164	513	174	598	802	3
desde	518	164	542	174	598	802	3
mediados	313	177	355	186	598	802	3
de	359	177	369	186	598	802	3
marzo	374	177	401	186	598	802	3
hasta	405	177	428	186	598	802	3
junio	432	177	454	186	598	802	3
de	459	177	469	186	598	802	3
2002.	473	177	498	186	598	802	3
La	506	177	517	186	598	802	3
edad	522	177	542	186	598	802	3
promedio	313	189	354	199	598	802	3
fue	356	189	370	199	598	802	3
de	372	189	382	199	598	802	3
7.4	384	189	398	199	598	802	3
años,	400	189	422	199	598	802	3
y	424	189	430	199	598	802	3
la	432	189	440	199	598	802	3
mediana	442	189	478	199	598	802	3
de	480	189	490	199	598	802	3
7	493	189	498	199	598	802	3
años	500	189	520	199	598	802	3
(DS:	522	189	542	199	598	802	3
3.05).	313	202	338	211	598	802	3
La	344	202	355	211	598	802	3
relación	358	202	392	211	598	802	3
niño/niña	395	202	435	211	598	802	3
fue	438	202	452	211	598	802	3
de	455	202	465	211	598	802	3
7/6.	467	202	484	211	598	802	3
El	490	202	499	211	598	802	3
84.6%	502	202	529	211	598	802	3
de	532	202	542	211	598	802	3
los	313	215	326	224	598	802	3
pacientes	329	215	369	224	598	802	3
tuvo	373	215	391	224	598	802	3
diagnóstico	395	215	444	224	598	802	3
previo	448	215	475	224	598	802	3
de	479	215	488	224	598	802	3
ASMA.	492	215	525	224	598	802	3
El	533	215	542	224	598	802	3
59.2%	313	227	341	237	598	802	3
fueron	346	227	375	237	598	802	3
pacientes	379	227	420	237	598	802	3
asmáticos	425	227	468	237	598	802	3
moderados.	473	227	524	237	598	802	3
El	533	227	542	237	598	802	3
puntaje	313	240	347	249	598	802	3
clínico	352	240	383	249	598	802	3
promedio	388	240	431	249	598	802	3
de	436	240	446	249	598	802	3
crisis	451	240	475	249	598	802	3
de	480	240	491	249	598	802	3
ASMA	495	240	527	249	598	802	3
de	532	240	542	249	598	802	3
Bierman	313	252	350	262	598	802	3
y	352	252	357	262	598	802	3
Pierson	360	252	392	262	598	802	3
fue	394	252	408	262	598	802	3
de	410	252	420	262	598	802	3
5.21	422	252	441	262	598	802	3
y	443	252	449	262	598	802	3
la	451	252	459	262	598	802	3
mediana	461	252	497	262	598	802	3
de	500	252	510	262	598	802	3
5	514	252	520	262	598	802	3
(DS:	522	252	542	262	598	802	3
1.47).	313	265	338	274	598	802	3
El	322	290	331	300	598	802	3
82.8%	334	290	361	300	598	802	3
de	364	290	374	300	598	802	3
los	376	290	389	300	598	802	3
pacientes	391	290	431	300	598	802	3
tuvieron	433	290	469	300	598	802	3
síntomas	471	290	509	300	598	802	3
nasales	512	290	542	300	598	802	3
en	313	303	323	312	598	802	3
el	325	303	333	312	598	802	3
momento	335	303	375	312	598	802	3
que	378	303	393	312	598	802	3
acudieron	395	303	437	312	598	802	3
al	439	303	447	312	598	802	3
hospital.	449	303	485	312	598	802	3
Este	490	303	508	312	598	802	3
vendría	510	303	542	312	598	802	3
a	313	315	318	325	598	802	3
ser	322	315	334	325	598	802	3
el	338	315	346	325	598	802	3
grupo	350	315	374	325	598	802	3
de	378	315	388	325	598	802	3
pacientes	392	315	432	325	598	802	3
con	436	315	451	325	598	802	3
un	455	315	466	325	598	802	3
cuadro	470	315	498	325	598	802	3
activo	502	315	528	325	598	802	3
de	532	315	542	325	598	802	3
rinitis.	313	328	341	337	598	802	3
El	347	328	356	337	598	802	3
56.8%	360	328	387	337	598	802	3
de	390	328	400	337	598	802	3
ellos	403	328	423	337	598	802	3
tuvo	427	328	445	337	598	802	3
un	449	328	459	337	598	802	3
puntaje	463	328	494	337	598	802	3
moderado/	497	328	542	337	598	802	3
severo	313	341	342	350	598	802	3
(M/S),	347	341	376	350	598	802	3
según	380	341	406	350	598	802	3
la	411	341	419	350	598	802	3
escala	423	341	450	350	598	802	3
utilizada.	455	341	496	350	598	802	3
El	505	341	515	350	598	802	3
valor	519	341	542	350	598	802	3
promedio	313	353	354	363	598	802	3
de	357	353	367	363	598	802	3
éste	370	353	387	363	598	802	3
fue	390	353	404	363	598	802	3
de	407	353	417	363	598	802	3
5.77	420	353	439	363	598	802	3
y	442	353	447	363	598	802	3
la	450	353	458	363	598	802	3
mediana	461	353	497	363	598	802	3
de	500	353	510	363	598	802	3
6	514	353	519	363	598	802	3
(DS:	522	353	542	363	598	802	3
2.25).	313	366	338	375	598	802	3
El	346	366	355	375	598	802	3
grupo	359	366	384	375	598	802	3
(M/S)	388	366	414	375	598	802	3
constituye	418	366	461	375	598	802	3
el	465	366	473	375	598	802	3
68%	477	366	496	375	598	802	3
del	500	366	513	375	598	802	3
grupo	517	366	542	375	598	802	3
que	313	378	329	388	598	802	3
presentaron	333	378	382	388	598	802	3
síntomas	387	378	424	388	598	802	3
nasales	429	378	459	388	598	802	3
agudos	463	378	494	388	598	802	3
(ver	498	378	515	388	598	802	3
Tabla	519	378	542	388	598	802	3
Nº2).	313	391	336	400	598	802	3
El	322	416	331	426	598	802	3
83.4%	334	416	361	426	598	802	3
señaló	364	416	391	426	598	802	3
haber	394	416	417	426	598	802	3
presentado	420	416	466	426	598	802	3
síntomas	469	416	506	426	598	802	3
nasales,	509	416	542	426	598	802	3
no	313	429	324	438	598	802	3
asociados	326	429	367	438	598	802	3
a	369	429	374	438	598	802	3
resfrío	376	429	404	438	598	802	3
o	406	429	411	438	598	802	3
gripe,	414	429	438	438	598	802	3
en	440	429	450	438	598	802	3
algún	453	429	476	438	598	802	3
momento	478	429	518	438	598	802	3
de	521	429	531	438	598	802	3
su	533	429	542	438	598	802	3
vida.	313	441	334	451	598	802	3
El	336	441	346	451	598	802	3
mismo	348	441	377	451	598	802	3
porcentaje	379	441	423	451	598	802	3
se	425	441	434	451	598	802	3
encontró	436	441	473	451	598	802	3
que	475	441	491	451	598	802	3
presentaron	493	441	542	451	598	802	3
síntomas	313	454	351	463	598	802	3
nasales,	353	454	387	463	598	802	3
no	389	454	400	463	598	802	3
asociados	402	454	443	463	598	802	3
a	446	454	450	463	598	802	3
resfrío	453	454	480	463	598	802	3
o	483	454	488	463	598	802	3
gripe,	491	454	515	463	598	802	3
en	517	454	527	463	598	802	3
los	530	454	542	463	598	802	3
últimos	313	467	347	476	598	802	3
12	352	467	363	476	598	802	3
meses	367	467	394	476	598	802	3
(ver	399	467	417	476	598	802	3
Tabla	422	467	446	476	598	802	3
N°2,	451	467	472	476	598	802	3
gráfico	477	467	509	476	598	802	3
N°	513	467	525	476	598	802	3
1).	530	467	542	476	598	802	3
Además,	313	479	350	489	598	802	3
se	354	479	363	489	598	802	3
encontró	366	479	403	489	598	802	3
que	407	479	422	489	598	802	3
la	426	479	433	489	598	802	3
prevalencia	437	479	486	489	598	802	3
de	489	479	499	489	598	802	3
RA	503	479	517	489	598	802	3
en	521	479	531	489	598	802	3
el	535	479	542	489	598	802	3
grupo	313	492	338	501	598	802	3
de	340	492	350	501	598	802	3
estudio	353	492	383	501	598	802	3
fue	386	492	399	501	598	802	3
de	402	492	412	501	598	802	3
54.4%	414	492	441	501	598	802	3
y	444	492	449	501	598	802	3
de	452	492	462	501	598	802	3
rinitis	464	492	489	501	598	802	3
NO	491	492	506	501	598	802	3
alérgica	509	492	542	501	598	802	3
(RNA)	313	504	343	514	598	802	3
del	347	504	360	514	598	802	3
29%.	364	504	386	514	598	802	3
Dentro	390	504	419	514	598	802	3
del	423	504	436	514	598	802	3
grupo	440	504	465	514	598	802	3
de	469	504	479	514	598	802	3
pacientes	483	504	523	514	598	802	3
con	527	504	542	514	598	802	3
rinitis,	313	517	341	526	598	802	3
los	343	517	356	526	598	802	3
que	358	517	374	526	598	802	3
tienen	376	517	402	526	598	802	3
RA	405	517	419	526	598	802	3
representan	422	517	471	526	598	802	3
el	474	517	481	526	598	802	3
65.2%	484	517	511	526	598	802	3
y	514	517	519	526	598	802	3
el	522	517	530	526	598	802	3
de	532	517	542	526	598	802	3
RNA	313	530	335	539	598	802	3
34.8%.	339	530	369	539	598	802	3
Tabla	336	540	360	549	598	802	3
Nº2.	363	540	381	549	598	802	3
Resultados	389	540	436	549	598	802	3
del	438	540	451	549	598	802	3
cuestionario	454	540	507	549	598	802	3
de	509	540	519	549	598	802	3
evaluación.	403	552	452	561	598	802	3
n	458	572	462	579	598	802	3
b)Pacientes	57	580	109	589	598	802	3
con	113	580	129	589	598	802	3
diagnóstico	134	580	186	589	598	802	3
previo	190	580	219	589	598	802	3
de	224	580	234	589	598	802	3
asma,	239	580	264	589	598	802	3
que	269	580	285	589	598	802	3
acudan	57	593	87	602	598	802	3
al	89	593	96	602	598	802	3
servicio	98	593	132	602	598	802	3
de	134	593	144	602	598	802	3
emergencia	146	593	194	602	598	802	3
pediátrica	196	593	238	602	598	802	3
del	240	593	253	602	598	802	3
HNCH	255	593	285	602	598	802	3
por	57	605	71	615	598	802	3
tos	73	605	85	615	598	802	3
persistente,	87	605	135	615	598	802	3
sibilancias	137	605	182	615	598	802	3
y	184	605	189	615	598	802	3
dificultad	191	605	232	615	598	802	3
respiratoria.	234	605	285	615	598	802	3
c)	57	630	65	640	598	802	3
Pacientes	69	630	109	640	598	802	3
sin	113	630	125	640	598	802	3
diagnóstico	129	630	178	640	598	802	3
previo	182	630	209	640	598	802	3
de	213	630	223	640	598	802	3
asma,	227	630	252	640	598	802	3
que	256	630	271	640	598	802	3
en	275	630	285	640	598	802	3
alguna	57	643	87	652	598	802	3
oportunidad	91	643	146	652	598	802	3
hayan	151	643	177	652	598	802	3
requerido	182	643	226	652	598	802	3
usar	230	643	249	652	598	802	3
bronco	254	643	285	652	598	802	3
dilatadores	57	656	103	665	598	802	3
que	107	656	122	665	598	802	3
acudan	126	656	156	665	598	802	3
al	160	656	167	665	598	802	3
servicio	171	656	205	665	598	802	3
de	209	656	219	665	598	802	3
emergencia	222	656	271	665	598	802	3
de	275	656	285	665	598	802	3
pediatría	57	668	94	678	598	802	3
del	97	668	110	678	598	802	3
HNCH	113	668	143	678	598	802	3
por	147	668	161	678	598	802	3
tos	164	668	177	678	598	802	3
persistente,	180	668	228	678	598	802	3
sibilancias	231	668	276	678	598	802	3
y	280	668	285	678	598	802	3
dificultad	57	681	97	690	598	802	3
respiratoria.	100	681	151	690	598	802	3
Criterios	57	706	95	715	598	802	3
de	98	706	108	715	598	802	3
exclusión	111	706	151	715	598	802	3
Paciente	57	731	97	741	598	802	3
que	105	731	121	741	598	802	3
acuda	129	731	156	741	598	802	3
por	164	731	179	741	598	802	3
primer	187	731	218	741	598	802	3
episodio	226	731	267	741	598	802	3
de	274	731	285	741	598	802	3
broncoespasmo.	57	744	126	753	598	802	3
Síntomas	318	589	348	596	598	802	3
nasales	350	589	374	596	598	802	3
al	376	589	382	596	598	802	3
llegar	384	589	403	596	598	802	3
a	405	589	408	596	598	802	3
la	411	589	417	596	598	802	3
emergencia	318	597	355	604	598	802	3
140	458	597	470	604	598	802	3
82.8%	507	597	528	604	598	802	3
Severidad	318	614	350	621	598	802	3
de	353	614	360	621	598	802	3
síntomas	363	614	392	621	598	802	3
nasales	394	614	417	621	598	802	3
Leve	318	622	334	629	598	802	3
Moderado/Severo	318	631	376	638	598	802	3
45	459	622	467	629	598	802	3
96	459	631	467	638	598	802	3
26.6%	504	622	525	629	598	802	3
56.8%	504	631	525	638	598	802	3
Presencia	318	647	349	655	598	802	3
de	351	647	359	655	598	802	3
síntomas	361	647	390	655	598	802	3
nasales	393	647	416	655	598	802	3
alguna	318	656	339	663	598	802	3
vez	342	656	353	663	598	802	3
en	355	656	363	663	598	802	3
la	365	656	371	663	598	802	3
vida,	373	656	389	663	598	802	3
no	392	656	400	663	598	802	3
asociado	402	656	431	663	598	802	3
a	318	664	321	671	598	802	3
resfrío	323	664	345	671	598	802	3
o	347	664	351	671	598	802	3
gripe	353	664	370	671	598	802	3
141	455	664	468	671	598	802	3
83.4%	504	664	525	671	598	802	3
Presencia	318	681	349	688	598	802	3
de	351	681	359	688	598	802	3
síntomas	361	681	390	688	598	802	3
nasales,	393	681	418	688	598	802	3
no	421	681	429	688	598	802	3
asociado	318	689	346	697	598	802	3
a	348	689	352	697	598	802	3
resfrío	354	689	375	697	598	802	3
o	378	689	382	697	598	802	3
gripe,	384	689	403	697	598	802	3
en	405	689	413	697	598	802	3
el	415	689	421	697	598	802	3
último	318	698	339	705	598	802	3
año	341	698	353	705	598	802	3
141	456	698	468	705	598	802	3
83.4%	504	698	525	705	598	802	3
18	460	723	468	730	598	802	3
10.7%	504	723	525	730	598	802	3
169	455	740	467	747	598	802	3
100.0%	502	740	527	747	598	802	3
Pacientes	318	715	348	722	598	802	3
que	351	715	363	722	598	802	3
acudieron	365	715	397	722	598	802	3
con	400	715	412	722	598	802	3
diagnóstico	318	723	355	730	598	802	3
previo	357	723	378	730	598	802	3
de	380	723	388	730	598	802	3
RA	390	723	402	730	598	802	3
TOTAL	318	740	343	747	598	802	3
(N)	345	740	357	747	598	802	3
Rev	401	780	417	790	598	802	3
Med	420	780	438	790	598	802	3
Hered	441	780	467	790	598	802	3
14	470	780	480	790	598	802	3
(3),	483	780	498	790	598	802	3
2003	500	780	521	790	598	802	3
113	526	780	542	790	598	802	3
Perez	269	26	290	35	598	802	4
J.	295	26	301	35	598	802	4
y	304	26	309	35	598	802	4
col.	313	26	328	35	598	802	4
Gráfico	61	63	94	72	598	802	4
Nº1.	97	63	115	72	598	802	4
Distribución	123	63	177	72	598	802	4
de	179	63	189	72	598	802	4
los	192	63	203	72	598	802	4
tipos	206	63	227	72	598	802	4
de	229	63	239	72	598	802	4
rinitis	242	63	268	72	598	802	4
en	270	63	280	72	598	802	4
el	110	75	117	84	598	802	4
total	120	75	139	84	598	802	4
del	142	75	155	84	598	802	4
grupo	157	75	183	84	598	802	4
de	186	75	196	84	598	802	4
estudio.	198	75	232	84	598	802	4
Rinitis	81	115	100	122	598	802	4
no	102	115	110	122	598	802	4
alérgica	83	125	108	132	598	802	4
29%	88	135	103	142	598	802	4
Sin	228	115	238	122	598	802	4
rinitis	240	115	256	122	598	802	4
17%	235	124	250	132	598	802	4
Rinitis	220	208	239	215	598	802	4
alérgica	218	218	242	225	598	802	4
54%	223	227	237	234	598	802	4
Los	65	250	82	260	598	802	4
niños	87	250	112	260	598	802	4
que	117	250	133	260	598	802	4
acudieron	138	250	183	260	598	802	4
a	188	250	193	260	598	802	4
la	198	250	206	260	598	802	4
emergencia	211	250	264	260	598	802	4
con	269	250	285	260	598	802	4
diagnóstico	57	263	105	272	598	802	4
previo	109	263	136	272	598	802	4
de	139	263	149	272	598	802	4
RA	152	263	167	272	598	802	4
constituyeron	170	263	227	272	598	802	4
el	231	263	238	272	598	802	4
10.7%	241	263	269	272	598	802	4
del	272	263	285	272	598	802	4
grupo	57	276	82	285	598	802	4
total	86	276	105	285	598	802	4
de	109	276	119	285	598	802	4
pacientes.	123	276	165	285	598	802	4
Si	174	276	183	285	598	802	4
lo	187	276	195	285	598	802	4
comparamos	199	276	254	285	598	802	4
con	258	276	273	285	598	802	4
el	277	276	285	285	598	802	4
grupo	57	288	81	298	598	802	4
de	84	288	94	298	598	802	4
pacientes	97	288	137	298	598	802	4
con	139	288	155	298	598	802	4
rinitis	158	288	182	298	598	802	4
(no	185	288	199	298	598	802	4
infecciosa)	202	288	249	298	598	802	4
sola,	252	288	271	298	598	802	4
el	277	288	285	298	598	802	4
valor	57	301	78	310	598	802	4
sería	82	301	102	310	598	802	4
de	105	301	115	310	598	802	4
12.8%.	118	301	148	310	598	802	4
Dentro	154	301	183	310	598	802	4
del	187	301	199	310	598	802	4
grupo	203	301	227	310	598	802	4
de	230	301	240	310	598	802	4
niños	243	301	266	310	598	802	4
con	270	301	285	310	598	802	4
RA	57	313	71	323	598	802	4
vendría	74	313	106	323	598	802	4
a	109	313	113	323	598	802	4
ser	116	313	129	323	598	802	4
el	131	313	139	323	598	802	4
19.6%.	142	313	172	323	598	802	4
A	65	339	73	348	598	802	4
la	76	339	84	348	598	802	4
pregunta	87	339	124	348	598	802	4
de	127	339	137	348	598	802	4
“¿En	140	339	161	348	598	802	4
qué	165	339	180	348	598	802	4
meses	183	339	209	348	598	802	4
del	212	339	225	348	598	802	4
año	228	339	243	348	598	802	4
se	247	339	256	348	598	802	4
le	259	339	266	348	598	802	4
han	270	339	285	348	598	802	4
presentado	57	351	106	361	598	802	4
los	110	351	124	361	598	802	4
síntomas	128	351	168	361	598	802	4
antes	173	351	196	361	598	802	4
descritos	201	351	242	361	598	802	4
con	246	351	262	361	598	802	4
más	267	351	285	361	598	802	4
frecuencia;	57	364	103	373	598	802	4
no	105	364	115	373	598	802	4
asociados	117	364	158	373	598	802	4
a	159	364	164	373	598	802	4
resfríos	166	364	197	373	598	802	4
o	199	364	204	373	598	802	4
gripe?”,	206	364	239	373	598	802	4
la	241	364	249	373	598	802	4
mayoría	251	364	285	373	598	802	4
respondió	57	376	98	386	598	802	4
que	101	376	116	386	598	802	4
en	119	376	129	386	598	802	4
invierno	131	376	166	386	598	802	4
y	169	376	174	386	598	802	4
de	177	376	187	386	598	802	4
esta	189	376	206	386	598	802	4
estación	208	376	243	386	598	802	4
el	245	376	253	386	598	802	4
mes	255	376	272	386	598	802	4
de	275	376	285	386	598	802	4
julio	57	389	77	398	598	802	4
como	82	389	106	398	598	802	4
mes	110	389	128	398	598	802	4
de	132	389	143	398	598	802	4
mayor	147	389	175	398	598	802	4
frecuencia	180	389	226	398	598	802	4
de	231	389	241	398	598	802	4
síntomas	245	389	285	398	598	802	4
nasales	57	402	87	411	598	802	4
(45%,	89	402	114	411	598	802	4
de	116	402	126	411	598	802	4
todos	127	402	150	411	598	802	4
los	152	402	164	411	598	802	4
pacientes).	166	402	211	411	598	802	4
Sólo	213	402	232	411	598	802	4
32	234	402	244	411	598	802	4
pacientes	246	402	285	411	598	802	4
señalaron	57	414	97	424	598	802	4
que	100	414	115	424	598	802	4
la	118	414	126	424	598	802	4
ocurrencia	129	414	173	424	598	802	4
de	176	414	186	424	598	802	4
estas	189	414	209	424	598	802	4
molestias	212	414	252	424	598	802	4
era	255	414	268	424	598	802	4
por	271	414	285	424	598	802	4
igual	57	427	78	436	598	802	4
a	81	427	86	436	598	802	4
lo	89	427	97	436	598	802	4
largo	101	427	122	436	598	802	4
de	126	427	136	436	598	802	4
todo	139	427	158	436	598	802	4
el	161	427	169	436	598	802	4
año,	172	427	190	436	598	802	4
y	193	427	198	436	598	802	4
esto	202	427	219	436	598	802	4
corresponde	222	427	274	436	598	802	4
al	277	427	285	436	598	802	4
22%	57	439	77	449	598	802	4
de	81	439	91	449	598	802	4
los	96	439	109	449	598	802	4
pacientes	113	439	155	449	598	802	4
con	160	439	176	449	598	802	4
rinitis	180	439	207	449	598	802	4
(Rinitis	211	439	245	449	598	802	4
alérgica	250	439	285	449	598	802	4
persistente)	57	452	106	461	598	802	4
(6).	109	452	124	461	598	802	4
DISCUSIÓN	57	477	113	487	598	802	4
Este	65	502	85	512	598	802	4
estudio	91	502	125	512	598	802	4
trata	130	502	151	512	598	802	4
de	157	502	167	512	598	802	4
establecer	173	502	221	512	598	802	4
un	226	502	237	512	598	802	4
estimado	242	502	285	512	598	802	4
epidemiológico	57	515	123	524	598	802	4
de	126	515	136	524	598	802	4
la	139	515	146	524	598	802	4
asociación	149	515	194	524	598	802	4
entre	197	515	218	524	598	802	4
RA	221	515	236	524	598	802	4
y	239	515	244	524	598	802	4
asma,	247	515	272	524	598	802	4
en	275	515	285	524	598	802	4
población	57	528	98	537	598	802	4
infantil.	102	528	135	537	598	802	4
En	139	528	151	537	598	802	4
este	154	528	171	537	598	802	4
caso,	175	528	196	537	598	802	4
se	200	528	208	537	598	802	4
eligió	212	528	236	537	598	802	4
estudiar	240	528	273	537	598	802	4
al	277	528	285	537	598	802	4
grupo	57	540	82	550	598	802	4
de	86	540	96	550	598	802	4
niños	100	540	124	550	598	802	4
que	128	540	143	550	598	802	4
acuden	147	540	178	550	598	802	4
por	182	540	196	550	598	802	4
crisis	201	540	223	550	598	802	4
de	228	540	238	550	598	802	4
asma	242	540	264	550	598	802	4
a	268	540	273	550	598	802	4
la	277	540	285	550	598	802	4
emergencia	57	553	105	562	598	802	4
de	108	553	118	562	598	802	4
HNCH.	121	553	154	562	598	802	4
Realizar	157	553	192	562	598	802	4
esta	195	553	212	562	598	802	4
investigación	215	553	271	562	598	802	4
no	274	553	285	562	598	802	4
es	57	565	65	575	598	802	4
lo	68	565	76	575	598	802	4
mismo	78	565	107	575	598	802	4
que	109	565	124	575	598	802	4
hacerlo	126	565	157	575	598	802	4
en	159	565	169	575	598	802	4
el	171	565	179	575	598	802	4
grupo	181	565	205	575	598	802	4
total	207	565	226	575	598	802	4
de	228	565	238	575	598	802	4
asmáticos,	240	565	285	575	598	802	4
porque	57	578	86	587	598	802	4
generalmente	89	578	146	587	598	802	4
quienes	148	578	181	587	598	802	4
llegan	183	578	209	587	598	802	4
a	212	578	217	587	598	802	4
emergencia	219	578	268	587	598	802	4
por	271	578	285	587	598	802	4
crisis	57	591	79	600	598	802	4
de	82	591	92	600	598	802	4
asma	95	591	116	600	598	802	4
son	119	591	134	600	598	802	4
pacientes	137	591	176	600	598	802	4
con	179	591	195	600	598	802	4
una	197	591	213	600	598	802	4
historia	216	591	247	600	598	802	4
de	250	591	260	600	598	802	4
asma	263	591	285	600	598	802	4
moderada	57	603	98	613	598	802	4
a	102	603	106	613	598	802	4
severa.	109	603	139	613	598	802	4
Muy	142	603	162	613	598	802	4
pocos	166	603	190	613	598	802	4
son	193	603	208	613	598	802	4
los	211	603	224	613	598	802	4
pacientes	227	603	266	613	598	802	4
con	269	603	285	613	598	802	4
asma	57	616	78	625	598	802	4
leve	83	616	100	625	598	802	4
que	104	616	120	625	598	802	4
desarrollan	124	616	171	625	598	802	4
una	175	616	190	625	598	802	4
crisis	195	616	217	625	598	802	4
tan	221	616	234	625	598	802	4
severa	238	616	265	625	598	802	4
que	269	616	285	625	598	802	4
requiere	57	628	91	638	598	802	4
un	94	628	105	638	598	802	4
manejo	108	628	139	638	598	802	4
en	142	628	152	638	598	802	4
el	154	628	162	638	598	802	4
hospital.	165	628	201	638	598	802	4
Los	65	654	81	663	598	802	4
pacientes	85	654	124	663	598	802	4
que	129	654	144	663	598	802	4
acuden	148	654	178	663	598	802	4
a	182	654	186	663	598	802	4
este	191	654	207	663	598	802	4
centro	211	654	238	663	598	802	4
no	242	654	252	663	598	802	4
son	256	654	271	663	598	802	4
de	275	654	285	663	598	802	4
todos	57	666	80	676	598	802	4
los	83	666	96	676	598	802	4
distritos	99	666	134	676	598	802	4
de	137	666	147	676	598	802	4
Lima.	151	666	176	676	598	802	4
La	180	666	191	676	598	802	4
mayoría	195	666	229	676	598	802	4
pertenece	233	666	273	676	598	802	4
al	277	666	285	676	598	802	4
cono	57	679	77	688	598	802	4
norte	81	679	103	688	598	802	4
de	107	679	116	688	598	802	4
la	120	679	128	688	598	802	4
ciudad,	132	679	163	688	598	802	4
la	166	679	174	688	598	802	4
cual	178	679	195	688	598	802	4
es	199	679	208	688	598	802	4
una	212	679	227	688	598	802	4
zona	231	679	251	688	598	802	4
de	255	679	265	688	598	802	4
tipo	268	679	285	688	598	802	4
urbano	57	691	86	701	598	802	4
y	89	691	94	701	598	802	4
urbano-marginal,	97	691	170	701	598	802	4
quienes	173	691	205	701	598	802	4
en	208	691	218	701	598	802	4
su	221	691	230	701	598	802	4
mayoría	233	691	267	701	598	802	4
son	270	691	285	701	598	802	4
de	57	704	67	713	598	802	4
un	71	704	81	713	598	802	4
nivel	85	704	106	713	598	802	4
socioeconómico	110	704	179	713	598	802	4
bajo.Tener	183	704	228	713	598	802	4
en	232	704	242	713	598	802	4
cuenta	246	704	273	713	598	802	4
el	277	704	285	713	598	802	4
lugar	57	717	81	726	598	802	4
de	89	717	99	726	598	802	4
procedencia	107	717	165	726	598	802	4
es	172	717	182	726	598	802	4
importante	189	717	241	726	598	802	4
para	249	717	269	726	598	802	4
la	277	717	285	726	598	802	4
interpretación	57	729	116	739	598	802	4
de	119	729	129	739	598	802	4
los	133	729	146	739	598	802	4
resultados,	150	729	195	739	598	802	4
ya	199	729	209	739	598	802	4
que	213	729	228	739	598	802	4
hay	232	729	247	739	598	802	4
factores	251	729	285	739	598	802	4
ambientales	57	742	107	751	598	802	4
y	110	742	115	751	598	802	4
sociales	118	742	152	751	598	802	4
que	155	742	170	751	598	802	4
promueven	173	742	221	751	598	802	4
el	224	742	231	751	598	802	4
desarrollo	234	742	277	751	598	802	4
y	280	742	285	751	598	802	4
114	57	780	72	790	598	802	4
Rev	80	780	96	790	598	802	4
Med	101	780	120	790	598	802	4
Hered	125	780	151	790	598	802	4
14	154	780	164	790	598	802	4
(3),	167	780	182	790	598	802	4
2003	184	780	205	790	598	802	4
mantenimiento	313	63	376	73	598	802	4
del	378	63	391	73	598	802	4
cuadro	392	63	421	73	598	802	4
inflamatorio	423	63	474	73	598	802	4
correspondiente	476	63	543	73	598	802	4
a	313	76	318	85	598	802	4
la	321	76	328	85	598	802	4
rinitis	331	76	356	85	598	802	4
y	358	76	364	85	598	802	4
el	366	76	374	85	598	802	4
asma.	377	76	401	85	598	802	4
En	322	101	333	111	598	802	4
este	337	101	353	111	598	802	4
estudio	357	101	387	111	598	802	4
se	391	101	399	111	598	802	4
han	403	101	418	111	598	802	4
empleado	422	101	463	111	598	802	4
2	466	101	471	111	598	802	4
instrumentos	475	101	529	111	598	802	4
de	533	101	543	111	598	802	4
evaluación	313	114	360	123	598	802	4
epidemiológica.	364	114	434	123	598	802	4
Uno	438	114	456	123	598	802	4
de	461	114	471	123	598	802	4
ellos	475	114	495	123	598	802	4
asignó	500	114	528	123	598	802	4
un	532	114	543	123	598	802	4
puntaje	313	126	344	136	598	802	4
clínico	347	126	376	136	598	802	4
según	379	126	403	136	598	802	4
la	406	126	414	136	598	802	4
presencia	416	126	456	136	598	802	4
de	459	126	469	136	598	802	4
síntomas	472	126	509	136	598	802	4
nasales	512	126	543	136	598	802	4
en	313	139	324	148	598	802	4
el	330	139	338	148	598	802	4
momento	344	139	387	148	598	802	4
que	393	139	410	148	598	802	4
los	415	139	429	148	598	802	4
pacientes	435	139	479	148	598	802	4
acuden	485	139	518	148	598	802	4
a	524	139	529	148	598	802	4
la	535	139	543	148	598	802	4
emergencia.	313	152	364	161	598	802	4
Este	368	152	386	161	598	802	4
puntaje	387	152	418	161	598	802	4
ha	420	152	430	161	598	802	4
sido	432	152	449	161	598	802	4
utilizado	451	152	488	161	598	802	4
en	490	152	500	161	598	802	4
un	501	152	512	161	598	802	4
ensayo	514	152	543	161	598	802	4
clínico	313	164	342	174	598	802	4
realizado	346	164	384	174	598	802	4
en	388	164	398	174	598	802	4
adultos	402	164	432	174	598	802	4
con	436	164	451	174	598	802	4
RA.	455	164	472	174	598	802	4
De	476	164	488	174	598	802	4
esta	492	164	508	174	598	802	4
manera	512	164	543	174	598	802	4
pudimos	313	177	350	186	598	802	4
realizar	352	177	383	186	598	802	4
una	385	177	400	186	598	802	4
evaluación	402	177	448	186	598	802	4
objetiva	450	177	484	186	598	802	4
y	486	177	492	186	598	802	4
cuantitativa	494	177	543	186	598	802	4
(8).	313	189	328	199	598	802	4
Para	322	215	341	224	598	802	4
determinar	345	215	390	224	598	802	4
si	395	215	402	224	598	802	4
el	406	215	413	224	598	802	4
paciente	417	215	453	224	598	802	4
era	457	215	470	224	598	802	4
portador	474	215	510	224	598	802	4
de	514	215	524	224	598	802	4
una	528	215	543	224	598	802	4
historia	313	227	348	237	598	802	4
sugerente	353	227	396	237	598	802	4
de	401	227	412	237	598	802	4
RA	417	227	432	237	598	802	4
se	436	227	446	237	598	802	4
usó	450	227	466	237	598	802	4
un	471	227	482	237	598	802	4
cuestionario	487	227	543	237	598	802	4
estandarizado	313	240	372	249	598	802	4
internacionalmente.	376	240	461	249	598	802	4
Este	465	240	483	249	598	802	4
fue	487	240	501	249	598	802	4
diseñado	505	240	543	249	598	802	4
para	313	252	331	262	598	802	4
el	334	252	341	262	598	802	4
estudio	344	252	374	262	598	802	4
ISAAC	377	252	409	262	598	802	4
(Internacional	411	252	472	262	598	802	4
Study	475	252	498	262	598	802	4
of	500	252	509	262	598	802	4
Asthma	511	252	543	262	598	802	4
and	313	265	329	274	598	802	4
Allergies	331	265	369	274	598	802	4
in	371	265	379	274	598	802	4
Childhood)	381	265	429	274	598	802	4
y	431	265	436	274	598	802	4
se	438	265	447	274	598	802	4
ha	449	265	459	274	598	802	4
utilizado	461	265	498	274	598	802	4
en	500	265	510	274	598	802	4
nuestro	512	265	543	274	598	802	4
medio,	313	278	342	287	598	802	4
en	344	278	354	287	598	802	4
un	356	278	366	287	598	802	4
estudio	368	278	399	287	598	802	4
epidemiológico	401	278	466	287	598	802	4
realizado	468	278	506	287	598	802	4
en	508	278	518	287	598	802	4
niños	520	278	543	287	598	802	4
con	313	290	328	300	598	802	4
RA	331	290	346	300	598	802	4
publicado	348	290	390	300	598	802	4
en	392	290	402	300	598	802	4
1997.	405	290	428	300	598	802	4
En	431	290	443	300	598	802	4
este	445	290	462	300	598	802	4
estudio	464	290	495	300	598	802	4
Ruiz	497	290	517	300	598	802	4
y	519	290	525	300	598	802	4
col.	527	290	543	300	598	802	4
valoraron	313	303	354	312	598	802	4
la	356	303	364	312	598	802	4
prevalencia	366	303	415	312	598	802	4
de	417	303	427	312	598	802	4
RA	430	303	444	312	598	802	4
en	446	303	456	312	598	802	4
la	459	303	466	312	598	802	4
población	469	303	510	312	598	802	4
escolar	513	303	543	312	598	802	4
del	313	315	327	325	598	802	4
Distrito	333	315	370	325	598	802	4
de	375	315	386	325	598	802	4
Santiago	391	315	432	325	598	802	4
de	438	315	448	325	598	802	4
Surco-Lima.	454	315	513	325	598	802	4
Ellos	518	315	543	325	598	802	4
encontraron	313	328	364	337	598	802	4
una	368	328	383	337	598	802	4
prevalencia	387	328	436	337	598	802	4
del	439	328	452	337	598	802	4
11.1%	456	328	483	337	598	802	4
de	487	328	497	337	598	802	4
RA	501	328	515	337	598	802	4
en	519	328	529	337	598	802	4
un	532	328	543	337	598	802	4
total	313	341	333	350	598	802	4
de	337	341	348	350	598	802	4
3158	352	341	374	350	598	802	4
alumnos	378	341	415	350	598	802	4
entrevistados	420	341	478	350	598	802	4
directamente,	483	341	543	350	598	802	4
evaluando	313	353	356	363	598	802	4
niños	358	353	381	363	598	802	4
de	382	353	392	363	598	802	4
13	394	353	405	363	598	802	4
a	407	353	411	363	598	802	4
14	413	353	424	363	598	802	4
años	426	353	445	363	598	802	4
aplicando	447	353	487	363	598	802	4
directamente	489	353	543	363	598	802	4
la	313	366	321	375	598	802	4
encuesta	324	366	360	375	598	802	4
(	363	366	366	375	598	802	4
8,	369	366	377	375	598	802	4
9).	380	366	391	375	598	802	4
Estos	322	391	344	400	598	802	4
estudios	346	391	380	400	598	802	4
mencionados	382	391	437	400	598	802	4
enfrentaron	439	391	487	400	598	802	4
directamente	489	391	543	400	598	802	4
el	313	404	321	413	598	802	4
cuestionario	324	404	376	413	598	802	4
a	380	404	384	413	598	802	4
los	388	404	400	413	598	802	4
niños.	404	404	429	413	598	802	4
El	436	404	445	413	598	802	4
grupo	449	404	474	413	598	802	4
etario	477	404	501	413	598	802	4
evaluado	505	404	543	413	598	802	4
fueron	313	416	341	426	598	802	4
niños	343	416	366	426	598	802	4
de	369	416	379	426	598	802	4
6	381	416	386	426	598	802	4
a	389	416	393	426	598	802	4
7	396	416	401	426	598	802	4
años	404	416	423	426	598	802	4
y	426	416	431	426	598	802	4
niños	433	416	456	426	598	802	4
de	459	416	469	426	598	802	4
13	471	416	482	426	598	802	4
a	484	416	489	426	598	802	4
14	491	416	502	426	598	802	4
años.	504	416	526	426	598	802	4
En	531	416	543	426	598	802	4
este	313	429	330	438	598	802	4
trabajo	333	429	362	438	598	802	4
el	365	429	373	438	598	802	4
cuestionario	376	429	427	438	598	802	4
fue	430	429	444	438	598	802	4
aplicado	447	429	483	438	598	802	4
mediante	486	429	525	438	598	802	4
una	528	429	543	438	598	802	4
entrevista	313	441	354	451	598	802	4
con	357	441	372	451	598	802	4
a	374	441	379	451	598	802	4
los	382	441	394	451	598	802	4
padres	396	441	424	451	598	802	4
de	426	441	436	451	598	802	4
estos	439	441	460	451	598	802	4
niños	462	441	485	451	598	802	4
cuyas	488	441	512	451	598	802	4
edades	514	441	543	451	598	802	4
estaban	313	454	345	463	598	802	4
comprendidas	347	454	406	463	598	802	4
entre	408	454	429	463	598	802	4
los	431	454	444	463	598	802	4
2	446	454	451	463	598	802	4
y	453	454	458	463	598	802	4
14	460	454	471	463	598	802	4
años.	473	454	495	463	598	802	4
Se	499	454	510	463	598	802	4
decidió	512	454	543	463	598	802	4
hacer	313	467	336	476	598	802	4
éste	339	467	355	476	598	802	4
cambio	357	467	389	476	598	802	4
en	391	467	401	476	598	802	4
la	403	467	411	476	598	802	4
aplicación	413	467	457	476	598	802	4
del	459	467	472	476	598	802	4
cuestionario	475	467	526	476	598	802	4
por	529	467	543	476	598	802	4
considerarse	313	479	371	489	598	802	4
que	376	479	392	489	598	802	4
era	397	479	411	489	598	802	4
más	415	479	433	489	598	802	4
factible	438	479	473	489	598	802	4
esta	478	479	496	489	598	802	4
forma	501	479	528	489	598	802	4
de	532	479	543	489	598	802	4
evaluación,	313	492	362	501	598	802	4
dadas	366	492	390	501	598	802	4
las	394	492	406	501	598	802	4
dificultades	410	492	460	501	598	802	4
que	464	492	480	501	598	802	4
implicaban	484	492	531	501	598	802	4
el	535	492	543	501	598	802	4
desarrollo	313	504	358	514	598	802	4
del	363	504	376	514	598	802	4
mismo	381	504	411	514	598	802	4
directamente	416	504	473	514	598	802	4
aplicado	478	504	516	514	598	802	4
a	521	504	525	514	598	802	4
los	530	504	543	514	598	802	4
pacientes	313	517	353	526	598	802	4
en	355	517	365	526	598	802	4
un	368	517	379	526	598	802	4
servicio	382	517	415	526	598	802	4
de	418	517	428	526	598	802	4
emergencia	431	517	479	526	598	802	4
(6,	482	517	494	526	598	802	4
8,	497	517	504	526	598	802	4
9).	507	517	519	526	598	802	4
Con	322	542	339	552	598	802	4
el	342	542	350	552	598	802	4
puntaje	352	542	384	552	598	802	4
de	386	542	396	552	598	802	4
síntomas	399	542	437	552	598	802	4
nasales	439	542	470	552	598	802	4
determinamos	473	542	532	552	598	802	4
la	535	542	543	552	598	802	4
presencia	313	555	353	564	598	802	4
de	356	555	366	564	598	802	4
un	370	555	380	564	598	802	4
cuadro	383	555	412	564	598	802	4
agudo	415	555	441	564	598	802	4
de	444	555	454	564	598	802	4
rinitis,	457	555	485	564	598	802	4
más	488	555	505	564	598	802	4
no	508	555	519	564	598	802	4
de	522	555	532	564	598	802	4
la	535	555	543	564	598	802	4
naturaleza	313	567	363	577	598	802	4
de	368	567	379	577	598	802	4
ésta.	384	567	406	577	598	802	4
El	412	567	422	577	598	802	4
82.8%	427	567	457	577	598	802	4
de	463	567	473	577	598	802	4
los	479	567	493	577	598	802	4
pacientes	498	567	543	577	598	802	4
presentaron	313	580	363	589	598	802	4
estos	365	580	386	589	598	802	4
síntomas,	389	580	429	589	598	802	4
siendo	432	580	459	589	598	802	4
la	462	580	469	589	598	802	4
mayoría	472	580	507	589	598	802	4
de	509	580	519	589	598	802	4
estos	522	580	543	589	598	802	4
de	313	593	323	602	598	802	4
un	328	593	339	602	598	802	4
grado	343	593	368	602	598	802	4
moderado/severo.	372	593	451	602	598	802	4
Por	459	593	474	602	598	802	4
ser	479	593	491	602	598	802	4
un	496	593	507	602	598	802	4
estudio	511	593	543	602	598	802	4
descriptivo,	313	605	366	615	598	802	4
no	371	605	381	615	598	802	4
podemos	386	605	426	615	598	802	4
esclarecer	431	605	475	615	598	802	4
con	480	605	496	615	598	802	4
detalle	500	605	530	615	598	802	4
la	535	605	543	615	598	802	4
importancia	313	618	364	627	598	802	4
de	367	618	377	627	598	802	4
este	380	618	397	627	598	802	4
hallazgo.	400	618	438	627	598	802	4
Cabría	442	618	470	627	598	802	4
realizar	473	618	505	627	598	802	4
estudios	508	618	543	627	598	802	4
más	313	630	330	640	598	802	4
profundos	333	630	376	640	598	802	4
para	380	630	398	640	598	802	4
ver	401	630	414	640	598	802	4
si	418	630	425	640	598	802	4
existe	428	630	453	640	598	802	4
alguna	456	630	484	640	598	802	4
relación	487	630	521	640	598	802	4
y	524	630	530	640	598	802	4
de	533	630	543	640	598	802	4
que	313	643	328	652	598	802	4
tipo,	331	643	350	652	598	802	4
entre	352	643	373	652	598	802	4
estos	376	643	397	652	598	802	4
datos	399	643	421	652	598	802	4
y	424	643	429	652	598	802	4
las	431	643	443	652	598	802	4
crisis	445	643	468	652	598	802	4
o	470	643	475	652	598	802	4
el	478	643	485	652	598	802	4
tipo	487	643	504	652	598	802	4
de	506	643	516	652	598	802	4
asma.	518	643	543	652	598	802	4
El	322	668	331	678	598	802	4
cuestionario	333	668	385	678	598	802	4
utilizado	387	668	424	678	598	802	4
para	426	668	444	678	598	802	4
calificar	446	668	481	678	598	802	4
a	483	668	487	678	598	802	4
los	489	668	502	678	598	802	4
pacientes	504	668	543	678	598	802	4
como	313	681	337	690	598	802	4
portadores	340	681	385	690	598	802	4
o	389	681	394	690	598	802	4
no	398	681	409	690	598	802	4
de	412	681	422	690	598	802	4
RA	426	681	441	690	598	802	4
nos	445	681	459	690	598	802	4
permite	463	681	495	690	598	802	4
identificar	499	681	543	690	598	802	4
con	313	693	328	703	598	802	4
seguridad	330	693	372	703	598	802	4
a	374	693	378	703	598	802	4
niños	380	693	403	703	598	802	4
con	405	693	421	703	598	802	4
RA.	423	693	440	703	598	802	4
Algunos	442	693	478	703	598	802	4
consideran	480	693	526	703	598	802	4
que	528	693	543	703	598	802	4
es	313	706	322	715	598	802	4
un	327	706	338	715	598	802	4
buen	343	706	365	715	598	802	4
instrumento	370	706	424	715	598	802	4
para	429	706	448	715	598	802	4
el	453	706	461	715	598	802	4
estudio	466	706	499	715	598	802	4
de	504	706	514	715	598	802	4
datos	519	706	543	715	598	802	4
epidemiológicos	313	719	385	728	598	802	4
(10,15).	389	719	423	728	598	802	4
A	427	719	435	728	598	802	4
pesar	439	719	462	728	598	802	4
de	466	719	476	728	598	802	4
ello	480	719	496	728	598	802	4
puede	500	719	526	728	598	802	4
ser	530	719	543	728	598	802	4
cuestionado,	313	731	370	741	598	802	4
ya	374	731	385	741	598	802	4
que	389	731	405	741	598	802	4
no	410	731	421	741	598	802	4
se	425	731	435	741	598	802	4
hace	439	731	459	741	598	802	4
uso	464	731	479	741	598	802	4
de	484	731	494	741	598	802	4
exámenes	499	731	543	741	598	802	4
auxiliares	313	744	360	753	598	802	4
para	366	744	386	753	598	802	4
establecer	392	744	440	753	598	802	4
un	446	744	457	753	598	802	4
diagnóstico.	463	744	522	753	598	802	4
El	533	744	543	753	598	802	4
Prevalencia	243	26	288	35	598	802	5
de	290	26	299	35	598	802	5
rinitis	301	26	323	35	598	802	5
alérgica	326	26	356	35	598	802	5
diagnóstico	57	63	105	73	598	802	5
diferencial	109	63	154	73	598	802	5
de	158	63	168	73	598	802	5
los	172	63	184	73	598	802	5
tipos	188	63	208	73	598	802	5
de	212	63	222	73	598	802	5
rinitis	225	63	250	73	598	802	5
es	254	63	262	73	598	802	5
muy	266	63	285	73	598	802	5
amplio.	57	76	88	85	598	802	5
Sin	90	76	104	85	598	802	5
embargo,	106	76	145	85	598	802	5
dichas	147	76	174	85	598	802	5
pruebas	176	76	209	85	598	802	5
de	211	76	220	85	598	802	5
laboratorio	222	76	268	85	598	802	5
son	270	76	285	85	598	802	5
de	57	89	67	98	598	802	5
muy	70	89	89	98	598	802	5
baja	92	89	110	98	598	802	5
sensibilidad,	113	89	166	98	598	802	5
con	170	89	185	98	598	802	5
una	188	89	203	98	598	802	5
confiabilidad	207	89	263	98	598	802	5
muy	266	89	285	98	598	802	5
variable	57	101	91	111	598	802	5
y	93	101	98	111	598	802	5
alto	101	101	117	111	598	802	5
costo	119	101	141	111	598	802	5
económico.	144	101	193	111	598	802	5
Estas	198	101	220	111	598	802	5
mismas	222	101	255	111	598	802	5
no	257	101	268	111	598	802	5
son	270	101	285	111	598	802	5
de	57	114	67	123	598	802	5
uso	68	114	83	123	598	802	5
rutinario	85	114	121	123	598	802	5
en	123	114	133	123	598	802	5
la	135	114	142	123	598	802	5
consulta	144	114	179	123	598	802	5
diaria	181	114	205	123	598	802	5
para	207	114	225	123	598	802	5
el	227	114	235	123	598	802	5
diagnóstico	236	114	285	123	598	802	5
de	57	126	67	136	598	802	5
RA	70	126	84	136	598	802	5
(10,15,	87	126	117	136	598	802	5
16).	120	126	137	136	598	802	5
El	65	152	75	161	598	802	5
estudio	77	152	107	161	598	802	5
SCARPOL,	109	152	159	161	598	802	5
validó	161	152	188	161	598	802	5
el	190	152	197	161	598	802	5
cuestionario	199	152	251	161	598	802	5
ISAAC	253	152	285	161	598	802	5
en	57	164	67	174	598	802	5
una	69	164	85	174	598	802	5
población	88	164	129	174	598	802	5
de	132	164	142	174	598	802	5
escolares	145	164	184	174	598	802	5
con	187	164	202	174	598	802	5
rinitis	205	164	229	174	598	802	5
en	232	164	242	174	598	802	5
Suecia	245	164	273	174	598	802	5
(n	276	164	285	174	598	802	5
=	57	177	63	186	598	802	5
2954)	65	177	89	186	598	802	5
comparado	92	177	139	186	598	802	5
con	141	177	156	186	598	802	5
la	159	177	166	186	598	802	5
prueba	168	177	197	186	598	802	5
cutánea	199	177	232	186	598	802	5
de	234	177	244	186	598	802	5
reacción.	246	177	285	186	598	802	5
En	57	189	68	199	598	802	5
esta	71	189	87	199	598	802	5
evaluación	90	189	136	199	598	802	5
se	139	189	147	199	598	802	5
determinó	150	189	193	199	598	802	5
una	195	189	211	199	598	802	5
especificidad	213	189	269	199	598	802	5
del	272	189	285	199	598	802	5
cuestionario	57	202	108	211	598	802	5
del	112	202	125	211	598	802	5
77.5	128	202	146	211	598	802	5
al	150	202	157	211	598	802	5
97.6%,	160	202	190	211	598	802	5
pero	194	202	212	211	598	802	5
una	216	202	231	211	598	802	5
sensibilidad	234	202	285	211	598	802	5
baja	57	215	74	224	598	802	5
(2.6	78	215	95	224	598	802	5
al	98	215	106	224	598	802	5
42.7%)	110	215	141	224	598	802	5
(6).	144	215	159	224	598	802	5
Por	167	215	181	224	598	802	5
la	185	215	193	224	598	802	5
alta	196	215	212	224	598	802	5
especificidad	215	215	271	224	598	802	5
de	275	215	285	224	598	802	5
este	57	227	73	237	598	802	5
cuestionario	76	227	128	237	598	802	5
hay	131	227	146	237	598	802	5
bastante	149	227	184	237	598	802	5
seguridad	187	227	228	237	598	802	5
en	231	227	241	237	598	802	5
la	244	227	252	237	598	802	5
certeza	255	227	285	237	598	802	5
en	57	240	67	249	598	802	5
el	70	240	78	249	598	802	5
diagnóstico.	82	240	133	249	598	802	5
Sin	137	240	151	249	598	802	5
embargo,	155	240	195	249	598	802	5
como	198	240	222	249	598	802	5
ya	226	240	236	249	598	802	5
se	239	240	248	249	598	802	5
dijo,	252	240	271	249	598	802	5
en	275	240	285	249	598	802	5
este	57	252	73	262	598	802	5
estudio	76	252	107	262	598	802	5
no	110	252	121	262	598	802	5
se	124	252	133	262	598	802	5
ha	137	252	147	262	598	802	5
aplicado	150	252	186	262	598	802	5
estrictamente	189	252	246	262	598	802	5
como	249	252	273	262	598	802	5
se	276	252	285	262	598	802	5
diseñó,	57	265	87	274	598	802	5
en	89	265	98	274	598	802	5
relación	100	265	134	274	598	802	5
a	136	265	141	274	598	802	5
la	143	265	150	274	598	802	5
edad	152	265	172	274	598	802	5
de	174	265	184	274	598	802	5
los	186	265	198	274	598	802	5
pacientes	200	265	239	274	598	802	5
en	241	265	251	274	598	802	5
quienes	253	265	285	274	598	802	5
se	57	278	65	287	598	802	5
aplicó	68	278	94	287	598	802	5
la	97	278	105	287	598	802	5
encuesta	108	278	144	287	598	802	5
y	147	278	152	287	598	802	5
la	155	278	163	287	598	802	5
forma	166	278	191	287	598	802	5
de	194	278	204	287	598	802	5
aplicación.	207	278	253	287	598	802	5
Por	259	278	274	287	598	802	5
lo	277	278	285	287	598	802	5
tanto,	57	290	83	300	598	802	5
no	88	290	99	300	598	802	5
sabemos	105	290	144	300	598	802	5
si	149	290	157	300	598	802	5
algunos	162	290	198	300	598	802	5
casos	203	290	228	300	598	802	5
que	234	290	250	300	598	802	5
hemos	255	290	285	300	598	802	5
registrado	57	303	99	312	598	802	5
como	101	303	125	312	598	802	5
casos	127	303	150	312	598	802	5
de	152	303	162	312	598	802	5
rinitis	164	303	189	312	598	802	5
se	191	303	200	312	598	802	5
han	202	303	217	312	598	802	5
confundido	219	303	267	312	598	802	5
con	270	303	285	312	598	802	5
infecciones	57	315	105	325	598	802	5
virales	107	315	136	325	598	802	5
por	138	315	152	325	598	802	5
ejemplo,	155	315	191	325	598	802	5
principalmente	194	315	257	325	598	802	5
en	260	315	270	325	598	802	5
los	272	315	285	325	598	802	5
niños	57	328	80	337	598	802	5
más	83	328	100	337	598	802	5
pequeños.	102	328	145	337	598	802	5
Hemos	65	353	95	363	598	802	5
hallado	99	353	130	363	598	802	5
que	133	353	149	363	598	802	5
la	152	353	160	363	598	802	5
prevalencia	163	353	212	363	598	802	5
de	216	353	226	363	598	802	5
rinitis	229	353	254	363	598	802	5
fue	258	353	271	363	598	802	5
de	275	353	285	363	598	802	5
83.4%.	57	366	87	375	598	802	5
A	91	366	98	375	598	802	5
pesar	100	366	123	375	598	802	5
de	125	366	135	375	598	802	5
ello,	137	366	155	375	598	802	5
coincide	157	366	193	375	598	802	5
con	195	366	210	375	598	802	5
las	212	366	224	375	598	802	5
cifras	226	366	250	375	598	802	5
de	252	366	262	375	598	802	5
otros	264	366	285	375	598	802	5
estudios	57	378	91	388	598	802	5
de	94	378	104	388	598	802	5
prevalencia	107	378	156	388	598	802	5
de	158	378	168	388	598	802	5
RA	171	378	186	388	598	802	5
en	188	378	198	388	598	802	5
pacientes	201	378	240	388	598	802	5
asmáticos	243	378	285	388	598	802	5
(1-5).	57	391	80	400	598	802	5
También	65	416	102	426	598	802	5
hemos	104	416	132	426	598	802	5
estimado	134	416	172	426	598	802	5
un	175	416	185	426	598	802	5
valor	188	416	209	426	598	802	5
de	212	416	222	426	598	802	5
prevalencia	224	416	273	426	598	802	5
de	275	416	285	426	598	802	5
RA	57	429	71	438	598	802	5
en	75	429	85	438	598	802	5
este	88	429	104	438	598	802	5
grupo	108	429	132	438	598	802	5
de	136	429	146	438	598	802	5
54.4%.	149	429	179	438	598	802	5
Esta	182	429	201	438	598	802	5
cifra	204	429	223	438	598	802	5
es	227	429	235	438	598	802	5
menor	239	429	266	438	598	802	5
a	269	429	274	438	598	802	5
la	277	429	285	438	598	802	5
encontrada	57	441	103	451	598	802	5
en	107	441	117	451	598	802	5
la	121	441	129	451	598	802	5
literatura.	133	441	174	451	598	802	5
Quizás	178	441	208	451	598	802	5
se	212	441	221	451	598	802	5
deba	225	441	245	451	598	802	5
a	249	441	254	451	598	802	5
que	258	441	273	451	598	802	5
la	277	441	285	451	598	802	5
prevalencia	57	454	109	463	598	802	5
que	114	454	130	463	598	802	5
hemos	135	454	164	463	598	802	5
encontrado	169	454	219	463	598	802	5
es	224	454	233	463	598	802	5
la	238	454	246	463	598	802	5
mínima	251	454	285	463	598	802	5
confiable,	57	467	99	476	598	802	5
porque	103	467	133	476	598	802	5
al	137	467	145	476	598	802	5
ir	149	467	156	476	598	802	5
uniendo	160	467	194	476	598	802	5
los	199	467	211	476	598	802	5
síntomas	215	467	253	476	598	802	5
con	258	467	273	476	598	802	5
el	277	467	285	476	598	802	5
diagnóstico	57	479	105	489	598	802	5
se	109	479	118	489	598	802	5
subestima	122	479	164	489	598	802	5
la	171	479	179	489	598	802	5
cifra	183	479	202	489	598	802	5
real,	206	479	224	489	598	802	5
pero	228	479	247	489	598	802	5
a	250	479	255	489	598	802	5
la	259	479	266	489	598	802	5
vez	270	479	285	489	598	802	5
hace	57	492	76	501	598	802	5
que	78	492	94	501	598	802	5
este	96	492	113	501	598	802	5
dato	115	492	133	501	598	802	5
sea	136	492	149	501	598	802	5
más	152	492	169	501	598	802	5
específico.	171	492	217	501	598	802	5
Probablemente	221	492	285	501	598	802	5
el	57	504	64	514	598	802	5
verdadero	67	504	110	514	598	802	5
porcentaje	113	504	157	514	598	802	5
de	160	504	170	514	598	802	5
RA	173	504	188	514	598	802	5
en	191	504	201	514	598	802	5
estos	204	504	226	514	598	802	5
pacientes	229	504	268	514	598	802	5
sea	271	504	285	514	598	802	5
mayor,	57	517	86	526	598	802	5
y	90	517	95	526	598	802	5
tal	100	517	110	526	598	802	5
vez	114	517	129	526	598	802	5
se	133	517	142	526	598	802	5
acerque	146	517	179	526	598	802	5
al	183	517	191	526	598	802	5
de	195	517	205	526	598	802	5
rinitis	209	517	234	526	598	802	5
que	238	517	253	526	598	802	5
hemos	257	517	285	526	598	802	5
calculado.	57	530	102	539	598	802	5
De	106	530	118	539	598	802	5
esta	123	530	140	539	598	802	5
forma,	144	530	173	539	598	802	5
podemos	178	530	217	539	598	802	5
decir	221	530	243	539	598	802	5
que	248	530	263	539	598	802	5
esta	268	530	285	539	598	802	5
población	57	542	98	552	598	802	5
puede	100	542	125	552	598	802	5
semejarse	126	542	168	552	598	802	5
a	169	542	174	552	598	802	5
aquellas	176	542	210	552	598	802	5
estudiadas	212	542	256	552	598	802	5
a	257	542	262	552	598	802	5
nivel	264	542	285	552	598	802	5
mundial.	57	555	94	564	598	802	5
Por	100	555	115	564	598	802	5
las	118	555	130	564	598	802	5
mismas	133	555	165	564	598	802	5
consideraciones	168	555	236	564	598	802	5
que	239	555	254	564	598	802	5
se	258	555	266	564	598	802	5
han	270	555	285	564	598	802	5
mencionado	57	567	108	577	598	802	5
solo	111	567	129	577	598	802	5
nos	132	567	146	577	598	802	5
atrevemos	149	567	193	577	598	802	5
a	196	567	200	577	598	802	5
decir	203	567	224	577	598	802	5
que	227	567	243	577	598	802	5
este	245	567	262	577	598	802	5
sería	265	567	285	577	598	802	5
un	57	580	67	589	598	802	5
valor	70	580	92	589	598	802	5
sugerido	95	580	131	589	598	802	5
de	134	580	144	589	598	802	5
prevalencia.	147	580	198	589	598	802	5
Debemos	65	605	108	615	598	802	5
observar	113	605	152	615	598	802	5
que	157	605	173	615	598	802	5
sólo	178	605	197	615	598	802	5
18	202	605	213	615	598	802	5
niños	218	605	243	615	598	802	5
(10.7%)	248	605	285	615	598	802	5
tuvieron	57	618	92	627	598	802	5
diagnóstico	95	618	144	627	598	802	5
previo	147	618	174	627	598	802	5
de	178	618	188	627	598	802	5
RA.	191	618	208	627	598	802	5
Dentro	211	618	241	627	598	802	5
del	244	618	257	627	598	802	5
grupo	260	618	285	627	598	802	5
de	57	630	67	640	598	802	5
rinitis	69	630	94	640	598	802	5
constituyen	96	630	145	640	598	802	5
el	148	630	155	640	598	802	5
12.8%,	158	630	188	640	598	802	5
y	190	630	195	640	598	802	5
en	198	630	208	640	598	802	5
el	210	630	218	640	598	802	5
grupo	220	630	245	640	598	802	5
de	248	630	258	640	598	802	5
RA	260	630	275	640	598	802	5
el	277	630	285	640	598	802	5
19.6%.	57	643	87	652	598	802	5
En	65	668	77	678	598	802	5
todos	81	668	105	678	598	802	5
los	110	668	122	678	598	802	5
casos,	127	668	153	678	598	802	5
es	158	668	167	678	598	802	5
una	171	668	187	678	598	802	5
prevalencia	191	668	242	678	598	802	5
baja	246	668	265	678	598	802	5
que	269	668	285	678	598	802	5
realmente	57	681	98	690	598	802	5
no	101	681	111	690	598	802	5
representa	114	681	157	690	598	802	5
la	159	681	167	690	598	802	5
real	169	681	185	690	598	802	5
magnitud	187	681	227	690	598	802	5
del	230	681	243	690	598	802	5
problema	245	681	285	690	598	802	5
alérgico.	57	693	93	703	598	802	5
Es	97	693	107	703	598	802	5
probable	111	693	148	703	598	802	5
que	151	693	166	703	598	802	5
esto	170	693	187	703	598	802	5
se	190	693	199	703	598	802	5
deba	202	693	222	703	598	802	5
a	226	693	230	703	598	802	5
la	234	693	241	703	598	802	5
presencia	245	693	285	703	598	802	5
de	57	706	67	715	598	802	5
una	70	706	86	715	598	802	5
sintomatología	90	706	153	715	598	802	5
muy	156	706	175	715	598	802	5
leve	179	706	197	715	598	802	5
en	201	706	211	715	598	802	5
los	214	706	227	715	598	802	5
pacientes,	231	706	273	715	598	802	5
lo	277	706	285	715	598	802	5
cual	57	719	76	728	598	802	5
hace	82	719	103	728	598	802	5
que	109	719	125	728	598	802	5
los	131	719	145	728	598	802	5
padres	150	719	181	728	598	802	5
no	187	719	198	728	598	802	5
le	203	719	212	728	598	802	5
den	217	719	234	728	598	802	5
la	239	719	248	728	598	802	5
debida	253	719	285	728	598	802	5
importancia.	57	731	110	741	598	802	5
Tal	118	731	131	741	598	802	5
vez	135	731	149	741	598	802	5
se	153	731	162	741	598	802	5
puede	166	731	191	741	598	802	5
deber	195	731	219	741	598	802	5
también	223	731	257	741	598	802	5
a	261	731	266	741	598	802	5
una	270	731	285	741	598	802	5
evaluación	57	744	102	753	598	802	5
médica	106	744	136	753	598	802	5
inadecuada.	139	744	189	753	598	802	5
Quizás,	192	744	224	753	598	802	5
si	228	744	235	753	598	802	5
estos	238	744	259	753	598	802	5
niños	262	744	285	753	598	802	5
tuvieran	313	63	348	73	598	802	5
un	350	63	361	73	598	802	5
tratamiento	363	63	411	73	598	802	5
de	414	63	424	73	598	802	5
ambas	426	63	453	73	598	802	5
entidades,	455	63	498	73	598	802	5
el	500	63	508	73	598	802	5
número	510	63	542	73	598	802	5
de	313	76	323	85	598	802	5
crisis	326	76	348	85	598	802	5
o	350	76	356	85	598	802	5
exacerbaciones	358	76	423	85	598	802	5
de	425	76	435	85	598	802	5
asma	437	76	459	85	598	802	5
sería	462	76	482	85	598	802	5
mucho	484	76	513	85	598	802	5
menor	515	76	542	85	598	802	5
en	313	89	323	98	598	802	5
cada	325	89	344	98	598	802	5
uno	346	89	362	98	598	802	5
de	364	89	374	98	598	802	5
ellos.	376	89	398	98	598	802	5
Otra	400	89	419	98	598	802	5
posibilidad	420	89	467	98	598	802	5
es	469	89	478	98	598	802	5
que	480	89	495	98	598	802	5
en	497	89	507	98	598	802	5
realidad	508	89	542	98	598	802	5
si	313	101	320	111	598	802	5
se	324	101	332	111	598	802	5
llegue	336	101	362	111	598	802	5
a	365	101	370	111	598	802	5
un	373	101	384	111	598	802	5
diagnóstico	387	101	436	111	598	802	5
adecuado	439	101	479	111	598	802	5
en	483	101	493	111	598	802	5
la	496	101	504	111	598	802	5
consulta	507	101	542	111	598	802	5
médica,	313	114	346	123	598	802	5
pero	349	114	367	123	598	802	5
por	370	114	384	123	598	802	5
diferentes	386	114	428	123	598	802	5
motivos	430	114	464	123	598	802	5
no	467	114	477	123	598	802	5
es	479	114	488	123	598	802	5
comunicado	491	114	542	123	598	802	5
adecuadamente	313	126	380	136	598	802	5
a	384	126	389	136	598	802	5
los	393	126	405	136	598	802	5
padres	410	126	438	136	598	802	5
o	442	126	447	136	598	802	5
de	451	126	461	136	598	802	5
repente	466	126	497	136	598	802	5
no	502	126	512	136	598	802	5
hayan	517	126	542	136	598	802	5
comprendido	313	139	369	148	598	802	5
la	371	139	379	148	598	802	5
explicación	381	139	430	148	598	802	5
de	432	139	442	148	598	802	5
su	444	139	453	148	598	802	5
médico.	456	139	489	148	598	802	5
Esta	494	139	512	148	598	802	5
misma	514	139	542	148	598	802	5
cifra	313	152	332	161	598	802	5
nos	334	152	349	161	598	802	5
indica	351	152	377	161	598	802	5
que	378	152	394	161	598	802	5
el	396	152	403	161	598	802	5
conocimiento	405	152	462	161	598	802	5
de	464	152	474	161	598	802	5
los	476	152	488	161	598	802	5
padres	490	152	518	161	598	802	5
sobre	519	152	542	161	598	802	5
RA	313	164	328	174	598	802	5
y	331	164	336	174	598	802	5
su	339	164	348	174	598	802	5
relación	351	164	385	174	598	802	5
con	388	164	403	174	598	802	5
el	406	164	414	174	598	802	5
asma	416	164	438	174	598	802	5
es	441	164	450	174	598	802	5
deficiente.	452	164	497	174	598	802	5
Ante	322	189	342	199	598	802	5
estos	345	189	366	199	598	802	5
resultados,	368	189	414	199	598	802	5
es	416	189	425	199	598	802	5
importante	427	189	473	199	598	802	5
tomar	475	189	500	199	598	802	5
en	502	189	512	199	598	802	5
cuenta	515	189	542	199	598	802	5
que	313	202	328	211	598	802	5
la	331	202	339	211	598	802	5
coexistencia	341	202	394	211	598	802	5
entre	396	202	417	211	598	802	5
RA	420	202	435	211	598	802	5
y	437	202	442	211	598	802	5
asma	445	202	467	211	598	802	5
si	469	202	476	211	598	802	5
es	479	202	488	211	598	802	5
frecuente	490	202	530	211	598	802	5
en	532	202	542	211	598	802	5
nuestro	313	215	348	224	598	802	5
medio.	353	215	385	224	598	802	5
Aunque	390	215	426	224	598	802	5
no	431	215	442	224	598	802	5
se	448	215	457	224	598	802	5
haya	462	215	484	224	598	802	5
establecido	489	215	542	224	598	802	5
claramente	313	227	360	237	598	802	5
el	362	227	370	237	598	802	5
tipo	373	227	389	237	598	802	5
de	392	227	402	237	598	802	5
relación	405	227	439	237	598	802	5
entre	442	227	463	237	598	802	5
ellas,	466	227	488	237	598	802	5
es	491	227	499	237	598	802	5
necesario	502	227	542	237	598	802	5
reconocerla	313	240	365	249	598	802	5
en	370	240	380	249	598	802	5
cada	385	240	405	249	598	802	5
paciente	409	240	446	249	598	802	5
para	451	240	470	249	598	802	5
tener	474	240	497	249	598	802	5
un	501	240	512	249	598	802	5
mejor	516	240	542	249	598	802	5
manejo.	313	252	347	262	598	802	5
En	322	278	333	287	598	802	5
conclusión,	337	278	386	287	598	802	5
la	390	278	397	287	598	802	5
coexistencia	401	278	453	287	598	802	5
de	457	278	467	287	598	802	5
rinitis	471	278	496	287	598	802	5
alérgica	500	278	533	287	598	802	5
y	537	278	542	287	598	802	5
asma	313	290	335	300	598	802	5
bronquial	340	290	381	300	598	802	5
es	385	290	394	300	598	802	5
frecuente	398	290	439	300	598	802	5
en	443	290	453	300	598	802	5
nuestro	457	290	489	300	598	802	5
medio.	493	290	523	300	598	802	5
Es	532	290	542	300	598	802	5
necesario	313	303	353	312	598	802	5
reconocerla	357	303	406	312	598	802	5
en	410	303	420	312	598	802	5
cada	423	303	443	312	598	802	5
paciente	446	303	482	312	598	802	5
para	485	303	503	312	598	802	5
tener	507	303	528	312	598	802	5
un	532	303	542	312	598	802	5
mejor	313	315	338	325	598	802	5
manejo.	340	315	374	325	598	802	5
El	376	315	385	325	598	802	5
10.7%	387	315	414	325	598	802	5
de	416	315	426	325	598	802	5
niños	428	315	451	325	598	802	5
que	453	315	468	325	598	802	5
fueron	470	315	498	325	598	802	5
evaluados	500	315	542	325	598	802	5
tuvieron	313	328	348	337	598	802	5
diagnóstico	352	328	401	337	598	802	5
previo	404	328	431	337	598	802	5
de	435	328	445	337	598	802	5
RA,	448	328	465	337	598	802	5
constituyendo	469	328	528	337	598	802	5
un	532	328	542	337	598	802	5
valor	313	341	335	350	598	802	5
muy	337	341	356	350	598	802	5
bajo	358	341	377	350	598	802	5
a	379	341	384	350	598	802	5
la	386	341	394	350	598	802	5
cifra	396	341	415	350	598	802	5
esperada.	418	341	458	350	598	802	5
Esto	460	341	479	350	598	802	5
revela	481	341	507	350	598	802	5
que	509	341	525	350	598	802	5
hay	527	341	542	350	598	802	5
una	313	353	328	363	598	802	5
falta	331	353	350	363	598	802	5
de	353	353	362	363	598	802	5
conocimiento	365	353	423	363	598	802	5
e	425	353	430	363	598	802	5
información	433	353	484	363	598	802	5
de	487	353	497	363	598	802	5
los	500	353	512	363	598	802	5
padres	515	353	542	363	598	802	5
sobre	313	366	336	375	598	802	5
este	339	366	355	375	598	802	5
tipo	358	366	375	375	598	802	5
de	377	366	387	375	598	802	5
alergia	390	366	419	375	598	802	5
y	421	366	427	375	598	802	5
su	429	366	439	375	598	802	5
importante	442	366	487	375	598	802	5
relación	490	366	524	375	598	802	5
con	527	366	542	375	598	802	5
el	313	378	321	388	598	802	5
asma.	324	378	348	388	598	802	5
Correspondencia	313	416	391	426	598	802	5
:	394	416	398	426	598	802	5
Pérez	313	441	337	451	598	802	5
Lu,	340	441	354	451	598	802	5
Julio	357	441	378	451	598	802	5
Enrique.	380	441	417	451	598	802	5
Dirección:	313	454	358	463	598	802	5
Las	364	454	379	463	598	802	5
Orquídeas	382	454	426	463	598	802	5
315	429	454	445	463	598	802	5
Urb.	448	454	467	463	598	802	5
La	470	454	481	463	598	802	5
Molina	484	454	514	463	598	802	5
Vieja,	517	454	542	463	598	802	5
La	313	467	324	476	598	802	5
Molina.	327	467	360	476	598	802	5
Teléfono:	313	479	354	489	598	802	5
495-2083,	360	479	403	489	598	802	5
495-3943,	406	479	449	489	598	802	5
9993-7336	452	479	498	489	598	802	5
Correo	313	492	343	501	598	802	5
electrónico:	346	492	395	501	598	802	5
julioepl1@hotmail.com	401	492	502	501	598	802	5
REFERENCIAS	313	530	384	539	598	802	5
BIBLIOGRAFICAS	388	530	475	539	598	802	5
1	313	555	318	564	598	802	5
.	319	555	321	564	598	802	5
Crystal-Peter	325	555	377	564	598	802	5
BA	381	555	394	564	598	802	5
J,	397	555	404	564	598	802	5
Neslusan	408	555	443	564	598	802	5
C,	447	555	456	564	598	802	5
Crown	460	555	487	564	598	802	5
W,	490	555	501	564	598	802	5
Torres	505	555	529	564	598	802	5
A.	533	555	542	564	598	802	5
Treating	325	567	356	576	598	802	5
allergic	358	567	386	576	598	802	5
rhinitis	388	567	415	576	598	802	5
in	416	567	424	576	598	802	5
patients	425	567	455	576	598	802	5
with	456	567	473	576	598	802	5
comorbid	475	567	511	576	598	802	5
asthma:	513	567	542	576	598	802	5
The	325	579	339	587	598	802	5
risk	341	579	355	587	598	802	5
of	357	579	365	587	598	802	5
asthma-related	367	579	422	587	598	802	5
hospitalizations	424	579	484	587	598	802	5
and	485	579	499	587	598	802	5
emergency	501	579	542	587	598	802	5
department	325	590	368	599	598	802	5
visits.	369	590	392	599	598	802	5
J	398	590	401	599	598	802	5
Allergy	403	590	432	599	598	802	5
Clin	434	590	450	599	598	802	5
Immunol	452	590	487	599	598	802	5
2002;	491	590	512	599	598	802	5
109(1):	514	590	542	599	598	802	5
57-62.	325	602	351	611	598	802	5
2.	313	613	320	622	598	802	5
Togias	324	613	350	622	598	802	5
A.	357	613	366	622	598	802	5
Systemic	377	613	413	622	598	802	5
immunologic	416	613	468	622	598	802	5
and	472	613	486	622	598	802	5
inflammatory	490	613	542	622	598	802	5
aspects	325	625	352	633	598	802	5
of	354	625	362	633	598	802	5
allergic	364	625	392	633	598	802	5
rhinitis.	394	625	424	633	598	802	5
J	425	625	429	633	598	802	5
Allergy	430	625	459	633	598	802	5
Clin	461	625	478	633	598	802	5
Immunol.	480	625	517	633	598	802	5
2000;	521	625	542	633	598	802	5
106	325	637	339	645	598	802	5
(5	339	636	347	645	598	802	5
Suppl):S247-50.	350	636	416	645	598	802	5
3.	313	648	321	657	598	802	5
Leynaert	324	648	359	657	598	802	5
B.	363	648	372	657	598	802	5
Epidemiologic	380	648	438	657	598	802	5
evidence	442	648	477	657	598	802	5
for	481	648	492	657	598	802	5
asthma	496	648	524	657	598	802	5
and	528	648	542	657	598	802	5
rhinitis	325	660	352	668	598	802	5
comorbidity.	355	660	403	668	598	802	5
J	409	660	412	668	598	802	5
Allergy	415	660	444	668	598	802	5
Clin	447	660	463	668	598	802	5
Immunol,	466	660	503	668	598	802	5
2000;106	506	660	542	668	598	802	5
(5	325	671	333	680	598	802	5
Suppl):S201-5.	335	671	396	680	598	802	5
4.	313	683	320	692	598	802	5
Fireman	324	683	356	692	598	802	5
P.	359	683	366	692	598	802	5
Therapeutic	373	683	419	692	598	802	5
approaches	422	683	466	692	598	802	5
to	469	683	476	692	598	802	5
allergic	480	683	509	692	598	802	5
rhinitis:	512	683	542	692	598	802	5
Treating	325	695	357	703	598	802	5
the	359	695	371	703	598	802	5
child.	373	695	395	703	598	802	5
J	397	695	400	703	598	802	5
Allergy	402	695	431	703	598	802	5
Clin	433	695	450	703	598	802	5
Immun.	452	695	482	703	598	802	5
2000;	484	695	506	703	598	802	5
105(6	508	695	532	704	598	802	5
Pt	534	695	542	704	598	802	5
2):S616-21.	325	707	372	716	598	802	5
5.	313	718	320	727	598	802	5
Corren	324	718	351	727	598	802	5
J.	353	718	359	727	598	802	5
21st	363	718	379	727	598	802	5
Century	381	718	412	727	598	802	5
Management	414	718	464	727	598	802	5
of	467	718	474	727	598	802	5
upper	477	718	498	727	598	802	5
respiratory	500	718	542	727	598	802	5
allergic	325	730	353	738	598	802	5
diseases:	356	730	390	738	598	802	5
A	393	730	399	738	598	802	5
focus	402	730	423	738	598	802	5
on	425	730	435	738	598	802	5
allergy	438	730	465	738	598	802	5
and	467	730	481	738	598	802	5
asthma	484	730	511	738	598	802	5
—	514	730	524	738	598	802	5
Day	526	730	542	738	598	802	5
1,	325	741	332	750	598	802	5
The	334	741	349	750	598	802	5
impact	351	741	377	750	598	802	5
of	380	741	388	750	598	802	5
allergic	390	741	419	750	598	802	5
rhinitis	421	741	449	750	598	802	5
on	451	741	461	750	598	802	5
bronchial	463	741	499	750	598	802	5
asthma.	502	741	531	750	598	802	5
J	539	741	542	750	598	802	5
Rev	401	780	417	790	598	802	5
Med	420	780	438	790	598	802	5
Hered	441	780	467	790	598	802	5
14	470	780	480	790	598	802	5
(3),	483	780	498	790	598	802	5
2003	500	780	521	790	598	802	5
115	526	780	542	790	598	802	5
Perez	269	26	290	35	598	802	6
J.	295	26	301	35	598	802	6
y	304	26	309	35	598	802	6
col.	313	26	328	35	598	802	6
Allergy	65	64	94	72	598	802	6
Clin	96	64	112	72	598	802	6
Immunol	114	64	148	72	598	802	6
1998;	150	64	171	72	598	802	6
101(2):	173	64	201	72	598	802	6
S352-S356.	201	63	247	72	598	802	6
6.	54	75	61	84	598	802	6
Bousquet	65	75	103	84	598	802	6
J,	107	75	113	84	598	802	6
van	117	75	131	84	598	802	6
Cauwenberge,	135	75	192	84	598	802	6
Khaltaev	196	75	232	84	598	802	6
N.	236	75	245	84	598	802	6
Allergic	252	75	285	84	598	802	6
rhinitis	65	87	92	95	598	802	6
and	94	87	108	95	598	802	6
its	110	87	119	95	598	802	6
impact	121	87	146	95	598	802	6
on	148	87	158	95	598	802	6
asthma	160	87	187	95	598	802	6
(ARIA).	189	87	221	95	598	802	6
OMS.	224	87	247	95	598	802	6
J	251	87	255	95	598	802	6
Allergy	256	87	285	95	598	802	6
Clin	65	98	82	107	598	802	6
Immun	84	98	112	107	598	802	6
2001;	115	98	136	107	598	802	6
108(5):	139	98	167	107	598	802	6
S147-S334.	167	98	214	107	598	802	6
7.	54	110	61	119	598	802	6
Aguirre	66	110	96	119	598	802	6
I;	98	110	103	119	598	802	6
Carrasco	105	110	139	119	598	802	6
C;	141	110	150	119	598	802	6
Chiarella	152	110	187	119	598	802	6
P.	189	110	196	119	598	802	6
Normas	199	110	230	119	598	802	6
y	232	110	236	119	598	802	6
reglamentos	238	110	285	119	598	802	6
para	65	121	82	130	598	802	6
el	84	121	91	130	598	802	6
manejo	93	121	121	130	598	802	6
de	124	121	133	130	598	802	6
asma	135	121	155	130	598	802	6
en	157	121	166	130	598	802	6
pediatría.	168	121	204	130	598	802	6
Colegio	209	121	239	130	598	802	6
del	273	121	285	130	598	802	6
Perú.	65	133	85	141	598	802	6
1997.	88	133	110	141	598	802	6
8.	54	144	61	153	598	802	6
Ruiz-Gutiérrez	64	144	122	153	598	802	6
F,	125	144	132	153	598	802	6
Vega-Briceño	134	144	187	153	598	802	6
L,	190	144	199	153	598	802	6
Shion-Sam	201	144	244	153	598	802	6
D,	247	144	256	153	598	802	6
García	259	144	285	153	598	802	6
Aguila	65	156	93	164	598	802	6
A,	98	156	107	164	598	802	6
Vargas-Castillo	112	156	176	164	598	802	6
R,	181	156	190	164	598	802	6
Chiarella-Ortigosa	195	156	273	164	598	802	6
P.	278	156	285	164	598	802	6
Prevalencia	65	167	110	176	598	802	6
y	113	167	118	176	598	802	6
presenctación	120	167	173	176	598	802	6
estacional	176	167	215	176	598	802	6
de	217	167	226	176	598	802	6
rinitis	229	167	252	176	598	802	6
alérgica	255	167	285	176	598	802	6
en	65	178	74	187	598	802	6
la	76	178	83	187	598	802	6
población	86	178	124	187	598	802	6
escolar	126	178	153	187	598	802	6
del	155	178	167	187	598	802	6
Distrito	169	178	199	187	598	802	6
de	201	178	210	187	598	802	6
Santiago	212	178	246	187	598	802	6
de	248	178	257	187	598	802	6
Surco-	259	178	285	187	598	802	6
Lima	65	190	85	198	598	802	6
Perú.	89	190	109	198	598	802	6
Bol	116	190	130	198	598	802	6
Med	133	190	151	198	598	802	6
Hosp	155	190	175	198	598	802	6
Infant	178	190	201	198	598	802	6
Mex	205	190	222	198	598	802	6
1997;	226	190	248	198	598	802	6
54:	251	190	264	198	598	802	6
276-	267	190	285	198	598	802	6
281.	65	201	82	210	598	802	6
9.	54	213	61	221	598	802	6
The	65	213	81	221	598	802	6
Internacional	85	213	139	221	598	802	6
Study	143	213	166	221	598	802	6
of	170	213	179	221	598	802	6
Asthma	182	213	214	221	598	802	6
and	218	213	232	221	598	802	6
Allergies	236	213	273	221	598	802	6
in	277	213	285	221	598	802	6
Childhood	65	224	107	233	598	802	6
(ISAAC)	111	224	147	233	598	802	6
Steering	151	224	184	233	598	802	6
Committee.	188	224	234	233	598	802	6
Worldwide	241	224	285	233	598	802	6
variation	65	235	99	244	598	802	6
in	102	235	109	244	598	802	6
prevalence	112	235	154	244	598	802	6
of	156	235	164	244	598	802	6
symptoms	167	235	206	244	598	802	6
of	209	235	217	244	598	802	6
asthama,	220	235	253	244	598	802	6
allergic	256	235	285	244	598	802	6
rhinoconjunctivitis,	65	247	143	255	598	802	6
and	147	247	161	255	598	802	6
atopic	165	247	190	255	598	802	6
eczema:	194	247	226	255	598	802	6
ISAAC.	234	247	266	255	598	802	6
The	270	247	285	255	598	802	6
Lancet	65	259	91	267	598	802	6
1998	94	259	113	267	598	802	6
;351(9111):1220-1.	114	258	191	267	598	802	6
10.Mandl	54	270	91	279	598	802	6
M,	93	270	104	279	598	802	6
Nolop	107	270	131	279	598	802	6
K,	133	270	142	279	598	802	6
Lutsky	145	270	172	279	598	802	6
B.	174	270	183	279	598	802	6
Comparación	187	270	239	279	598	802	6
de	242	270	251	279	598	802	6
una	253	270	267	279	598	802	6
sola	269	270	285	279	598	802	6
administración	65	282	130	290	598	802	6
diaria	135	282	160	290	598	802	6
de	165	282	175	290	598	802	6
furoato	180	282	211	290	598	802	6
de	216	282	226	290	598	802	6
mometasona	231	282	285	290	598	802	6
(NASONEX	65	293	114	302	598	802	6
®	114	293	118	298	598	802	6
)	118	293	121	302	598	802	6
y	123	293	127	302	598	802	6
propionato	129	293	170	302	598	802	6
de	172	293	181	302	598	802	6
fluticasona	182	293	224	302	598	802	6
en	226	293	235	302	598	802	6
aerosol	236	293	264	302	598	802	6
nasal	265	293	285	302	598	802	6
acuoso	65	304	92	313	598	802	6
para	96	304	113	313	598	802	6
el	117	304	124	313	598	802	6
tratamiento	128	304	172	313	598	802	6
de	176	304	185	313	598	802	6
la	189	304	196	313	598	802	6
rinitis	200	304	223	313	598	802	6
perenne.	227	304	261	313	598	802	6
Ann	268	304	285	313	598	802	6
Allergy	65	316	94	324	598	802	6
Asthma	97	316	126	324	598	802	6
Immunol	129	316	164	324	598	802	6
1997;	167	316	189	324	598	802	6
79:	191	316	203	324	598	802	6
370-8.	206	316	231	324	598	802	6
11.Badhwar	54	327	100	336	598	802	6
A.	102	327	111	336	598	802	6
y	113	327	117	336	598	802	6
Druce	119	327	143	336	598	802	6
H.	145	327	154	336	598	802	6
Rinitis	156	327	181	336	598	802	6
alérgica.	183	327	216	336	598	802	6
Clínicas	219	327	251	336	598	802	6
Médicas	253	327	285	336	598	802	6
116	57	780	72	790	598	802	6
Rev	80	780	96	790	598	802	6
Med	101	780	120	790	598	802	6
Hered	125	780	151	790	598	802	6
14	154	780	164	790	598	802	6
(3),	167	780	182	790	598	802	6
2003	184	780	205	790	598	802	6
de	325	63	334	72	598	802	6
Norteamérica	335	63	388	72	598	802	6
1992;	390	63	411	72	598	802	6
4:803-820.	413	63	455	72	598	802	6
12.Fireman	313	75	360	83	598	802	6
P,	364	75	371	83	598	802	6
Slavin	375	75	401	83	598	802	6
R.	406	75	415	83	598	802	6
Atlas	418	75	440	83	598	802	6
de	444	75	453	83	598	802	6
ALERGIA.	457	75	504	83	598	802	6
Segunda	508	75	543	83	598	802	6
edición.	325	86	355	95	598	802	6
Ed.	358	86	371	95	598	802	6
HARDCOURT-BRACE,	374	86	470	95	598	802	6
España.	473	86	503	95	598	802	6
1997.	505	86	527	95	598	802	6
13.Naclerio	313	97	360	106	598	802	6
R.	364	97	373	106	598	802	6
Allergic	380	97	412	106	598	802	6
Rhinitis.	416	97	450	106	598	802	6
N	458	97	465	106	598	802	6
Engl	469	97	487	106	598	802	6
J	491	97	495	106	598	802	6
Med	499	97	517	106	598	802	6
1991;	521	97	543	106	598	802	6
325(12):860-69.	325	109	388	117	598	802	6
14.Sociedad	313	120	364	129	598	802	6
Mexicana	368	120	408	129	598	802	6
de	412	120	422	129	598	802	6
Rinología	426	120	467	129	598	802	6
y	471	120	476	129	598	802	6
Cirugía	480	120	511	129	598	802	6
Facial.	515	120	543	129	598	802	6
Rinología,	325	132	365	140	598	802	6
ciencia	367	132	394	140	598	802	6
y	396	132	401	140	598	802	6
arte.	403	132	420	140	598	802	6
MASSON-SALVAL	424	132	503	140	598	802	6
Medicina,	504	132	543	140	598	802	6
México.	325	143	356	152	598	802	6
1996.	359	143	381	152	598	802	6
15.Wright	313	154	352	163	598	802	6
A;	355	154	364	163	598	802	6
Holberg	367	154	399	163	598	802	6
C,	402	154	411	163	598	802	6
Martinez	414	154	448	163	598	802	6
F,	451	154	458	163	598	802	6
Halonen,	461	154	496	163	598	802	6
Morgan	499	154	529	163	598	802	6
W,	532	154	543	163	598	802	6
Taussig.	325	166	356	174	598	802	6
Epidemiology	361	166	415	174	598	802	6
of	418	166	425	174	598	802	6
Physician-Diagnosed	428	166	510	174	598	802	6
Allergic	511	166	543	174	598	802	6
Rhinitis	325	178	355	186	598	802	6
in	358	178	365	186	598	802	6
Childhood.	367	178	410	186	598	802	6
Pediatrics	415	178	453	186	598	802	6
1994;	458	178	480	186	598	802	6
94(6	482	177	500	186	598	802	6
Pt	503	177	511	186	598	802	6
1):895-	513	177	543	186	598	802	6
901.	325	189	342	198	598	802	6
16.King	313	201	344	210	598	802	6
H.	347	201	356	210	598	802	6
Titulaciones	358	201	405	210	598	802	6
cutáneas	407	201	440	210	598	802	6
de	442	201	451	210	598	802	6
punto	453	201	475	210	598	802	6
óptimo:	477	201	507	210	598	802	6
¿son	509	201	527	210	598	802	6
aún	529	201	543	210	598	802	6
el	325	213	332	221	598	802	6
estándar?	337	213	378	221	598	802	6
Clínicas	387	213	423	221	598	802	6
Otorrinolaringológicas	428	213	528	221	598	802	6
de	533	213	543	221	598	802	6
Norteamérica	325	225	377	233	598	802	6
1992;1:15-31.	380	225	434	233	598	802	6
17.Blaiss	313	237	349	245	598	802	6
M.	352	237	363	245	598	802	6
How	369	237	388	245	598	802	6
to	391	237	399	245	598	802	6
Determine	402	237	442	245	598	802	6
the	446	237	457	245	598	802	6
Cost-effectiveness	461	237	532	245	598	802	6
of	535	237	543	245	598	802	6
Available	325	248	362	257	598	802	6
Allergic	365	248	397	257	598	802	6
Rhinitis	401	248	432	257	598	802	6
Treatments.	436	248	483	257	598	802	6
Drug	490	248	510	257	598	802	6
Benefit	514	248	543	257	598	802	6
Trends	325	259	351	268	598	802	6
1998;	354	259	375	268	598	802	6
10(6):32-36.	378	259	426	268	598	802	6
18.Skoner	313	271	352	279	598	802	6
D.	355	271	365	279	598	802	6
Advances	370	271	408	279	598	802	6
in	410	271	418	279	598	802	6
allergic	421	271	449	279	598	802	6
diseases:	452	271	486	279	598	802	6
An	489	271	500	279	598	802	6
update	503	271	529	279	598	802	6
for	532	271	543	279	598	802	6
the	325	282	336	291	598	802	6
new	339	282	355	291	598	802	6
millenium,	357	282	399	291	598	802	6
Complications	402	282	458	291	598	802	6
of	460	282	468	291	598	802	6
allergic	471	282	499	291	598	802	6
rhinitis.	502	282	532	291	598	802	6
Jl	536	282	543	291	598	802	6
of	325	294	333	302	598	802	6
Allergy	334	294	364	302	598	802	6
and	366	294	380	302	598	802	6
Clinical	382	294	413	302	598	802	6
Immunology	415	294	465	302	598	802	6
2000;	467	294	489	302	598	802	6
105(6):S605-	491	294	543	302	598	802	6
S609.	325	305	347	314	598	802	6
19.Santilli	313	316	352	325	598	802	6
J;	354	316	360	325	598	802	6
Nathan	362	316	389	325	598	802	6
R;	391	316	400	325	598	802	6
Glassheim	402	316	442	325	598	802	6
J.	443	316	449	325	598	802	6
Validation	453	316	491	325	598	802	6
of	493	316	501	325	598	802	6
the	503	316	514	325	598	802	6
rhinitis	516	316	543	325	598	802	6
outcomes	325	328	362	336	598	802	6
questionnaire	366	328	419	336	598	802	6
(ROQ).	423	328	452	336	598	802	6
Ann	459	328	476	336	598	802	6
Allergy	479	328	509	336	598	802	6
Asthma	513	328	543	336	598	802	6
Immunol	325	339	360	348	598	802	6
2001;86:222-225.	363	339	431	348	598	802	6
