ARTÍCULO	48	34	115	52	581	765	1
ORIGINAL	119	34	182	52	581	765	1
Factores	48	75	100	91	581	765	1
asociados	104	75	162	91	581	765	1
al	166	75	177	91	581	765	1
dolor	181	75	213	91	581	765	1
cervical	217	75	266	91	581	765	1
en	270	75	285	91	581	765	1
estudiantes	289	75	360	91	581	765	1
del	364	75	383	91	581	765	1
nivel	387	75	417	91	581	765	1
secundaria	421	75	487	91	581	765	1
de	491	75	506	91	581	765	1
una	511	75	533	91	581	765	1
institución	48	89	113	105	581	765	1
educativa	117	89	176	105	581	765	1
estatal,	180	89	226	105	581	765	1
Lima	229	89	259	105	581	765	1
-	262	89	267	105	581	765	1
Perú	271	89	299	105	581	765	1
Cristhian	48	113	84	124	581	765	1
Santiago	87	113	121	124	581	765	1
Bazan*	124	113	151	124	581	765	1
1,a	153	113	161	120	581	765	1
;	161	113	164	124	581	765	1
Jenny	167	113	190	124	581	765	1
Rosado	193	113	221	124	581	765	1
Ladera	224	113	251	124	581	765	1
2,b	254	113	261	120	581	765	1
RESUMEN	48	134	87	145	581	765	1
Palabras	48	309	83	321	581	765	1
clave:	85	309	111	321	581	765	1
Dolor	113	309	135	320	581	765	1
de	138	309	147	320	581	765	1
cuello;	150	309	178	320	581	765	1
Adolescente;	180	309	232	320	581	765	1
Estudiantes;	235	309	285	320	581	765	1
Enfermedades	287	309	345	320	581	765	1
musculoesqueléticas	347	309	430	320	581	765	1
(Fuente:	433	309	467	320	581	765	1
DeCS	470	309	490	320	581	765	1
BIREME).	493	309	528	320	581	765	1
Factors	48	331	92	347	581	765	1
associated	96	331	159	347	581	765	1
with	163	331	190	347	581	765	1
neck	194	331	223	347	581	765	1
pain	227	331	253	347	581	765	1
in	257	331	269	347	581	765	1
high	273	331	298	347	581	765	1
school	302	331	341	347	581	765	1
students	345	331	397	347	581	765	1
of	401	331	413	347	581	765	1
a	417	331	424	347	581	765	1
state	428	331	458	347	581	765	1
educational	462	331	533	347	581	765	1
institution,	48	345	116	361	581	765	1
Lima	120	345	149	361	581	765	1
–	153	345	158	361	581	765	1
Peru	162	345	189	361	581	765	1
ABSTRACT	48	370	92	381	581	765	1
Keywords:	48	534	92	545	581	765	1
Neck	95	534	114	545	581	765	1
pain;	117	534	138	545	581	765	1
Adolescent;	140	534	187	545	581	765	1
Students;	190	534	228	545	581	765	1
Musculoskeletal	231	534	294	545	581	765	1
diseases	297	534	330	545	581	765	1
(Source:	333	534	366	545	581	765	1
MeSH	369	534	391	545	581	765	1
NLM).	393	534	417	545	581	765	1
1.	48	641	55	651	581	765	1
Centro	61	641	85	651	581	765	1
de	87	641	96	651	581	765	1
Rehabilitación	99	641	150	651	581	765	1
Integral	152	641	180	651	581	765	1
Física	182	641	202	651	581	765	1
Funcional.	205	641	242	651	581	765	1
Lima,	245	641	265	651	581	765	1
Perú.	267	641	286	651	581	765	1
2.	48	650	55	660	581	765	1
Universidad	61	650	103	660	581	765	1
Católica	105	650	134	660	581	765	1
Sedes	137	650	157	660	581	765	1
Sapientiae,	160	650	200	660	581	765	1
Facultad	202	650	233	660	581	765	1
de	236	650	245	660	581	765	1
Ciencias	247	650	276	660	581	765	1
de	279	650	288	660	581	765	1
la	290	650	297	660	581	765	1
Salud,	299	650	321	660	581	765	1
Tecnología	324	650	361	660	581	765	1
Médica.	364	650	392	660	581	765	1
Lima.	394	650	414	660	581	765	1
Perú.	417	650	435	660	581	765	1
a.	48	659	55	669	581	765	1
Doctor	61	659	85	669	581	765	1
en	87	659	96	669	581	765	1
Educación.	98	659	137	669	581	765	1
b.	48	668	56	678	581	765	1
Bachiller	61	668	92	678	581	765	1
en	95	668	104	678	581	765	1
Tecnología	106	668	144	678	581	765	1
Médica.	146	668	174	678	581	765	1
*Autor	48	677	71	687	581	765	1
corresponsal	73	677	118	687	581	765	1
6	48	724	53	735	581	765	1
Horiz	74	724	95	735	581	765	1
Med	97	724	114	735	581	765	1
(Lima)	116	724	142	735	581	765	1
2019;	145	724	167	735	581	765	1
19(3):	170	724	194	735	581	765	1
6-11	197	724	214	735	581	765	1
Cristhian	344	29	379	40	581	765	2
Santiago	382	29	416	40	581	765	2
Bazan,	419	29	446	40	581	765	2
Jenny	449	29	472	40	581	765	2
Rosado	475	29	503	40	581	765	2
Ladera	505	29	533	40	581	765	2
INTRODUCCIÓN	48	76	112	87	581	765	2
El	48	98	56	109	581	765	2
dolor	61	98	81	109	581	765	2
cervical	86	98	118	109	581	765	2
es	123	98	131	109	581	765	2
un	136	98	146	109	581	765	2
problema	151	98	189	109	581	765	2
de	194	98	204	109	581	765	2
salud	209	98	230	109	581	765	2
pública	234	98	264	109	581	765	2
que	269	98	283	109	581	765	2
ha	48	109	58	120	581	765	2
sido	64	109	80	120	581	765	2
ampliamente	86	109	139	120	581	765	2
estudiado	146	109	185	120	581	765	2
en	191	109	201	120	581	765	2
adultos,	207	109	240	120	581	765	2
pero	246	109	265	120	581	765	2
del	271	109	283	120	581	765	2
que	48	120	63	131	581	765	2
existe	68	120	92	131	581	765	2
escasa	98	120	124	131	581	765	2
información	129	120	177	131	581	765	2
en	182	120	192	131	581	765	2
el	197	120	205	131	581	765	2
grupo	210	120	233	131	581	765	2
de	238	120	248	131	581	765	2
niños	253	120	274	131	581	765	2
y	279	120	283	131	581	765	2
adolescentes,	48	131	104	142	581	765	2
que	106	131	121	142	581	765	2
presentan	124	131	164	142	581	765	2
numerosos	166	131	209	142	581	765	2
factores	211	131	244	142	581	765	2
de	247	131	257	142	581	765	2
riesgo	259	131	283	142	581	765	2
que	48	142	63	153	581	765	2
contribuyen	66	142	114	153	581	765	2
al	116	142	124	153	581	765	2
desarrollo	127	142	167	153	581	765	2
de	170	142	179	153	581	765	2
este	182	142	199	153	581	765	2
cuadro.	202	142	233	153	581	765	2
Los	48	164	61	175	581	765	2
estudiantes	63	164	109	175	581	765	2
de	111	164	121	175	581	765	2
secundaria	123	164	166	175	581	765	2
están	168	164	190	175	581	765	2
expuestos	192	164	232	175	581	765	2
a	233	164	238	175	581	765	2
desarrollar	240	164	283	175	581	765	2
dolor	48	175	69	186	581	765	2
en	72	175	82	186	581	765	2
la	86	175	93	186	581	765	2
región	96	175	122	186	581	765	2
cervical,	125	175	160	186	581	765	2
que	164	175	178	186	581	765	2
comienza	182	175	220	186	581	765	2
a	223	175	228	186	581	765	2
manifestarse	232	175	283	186	581	765	2
de	48	186	58	197	581	765	2
forma	61	186	85	197	581	765	2
aguda,	88	186	116	197	581	765	2
intermitente	119	186	170	197	581	765	2
y,	173	186	180	197	581	765	2
algunas	183	186	213	197	581	765	2
veces,	216	186	242	197	581	765	2
se	245	186	254	197	581	765	2
irradia	257	186	283	197	581	765	2
hacia	48	197	70	208	581	765	2
la	75	197	82	208	581	765	2
zona	87	197	106	208	581	765	2
distal	111	197	134	208	581	765	2
del	139	197	151	208	581	765	2
miembro	157	197	192	208	581	765	2
superior.	198	197	233	208	581	765	2
Así	237	197	249	208	581	765	2
mismo,	254	197	283	208	581	765	2
puede	48	208	73	219	581	765	2
presentarse	79	208	126	219	581	765	2
con	133	208	147	219	581	765	2
dolor,	153	208	176	219	581	765	2
rigidez,	182	208	213	219	581	765	2
disminución	219	208	267	219	581	765	2
de	274	208	283	219	581	765	2
la	48	219	56	230	581	765	2
sensibilidad	61	219	108	230	581	765	2
y	114	219	118	230	581	765	2
parestesias.	123	219	171	230	581	765	2
El	177	219	184	230	581	765	2
dolor	190	219	210	230	581	765	2
de	216	219	226	230	581	765	2
cuello	231	219	256	230	581	765	2
en	261	219	271	230	581	765	2
la	276	219	283	230	581	765	2
adolescencia	48	230	100	241	581	765	2
es	103	230	111	241	581	765	2
tan	114	230	127	241	581	765	2
frecuente	130	230	169	241	581	765	2
como	172	230	193	241	581	765	2
en	196	230	206	241	581	765	2
la	208	230	216	241	581	765	2
edad	218	230	238	241	581	765	2
adulta	241	230	266	241	581	765	2
(1,2)	269	230	280	237	581	765	2
.	280	230	283	241	581	765	2
El	48	252	56	263	581	765	2
dolor	66	252	86	263	581	765	2
musculoesquelético	96	252	176	263	581	765	2
es	186	252	194	263	581	765	2
común	204	252	231	263	581	765	2
entre	241	252	262	263	581	765	2
los	272	252	283	263	581	765	2
adolescentes,	48	263	104	274	581	765	2
pero	108	263	126	274	581	765	2
se	131	263	139	274	581	765	2
sabe	144	263	162	274	581	765	2
poco	166	263	185	274	581	765	2
acerca	190	263	216	274	581	765	2
de	221	263	231	274	581	765	2
los	235	263	246	274	581	765	2
factores	251	263	283	274	581	765	2
que	48	274	63	285	581	765	2
influyen	69	274	102	285	581	765	2
en	109	274	118	285	581	765	2
que	125	274	140	285	581	765	2
estos	146	274	167	285	581	765	2
busquen	173	274	207	285	581	765	2
atención	213	274	248	285	581	765	2
médica	254	274	283	285	581	765	2
para	48	285	66	296	581	765	2
el	70	285	78	296	581	765	2
problema.	82	285	124	296	581	765	2
Los	132	285	145	296	581	765	2
adolescentes	149	285	201	296	581	765	2
que	205	285	220	296	581	765	2
padecen	224	285	258	296	581	765	2
dolor	263	285	283	296	581	765	2
musculoesquelético	48	296	127	307	581	765	2
y	130	296	135	307	581	765	2
que	137	296	152	307	581	765	2
consultan	155	296	193	307	581	765	2
a	196	296	201	307	581	765	2
un	203	296	213	307	581	765	2
profesional	216	296	261	307	581	765	2
de	263	296	273	307	581	765	2
la	276	296	283	307	581	765	2
salud	48	307	69	318	581	765	2
son	72	307	85	318	581	765	2
muy	88	307	105	318	581	765	2
pocos	107	307	130	318	581	765	2
(3)	132	307	138	314	581	765	2
.	138	307	142	318	581	765	2
La	48	329	57	340	581	765	2
cervicalgia	60	329	104	340	581	765	2
es	106	329	115	340	581	765	2
un	117	329	127	340	581	765	2
importante	130	329	175	340	581	765	2
problema	177	329	215	340	581	765	2
de	218	329	228	340	581	765	2
salud	231	329	252	340	581	765	2
pública	254	329	283	340	581	765	2
que	48	340	63	351	581	765	2
ha	67	340	77	351	581	765	2
sido	81	340	97	351	581	765	2
ampliamente	101	340	154	351	581	765	2
estudiado	158	340	197	351	581	765	2
en	201	340	211	351	581	765	2
adultos,	215	340	247	351	581	765	2
pero	251	340	270	351	581	765	2
no	274	340	283	351	581	765	2
en	48	351	58	362	581	765	2
niños	61	351	82	362	581	765	2
y	85	351	89	362	581	765	2
adolescentes,	92	351	148	362	581	765	2
grupos	151	351	177	362	581	765	2
que	180	351	195	362	581	765	2
presentan	198	351	238	362	581	765	2
numerosos	241	351	283	362	581	765	2
factores	48	362	81	373	581	765	2
de	88	362	98	373	581	765	2
riesgo	104	362	128	373	581	765	2
que	134	362	149	373	581	765	2
contribuyen	156	362	204	373	581	765	2
al	210	362	218	373	581	765	2
desarrollo	224	362	264	373	581	765	2
del	271	362	283	373	581	765	2
cuadro.	48	373	79	384	581	765	2
El	83	373	90	384	581	765	2
aumento	94	373	129	384	581	765	2
de	133	373	143	384	581	765	2
las	147	373	158	384	581	765	2
tensiones	161	373	199	384	581	765	2
la	203	373	210	384	581	765	2
columna	214	373	248	384	581	765	2
cervical	252	373	283	384	581	765	2
puede	48	384	73	395	581	765	2
conducir	79	384	113	395	581	765	2
a	119	384	123	395	581	765	2
la	129	384	136	395	581	765	2
degeneración	142	384	196	395	581	765	2
cervical,	202	384	237	395	581	765	2
junto	242	384	264	395	581	765	2
con	269	384	283	395	581	765	2
otras	48	395	68	406	581	765	2
complicaciones	71	395	133	406	581	765	2
del	135	395	148	406	581	765	2
desarrollo,	151	395	194	406	581	765	2
médicas,	197	395	233	406	581	765	2
psicológicas	236	395	283	406	581	765	2
y	48	406	53	417	581	765	2
sociales	56	406	88	417	581	765	2
(4)	91	406	98	413	581	765	2
.	98	406	101	417	581	765	2
Este	105	406	122	417	581	765	2
padecimiento	125	406	180	417	581	765	2
puede	184	406	209	417	581	765	2
estar	212	406	233	417	581	765	2
relacionado	236	406	283	417	581	765	2
a	48	417	53	428	581	765	2
dolor	56	417	77	428	581	765	2
de	81	417	90	428	581	765	2
cabeza	94	417	122	428	581	765	2
(5)	125	417	132	424	581	765	2
,	132	417	135	428	581	765	2
migraña	139	417	171	428	581	765	2
(6,7)	175	417	186	424	581	765	2
,	186	417	189	428	581	765	2
síntomas	193	417	228	428	581	765	2
de	231	417	241	428	581	765	2
ansiedad,	245	417	283	428	581	765	2
depresión,	48	428	91	439	581	765	2
agresividad	97	428	142	439	581	765	2
(8)	148	428	155	435	581	765	2
,	155	428	158	439	581	765	2
estrés	164	428	188	439	581	765	2
académico,	194	428	240	439	581	765	2
actividad	246	428	283	439	581	765	2
física,	48	439	73	450	581	765	2
discapacidad	75	439	127	450	581	765	2
cervical	129	439	161	450	581	765	2
(9,10)	163	439	177	446	581	765	2
y	180	439	184	450	581	765	2
problemas	186	439	228	450	581	765	2
conductuales	230	439	283	450	581	765	2
(11)	48	450	58	457	581	765	2
.	58	450	61	461	581	765	2
crónicos.	298	76	334	87	581	765	2
La	340	76	349	87	581	765	2
educación	355	76	396	87	581	765	2
sanitaria	401	76	436	87	581	765	2
es	442	76	451	87	581	765	2
necesaria	456	76	495	87	581	765	2
en	500	76	510	87	581	765	2
esta	516	76	533	87	581	765	2
población	298	87	337	98	581	765	2
vulnerable	339	87	382	98	581	765	2
(14,15)	385	87	401	94	581	765	2
.	401	87	405	98	581	765	2
MATERIALES	298	109	348	120	581	765	2
Y	351	109	356	120	581	765	2
MÉTODOS	359	109	399	120	581	765	2
Diseño	298	131	326	142	581	765	2
y	328	131	333	142	581	765	2
población	336	131	377	142	581	765	2
Estudio	298	142	327	153	581	765	2
descriptivo,	331	142	379	153	581	765	2
correlacional,	382	142	438	153	581	765	2
transversal	442	142	486	153	581	765	2
y	490	142	495	153	581	765	2
observa-	499	142	533	153	581	765	2
cional.	298	153	325	164	581	765	2
La	329	153	338	164	581	765	2
población	341	153	380	164	581	765	2
está	384	153	400	164	581	765	2
conformada	404	153	452	164	581	765	2
por	455	153	468	164	581	765	2
los	472	153	483	164	581	765	2
alumnos	486	153	520	164	581	765	2
de	523	153	533	164	581	765	2
la	298	164	305	175	581	765	2
institución	308	164	351	175	581	765	2
educativa	354	164	393	175	581	765	2
Toribio	396	164	423	175	581	765	2
Rodríguez	427	164	466	175	581	765	2
de	469	164	479	175	581	765	2
Mendoza.	482	164	520	175	581	765	2
La	524	164	533	175	581	765	2
muestra	298	175	330	186	581	765	2
es	334	175	343	186	581	765	2
de	347	175	357	186	581	765	2
300	360	175	375	186	581	765	2
estudiantes	378	175	425	186	581	765	2
de	429	175	439	186	581	765	2
secundaria,	442	175	489	186	581	765	2
se	493	175	501	186	581	765	2
obtuvo	505	175	533	186	581	765	2
mediante	298	186	336	197	581	765	2
un	341	186	351	197	581	765	2
muestreo	356	186	394	197	581	765	2
no	399	186	409	197	581	765	2
probabilístico	415	186	470	197	581	765	2
a	475	186	480	197	581	765	2
criterio	485	186	515	197	581	765	2
del	520	186	533	197	581	765	2
autor,	298	197	321	208	581	765	2
lo	324	197	331	208	581	765	2
que	333	197	348	208	581	765	2
se	351	197	359	208	581	765	2
tendrá	362	197	388	208	581	765	2
en	391	197	400	208	581	765	2
cuenta	403	197	430	208	581	765	2
al	433	197	440	208	581	765	2
estudiar	442	197	475	208	581	765	2
a	478	197	482	208	581	765	2
cada	485	197	504	208	581	765	2
uno	506	197	521	208	581	765	2
de	523	197	533	208	581	765	2
los	298	208	309	219	581	765	2
elementos	311	208	353	219	581	765	2
que	356	208	371	219	581	765	2
componen	374	208	415	219	581	765	2
la	418	208	425	219	581	765	2
población.	428	208	470	219	581	765	2
Variables	298	230	336	241	581	765	2
y	338	230	343	241	581	765	2
mediciones	346	230	393	241	581	765	2
Se	298	241	307	252	581	765	2
utilizó	314	241	339	252	581	765	2
un	347	241	357	252	581	765	2
cuestionario	364	241	413	252	581	765	2
para	421	241	438	252	581	765	2
la	446	241	453	252	581	765	2
identificación	460	241	516	252	581	765	2
de	523	241	533	252	581	765	2
los	298	252	309	263	581	765	2
factores	315	252	348	263	581	765	2
posturales	355	252	396	263	581	765	2
relacionados	403	252	453	263	581	765	2
al	460	252	467	263	581	765	2
dolor	474	252	495	263	581	765	2
cervical	501	252	533	263	581	765	2
en	298	263	307	274	581	765	2
estudiantes	313	263	359	274	581	765	2
del	365	263	377	274	581	765	2
nivel	383	263	402	274	581	765	2
secundario	407	263	451	274	581	765	2
que	456	263	471	274	581	765	2
consta	477	263	503	274	581	765	2
de	508	263	518	274	581	765	2
19	523	263	533	274	581	765	2
preguntas	298	274	337	285	581	765	2
y	339	274	344	285	581	765	2
las	346	274	357	285	581	765	2
variables:	359	274	398	285	581	765	2
actitud	401	274	429	285	581	765	2
postural	431	274	464	285	581	765	2
en	466	274	476	285	581	765	2
clase,	478	274	502	285	581	765	2
actitud	504	274	533	285	581	765	2
postural	298	285	330	296	581	765	2
en	333	285	343	296	581	765	2
el	346	285	353	296	581	765	2
hogar,	356	285	380	296	581	765	2
carga	383	285	405	296	581	765	2
de	407	285	417	296	581	765	2
peso	420	285	438	296	581	765	2
de	441	285	451	296	581	765	2
material	453	285	488	296	581	765	2
educativo,	490	285	533	296	581	765	2
transporte	298	296	340	307	581	765	2
de	345	296	355	307	581	765	2
material	360	296	395	307	581	765	2
educativo,	400	296	443	307	581	765	2
cuidado	448	296	479	307	581	765	2
postural	485	296	518	307	581	765	2
de	523	296	533	307	581	765	2
la	298	307	305	318	581	765	2
espalda,	311	307	345	318	581	765	2
y	350	307	355	318	581	765	2
educación	360	307	401	318	581	765	2
sanitaria	406	307	441	318	581	765	2
(conocimiento	447	307	505	318	581	765	2
de	510	307	520	318	581	765	2
la	526	307	533	318	581	765	2
prevención	298	318	342	329	581	765	2
del	344	318	357	329	581	765	2
dolor	359	318	380	329	581	765	2
cervical).	382	318	420	329	581	765	2
El	422	318	430	329	581	765	2
cuestionario	432	318	481	329	581	765	2
fue	484	318	497	329	581	765	2
validado	499	318	533	329	581	765	2
por	298	329	311	340	581	765	2
11	314	329	323	340	581	765	2
expertos.	326	329	364	340	581	765	2
Las	298	351	311	362	581	765	2
consideraciones	316	351	380	362	581	765	2
de	386	351	396	362	581	765	2
los	402	351	413	362	581	765	2
jueces	419	351	445	362	581	765	2
expertos	451	351	486	362	581	765	2
al	492	351	499	362	581	765	2
validar	505	351	533	362	581	765	2
el	298	362	305	373	581	765	2
instrumento	313	362	362	373	581	765	2
fueron	369	362	395	373	581	765	2
los	403	362	414	373	581	765	2
siguientes	422	362	462	373	581	765	2
indicadores	469	362	515	373	581	765	2
de	523	362	533	373	581	765	2
evaluación:	298	373	344	384	581	765	2
suficiencia,	347	373	394	384	581	765	2
claridad,	397	373	433	384	581	765	2
coherencia	436	373	480	384	581	765	2
y	483	373	488	384	581	765	2
relevancia	491	373	533	384	581	765	2
por	298	384	311	395	581	765	2
cada	316	384	335	395	581	765	2
pregunta.	340	384	379	395	581	765	2
Seguidamente,	384	384	444	395	581	765	2
se	449	384	457	395	581	765	2
aplicó	462	384	486	395	581	765	2
la	491	384	498	395	581	765	2
técnica	503	384	533	395	581	765	2
estadística	298	395	341	406	581	765	2
V	343	395	349	406	581	765	2
de	351	395	361	406	581	765	2
Aiken	362	395	385	406	581	765	2
donde	387	395	412	406	581	765	2
se	414	395	422	406	581	765	2
obtuvo	425	395	452	406	581	765	2
un	454	395	464	406	581	765	2
puntaje	466	395	498	406	581	765	2
de	500	395	510	406	581	765	2
0,91,	512	395	533	406	581	765	2
se	298	406	306	417	581	765	2
tuvo	309	406	326	417	581	765	2
en	329	406	339	417	581	765	2
cuenta	341	406	368	417	581	765	2
que	371	406	386	417	581	765	2
el	388	406	396	417	581	765	2
valor	398	406	418	417	581	765	2
de	421	406	430	417	581	765	2
esta	433	406	450	417	581	765	2
técnica	452	406	482	417	581	765	2
oscila	484	406	507	417	581	765	2
desde	509	406	533	417	581	765	2
0	298	417	302	428	581	765	2
hasta	305	417	326	428	581	765	2
1.	329	417	337	428	581	765	2
Se	339	417	348	428	581	765	2
considera	351	417	389	428	581	765	2
el	392	417	399	428	581	765	2
puntaje	402	417	433	428	581	765	2
1	436	417	440	428	581	765	2
como	443	417	464	428	581	765	2
el	467	417	474	428	581	765	2
máximo	477	417	508	428	581	765	2
valor,	511	417	533	428	581	765	2
lo	298	428	305	439	581	765	2
que	308	428	323	439	581	765	2
demuestra	325	428	368	439	581	765	2
que	370	428	385	439	581	765	2
existe	388	428	412	439	581	765	2
entre	414	428	436	439	581	765	2
los	439	428	450	439	581	765	2
jueces	452	428	479	439	581	765	2
expertos.	481	428	519	439	581	765	2
Así	521	428	533	439	581	765	2
mismo,	298	439	327	450	581	765	2
el	329	439	337	450	581	765	2
valor	339	439	359	450	581	765	2
alcanzado	361	439	402	450	581	765	2
por	404	439	417	450	581	765	2
alfa	420	439	435	450	581	765	2
de	437	439	447	450	581	765	2
Crombach	449	439	490	450	581	765	2
fue	492	439	505	450	581	765	2
0,826,	507	439	533	450	581	765	2
lo	298	450	305	461	581	765	2
que	308	450	323	461	581	765	2
indica	325	450	350	461	581	765	2
que	352	450	367	461	581	765	2
el	370	450	377	461	581	765	2
instrumento	380	450	429	461	581	765	2
es	432	450	440	461	581	765	2
altamente	443	450	484	461	581	765	2
confiable.	487	450	528	461	581	765	2
El	48	472	56	483	581	765	2
padecer	60	472	94	483	581	765	2
de	99	472	109	483	581	765	2
dolor	113	472	135	483	581	765	2
en	139	472	149	483	581	765	2
la	154	472	162	483	581	765	2
espalda	166	472	198	483	581	765	2
durante	202	472	235	483	581	765	2
la	240	472	247	483	581	765	2
niñez	252	472	274	483	581	765	2
o	279	472	283	483	581	765	2
en	48	483	58	494	581	765	2
la	63	483	71	494	581	765	2
adolescencia,	76	483	133	494	581	765	2
aumenta	138	483	174	494	581	765	2
el	179	483	187	494	581	765	2
riesgo	192	483	217	494	581	765	2
de	222	483	232	494	581	765	2
llegar	237	483	261	494	581	765	2
a	266	483	271	494	581	765	2
la	276	483	283	494	581	765	2
cronicidad	48	494	92	505	581	765	2
en	96	494	106	505	581	765	2
la	109	494	117	505	581	765	2
etapa	121	494	144	505	581	765	2
adulta.	148	494	178	505	581	765	2
El	182	494	189	505	581	765	2
número	193	494	225	505	581	765	2
de	228	494	238	505	581	765	2
horas	242	494	264	505	581	765	2
que	268	494	283	505	581	765	2
los	48	505	60	516	581	765	2
escolares	64	505	103	516	581	765	2
permanecen	107	505	158	516	581	765	2
en	163	505	173	516	581	765	2
estado	177	505	205	516	581	765	2
sedentario	209	505	253	516	581	765	2
frente	257	505	283	516	581	765	2
a	48	516	53	527	581	765	2
la	58	516	66	527	581	765	2
televisión	71	516	111	527	581	765	2
o	116	516	121	527	581	765	2
los	126	516	138	527	581	765	2
videojuegos,	143	516	196	527	581	765	2
el	201	516	209	527	581	765	2
tipo	214	516	230	527	581	765	2
de	236	516	246	527	581	765	2
mochila	251	516	283	527	581	765	2
que	48	527	63	538	581	765	2
usan,	69	527	91	538	581	765	2
y	97	527	102	538	581	765	2
en	108	527	118	538	581	765	2
la	123	527	131	538	581	765	2
que	137	527	152	538	581	765	2
transportan	158	527	207	538	581	765	2
material	212	527	248	538	581	765	2
escolar	254	527	283	538	581	765	2
excesivamente	48	538	110	549	581	765	2
pesado,	114	538	147	549	581	765	2
representan	151	538	202	549	581	765	2
factores	206	538	240	549	581	765	2
de	244	538	254	549	581	765	2
riesgo	259	538	283	549	581	765	2
para	48	549	67	560	581	765	2
generar	72	549	104	560	581	765	2
dolores	110	549	141	560	581	765	2
constantes	146	549	191	560	581	765	2
en	197	549	207	560	581	765	2
alguna	212	549	240	560	581	765	2
zona	245	549	265	560	581	765	2
del	270	549	283	560	581	765	2
cuerpo,	48	560	80	571	581	765	2
principalmente,	86	560	152	571	581	765	2
en	158	560	168	571	581	765	2
la	173	560	181	571	581	765	2
columna	186	560	221	571	581	765	2
vertebral	226	560	265	571	581	765	2
(12)	270	560	280	567	581	765	2
.	280	560	283	571	581	765	2
Además,	48	571	84	582	581	765	2
muchas	91	571	122	582	581	765	2
enfermedades	130	571	190	582	581	765	2
musculoesqueléticas	197	571	283	582	581	765	2
siguen	48	582	75	593	581	765	2
un	80	582	90	593	581	765	2
patrón	96	582	123	593	581	765	2
a	129	582	133	593	581	765	2
largo	139	582	160	593	581	765	2
plazo	166	582	188	593	581	765	2
de	193	582	203	593	581	765	2
exacerbaciones	209	582	273	593	581	765	2
y	279	582	283	593	581	765	2
remisiones	48	593	93	604	581	765	2
recurrentes,	98	593	150	604	581	765	2
por	155	593	169	604	581	765	2
lo	174	593	182	604	581	765	2
que	187	593	203	604	581	765	2
un	208	593	218	604	581	765	2
predictor	223	593	262	604	581	765	2
más	267	593	283	604	581	765	2
consistente	48	604	96	615	581	765	2
de	100	604	110	615	581	765	2
un	114	604	124	615	581	765	2
nuevo	128	604	153	615	581	765	2
episodio	157	604	192	615	581	765	2
es	196	604	205	615	581	765	2
la	209	604	216	615	581	765	2
experiencia	220	604	269	615	581	765	2
de	273	604	283	615	581	765	2
un	48	615	58	626	581	765	2
episodio	61	615	96	626	581	765	2
anterior	99	615	133	626	581	765	2
(13)	136	615	145	622	581	765	2
.	146	615	149	626	581	765	2
El	298	472	305	483	581	765	2
método	314	472	345	483	581	765	2
para	353	472	371	483	581	765	2
recolectar	380	472	422	483	581	765	2
la	430	472	438	483	581	765	2
información	447	472	495	483	581	765	2
fue	504	472	517	483	581	765	2
la	526	472	533	483	581	765	2
observación,	298	483	349	494	581	765	2
que	355	483	370	494	581	765	2
permite	377	483	409	494	581	765	2
realizar	415	483	446	494	581	765	2
un	453	483	462	494	581	765	2
registro	469	483	500	494	581	765	2
visual,	507	483	533	494	581	765	2
consciente	298	494	341	505	581	765	2
y	344	494	349	505	581	765	2
dirigido	352	494	383	505	581	765	2
que	386	494	401	505	581	765	2
recolecta	405	494	443	505	581	765	2
la	446	494	453	505	581	765	2
información	457	494	505	505	581	765	2
de	508	494	518	505	581	765	2
las	522	494	533	505	581	765	2
personas	298	505	333	516	581	765	2
seleccionadas.	336	505	395	516	581	765	2
Se	398	505	407	516	581	765	2
elaboró	410	505	441	516	581	765	2
una	444	505	459	516	581	765	2
ficha	462	505	482	516	581	765	2
de	485	505	495	516	581	765	2
datos	498	505	520	516	581	765	2
en	523	505	533	516	581	765	2
las	298	516	309	527	581	765	2
que	312	516	327	527	581	765	2
consideró	330	516	368	527	581	765	2
la	371	516	379	527	581	765	2
información	382	516	430	527	581	765	2
sociodemográfica	433	516	504	527	581	765	2
(edad,	507	516	533	527	581	765	2
sexo,	298	527	319	538	581	765	2
estado	322	527	348	538	581	765	2
civil)	351	527	371	538	581	765	2
y	374	527	378	538	581	765	2
del	422	527	435	538	581	765	2
dolor	437	527	458	538	581	765	2
cervical.	461	527	496	538	581	765	2
Los	48	637	61	648	581	765	2
escolares	66	637	103	648	581	765	2
adoptan	108	637	141	648	581	765	2
patrones	145	637	180	648	581	765	2
de	185	637	195	648	581	765	2
postura	199	637	230	648	581	765	2
al	234	637	242	648	581	765	2
sentarse,	246	637	283	648	581	765	2
cargar	48	648	74	659	581	765	2
mochilas,	78	648	117	659	581	765	2
en	122	648	132	659	581	765	2
una	136	648	151	659	581	765	2
marcha	156	648	185	659	581	765	2
inadecuada,	190	648	239	659	581	765	2
o	244	648	249	659	581	765	2
bien	254	648	271	659	581	765	2
al	276	648	283	659	581	765	2
permanecer	48	659	96	670	581	765	2
sentados	101	659	137	670	581	765	2
por	142	659	155	670	581	765	2
hasta	160	659	182	670	581	765	2
6	187	659	191	670	581	765	2
horas,	196	659	221	670	581	765	2
con	226	659	240	670	581	765	2
pequeños	245	659	283	670	581	765	2
intervalos	48	670	88	681	581	765	2
en	91	670	101	681	581	765	2
pie.	103	670	119	681	581	765	2
Todo	122	670	141	681	581	765	2
esto	144	670	161	681	581	765	2
puede	163	670	188	681	581	765	2
ocasionar,	191	670	231	681	581	765	2
alteraciones	234	670	283	681	581	765	2
posturales,	48	681	93	692	581	765	2
fatiga	97	681	120	692	581	765	2
y	125	681	129	692	581	765	2
dolores	133	681	162	692	581	765	2
que,	167	681	185	692	581	765	2
a	189	681	194	692	581	765	2
la	198	681	205	692	581	765	2
larga,	209	681	233	692	581	765	2
podrían	237	681	267	692	581	765	2
ser	271	681	283	692	581	765	2
RESULTADOS	298	637	350	648	581	765	2
Análisis	298	549	329	560	581	765	2
estadístico	332	549	377	560	581	765	2
La	298	560	307	571	581	765	2
base	311	560	329	571	581	765	2
de	334	560	344	571	581	765	2
datos	348	560	370	571	581	765	2
hecha	374	560	398	571	581	765	2
con	402	560	416	571	581	765	2
la	421	560	428	571	581	765	2
información	432	560	480	571	581	765	2
obtenida	485	560	520	571	581	765	2
se	524	560	533	571	581	765	2
procesó	298	571	329	582	581	765	2
con	333	571	347	582	581	765	2
el	351	571	358	582	581	765	2
paquete	362	571	395	582	581	765	2
estadístico	399	571	443	582	581	765	2
SPSS	447	571	465	582	581	765	2
versión	469	571	498	582	581	765	2
22	502	571	511	582	581	765	2
para	515	571	533	582	581	765	2
Windows	298	582	333	593	581	765	2
10.	336	582	349	593	581	765	2
Se	353	582	362	593	581	765	2
utilizó	366	582	391	593	581	765	2
el	395	582	402	593	581	765	2
análisis	406	582	435	593	581	765	2
descriptivo	439	582	484	593	581	765	2
univariante	487	582	533	593	581	765	2
y	298	593	302	604	581	765	2
bivariante,	308	593	352	604	581	765	2
en	358	593	367	604	581	765	2
el	373	593	381	604	581	765	2
cual	386	593	403	604	581	765	2
la	409	593	416	604	581	765	2
asociación	422	593	464	604	581	765	2
entre	469	593	491	604	581	765	2
variables	497	593	533	604	581	765	2
categóricas	298	604	344	615	581	765	2
se	347	604	356	615	581	765	2
estableció	359	604	400	615	581	765	2
a	404	604	409	615	581	765	2
través	412	604	437	615	581	765	2
de	440	604	450	615	581	765	2
las	454	604	465	615	581	765	2
pruebas	468	604	500	615	581	765	2
de	503	604	513	615	581	765	2
Chi-	517	604	533	615	581	765	2
Cuadrado.	298	615	339	626	581	765	2
En	298	659	307	670	581	765	2
la	312	659	319	670	581	765	2
tabla	324	659	345	670	581	765	2
1	349	659	354	670	581	765	2
se	359	659	367	670	581	765	2
observa	372	659	403	670	581	765	2
una	408	659	422	670	581	765	2
alta	427	659	442	670	581	765	2
prevalencia	447	659	493	670	581	765	2
de	498	659	508	670	581	765	2
dolor	512	659	533	670	581	765	2
cervical	298	670	329	681	581	765	2
(86,7	331	670	351	681	581	765	2
%)	353	670	362	681	581	765	2
en	364	670	374	681	581	765	2
los	376	670	387	681	581	765	2
estudiantes	389	670	434	681	581	765	2
de	436	670	446	681	581	765	2
educación	448	670	488	681	581	765	2
secundaria	490	670	533	681	581	765	2
de	298	681	307	692	581	765	2
una	310	681	324	692	581	765	2
I.	327	681	333	692	581	765	2
E.	335	681	343	692	581	765	2
de	346	681	356	692	581	765	2
San	358	681	372	692	581	765	2
Juan	374	681	393	692	581	765	2
de	395	681	405	692	581	765	2
Lurigancho.	408	681	454	692	581	765	2
http://dx.doi.org/10.24265/horizmed.2019.v19n3.02	281	724	515	735	581	765	2
7	529	724	534	735	581	765	2
Factores	106	29	140	40	581	765	3
asociados	144	29	181	40	581	765	3
al	185	29	192	40	581	765	3
dolor	196	29	216	40	581	765	3
cervical	220	29	251	40	581	765	3
en	255	29	264	40	581	765	3
estudiantes	268	29	313	40	581	765	3
del	317	29	329	40	581	765	3
nivel	333	29	352	40	581	765	3
secundaria	356	29	398	40	581	765	3
de	402	29	412	40	581	765	3
una	415	29	430	40	581	765	3
institución	433	29	475	40	581	765	3
educativa	231	39	269	50	581	765	3
estatal,	272	39	302	50	581	765	3
Lima	305	39	324	50	581	765	3
-	327	39	330	50	581	765	3
Perú	333	39	350	50	581	765	3
Tabla	48	76	68	86	581	765	3
1.	70	76	78	86	581	765	3
Prevalencia	80	76	122	86	581	765	3
de	124	76	133	86	581	765	3
estudiantes	135	76	177	86	581	765	3
de	179	76	188	86	581	765	3
educación	191	76	227	86	581	765	3
secundaria	229	76	268	86	581	765	3
que	270	76	284	86	581	765	3
padecen	286	76	316	86	581	765	3
dolor	319	76	337	86	581	765	3
cervical	340	76	368	86	581	765	3
de	371	76	379	86	581	765	3
una	382	76	395	86	581	765	3
I.	397	76	402	86	581	765	3
E.	405	76	412	86	581	765	3
de	415	76	424	86	581	765	3
San	426	76	438	86	581	765	3
Juan	441	76	458	86	581	765	3
de	460	76	469	86	581	765	3
Lurigancho,	472	76	514	86	581	765	3
2018	516	76	533	86	581	765	3
(n	48	86	55	96	581	765	3
=	58	86	62	96	581	765	3
300)	64	86	80	96	581	765	3
Dolor	124	117	145	129	581	765	3
cervical	147	117	177	129	581	765	3
Total	126	148	142	159	581	765	3
Ausente	339	117	371	129	581	765	3
Presente	258	117	291	129	581	765	3
n	255	131	260	142	581	765	3
%	288	131	295	142	581	765	3
n	336	131	341	142	581	765	3
%	369	131	376	142	581	765	3
n	417	131	421	142	581	765	3
%	450	131	457	142	581	765	3
260	251	149	264	160	581	765	3
86,7	284	149	299	160	581	765	3
40	334	149	343	160	581	765	3
13,3	365	149	380	160	581	765	3
300	412	149	426	160	581	765	3
100	442	149	455	160	581	765	3
%	457	149	464	160	581	765	3
En	48	182	58	193	581	765	3
la	61	182	68	193	581	765	3
tabla	71	182	92	193	581	765	3
2	95	182	100	193	581	765	3
se	103	182	111	193	581	765	3
presenta	114	182	150	193	581	765	3
el	153	182	160	193	581	765	3
cruce	163	182	186	193	581	765	3
de	189	182	199	193	581	765	3
las	202	182	213	193	581	765	3
variables	216	182	252	193	581	765	3
género	255	182	283	193	581	765	3
y	48	193	53	204	581	765	3
dolor	56	193	78	204	581	765	3
cervical,	82	193	117	204	581	765	3
se	121	193	130	204	581	765	3
determinó	133	193	176	204	581	765	3
que	180	193	195	204	581	765	3
no	199	193	209	204	581	765	3
existe	212	193	237	204	581	765	3
asociación	241	193	283	204	581	765	3
estadísticamente	298	182	368	193	581	765	3
significativa	379	182	428	193	581	765	3
variables	298	193	335	204	581	765	3
mencionadas.	337	193	394	204	581	765	3
(p=0,648)	439	182	478	193	581	765	3
entre	489	182	511	193	581	765	3
las	522	182	533	193	581	765	3
Tabla	48	239	68	249	581	765	3
2.	70	239	78	249	581	765	3
Dolor	80	239	99	249	581	765	3
cervical	102	239	130	249	581	765	3
y	132	239	136	249	581	765	3
género	138	239	163	249	581	765	3
en	165	239	174	249	581	765	3
los	177	239	186	249	581	765	3
estudiantes	189	239	230	249	581	765	3
de	232	239	241	249	581	765	3
educación	244	239	280	249	581	765	3
secundaria	282	239	321	249	581	765	3
de	323	239	332	249	581	765	3
una	334	239	347	249	581	765	3
I.	350	239	355	249	581	765	3
E.	357	239	365	249	581	765	3
de	367	239	376	249	581	765	3
San	378	239	391	249	581	765	3
Juan	393	239	410	249	581	765	3
de	412	239	421	249	581	765	3
Lurigancho,	423	239	465	249	581	765	3
2018	468	239	485	249	581	765	3
(n	487	239	494	249	581	765	3
=	497	239	501	249	581	765	3
300)	503	239	519	249	581	765	3
Dolor	281	269	302	281	581	765	3
cervical	304	269	334	281	581	765	3
Género	122	269	150	281	581	765	3
Presente	255	285	289	297	581	765	3
Total	425	269	444	281	581	765	3
Ausente	337	285	369	297	581	765	3
n	253	299	258	310	581	765	3
%	286	299	293	310	581	765	3
n	334	299	338	310	581	765	3
%	367	299	374	310	581	765	3
n	414	299	419	310	581	765	3
%	447	299	454	310	581	765	3
Masculino	123	316	159	327	581	765	3
146	248	317	262	328	581	765	3
85,9	281	317	297	328	581	765	3
24	332	317	340	328	581	765	3
14,1	362	317	378	328	581	765	3
170	410	317	423	328	581	765	3
100,0	441	317	461	328	581	765	3
Femenino	123	330	159	341	581	765	3
114	249	331	262	342	581	765	3
87,7	281	331	297	342	581	765	3
16	332	331	340	342	581	765	3
12,3	362	331	378	342	581	765	3
130	410	331	423	342	581	765	3
100,0	441	331	461	342	581	765	3
Total	123	343	140	354	581	765	3
260	248	344	262	355	581	765	3
86,7	281	344	297	355	581	765	3
40	332	344	340	355	581	765	3
13,3	362	344	378	355	581	765	3
300	410	344	423	355	581	765	3
100%	441	344	461	355	581	765	3
Chi-cuadrado	122	357	170	368	581	765	3
de	172	357	181	368	581	765	3
Pearson	183	357	213	368	581	765	3
=	215	357	220	368	581	765	3
0,209	222	357	242	368	581	765	3
g.l.	251	357	261	368	581	765	3
=	264	357	268	368	581	765	3
1	271	357	275	368	581	765	3
p	286	357	291	368	581	765	3
=	293	357	298	368	581	765	3
0,648	300	357	320	368	581	765	3
*	123	370	126	381	581	765	3
p<0,05	129	370	153	381	581	765	3
En	48	404	58	416	581	765	3
la	68	404	76	416	581	765	3
tabla	86	404	107	416	581	765	3
3	117	404	122	416	581	765	3
se	132	404	141	416	581	765	3
presentan	151	404	192	416	581	765	3
las	202	404	213	416	581	765	3
características	223	404	283	416	581	765	3
sociodemográficas	48	415	124	427	581	765	3
en	134	415	144	427	581	765	3
los	155	415	166	427	581	765	3
alumnos	177	415	211	427	581	765	3
de	221	415	231	427	581	765	3
educación	242	415	283	427	581	765	3
secundaria.	48	427	96	438	581	765	3
El	101	427	108	438	581	765	3
género	113	427	141	438	581	765	3
masculino	146	427	187	438	581	765	3
fue	192	427	205	438	581	765	3
el	210	427	218	438	581	765	3
más	222	427	238	438	581	765	3
frecuente	243	427	283	438	581	765	3
(56,7	298	405	319	416	581	765	3
%)	321	405	330	416	581	765	3
y	332	405	337	416	581	765	3
la	339	405	346	416	581	765	3
edad	348	405	368	416	581	765	3
promedio	371	405	410	416	581	765	3
fue	412	405	425	416	581	765	3
14	427	405	437	416	581	765	3
años.	439	405	461	416	581	765	3
Los	463	405	476	416	581	765	3
participantes	479	405	533	416	581	765	3
estaban	298	416	330	427	581	765	3
distribuidos	334	416	382	427	581	765	3
de	386	416	396	427	581	765	3
manera	400	416	431	427	581	765	3
homogénea	435	416	482	427	581	765	3
(20	486	416	499	427	581	765	3
%),	503	416	515	427	581	765	3
por	519	416	533	427	581	765	3
cada	298	427	317	438	581	765	3
uno	320	427	335	438	581	765	3
de	338	427	348	438	581	765	3
los	350	427	362	438	581	765	3
años	365	427	383	438	581	765	3
de	386	427	396	438	581	765	3
estudio	399	427	429	438	581	765	3
evaluados.	432	427	476	438	581	765	3
Tabla	48	464	68	474	581	765	3
3.	71	464	78	474	581	765	3
Características	81	464	134	474	581	765	3
sociodemográficas	137	464	203	474	581	765	3
en	206	464	215	474	581	765	3
los	218	464	228	474	581	765	3
estudiantes	230	464	272	474	581	765	3
de	275	464	283	474	581	765	3
educación	286	464	323	474	581	765	3
secundaria	326	464	364	474	581	765	3
de	367	464	376	474	581	765	3
una	379	464	392	474	581	765	3
I.	395	464	400	474	581	765	3
E.	403	464	410	474	581	765	3
de	413	464	422	474	581	765	3
San	425	464	437	474	581	765	3
Juan	440	464	457	474	581	765	3
de	460	464	468	474	581	765	3
Lurigancho,	471	464	513	474	581	765	3
2018	516	464	533	474	581	765	3
(n=300)	48	474	75	484	581	765	3
Características	146	505	203	516	581	765	3
Frecuencia	293	505	335	516	581	765	3
Porcentaje	357	505	398	516	581	765	3
Masculino	160	551	196	561	581	765	3
170	307	550	321	561	581	765	3
170	371	550	384	561	581	765	3
Femenino	160	564	196	575	581	765	3
130	307	564	321	575	581	765	3
Género	147	537	174	548	581	765	3
Primero	160	607	188	618	581	765	3
60	310	607	319	618	581	765	3
20,0	369	607	385	618	581	765	3
Segundo	160	620	192	631	581	765	3
60	310	620	319	631	581	765	3
20,0	369	620	385	631	581	765	3
Tercero	160	633	187	644	581	765	3
60	310	633	319	644	581	765	3
20,0	369	633	385	644	581	765	3
Cuarto	160	647	184	658	581	765	3
60	310	646	319	657	581	765	3
20,0	369	647	385	657	581	765	3
Quinto	160	660	184	671	581	765	3
60	310	660	319	671	581	765	3
20,0	369	660	385	671	581	765	3
*	48	680	51	690	581	765	3
Promedio	54	680	87	690	581	765	3
±	89	680	94	690	581	765	3
D.E.	96	680	111	690	581	765	3
8	48	724	53	735	581	765	3
130	371	564	384	575	581	765	3
14	328	579	337	590	581	765	3
±	340	579	344	590	581	765	3
1,4*	346	579	360	590	581	765	3
Edad	147	579	166	590	581	765	3
(años)	168	579	191	590	581	765	3
Año	147	591	162	602	581	765	3
de	164	591	173	602	581	765	3
estudio	175	591	201	602	581	765	3
Horiz	74	724	95	735	581	765	3
Med	97	724	114	735	581	765	3
(Lima)	116	724	142	735	581	765	3
2019;	145	724	167	735	581	765	3
19(3):	170	724	194	735	581	765	3
6-11	197	724	214	735	581	765	3
Cristhian	344	29	379	40	581	765	4
Bazan,	419	29	446	40	581	765	4
Jenny	449	29	472	40	581	765	4
Rosado	475	29	503	40	581	765	4
Ladera	505	29	533	40	581	765	4
En	48	76	58	87	581	765	4
la	62	76	70	87	581	765	4
tabla	74	76	95	87	581	765	4
4	99	76	103	87	581	765	4
se	107	76	116	87	581	765	4
presenta	120	76	156	87	581	765	4
el	160	76	168	87	581	765	4
cruce	172	76	194	87	581	765	4
de	198	76	209	87	581	765	4
las	212	76	224	87	581	765	4
variables	228	76	265	87	581	765	4
año	269	76	283	87	581	765	4
de	48	87	58	98	581	765	4
estudio	61	87	91	98	581	765	4
y	94	87	99	98	581	765	4
dolor	102	87	123	98	581	765	4
cervical.	126	87	162	98	581	765	4
Se	165	87	174	98	581	765	4
determinó	177	87	220	98	581	765	4
una	223	87	238	98	581	765	4
asociación	241	87	283	98	581	765	4
estadísticamente	48	98	119	109	581	765	4
significativa	129	98	179	109	581	765	4
(p=0,000)	189	98	229	109	581	765	4
entre	239	98	262	109	581	765	4
las	272	98	283	109	581	765	4
variables	48	109	85	120	581	765	4
mencionadas;	88	109	145	120	581	765	4
es	148	109	157	120	581	765	4
decir,	160	109	183	120	581	765	4
el	187	109	194	120	581	765	4
año	198	109	212	120	581	765	4
de	216	109	226	120	581	765	4
estudios	229	109	263	120	581	765	4
está	266	109	283	120	581	765	4
asociado	48	120	84	131	581	765	4
al	89	120	96	131	581	765	4
dolor	101	120	123	131	581	765	4
cervical.	128	120	164	131	581	765	4
Esta	169	120	186	131	581	765	4
tendencia	191	120	232	131	581	765	4
encontrada	237	120	283	131	581	765	4
se	298	76	306	87	581	765	4
puede	310	76	335	87	581	765	4
apreciar	339	76	373	87	581	765	4
en	377	76	387	87	581	765	4
las	391	76	402	87	581	765	4
diferencias	406	76	451	87	581	765	4
de	455	76	465	87	581	765	4
los	469	76	480	87	581	765	4
porcentajes	484	76	533	87	581	765	4
asociados	298	87	337	98	581	765	4
según	343	87	366	98	581	765	4
año	372	87	387	98	581	765	4
de	393	87	403	98	581	765	4
estudios:	409	87	446	98	581	765	4
los	452	87	463	98	581	765	4
estudiantes	469	87	517	98	581	765	4
de	523	87	533	98	581	765	4
segundo	298	98	331	109	581	765	4
y	336	98	341	109	581	765	4
cuarto	346	98	372	109	581	765	4
año	377	98	392	109	581	765	4
tienen	397	98	423	109	581	765	4
los	428	98	440	109	581	765	4
mayores	445	98	479	109	581	765	4
porcentajes	484	98	533	109	581	765	4
asociados	298	109	337	120	581	765	4
a	344	109	348	120	581	765	4
dolor	355	109	377	120	581	765	4
cervical	383	109	416	120	581	765	4
(96,7	422	109	444	120	581	765	4
%),	450	109	463	120	581	765	4
y	469	109	474	120	581	765	4
le	481	109	488	120	581	765	4
sigue	495	109	516	120	581	765	4
en	523	109	533	120	581	765	4
importancia	298	120	347	131	581	765	4
quinto	350	120	376	131	581	765	4
año	379	120	394	131	581	765	4
(90	397	120	410	131	581	765	4
%).	412	120	425	131	581	765	4
Tabla	48	160	68	170	581	765	4
4.	70	160	78	170	581	765	4
Dolor	80	160	99	170	581	765	4
cervical	102	160	130	170	581	765	4
y	132	160	136	170	581	765	4
año	138	160	151	170	581	765	4
de	154	160	163	170	581	765	4
estudio	165	160	191	170	581	765	4
en	194	160	202	170	581	765	4
los	205	160	215	170	581	765	4
estudiantes	217	160	258	170	581	765	4
de	261	160	269	170	581	765	4
educación	272	160	308	170	581	765	4
secundaria	310	160	349	170	581	765	4
de	351	160	360	170	581	765	4
una	363	160	376	170	581	765	4
I.	378	160	383	170	581	765	4
E.	386	160	393	170	581	765	4
de	395	160	404	170	581	765	4
San	406	160	419	170	581	765	4
Juan	421	160	438	170	581	765	4
de	440	160	449	170	581	765	4
Lurigancho,	452	160	494	170	581	765	4
2018	496	160	513	170	581	765	4
Género	122	190	150	202	581	765	4
Dolor	281	190	302	202	581	765	4
cervical	304	190	334	202	581	765	4
Presente	255	207	289	218	581	765	4
Total	425	190	444	202	581	765	4
Ausente	337	207	369	218	581	765	4
n	253	220	258	232	581	765	4
%	286	220	293	232	581	765	4
n	334	220	338	232	581	765	4
%	367	220	374	232	581	765	4
n	414	220	419	232	581	765	4
%	447	220	454	232	581	765	4
Primero	123	238	151	249	581	765	4
46	251	238	260	249	581	765	4
76,7	281	238	297	249	581	765	4
14	332	238	340	249	581	765	4
23,3	362	238	378	249	581	765	4
60	412	238	421	249	581	765	4
100,0	441	238	461	249	581	765	4
Segundo	123	251	155	262	581	765	4
58	251	251	260	262	581	765	4
96,7	281	251	297	262	581	765	4
2	334	251	338	262	581	765	4
3,3	365	251	376	262	581	765	4
60	412	251	421	262	581	765	4
100,0	441	251	461	262	581	765	4
Tercero	123	264	150	275	581	765	4
44	251	264	260	275	581	765	4
73,3	281	264	297	275	581	765	4
16	332	264	340	275	581	765	4
26,7	362	264	378	275	581	765	4
60	412	264	421	276	581	765	4
100,0	441	264	461	276	581	765	4
Cuarto	123	277	147	288	581	765	4
58	251	277	260	288	581	765	4
96,7	281	277	297	288	581	765	4
2	334	277	338	288	581	765	4
3,3	365	277	376	288	581	765	4
60	412	277	421	289	581	765	4
100,0	441	277	461	289	581	765	4
Quinto	123	291	147	302	581	765	4
54	251	291	260	302	581	765	4
90,0	281	291	297	302	581	765	4
6	334	291	338	302	581	765	4
10,0	362	291	378	302	581	765	4
70	412	291	421	302	581	765	4
100,0	441	291	461	302	581	765	4
Total	123	304	142	315	581	765	4
260	248	304	262	315	581	765	4
86,7	281	304	297	315	581	765	4
40	332	304	340	315	581	765	4
13,3	362	304	378	315	581	765	4
300	410	304	423	315	581	765	4
100	440	304	453	315	581	765	4
%	455	304	462	315	581	765	4
Chi-cuadrado	123	320	175	332	581	765	4
de	177	320	186	332	581	765	4
Pearson	189	320	220	332	581	765	4
=	222	320	227	332	581	765	4
25,385	229	321	254	331	581	765	4
*	123	332	126	343	581	765	4
p<0,05	136	332	161	343	581	765	4
g.l.	263	321	273	331	581	765	4
=	276	321	280	331	581	765	4
4	283	321	287	331	581	765	4
DISCUSIÓN	48	378	93	390	581	765	4
La	48	400	58	412	581	765	4
finalidad	60	400	96	412	581	765	4
de	99	400	109	412	581	765	4
la	111	400	118	412	581	765	4
investigación	121	400	174	412	581	765	4
es	177	400	185	412	581	765	4
determinar	188	400	234	412	581	765	4
los	236	400	247	412	581	765	4
factores	250	400	283	412	581	765	4
asociados	48	411	87	423	581	765	4
al	93	411	101	423	581	765	4
dolor	106	411	128	423	581	765	4
cervical	133	411	166	423	581	765	4
presentes	171	411	211	423	581	765	4
en	217	411	227	423	581	765	4
los	232	411	244	423	581	765	4
alumnos	250	411	283	423	581	765	4
de	48	422	58	434	581	765	4
educación	65	422	106	434	581	765	4
secundaria	113	422	157	434	581	765	4
de	163	422	173	434	581	765	4
la	180	422	187	434	581	765	4
institución	193	422	237	434	581	765	4
educativa	243	422	283	434	581	765	4
Toribio	48	433	76	445	581	765	4
Rodríguez	80	433	121	445	581	765	4
de	125	433	135	445	581	765	4
Mendoza	139	433	175	445	581	765	4
a	180	433	184	445	581	765	4
padecer	189	433	222	445	581	765	4
algún	226	433	248	445	581	765	4
tipo	253	433	269	445	581	765	4
de	273	433	283	445	581	765	4
discapacidad	48	444	101	456	581	765	4
física	105	444	127	456	581	765	4
a	131	444	136	456	581	765	4
lo	139	444	147	456	581	765	4
largo	151	444	172	456	581	765	4
de	175	444	185	456	581	765	4
su	189	444	198	456	581	765	4
vida	202	444	219	456	581	765	4
académica,	223	444	270	456	581	765	4
ya	274	444	283	456	581	765	4
que	48	455	63	467	581	765	4
este	66	455	84	467	581	765	4
problema	86	455	125	467	581	765	4
es	128	455	137	467	581	765	4
de	140	455	150	467	581	765	4
interés	152	455	181	467	581	765	4
de	184	455	194	467	581	765	4
salud	197	455	218	467	581	765	4
pública.	221	455	254	467	581	765	4
El	48	477	56	489	581	765	4
dolor	58	477	79	489	581	765	4
cervical	81	477	114	489	581	765	4
en	116	477	126	489	581	765	4
el	128	477	136	489	581	765	4
estudiante	138	477	181	489	581	765	4
de	184	477	194	489	581	765	4
secundaria	196	477	240	489	581	765	4
conlleva	242	477	276	489	581	765	4
a	279	477	283	489	581	765	4
la	48	488	56	500	581	765	4
adopción	59	488	96	500	581	765	4
de	99	488	109	500	581	765	4
posturas	112	488	146	500	581	765	4
compensatorias,	149	488	217	500	581	765	4
lo	219	488	227	500	581	765	4
que	230	488	245	500	581	765	4
ocasiona	248	488	283	500	581	765	4
una	48	499	63	511	581	765	4
desalineación	68	499	124	511	581	765	4
de	129	499	139	511	581	765	4
los	144	499	155	511	581	765	4
ejes	160	499	177	511	581	765	4
corporales	182	499	225	511	581	765	4
y,	230	499	237	511	581	765	4
por	241	499	255	511	581	765	4
ende,	260	499	283	511	581	765	4
el	48	510	56	522	581	765	4
acortamiento	60	510	115	522	581	765	4
y	120	510	124	522	581	765	4
elongación	129	510	173	522	581	765	4
de	177	510	187	522	581	765	4
las	192	510	203	522	581	765	4
partes	207	510	233	522	581	765	4
blandas	238	510	269	522	581	765	4
de	273	510	283	522	581	765	4
la	48	521	56	533	581	765	4
región	59	521	85	533	581	765	4
cervical	89	521	121	533	581	765	4
(musculatura),	125	521	186	533	581	765	4
lo	189	521	197	533	581	765	4
que	200	521	216	533	581	765	4
va	219	521	229	533	581	765	4
a	232	521	237	533	581	765	4
limitar	241	521	268	533	581	765	4
los	272	521	283	533	581	765	4
movimientos	48	532	101	544	581	765	4
del	104	532	116	544	581	765	4
estudiante	120	532	163	544	581	765	4
en	166	532	176	544	581	765	4
sus	180	532	192	544	581	765	4
actividades	195	532	242	544	581	765	4
diarias,	245	532	276	544	581	765	4
y	279	532	283	544	581	765	4
podría	48	543	74	555	581	765	4
resultar	77	543	109	555	581	765	4
en	112	543	122	555	581	765	4
una	125	543	140	555	581	765	4
discapacidad	143	543	196	555	581	765	4
física.	198	543	223	555	581	765	4
En	48	565	58	577	581	765	4
nuestro	63	565	94	577	581	765	4
medio	99	565	125	577	581	765	4
existe	130	565	155	577	581	765	4
muy	160	565	177	577	581	765	4
poca	182	565	202	577	581	765	4
información	207	565	256	577	581	765	4
sobre	261	565	283	577	581	765	4
el	48	576	56	588	581	765	4
dolor	61	576	83	588	581	765	4
cervical	88	576	121	588	581	765	4
en	126	576	136	588	581	765	4
estudiantes	142	576	189	588	581	765	4
de	195	576	205	588	581	765	4
nivel	210	576	230	588	581	765	4
secundario,	236	576	283	588	581	765	4
por	48	587	62	599	581	765	4
lo	69	587	76	599	581	765	4
que	83	587	98	599	581	765	4
es	105	587	114	599	581	765	4
de	121	587	131	599	581	765	4
suma	138	587	159	599	581	765	4
importancia	166	587	215	599	581	765	4
obtener	222	587	254	599	581	765	4
datos	261	587	283	599	581	765	4
epidemiológicos	48	598	114	610	581	765	4
de	118	598	128	610	581	765	4
esta	131	598	149	610	581	765	4
situación,	152	598	192	610	581	765	4
ya	196	598	205	610	581	765	4
que	209	598	224	610	581	765	4
este	227	598	245	610	581	765	4
grupo	248	598	271	610	581	765	4
es	275	598	283	610	581	765	4
vulnerable	48	609	92	621	581	765	4
a	94	609	99	621	581	765	4
presentar	101	609	141	621	581	765	4
episodios	143	609	181	621	581	765	4
de	184	609	194	621	581	765	4
dolor	196	609	217	621	581	765	4
cervical	220	609	252	621	581	765	4
a	255	609	259	621	581	765	4
corta	262	609	283	621	581	765	4
edad.	48	620	72	632	581	765	4
La	48	642	58	654	581	765	4
investigación	64	642	117	654	581	765	4
se	123	642	132	654	581	765	4
realizó	138	642	165	654	581	765	4
con	172	642	186	654	581	765	4
una	192	642	207	654	581	765	4
muestra	213	642	246	654	581	765	4
de	253	642	263	654	581	765	4
300	269	642	283	654	581	765	4
estudiantes.	48	653	98	665	581	765	4
Se	108	653	117	665	581	765	4
observa	126	653	158	665	581	765	4
una	167	653	182	665	581	765	4
alta	192	653	207	665	581	765	4
prevalencia	217	653	264	665	581	765	4
de	273	653	283	665	581	765	4
adolescentes	48	664	101	676	581	765	4
que	106	664	120	676	581	765	4
padecen	126	664	160	676	581	765	4
dolor	165	664	186	676	581	765	4
en	191	664	201	676	581	765	4
la	206	664	213	676	581	765	4
región	218	664	243	676	581	765	4
cervical.	248	664	283	676	581	765	4
Estudios	48	675	81	687	581	765	4
similares	85	675	121	687	581	765	4
a	125	675	129	687	581	765	4
este	133	675	150	687	581	765	4
trabajo	154	675	184	687	581	765	4
como	188	675	209	687	581	765	4
los	213	675	224	687	581	765	4
de	228	675	238	687	581	765	4
Zhou	242	675	262	687	581	765	4
L	265	675	270	687	581	765	4
(1)	273	676	280	682	581	765	4
,	280	675	283	687	581	765	4
p	298	321	303	331	581	765	4
=	305	321	309	331	581	765	4
0,000*	312	321	335	331	581	765	4
Meziat-Filho	298	378	348	389	581	765	4
N	352	378	358	389	581	765	4
(2)	361	379	368	385	581	765	4
,	368	378	371	390	581	765	4
Fares	375	378	397	390	581	765	4
J	400	378	405	390	581	765	4
(4)	408	379	415	385	581	765	4
,	415	378	418	390	581	765	4
Weber	422	378	448	390	581	765	4
SA	452	378	461	390	581	765	4
(5)	465	379	471	385	581	765	4
,	471	378	475	390	581	765	4
Canté	478	378	502	390	581	765	4
XC	506	378	516	390	581	765	4
(12)	520	379	530	385	581	765	4
,	530	378	533	390	581	765	4
Scarabottolo	298	389	350	401	581	765	4
CC	355	389	366	401	581	765	4
(16)	371	390	380	396	581	765	4
,	380	389	384	401	581	765	4
Shan	389	389	408	401	581	765	4
Z	413	389	418	401	581	765	4
(17)	423	390	433	396	581	765	4
,	433	389	436	401	581	765	4
Shan	441	389	461	401	581	765	4
Z	466	389	471	401	581	765	4
(18)	476	390	485	396	581	765	4
,	485	389	489	401	581	765	4
Briggs	494	389	518	401	581	765	4
(19)	523	390	533	396	581	765	4
refieren	298	400	331	412	581	765	4
la	334	400	341	412	581	765	4
importancia	344	400	393	412	581	765	4
de	396	400	406	412	581	765	4
la	409	400	416	412	581	765	4
variable	419	400	452	412	581	765	4
dolor	455	400	476	412	581	765	4
cervical,	479	400	515	412	581	765	4
que	518	400	533	412	581	765	4
es	298	411	306	423	581	765	4
un	310	411	320	423	581	765	4
padecimiento	323	411	380	423	581	765	4
que	383	411	398	423	581	765	4
puede	402	411	427	423	581	765	4
ocasionar	431	411	470	423	581	765	4
una	473	411	488	423	581	765	4
limitación	492	411	533	423	581	765	4
funcional.	298	422	339	434	581	765	4
Los	343	422	356	434	581	765	4
alumnos	360	422	394	434	581	765	4
de	398	422	408	434	581	765	4
educación	412	422	453	434	581	765	4
secundaria	457	422	502	434	581	765	4
no	505	422	515	434	581	765	4
son	519	422	533	434	581	765	4
ajenos	298	433	325	445	581	765	4
a	327	433	332	445	581	765	4
padecerlo	334	433	375	445	581	765	4
por	378	433	392	445	581	765	4
su	394	433	403	445	581	765	4
corta	405	433	427	445	581	765	4
edad,	429	433	453	445	581	765	4
si	455	433	462	445	581	765	4
no	464	433	474	445	581	765	4
que	477	433	492	445	581	765	4
el	495	433	502	445	581	765	4
cuadro	505	433	533	445	581	765	4
podría	298	444	324	456	581	765	4
estar	329	444	349	456	581	765	4
relacionado	354	444	402	456	581	765	4
a	407	444	412	456	581	765	4
factores	417	444	450	456	581	765	4
(ambientales	455	444	509	456	581	765	4
y	513	444	518	456	581	765	4
de	523	444	533	456	581	765	4
estilo	298	455	320	467	581	765	4
de	323	455	333	467	581	765	4
vida)	336	455	356	467	581	765	4
a	359	455	364	467	581	765	4
los	367	455	378	467	581	765	4
que	381	455	396	467	581	765	4
están	399	455	421	467	581	765	4
expuestos	424	455	465	467	581	765	4
(20)	468	456	477	462	581	765	4
.	477	455	480	467	581	765	4
Los	298	477	311	488	581	765	4
datos	316	477	338	488	581	765	4
epidemiológicos	343	477	409	488	581	765	4
encontrados	414	477	464	488	581	765	4
en	469	477	479	488	581	765	4
la	484	477	492	488	581	765	4
presente	497	477	533	488	581	765	4
investigación	298	488	351	500	581	765	4
hacen	358	488	383	500	581	765	4
mención	389	488	424	500	581	765	4
a	431	488	435	500	581	765	4
que	442	488	457	500	581	765	4
existe	464	488	489	500	581	765	4
una	495	488	510	500	581	765	4
alta	517	488	533	500	581	765	4
prevalencia	298	499	345	511	581	765	4
de	352	499	362	511	581	765	4
dolor	368	499	390	511	581	765	4
cervical	396	499	428	511	581	765	4
en	435	499	445	511	581	765	4
los	451	499	463	511	581	765	4
estudiantes	469	499	516	511	581	765	4
de	523	499	533	511	581	765	4
la	298	510	305	522	581	765	4
institución	312	510	356	522	581	765	4
educativa.	363	510	406	522	581	765	4
Autores	413	510	444	522	581	765	4
como	452	510	474	522	581	765	4
Scarabottolo	481	510	533	522	581	765	4
CC	298	521	309	533	581	765	4
(16)	309	522	318	528	581	765	4
reportan	324	521	359	533	581	765	4
también	365	521	399	533	581	765	4
una	404	521	419	533	581	765	4
alta	425	521	441	533	581	765	4
prevalencia	446	521	494	533	581	765	4
de	500	521	510	533	581	765	4
este	515	521	533	533	581	765	4
padecimiento.	298	532	357	544	581	765	4
Si	362	532	369	544	581	765	4
bien	375	532	392	544	581	765	4
este	398	532	415	544	581	765	4
problema	420	532	459	544	581	765	4
es	465	532	473	544	581	765	4
frecuente	479	532	519	544	581	765	4
es	524	532	533	544	581	765	4
personas	298	543	334	555	581	765	4
adultas,	337	543	370	555	581	765	4
los	373	543	384	555	581	765	4
niños	388	543	409	555	581	765	4
y	412	543	417	555	581	765	4
adolescentes	420	543	473	555	581	765	4
no	476	543	486	555	581	765	4
son	489	543	503	555	581	765	4
ajenos	506	543	533	555	581	765	4
a	298	554	302	566	581	765	4
padecer	305	554	338	566	581	765	4
este	341	554	359	566	581	765	4
problema	361	554	400	566	581	765	4
musculoesquelético.	403	554	488	566	581	765	4
Por	298	576	311	588	581	765	4
otro	315	576	332	588	581	765	4
lado,	336	576	357	588	581	765	4
el	361	576	369	588	581	765	4
sexo	373	576	392	588	581	765	4
femenino	396	576	434	588	581	765	4
es	439	576	447	588	581	765	4
el	451	576	459	588	581	765	4
que	463	576	479	588	581	765	4
presenta	483	576	519	588	581	765	4
un	523	576	533	588	581	765	4
mayor	298	587	323	599	581	765	4
porcentaje	328	587	373	599	581	765	4
de	377	587	387	599	581	765	4
dolor	392	587	413	599	581	765	4
cervical.	418	587	454	599	581	765	4
Estudios	458	587	492	599	581	765	4
similares	496	587	533	599	581	765	4
como	298	598	320	610	581	765	4
Fares	322	598	344	610	581	765	4
J	347	598	351	610	581	765	4
(4)	354	599	361	605	581	765	4
,	361	598	364	610	581	765	4
Shanz	366	598	390	610	581	765	4
Z	393	598	398	610	581	765	4
(17)	400	599	410	605	581	765	4
,	410	598	413	610	581	765	4
Shan	416	598	435	610	581	765	4
Z	438	598	443	610	581	765	4
(18)	445	599	455	605	581	765	4
,	455	598	458	610	581	765	4
Dianat	461	598	487	610	581	765	4
I	490	598	493	610	581	765	4
(21)	495	599	505	605	581	765	4
,	505	598	508	610	581	765	4
Ruivo	511	598	533	610	581	765	4
RM	298	609	310	621	581	765	4
(22)	310	610	319	616	581	765	4
concuerdan	324	609	372	621	581	765	4
con	378	609	392	621	581	765	4
el	397	609	405	621	581	765	4
nuestro	411	609	441	621	581	765	4
en	447	609	457	621	581	765	4
que	462	609	477	621	581	765	4
las	483	609	494	621	581	765	4
mujeres	499	609	533	621	581	765	4
presentan	298	620	339	632	581	765	4
mayor	341	620	366	632	581	765	4
probabilidad	369	620	420	632	581	765	4
que	423	620	438	632	581	765	4
los	440	620	451	632	581	765	4
varones	454	620	485	632	581	765	4
en	487	620	497	632	581	765	4
padecer	500	620	533	632	581	765	4
dolor	298	631	319	643	581	765	4
de	324	631	334	643	581	765	4
cuello.	339	631	367	643	581	765	4
Es	373	631	381	643	581	765	4
necesario	386	631	426	643	581	765	4
promover	431	631	470	643	581	765	4
programas	475	631	518	643	581	765	4
de	523	631	533	643	581	765	4
intervención	298	642	349	654	581	765	4
médica	353	642	383	654	581	765	4
en	386	642	396	654	581	765	4
este	400	642	417	654	581	765	4
grupo	421	642	444	654	581	765	4
afectado	447	642	484	654	581	765	4
para	487	642	506	654	581	765	4
poder	509	642	533	654	581	765	4
mejorar	298	653	331	665	581	765	4
el	333	653	341	665	581	765	4
bienestar	344	653	382	665	581	765	4
de	385	653	395	665	581	765	4
los	398	653	409	665	581	765	4
estudiantes.	412	653	463	665	581	765	4
En	298	675	308	687	581	765	4
cuanto	310	675	338	687	581	765	4
a	341	675	346	687	581	765	4
las	349	675	360	687	581	765	4
variables	363	675	400	687	581	765	4
estadísticamente	403	675	473	687	581	765	4
significativas,	476	675	533	687	581	765	4
http://dx.doi.org/10.24265/horizmed.2019.v19n3.02	281	724	515	735	581	765	4
9	529	724	534	735	581	765	4
Factores	106	29	140	40	581	765	5
asociados	144	29	181	40	581	765	5
al	185	29	192	40	581	765	5
dolor	196	29	216	40	581	765	5
cervical	220	29	251	40	581	765	5
en	255	29	264	40	581	765	5
estudiantes	268	29	313	40	581	765	5
del	317	29	329	40	581	765	5
nivel	333	29	352	40	581	765	5
secundaria	356	29	398	40	581	765	5
de	402	29	412	40	581	765	5
una	415	29	430	40	581	765	5
institución	433	29	475	40	581	765	5
educativa	231	39	269	50	581	765	5
estatal,	272	39	302	50	581	765	5
Lima	305	39	324	50	581	765	5
-	327	39	330	50	581	765	5
Perú	333	39	350	50	581	765	5
nuestro	48	76	79	87	581	765	5
estudio	80	76	111	87	581	765	5
muestra	112	76	145	87	581	765	5
similitudes	147	76	191	87	581	765	5
con	192	76	207	87	581	765	5
las	208	76	220	87	581	765	5
investigaciones	221	76	283	87	581	765	5
de	48	87	58	98	581	765	5
Fares	61	87	83	98	581	765	5
J	86	87	90	98	581	765	5
(4)	93	87	100	94	581	765	5
,	100	87	103	98	581	765	5
Canté	106	87	130	98	581	765	5
XC	133	87	143	98	581	765	5
(12)	146	87	156	94	581	765	5
,	156	87	159	98	581	765	5
al	162	87	169	98	581	765	5
relacionar	172	87	214	98	581	765	5
el	217	87	224	98	581	765	5
dolor	227	87	248	98	581	765	5
cervical	251	87	283	98	581	765	5
y	48	98	53	109	581	765	5
la	57	98	64	109	581	765	5
edad	69	98	89	109	581	765	5
de	93	98	103	109	581	765	5
los	107	98	118	109	581	765	5
estudiantes;	123	98	173	109	581	765	5
y	177	98	182	109	581	765	5
con	186	98	201	109	581	765	5
Shanz	205	98	228	109	581	765	5
Z	233	98	238	109	581	765	5
(17)	242	98	251	105	581	765	5
y	255	98	260	109	581	765	5
Shan	264	98	283	109	581	765	5
Z	48	109	53	120	581	765	5
(18)	57	109	67	116	581	765	5
,	67	109	70	120	581	765	5
cuando	74	109	103	120	581	765	5
se	107	109	116	120	581	765	5
relaciona	120	109	158	120	581	765	5
el	162	109	170	120	581	765	5
dolor	174	109	195	120	581	765	5
cervical	199	109	231	120	581	765	5
al	235	109	242	120	581	765	5
grado	246	109	269	120	581	765	5
de	273	109	283	120	581	765	5
escolaridad.	48	120	99	131	581	765	5
Observamos	48	142	97	153	581	765	5
que,	99	142	117	153	581	765	5
cuanto	119	142	147	153	581	765	5
más	148	142	164	153	581	765	5
asciende	165	142	201	153	581	765	5
el	203	142	210	153	581	765	5
grado	212	142	235	153	581	765	5
académico,	236	142	283	153	581	765	5
los	48	153	60	164	581	765	5
estudiantes	66	153	113	164	581	765	5
asumen	119	153	150	164	581	765	5
mayor	157	153	182	164	581	765	5
responsabilidad	188	153	252	164	581	765	5
en	258	153	269	164	581	765	5
su	275	153	283	164	581	765	5
formación	48	164	90	175	581	765	5
y	92	164	97	175	581	765	5
se	100	164	109	175	581	765	5
enfrentan	111	164	152	175	581	765	5
a	155	164	159	175	581	765	5
situaciones	162	164	208	175	581	765	5
de	211	164	221	175	581	765	5
alta	224	164	240	175	581	765	5
demanda,	242	164	283	175	581	765	5
lo	48	175	56	186	581	765	5
que	60	175	75	186	581	765	5
les	80	175	91	186	581	765	5
permite	95	175	128	186	581	765	5
ser	132	175	145	186	581	765	5
personas	149	175	185	186	581	765	5
de	189	175	199	186	581	765	5
bien.	204	175	225	186	581	765	5
Así	237	175	249	186	581	765	5
mismo,	253	175	283	186	581	765	5
aumenta	48	186	84	197	581	765	5
la	89	186	97	197	581	765	5
capacidad	102	186	144	197	581	765	5
de	149	186	159	197	581	765	5
adaptación	164	186	210	197	581	765	5
a	215	186	220	197	581	765	5
los	225	186	236	197	581	765	5
estresores	241	186	283	197	581	765	5
internos	48	197	82	208	581	765	5
y	87	197	91	208	581	765	5
externos,	97	197	136	208	581	765	5
de	141	197	151	208	581	765	5
acuerdo	156	197	189	208	581	765	5
a	194	197	199	208	581	765	5
la	204	197	212	208	581	765	5
etapa	217	197	240	208	581	765	5
evolutiva	246	197	283	208	581	765	5
alcanzada.	48	208	93	219	581	765	5
Estos	48	230	69	241	581	765	5
cambios	72	230	106	241	581	765	5
dependen	109	230	149	241	581	765	5
del	152	230	165	241	581	765	5
nivel	168	230	188	241	581	765	5
de	191	230	202	241	581	765	5
actividad	205	230	243	241	581	765	5
física	246	230	267	241	581	765	5
del	271	230	283	241	581	765	5
estudiante	48	241	92	252	581	765	5
(19)	95	241	105	248	581	765	5
y	108	241	112	252	581	765	5
el	115	241	123	252	581	765	5
tipo	126	241	142	252	581	765	5
de	146	241	156	252	581	765	5
estilo	159	241	181	252	581	765	5
de	184	241	195	252	581	765	5
vida	198	241	215	252	581	765	5
que	218	241	233	252	581	765	5
llevan	236	241	261	252	581	765	5
cada	264	241	283	252	581	765	5
uno	48	252	63	263	581	765	5
ellos	67	252	86	263	581	765	5
de	89	252	99	263	581	765	5
forma	103	252	127	263	581	765	5
independiente,	131	252	193	263	581	765	5
cuadros	197	252	229	263	581	765	5
adaptativos,	232	252	283	263	581	765	5
ansiosos,	48	263	85	274	581	765	5
conductuales	88	263	142	274	581	765	5
y	145	263	149	274	581	765	5
emocionales	152	263	203	274	581	765	5
(20)	206	263	215	270	581	765	5
.	215	263	219	274	581	765	5
Las	48	285	61	296	581	765	5
molestias	69	285	108	296	581	765	5
musculoesqueléticas,	116	285	204	296	581	765	5
hoy	211	285	226	296	581	765	5
en	233	285	243	296	581	765	5
día,	251	285	267	296	581	765	5
se	275	285	283	296	581	765	5
presentan	48	296	89	307	581	765	5
con	94	296	108	307	581	765	5
mayor	113	296	139	307	581	765	5
frecuencia	143	296	187	307	581	765	5
en	192	296	202	307	581	765	5
escolares	207	296	245	307	581	765	5
(21,23)	249	296	267	303	581	765	5
;	267	296	270	307	581	765	5
es	275	296	283	307	581	765	5
necesario	48	307	87	318	581	765	5
investigar	93	307	133	318	581	765	5
este	139	307	156	318	581	765	5
tipo	162	307	178	318	581	765	5
de	184	307	194	318	581	765	5
afección	200	307	235	318	581	765	5
en	241	307	251	318	581	765	5
etapas	256	307	283	318	581	765	5
tempranas	48	318	92	329	581	765	5
de	97	318	107	329	581	765	5
la	112	318	120	329	581	765	5
vida	125	318	142	329	581	765	5
porque	147	318	176	329	581	765	5
el	181	318	189	329	581	765	5
dolor	194	318	215	329	581	765	5
podría	220	318	247	329	581	765	5
hacerse	252	318	283	329	581	765	5
crónico	48	329	78	340	581	765	5
en	81	329	91	340	581	765	5
la	94	329	102	340	581	765	5
adultez	104	329	135	340	581	765	5
(24-26)	138	329	155	336	581	765	5
.	155	329	158	340	581	765	5
Por	48	351	61	362	581	765	5
otro	73	351	90	362	581	765	5
lado,	101	351	122	362	581	765	5
no	134	351	144	362	581	765	5
se	155	351	164	362	581	765	5
encontró	176	351	212	362	581	765	5
una	224	351	239	362	581	765	5
relación	250	351	283	362	581	765	5
estadísticamente	48	362	119	373	581	765	5
significativa	123	362	172	373	581	765	5
entre	176	362	199	373	581	765	5
actitud	202	362	232	373	581	765	5
postural	236	362	269	373	581	765	5
en	273	362	283	373	581	765	5
clase,	48	373	72	384	581	765	5
actitud	77	373	106	384	581	765	5
postural	111	373	144	384	581	765	5
en	149	373	159	384	581	765	5
el	163	373	171	384	581	765	5
hogar,	175	373	200	384	581	765	5
carga	205	373	227	384	581	765	5
y	231	373	236	384	581	765	5
transporte	240	373	283	384	581	765	5
de	48	384	58	395	581	765	5
material	62	384	97	395	581	765	5
educativo,	100	384	144	395	581	765	5
cuidado	147	384	179	395	581	765	5
postural	183	384	216	395	581	765	5
de	220	384	230	395	581	765	5
la	233	384	241	395	581	765	5
espalda	244	384	275	395	581	765	5
y	279	384	283	395	581	765	5
educación	48	395	90	406	581	765	5
sanitaria	94	395	129	406	581	765	5
(conocimiento	133	395	192	406	581	765	5
de	196	395	206	406	581	765	5
la	210	395	217	406	581	765	5
prevención	221	395	267	406	581	765	5
del	271	395	283	406	581	765	5
dolor	48	406	69	417	581	765	5
cervical)	73	406	109	417	581	765	5
con	112	406	127	417	581	765	5
la	130	406	138	417	581	765	5
presencia	141	406	181	417	581	765	5
de	184	406	194	417	581	765	5
dolor	198	406	219	417	581	765	5
cervical	223	406	255	417	581	765	5
en	259	406	269	417	581	765	5
los	272	406	283	417	581	765	5
alumnos	48	417	82	428	581	765	5
de	85	417	95	428	581	765	5
este	98	417	115	428	581	765	5
estudio.	118	417	151	428	581	765	5
Como	48	439	71	450	581	765	5
limitación	76	439	117	450	581	765	5
de	122	439	133	450	581	765	5
la	138	439	145	450	581	765	5
investigación,	150	439	207	450	581	765	5
señalaremos	212	439	263	450	581	765	5
que	268	439	283	450	581	765	5
el	48	450	56	461	581	765	5
diseño	60	450	87	461	581	765	5
de	91	450	101	461	581	765	5
estudio	106	450	136	461	581	765	5
es	140	450	149	461	581	765	5
de	153	450	164	461	581	765	5
tipo	168	450	184	461	581	765	5
transversal,	189	450	237	461	581	765	5
lo	242	450	249	461	581	765	5
que	254	450	269	461	581	765	5
no	273	450	283	461	581	765	5
permite	48	461	81	472	581	765	5
dar	84	461	97	472	581	765	5
un	100	461	110	472	581	765	5
seguimiento	113	461	163	472	581	765	5
de	166	461	176	472	581	765	5
la	179	461	186	472	581	765	5
muestra	189	461	222	472	581	765	5
ya	225	461	235	472	581	765	5
que	238	461	253	472	581	765	5
solo	256	461	272	472	581	765	5
se	275	461	283	472	581	765	5
puede	48	472	74	483	581	765	5
recolectar	77	472	120	483	581	765	5
información	123	472	172	483	581	765	5
en	176	472	186	483	581	765	5
un	190	472	200	483	581	765	5
momento	204	472	243	483	581	765	5
y	246	472	251	483	581	765	5
tiempo	254	472	283	483	581	765	5
únicos.	48	483	77	494	581	765	5
El	80	483	87	494	581	765	5
tipo	90	483	106	494	581	765	5
de	108	483	118	494	581	765	5
muestreo	121	483	159	494	581	765	5
empleado	161	483	202	494	581	765	5
es	204	483	213	494	581	765	5
no	215	483	225	494	581	765	5
probabilístico	227	483	283	494	581	765	5
a	48	494	53	505	581	765	5
criterio	58	494	88	505	581	765	5
del	93	494	105	505	581	765	5
autor,	110	494	134	505	581	765	5
lo	139	494	146	505	581	765	5
que	151	494	166	505	581	765	5
no	170	494	180	505	581	765	5
permitió	185	494	220	505	581	765	5
extrapolar	225	494	268	505	581	765	5
los	272	494	283	505	581	765	5
datos	48	505	70	516	581	765	5
a	73	505	78	516	581	765	5
otras	81	505	101	516	581	765	5
poblaciones	104	505	153	516	581	765	5
de	156	505	166	516	581	765	5
similares	168	505	205	516	581	765	5
características.	208	505	271	516	581	765	5
Se	274	505	283	516	581	765	5
escogió	48	516	79	527	581	765	5
este	82	516	100	527	581	765	5
criterio	103	516	134	527	581	765	5
dada	137	516	157	527	581	765	5
la	161	516	168	527	581	765	5
accesibilidad	172	516	225	527	581	765	5
y	229	516	234	527	581	765	5
proximidad	237	516	283	527	581	765	5
de	48	527	58	538	581	765	5
los	62	527	74	538	581	765	5
sujetos	78	527	107	538	581	765	5
a	111	527	116	538	581	765	5
investigar.	120	527	163	538	581	765	5
Además,	166	527	201	538	581	765	5
no	205	527	215	538	581	765	5
se	219	527	228	538	581	765	5
consideró	232	527	272	538	581	765	5
el	276	527	283	538	581	765	5
nivel	48	538	68	549	581	765	5
de	71	538	81	549	581	765	5
discapacidad	84	538	137	549	581	765	5
que	140	538	155	549	581	765	5
conlleva	158	538	192	549	581	765	5
el	195	538	203	549	581	765	5
dolor	205	538	227	549	581	765	5
cervical	229	538	262	549	581	765	5
y	265	538	269	549	581	765	5
los	272	538	283	549	581	765	5
estados	48	549	79	560	581	765	5
emocionales.	83	549	137	560	581	765	5
Myrtveit	141	549	175	560	581	765	5
SM	178	549	189	560	581	765	5
(11)	193	549	202	556	581	765	5
,	202	549	206	560	581	765	5
hace	209	549	229	560	581	765	5
referencia	232	549	275	560	581	765	5
a	279	549	283	560	581	765	5
que	48	560	63	571	581	765	5
los	67	560	78	571	581	765	5
factores	82	560	116	571	581	765	5
conductuales	120	560	174	571	581	765	5
y	177	560	182	571	581	765	5
emocionales	186	560	237	571	581	765	5
se	240	560	249	571	581	765	5
asocian	253	560	283	571	581	765	5
con	48	571	63	582	581	765	5
el	67	571	75	582	581	765	5
riesgo	79	571	104	582	581	765	5
de	108	571	119	582	581	765	5
dolor	123	571	144	582	581	765	5
en	149	571	159	582	581	765	5
el	163	571	171	582	581	765	5
cuello.	176	571	204	582	581	765	5
Así	208	571	220	582	581	765	5
mismo,	224	571	254	582	581	765	5
existe	259	571	283	582	581	765	5
escasa	48	582	75	593	581	765	5
información	81	582	130	593	581	765	5
acerca	137	582	164	593	581	765	5
de	170	582	181	593	581	765	5
este	187	582	204	593	581	765	5
tema	211	582	232	593	581	765	5
en	238	582	248	593	581	765	5
edades	255	582	283	593	581	765	5
tempranas.	48	593	95	604	581	765	5
El	48	626	56	637	581	765	5
aporte	63	626	90	637	581	765	5
al	96	626	104	637	581	765	5
conocimiento	111	626	166	637	581	765	5
científico	173	626	212	637	581	765	5
se	219	626	227	637	581	765	5
basa	234	626	252	637	581	765	5
en	259	626	269	637	581	765	5
la	276	626	283	637	581	765	5
identificación	48	637	105	648	581	765	5
de	109	637	120	648	581	765	5
la	124	637	132	648	581	765	5
frecuencia	137	637	180	648	581	765	5
de	185	637	195	648	581	765	5
dolor	200	637	221	648	581	765	5
cervical	226	637	258	648	581	765	5
y	263	637	267	648	581	765	5
los	272	637	283	648	581	765	5
hábitos	48	648	78	659	581	765	5
posturales	81	648	123	659	581	765	5
de	126	648	136	659	581	765	5
los	139	648	150	659	581	765	5
estudiantes	153	648	200	659	581	765	5
de	203	648	213	659	581	765	5
secundaria.	216	648	264	659	581	765	5
Esta	266	648	283	659	581	765	5
investigación	48	659	102	670	581	765	5
ayudará	104	659	137	670	581	765	5
a	139	659	144	670	581	765	5
reforzar	146	659	179	670	581	765	5
conceptos	181	659	222	670	581	765	5
acerca	224	659	252	670	581	765	5
de	254	659	264	670	581	765	5
este	266	659	283	670	581	765	5
padecimiento	48	670	104	681	581	765	5
y	107	670	111	681	581	765	5
conocer	114	670	147	681	581	765	5
uno	149	670	164	681	581	765	5
de	167	670	177	681	581	765	5
los	179	670	191	681	581	765	5
principales	193	670	238	681	581	765	5
problemas	241	670	283	681	581	765	5
que	48	681	63	692	581	765	5
presentan	66	681	107	692	581	765	5
los	110	681	121	692	581	765	5
estudiantes	124	681	171	692	581	765	5
de	174	681	184	692	581	765	5
educación	187	681	229	692	581	765	5
secundaria	231	681	276	692	581	765	5
a	279	681	283	692	581	765	5
10	48	724	58	735	581	765	5
Horiz	74	724	95	735	581	765	5
Med	97	724	114	735	581	765	5
(Lima)	116	724	142	735	581	765	5
2019;	145	724	167	735	581	765	5
19(3):	170	724	194	735	581	765	5
6-11	197	724	214	735	581	765	5
nivel	298	76	318	87	581	765	5
nacional	321	76	356	87	581	765	5
ya	360	76	369	87	581	765	5
que	373	76	388	87	581	765	5
la	392	76	400	87	581	765	5
información	403	76	453	87	581	765	5
epidemiológica	456	76	519	87	581	765	5
de	523	76	533	87	581	765	5
este	298	87	315	98	581	765	5
cuadro	318	87	346	98	581	765	5
es	349	87	357	98	581	765	5
escasa.	360	87	390	98	581	765	5
En	298	109	308	120	581	765	5
conclusión,	313	109	360	120	581	765	5
los	366	109	377	120	581	765	5
factores	383	109	416	120	581	765	5
asociados	422	109	461	120	581	765	5
encontrados,	467	109	521	120	581	765	5
si	527	109	533	120	581	765	5
bien	298	120	315	131	581	765	5
no	322	120	332	131	581	765	5
pueden	339	120	370	131	581	765	5
modificarse,	376	120	428	131	581	765	5
sí	435	120	441	131	581	765	5
podrían	448	120	479	131	581	765	5
prevenirse,	486	120	533	131	581	765	5
mediante	298	131	337	142	581	765	5
la	343	131	350	142	581	765	5
gestión	356	131	386	142	581	765	5
de	392	131	402	142	581	765	5
intervenciones	408	131	468	142	581	765	5
en	474	131	484	142	581	765	5
el	490	131	498	142	581	765	5
ámbito	504	131	533	142	581	765	5
escolar	298	142	327	153	581	765	5
dirigidas	330	142	365	153	581	765	5
a	367	142	372	153	581	765	5
fomentar	375	142	413	153	581	765	5
estilos	416	142	442	153	581	765	5
de	445	142	455	153	581	765	5
vida	458	142	475	153	581	765	5
saludables	477	142	520	153	581	765	5
en	523	142	533	153	581	765	5
los	298	153	309	164	581	765	5
adolescentes,	312	153	369	164	581	765	5
así	372	153	383	164	581	765	5
como	387	153	409	164	581	765	5
la	412	153	419	164	581	765	5
intervención	423	153	474	164	581	765	5
especializada	477	153	533	164	581	765	5
temprana	298	164	337	175	581	765	5
para	340	164	359	175	581	765	5
poder	362	164	385	175	581	765	5
mitigar	388	164	418	175	581	765	5
los	421	164	432	175	581	765	5
problemas	435	164	478	175	581	765	5
que	481	164	496	175	581	765	5
conlleva	499	164	533	175	581	765	5
este	298	175	315	186	581	765	5
padecimiento.	318	175	377	186	581	765	5
REFERENCIAS	298	197	347	207	581	765	5
BIBLIOGRÁFICAS	350	197	410	207	581	765	5
1.	298	217	305	227	581	765	5
Zhou	312	217	329	227	581	765	5
L,	332	217	339	227	581	765	5
Huang	342	217	364	227	581	765	5
YY,	367	217	378	227	581	765	5
Chen	381	217	399	227	581	765	5
DY,	402	217	413	227	581	765	5
Zhang	416	217	437	227	581	765	5
D,	440	217	448	227	581	765	5
Luo	451	217	464	227	581	765	5
QS,	467	217	479	227	581	765	5
Wang	482	217	501	227	581	765	5
Y,	504	217	510	227	581	765	5
et	513	217	520	227	581	765	5
al.	523	217	533	227	581	765	5
Correlation	312	227	352	237	581	765	5
between	356	227	387	237	581	765	5
both	390	227	406	237	581	765	5
neck/shoulder	410	227	461	237	581	765	5
and	465	227	478	237	581	765	5
low	481	227	494	237	581	765	5
back	497	227	514	237	581	765	5
pain	518	227	533	237	581	765	5
and	312	237	325	247	581	765	5
daily	328	237	345	247	581	765	5
behavioral	348	237	386	247	581	765	5
habits	389	237	410	247	581	765	5
among	413	237	437	247	581	765	5
middle	440	237	464	247	581	765	5
school	467	237	490	247	581	765	5
students	493	237	523	247	581	765	5
in	526	237	533	247	581	765	5
Shenzhen.	312	247	349	257	581	765	5
Zhonghua	352	247	387	257	581	765	5
Liu	390	247	401	257	581	765	5
Xing	404	247	419	257	581	765	5
Bing	423	247	438	257	581	765	5
Xue	442	247	455	257	581	765	5
Za	459	247	467	257	581	765	5
Zhi.	471	247	485	257	581	765	5
2018;	488	247	508	257	581	765	5
39(4):	512	247	533	257	581	765	5
469-73.	312	257	339	267	581	765	5
2.	298	267	305	277	581	765	5
Meziat-Filho	312	267	356	277	581	765	5
N,	361	267	369	277	581	765	5
Azevedo	374	267	404	277	581	765	5
ESG,	409	267	426	277	581	765	5
Coutinho	431	267	463	277	581	765	5
ES,	468	267	479	277	581	765	5
Mendonça	484	267	520	277	581	765	5
R,	525	267	533	277	581	765	5
Santos	312	277	335	287	581	765	5
V.	338	277	344	287	581	765	5
Association	347	277	387	287	581	765	5
between	390	277	421	287	581	765	5
home	423	277	443	287	581	765	5
posture	446	277	473	287	581	765	5
habits	476	277	497	287	581	765	5
and	500	277	513	287	581	765	5
neck	516	277	533	287	581	765	5
pain	312	287	327	297	581	765	5
in	329	287	336	297	581	765	5
high	338	287	353	297	581	765	5
school	355	287	378	297	581	765	5
adolescents.	380	287	425	297	581	765	5
J	427	287	431	297	581	765	5
Back	433	287	450	297	581	765	5
Musculoskelet	452	287	501	297	581	765	5
Rehabil.	504	287	533	297	581	765	5
2017;	312	297	332	307	581	765	5
30(3):	334	297	355	307	581	765	5
467-75.	358	297	385	307	581	765	5
3.	298	307	305	317	581	765	5
Paananen	312	307	346	317	581	765	5
MV,	348	307	360	317	581	765	5
Taimela	362	307	390	317	581	765	5
SP,	392	307	402	317	581	765	5
Tammelin	404	307	438	317	581	765	5
TH,	440	307	453	317	581	765	5
Kantomaa	455	307	491	317	581	765	5
MT,	493	307	505	317	581	765	5
Ebeling	507	307	533	317	581	765	5
HE,	312	317	324	327	581	765	5
Taanila	327	317	352	327	581	765	5
AM,	355	317	368	327	581	765	5
et	371	317	378	327	581	765	5
al.	381	317	391	327	581	765	5
Factors	394	317	420	327	581	765	5
related	423	317	449	327	581	765	5
to	452	317	459	327	581	765	5
seeking	462	317	489	327	581	765	5
health	492	317	514	327	581	765	5
care	517	317	533	327	581	765	5
among	312	327	335	337	581	765	5
adolescents	340	327	382	337	581	765	5
with	386	327	402	337	581	765	5
musculoskeletal	406	327	464	337	581	765	5
pain.	468	327	486	337	581	765	5
Pain.	491	327	509	337	581	765	5
2011;	513	327	533	337	581	765	5
152(4):	312	337	337	347	581	765	5
896-903.	340	337	371	347	581	765	5
4.	298	347	305	357	581	765	5
Fares	312	347	331	357	581	765	5
J,	336	347	343	357	581	765	5
Fares	347	347	367	357	581	765	5
MY,	371	347	383	357	581	765	5
Fares	388	347	407	357	581	765	5
Y.	412	347	418	357	581	765	5
Musculoskeletal	423	347	480	357	581	765	5
neck	484	347	501	357	581	765	5
pain	506	347	521	357	581	765	5
in	526	347	533	357	581	765	5
children	312	357	341	367	581	765	5
and	343	357	356	367	581	765	5
adolescents:	359	357	403	367	581	765	5
risk	406	357	418	367	581	765	5
factors	421	357	445	367	581	765	5
and	448	357	461	367	581	765	5
complications.	463	357	515	367	581	765	5
Surg	518	357	533	367	581	765	5
Neurol	312	367	335	377	581	765	5
Int.	338	367	351	377	581	765	5
2017;	353	367	373	377	581	765	5
8:	375	367	382	377	581	765	5
72.	385	367	396	377	581	765	5
5.	298	377	305	387	581	765	5
Weber	312	377	335	387	581	765	5
Hellstenius	337	377	377	387	581	765	5
SA.	380	377	391	387	581	765	5
Recurrent	394	377	429	387	581	765	5
neck	432	377	449	387	581	765	5
pain	452	377	467	387	581	765	5
and	470	377	483	387	581	765	5
headaches	486	377	523	387	581	765	5
in	526	377	533	387	581	765	5
preadolescents	312	387	366	397	581	765	5
associated	368	387	405	397	581	765	5
with	407	387	423	397	581	765	5
mechanical	425	387	466	397	581	765	5
dysfunction	468	387	510	397	581	765	5
of	512	387	519	397	581	765	5
the	521	387	533	397	581	765	5
cervical	312	397	340	407	581	765	5
spine:	343	397	364	407	581	765	5
a	367	397	371	407	581	765	5
cross-sectional	374	397	427	407	581	765	5
observational	429	397	478	407	581	765	5
study	480	397	499	407	581	765	5
with	502	397	518	407	581	765	5
131	520	397	533	407	581	765	5
students.	312	407	345	417	581	765	5
J	348	407	351	417	581	765	5
Manipulative	354	407	399	417	581	765	5
Physiol	402	407	426	417	581	765	5
Ther.	429	407	447	417	581	765	5
2009;	449	407	469	417	581	765	5
32(8):	472	407	493	417	581	765	5
625-34.	495	407	522	417	581	765	5
6.	298	417	305	427	581	765	5
Carvalho	312	417	343	427	581	765	5
GF,	345	417	356	427	581	765	5
Chaves	359	417	383	427	581	765	5
TC,	385	417	398	427	581	765	5
Gonçalves	400	417	436	427	581	765	5
MC,	438	417	452	427	581	765	5
Florencio	454	417	487	427	581	765	5
LL,	489	417	500	427	581	765	5
Braz	503	417	518	427	581	765	5
CA,	520	417	533	427	581	765	5
Dach	312	427	329	437	581	765	5
F,	333	427	338	437	581	765	5
et	342	427	349	437	581	765	5
al.	353	427	362	437	581	765	5
Comparison	366	427	407	437	581	765	5
between	411	427	442	437	581	765	5
neck	445	427	462	437	581	765	5
pain	465	427	480	437	581	765	5
disability	484	427	516	437	581	765	5
and	520	427	533	437	581	765	5
cervical	312	437	340	447	581	765	5
range	342	437	362	447	581	765	5
of	365	437	372	447	581	765	5
motion	374	437	399	447	581	765	5
in	401	437	408	447	581	765	5
patients	410	437	439	447	581	765	5
with	442	437	457	447	581	765	5
episodic	460	437	489	447	581	765	5
and	491	437	504	447	581	765	5
chronic	507	437	533	447	581	765	5
migraine:	312	447	346	457	581	765	5
a	348	447	353	457	581	765	5
cross-sectional	355	447	408	457	581	765	5
study.	410	447	431	457	581	765	5
J	434	447	437	457	581	765	5
Manipulative	440	447	485	457	581	765	5
Physiol	488	447	512	457	581	765	5
Ther.	515	447	533	457	581	765	5
2014;	312	457	332	467	581	765	5
37(9):	334	457	355	467	581	765	5
641-6.	358	457	380	467	581	765	5
7.	298	467	305	477	581	765	5
Pradhan	312	467	341	477	581	765	5
S,	345	467	351	477	581	765	5
Choudhury	355	467	393	477	581	765	5
SS.	397	467	408	477	581	765	5
Clinical	412	467	438	477	581	765	5
characterization	442	467	501	477	581	765	5
of	505	467	512	477	581	765	5
neck	516	467	533	477	581	765	5
pain	312	477	327	487	581	765	5
in	330	477	336	487	581	765	5
migraine.	339	477	373	487	581	765	5
Neurol	375	477	399	487	581	765	5
India.	401	477	422	487	581	765	5
2018;	424	477	444	487	581	765	5
66(2):	446	477	468	487	581	765	5
377-84.	470	477	497	487	581	765	5
8.	298	487	305	497	581	765	5
Rees	312	487	328	497	581	765	5
CS,	332	487	344	497	581	765	5
Smith	348	487	368	497	581	765	5
AJ,	372	487	383	497	581	765	5
O'Sullivan	387	487	423	497	581	765	5
PB,	427	487	439	497	581	765	5
Kendall	443	487	470	497	581	765	5
GE,	474	487	486	497	581	765	5
Straker	490	487	516	497	581	765	5
LM.	520	487	533	497	581	765	5
Back	312	497	329	507	581	765	5
and	331	497	344	507	581	765	5
neck	347	497	364	507	581	765	5
pain	366	497	382	507	581	765	5
are	384	497	396	507	581	765	5
related	399	497	425	507	581	765	5
to	427	497	435	507	581	765	5
mental	437	497	463	507	581	765	5
health	465	497	488	507	581	765	5
problems	491	497	524	507	581	765	5
in	526	497	533	507	581	765	5
adolescence.	312	507	359	517	581	765	5
BMC	361	507	376	517	581	765	5
Public	378	507	400	517	581	765	5
Health.	403	507	429	517	581	765	5
2011;	432	507	452	517	581	765	5
11:	454	507	465	517	581	765	5
382.	468	507	483	517	581	765	5
9.	298	517	305	527	581	765	5
Cillero	312	517	335	527	581	765	5
Rodrigo	338	517	365	527	581	765	5
A,	367	517	374	527	581	765	5
Mayoral	377	517	404	527	581	765	5
Gómez	407	517	431	527	581	765	5
G,	434	517	442	527	581	765	5
Mesa	445	517	462	527	581	765	5
Fuentes	465	517	493	527	581	765	5
S.	495	517	502	527	581	765	5
Estudio	507	517	533	527	581	765	5
piloto	312	527	333	537	581	765	5
correlacional	337	527	384	537	581	765	5
sobres	389	527	412	537	581	765	5
las	417	527	426	537	581	765	5
variables	431	527	463	537	581	765	5
influyentes	468	527	508	537	581	765	5
en	513	527	522	537	581	765	5
la	526	527	533	537	581	765	5
discapacidad	312	537	358	547	581	765	5
cervical	362	537	391	547	581	765	5
en	395	537	404	547	581	765	5
estudiantes	408	537	449	547	581	765	5
de	454	537	462	547	581	765	5
la	467	537	473	547	581	765	5
Universidad	478	537	520	547	581	765	5
de	524	537	533	547	581	765	5
Alcalá.	312	547	337	557	581	765	5
Rev	339	547	352	557	581	765	5
Univ	354	547	370	557	581	765	5
Inf	372	547	382	557	581	765	5
Inv	384	547	395	557	581	765	5
Fisioter.	397	547	426	557	581	765	5
2014;	428	547	448	557	581	765	5
43(1):	450	547	472	557	581	765	5
30-7.	474	547	493	557	581	765	5
10.	298	557	309	567	581	765	5
Young	312	557	333	567	581	765	5
IA,	336	557	345	567	581	765	5
Dunning	348	557	377	567	581	765	5
J,	380	557	387	567	581	765	5
Butts	390	557	408	567	581	765	5
R,	411	557	419	567	581	765	5
Cleland	422	557	449	567	581	765	5
JA,	452	557	464	567	581	765	5
Fernández-de-Las-	467	557	533	567	581	765	5
Peñas	312	567	332	577	581	765	5
C.	335	567	343	577	581	765	5
Psychometric	345	567	393	577	581	765	5
properties	396	567	433	577	581	765	5
of	435	567	443	577	581	765	5
the	445	567	457	577	581	765	5
Numeric	460	567	490	577	581	765	5
Pain	493	567	507	577	581	765	5
Rating	510	567	533	577	581	765	5
Scale	312	577	331	587	581	765	5
and	333	577	346	587	581	765	5
Neck	349	577	367	587	581	765	5
Disability	370	577	403	587	581	765	5
Index	406	577	425	587	581	765	5
in	428	577	434	587	581	765	5
patients	437	577	467	587	581	765	5
with	469	577	485	587	581	765	5
cervicogenic	488	577	533	587	581	765	5
headache.	312	587	349	597	581	765	5
Cephalalgia.	351	587	396	597	581	765	5
2019	398	587	415	597	581	765	5
Jan;	418	587	433	597	581	765	5
39(1):	435	587	457	597	581	765	5
44-51.	459	587	482	597	581	765	5
11.	298	597	309	607	581	765	5
Myrtveit	312	597	341	607	581	765	5
SM,	345	597	357	607	581	765	5
Sivertsen	361	597	393	607	581	765	5
B,	397	597	404	607	581	765	5
Skogen	408	597	433	607	581	765	5
JC,	436	597	448	607	581	765	5
Frostholm	451	597	487	607	581	765	5
L,	490	597	497	607	581	765	5
Stormark	500	597	533	607	581	765	5
KM,	312	607	325	617	581	765	5
Hysing	332	607	355	617	581	765	5
M.	362	607	370	617	581	765	5
Adolescent	376	607	416	617	581	765	5
neck	422	607	439	617	581	765	5
and	446	607	459	617	581	765	5
shoulder	466	607	496	617	581	765	5
pain-the	503	607	533	617	581	765	5
association	312	617	351	627	581	765	5
with	355	617	371	627	581	765	5
depression,	375	617	416	627	581	765	5
physical	420	617	449	627	581	765	5
activity,	453	617	482	627	581	765	5
screen-based	486	617	533	627	581	765	5
activities,	312	627	348	637	581	765	5
and	350	627	364	637	581	765	5
use	366	627	378	637	581	765	5
of	381	627	388	637	581	765	5
health	391	627	414	637	581	765	5
care	417	627	433	637	581	765	5
services.	436	627	467	637	581	765	5
J	470	627	474	637	581	765	5
Adolesc	476	627	503	637	581	765	5
Health.	506	627	533	637	581	765	5
2014	312	637	329	647	581	765	5
Sep;	331	637	347	647	581	765	5
55(3):	349	637	370	647	581	765	5
366-72.	373	637	400	647	581	765	5
12.	298	647	309	657	581	765	5
Canté	312	647	333	657	581	765	5
Cuevas	336	647	361	657	581	765	5
XC,	364	647	376	657	581	765	5
Kent	379	647	395	657	581	765	5
Sulú	398	647	413	657	581	765	5
MP,	416	647	428	657	581	765	5
Vásquez	431	647	460	657	581	765	5
Gutiérrez	463	647	497	657	581	765	5
MG,	500	647	514	657	581	765	5
Lara	517	647	533	657	581	765	5
Severino	312	657	342	667	581	765	5
RC.	347	657	360	667	581	765	5
Factores	365	657	395	667	581	765	5
posturales	400	657	437	667	581	765	5
de	442	657	451	667	581	765	5
riesgo	456	657	477	667	581	765	5
para	482	657	498	667	581	765	5
la	503	657	509	667	581	765	5
salud	514	657	533	667	581	765	5
en	312	667	321	677	581	765	5
escolares	326	667	359	677	581	765	5
de	364	667	372	677	581	765	5
Ciudad	378	667	402	677	581	765	5
del	407	667	418	677	581	765	5
Carmen,	423	667	454	677	581	765	5
Campeche.	459	667	499	677	581	765	5
UNACAR	504	667	533	677	581	765	5
Tecnociencia.	312	677	361	687	581	765	5
2010	363	677	380	687	581	765	5
Ene-Jun;	382	677	414	687	581	765	5
4(1):	416	677	433	687	581	765	5
1-15.	436	677	454	687	581	765	5
Cristhian	344	29	379	40	581	765	6
Santiago	382	29	416	40	581	765	6
Bazan,	419	29	446	40	581	765	6
Jenny	449	29	472	40	581	765	6
Rosado	475	29	503	40	581	765	6
Ladera	505	29	533	40	581	765	6
13.	48	76	60	86	581	765	6
Taylor	62	76	84	86	581	765	6
JB,	87	76	98	86	581	765	6
Goode	101	76	124	86	581	765	6
AP,	126	76	137	86	581	765	6
George	140	76	165	86	581	765	6
SZ,	168	76	179	86	581	765	6
Cook	182	76	200	86	581	765	6
CE.	203	76	215	86	581	765	6
Incidence	218	76	252	86	581	765	6
and	255	76	268	86	581	765	6
risk	271	76	283	86	581	765	6
factors	62	86	87	96	581	765	6
for	91	86	102	96	581	765	6
first-time	106	86	140	96	581	765	6
incident	144	86	173	96	581	765	6
low	177	86	190	96	581	765	6
back	194	86	211	96	581	765	6
pain:	215	86	233	96	581	765	6
a	237	86	241	96	581	765	6
systematic	245	86	283	96	581	765	6
review	62	96	86	106	581	765	6
and	89	96	102	106	581	765	6
meta-analysis.	104	96	156	106	581	765	6
Spine	158	96	177	106	581	765	6
J.	180	96	186	106	581	765	6
2014	189	96	205	106	581	765	6
Oct	208	96	220	106	581	765	6
01;	222	96	234	106	581	765	6
14(10):	236	96	262	106	581	765	6
2299-	264	96	283	106	581	765	6
319.	62	106	78	116	581	765	6
14.	48	116	60	126	581	765	6
Ribeiro	62	116	88	126	581	765	6
de	93	116	102	126	581	765	6
Oliveira	108	116	135	126	581	765	6
A,	141	116	148	126	581	765	6
Rodrigues	154	116	188	126	581	765	6
Scartoni	194	116	223	126	581	765	6
F.	228	116	234	126	581	765	6
Alteraciones	239	116	283	126	581	765	6
posturales	62	126	99	136	581	765	6
de	104	126	113	136	581	765	6
alumnos	117	126	147	136	581	765	6
de	151	126	160	136	581	765	6
5ª	165	126	172	136	581	765	6
y	176	126	180	136	581	765	6
6ª	185	126	192	136	581	765	6
series	196	126	217	136	581	765	6
de	222	126	230	136	581	765	6
la	235	126	242	136	581	765	6
enseñanza	246	126	283	136	581	765	6
fundamental.	62	136	111	146	581	765	6
Fit	113	136	123	146	581	765	6
Perf	125	136	140	146	581	765	6
J.	142	136	149	146	581	765	6
2008	151	136	168	146	581	765	6
Ene-Feb;	171	136	202	146	581	765	6
7(1):	205	136	222	146	581	765	6
10-5.	224	136	243	146	581	765	6
15.	48	146	60	156	581	765	6
Casas	62	146	82	156	581	765	6
Sánchez	86	146	114	156	581	765	6
AS,	118	146	129	156	581	765	6
Patiño	133	146	155	156	581	765	6
Segura	159	146	182	156	581	765	6
MS.	186	146	198	156	581	765	6
Prevalencia	202	146	243	156	581	765	6
y	247	146	251	156	581	765	6
factores	254	146	283	156	581	765	6
asociados	62	156	97	166	581	765	6
con	101	156	113	166	581	765	6
el	117	156	124	166	581	765	6
dolor	128	156	147	166	581	765	6
de	151	156	160	166	581	765	6
espalda	164	156	191	166	581	765	6
y	195	156	199	166	581	765	6
cuello	203	156	225	166	581	765	6
en	229	156	238	166	581	765	6
estudiantes	242	156	283	166	581	765	6
universitarios.	62	166	114	176	581	765	6
Rev	116	166	129	176	581	765	6
Univ	131	166	147	176	581	765	6
Ind	149	166	160	176	581	765	6
Santander	163	166	199	176	581	765	6
Salud.	201	166	224	176	581	765	6
2012;	226	166	246	176	581	765	6
44(2):	248	166	270	176	581	765	6
45-	272	166	283	176	581	765	6
55.	62	176	74	186	581	765	6
16.	48	186	60	196	581	765	6
Scarabottolo	62	186	108	196	581	765	6
CC,	111	186	124	196	581	765	6
Pinto	128	186	146	196	581	765	6
RZ,	150	186	162	196	581	765	6
Oliveira	165	186	193	196	581	765	6
CB,	197	186	209	196	581	765	6
Zanuto	213	186	238	196	581	765	6
EF,	241	186	251	196	581	765	6
Cardoso	255	186	283	196	581	765	6
JR,	62	196	74	206	581	765	6
Christofaro	76	196	116	206	581	765	6
DGD.	118	196	136	206	581	765	6
Back	138	196	155	206	581	765	6
and	157	196	170	206	581	765	6
neck	173	196	189	206	581	765	6
pain	192	196	207	206	581	765	6
prevalence	209	196	249	206	581	765	6
and	251	196	264	206	581	765	6
their	266	196	283	206	581	765	6
association	62	206	102	216	581	765	6
with	106	206	121	216	581	765	6
physical	125	206	154	216	581	765	6
inactivity	158	206	191	216	581	765	6
domains	195	206	224	216	581	765	6
in	228	206	235	216	581	765	6
adolescents.	239	206	283	216	581	765	6
Eur	62	216	74	226	581	765	6
Spine	77	216	96	226	581	765	6
J.	98	216	105	226	581	765	6
2017	107	216	124	226	581	765	6
Sep;	127	216	142	226	581	765	6
26(9):	145	216	166	226	581	765	6
2274-80.	168	216	199	226	581	765	6
17.	48	226	60	236	581	765	6
Shan	62	226	79	236	581	765	6
Z,	83	226	90	236	581	765	6
Deng	93	226	111	236	581	765	6
G,	114	226	123	236	581	765	6
Li	126	226	132	236	581	765	6
J,	136	226	142	236	581	765	6
Li	146	226	152	236	581	765	6
Y,	155	226	162	236	581	765	6
Zhang	165	226	186	236	581	765	6
Y,	190	226	196	236	581	765	6
Zhao	199	226	216	236	581	765	6
Q.	220	226	228	236	581	765	6
How	231	226	247	236	581	765	6
schooling	250	226	283	236	581	765	6
and	62	236	75	246	581	765	6
lifestyle	79	236	108	246	581	765	6
factors	111	236	136	246	581	765	6
effect	139	236	161	246	581	765	6
neck	164	236	181	246	581	765	6
and	184	236	197	246	581	765	6
shoulder	200	236	231	246	581	765	6
pain?	234	236	252	246	581	765	6
A	255	236	260	246	581	765	6
cross-	263	236	283	246	581	765	6
sectional	62	246	95	256	581	765	6
survey	100	246	122	256	581	765	6
of	127	246	135	256	581	765	6
adolescents	140	246	182	256	581	765	6
in	186	246	193	256	581	765	6
China.	198	246	221	256	581	765	6
Spine	226	246	245	256	581	765	6
(Phila	250	246	270	256	581	765	6
Pa	275	246	283	256	581	765	6
1976).	62	256	85	266	581	765	6
2014	87	256	104	266	581	765	6
Feb;	107	256	123	266	581	765	6
39(4):	125	256	146	266	581	765	6
E276-83.	149	256	180	266	581	765	6
18.	48	266	60	276	581	765	6
Shan	62	266	79	276	581	765	6
Z,	83	266	90	276	581	765	6
Deng	94	266	112	276	581	765	6
G,	116	266	124	276	581	765	6
Li	128	266	134	276	581	765	6
J,	138	266	145	276	581	765	6
Li	148	266	155	276	581	765	6
Y,	158	266	165	276	581	765	6
Zhang	168	266	190	276	581	765	6
Y,	193	266	200	276	581	765	6
Zhao	203	266	221	276	581	765	6
Q.	224	266	233	276	581	765	6
Correlational	237	266	283	276	581	765	6
analysis	62	276	90	286	581	765	6
of	92	276	100	286	581	765	6
neck/shoulder	102	276	153	286	581	765	6
pain	156	276	171	286	581	765	6
and	173	276	186	286	581	765	6
low	188	276	201	286	581	765	6
back	203	276	220	286	581	765	6
pain	222	276	237	286	581	765	6
with	239	276	255	286	581	765	6
the	257	276	269	286	581	765	6
use	271	276	283	286	581	765	6
of	62	286	70	296	581	765	6
digital	72	286	95	296	581	765	6
products,	98	286	132	296	581	765	6
physical	135	286	163	296	581	765	6
activity	166	286	193	296	581	765	6
and	196	286	209	296	581	765	6
psychological	212	286	259	296	581	765	6
status	262	286	283	296	581	765	6
among	62	296	86	306	581	765	6
adolescents	88	296	130	306	581	765	6
in	132	296	139	306	581	765	6
Shanghai.	141	296	175	306	581	765	6
PLoS	177	296	194	306	581	765	6
One.	196	296	213	306	581	765	6
2013	215	296	232	306	581	765	6
Oct	234	296	247	306	581	765	6
11;	249	296	260	306	581	765	6
8(10):	262	296	283	306	581	765	6
e78109.	62	306	91	316	581	765	6
19.	48	316	60	326	581	765	6
Briggs	62	316	84	326	581	765	6
AM,	85	316	99	326	581	765	6
Straker	101	316	127	326	581	765	6
LM,	129	316	142	326	581	765	6
Bear	144	316	161	326	581	765	6
NL,	163	316	175	326	581	765	6
Smith	177	316	198	326	581	765	6
AJ.	200	316	211	326	581	765	6
Neck/shoulder	214	316	266	326	581	765	6
pain	268	316	283	326	581	765	6
in	62	326	69	336	581	765	6
adolescents	72	326	114	336	581	765	6
is	118	326	124	336	581	765	6
not	127	326	139	336	581	765	6
related	142	326	168	336	581	765	6
to	172	326	179	336	581	765	6
the	183	326	195	336	581	765	6
level	198	326	215	336	581	765	6
or	219	326	226	336	581	765	6
nature	230	326	253	336	581	765	6
of	257	326	264	336	581	765	6
self-	268	326	283	336	581	765	6
reported	62	336	94	346	581	765	6
physical	97	336	125	346	581	765	6
activity	128	336	155	346	581	765	6
or	158	336	166	346	581	765	6
type	168	336	184	346	581	765	6
of	187	336	195	346	581	765	6
sedentary	197	336	233	346	581	765	6
activity	236	336	262	346	581	765	6
in	265	336	272	346	581	765	6
an	275	336	283	346	581	765	6
Australian	62	346	98	356	581	765	6
pregnancy	101	346	138	356	581	765	6
cohort.	140	346	166	356	581	765	6
BMC	169	346	184	356	581	765	6
Musculoskelet	187	346	236	356	581	765	6
Disord.	239	346	264	356	581	765	6
2009	267	346	283	356	581	765	6
Jul	62	356	73	366	581	765	6
20;	75	356	87	366	581	765	6
10:	89	356	100	366	581	765	6
87.	103	356	114	366	581	765	6
20.	48	366	60	376	581	765	6
Maturana	62	366	96	376	581	765	6
A,	99	366	107	376	581	765	6
Vargas	111	366	134	376	581	765	6
A.	138	366	146	376	581	765	6
El	150	366	157	376	581	765	6
estrés	161	366	182	376	581	765	6
escolar.	187	366	214	376	581	765	6
Rev	218	366	231	376	581	765	6
Med	235	366	250	376	581	765	6
Clin	254	366	268	376	581	765	6
Las	272	366	283	376	581	765	6
Condes.	62	376	91	386	581	765	6
2015	93	376	110	386	581	765	6
Jan-Feb;	112	376	144	386	581	765	6
26(1):	146	376	167	386	581	765	6
34-41.	170	376	193	386	581	765	6
21.	48	386	60	396	581	765	6
Dianat	62	386	85	396	581	765	6
I,	92	386	97	396	581	765	6
Sorkhi	104	386	126	396	581	765	6
N,	132	386	140	396	581	765	6
Pourhossein	147	386	189	396	581	765	6
A,	195	386	203	396	581	765	6
Alipour	209	386	235	396	581	765	6
A,	241	386	248	396	581	765	6
Asghari-	255	386	283	396	581	765	6
Jafarabadi	62	396	100	406	581	765	6
M.	103	396	111	406	581	765	6
Neck,	114	396	134	406	581	765	6
shoulder	137	396	168	406	581	765	6
and	170	396	183	406	581	765	6
low	186	396	198	406	581	765	6
back	201	396	218	406	581	765	6
pain	220	396	236	406	581	765	6
in	238	396	245	406	581	765	6
secondary	248	396	283	406	581	765	6
schoolchildren	62	406	114	416	581	765	6
in	118	406	124	416	581	765	6
relation	128	406	156	416	581	765	6
to	160	406	167	416	581	765	6
schoolbag	171	406	206	416	581	765	6
carriage:	209	406	241	416	581	765	6
should	245	406	268	416	581	765	6
the	272	406	283	416	581	765	6
recommended	62	416	113	426	581	765	6
weight	116	416	140	426	581	765	6
limits	143	416	163	426	581	765	6
be	166	416	175	426	581	765	6
gender-specific?.	178	416	239	426	581	765	6
Appl	242	416	258	426	581	765	6
Ergon.	260	416	283	426	581	765	6
2014	62	426	79	436	581	765	6
May;	82	426	98	436	581	765	6
45(3):	101	426	122	436	581	765	6
437-42.	124	426	151	436	581	765	6
22.	48	436	60	446	581	765	6
Ruivo	62	436	82	446	581	765	6
RM,	85	436	98	446	581	765	6
Pezarat-Correia	101	436	157	446	581	765	6
P,	160	436	165	446	581	765	6
Carita	168	436	190	446	581	765	6
AI.	192	436	202	446	581	765	6
Cervical	205	436	234	446	581	765	6
and	237	436	250	446	581	765	6
shoulder	253	436	283	446	581	765	6
postural	62	446	92	456	581	765	6
assessment	94	446	134	456	581	765	6
of	137	446	145	456	581	765	6
adolescents	147	446	189	456	581	765	6
between	192	446	223	456	581	765	6
15	226	446	235	456	581	765	6
and	237	446	250	456	581	765	6
17	253	446	262	456	581	765	6
years	265	446	283	456	581	765	6
old	62	456	73	466	581	765	6
and	77	456	90	466	581	765	6
association	94	456	134	466	581	765	6
with	138	456	154	466	581	765	6
upper	157	456	178	466	581	765	6
quadrant	182	456	214	466	581	765	6
pain.	218	456	237	466	581	765	6
Braz	241	456	256	466	581	765	6
J	260	456	264	466	581	765	6
Phys	268	456	283	466	581	765	6
Ther.	62	466	81	476	581	765	6
2014	83	466	100	476	581	765	6
Jul-Aug;	102	466	132	476	581	765	6
18(4):	134	466	156	476	581	765	6
364-71.	158	466	185	476	581	765	6
23.	298	76	309	86	581	765	6
Andias	312	76	335	86	581	765	6
R	337	76	342	86	581	765	6
,	344	76	347	86	581	765	6
Silva	349	76	365	86	581	765	6
AG.	367	76	380	86	581	765	6
A	383	76	388	86	581	765	6
systematic	389	76	428	86	581	765	6
review	430	76	453	86	581	765	6
with	455	76	471	86	581	765	6
meta‐analysis	473	76	522	86	581	765	6
on	524	76	533	86	581	765	6
functional	312	86	348	96	581	765	6
changes	351	86	379	96	581	765	6
associated	382	86	420	96	581	765	6
with	422	86	438	96	581	765	6
neck	441	86	458	96	581	765	6
pain	460	86	476	96	581	765	6
in	479	86	485	96	581	765	6
adolescents.	488	86	533	96	581	765	6
Musculoskeletal	312	96	368	106	581	765	6
Care.	371	96	390	106	581	765	6
2019	392	96	409	106	581	765	6
Mar;	412	96	427	106	581	765	6
17(1):	430	96	451	106	581	765	6
23-36.	454	96	476	106	581	765	6
24.	298	106	309	116	581	765	6
Kamper	312	106	339	116	581	765	6
SJ,	342	106	353	116	581	765	6
Henschke	356	106	390	116	581	765	6
N,	393	106	401	116	581	765	6
Hestbaek	403	106	437	116	581	765	6
L,	439	106	446	116	581	765	6
Dunn	449	106	467	116	581	765	6
KM,	470	106	484	116	581	765	6
Williams	487	106	517	116	581	765	6
CM.	520	106	533	116	581	765	6
Musculoskeletal	312	116	368	126	581	765	6
pain	371	116	386	126	581	765	6
in	389	116	395	126	581	765	6
children	398	116	427	126	581	765	6
and	430	116	443	126	581	765	6
adolescents.	445	116	490	126	581	765	6
Braz	493	116	508	126	581	765	6
J	511	116	515	126	581	765	6
Phys	517	116	533	126	581	765	6
Ther.	312	126	330	136	581	765	6
2016	333	126	349	136	581	765	6
May-Jun;	352	126	384	136	581	765	6
20(3):	386	126	408	136	581	765	6
275-84.	410	126	437	136	581	765	6
25.	298	136	309	146	581	765	6
De	312	136	321	146	581	765	6
Vitta	324	136	341	146	581	765	6
A,	343	136	351	146	581	765	6
Trize	353	136	370	146	581	765	6
DM,	373	136	386	146	581	765	6
Fiorelli	389	136	414	146	581	765	6
A,	416	136	424	146	581	765	6
Carnaz	426	136	451	146	581	765	6
L,	453	136	460	146	581	765	6
Souza	463	136	483	146	581	765	6
De	486	136	495	146	581	765	6
Conti	498	136	517	146	581	765	6
MH,	519	136	533	146	581	765	6
Penteado	312	146	345	156	581	765	6
Simeão	348	146	373	156	581	765	6
SFA.	376	146	390	156	581	765	6
Neck/shoulders	393	146	448	156	581	765	6
pain	451	146	466	156	581	765	6
and	468	146	481	156	581	765	6
its	484	146	492	156	581	765	6
relation	495	146	523	156	581	765	6
to	525	146	533	156	581	765	6
the	312	156	324	166	581	765	6
use	327	156	339	166	581	765	6
of	343	156	350	166	581	765	6
tv/computer/videogame	354	156	443	166	581	765	6
and	446	156	459	166	581	765	6
physical	463	156	492	166	581	765	6
activity	496	156	523	166	581	765	6
in	526	156	533	166	581	765	6
school	312	166	334	176	581	765	6
students	336	166	367	176	581	765	6
from	369	166	386	176	581	765	6
Bauru.	388	166	411	176	581	765	6
Fisioter	413	166	440	176	581	765	6
Mov.	442	166	458	176	581	765	6
2014	460	166	476	176	581	765	6
Jan-Mar;	478	166	510	176	581	765	6
27(1):	512	166	533	176	581	765	6
111-8.	312	176	334	186	581	765	6
26.	298	186	309	196	581	765	6
Ståhl	312	186	330	196	581	765	6
MK,	336	186	349	196	581	765	6
El-Metwally	355	186	397	196	581	765	6
AA,	402	186	415	196	581	765	6
Mikkelsson	421	186	459	196	581	765	6
MK,	465	186	478	196	581	765	6
Salminen	484	186	516	196	581	765	6
JJ,	522	186	533	196	581	765	6
Pulkkinen	312	196	346	206	581	765	6
LR,	351	196	363	206	581	765	6
Rose	367	196	384	206	581	765	6
RJ,	388	196	400	206	581	765	6
et	404	196	412	206	581	765	6
al.	417	196	426	206	581	765	6
Genetic	431	196	459	206	581	765	6
and	463	196	476	206	581	765	6
environmental	481	196	533	206	581	765	6
influences	312	206	348	216	581	765	6
on	352	206	360	216	581	765	6
non-specific	363	206	407	216	581	765	6
neck	410	206	427	216	581	765	6
pain	430	206	445	216	581	765	6
in	448	206	455	216	581	765	6
early	458	206	476	216	581	765	6
adolescence:	479	206	526	216	581	765	6
a	529	206	533	216	581	765	6
classical	312	216	342	226	581	765	6
twin	344	216	360	226	581	765	6
study.	362	216	383	226	581	765	6
Eur	386	216	398	226	581	765	6
J	400	216	404	226	581	765	6
Pain.	406	216	424	226	581	765	6
2013	426	216	443	226	581	765	6
Jul;	446	216	459	226	581	765	6
17(6):	462	216	483	226	581	765	6
791-8.	485	216	508	226	581	765	6
Fuentes	298	236	327	246	581	765	6
de	330	236	339	246	581	765	6
financiamiento:	341	236	401	246	581	765	6
Este	298	246	313	256	581	765	6
artículo	315	246	343	256	581	765	6
ha	345	246	354	256	581	765	6
sido	356	246	371	256	581	765	6
financiado	373	246	410	256	581	765	6
por	413	246	425	256	581	765	6
los	427	246	437	256	581	765	6
autores.	439	246	469	256	581	765	6
Conflictos	298	266	336	276	581	765	6
de	338	266	347	276	581	765	6
interés:	350	266	379	276	581	765	6
Los	298	276	309	286	581	765	6
autores	312	276	338	286	581	765	6
declaran	341	276	372	286	581	765	6
no	374	276	383	286	581	765	6
tener	385	276	405	286	581	765	6
conflictos	407	276	442	286	581	765	6
de	444	276	453	286	581	765	6
interés.	456	276	483	286	581	765	6
Correspondencia:	298	296	364	306	581	765	6
Cristhian	298	306	329	316	581	765	6
Santiago	332	306	362	316	581	765	6
Bazán	365	306	386	316	581	765	6
Dirección:	298	316	334	326	581	765	6
Jr.	337	316	345	326	581	765	6
Tiahuanaco	348	316	388	326	581	765	6
1493	391	316	407	326	581	765	6
Urb.	410	316	425	326	581	765	6
Zárate	428	316	451	326	581	765	6
S.J.L.	454	316	474	326	581	765	6
Lima,	477	316	497	326	581	765	6
Perú.	499	316	518	326	581	765	6
Teléfono:	298	326	331	336	581	765	6
941703104	334	326	371	336	581	765	6
Correo	298	336	322	346	581	765	6
electrónico:	324	336	367	346	581	765	6
cristhiansantiagob@gmail.com	370	336	479	346	581	765	6
Recibido:	346	359	384	370	581	765	6
19	387	359	396	370	581	765	6
de	399	359	409	370	581	765	6
setiembre	412	359	453	370	581	765	6
de	456	359	465	370	581	765	6
2018.	468	359	491	370	581	765	6
Evaluado:	346	370	386	381	581	765	6
17	390	370	399	381	581	765	6
de	404	370	414	381	581	765	6
octubre	418	370	450	381	581	765	6
de	454	370	464	381	581	765	6
2018.	468	370	491	381	581	765	6
Aprobado:	346	381	388	392	581	765	6
13	389	381	399	392	581	765	6
de	401	381	411	392	581	765	6
noviembre	412	381	455	392	581	765	6
de	457	381	467	392	581	765	6
2018.	468	381	491	392	581	765	6
©	298	407	303	416	581	765	6
La	306	407	313	416	581	765	6
revista.	317	407	340	416	581	765	6
Publicado	344	407	374	416	581	765	6
por	378	407	388	416	581	765	6
Universidad	391	407	428	416	581	765	6
de	431	407	439	416	581	765	6
San	442	407	453	416	581	765	6
Martín	457	407	477	416	581	765	6
de	480	407	488	416	581	765	6
Porres,	491	407	513	416	581	765	6
Perú.	516	407	533	416	581	765	6
L	298	416	301	425	581	765	6
Licencia	341	416	367	425	581	765	6
de	371	416	378	425	581	765	6
Creative	382	416	409	425	581	765	6
Commons	412	416	442	425	581	765	6
Artículo	446	416	470	425	581	765	6
en	474	416	482	425	581	765	6
acceso	486	416	507	425	581	765	6
abierto	510	416	533	425	581	765	6
bajo	298	425	312	434	581	765	6
términos	314	425	341	434	581	765	6
de	343	425	351	434	581	765	6
Licencia	355	425	381	434	581	765	6
Creative	383	425	409	434	581	765	6
Commons	411	425	441	434	581	765	6
Atribución	443	425	475	434	581	765	6
4.0	477	425	487	434	581	765	6
Internacional.	489	425	533	434	581	765	6
(http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)	298	434	450	443	581	765	6
ORCID	298	450	316	459	581	765	6
iDs	318	450	327	459	581	765	6
Cristhian	298	462	325	470	581	765	6
Santiago	326	462	352	470	581	765	6
Bazan	353	462	372	470	581	765	6
Jenny	298	471	316	479	581	765	6
Mariela	318	471	340	479	581	765	6
Rosado	341	471	363	479	581	765	6
Ladera	364	471	385	479	581	765	6
https://orcid.org/0000-0001-9073-4785	417	462	531	470	581	765	6
https://orcid.org/0000-0003-3018-398X	418	471	533	479	581	765	6
http://dx.doi.org/10.24265/horizmed.2019.v19n3.02	281	724	515	735	581	765	6
11	529	724	539	735	581	765	6
