An.	57	28	68	39	539	765	1
Fac.	70	28	84	39	539	765	1
Cienc.	86	28	107	39	539	765	1
Méd.	109	28	125	39	539	765	1
(Asunción)	127	28	162	39	539	765	1
/	164	28	166	39	539	765	1
Vol.	168	28	180	39	539	765	1
52	182	28	190	39	539	765	1
-	192	28	195	39	539	765	1
Nº	197	28	205	39	539	765	1
3,	207	28	213	39	539	765	1
2019	215	28	231	39	539	765	1
http://dx.doi.org/10.18004/anales/2019.052.03.69-076	57	40	231	51	539	765	1
ARTICULO	57	85	129	105	539	765	1
ORIGINAL	133	85	201	105	539	765	1
Tipos	120	142	152	159	539	765	1
de	156	142	170	159	539	765	1
discapacidad	173	142	251	159	539	765	1
en	254	142	268	159	539	765	1
una	272	142	294	159	539	765	1
comunidad	297	142	362	159	539	765	1
de	366	142	380	159	539	765	1
Caazapá	383	142	433	159	539	765	1
Types	138	160	172	177	539	765	1
of	176	160	187	177	539	765	1
disabilities	191	160	254	177	539	765	1
in	257	160	268	177	539	765	1
a	272	160	279	177	539	765	1
community	282	160	347	177	539	765	1
of	351	160	362	177	539	765	1
Caazapá	366	160	415	177	539	765	1
Morales,	161	197	203	212	539	765	1
Lelis	206	197	229	212	539	765	1
Noelia	232	197	263	212	539	765	1
1	263	198	267	207	539	765	1
;	267	197	270	212	539	765	1
Rotela,	273	197	308	212	539	765	1
Claudia	311	197	348	212	539	765	1
Adriana	350	197	388	212	539	765	1
1	388	198	392	207	539	765	1
1	57	228	60	237	539	765	1
Universidad	60	228	103	242	539	765	1
Nacional	105	228	137	242	539	765	1
de	139	228	148	242	539	765	1
Asunción,	150	228	186	242	539	765	1
Facultad	189	228	220	242	539	765	1
de	222	228	231	242	539	765	1
Ciencias	234	228	265	242	539	765	1
Médicas,	267	228	300	242	539	765	1
Carrera	303	228	330	242	539	765	1
de	333	228	342	242	539	765	1
Kinesiología	344	228	389	242	539	765	1
y	391	228	395	242	539	765	1
Fisioterapia.	397	228	442	242	539	765	1
Asunción,	444	228	480	242	539	765	1
Paraguay.	61	240	98	254	539	765	1
Palabras	57	471	98	486	539	765	1
Clave:	101	471	131	486	539	765	1
Discapacidad,	134	471	197	485	539	765	1
Restricción	200	471	249	485	539	765	1
para	252	471	272	485	539	765	1
la	275	471	282	485	539	765	1
participación,	285	471	344	485	539	765	1
Pobreza,	347	471	387	485	539	765	1
Índice	390	471	416	485	539	765	1
de	419	471	430	485	539	765	1
Barthel.	433	471	467	485	539	765	1
Autor	57	663	77	675	539	765	1
correspondiente:	80	663	141	675	539	765	1
Dra.	144	662	159	675	539	765	1
Lelis	162	662	180	675	539	765	1
Morales	183	662	212	675	539	765	1
Clemotte.	215	662	250	675	539	765	1
Universidad	253	662	297	675	539	765	1
Nacional	300	662	332	675	539	765	1
de	335	662	343	675	539	765	1
Asunción,	345	662	382	675	539	765	1
Facultad	385	662	416	675	539	765	1
de	418	662	427	675	539	765	1
Ciencias	430	662	461	675	539	765	1
Médicas,	463	662	496	675	539	765	1
Carrera	57	673	84	685	539	765	1
de	86	673	94	685	539	765	1
Kinesiología	97	673	143	685	539	765	1
y	145	673	149	685	539	765	1
Fisioterapia.	152	673	196	685	539	765	1
Asunción,	198	673	235	685	539	765	1
Paraguay.	237	673	272	685	539	765	1
E-mail:	275	673	302	685	539	765	1
lelis.clemotte@gmail.com	304	673	399	685	539	765	1
Fecha	57	687	77	698	539	765	1
de	79	687	86	698	539	765	1
recepción	88	687	119	698	539	765	1
el	121	687	127	698	539	765	1
07	129	687	137	698	539	765	1
de	139	687	147	698	539	765	1
Agosto	149	687	171	698	539	765	1
del	173	687	183	698	539	765	1
2019;	185	687	203	698	539	765	1
aceptado	205	687	235	698	539	765	1
el	237	687	242	698	539	765	1
29	244	687	252	698	539	765	1
de	254	687	262	698	539	765	1
Octubre	264	687	290	698	539	765	1
del	292	687	302	698	539	765	1
2019.	304	687	322	698	539	765	1
Este	270	714	282	721	539	765	1
es	283	714	290	721	539	765	1
un	292	714	298	721	539	765	1
artículo	300	714	320	721	539	765	1
publicado	322	714	349	721	539	765	1
en	351	714	358	721	539	765	1
acceso	360	714	379	721	539	765	1
abierto	381	714	400	721	539	765	1
bajo	298	720	309	727	539	765	1
una	311	720	321	727	539	765	1
licencia	323	720	344	727	539	765	1
Creative	346	720	368	727	539	765	1
Commons	372	720	400	727	539	765	1
69	484	713	496	729	539	765	1
Morales,	43	28	71	39	539	765	2
L.	73	28	80	39	539	765	2
et	82	28	87	39	539	765	2
al	89	28	96	39	539	765	2
•	98	28	100	39	539	765	2
Tipos	102	28	120	39	539	765	2
de	122	28	130	39	539	765	2
discapacidad	132	28	176	39	539	765	2
en	178	28	185	39	539	765	2
una	188	28	200	39	539	765	2
comunidad	202	28	238	39	539	765	2
de	240	28	248	39	539	765	2
Caazapá	250	28	279	39	539	765	2
An.	43	40	53	51	539	765	2
Fac.	55	40	70	51	539	765	2
Cienc.	72	40	93	51	539	765	2
Méd.	95	40	111	51	539	765	2
(Asunción)	113	40	148	51	539	765	2
/	150	40	152	51	539	765	2
Vol.	154	40	166	51	539	765	2
52	168	40	176	51	539	765	2
-	178	40	181	51	539	765	2
Nº	183	40	191	51	539	765	2
3,	193	40	199	51	539	765	2
2019	201	40	217	51	539	765	2
Keywords:	43	240	94	254	539	765	2
disability,	96	240	137	253	539	765	2
restriction	140	240	183	253	539	765	2
for	186	240	197	253	539	765	2
participation,	200	240	257	253	539	765	2
poverty,	260	240	294	253	539	765	2
Barthel	297	240	329	253	539	765	2
index.	332	240	358	253	539	765	2
INTRODUCCION	43	283	136	300	539	765	2
La	43	309	54	323	539	765	2
discapacidad	59	309	117	323	539	765	2
forma	122	309	147	323	539	765	2
parte	153	309	175	323	539	765	2
de	181	309	192	323	539	765	2
la	197	309	205	323	539	765	2
condición	211	309	252	323	539	765	2
humana,	43	321	81	335	539	765	2
casi	84	321	102	335	539	765	2
todas	105	321	129	335	539	765	2
las	132	321	145	335	539	765	2
personas	148	321	189	335	539	765	2
sufrirán	192	321	225	335	539	765	2
algún	228	321	252	335	539	765	2
tipo	43	333	58	347	539	765	2
de	63	333	74	347	539	765	2
discapacidad	79	333	137	347	539	765	2
transitoria	141	333	184	347	539	765	2
o	189	333	195	347	539	765	2
permanente	200	333	252	347	539	765	2
en	43	345	54	359	539	765	2
algún	57	345	81	359	539	765	2
momento	84	345	125	359	539	765	2
de	129	345	140	359	539	765	2
su	143	345	153	359	539	765	2
vida.	156	345	177	359	539	765	2
La	180	345	191	359	539	765	2
discapacidad	195	345	252	359	539	765	2
es	43	357	53	371	539	765	2
compleja,	57	357	99	371	539	765	2
y	103	357	108	371	539	765	2
las	112	357	124	371	539	765	2
intervenciones	128	357	191	371	539	765	2
para	195	357	215	371	539	765	2
superar	219	357	252	371	539	765	2
las	43	369	55	383	539	765	2
desventajas	59	369	111	383	539	765	2
asociadas	115	369	159	383	539	765	2
a	163	369	169	383	539	765	2
ella	172	369	188	383	539	765	2
son	191	369	207	383	539	765	2
múltiples,	211	369	252	383	539	765	2
sistémicas	43	381	89	395	539	765	2
y	96	381	101	395	539	765	2
varían	109	381	136	395	539	765	2
según	144	381	171	395	539	765	2
el	178	381	186	395	539	765	2
contexto.	194	381	234	395	539	765	2
La	241	381	252	395	539	765	2
Convención	43	393	95	407	539	765	2
sobre	97	393	121	407	539	765	2
los	124	393	136	407	539	765	2
Derechos	138	393	181	407	539	765	2
de	183	393	194	407	539	765	2
las	196	393	208	407	539	765	2
Personas	210	393	252	407	539	765	2
con	43	405	58	419	539	765	2
Discapacidad,	61	405	123	419	539	765	2
pretende	125	405	164	419	539	765	2
“promover,	166	405	213	419	539	765	2
proteger	216	405	252	419	539	765	2
y	43	417	48	431	539	765	2
asegurar	52	417	91	431	539	765	2
el	95	417	102	431	539	765	2
goce	107	417	128	431	539	765	2
pleno	132	417	156	431	539	765	2
y	161	417	166	431	539	765	2
en	170	417	181	431	539	765	2
condiciones	185	417	237	431	539	765	2
de	241	417	252	431	539	765	2
igualdad	43	429	80	443	539	765	2
de	86	429	97	443	539	765	2
todos	104	429	128	443	539	765	2
los	134	429	147	443	539	765	2
derechos	153	429	194	443	539	765	2
humanos	200	429	241	443	539	765	2
y	247	429	252	443	539	765	2
libertades	43	441	85	455	539	765	2
fundamentales	87	441	152	455	539	765	2
por	154	441	168	455	539	765	2
todas	171	441	195	455	539	765	2
las	197	441	210	455	539	765	2
personas	212	441	252	455	539	765	2
con	43	453	58	467	539	765	2
discapacidad,	62	453	122	467	539	765	2
y	126	453	131	467	539	765	2
promover	134	453	176	467	539	765	2
el	180	453	187	467	539	765	2
respeto	191	453	224	467	539	765	2
de	227	453	238	467	539	765	2
su	242	453	252	467	539	765	2
dignidad	43	465	80	479	539	765	2
inherente”	82	465	127	479	539	765	2
(1,2).	129	465	152	479	539	765	2
La	43	485	54	499	539	765	2
discapacidad	71	485	128	499	539	765	2
engloba	146	485	181	499	539	765	2
deficiencias,	198	485	252	499	539	765	2
limitaciones	43	497	94	511	539	765	2
de	100	497	111	511	539	765	2
actividad	116	497	155	511	539	765	2
y	161	497	166	511	539	765	2
restricciones	172	497	227	511	539	765	2
para	232	497	252	511	539	765	2
la	43	509	50	523	539	765	2
participación.	54	509	112	523	539	765	2
Denota	115	509	147	523	539	765	2
los	151	509	163	523	539	765	2
aspectos	167	509	206	523	539	765	2
negativos	210	509	252	523	539	765	2
de	43	521	54	535	539	765	2
la	62	521	70	535	539	765	2
interacción	79	521	127	535	539	765	2
entre	136	521	158	535	539	765	2
personas	167	521	208	535	539	765	2
con	216	521	232	535	539	765	2
un	241	521	252	535	539	765	2
problema	43	533	84	547	539	765	2
de	90	533	101	547	539	765	2
salud	108	533	131	547	539	765	2
(como	138	533	165	547	539	765	2
parálisis	171	533	208	547	539	765	2
cerebral,	214	533	252	547	539	765	2
Síndrome	43	545	85	559	539	765	2
de	93	545	105	559	539	765	2
Down	113	545	138	559	539	765	2
o	146	545	152	559	539	765	2
depresión),	160	545	209	559	539	765	2
factores	217	545	252	559	539	765	2
personales	43	557	91	571	539	765	2
y	100	557	105	571	539	765	2
ambientales	114	557	167	571	539	765	2
(como	176	557	204	571	539	765	2
actitudes	213	557	252	571	539	765	2
negativas,	43	569	87	583	539	765	2
transporte	98	569	143	583	539	765	2
y	154	569	159	583	539	765	2
edificios	170	569	205	583	539	765	2
públicos	216	569	252	583	539	765	2
inaccesibles,	43	581	99	595	539	765	2
así	104	581	117	595	539	765	2
como	121	581	146	595	539	765	2
falta	150	581	169	595	539	765	2
de	174	581	185	595	539	765	2
apoyo	189	581	216	595	539	765	2
social).	221	581	252	595	539	765	2
El	43	593	51	607	539	765	2
término	56	593	89	607	539	765	2
de	93	593	104	607	539	765	2
discapacidad	109	593	167	607	539	765	2
no	171	593	182	607	539	765	2
sólo	187	593	205	607	539	765	2
considera	209	593	252	607	539	765	2
una	43	605	59	619	539	765	2
limitación	63	605	104	619	539	765	2
física,	109	605	134	619	539	765	2
sino	139	605	157	619	539	765	2
que	161	605	178	619	539	765	2
también	182	605	217	619	539	765	2
incluye	222	605	252	619	539	765	2
las	43	617	55	631	539	765	2
discapacidades	60	617	128	631	539	765	2
sensoriales,	133	617	185	631	539	765	2
cognoscitivas,	190	617	252	631	539	765	2
intelectuales	43	629	97	643	539	765	2
y	103	629	108	643	539	765	2
psiquiátricas.	114	629	172	643	539	765	2
La	178	629	189	643	539	765	2
discapacidad	195	629	252	643	539	765	2
no	43	641	54	655	539	765	2
es	61	641	72	655	539	765	2
una	80	641	96	655	539	765	2
enfermedad	104	641	157	655	539	765	2
es	165	641	175	655	539	765	2
una	183	641	200	655	539	765	2
condición,	208	641	252	655	539	765	2
comprende	43	653	92	667	539	765	2
las	97	653	109	667	539	765	2
barreras	114	653	151	667	539	765	2
físicas	155	653	183	667	539	765	2
y	188	653	193	667	539	765	2
actitudinales	198	653	252	667	539	765	2
que	43	665	59	679	539	765	2
impiden	62	665	97	679	539	765	2
la	100	665	107	679	539	765	2
participación	111	665	166	679	539	765	2
plena	169	665	193	679	539	765	2
y	196	665	201	679	539	765	2
efectiva	204	665	238	679	539	765	2
en	241	665	252	679	539	765	2
igualdad	43	677	80	691	539	765	2
de	82	677	94	691	539	765	2
condiciones	96	677	148	691	539	765	2
con	151	677	167	691	539	765	2
los	170	677	182	691	539	765	2
demás	185	677	215	691	539	765	2
(1,3).	217	677	240	691	539	765	2
70	43	713	55	729	539	765	2
Las	272	309	288	323	539	765	2
tendencias	303	309	351	323	539	765	2
actuales	366	309	403	323	539	765	2
que	418	309	435	323	539	765	2
causan	450	309	482	323	539	765	2
discapacidad	272	321	330	335	539	765	2
son	342	321	358	335	539	765	2
las	370	321	383	335	539	765	2
enfermedades	395	321	458	335	539	765	2
no	471	321	482	335	539	765	2
trasmisibles	272	333	324	347	539	765	2
(enfermedades	328	333	395	347	539	765	2
cardiovasculares	399	333	473	347	539	765	2
y	477	333	482	347	539	765	2
respiratorias	272	345	326	359	539	765	2
crónicas,	329	345	368	359	539	765	2
diabetes	371	345	408	359	539	765	2
mellitus,	411	345	447	359	539	765	2
cáncer,	450	345	482	359	539	765	2
obesidad)	272	357	315	371	539	765	2
y	317	357	322	371	539	765	2
causas	324	357	355	371	539	765	2
externas	357	357	395	371	539	765	2
o	397	357	403	371	539	765	2
traumáticas,	404	357	458	371	539	765	2
otras	460	357	482	371	539	765	2
causas	272	369	303	383	539	765	2
son	308	369	324	383	539	765	2
el	328	369	336	383	539	765	2
envejecimiento,	341	369	409	383	539	765	2
la	414	369	421	383	539	765	2
desnutrición,	426	369	482	383	539	765	2
el	272	381	280	395	539	765	2
abandono	284	381	328	395	539	765	2
infantil,	332	381	363	395	539	765	2
la	367	381	375	395	539	765	2
marginación	379	381	433	395	539	765	2
de	437	381	448	395	539	765	2
grupos	452	381	482	395	539	765	2
sociales	272	393	308	407	539	765	2
como	318	393	342	407	539	765	2
los	352	393	364	407	539	765	2
pueblos	374	393	409	407	539	765	2
indígenas,	419	393	464	407	539	765	2
la	474	393	482	407	539	765	2
pobreza	272	405	308	419	539	765	2
extrema	312	405	347	419	539	765	2
y	351	405	356	419	539	765	2
los	360	405	373	419	539	765	2
desastres	377	405	420	419	539	765	2
naturales.	424	405	467	419	539	765	2
La	471	405	482	419	539	765	2
situación	272	417	311	431	539	765	2
de	318	417	329	431	539	765	2
las	335	417	348	431	539	765	2
personas	354	417	395	431	539	765	2
con	402	417	418	431	539	765	2
discapacidad	424	417	482	431	539	765	2
se	272	429	283	443	539	765	2
caracteriza	289	429	337	443	539	765	2
por	343	429	357	443	539	765	2
la	363	429	371	443	539	765	2
extrema	377	429	413	443	539	765	2
pobreza,	419	429	457	443	539	765	2
tasa	463	429	482	443	539	765	2
elevada	272	441	307	455	539	765	2
de	312	441	323	455	539	765	2
desempleo,	328	441	379	455	539	765	2
acceso	384	441	415	455	539	765	2
limitado	420	441	454	455	539	765	2
a	459	441	464	455	539	765	2
los	469	441	482	455	539	765	2
servicios	272	453	310	467	539	765	2
públicos,	314	453	353	467	539	765	2
de	356	453	367	467	539	765	2
educación,	371	453	418	467	539	765	2
salud	422	453	445	467	539	765	2
y	449	453	454	467	539	765	2
otros,	457	453	482	467	539	765	2
su	272	465	283	479	539	765	2
posición	288	465	324	479	539	765	2
social	330	465	355	479	539	765	2
y	361	465	366	479	539	765	2
cultural	371	465	403	479	539	765	2
es	409	465	419	479	539	765	2
marginada	425	465	471	479	539	765	2
y	477	465	482	479	539	765	2
de	272	477	283	491	539	765	2
aislamiento.	288	477	340	491	539	765	2
Datos	345	477	370	491	539	765	2
aportados	375	477	419	491	539	765	2
por	423	477	437	491	539	765	2
el	442	477	449	491	539	765	2
Banco	454	477	482	491	539	765	2
Interamericano	272	489	338	503	539	765	2
para	344	489	363	503	539	765	2
el	369	489	377	503	539	765	2
desarrollo	383	489	426	503	539	765	2
refiere	432	489	460	503	539	765	2
que	465	489	482	503	539	765	2
las	272	501	285	515	539	765	2
causas	290	501	322	515	539	765	2
de	327	501	339	515	539	765	2
discapacidad	344	501	402	515	539	765	2
en	407	501	419	515	539	765	2
el	424	501	432	515	539	765	2
Paraguay,	438	501	482	515	539	765	2
son	272	513	288	527	539	765	2
las	291	513	304	527	539	765	2
enfermedades	307	513	370	527	539	765	2
adquiridas	373	513	419	527	539	765	2
(secundaria	422	513	473	527	539	765	2
a	476	513	482	527	539	765	2
enfermedades,	272	525	338	539	539	765	2
meningoencefalitis,	344	525	429	539	539	765	2
accidentes	435	525	482	539	539	765	2
cerebrovasculares,	272	537	355	551	539	765	2
secuelas	360	537	399	551	539	765	2
de	403	537	415	551	539	765	2
accidentes	419	537	466	551	539	765	2
de	471	537	482	551	539	765	2
tránsito)	272	549	308	563	539	765	2
y	310	549	315	563	539	765	2
la	318	549	326	563	539	765	2
pobreza	328	549	364	563	539	765	2
(4).	367	549	381	563	539	765	2
Afecta	272	569	300	583	539	765	2
de	313	569	324	583	539	765	2
manera	336	569	370	583	539	765	2
desproporcionada	383	569	462	583	539	765	2
la	474	569	482	583	539	765	2
discapacidad	272	581	330	595	539	765	2
a	337	581	342	595	539	765	2
las	349	581	362	595	539	765	2
poblaciones	369	581	422	595	539	765	2
vulnerables,	429	581	482	595	539	765	2
siendo	272	593	301	607	539	765	2
mayor	305	593	332	607	539	765	2
en	336	593	347	607	539	765	2
los	351	593	363	607	539	765	2
países	367	593	396	607	539	765	2
de	400	593	411	607	539	765	2
bajos	415	593	438	607	539	765	2
ingresos.	442	593	482	607	539	765	2
En	272	605	284	619	539	765	2
los	289	605	302	619	539	765	2
casos	306	605	332	619	539	765	2
en	337	605	348	619	539	765	2
que	352	605	369	619	539	765	2
la	374	605	381	619	539	765	2
discapacidad	386	605	443	619	539	765	2
ya	448	605	459	619	539	765	2
está	463	605	482	619	539	765	2
instalada,	272	617	314	631	539	765	2
la	324	617	331	631	539	765	2
rehabilitación	341	617	399	631	539	765	2
es	408	617	419	631	539	765	2
una	428	617	445	631	539	765	2
buena	454	617	482	631	539	765	2
inversión	272	629	312	643	539	765	2
porque	314	629	345	643	539	765	2
genera	348	629	378	643	539	765	2
capacidad	381	629	426	643	539	765	2
humana.	429	629	467	643	539	765	2
En	470	629	482	643	539	765	2
Salud	272	641	297	655	539	765	2
Pública	301	641	333	655	539	765	2
existe	337	641	363	655	539	765	2
una	366	641	383	655	539	765	2
tendencia	386	641	429	655	539	765	2
creciente	433	641	473	655	539	765	2
a	476	641	482	655	539	765	2
valorar	272	653	302	667	539	765	2
el	306	653	314	667	539	765	2
impacto	318	653	352	667	539	765	2
que	356	653	373	667	539	765	2
los	377	653	389	667	539	765	2
problemas	393	653	439	667	539	765	2
de	443	653	454	667	539	765	2
salud	458	653	482	667	539	765	2
tienen	272	665	299	679	539	765	2
sobre	302	665	327	679	539	765	2
la	329	665	337	679	539	765	2
calidad	340	665	371	679	539	765	2
de	374	665	385	679	539	765	2
vida	388	665	406	679	539	765	2
de	409	665	420	679	539	765	2
las	423	665	436	679	539	765	2
personas,	438	665	482	679	539	765	2
en	272	677	283	691	539	765	2
este	285	677	304	691	539	765	2
sentido,	306	677	340	691	539	765	2
la	342	677	350	691	539	765	2
evaluación	352	677	399	691	539	765	2
de	401	677	412	691	539	765	2
la	415	677	422	691	539	765	2
discapacidad	424	677	482	691	539	765	2
está	272	689	291	703	539	765	2
adquiriendo	293	689	345	703	539	765	2
gran	348	689	367	703	539	765	2
relevancia.	370	689	418	703	539	765	2
Morales,	260	28	288	39	539	765	3
L.	290	28	297	39	539	765	3
et	299	28	305	39	539	765	3
al	307	28	313	39	539	765	3
•	315	28	318	39	539	765	3
Tipos	320	28	337	39	539	765	3
de	339	28	347	39	539	765	3
discapacidad	349	28	393	39	539	765	3
en	395	28	403	39	539	765	3
una	405	28	417	39	539	765	3
comunidad	419	28	455	39	539	765	3
de	457	28	465	39	539	765	3
Caazapá	467	28	496	39	539	765	3
An.	322	40	333	51	539	765	3
Fac.	335	40	349	51	539	765	3
Cienc.	351	40	372	51	539	765	3
Méd.	374	40	390	51	539	765	3
(Asunción)	392	40	427	51	539	765	3
/	429	40	431	51	539	765	3
Vol.	433	40	446	51	539	765	3
52	448	40	456	51	539	765	3
-	458	40	460	51	539	765	3
Nº	462	40	470	51	539	765	3
3,	472	40	478	51	539	765	3
2019	480	40	496	51	539	765	3
El	57	62	66	76	539	765	3
índice	68	62	94	76	539	765	3
de	97	62	108	76	539	765	3
Barthel	111	62	142	76	539	765	3
es	145	62	155	76	539	765	3
un	158	62	169	76	539	765	3
instrumento	172	62	223	76	539	765	3
que	226	62	242	76	539	765	3
mide	245	62	266	76	539	765	3
la	57	74	64	88	539	765	3
capacidad	68	74	113	88	539	765	3
de	117	74	128	88	539	765	3
la	132	74	140	88	539	765	3
persona	144	74	180	88	539	765	3
para	184	74	204	88	539	765	3
la	208	74	215	88	539	765	3
realización	219	74	266	88	539	765	3
de	57	86	68	100	539	765	3
actividades	72	86	121	100	539	765	3
de	126	86	137	100	539	765	3
la	141	86	149	100	539	765	3
vida	153	86	172	100	539	765	3
diaria,	176	86	203	100	539	765	3
obteniéndose	207	86	266	100	539	765	3
una	57	98	73	112	539	765	3
estimación	83	98	130	112	539	765	3
cuantitativa	139	98	189	112	539	765	3
del	198	98	211	112	539	765	3
grado	221	98	246	112	539	765	3
de	255	98	266	112	539	765	3
dependencia	57	110	113	124	539	765	3
del	116	110	129	124	539	765	3
sujeto	132	110	158	124	539	765	3
(2,5).	161	110	184	124	539	765	3
Pese	57	131	79	144	539	765	3
a	85	131	91	144	539	765	3
que	97	131	113	144	539	765	3
el	119	131	127	144	539	765	3
tema	133	131	155	144	539	765	3
de	161	131	172	144	539	765	3
la	178	131	186	144	539	765	3
discapacidad	192	131	249	144	539	765	3
no	255	131	266	144	539	765	3
ha	57	143	68	156	539	765	3
alcanzado	73	143	118	156	539	765	3
aún	124	143	141	156	539	765	3
un	146	143	158	156	539	765	3
espacio	163	143	197	156	539	765	3
importante	203	143	250	156	539	765	3
en	255	143	266	156	539	765	3
el	57	155	64	168	539	765	3
discurso	70	155	107	168	539	765	3
y	113	155	118	168	539	765	3
la	124	155	132	168	539	765	3
acción	138	155	167	168	539	765	3
pública	173	155	204	168	539	765	3
regional,	210	155	248	168	539	765	3
los	254	155	266	168	539	765	3
organismos	57	167	108	180	539	765	3
internacionales	111	167	177	180	539	765	3
y	180	167	185	180	539	765	3
los	188	167	201	180	539	765	3
gobiernos	204	167	247	180	539	765	3
han	250	167	266	180	539	765	3
comenzado	57	179	108	192	539	765	3
a	112	179	118	192	539	765	3
dar	122	179	137	192	539	765	3
mayor	141	179	169	192	539	765	3
atención,	173	179	213	192	539	765	3
sobre	218	179	243	192	539	765	3
todo	247	179	266	192	539	765	3
desde	57	191	84	204	539	765	3
la	86	191	94	204	539	765	3
década	96	191	128	204	539	765	3
de	131	191	142	204	539	765	3
1990,	144	191	169	204	539	765	3
pudiendo	171	191	212	204	539	765	3
encontrarse	214	191	266	204	539	765	3
acuerdos	57	203	97	216	539	765	3
y	100	203	105	216	539	765	3
normativas	108	203	157	216	539	765	3
anteriores.	160	203	206	216	539	765	3
Actualmente,	209	203	266	216	539	765	3
no	57	215	68	228	539	765	3
sólo	70	215	88	228	539	765	3
aumentó	91	215	129	228	539	765	3
su	131	215	142	228	539	765	3
visibilidad,	144	215	190	228	539	765	3
sino	192	215	210	228	539	765	3
que	212	215	229	228	539	765	3
también	231	215	266	228	539	765	3
ha	57	227	68	240	539	765	3
experimentado	72	227	137	240	539	765	3
cambios	141	227	178	240	539	765	3
significativos	181	227	237	240	539	765	3
en	241	227	252	240	539	765	3
su	256	227	266	240	539	765	3
abordaje	57	239	95	252	539	765	3
a	98	239	104	252	539	765	3
nivel	107	239	127	252	539	765	3
de	130	239	141	252	539	765	3
inclusión	144	239	183	252	539	765	3
social.	186	239	214	252	539	765	3
La	217	239	228	252	539	765	3
persona	231	239	266	252	539	765	3
que	57	251	73	264	539	765	3
padece	78	251	111	264	539	765	3
de	116	251	127	264	539	765	3
alguna	132	251	161	264	539	765	3
deficiencia	166	251	213	264	539	765	3
física	218	251	241	264	539	765	3
y	246	251	251	264	539	765	3
su	256	251	266	264	539	765	3
condición	57	263	98	276	539	765	3
le	100	263	108	276	539	765	3
impide	110	263	139	276	539	765	3
participar	141	263	181	276	539	765	3
de	183	263	194	276	539	765	3
alguna	196	263	226	276	539	765	3
actividad	227	263	266	276	539	765	3
por	57	275	71	288	539	765	3
la	75	275	83	288	539	765	3
limitación	86	275	127	288	539	765	3
de	131	275	142	288	539	765	3
factores	146	275	181	288	539	765	3
ambientales	185	275	238	288	539	765	3
como	242	275	266	288	539	765	3
las	57	287	69	300	539	765	3
condiciones	72	287	124	300	539	765	3
edilicias	128	287	163	300	539	765	3
o	166	287	171	300	539	765	3
falta	174	287	193	300	539	765	3
de	196	287	207	300	539	765	3
accesibilidad	210	287	266	300	539	765	3
y,	57	299	64	312	539	765	3
es	69	299	79	312	539	765	3
considerada	85	299	139	312	539	765	3
persona	144	299	180	312	539	765	3
con	185	299	201	312	539	765	3
discapacidad,	206	299	266	312	539	765	3
además	57	311	92	324	539	765	3
su	94	311	104	324	539	765	3
severidad	106	311	149	324	539	765	3
se	150	311	161	324	539	765	3
encuentra	163	311	207	324	539	765	3
condicionada	208	311	266	324	539	765	3
por	57	323	71	336	539	765	3
la	76	323	83	336	539	765	3
dificultad	88	323	127	336	539	765	3
que	131	323	148	336	539	765	3
tiene	152	323	174	336	539	765	3
para	178	323	198	336	539	765	3
desenvolverse	203	323	266	336	539	765	3
independientemente.	57	335	149	348	539	765	3
(4,6)	151	335	172	348	539	765	3
Un	57	355	69	369	539	765	3
elemento	71	355	112	369	539	765	3
clave	114	355	137	369	539	765	3
de	139	355	150	369	539	765	3
este	152	355	171	369	539	765	3
cambio	173	355	205	369	539	765	3
de	207	355	218	369	539	765	3
paradigma	220	355	266	369	539	765	3
ha	57	367	68	381	539	765	3
representado	70	367	128	381	539	765	3
el	131	367	138	381	539	765	3
pasaje	141	367	170	381	539	765	3
desde	172	367	199	381	539	765	3
la	201	367	209	381	539	765	3
definición	211	367	253	381	539	765	3
de	255	367	266	381	539	765	3
la	57	379	64	393	539	765	3
discapacidad	69	379	126	393	539	765	3
centrada	131	379	169	393	539	765	3
en	174	379	185	393	539	765	3
el	189	379	197	393	539	765	3
déficit,	201	379	230	393	539	765	3
a	234	379	240	393	539	765	3
partir	244	379	266	393	539	765	3
de	57	391	68	405	539	765	3
condiciones	71	391	123	405	539	765	3
médicas,	127	391	166	405	539	765	3
hacia	170	391	193	405	539	765	3
una	197	391	213	405	539	765	3
concepción	216	391	266	405	539	765	3
más	57	403	75	417	539	765	3
dinámica	78	403	117	417	539	765	3
e	119	403	125	417	539	765	3
integral,	127	403	162	417	539	765	3
que	164	403	180	417	539	765	3
piensa	183	403	212	417	539	765	3
un	214	403	225	417	539	765	3
complejo	227	403	266	417	539	765	3
proceso	57	415	92	429	539	765	3
de	97	415	108	429	539	765	3
salud,	114	415	140	429	539	765	3
económico,	145	415	196	429	539	765	3
sociocultural	201	415	256	429	539	765	3
y	261	415	266	429	539	765	3
también	57	427	92	441	539	765	3
político,	94	427	128	441	539	765	3
un	130	427	141	441	539	765	3
fenómeno	144	427	188	441	539	765	3
diverso,	190	427	224	441	539	765	3
en	227	427	238	441	539	765	3
el	240	427	248	441	539	765	3
que	250	427	266	441	539	765	3
la	57	439	64	453	539	765	3
discapacidad	67	439	125	453	539	765	3
se	128	439	138	453	539	765	3
forma	141	439	166	453	539	765	3
en	169	439	180	453	539	765	3
la	183	439	191	453	539	765	3
interacción	193	439	241	453	539	765	3
entre	244	439	266	453	539	765	3
las	57	451	69	465	539	765	3
capacidades	72	451	128	465	539	765	3
funcionales	131	451	181	465	539	765	3
de	184	451	195	465	539	765	3
la	198	451	206	465	539	765	3
persona	209	451	245	465	539	765	3
y	248	451	253	465	539	765	3
su	256	451	266	465	539	765	3
entorno	57	463	90	477	539	765	3
físico	93	463	115	477	539	765	3
y	118	463	123	477	539	765	3
social.	125	463	153	477	539	765	3
Son	155	463	173	477	539	765	3
términos	175	463	213	477	539	765	3
incorrectos:	216	463	266	477	539	765	3
persona	57	475	92	489	539	765	3
con	96	475	112	489	539	765	3
capacidad	116	475	162	489	539	765	3
diferente,	166	475	207	489	539	765	3
persona	211	475	246	489	539	765	3
con	250	475	266	489	539	765	3
capacidad	57	487	102	501	539	765	3
especial,	108	487	146	501	539	765	3
deficiente	152	487	194	501	539	765	3
o	200	487	206	501	539	765	3
minusválido,	212	487	266	501	539	765	3
estas	57	499	80	513	539	765	3
fueron	89	499	117	513	539	765	3
reemplazados	125	499	187	513	539	765	3
por	195	499	209	513	539	765	3
el	218	499	225	513	539	765	3
termino	234	499	266	513	539	765	3
Persona	57	511	94	525	539	765	3
con	96	511	112	525	539	765	3
Discapacidad	115	511	174	525	539	765	3
(6).	177	511	191	525	539	765	3
En	57	532	69	545	539	765	3
el	74	532	81	545	539	765	3
año	86	532	103	545	539	765	3
2001,	108	532	132	545	539	765	3
La	137	532	148	545	539	765	3
Organización	153	532	211	545	539	765	3
Mundial	216	532	251	545	539	765	3
de	255	532	266	545	539	765	3
la	57	544	64	557	539	765	3
Salud	68	544	94	557	539	765	3
(OMS)	98	544	127	557	539	765	3
aprobó	131	544	162	557	539	765	3
la	166	544	173	557	539	765	3
última	177	544	204	557	539	765	3
versión	208	544	240	557	539	765	3
de	244	544	255	557	539	765	3
la	259	544	266	557	539	765	3
Clasificación	57	556	112	569	539	765	3
Internacional	116	556	172	569	539	765	3
del	176	556	190	569	539	765	3
Funcionamiento,	193	556	266	569	539	765	3
la	57	568	64	581	539	765	3
discapacidad	70	568	128	581	539	765	3
y	134	568	139	581	539	765	3
la	145	568	153	581	539	765	3
salud	159	568	183	581	539	765	3
(CIF),	189	568	214	581	539	765	3
con	220	568	236	581	539	765	3
el	242	568	250	581	539	765	3
fin	256	568	266	581	539	765	3
de	57	580	68	593	539	765	3
describir	74	580	111	593	539	765	3
el	118	580	125	593	539	765	3
funcionamiento	132	580	199	593	539	765	3
humano	205	580	241	593	539	765	3
y	247	580	252	593	539	765	3
la	259	580	266	593	539	765	3
discapacidad	57	592	114	605	539	765	3
como	119	592	143	605	539	765	3
elementos	148	592	194	605	539	765	3
importantes	199	592	250	605	539	765	3
de	255	592	266	605	539	765	3
la	57	604	64	617	539	765	3
salud	68	604	92	617	539	765	3
y	96	604	101	617	539	765	3
establecer	105	604	150	617	539	765	3
un	154	604	165	617	539	765	3
lenguaje	169	604	206	617	539	765	3
común	210	604	240	617	539	765	3
entre	244	604	266	617	539	765	3
los	57	616	69	629	539	765	3
distintos	72	616	108	629	539	765	3
profesionales.	111	616	173	629	539	765	3
Este	175	616	195	629	539	765	3
modelo	198	616	231	629	539	765	3
permite	234	616	266	629	539	765	3
asociar	57	628	89	641	539	765	3
aspectos	99	628	139	641	539	765	3
desde	150	628	177	641	539	765	3
las	188	628	200	641	539	765	3
dimensiones	211	628	266	641	539	765	3
corporal,	57	640	95	653	539	765	3
individual	100	640	141	653	539	765	3
y	145	640	150	653	539	765	3
social,	155	640	182	653	539	765	3
y	187	640	192	653	539	765	3
su	196	640	207	653	539	765	3
relación	211	640	246	653	539	765	3
con	250	640	266	653	539	765	3
los	57	652	69	665	539	765	3
factores	75	652	110	665	539	765	3
del	115	652	128	665	539	765	3
ambiente	133	652	174	665	539	765	3
que	179	652	196	665	539	765	3
pueden	201	652	234	665	539	765	3
actuar	239	652	266	665	539	765	3
como	57	664	81	677	539	765	3
facilitadores	84	664	137	677	539	765	3
o	140	664	145	677	539	765	3
barreras	148	664	185	677	539	765	3
de	188	664	199	677	539	765	3
la	202	664	210	677	539	765	3
situación	213	664	252	677	539	765	3
de	255	664	266	677	539	765	3
discapacidad	57	676	114	689	539	765	3
(7)	117	676	129	689	539	765	3
La	286	62	297	76	539	765	3
dependencia	304	62	361	76	539	765	3
funcional	368	62	407	76	539	765	3
como	414	62	439	76	539	765	3
medida	446	62	478	76	539	765	3
de	485	62	496	76	539	765	3
la	286	74	294	88	539	765	3
discapacidad,	303	74	363	88	539	765	3
representada	372	74	430	88	539	765	3
mediante	439	74	480	88	539	765	3
el	488	74	496	88	539	765	3
Índice	286	86	313	100	539	765	3
de	316	86	327	100	539	765	3
Barthel	330	86	361	100	539	765	3
valora	364	86	391	100	539	765	3
las	394	86	407	100	539	765	3
actividades	410	86	459	100	539	765	3
básicas	463	86	496	100	539	765	3
de	286	98	297	112	539	765	3
la	304	98	312	112	539	765	3
vida	319	98	337	112	539	765	3
diaria	344	98	368	112	539	765	3
a	375	98	380	112	539	765	3
partir	387	98	410	112	539	765	3
de	416	98	427	112	539	765	3
las	434	98	447	112	539	765	3
funciones	454	98	496	112	539	765	3
corporales,	286	110	335	124	539	765	3
micción	339	110	372	124	539	765	3
y	376	110	381	124	539	765	3
deposición;	385	110	434	124	539	765	3
y	438	110	443	124	539	765	3
actividades	447	110	496	124	539	765	3
de	286	122	297	136	539	765	3
autocuidado	306	122	360	136	539	765	3
y	369	122	374	136	539	765	3
movilidad	382	122	424	136	539	765	3
como:	433	122	460	136	539	765	3
comer	469	122	496	136	539	765	3
trasladarse	286	134	335	148	539	765	3
entre	343	134	365	148	539	765	3
la	372	134	380	148	539	765	3
silla	388	134	405	148	539	765	3
a	412	134	418	148	539	765	3
la	425	134	433	148	539	765	3
cama,	440	134	467	148	539	765	3
aseo	475	134	496	148	539	765	3
personal,	286	146	327	160	539	765	3
uso	331	146	347	160	539	765	3
de	352	146	363	160	539	765	3
retrete,	367	146	398	160	539	765	3
bañarse	403	146	438	160	539	765	3
o	443	146	448	160	539	765	3
ducharse,	453	146	496	160	539	765	3
desplazarse,	286	158	342	172	539	765	3
subir	345	158	366	172	539	765	3
y	369	158	374	172	539	765	3
bajar	377	158	399	172	539	765	3
escaleras	402	158	444	172	539	765	3
y	447	158	452	172	539	765	3
vestirse	454	158	488	172	539	765	3
y	491	158	496	172	539	765	3
desvestirse.	286	170	339	184	539	765	3
Este	342	170	362	184	539	765	3
instrumento	366	170	417	184	539	765	3
fue	421	170	435	184	539	765	3
seleccionado	438	170	496	184	539	765	3
por	286	182	301	196	539	765	3
ser	305	182	319	196	539	765	3
una	323	182	340	196	539	765	3
herramienta	344	182	397	196	539	765	3
que	401	182	418	196	539	765	3
permite	422	182	455	196	539	765	3
medir	459	182	484	196	539	765	3
la	488	182	496	196	539	765	3
capacidad	286	194	331	208	539	765	3
de	337	194	348	208	539	765	3
la	354	194	362	208	539	765	3
persona	368	194	404	208	539	765	3
para	410	194	429	208	539	765	3
la	435	194	443	208	539	765	3
realización	449	194	496	208	539	765	3
de	286	206	297	220	539	765	3
diez	302	206	320	220	539	765	3
actividades	325	206	375	220	539	765	3
básicas	379	206	413	220	539	765	3
de	418	206	429	220	539	765	3
la	434	206	441	220	539	765	3
vida	446	206	464	220	539	765	3
diaria,	469	206	496	220	539	765	3
logrando	286	218	325	232	539	765	3
una	327	218	343	232	539	765	3
estimación	345	218	392	232	539	765	3
cuantitativa	394	218	444	232	539	765	3
y	445	218	450	232	539	765	3
cualitativa	452	218	496	232	539	765	3
del	286	230	299	244	539	765	3
grado	302	230	327	244	539	765	3
de	330	230	341	244	539	765	3
dependencia	344	230	400	244	539	765	3
del	403	230	416	244	539	765	3
sujeto.	419	230	448	244	539	765	3
(8)	450	230	463	244	539	765	3
Si	286	251	295	264	539	765	3
bien	302	251	321	264	539	765	3
Paraguay	328	251	370	264	539	765	3
se	377	251	387	264	539	765	3
ha	394	251	405	264	539	765	3
adherido	412	251	450	264	539	765	3
a	457	251	463	264	539	765	3
varios	470	251	496	264	539	765	3
acuerdos	286	263	327	276	539	765	3
internacionales	334	263	400	276	539	765	3
que	407	263	424	276	539	765	3
velan	431	263	455	276	539	765	3
por	462	263	476	276	539	765	3
los	483	263	496	276	539	765	3
derechos	286	275	327	288	539	765	3
de	336	275	347	288	539	765	3
las	356	275	369	288	539	765	3
personas	378	275	418	288	539	765	3
con	427	275	443	288	539	765	3
trastornos	452	275	496	288	539	765	3
mentales	286	287	326	300	539	765	3
y/o	337	287	350	300	539	765	3
discapacidad	360	287	418	300	539	765	3
(incluyendo	428	287	478	300	539	765	3
la	488	287	496	300	539	765	3
Convención	286	299	338	312	539	765	3
Interamericana	345	299	411	312	539	765	3
de	417	299	428	312	539	765	3
los	435	299	447	312	539	765	3
Derechos	454	299	496	312	539	765	3
Humanos,	286	311	331	324	539	765	3
la	341	311	348	324	539	765	3
Declaración	358	311	410	324	539	765	3
de	419	311	430	324	539	765	3
Caracas,	439	311	479	324	539	765	3
el	488	311	496	324	539	765	3
Protocolo	286	323	328	336	539	765	3
de	334	323	345	336	539	765	3
San	351	323	369	336	539	765	3
Salvador	374	323	413	336	539	765	3
y	419	323	424	336	539	765	3
la	430	323	438	336	539	765	3
Convención	444	323	496	336	539	765	3
Interamericana	286	335	352	348	539	765	3
para	355	335	375	348	539	765	3
la	378	335	386	348	539	765	3
eliminación	389	335	439	348	539	765	3
de	442	335	453	348	539	765	3
todas	456	335	480	348	539	765	3
las	483	335	496	348	539	765	3
formas	286	347	317	360	539	765	3
de	322	347	333	360	539	765	3
discriminación	338	347	400	360	539	765	3
contra	405	347	433	360	539	765	3
las	438	347	450	360	539	765	3
personas	455	347	496	360	539	765	3
con	286	359	302	372	539	765	3
discapacidad),	308	359	371	372	539	765	3
aun	377	359	394	372	539	765	3
en	399	359	410	372	539	765	3
la	416	359	424	372	539	765	3
actualidad	429	359	474	372	539	765	3
son	480	359	496	372	539	765	3
numerosas	286	371	335	384	539	765	3
las	343	371	356	384	539	765	3
violaciones	364	371	413	384	539	765	3
a	421	371	427	384	539	765	3
los	435	371	447	384	539	765	3
derechos	455	371	496	384	539	765	3
humanos	286	383	327	396	539	765	3
que	330	383	346	396	539	765	3
se	349	383	359	396	539	765	3
observan	362	383	403	396	539	765	3
en	405	383	416	396	539	765	3
el	419	383	427	396	539	765	3
país	429	383	448	396	539	765	3
(9).	451	383	465	396	539	765	3
La	286	403	297	417	539	765	3
OMS	304	403	327	417	539	765	3
abandona	334	403	378	417	539	765	3
el	384	403	392	417	539	765	3
enfoque	399	403	435	417	539	765	3
primitivo	442	403	478	417	539	765	3
de	485	403	496	417	539	765	3
«consecuencias	286	415	357	429	539	765	3
de	368	415	379	429	539	765	3
la	389	415	397	429	539	765	3
enfermedad»	407	415	466	429	539	765	3
para	476	415	496	429	539	765	3
enfocar	286	427	319	441	539	765	3
el	322	427	330	441	539	765	3
objetivo	333	427	367	441	539	765	3
hacia	369	427	393	441	539	765	3
«la	396	427	409	441	539	765	3
salud	412	427	435	441	539	765	3
y	438	427	443	441	539	765	3
los	446	427	459	441	539	765	3
estados	461	427	496	441	539	765	3
relacionados	286	439	342	453	539	765	3
con	346	439	362	453	539	765	3
la	366	439	373	453	539	765	3
salud».	377	439	409	453	539	765	3
Trata,	413	439	438	453	539	765	3
por	442	439	456	453	539	765	3
lo	460	439	468	453	539	765	3
tanto,	471	439	496	453	539	765	3
de	286	451	297	465	539	765	3
poner	302	451	327	465	539	765	3
en	331	451	342	465	539	765	3
positivo	346	451	380	465	539	765	3
su	384	451	394	465	539	765	3
terminología	399	451	453	465	539	765	3
desde	457	451	484	465	539	765	3
el	488	451	496	465	539	765	3
primer	286	463	314	477	539	765	3
momento	319	463	360	477	539	765	3
(el	364	463	375	477	539	765	3
término	380	463	413	477	539	765	3
«enfermedad»	417	463	481	477	539	765	3
ya	486	463	496	477	539	765	3
no	286	475	297	489	539	765	3
es	301	475	312	489	539	765	3
empleado	316	475	359	489	539	765	3
y	363	475	368	489	539	765	3
a	372	475	378	489	539	765	3
cambio	382	475	414	489	539	765	3
aparece	418	475	453	489	539	765	3
el	457	475	465	489	539	765	3
nuevo	469	475	496	489	539	765	3
término	286	487	319	501	539	765	3
«estado	322	487	357	501	539	765	3
de	360	487	371	501	539	765	3
salud»).	373	487	408	501	539	765	3
También	286	508	324	521	539	765	3
describe	328	508	365	521	539	765	3
su	370	508	380	521	539	765	3
finalidad	384	508	421	521	539	765	3
en	425	508	436	521	539	765	3
las	441	508	453	521	539	765	3
primeras	458	508	496	521	539	765	3
líneas	286	520	313	533	539	765	3
del	320	520	333	533	539	765	3
documento	340	520	388	533	539	765	3
que	395	520	412	533	539	765	3
manejamos:	419	520	473	533	539	765	3
«La	480	520	496	533	539	765	3
clasificación	286	532	339	545	539	765	3
revisada	345	532	382	545	539	765	3
define	387	532	414	545	539	765	3
los	419	532	432	545	539	765	3
componentes	437	532	496	545	539	765	3
de	286	544	297	557	539	765	3
la	299	544	307	557	539	765	3
salud	309	544	333	557	539	765	3
y	335	544	340	557	539	765	3
algunos	342	544	377	557	539	765	3
componentes	379	544	438	557	539	765	3
del	440	544	453	557	539	765	3
bienestar	455	544	496	557	539	765	3
relacionados	286	556	342	569	539	765	3
con	348	556	364	569	539	765	3
la	371	556	378	569	539	765	3
salud	385	556	408	569	539	765	3
(como	415	556	442	569	539	765	3
educación,	448	556	496	569	539	765	3
trabajo,	286	568	319	581	539	765	3
etc.)	322	568	341	581	539	765	3
para	344	568	363	581	539	765	3
su	366	568	377	581	539	765	3
descripción	379	568	429	581	539	765	3
y	432	568	437	581	539	765	3
valoración».	439	568	492	581	539	765	3
Bajo	286	588	306	602	539	765	3
esta	309	588	327	602	539	765	3
perspectiva,	330	588	383	602	539	765	3
se	386	588	396	602	539	765	3
trata	399	588	419	602	539	765	3
de	421	588	433	602	539	765	3
ir	435	588	441	602	539	765	3
más	443	588	462	602	539	765	3
allá	465	588	480	602	539	765	3
del	483	588	496	602	539	765	3
campo	286	600	316	614	539	765	3
«médico-sanitario»	321	600	405	614	539	765	3
e	410	600	416	614	539	765	3
incluir,	421	600	449	614	539	765	3
de	454	600	465	614	539	765	3
forma	471	600	496	614	539	765	3
expresa,	286	612	324	626	539	765	3
ámbitos	327	612	361	626	539	765	3
sociales	364	612	400	626	539	765	3
más	402	612	421	626	539	765	3
amplios	424	612	458	626	539	765	3
(10).	460	612	481	626	539	765	3
Entre	286	633	310	646	539	765	3
las	319	633	331	646	539	765	3
poblaciones	340	633	393	646	539	765	3
vulnerables	402	633	452	646	539	765	3
a	461	633	467	646	539	765	3
nivel	476	633	496	646	539	765	3
nacional,	286	645	326	658	539	765	3
por	332	645	347	658	539	765	3
su	353	645	364	658	539	765	3
alto	370	645	386	658	539	765	3
índice	393	645	419	658	539	765	3
de	426	645	437	658	539	765	3
pobreza	443	645	479	658	539	765	3
es	486	645	496	658	539	765	3
el	286	657	294	670	539	765	3
Departamento	300	657	362	670	539	765	3
de	368	657	379	670	539	765	3
Caazapá,	385	657	427	670	539	765	3
que	433	657	450	670	539	765	3
según	456	657	483	670	539	765	3
la	488	657	496	670	539	765	3
encuesta	286	669	326	682	539	765	3
permanente	334	669	387	682	539	765	3
de	395	669	406	682	539	765	3
hogares	414	669	450	682	539	765	3
del	458	669	471	682	539	765	3
año	479	669	496	682	539	765	3
2015	286	681	308	694	539	765	3
presenta	315	681	353	694	539	765	3
el	360	681	368	694	539	765	3
47,89%	374	681	408	694	539	765	3
de	415	681	426	694	539	765	3
pobreza	432	681	468	694	539	765	3
total.	475	681	496	694	539	765	3
71	484	713	496	729	539	765	3
Morales,	43	28	71	39	539	765	4
L.	73	28	80	39	539	765	4
et	82	28	87	39	539	765	4
al	89	28	96	39	539	765	4
•	98	28	100	39	539	765	4
Tipos	102	28	120	39	539	765	4
de	122	28	130	39	539	765	4
discapacidad	132	28	176	39	539	765	4
en	178	28	185	39	539	765	4
una	188	28	200	39	539	765	4
comunidad	202	28	238	39	539	765	4
de	240	28	248	39	539	765	4
Caazapá	250	28	279	39	539	765	4
An.	43	40	53	51	539	765	4
Fac.	55	40	70	51	539	765	4
Cienc.	72	40	93	51	539	765	4
Méd.	95	40	111	51	539	765	4
(Asunción)	113	40	148	51	539	765	4
/	150	40	152	51	539	765	4
Vol.	154	40	166	51	539	765	4
52	168	40	176	51	539	765	4
-	178	40	181	51	539	765	4
Nº	183	40	191	51	539	765	4
3,	193	40	199	51	539	765	4
2019	201	40	217	51	539	765	4
La	43	62	54	76	539	765	4
comunidad	58	62	106	76	539	765	4
estudiada	110	62	153	76	539	765	4
es	157	62	168	76	539	765	4
la	172	62	180	76	539	765	4
Ciudad	184	62	215	76	539	765	4
de	219	62	230	76	539	765	4
San	235	62	252	76	539	765	4
Juan	43	74	64	88	539	765	4
Nepomuceno,	70	74	132	88	539	765	4
que	138	74	154	88	539	765	4
se	161	74	171	88	539	765	4
encuentra	177	74	221	88	539	765	4
en	227	74	238	88	539	765	4
el	245	74	252	88	539	765	4
Departamento	43	86	105	100	539	765	4
de	111	86	122	100	539	765	4
Caazapá,	127	86	170	100	539	765	4
localizada	175	86	219	100	539	765	4
a	225	86	230	100	539	765	4
249	236	86	252	100	539	765	4
Km	43	98	57	112	539	765	4
de	61	98	72	112	539	765	4
Asunción,	75	98	118	112	539	765	4
con	122	98	138	112	539	765	4
una	142	98	158	112	539	765	4
población	162	98	204	112	539	765	4
de	207	98	218	112	539	765	4
28.455	222	98	252	112	539	765	4
personas,	43	110	86	124	539	765	4
12.460	90	110	121	124	539	765	4
hombres	125	110	164	124	539	765	4
(51,14%)	168	110	209	124	539	765	4
y	213	110	218	124	539	765	4
11.901	223	110	252	124	539	765	4
mujeres	43	122	78	136	539	765	4
(48,	80	122	97	136	539	765	4
8%)	100	122	118	136	539	765	4
(11).	120	122	140	136	539	765	4
Paraguay	43	143	85	156	539	765	4
cuenta	95	143	125	156	539	765	4
con	135	143	151	156	539	765	4
una	162	143	178	156	539	765	4
población	189	143	231	156	539	765	4
de	241	143	252	156	539	765	4
6.818.180	43	155	86	168	539	765	4
habitantes,	92	155	140	168	539	765	4
de	145	155	156	168	539	765	4
las	162	155	174	168	539	765	4
cuales	180	155	208	168	539	765	4
en	214	155	225	168	539	765	4
edad	230	155	252	168	539	765	4
económicamente	43	167	118	180	539	765	4
activa	125	167	151	180	539	765	4
está	158	167	177	180	539	765	4
constituida	184	167	231	180	539	765	4
por	238	167	252	180	539	765	4
3.163.241	43	179	86	192	539	765	4
habitantes.	89	179	137	192	539	765	4
Para	140	179	161	192	539	765	4
fijar	163	179	179	192	539	765	4
la	181	179	189	192	539	765	4
población	192	179	234	192	539	765	4
con	236	179	252	192	539	765	4
discapacidad	43	191	100	204	539	765	4
económicamente	103	191	178	204	539	765	4
activa	181	191	207	204	539	765	4
en	209	191	220	204	539	765	4
el	223	191	231	204	539	765	4
país	234	191	252	204	539	765	4
se	43	203	53	216	539	765	4
tomó	58	203	80	216	539	765	4
el	84	203	92	216	539	765	4
parámetro	97	203	142	216	539	765	4
del	146	203	160	216	539	765	4
10%	164	203	184	216	539	765	4
que	189	203	205	216	539	765	4
establece	210	203	252	216	539	765	4
la	43	215	50	228	539	765	4
Organización	54	215	112	228	539	765	4
Mundial	116	215	150	228	539	765	4
de	154	215	165	228	539	765	4
la	169	215	176	228	539	765	4
Salud	180	215	205	228	539	765	4
(OMS),	209	215	241	228	539	765	4
el	245	215	252	228	539	765	4
cálculo	43	227	73	240	539	765	4
arroja	74	227	99	240	539	765	4
como	100	227	125	240	539	765	4
resultado	126	227	166	240	539	765	4
316.324	167	227	203	240	539	765	4
habitantes.	204	227	252	240	539	765	4
Para	43	239	63	252	539	765	4
constituir	69	239	109	252	539	765	4
la	115	239	122	252	539	765	4
cantidad	128	239	166	252	539	765	4
de	172	239	183	252	539	765	4
Personas	189	239	230	252	539	765	4
con	236	239	252	252	539	765	4
Discapacidad	43	251	102	264	539	765	4
(PcD)	104	251	129	264	539	765	4
económicamente	131	251	206	264	539	765	4
activa	208	251	234	264	539	765	4
con	236	251	252	264	539	765	4
posibilidad	43	263	89	276	539	765	4
de	93	263	104	276	539	765	4
trabajar,	108	263	144	276	539	765	4
se	148	263	159	276	539	765	4
encontró	163	263	201	276	539	765	4
que	205	263	222	276	539	765	4
el	226	263	234	276	539	765	4
5%	238	263	252	276	539	765	4
de	43	275	54	288	539	765	4
los	56	275	69	288	539	765	4
usuarios	71	275	109	288	539	765	4
con	111	275	127	288	539	765	4
discapacidad	130	275	187	288	539	765	4
se	190	275	200	288	539	765	4
encuentran	203	275	252	288	539	765	4
en	43	287	54	300	539	765	4
condiciones	57	287	109	300	539	765	4
de	113	287	124	300	539	765	4
trabajar,	127	287	163	300	539	765	4
constituyéndose	166	287	238	300	539	765	4
en	241	287	252	300	539	765	4
15.816	43	299	73	312	539	765	4
usuarios,	76	299	116	312	539	765	4
de	119	299	130	312	539	765	4
las	133	299	146	312	539	765	4
cuales	149	299	177	312	539	765	4
una	181	299	197	312	539	765	4
14.000	200	299	230	312	539	765	4
PcD	233	299	252	312	539	765	4
podrán	43	311	73	324	539	765	4
trabajar	76	311	110	324	539	765	4
en	112	311	124	324	539	765	4
forma	126	311	152	324	539	765	4
dependiente	155	311	209	324	539	765	4
y	212	311	217	324	539	765	4
el	220	311	227	324	539	765	4
resto	230	311	252	324	539	765	4
podrían	43	323	76	336	539	765	4
realizar	78	323	110	336	539	765	4
trabajos	113	323	148	336	539	765	4
en	150	323	161	336	539	765	4
forma	163	323	188	336	539	765	4
independiente	190	323	252	336	539	765	4
(3,12,13).	43	335	85	348	539	765	4
MATERIALES	272	64	349	81	539	765	4
Y	352	64	360	81	539	765	4
METODOS	363	64	424	81	539	765	4
La	272	90	283	104	539	765	4
selección	287	90	328	104	539	765	4
de	332	90	343	104	539	765	4
la	347	90	355	104	539	765	4
población	358	90	401	104	539	765	4
con	404	90	420	104	539	765	4
discapacidad	424	90	482	104	539	765	4
se	272	102	283	116	539	765	4
realizó	286	102	315	116	539	765	4
mediante	319	102	359	116	539	765	4
una	363	102	379	116	539	765	4
actividad	383	102	422	116	539	765	4
de	425	102	436	116	539	765	4
extensión	440	102	482	116	539	765	4
universitaria,	272	114	328	128	539	765	4
realizada	331	114	371	128	539	765	4
en	374	114	385	128	539	765	4
la	388	114	396	128	539	765	4
comunidad	399	114	447	128	539	765	4
de	450	114	461	128	539	765	4
San	464	114	482	128	539	765	4
Juan	272	126	294	140	539	765	4
Nepomuceno,	296	126	358	140	539	765	4
Departamento	361	126	423	140	539	765	4
de	426	126	437	140	539	765	4
Caazapá,	440	126	482	140	539	765	4
en	272	138	283	152	539	765	4
el	287	138	295	152	539	765	4
predio	299	138	326	152	539	765	4
de	330	138	341	152	539	765	4
la	345	138	352	152	539	765	4
asociación	356	138	403	152	539	765	4
de	407	138	418	152	539	765	4
personas	421	138	462	152	539	765	4
con	466	138	482	152	539	765	4
discapacidad	272	150	330	164	539	765	4
el	334	150	342	164	539	765	4
día	347	150	360	164	539	765	4
sábado	365	150	397	164	539	765	4
14	402	150	413	164	539	765	4
de	418	150	429	164	539	765	4
octubre	433	150	466	164	539	765	4
de	471	150	482	164	539	765	4
2017.	272	162	297	176	539	765	4
Muestra:	272	182	313	197	539	765	4
68	320	183	331	196	539	765	4
adultos	338	183	370	196	539	765	4
con	376	183	392	196	539	765	4
discapacidad.	399	183	459	196	539	765	4
Los	466	183	482	196	539	765	4
criterios	272	195	307	208	539	765	4
de	308	195	319	208	539	765	4
inclusión:	321	195	362	208	539	765	4
personas	364	195	405	208	539	765	4
con	406	195	422	208	539	765	4
discapacidad	424	195	482	208	539	765	4
que	272	207	289	220	539	765	4
acepten	298	207	334	220	539	765	4
ser	343	207	357	220	539	765	4
evaluados.	367	207	415	220	539	765	4
Criterios	424	207	461	220	539	765	4
de	471	207	482	220	539	765	4
exclusión:	272	219	316	232	539	765	4
fichas	319	219	344	232	539	765	4
de	347	219	358	232	539	765	4
evaluación	361	219	408	232	539	765	4
incompletas.	411	219	466	232	539	765	4
Diseño	272	239	305	253	539	765	4
metodológico:	335	239	403	253	539	765	4
descriptivo,	432	239	482	253	539	765	4
observacional	272	251	333	265	539	765	4
de	340	251	351	265	539	765	4
corte	359	251	381	265	539	765	4
transversal.	388	251	439	265	539	765	4
Para	446	251	467	265	539	765	4
la	474	251	482	265	539	765	4
evaluación	272	263	319	277	539	765	4
kinésica	324	263	360	277	539	765	4
se	364	263	375	277	539	765	4
confeccionó	380	263	432	277	539	765	4
una	437	263	454	277	539	765	4
ficha,	458	263	482	277	539	765	4
donde	272	275	300	289	539	765	4
fueron	303	275	331	289	539	765	4
registrados	335	275	383	289	539	765	4
los	387	275	400	289	539	765	4
datos	403	275	427	289	539	765	4
personales,	431	275	482	289	539	765	4
diagnósticos	272	287	327	301	539	765	4
o	331	287	337	301	539	765	4
enfermedades	342	287	405	301	539	765	4
de	409	287	420	301	539	765	4
base,	425	287	449	301	539	765	4
el	454	287	461	301	539	765	4
tipo	466	287	482	301	539	765	4
de	272	299	283	313	539	765	4
discapacidad	289	299	347	313	539	765	4
y	353	299	358	313	539	765	4
grado	365	299	390	313	539	765	4
de	396	299	407	313	539	765	4
dependencia	413	299	470	313	539	765	4
o	476	299	482	313	539	765	4
severidad	272	311	315	325	539	765	4
de	319	311	330	325	539	765	4
discapacidad	334	311	392	325	539	765	4
según	396	311	423	325	539	765	4
la	427	311	434	325	539	765	4
escala	438	311	467	325	539	765	4
de	471	311	482	325	539	765	4
Barthel.	272	323	306	337	539	765	4
Los	312	323	328	337	539	765	4
datos	334	323	358	337	539	765	4
fueron	364	323	392	337	539	765	4
procesados	397	323	448	337	539	765	4
por	454	323	468	337	539	765	4
el	474	323	482	337	539	765	4
sistema	272	335	306	349	539	765	4
SPSS	309	335	335	349	539	765	4
La	43	356	54	370	539	765	4
población	59	356	102	370	539	765	4
de	107	356	118	370	539	765	4
PcD	123	356	142	370	539	765	4
distribuida	147	356	192	370	539	765	4
por	198	356	212	370	539	765	4
Tipo	217	356	236	370	539	765	4
de	241	356	252	370	539	765	4
Discapacidad	43	369	103	383	539	765	4
muestra	104	369	140	383	539	765	4
que	142	369	159	383	539	765	4
la	161	369	169	383	539	765	4
población	170	369	213	383	539	765	4
que	215	369	232	383	539	765	4
más	233	369	252	383	539	765	4
demanda	43	382	84	396	539	765	4
la	86	382	94	396	539	765	4
inserción	96	382	136	396	539	765	4
laboral	138	382	168	396	539	765	4
tiene	170	382	192	396	539	765	4
discapacidad	194	382	252	396	539	765	4
física	43	395	66	409	539	765	4
o	70	395	75	409	539	765	4
motora	79	395	111	409	539	765	4
(68%),	115	395	144	409	539	765	4
en	148	395	159	409	539	765	4
un	163	395	174	409	539	765	4
21%	178	395	198	409	539	765	4
dificultades	202	395	252	409	539	765	4
sensoriales	43	408	93	422	539	765	4
(auditiva,	108	408	149	422	539	765	4
visual,	164	408	193	422	539	765	4
trastornos	208	408	252	422	539	765	4
del	43	421	56	435	539	765	4
lenguaje)	66	421	107	435	539	765	4
y	117	421	122	435	539	765	4
un	132	421	143	435	539	765	4
10%	153	421	173	435	539	765	4
discapacidades	183	421	252	435	539	765	4
intelectuales.	43	434	101	448	539	765	4
En	107	434	119	448	539	765	4
cuanto	125	434	155	448	539	765	4
a	162	434	167	448	539	765	4
inserción	173	434	213	448	539	765	4
laboral,	219	434	252	448	539	765	4
de	43	447	54	461	539	765	4
la	61	447	68	461	539	765	4
muestra	75	447	112	461	539	765	4
analizada	119	447	161	461	539	765	4
el	168	447	176	461	539	765	4
20%	183	447	203	461	539	765	4
ya	210	447	221	461	539	765	4
están	228	447	252	461	539	765	4
trabajando	43	460	90	474	539	765	4
y	93	460	98	474	539	765	4
el	101	460	109	474	539	765	4
80%	112	460	132	474	539	765	4
se	135	460	146	474	539	765	4
encuentran	149	460	199	474	539	765	4
en	202	460	213	474	539	765	4
proceso	217	460	252	474	539	765	4
de	43	473	54	487	539	765	4
inserción.	56	473	99	487	539	765	4
Según	102	473	131	487	539	765	4
la	133	473	141	487	539	765	4
Secretaría	144	473	190	487	539	765	4
de	193	473	204	487	539	765	4
la	206	473	214	487	539	765	4
Función	217	473	252	487	539	765	4
Pública,	43	486	78	500	539	765	4
de	81	486	92	500	539	765	4
las	94	486	107	500	539	765	4
66	110	486	121	500	539	765	4
instituciones	123	486	178	500	539	765	4
públicas	181	486	218	500	539	765	4
y	220	486	225	500	539	765	4
entes	228	486	252	500	539	765	4
descentralizados,	43	499	120	513	539	765	4
se	125	499	135	513	539	765	4
registra	139	499	173	513	539	765	4
que	177	499	194	513	539	765	4
50	198	499	209	513	539	765	4
de	213	499	224	513	539	765	4
estas	228	499	252	513	539	765	4
instituciones	43	512	98	526	539	765	4
(76%),	100	512	129	526	539	765	4
han	132	512	149	526	539	765	4
iniciado	151	512	185	526	539	765	4
alguna	188	512	218	526	539	765	4
gestión	220	512	252	526	539	765	4
de	43	525	54	539	539	765	4
inserción	56	525	96	539	539	765	4
de	98	525	109	539	539	765	4
las	112	525	124	539	539	765	4
PcD	127	525	145	539	539	765	4
y	148	525	153	539	539	765	4
16	155	525	166	539	539	765	4
instituciones	168	525	223	539	539	765	4
(24%)	226	525	252	539	539	765	4
no	43	538	54	552	539	765	4
registran	57	538	96	552	539	765	4
aún	100	538	116	552	539	765	4
acciones	120	538	159	552	539	765	4
para	163	538	183	552	539	765	4
responder	187	538	232	552	539	765	4
a	235	538	241	552	539	765	4
la	244	538	252	552	539	765	4
Ley	43	551	59	565	539	765	4
3585/08	61	551	98	565	539	765	4
(3).	100	551	115	565	539	765	4
Aspectos	272	355	317	370	539	765	4
éticos:	319	355	351	370	539	765	4
se	353	356	364	369	539	765	4
respetó	366	356	399	369	539	765	4
la	401	356	409	369	539	765	4
confidencialidad	411	356	482	369	539	765	4
de	272	368	283	381	539	765	4
los	289	368	301	381	539	765	4
datos,	307	368	333	381	539	765	4
manteniendo	339	368	396	381	539	765	4
en	401	368	412	381	539	765	4
anonimato	418	368	464	381	539	765	4
los	469	368	482	381	539	765	4
resultados	272	380	318	393	539	765	4
individuales.	325	380	380	393	539	765	4
Se	387	380	399	393	539	765	4
tuvo	407	380	426	393	539	765	4
en	433	380	445	393	539	765	4
cuenta	452	380	482	393	539	765	4
los	272	392	285	405	539	765	4
principios	295	392	336	405	539	765	4
éticos	346	392	372	405	539	765	4
de	382	392	393	405	539	765	4
beneficencia,	403	392	461	405	539	765	4
no	471	392	482	405	539	765	4
maleficiencia,	272	404	332	417	539	765	4
justica,	339	404	370	417	539	765	4
autonomía	378	404	424	417	539	765	4
y	432	404	437	417	539	765	4
dignidad	445	404	482	417	539	765	4
de	272	416	283	429	539	765	4
las	288	416	300	429	539	765	4
personas.	305	416	348	429	539	765	4
Se	352	416	365	429	539	765	4
obtuvo	369	416	399	429	539	765	4
la	403	416	411	429	539	765	4
aprobación	415	416	464	429	539	765	4
del	469	416	482	429	539	765	4
Comité	272	428	303	441	539	765	4
de	306	428	317	441	539	765	4
Etica	320	428	342	441	539	765	4
de	345	428	356	441	539	765	4
investigación	359	428	416	441	539	765	4
de	419	428	430	441	539	765	4
la	433	428	441	441	539	765	4
Facultad	444	428	482	441	539	765	4
de	272	440	283	453	539	765	4
Ciencias	285	440	323	453	539	765	4
Médicas,	325	440	365	453	539	765	4
de	367	440	378	453	539	765	4
la	380	440	387	453	539	765	4
Universidad	389	440	441	453	539	765	4
Nacional	443	440	482	453	539	765	4
de	272	452	283	465	539	765	4
Asunción.	285	452	329	465	539	765	4
El	43	573	51	586	539	765	4
objetivo	55	573	89	586	539	765	4
de	92	573	103	586	539	765	4
la	107	573	114	586	539	765	4
investigación	118	573	175	586	539	765	4
es	179	573	189	586	539	765	4
a)	192	573	201	586	539	765	4
determinar	204	573	252	586	539	765	4
los	43	586	55	599	539	765	4
tipos	64	586	85	599	539	765	4
de	94	586	106	599	539	765	4
discapacidad,	115	586	176	599	539	765	4
b)	185	586	194	599	539	765	4
detallar	203	586	235	599	539	765	4
el	244	586	252	599	539	765	4
grado	43	599	68	612	539	765	4
de	74	599	85	612	539	765	4
severidad,	92	599	138	612	539	765	4
c)	144	599	152	612	539	765	4
conocer	159	599	194	612	539	765	4
la	200	599	208	612	539	765	4
etiología	214	599	252	612	539	765	4
de	43	612	54	625	539	765	4
la	62	612	70	625	539	765	4
discapacidad	79	612	137	625	539	765	4
y	145	612	150	625	539	765	4
d)	159	612	168	625	539	765	4
identificar	176	612	219	625	539	765	4
datos	228	612	252	625	539	765	4
sociodemográficos	43	625	126	638	539	765	4
de	132	625	143	638	539	765	4
la	149	625	157	638	539	765	4
comunidad	163	625	211	638	539	765	4
de	217	625	229	638	539	765	4
San	234	625	252	638	539	765	4
Juan	43	638	64	651	539	765	4
Nepomuceno,	66	638	129	651	539	765	4
Departamento	131	638	194	651	539	765	4
de	196	638	207	651	539	765	4
Caazapá.	209	638	252	651	539	765	4
Este	43	651	63	664	539	765	4
estudio	68	651	100	664	539	765	4
otorgará	105	651	143	664	539	765	4
datos	148	651	172	664	539	765	4
para	178	651	198	664	539	765	4
realizar	203	651	236	664	539	765	4
un	241	651	252	664	539	765	4
plan	43	664	61	677	539	765	4
de	69	664	80	677	539	765	4
acción,	87	664	119	677	539	765	4
con	127	664	143	677	539	765	4
enfoque	150	664	186	677	539	765	4
preventivo	194	664	240	677	539	765	4
y	247	664	252	677	539	765	4
terapéutico.	43	677	95	690	539	765	4
72	43	713	55	729	539	765	4
RESULTADOS	272	473	353	490	539	765	4
•	272	497	276	511	539	765	4
Fueron	290	497	322	511	539	765	4
evaluados	336	497	381	511	539	765	4
68	395	497	406	511	539	765	4
adultos	420	497	452	511	539	765	4
con	466	497	482	511	539	765	4
discapacidad,	290	509	351	522	539	765	4
38	362	509	373	522	539	765	4
mujeres	384	509	420	522	539	765	4
(56%),	430	509	460	522	539	765	4
30	471	509	482	522	539	765	4
varones	290	520	326	534	539	765	4
(44%).	328	520	358	534	539	765	4
•	272	540	276	554	539	765	4
El	290	540	299	554	539	765	4
promedio	302	540	344	554	539	765	4
de	347	540	358	554	539	765	4
edad	361	540	383	554	539	765	4
de	386	540	397	554	539	765	4
los	400	540	413	554	539	765	4
adultos	416	540	448	554	539	765	4
fue:	451	540	468	554	539	765	4
46	471	540	482	554	539	765	4
años.	290	552	315	565	539	765	4
•	272	572	276	585	539	765	4
Procedencia:	290	572	348	585	539	765	4
San	359	572	377	585	539	765	4
Juan	387	572	409	585	539	765	4
Nepomuceno,	420	572	482	585	539	765	4
Departamento	290	583	353	597	539	765	4
de	356	583	367	597	539	765	4
Caazapá.	370	583	413	597	539	765	4
•	272	603	276	617	539	765	4
Escolaridad:	290	603	345	617	539	765	4
primaria	352	603	388	617	539	765	4
50%,	395	603	418	617	539	765	4
sin	425	603	438	617	539	765	4
estudios	445	603	482	617	539	765	4
31%,	290	615	313	628	539	765	4
secundaria	319	615	368	628	539	765	4
15%,	375	615	398	628	539	765	4
universitaria	404	615	458	628	539	765	4
3%,	465	615	482	628	539	765	4
terciaria	290	626	326	640	539	765	4
1%	328	626	343	640	539	765	4
(Tabla	346	626	373	640	539	765	4
1)	376	626	385	640	539	765	4
•	272	646	276	660	539	765	4
Los	290	646	306	660	539	765	4
tipos	315	646	336	660	539	765	4
de	345	646	356	660	539	765	4
discapacidad	365	646	424	660	539	765	4
registradas	432	646	482	660	539	765	4
fueron:	290	658	321	671	539	765	4
motora	323	658	354	671	539	765	4
37	355	658	367	671	539	765	4
personas	368	658	409	671	539	765	4
(54%),	411	658	440	671	539	765	4
sensorial	442	658	482	671	539	765	4
8	290	669	296	683	539	765	4
personas	302	669	343	683	539	765	4
(12%),	349	669	379	683	539	765	4
multidiscapacidad	385	669	465	683	539	765	4
14	471	669	482	683	539	765	4
personas	290	681	331	694	539	765	4
(21%),	339	681	368	694	539	765	4
intelectual	375	681	420	694	539	765	4
9	428	681	433	694	539	765	4
personas	441	681	482	694	539	765	4
(13%)	290	692	317	706	539	765	4
(Gráfico	320	692	355	706	539	765	4
1)	358	692	367	706	539	765	4
Morales,	260	28	288	39	539	765	5
L.	290	28	297	39	539	765	5
et	299	28	305	39	539	765	5
al	307	28	313	39	539	765	5
•	315	28	318	39	539	765	5
Tipos	320	28	337	39	539	765	5
de	339	28	347	39	539	765	5
discapacidad	349	28	393	39	539	765	5
en	395	28	403	39	539	765	5
una	405	28	417	39	539	765	5
comunidad	419	28	455	39	539	765	5
de	457	28	465	39	539	765	5
Caazapá	467	28	496	39	539	765	5
An.	322	40	333	51	539	765	5
Fac.	335	40	349	51	539	765	5
Cienc.	351	40	372	51	539	765	5
Méd.	374	40	390	51	539	765	5
(Asunción)	392	40	427	51	539	765	5
/	429	40	431	51	539	765	5
Vol.	433	40	446	51	539	765	5
52	448	40	456	51	539	765	5
-	458	40	460	51	539	765	5
Nº	462	40	470	51	539	765	5
3,	472	40	478	51	539	765	5
2019	480	40	496	51	539	765	5
•	57	62	60	76	539	765	5
Teniendo	75	62	115	76	539	765	5
en	128	62	139	76	539	765	5
cuenta	152	62	182	76	539	765	5
su	194	62	205	76	539	765	5
grado	217	62	243	76	539	765	5
de	255	62	266	76	539	765	5
dependencia:	75	74	135	88	539	765	5
22	144	74	155	88	539	765	5
personas	164	74	205	88	539	765	5
(32%)	214	74	241	88	539	765	5
son	250	74	266	88	539	765	5
independientes,	75	86	145	100	539	765	5
dependencia	158	86	215	100	539	765	5
leve:	227	86	248	100	539	765	5
3	261	86	266	100	539	765	5
(5%),	75	98	99	112	539	765	5
dependencia	104	98	161	112	539	765	5
moderada:	167	98	215	112	539	765	5
22	220	98	231	112	539	765	5
(32%),	237	98	266	112	539	765	5
dependencia	75	110	132	124	539	765	5
grave:	134	110	162	124	539	765	5
16	164	110	175	124	539	765	5
(24%),	178	110	207	124	539	765	5
dependencia	209	110	266	124	539	765	5
total:	75	122	96	136	539	765	5
5	99	122	105	136	539	765	5
(7%)	107	122	129	136	539	765	5
(Gráfico	131	122	167	136	539	765	5
2)	170	122	179	136	539	765	5
•	286	62	290	76	539	765	5
Etiología	304	62	343	76	539	765	5
de	358	62	369	76	539	765	5
la	384	62	391	76	539	765	5
discapacidad:	406	62	467	76	539	765	5
por	482	62	496	76	539	765	5
enfermedad	304	74	358	88	539	765	5
47%,	366	74	389	88	539	765	5
de	397	74	408	88	539	765	5
nacimiento	417	74	465	88	539	765	5
46%,	473	74	496	88	539	765	5
accidentes	304	86	352	100	539	765	5
7%	355	86	369	100	539	765	5
(Tabla	372	86	399	100	539	765	5
2).	402	86	414	100	539	765	5
Gráfico	69	170	101	183	539	765	5
1.	105	170	112	183	539	765	5
Tipos	116	170	138	182	539	765	5
de	141	170	151	182	539	765	5
discapacidad	155	170	208	182	539	765	5
hallada	212	170	241	182	539	765	5
en	244	170	254	182	539	765	5
el	258	170	265	182	539	765	5
estudio.	269	170	301	182	539	765	5
Motriz	304	170	329	182	539	765	5
o	333	170	338	182	539	765	5
física,	342	170	365	182	539	765	5
sensorial	369	170	405	182	539	765	5
(visual	409	170	435	182	539	765	5
y	438	170	443	182	539	765	5
auditiva),	447	170	483	182	539	765	5
intelectual	139	181	179	193	539	765	5
o	182	181	187	193	539	765	5
cognitiva,	189	181	227	193	539	765	5
multidiscapacidad	230	181	301	193	539	765	5
(más	304	181	324	193	539	765	5
de	326	181	336	193	539	765	5
una	339	181	354	193	539	765	5
discapacidad).	356	181	414	193	539	765	5
Gráfico	69	438	101	451	539	765	5
2.	103	438	111	451	539	765	5
Grado	113	439	138	451	539	765	5
de	141	439	151	451	539	765	5
dependencia	153	439	205	451	539	765	5
física,	207	439	230	451	539	765	5
basándose	233	439	277	451	539	765	5
en	279	439	289	451	539	765	5
la	292	439	299	451	539	765	5
Escala	301	439	328	451	539	765	5
de	330	439	340	451	539	765	5
Barthel,	343	439	374	451	539	765	5
siendo	376	439	403	451	539	765	5
ésta	405	439	422	451	539	765	5
es	425	439	434	451	539	765	5
una	436	439	451	451	539	765	5
medida	454	439	483	451	539	765	5
de	238	449	248	462	539	765	5
la	250	449	257	462	539	765	5
discapacidad.	260	449	315	462	539	765	5
73	484	713	496	729	539	765	5
Morales,	43	28	71	39	539	765	6
L.	73	28	80	39	539	765	6
et	82	28	87	39	539	765	6
al	89	28	96	39	539	765	6
•	98	28	100	39	539	765	6
Tipos	102	28	120	39	539	765	6
de	122	28	130	39	539	765	6
discapacidad	132	28	176	39	539	765	6
en	178	28	185	39	539	765	6
una	188	28	200	39	539	765	6
comunidad	202	28	238	39	539	765	6
de	240	28	248	39	539	765	6
Caazapá	250	28	279	39	539	765	6
An.	43	40	53	51	539	765	6
Fac.	55	40	70	51	539	765	6
Cienc.	72	40	93	51	539	765	6
Méd.	95	40	111	51	539	765	6
(Asunción)	113	40	148	51	539	765	6
/	150	40	152	51	539	765	6
Vol.	154	40	166	51	539	765	6
52	168	40	176	51	539	765	6
-	178	40	181	51	539	765	6
Nº	183	40	191	51	539	765	6
3,	193	40	199	51	539	765	6
2019	201	40	217	51	539	765	6
Tabla	87	68	110	81	539	765	6
1.	113	68	120	81	539	765	6
Nivel	123	69	143	81	539	765	6
de	145	69	155	81	539	765	6
Escolaridad.	158	69	207	81	539	765	6
Tabla	301	68	324	81	539	765	6
2.	327	68	334	81	539	765	6
Etiología	337	69	372	81	539	765	6
de	374	69	384	81	539	765	6
la	387	69	394	81	539	765	6
Discapacidad.	396	69	453	81	539	765	6
Nivel	47	98	70	113	539	765	6
de	73	98	85	113	539	765	6
Escolaridad	88	98	144	113	539	765	6
%	184	98	193	113	539	765	6
N	228	98	235	113	539	765	6
Etiología	276	98	318	113	539	765	6
de	321	98	333	113	539	765	6
la	336	98	344	113	539	765	6
Discapacidad	347	98	411	113	539	765	6
%	432	98	441	113	539	765	6
N	464	98	471	113	539	765	6
-	47	113	49	127	539	765	6
Sin	52	113	63	127	539	765	6
escolaridad	66	113	108	127	539	765	6
31	184	113	193	127	539	765	6
21	227	113	236	127	539	765	6
-	276	113	279	127	539	765	6
Enfermedad	281	113	326	127	539	765	6
47	432	113	441	127	539	765	6
32	463	113	472	127	539	765	6
-	47	129	49	143	539	765	6
Primaria	52	129	82	143	539	765	6
50	184	129	193	143	539	765	6
34	227	129	236	143	539	765	6
-	276	129	279	143	539	765	6
Nacimiento	281	129	322	143	539	765	6
46	432	129	441	143	539	765	6
31	463	129	472	143	539	765	6
-	47	145	49	159	539	765	6
Secundaria	52	145	93	159	539	765	6
15	184	145	193	159	539	765	6
10	227	145	236	159	539	765	6
-	276	144	279	158	539	765	6
Accidente	281	144	317	158	539	765	6
7	434	144	439	158	539	765	6
5	465	144	470	158	539	765	6
-	47	161	49	175	539	765	6
Terciaria	51	161	82	175	539	765	6
3	186	161	190	175	539	765	6
2	229	161	234	175	539	765	6
-	47	177	49	191	539	765	6
Universitaria	52	177	97	191	539	765	6
1	186	177	190	191	539	765	6
1	229	177	234	191	539	765	6
DISCUSION	43	206	109	223	539	765	6
La	43	224	54	238	539	765	6
Discapacidad	57	224	117	238	539	765	6
se	121	224	132	238	539	765	6
encuentra	135	224	180	238	539	765	6
en	184	224	195	238	539	765	6
las	199	224	211	238	539	765	6
barreras	215	224	252	238	539	765	6
físicas	43	236	71	250	539	765	6
y	73	236	78	250	539	765	6
actitudinales	79	236	135	250	539	765	6
que	137	236	154	250	539	765	6
impide	155	236	185	250	539	765	6
la	187	236	194	250	539	765	6
participación	196	236	252	250	539	765	6
plena	43	248	67	262	539	765	6
y	69	248	74	262	539	765	6
efectiva	77	248	111	262	539	765	6
en	114	248	125	262	539	765	6
igualdad	127	248	165	262	539	765	6
de	167	248	179	262	539	765	6
condiciones	181	248	234	262	539	765	6
con	236	248	252	262	539	765	6
los	43	260	55	274	539	765	6
demás,	58	260	91	274	539	765	6
entonces	94	260	134	274	539	765	6
la	137	260	145	274	539	765	6
discapacidad	147	260	206	274	539	765	6
no	208	260	220	274	539	765	6
es	222	260	233	274	539	765	6
una	236	260	252	274	539	765	6
enfermedad,	43	272	99	286	539	765	6
es	101	272	112	286	539	765	6
una	115	272	131	286	539	765	6
condición.	134	272	179	286	539	765	6
En	43	292	55	306	539	765	6
el	57	292	65	306	539	765	6
estudio	67	292	99	306	539	765	6
realizado,	102	292	145	306	539	765	6
se	147	292	158	306	539	765	6
observó	160	292	196	306	539	765	6
que	198	292	215	306	539	765	6
muchas	217	292	252	306	539	765	6
de	43	304	54	318	539	765	6
las	57	304	70	318	539	765	6
personas	73	304	114	318	539	765	6
con	118	304	134	318	539	765	6
discapacidad	137	304	196	318	539	765	6
no	199	304	210	318	539	765	6
pudieron	213	304	252	318	539	765	6
acudir	43	316	70	330	539	765	6
a	76	316	82	330	539	765	6
la	88	316	96	330	539	765	6
evaluación	103	316	150	330	539	765	6
debido	157	316	187	330	539	765	6
al	194	316	201	330	539	765	6
dificultoso	208	316	252	330	539	765	6
acceso	43	328	74	342	539	765	6
vehicular	78	328	118	342	539	765	6
en	122	328	133	342	539	765	6
tiempos	137	328	172	342	539	765	6
de	175	328	186	342	539	765	6
lluvia.	190	328	216	342	539	765	6
Existen	219	328	252	342	539	765	6
factores	43	340	78	354	539	765	6
vulnerables	82	340	133	354	539	765	6
en	137	340	148	354	539	765	6
la	151	340	159	354	539	765	6
discapacidad,	163	340	224	354	539	765	6
como	228	340	252	354	539	765	6
la	43	352	50	366	539	765	6
pobreza,	53	352	91	366	539	765	6
la	94	352	101	366	539	765	6
falta	104	352	123	366	539	765	6
de	125	352	136	366	539	765	6
servicios	138	352	177	366	539	765	6
públicos	179	352	216	366	539	765	6
básicos	218	352	252	366	539	765	6
y	43	364	48	378	539	765	6
el	50	364	58	378	539	765	6
desempleo	61	364	110	378	539	765	6
(4).	113	364	128	378	539	765	6
Datos	43	384	69	398	539	765	6
del	75	384	88	398	539	765	6
Banco	94	384	122	398	539	765	6
Mundial,	128	384	166	398	539	765	6
2009,	172	384	197	398	539	765	6
clasifica	203	384	239	398	539	765	6
al	244	384	252	398	539	765	6
Paraguay	43	396	85	410	539	765	6
como	90	396	115	410	539	765	6
a	120	396	126	410	539	765	6
un	131	396	142	410	539	765	6
país	147	396	166	410	539	765	6
de	171	396	182	410	539	765	6
ingreso	187	396	220	410	539	765	6
medio	225	396	252	410	539	765	6
bajo,	43	408	64	422	539	765	6
dada	66	408	89	422	539	765	6
su	91	408	102	422	539	765	6
limitación	104	408	145	422	539	765	6
de	148	408	159	422	539	765	6
ingresos	161	408	199	422	539	765	6
financieros,	201	408	252	422	539	765	6
el	43	420	50	434	539	765	6
país	55	420	74	434	539	765	6
sufre	78	420	100	434	539	765	6
restricciones	105	420	161	434	539	765	6
en	165	420	177	434	539	765	6
todas	181	420	206	434	539	765	6
las	210	420	223	434	539	765	6
áreas	227	420	252	434	539	765	6
consideradas	43	432	102	446	539	765	6
vitales	107	432	136	446	539	765	6
para	141	432	161	446	539	765	6
el	166	432	174	446	539	765	6
desarrollo	179	432	223	446	539	765	6
de	228	432	239	446	539	765	6
la	244	432	252	446	539	765	6
calidad	43	444	74	458	539	765	6
de	78	444	90	458	539	765	6
vida	94	444	112	458	539	765	6
de	116	444	127	458	539	765	6
sus	132	444	147	458	539	765	6
habitantes,	151	444	200	458	539	765	6
incluyendo	204	444	252	458	539	765	6
salud	43	456	66	470	539	765	6
y	68	456	73	470	539	765	6
educación	75	456	121	470	539	765	6
(9).	123	456	138	470	539	765	6
Subsanar	140	456	182	470	539	765	6
la	184	456	192	470	539	765	6
discapacidad	194	456	252	470	539	765	6
en	43	468	54	482	539	765	6
el	59	468	67	482	539	765	6
Paraguay	72	468	115	482	539	765	6
involucra	120	468	160	482	539	765	6
políticas	165	468	202	482	539	765	6
de	207	468	218	482	539	765	6
acción	223	468	252	482	539	765	6
de	43	480	54	494	539	765	6
diferentes	61	480	105	494	539	765	6
actores	113	480	145	494	539	765	6
sociales	153	480	189	494	539	765	6
no	197	480	208	494	539	765	6
sólo	215	480	234	494	539	765	6
de	241	480	252	494	539	765	6
Salud	43	492	68	506	539	765	6
Pública,	72	492	107	506	539	765	6
sino	111	492	129	506	539	765	6
también	133	492	169	506	539	765	6
de	173	492	184	506	539	765	6
educación,	187	492	236	506	539	765	6
los	239	492	252	506	539	765	6
municipios,	43	504	93	518	539	765	6
gobernaciones,	99	504	168	518	539	765	6
el	175	504	182	518	539	765	6
Ministerio	189	504	232	518	539	765	6
del	239	504	252	518	539	765	6
trabajo	43	516	73	530	539	765	6
y	76	516	81	530	539	765	6
sectores	85	516	123	530	539	765	6
empresariales.	126	516	192	530	539	765	6
En	195	516	207	530	539	765	6
el	211	516	218	530	539	765	6
trabajo	222	516	252	530	539	765	6
realizado	43	528	83	542	539	765	6
se	91	528	101	542	539	765	6
demostró	109	528	151	542	539	765	6
que	159	528	175	542	539	765	6
casi	183	528	201	542	539	765	6
un	209	528	220	542	539	765	6
tercio	228	528	252	542	539	765	6
de	43	540	54	554	539	765	6
las	59	540	72	554	539	765	6
personas	78	540	119	554	539	765	6
adultas	125	540	157	554	539	765	6
evaluadas	163	540	208	554	539	765	6
no	214	540	225	554	539	765	6
tiene	231	540	252	554	539	765	6
escolaridad.	43	552	96	566	539	765	6
La	43	572	54	586	539	765	6
población	69	572	111	586	539	765	6
estudiada	127	572	170	586	539	765	6
pertenece	185	572	229	586	539	765	6
al	244	572	252	586	539	765	6
Departamento	43	584	106	598	539	765	6
con	112	584	128	598	539	765	6
mayor	133	584	161	598	539	765	6
índice	167	584	194	598	539	765	6
de	199	584	210	598	539	765	6
pobreza	216	584	252	598	539	765	6
en	43	596	54	610	539	765	6
el	59	596	66	610	539	765	6
país,	71	596	93	610	539	765	6
ésta	98	596	117	610	539	765	6
condición	122	596	164	610	539	765	6
hace	169	596	191	610	539	765	6
vulnerable	196	596	242	610	539	765	6
a	247	596	252	610	539	765	6
la	43	608	50	622	539	765	6
discapacidad,	54	608	115	622	539	765	6
los	119	608	132	622	539	765	6
datos	135	608	160	622	539	765	6
revelan	164	608	197	622	539	765	6
que	200	608	217	622	539	765	6
el	221	608	228	622	539	765	6
68%	232	608	252	622	539	765	6
presenta	43	620	81	634	539	765	6
un	89	620	100	634	539	765	6
grado	108	620	134	634	539	765	6
de	142	620	153	634	539	765	6
dependencia	161	620	218	634	539	765	6
física,	226	620	252	634	539	765	6
limitando	43	632	83	646	539	765	6
su	90	632	101	646	539	765	6
autonomía	108	632	155	646	539	765	6
y	163	632	168	646	539	765	6
desenvolvimiento	175	632	252	646	539	765	6
laboral,	43	644	75	658	539	765	6
estando	79	644	114	658	539	765	6
en	118	644	129	658	539	765	6
una	133	644	149	658	539	765	6
edad	153	644	175	658	539	765	6
productiva,	179	644	228	658	539	765	6
cuyo	231	644	252	658	539	765	6
promedio	43	656	84	670	539	765	6
es	88	656	99	670	539	765	6
de	103	656	114	670	539	765	6
46	118	656	129	670	539	765	6
años.	133	656	157	670	539	765	6
En	161	656	173	670	539	765	6
efecto,	177	656	207	670	539	765	6
existe	211	656	237	670	539	765	6
un	241	656	252	670	539	765	6
vínculo	43	668	74	682	539	765	6
directo	77	668	107	682	539	765	6
entre	109	668	132	682	539	765	6
pobreza	135	668	171	682	539	765	6
y	173	668	178	682	539	765	6
discapacidad,	181	668	242	682	539	765	6
la	245	668	252	682	539	765	6
población	43	680	85	694	539	765	6
con	88	680	104	694	539	765	6
discapacidad	107	680	166	694	539	765	6
se	169	680	179	694	539	765	6
encuentra	182	680	227	694	539	765	6
entre	229	680	252	694	539	765	6
la	43	692	50	706	539	765	6
más	53	692	72	706	539	765	6
desaventajada	75	692	140	706	539	765	6
y	143	692	148	706	539	765	6
discriminada	150	692	206	706	539	765	6
(14,15).	209	692	244	706	539	765	6
74	43	713	55	729	539	765	6
La	272	224	283	238	539	765	6
Asociación	284	224	333	238	539	765	6
de	334	224	346	238	539	765	6
Personas	347	224	390	238	539	765	6
con	391	224	407	238	539	765	6
Discapacidad	409	224	469	238	539	765	6
de	471	224	482	238	539	765	6
San	272	236	290	250	539	765	6
Juan	293	236	315	250	539	765	6
Nepomuceno,	318	236	381	250	539	765	6
promueve	384	236	428	250	539	765	6
actividades	432	236	482	250	539	765	6
de	272	248	283	262	539	765	6
capacitación	285	248	340	262	539	765	6
a	342	248	347	262	539	765	6
las	349	248	362	262	539	765	6
personas	363	248	404	262	539	765	6
con	406	248	422	262	539	765	6
discapacidad	423	248	482	262	539	765	6
de	272	260	283	274	539	765	6
esa	292	260	308	274	539	765	6
Comunidad,	316	260	370	274	539	765	6
contribuyendo	378	260	441	274	539	765	6
con	450	260	466	274	539	765	6
la	474	260	482	274	539	765	6
elaboración	272	272	324	286	539	765	6
y	328	272	333	286	539	765	6
venta	336	272	361	286	539	765	6
de	365	272	376	286	539	765	6
productos	380	272	424	286	539	765	6
de	427	272	439	286	539	765	6
limpieza,	442	272	482	286	539	765	6
alimentos,	272	284	318	298	539	765	6
etc.	323	284	339	298	539	765	6
Asimismo,	344	284	390	298	539	765	6
la	395	284	403	298	539	765	6
discapacidad	408	284	466	298	539	765	6
es	471	284	482	298	539	765	6
una	272	296	289	310	539	765	6
manifestación	292	296	353	310	539	765	6
única	356	296	380	310	539	765	6
para	383	296	403	310	539	765	6
cada	406	296	428	310	539	765	6
portador	431	296	468	310	539	765	6
de	471	296	482	310	539	765	6
deficiencia	272	308	319	322	539	765	6
pero	322	308	342	322	539	765	6
también	344	308	380	322	539	765	6
es	383	308	393	322	539	765	6
un	396	308	407	322	539	765	6
problema	409	308	451	322	539	765	6
social,	454	308	482	322	539	765	6
fuertemente	272	320	325	334	539	765	6
caracterizado	332	320	392	334	539	765	6
desde	399	320	426	334	539	765	6
lo	433	320	440	334	539	765	6
cultural,	447	320	482	334	539	765	6
atender	272	332	306	346	539	765	6
la	312	332	319	346	539	765	6
discapacidad	325	332	383	346	539	765	6
pasa	389	332	411	346	539	765	6
por	416	332	431	346	539	765	6
estos	436	332	460	346	539	765	6
dos	466	332	482	346	539	765	6
planos,	272	344	304	358	539	765	6
el	308	344	316	358	539	765	6
individual	320	344	362	358	539	765	6
y	366	344	371	358	539	765	6
el	375	344	383	358	539	765	6
social.	387	344	416	358	539	765	6
Entender	420	344	460	358	539	765	6
a	464	344	470	358	539	765	6
la	474	344	482	358	539	765	6
discapacidad	272	356	330	370	539	765	6
como	336	356	361	370	539	765	6
fenómeno	367	356	411	370	539	765	6
social	417	356	443	370	539	765	6
por	449	356	463	370	539	765	6
las	469	356	482	370	539	765	6
causas	272	368	304	382	539	765	6
que	308	368	324	382	539	765	6
lo	328	368	336	382	539	765	6
llevan	340	368	366	382	539	765	6
y	370	368	375	382	539	765	6
las	379	368	391	382	539	765	6
consecuencias	395	368	461	382	539	765	6
que	465	368	482	382	539	765	6
las	272	380	285	394	539	765	6
aquejan	288	380	323	394	539	765	6
(16,17).	326	380	361	394	539	765	6
En	272	400	284	414	539	765	6
la	292	400	300	414	539	765	6
investigación	308	400	366	414	539	765	6
realizada,	373	400	417	414	539	765	6
se	425	400	435	414	539	765	6
encontró	443	400	482	414	539	765	6
mayor	272	412	300	426	539	765	6
cantidad	315	412	352	426	539	765	6
de	367	412	378	426	539	765	6
discapacidad	393	412	451	426	539	765	6
tipo	466	412	482	426	539	765	6
motora,	272	424	306	438	539	765	6
correspondiente	312	424	383	438	539	765	6
al	389	424	396	438	539	765	6
54%,	402	424	425	438	539	765	6
seguida	430	424	465	438	539	765	6
de	471	424	482	438	539	765	6
multidiscapacidad	272	436	352	450	539	765	6
21%,	353	436	376	450	539	765	6
discapacidad	377	436	435	450	539	765	6
intelectual	437	436	482	450	539	765	6
13%	272	448	292	462	539	765	6
y	298	448	303	462	539	765	6
discapacidad	308	448	367	462	539	765	6
sensorial	373	448	413	462	539	765	6
el	418	448	426	462	539	765	6
12%	432	448	452	462	539	765	6
de	457	448	468	462	539	765	6
la	474	448	482	462	539	765	6
población.	272	460	318	474	539	765	6
De	321	460	334	474	539	765	6
acuerdo	338	460	374	474	539	765	6
a	378	460	383	474	539	765	6
la	387	460	395	474	539	765	6
OMS,	399	460	424	474	539	765	6
la	428	460	436	474	539	765	6
condición	440	460	482	474	539	765	6
de	272	472	283	486	539	765	6
discapacidad	286	472	345	486	539	765	6
puede	348	472	376	486	539	765	6
clasificarse	379	472	428	486	539	765	6
de	431	472	443	486	539	765	6
acuerdo	446	472	482	486	539	765	6
a	272	484	278	498	539	765	6
cuatro	287	484	315	498	539	765	6
grandes	324	484	361	498	539	765	6
grupos:	370	484	403	498	539	765	6
discapacidades	413	484	482	498	539	765	6
sensoriales	272	496	323	510	539	765	6
y	328	496	333	510	539	765	6
de	338	496	349	510	539	765	6
la	354	496	361	510	539	765	6
comunicación,	366	496	430	510	539	765	6
las	435	496	448	510	539	765	6
cuales	453	496	482	510	539	765	6
incluyen	272	508	309	522	539	765	6
discapacidades	313	508	382	522	539	765	6
auditivas	385	508	425	522	539	765	6
y	429	508	434	522	539	765	6
del	437	508	451	522	539	765	6
habla,	455	508	482	522	539	765	6
discapacidad	272	520	330	534	539	765	6
motriz,	342	520	372	534	539	765	6
discapacidad	382	520	441	534	539	765	6
mental	452	520	482	534	539	765	6
que	272	532	289	546	539	765	6
incluye	296	532	327	546	539	765	6
las	334	532	347	546	539	765	6
deficiencias	355	532	407	546	539	765	6
intelectuales	414	532	470	546	539	765	6
y	477	532	482	546	539	765	6
conductuales	272	544	331	558	539	765	6
y,	338	544	345	558	539	765	6
por	353	544	367	558	539	765	6
último	374	544	401	558	539	765	6
la	408	544	416	558	539	765	6
discapacidad	424	544	482	558	539	765	6
múltiple,	272	556	309	570	539	765	6
que	319	556	336	570	539	765	6
es	345	556	356	570	539	765	6
la	365	556	373	570	539	765	6
combinación	383	556	439	570	539	765	6
de	448	556	460	570	539	765	6
las	469	556	482	570	539	765	6
restricciones	272	568	328	582	539	765	6
descritas	331	568	371	582	539	765	6
anteriormente	374	568	436	582	539	765	6
(18).	438	568	459	582	539	765	6
En	272	588	284	602	539	765	6
la	289	588	297	602	539	765	6
búsqueda	301	588	345	602	539	765	6
de	349	588	360	602	539	765	6
la	365	588	373	602	539	765	6
autonomía	377	588	424	602	539	765	6
personal,	429	588	470	602	539	765	6
la	474	588	482	602	539	765	6
capacidad	272	600	318	614	539	765	6
de	323	600	334	614	539	765	6
controlar,	340	600	381	614	539	765	6
afrontar	386	600	421	614	539	765	6
y	426	600	431	614	539	765	6
tomar	436	600	462	614	539	765	6
por	467	600	482	614	539	765	6
propia	272	612	300	626	539	765	6
iniciativa	304	612	343	626	539	765	6
decisiones	347	612	394	626	539	765	6
personales	399	612	448	626	539	765	6
acerca	452	612	482	626	539	765	6
de	272	624	283	638	539	765	6
cómo	288	624	313	638	539	765	6
vivir	318	624	336	638	539	765	6
de	341	624	352	638	539	765	6
acuerdo	358	624	394	638	539	765	6
con	399	624	415	638	539	765	6
las	420	624	433	638	539	765	6
normas	438	624	472	638	539	765	6
y	477	624	482	638	539	765	6
preferencias	272	636	327	650	539	765	6
propias,	336	636	371	650	539	765	6
así	380	636	393	650	539	765	6
como	402	636	426	650	539	765	6
desarrollar	435	636	482	650	539	765	6
las	272	648	285	662	539	765	6
actividades	290	648	340	662	539	765	6
básicas	344	648	378	662	539	765	6
de	383	648	394	662	539	765	6
la	399	648	406	662	539	765	6
vida	411	648	429	662	539	765	6
diaria.	434	648	461	662	539	765	6
Las	466	648	482	662	539	765	6
necesidades	272	660	328	674	539	765	6
de	336	660	347	674	539	765	6
apoyo	355	660	383	674	539	765	6
para	391	660	411	674	539	765	6
la	419	660	427	674	539	765	6
autonomía	435	660	482	674	539	765	6
personal	272	672	310	686	539	765	6
deben	313	672	341	686	539	765	6
tener	343	672	366	686	539	765	6
como	368	672	393	686	539	765	6
objetivos,	395	672	438	686	539	765	6
facilitar	440	672	472	686	539	765	6
la	474	672	482	686	539	765	6
existencia	272	684	317	698	539	765	6
autónoma	320	684	364	698	539	765	6
en	368	684	379	698	539	765	6
el	382	684	390	698	539	765	6
medio	393	684	421	698	539	765	6
habitual	424	684	459	698	539	765	6
todo	462	684	482	698	539	765	6
Morales,	260	28	288	39	539	765	7
L.	290	28	297	39	539	765	7
et	299	28	305	39	539	765	7
al	307	28	313	39	539	765	7
•	315	28	318	39	539	765	7
Tipos	320	28	337	39	539	765	7
de	339	28	347	39	539	765	7
discapacidad	349	28	393	39	539	765	7
en	395	28	403	39	539	765	7
una	405	28	417	39	539	765	7
comunidad	419	28	455	39	539	765	7
de	457	28	465	39	539	765	7
Caazapá	467	28	496	39	539	765	7
An.	322	40	333	51	539	765	7
Fac.	335	40	349	51	539	765	7
Cienc.	351	40	372	51	539	765	7
Méd.	374	40	390	51	539	765	7
(Asunción)	392	40	427	51	539	765	7
/	429	40	431	51	539	765	7
Vol.	433	40	446	51	539	765	7
52	448	40	456	51	539	765	7
-	458	40	460	51	539	765	7
Nº	462	40	470	51	539	765	7
3,	472	40	478	51	539	765	7
2019	480	40	496	51	539	765	7
el	57	62	64	76	539	765	7
tiempo	69	62	99	76	539	765	7
que	103	62	120	76	539	765	7
se	125	62	135	76	539	765	7
desee	140	62	167	76	539	765	7
y	171	62	176	76	539	765	7
sea	181	62	197	76	539	765	7
posible	202	62	233	76	539	765	7
y,	238	62	245	76	539	765	7
otra	249	62	266	76	539	765	7
proporcionar	57	74	113	88	539	765	7
un	115	74	126	88	539	765	7
trato	128	74	148	88	539	765	7
digno	150	74	175	88	539	765	7
en	177	74	188	88	539	765	7
todos	190	74	214	88	539	765	7
los	217	74	229	88	539	765	7
ámbitos	231	74	266	88	539	765	7
de	57	86	68	100	539	765	7
la	69	86	77	100	539	765	7
vida	79	86	97	100	539	765	7
personal,	99	86	140	100	539	765	7
familiar	142	86	174	100	539	765	7
y	175	86	180	100	539	765	7
social,	182	86	210	100	539	765	7
facilitando	212	86	257	100	539	765	7
la	259	86	266	100	539	765	7
incorporación	57	98	117	112	539	765	7
activa	119	98	145	112	539	765	7
en	148	98	159	112	539	765	7
la	162	98	170	112	539	765	7
vida	172	98	191	112	539	765	7
de	193	98	204	112	539	765	7
la	207	98	215	112	539	765	7
comunidad	218	98	266	112	539	765	7
(19).	57	110	77	124	539	765	7
Durante	80	110	116	124	539	765	7
el	118	110	126	124	539	765	7
estudio	129	110	161	124	539	765	7
realizado,	164	110	207	124	539	765	7
las	210	110	223	124	539	765	7
personas	225	110	266	124	539	765	7
con	57	122	73	136	539	765	7
discapacidad	85	122	143	136	539	765	7
y	156	122	161	136	539	765	7
sus	173	122	189	136	539	765	7
acompañantes	201	122	266	136	539	765	7
recibieron	57	134	101	148	539	765	7
orientación	115	134	164	148	539	765	7
personalizada	179	134	241	148	539	765	7
de	255	134	266	148	539	765	7
manejo	57	146	89	160	539	765	7
básico	94	146	123	160	539	765	7
en	128	146	139	160	539	765	7
sus	144	146	160	160	539	765	7
actividades	165	146	215	160	539	765	7
de	219	146	231	160	539	765	7
la	235	146	243	160	539	765	7
vida	248	146	266	160	539	765	7
diaria,	57	158	84	172	539	765	7
cuidados	90	158	130	172	539	765	7
ergonómicos,	135	158	195	172	539	765	7
además	201	158	236	172	539	765	7
de	242	158	253	172	539	765	7
la	259	158	266	172	539	765	7
importancia	57	170	108	184	539	765	7
de	111	170	122	184	539	765	7
su	125	170	136	184	539	765	7
inclusión	138	170	177	184	539	765	7
en	180	170	191	184	539	765	7
la	194	170	202	184	539	765	7
sociedad.	205	170	247	184	539	765	7
En	57	190	69	204	539	765	7
Paraguay,	74	190	119	204	539	765	7
las	123	190	136	204	539	765	7
personas	141	190	182	204	539	765	7
con	187	190	203	204	539	765	7
discapacidad	208	190	266	204	539	765	7
y	57	202	62	216	539	765	7
trastornos	66	202	111	216	539	765	7
mentales	115	202	156	216	539	765	7
sufren	160	202	188	216	539	765	7
la	192	202	200	216	539	765	7
desocupación	205	202	266	216	539	765	7
y	57	214	62	228	539	765	7
el	69	214	76	228	539	765	7
abandono,	83	214	131	228	539	765	7
pues	137	214	159	228	539	765	7
carecen	166	214	202	228	539	765	7
de	208	214	220	228	539	765	7
opciones	226	214	266	228	539	765	7
terapéuticas,	57	226	114	240	539	765	7
oportunidades	122	226	185	240	539	765	7
laborales	194	226	234	240	539	765	7
y	242	226	247	240	539	765	7
de	255	226	266	240	539	765	7
inclusión	57	238	96	252	539	765	7
educativa	98	238	141	252	539	765	7
(9).	144	238	159	252	539	765	7
La	162	238	173	252	539	765	7
inversión	175	238	215	252	539	765	7
económica	218	238	266	252	539	765	7
que	57	250	73	264	539	765	7
implica	75	250	106	264	539	765	7
mantener	108	250	150	264	539	765	7
o	152	250	157	264	539	765	7
rehabilitar	159	250	203	264	539	765	7
a	205	250	210	264	539	765	7
una	212	250	229	264	539	765	7
persona	230	250	266	264	539	765	7
con	57	262	73	276	539	765	7
discapacidad	79	262	137	276	539	765	7
física	144	262	167	276	539	765	7
severa	173	262	203	276	539	765	7
a	210	262	215	276	539	765	7
moderada	221	262	266	276	539	765	7
es	57	274	67	288	539	765	7
elevada	75	274	110	288	539	765	7
para	117	274	137	288	539	765	7
las	144	274	157	288	539	765	7
familias	164	274	198	288	539	765	7
y	205	274	210	288	539	765	7
el	218	274	225	288	539	765	7
Estado.	233	274	266	288	539	765	7
Actualmente	57	286	112	300	539	765	7
los	118	286	131	300	539	765	7
sistemas	136	286	176	300	539	765	7
sanitarios	181	286	224	300	539	765	7
públicos	230	286	266	300	539	765	7
del	57	298	70	312	539	765	7
Paraguay	78	298	121	312	539	765	7
que	129	298	146	312	539	765	7
reciben	154	298	187	312	539	765	7
pacientes	195	298	238	312	539	765	7
para	246	298	266	312	539	765	7
rehabilitación	57	310	116	324	539	765	7
física	118	310	141	324	539	765	7
se	143	310	153	324	539	765	7
encuentran	155	310	205	324	539	765	7
saturados,	207	310	254	324	539	765	7
es	256	310	266	324	539	765	7
momento	57	322	98	336	539	765	7
de	101	322	112	336	539	765	7
plantear	114	322	150	336	539	765	7
acciones	152	322	192	336	539	765	7
de	194	322	205	336	539	765	7
prevenciones	207	322	266	336	539	765	7
y	57	334	62	348	539	765	7
educación	65	334	110	348	539	765	7
de	113	334	124	348	539	765	7
aquellas	127	334	164	348	539	765	7
causas	167	334	199	348	539	765	7
que	201	334	218	348	539	765	7
ocasionan	221	334	266	348	539	765	7
discapacidad.	57	346	118	360	539	765	7
Recordemos	125	346	181	360	539	765	7
que	188	346	205	360	539	765	7
uno	212	346	229	360	539	765	7
de	236	346	247	360	539	765	7
los	254	346	266	360	539	765	7
orígenes	57	358	96	372	539	765	7
son	98	358	115	372	539	765	7
las	117	358	130	372	539	765	7
enfermedades	133	358	197	372	539	765	7
no	200	358	211	372	539	765	7
trasmisibles	214	358	266	372	539	765	7
como	57	370	81	384	539	765	7
las	85	370	97	384	539	765	7
cardiovasculares,	101	370	179	384	539	765	7
cerebrovasculares,	182	370	266	384	539	765	7
metabólicas	57	382	110	396	539	765	7
y	113	382	118	396	539	765	7
osteomusculares,	120	382	198	396	539	765	7
que	201	382	218	396	539	765	7
se	220	382	231	396	539	765	7
pueden	233	382	266	396	539	765	7
controlar	57	394	96	408	539	765	7
con	98	394	114	408	539	765	7
un	117	394	128	408	539	765	7
estilo	131	394	155	408	539	765	7
de	157	394	168	408	539	765	7
vida	171	394	190	408	539	765	7
saludable	192	394	235	408	539	765	7
(20).	238	394	258	408	539	765	7
A	57	414	63	428	539	765	7
nivel	67	414	87	428	539	765	7
mundial	91	414	126	428	539	765	7
la	130	414	138	428	539	765	7
causa	142	414	169	428	539	765	7
de	173	414	184	428	539	765	7
discapacidad	188	414	246	428	539	765	7
son	250	414	266	428	539	765	7
los	57	426	69	440	539	765	7
accidentes	75	426	123	440	539	765	7
de	128	426	139	440	539	765	7
tránsito,	145	426	180	440	539	765	7
en	186	426	197	440	539	765	7
Paraguay	202	426	245	440	539	765	7
son	250	426	266	440	539	765	7
las	57	438	69	452	539	765	7
enfermedades	77	438	141	452	539	765	7
adquiridas	149	438	195	452	539	765	7
y	202	438	207	452	539	765	7
la	215	438	223	452	539	765	7
pobreza	230	438	266	452	539	765	7
(1).	57	450	72	464	539	765	7
En	82	450	95	464	539	765	7
pleno	100	450	124	464	539	765	7
siglo	130	450	150	464	539	765	7
XXI,	155	450	174	464	539	765	7
un	180	450	191	464	539	765	7
país	196	450	215	464	539	765	7
en	220	450	231	464	539	765	7
el	237	450	244	464	539	765	7
que	250	450	266	464	539	765	7
una	57	462	73	476	539	765	7
parte	81	462	104	476	539	765	7
importante	112	462	159	476	539	765	7
de	167	462	178	476	539	765	7
su	186	462	197	476	539	765	7
población	205	462	247	476	539	765	7
no	255	462	266	476	539	765	7
cuenta	57	474	87	488	539	765	7
con	90	474	107	488	539	765	7
acceso	110	474	142	488	539	765	7
adecuado	146	474	189	488	539	765	7
a	193	474	199	488	539	765	7
un	202	474	214	488	539	765	7
sistema	217	474	252	488	539	765	7
de	255	474	266	488	539	765	7
cobertura	57	486	99	500	539	765	7
de	103	486	115	500	539	765	7
salud,	119	486	146	500	539	765	7
es	150	486	161	500	539	765	7
un	165	486	177	500	539	765	7
país	181	486	200	500	539	765	7
con	205	486	221	500	539	765	7
una	225	486	242	500	539	765	7
gran	246	486	266	500	539	765	7
desventaja,	57	498	108	512	539	765	7
impidiendo	115	498	163	512	539	765	7
su	170	498	181	512	539	765	7
pleno	188	498	213	512	539	765	7
desarrollo.	220	498	266	512	539	765	7
La	57	510	68	524	539	765	7
atención	74	510	112	524	539	765	7
de	117	510	129	524	539	765	7
pacientes	135	510	177	524	539	765	7
con	183	510	199	524	539	765	7
discapacidad,	205	510	266	524	539	765	7
ya	57	522	67	536	539	765	7
sea	73	522	89	536	539	765	7
congénita	95	522	138	536	539	765	7
o	144	522	150	536	539	765	7
adquirida	156	522	197	536	539	765	7
(secundaria	203	522	255	536	539	765	7
a	261	522	266	536	539	765	7
enfermedades	57	534	121	548	539	765	7
–meningoencefalitis,	124	534	215	548	539	765	7
accidentes	219	534	266	548	539	765	7
cerebrovasculares–	57	546	144	560	539	765	7
o	148	546	153	560	539	765	7
a	157	546	163	560	539	765	7
accidentes	167	546	215	560	539	765	7
de	219	546	230	560	539	765	7
tránsito	234	546	266	560	539	765	7
por	57	558	71	572	539	765	7
citar	80	558	98	572	539	765	7
las	107	558	120	572	539	765	7
situaciones	128	558	178	572	539	765	7
más	186	558	205	572	539	765	7
frecuentes),	214	558	266	572	539	765	7
requiere	57	570	93	584	539	765	7
un	101	570	112	584	539	765	7
análisis	120	570	153	584	539	765	7
especial.	161	570	200	584	539	765	7
La	208	570	219	584	539	765	7
inversión	226	570	266	584	539	765	7
pública	57	582	88	596	539	765	7
en	94	582	105	596	539	765	7
salud,	110	582	137	596	539	765	7
medida	143	582	175	596	539	765	7
por	181	582	195	596	539	765	7
porcentaje	201	582	248	596	539	765	7
del	253	582	266	596	539	765	7
gasto	57	594	81	608	539	765	7
total	88	594	107	608	539	765	7
del	114	594	127	608	539	765	7
Estado	134	594	165	608	539	765	7
en	172	594	183	608	539	765	7
nuestro	190	594	223	608	539	765	7
país	230	594	249	608	539	765	7
es	256	594	266	608	539	765	7
alrededor	57	606	99	620	539	765	7
del	102	606	116	620	539	765	7
11,2%,	119	606	149	620	539	765	7
claramente	153	606	202	620	539	765	7
inferior	205	606	236	620	539	765	7
de	239	606	250	620	539	765	7
los	254	606	266	620	539	765	7
que	57	618	73	632	539	765	7
invierten	78	618	115	632	539	765	7
otros	120	618	142	632	539	765	7
países	146	618	176	632	539	765	7
de	180	618	191	632	539	765	7
la	195	618	203	632	539	765	7
región,	207	618	238	632	539	765	7
como	242	618	266	632	539	765	7
Argentina	57	630	99	644	539	765	7
(21,7%),	104	630	142	644	539	765	7
Uruguay	147	630	185	644	539	765	7
(21,8%)	190	630	225	644	539	765	7
o	230	630	235	644	539	765	7
Costa	240	630	266	644	539	765	7
Rica	57	642	77	656	539	765	7
(28%).	82	642	111	656	539	765	7
Así,	116	642	133	656	539	765	7
nuestro	138	642	171	656	539	765	7
país	176	642	195	656	539	765	7
es	200	642	211	656	539	765	7
uno	216	642	232	656	539	765	7
de	238	642	249	656	539	765	7
los	254	642	266	656	539	765	7
países	57	654	86	668	539	765	7
con	91	654	107	668	539	765	7
menor	112	654	140	668	539	765	7
inversión	145	654	185	668	539	765	7
pública	190	654	222	668	539	765	7
en	227	654	238	668	539	765	7
salud	243	654	266	668	539	765	7
(21).	57	666	77	680	539	765	7
En	57	686	69	700	539	765	7
el	77	686	85	700	539	765	7
año	93	686	109	700	539	765	7
2017	118	686	140	700	539	765	7
se	148	686	158	700	539	765	7
encontró	166	686	205	700	539	765	7
36,22%	213	686	247	700	539	765	7
de	255	686	266	700	539	765	7
pobreza	286	62	322	76	539	765	7
total	327	62	346	76	539	765	7
en	350	62	361	76	539	765	7
las	366	62	378	76	539	765	7
áreas	383	62	408	76	539	765	7
rurales	412	62	443	76	539	765	7
de	447	62	458	76	539	765	7
nuestro	463	62	496	76	539	765	7
país	286	74	305	88	539	765	7
(12).	309	74	329	88	539	765	7
En	333	74	345	88	539	765	7
mayo	348	74	373	88	539	765	7
de	376	74	388	88	539	765	7
2013	391	74	413	88	539	765	7
se	417	74	427	88	539	765	7
aprobaron	431	74	476	88	539	765	7
dos	480	74	496	88	539	765	7
leyes	286	86	310	100	539	765	7
en	314	86	325	100	539	765	7
referencia	330	86	374	100	539	765	7
a	379	86	385	100	539	765	7
la	389	86	397	100	539	765	7
discapacidad,	402	86	463	100	539	765	7
la	468	86	475	100	539	765	7
Ley	480	86	496	100	539	765	7
Nº	286	98	297	112	539	765	7
4.962	302	98	327	112	539	765	7
“Que	333	98	355	112	539	765	7
establece	360	98	403	112	539	765	7
beneficios	408	98	453	112	539	765	7
para	458	98	478	112	539	765	7
los	483	98	496	112	539	765	7
empleadores,	286	110	347	124	539	765	7
a	353	110	359	124	539	765	7
los	365	110	378	124	539	765	7
efectos	384	110	416	124	539	765	7
de	422	110	433	124	539	765	7
incentivar	439	110	482	124	539	765	7
la	488	110	496	124	539	765	7
incorporación	286	122	346	136	539	765	7
de	348	122	359	136	539	765	7
personas	361	122	402	136	539	765	7
con	404	122	420	136	539	765	7
discapacidad	422	122	480	136	539	765	7
y	482	122	487	136	539	765	7
la	488	122	496	136	539	765	7
Ley	286	134	302	148	539	765	7
4.934	305	134	330	148	539	765	7
“De	332	134	348	148	539	765	7
accesibilidad	351	134	408	148	539	765	7
al	410	134	418	148	539	765	7
medio	421	134	448	148	539	765	7
físico	450	134	474	148	539	765	7
para	476	134	496	148	539	765	7
las	286	146	299	160	539	765	7
personas	303	146	345	160	539	765	7
con	349	146	365	160	539	765	7
discapacidad”,	369	146	434	160	539	765	7
ambas	438	146	468	160	539	765	7
leyes	473	146	496	160	539	765	7
podrían,	286	158	323	172	539	765	7
incentivar	329	158	372	172	539	765	7
a	378	158	383	172	539	765	7
las	389	158	402	172	539	765	7
empresas	408	158	452	172	539	765	7
privadas	458	158	496	172	539	765	7
a	286	170	292	184	539	765	7
iniciar,	297	170	325	184	539	765	7
consolidar	330	170	376	184	539	765	7
o	381	170	387	184	539	765	7
aumentar	392	170	434	184	539	765	7
procesos	439	170	480	184	539	765	7
de	485	170	496	184	539	765	7
inclusión	286	182	325	196	539	765	7
de	333	182	344	196	539	765	7
personas	351	182	392	196	539	765	7
con	400	182	416	196	539	765	7
discapacidad	423	182	482	196	539	765	7
y,	489	182	496	196	539	765	7
el	286	194	294	208	539	765	7
Estado	300	194	331	208	539	765	7
otorgaría	337	194	377	208	539	765	7
deducciones	383	194	440	208	539	765	7
fiscales	446	194	479	208	539	765	7
de	485	194	496	208	539	765	7
manera	286	206	320	220	539	765	7
directa	323	206	353	220	539	765	7
o	356	206	361	220	539	765	7
indirecta	364	206	402	220	539	765	7
(22).	405	206	425	220	539	765	7
En	286	226	299	240	539	765	7
lo	301	226	309	240	539	765	7
que	311	226	328	240	539	765	7
respecta	330	226	369	240	539	765	7
al	371	226	379	240	539	765	7
origen	381	226	409	240	539	765	7
de	411	226	422	240	539	765	7
la	425	226	433	240	539	765	7
discapacidad,	435	226	496	240	539	765	7
casi	286	238	304	252	539	765	7
la	308	238	316	252	539	765	7
mitad	319	238	344	252	539	765	7
del	347	238	361	252	539	765	7
origen	364	238	392	252	539	765	7
son	396	238	412	252	539	765	7
las	416	238	428	252	539	765	7
enfermedades	432	238	496	252	539	765	7
adquiridas,	286	250	335	264	539	765	7
representado	338	250	397	264	539	765	7
el	399	250	407	264	539	765	7
47%,	409	250	432	264	539	765	7
de	434	250	445	264	539	765	7
nacimiento	448	250	496	264	539	765	7
46%,	286	262	309	276	539	765	7
la	318	262	325	276	539	765	7
menor	334	262	362	276	539	765	7
proporción	371	262	418	276	539	765	7
corresponde	426	262	482	276	539	765	7
a	490	262	496	276	539	765	7
accidente	286	274	329	288	539	765	7
de	333	274	344	288	539	765	7
tránsito.	349	274	384	288	539	765	7
Huete	389	274	415	288	539	765	7
(2019)	420	274	448	288	539	765	7
menciona	453	274	496	288	539	765	7
que	286	286	303	300	539	765	7
el	306	286	314	300	539	765	7
origen	316	286	344	300	539	765	7
más	347	286	366	300	539	765	7
frecuente	369	286	410	300	539	765	7
de	413	286	424	300	539	765	7
la	427	286	435	300	539	765	7
discapacidad	438	286	496	300	539	765	7
no	286	298	297	312	539	765	7
son	303	298	319	312	539	765	7
los	325	298	337	312	539	765	7
problemas	343	298	390	312	539	765	7
de	395	298	406	312	539	765	7
salud	412	298	436	312	539	765	7
congénita	442	298	485	312	539	765	7
o	491	298	496	312	539	765	7
perinatal,	286	310	327	324	539	765	7
sino	334	310	352	324	539	765	7
aquellos	359	310	396	324	539	765	7
que	402	310	419	324	539	765	7
se	425	310	436	324	539	765	7
producen	442	310	484	324	539	765	7
a	490	310	496	324	539	765	7
lo	286	322	294	336	539	765	7
largo	299	322	321	336	539	765	7
de	326	322	337	336	539	765	7
la	343	322	350	336	539	765	7
vida	355	322	374	336	539	765	7
por	379	322	393	336	539	765	7
exposición	398	322	445	336	539	765	7
a	450	322	456	336	539	765	7
riesgos,	461	322	496	336	539	765	7
accidentes	286	334	334	348	539	765	7
o	337	334	342	348	539	765	7
problemas	345	334	392	348	539	765	7
de	395	334	406	348	539	765	7
salud	409	334	432	348	539	765	7
crónicos	435	334	472	348	539	765	7
(23).	475	334	496	348	539	765	7
No	286	354	299	368	539	765	7
basta	307	354	332	368	539	765	7
con	340	354	356	368	539	765	7
crear	364	354	387	368	539	765	7
Centros	395	354	430	368	539	765	7
de	438	354	449	368	539	765	7
Salud	457	354	483	368	539	765	7
y	491	354	496	368	539	765	7
Centros	286	366	321	380	539	765	7
de	324	366	336	380	539	765	7
Rehabilitación	339	366	402	380	539	765	7
física,	405	366	431	380	539	765	7
se	434	366	445	380	539	765	7
debe	448	366	470	380	539	765	7
crear	473	366	496	380	539	765	7
conciencia	286	378	334	392	539	765	7
en	338	378	349	392	539	765	7
aquellos	353	378	391	392	539	765	7
factores	395	378	431	392	539	765	7
prevenibles	435	378	486	392	539	765	7
a	490	378	496	392	539	765	7
corto	286	390	309	404	539	765	7
y	313	390	318	404	539	765	7
mediano	322	390	360	404	539	765	7
plazo	364	390	388	404	539	765	7
y	392	390	397	404	539	765	7
políticas	401	390	438	404	539	765	7
de	442	390	453	404	539	765	7
gobierno	457	390	496	404	539	765	7
que	286	402	303	416	539	765	7
mejore	308	402	339	416	539	765	7
las	344	402	357	416	539	765	7
condiciones	362	402	415	416	539	765	7
de	420	402	432	416	539	765	7
las	437	402	450	416	539	765	7
personas	455	402	496	416	539	765	7
que	286	414	303	428	539	765	7
hoy	308	414	325	428	539	765	7
se	330	414	341	428	539	765	7
encuentran	346	414	396	428	539	765	7
en	401	414	413	428	539	765	7
una	418	414	435	428	539	765	7
situación	440	414	479	428	539	765	7
de	485	414	496	428	539	765	7
extrema	286	426	322	440	539	765	7
pobreza.	325	426	364	440	539	765	7
La	286	446	297	460	539	765	7
inclusión	301	446	340	460	539	765	7
de	343	446	354	460	539	765	7
las	358	446	370	460	539	765	7
personas	374	446	415	460	539	765	7
con	418	446	434	460	539	765	7
discapacidad	438	446	496	460	539	765	7
en	286	458	297	472	539	765	7
los	301	458	313	472	539	765	7
ámbitos	316	458	351	472	539	765	7
educativos,	354	458	405	472	539	765	7
laborales	408	458	449	472	539	765	7
y	452	458	457	472	539	765	7
sociales	460	458	496	472	539	765	7
es	286	470	297	484	539	765	7
un	301	470	312	484	539	765	7
derecho	316	470	352	484	539	765	7
que	356	470	372	484	539	765	7
actualmente	376	470	431	484	539	765	7
no	434	470	446	484	539	765	7
se	449	470	460	484	539	765	7
cumple	464	470	496	484	539	765	7
a	286	482	292	496	539	765	7
cabalidad,	299	482	344	496	539	765	7
se	351	482	362	496	539	765	7
debe	368	482	391	496	539	765	7
generar	397	482	432	496	539	765	7
espacios	439	482	478	496	539	765	7
de	485	482	496	496	539	765	7
concienciación	286	494	352	508	539	765	7
y	354	494	359	508	539	765	7
educación	361	494	407	508	539	765	7
para	409	494	429	508	539	765	7
que	432	494	448	508	539	765	7
mejore	450	494	481	508	539	765	7
las	483	494	496	508	539	765	7
condiciones	286	506	339	520	539	765	7
de	343	506	354	520	539	765	7
las	357	506	370	520	539	765	7
personas	373	506	415	520	539	765	7
con	418	506	434	520	539	765	7
discapacidad	438	506	496	520	539	765	7
y	286	518	291	532	539	765	7
evitar	294	518	319	532	539	765	7
su	321	518	332	532	539	765	7
aislamiento.	335	518	388	532	539	765	7
REFERENCIAS	286	550	372	568	539	765	7
BIBLIOGRAFICAS	376	550	479	568	539	765	7
1.	286	575	292	588	539	765	7
Mundial	304	575	330	588	539	765	7
Banco.	338	575	361	588	539	765	7
Informe	369	575	394	588	539	765	7
Mundial	402	575	428	588	539	765	7
la	436	575	442	588	539	765	7
Discapacidad.	450	575	496	588	539	765	7
Organización	304	586	348	599	539	765	7
Mundial	350	586	376	599	539	765	7
de	378	586	386	599	539	765	7
la	388	586	394	599	539	765	7
Salud.	396	586	417	599	539	765	7
2011.	419	586	437	599	539	765	7
2.	286	603	292	615	539	765	7
Heras	304	603	324	615	539	765	7
L.	326	603	332	615	539	765	7
La	333	603	341	615	539	765	7
convención	343	603	380	615	539	765	7
sobre	382	603	400	615	539	765	7
los	402	603	411	615	539	765	7
derechos	413	603	443	615	539	765	7
de	445	603	453	615	539	765	7
las	455	603	464	615	539	765	7
personas	466	603	496	615	539	765	7
con	304	614	316	626	539	765	7
discapacidad:¿Por	319	614	380	626	539	765	7
qué	382	614	394	626	539	765	7
una	397	614	409	626	539	765	7
toma	412	614	428	626	539	765	7
de	430	614	439	626	539	765	7
conciencia?	441	614	480	626	539	765	7
Una	483	614	496	626	539	765	7
propuesta	304	625	337	637	539	765	7
para	342	625	357	637	539	765	7
los	362	625	371	637	539	765	7
medios	376	625	400	637	539	765	7
de	404	625	413	637	539	765	7
comunicación.	417	625	465	637	539	765	7
Editorial	469	625	496	637	539	765	7
Universitaria	304	636	345	648	539	765	7
Ramón	347	636	371	648	539	765	7
Areces.	373	636	398	648	539	765	7
2011.	400	636	418	648	539	765	7
3.	286	652	292	665	539	765	7
Giménez	304	652	334	665	539	765	7
A.	336	652	343	665	539	765	7
Empleabilidad	346	652	392	665	539	765	7
de	395	652	403	665	539	765	7
personas	405	652	436	665	539	765	7
con	438	652	450	665	539	765	7
discapacidad	453	652	496	665	539	765	7
desde	304	663	324	676	539	765	7
el	328	663	334	676	539	765	7
marco	338	663	358	676	539	765	7
rector	362	663	381	676	539	765	7
de	384	663	393	676	539	765	7
SENADIS,	396	663	431	676	539	765	7
Paraguay.	435	663	468	676	539	765	7
Revista	471	663	496	676	539	765	7
Internacional	304	674	347	687	539	765	7
de	353	674	361	687	539	765	7
Investigación	367	674	411	687	539	765	7
en	417	674	425	687	539	765	7
Ciencias	431	674	460	687	539	765	7
Sociales.	466	674	496	687	539	765	7
2015;11(2):209-222.	304	685	371	698	539	765	7
75	484	713	496	729	539	765	7
Morales,	43	28	71	39	539	765	8
L.	73	28	80	39	539	765	8
et	82	28	87	39	539	765	8
al	89	28	96	39	539	765	8
•	98	28	100	39	539	765	8
Tipos	102	28	120	39	539	765	8
de	122	28	130	39	539	765	8
discapacidad	132	28	176	39	539	765	8
en	178	28	185	39	539	765	8
una	188	28	200	39	539	765	8
comunidad	202	28	238	39	539	765	8
de	240	28	248	39	539	765	8
Caazapá	250	28	279	39	539	765	8
An.	43	40	53	51	539	765	8
Fac.	55	40	70	51	539	765	8
Cienc.	72	40	93	51	539	765	8
Méd.	95	40	111	51	539	765	8
(Asunción)	113	40	148	51	539	765	8
/	150	40	152	51	539	765	8
Vol.	154	40	166	51	539	765	8
52	168	40	176	51	539	765	8
-	178	40	181	51	539	765	8
Nº	183	40	191	51	539	765	8
3,	193	40	199	51	539	765	8
2019	201	40	217	51	539	765	8
4.	43	62	49	75	539	765	8
Vásquez	61	62	89	75	539	765	8
A.	97	62	104	75	539	765	8
La	112	62	120	75	539	765	8
discapacidad	128	62	171	75	539	765	8
en	179	62	187	75	539	765	8
América	195	62	222	75	539	765	8
Latina.	230	62	252	75	539	765	8
Discapacidad.	61	73	107	86	539	765	8
Lo	109	73	117	86	539	765	8
que	119	73	132	86	539	765	8
todos	134	73	152	86	539	765	8
debemos	154	73	184	86	539	765	8
saber,	187	73	207	86	539	765	8
Organización	209	73	252	86	539	765	8
Panamericana	61	84	108	97	539	765	8
de	110	84	118	97	539	765	8
la	120	84	126	97	539	765	8
Salud.	128	84	149	97	539	765	8
2006	151	84	168	97	539	765	8
21.	272	62	282	75	539	765	8
https://www.abc.com.py/edicion-impresa/opinion/	290	62	482	75	539	765	8
cobertura-universal-en-salud-en-el-paraguay-es-	290	73	482	86	539	765	8
posible-1582386.html	290	84	361	97	539	765	8
5.	43	101	49	113	539	765	8
Cid-Ruzafa	61	101	97	113	539	765	8
J,	103	101	109	113	539	765	8
Damián-Moreno	121	101	174	113	539	765	8
J.	180	101	186	113	539	765	8
Valoración	192	101	226	113	539	765	8
de	232	101	241	113	539	765	8
la	247	101	252	113	539	765	8
discapacidad	61	112	104	124	539	765	8
física:	106	112	125	124	539	765	8
el	127	112	133	124	539	765	8
índice	135	112	155	124	539	765	8
de	157	112	166	124	539	765	8
Barthel.	168	112	193	124	539	765	8
Revista	195	112	220	124	539	765	8
española	222	112	252	124	539	765	8
de	61	123	69	135	539	765	8
salud	71	123	88	135	539	765	8
pública.1997;71(2):127-137.	90	123	183	135	539	765	8
6.	43	139	49	152	539	765	8
Stang	61	139	80	152	539	765	8
Alva,	84	139	100	152	539	765	8
M.	105	139	113	152	539	765	8
F.	118	139	124	152	539	765	8
Las	128	139	140	152	539	765	8
personas	145	139	175	152	539	765	8
con	180	139	192	152	539	765	8
discapacidad	196	139	239	152	539	765	8
en	244	139	252	152	539	765	8
América	61	150	88	163	539	765	8
Latina:	89	150	111	163	539	765	8
del	112	150	122	163	539	765	8
reconocimiento	124	150	174	163	539	765	8
jurídico	175	150	199	163	539	765	8
a	200	150	204	163	539	765	8
la	205	150	211	163	539	765	8
desigualdad	212	150	252	163	539	765	8
real.	61	161	75	174	539	765	8
Cepal.	77	161	98	174	539	765	8
2011.	100	161	118	174	539	765	8
22.	272	101	282	113	539	765	8
Benítez	290	101	315	113	539	765	8
C,	316	101	323	113	539	765	8
De	324	101	334	113	539	765	8
Colman	335	101	360	113	539	765	8
D.	361	101	369	113	539	765	8
Estrategias	369	101	406	113	539	765	8
e	407	101	411	113	539	765	8
indicadores	412	101	450	113	539	765	8
utilizados	451	101	482	113	539	765	8
por	290	112	301	124	539	765	8
empresas	306	112	338	124	539	765	8
privadas	343	112	371	124	539	765	8
inclusivas	376	112	408	124	539	765	8
de	413	112	421	124	539	765	8
Asunción,	426	112	458	124	539	765	8
en	463	112	471	124	539	765	8
el	476	112	482	124	539	765	8
proceso	290	123	316	135	539	765	8
de	318	123	326	135	539	765	8
inclusión	328	123	356	135	539	765	8
laboral	358	123	380	135	539	765	8
de	382	123	390	135	539	765	8
Personas	391	123	423	135	539	765	8
con	424	123	436	135	539	765	8
Discapacidad	438	123	482	135	539	765	8
(PcD)	290	134	309	146	539	765	8
Año	311	134	324	146	539	765	8
2013.	326	134	344	146	539	765	8
Población	346	134	379	146	539	765	8
y	381	134	384	146	539	765	8
Desarrollo.2015;21(40):8-25.	387	134	481	146	539	765	8
7.	43	178	49	191	539	765	8
González	61	178	92	191	539	765	8
S,	93	178	100	191	539	765	8
Tello	102	178	117	191	539	765	8
J,	119	178	124	191	539	765	8
Silva	126	178	142	191	539	765	8
P,	144	178	150	191	539	765	8
Lüders	151	178	174	191	539	765	8
C,	176	178	183	191	539	765	8
Butelmann	185	178	220	191	539	765	8
S,	222	178	228	191	539	765	8
Fristch	230	178	252	191	539	765	8
R,	61	189	68	202	539	765	8
David	70	189	89	202	539	765	8
P.	91	189	97	202	539	765	8
Calidad	99	189	124	202	539	765	8
de	126	189	134	202	539	765	8
vida	136	189	150	202	539	765	8
en	152	189	160	202	539	765	8
pacientes	162	189	193	202	539	765	8
con	195	189	207	202	539	765	8
discapacidad	209	189	252	202	539	765	8
motora	61	200	83	213	539	765	8
según	86	200	106	213	539	765	8
factores	109	200	135	213	539	765	8
sociodemográficos	138	200	199	213	539	765	8
y	202	200	205	213	539	765	8
salud	208	200	226	213	539	765	8
mental.	228	200	252	213	539	765	8
Revista	61	211	85	224	539	765	8
chilena	87	211	111	224	539	765	8
de	113	211	121	224	539	765	8
neuro-psiquiatría.	123	211	180	224	539	765	8
2012;50(1):23-34.	182	211	241	224	539	765	8
8.	43	228	49	240	539	765	8
Herazo	61	228	84	240	539	765	8
Y,	86	228	92	240	539	765	8
Domínguez	94	228	132	240	539	765	8
R,	134	228	141	240	539	765	8
Olarte	143	228	163	240	539	765	8
S,	165	228	172	240	539	765	8
Quitian	174	228	198	240	539	765	8
L.	200	228	206	240	539	765	8
Discapacidad	208	228	252	240	539	765	8
y	61	239	64	251	539	765	8
mototaxismo	67	239	109	251	539	765	8
en	111	239	119	251	539	765	8
Cartagena,	122	239	158	251	539	765	8
Colombia.	161	239	194	251	539	765	8
Revista	197	239	221	251	539	765	8
Facultad	224	239	252	251	539	765	8
Nacional	61	250	89	262	539	765	8
de	91	250	99	262	539	765	8
Salud	102	250	120	262	539	765	8
Pública.	122	250	149	262	539	765	8
2011;29(4).	151	250	188	262	539	765	8
9.	43	266	49	279	539	765	8
Moujan	61	266	85	279	539	765	8
M.	89	266	97	279	539	765	8
Presente	101	266	130	279	539	765	8
y	134	266	138	279	539	765	8
futuro	142	266	161	279	539	765	8
de	165	266	173	279	539	765	8
los	177	266	186	279	539	765	8
servicios	190	266	219	279	539	765	8
de	223	266	231	279	539	765	8
salud	235	266	252	279	539	765	8
mental	61	277	83	290	539	765	8
en	89	277	98	290	539	765	8
Paraguay.	105	277	138	290	539	765	8
Eureka	144	277	168	290	539	765	8
(Asunción)	175	277	210	290	539	765	8
en	217	277	225	290	539	765	8
Línea.	232	277	252	290	539	765	8
2011;8(2):171-182.	61	288	123	301	539	765	8
10.	43	305	53	318	539	765	8
García	61	305	83	318	539	765	8
C,	86	305	94	318	539	765	8
Sánchez	97	305	126	318	539	765	8
A.	129	305	136	318	539	765	8
Clasificaciones	140	305	189	318	539	765	8
de	192	305	201	318	539	765	8
la	204	305	210	318	539	765	8
OMS	213	305	230	318	539	765	8
sobre	234	305	252	318	539	765	8
discapacidad.	61	316	106	329	539	765	8
Boletín	108	316	131	329	539	765	8
del	133	316	143	329	539	765	8
RPD.	145	316	162	329	539	765	8
2001;50:15-30.	164	316	214	329	539	765	8
11.	43	333	52	345	539	765	8
Experiencias	61	333	103	345	539	765	8
en	105	333	113	345	539	765	8
la	116	333	121	345	539	765	8
implementación	124	333	176	345	539	765	8
del	178	333	188	345	539	765	8
plan	190	333	204	345	539	765	8
local	206	333	222	345	539	765	8
de	224	333	232	345	539	765	8
salud	235	333	252	345	539	765	8
San	61	344	74	356	539	765	8
Juan	79	344	95	356	539	765	8
Nepomuceno.	101	344	146	356	539	765	8
Dpto.	152	344	170	356	539	765	8
de	175	344	183	356	539	765	8
Caazapá.	189	344	220	356	539	765	8
Hospital	226	344	252	356	539	765	8
Distrital	61	355	85	367	539	765	8
de	88	355	96	367	539	765	8
San	98	355	111	367	539	765	8
Juan	114	355	130	367	539	765	8
Nepomuceno.	132	355	178	367	539	765	8
Municipalidad	181	355	226	367	539	765	8
de	228	355	237	367	539	765	8
San	239	355	252	367	539	765	8
Juan	61	366	77	378	539	765	8
Nepomuceno.	79	366	125	378	539	765	8
2013.	127	366	145	378	539	765	8
12.	43	382	53	395	539	765	8
OMS.	61	382	79	395	539	765	8
Discapacidad	85	382	129	395	539	765	8
y	134	382	138	395	539	765	8
salud,	144	382	163	395	539	765	8
nota	169	382	183	395	539	765	8
descriptiva	188	382	224	395	539	765	8
N°352.	229	382	252	395	539	765	8
Washington:	61	393	101	406	539	765	8
Centro	103	393	125	406	539	765	8
de	128	393	136	406	539	765	8
prensa	138	393	160	406	539	765	8
de	162	393	171	406	539	765	8
la	173	393	178	406	539	765	8
OMS.	180	393	199	406	539	765	8
2009.	201	393	220	406	539	765	8
13.	43	410	53	423	539	765	8
SENADIS.	61	410	95	423	539	765	8
Estadística	97	410	133	423	539	765	8
del	135	410	145	423	539	765	8
departamento	147	410	193	423	539	765	8
de	195	410	203	423	539	765	8
admisión	205	410	234	423	539	765	8
de	236	410	245	423	539	765	8
la	247	410	252	423	539	765	8
SENADIS.	61	421	95	434	539	765	8
Asunción:	97	421	129	434	539	765	8
SENADIS.	131	421	166	434	539	765	8
2012	168	421	184	434	539	765	8
14.	43	438	53	450	539	765	8
Martínez	61	438	89	450	539	765	8
Ríos	94	438	109	450	539	765	8
B.	113	438	120	450	539	765	8
Poverty,	125	438	151	450	539	765	8
disability	156	438	184	450	539	765	8
and	188	438	201	450	539	765	8
human	205	438	228	450	539	765	8
rights.	232	438	252	450	539	765	8
Revista	61	449	85	461	539	765	8
Española	89	449	120	461	539	765	8
de	124	449	132	461	539	765	8
Discapacidad	137	449	181	461	539	765	8
(REDIS).	185	449	214	461	539	765	8
2013;1(1):	219	449	252	461	539	765	8
9-32.	61	460	77	472	539	765	8
15.	43	476	53	489	539	765	8
Citizenship	61	476	97	489	539	765	8
I.	100	476	104	489	539	765	8
Ciudadanía,	107	476	146	489	539	765	8
identidad	149	476	179	489	539	765	8
y	182	476	186	489	539	765	8
exclusión	189	476	219	489	539	765	8
social	222	476	241	489	539	765	8
de	244	476	252	489	539	765	8
las	61	487	70	500	539	765	8
personas	72	487	102	500	539	765	8
con	104	487	116	500	539	765	8
discapacidad.	118	487	163	500	539	765	8
Política	166	487	190	500	539	765	8
16.	43	504	53	517	539	765	8
Martínez	61	504	89	517	539	765	8
B.	92	504	99	517	539	765	8
Pobreza,	102	504	131	517	539	765	8
discapacidad	134	504	177	517	539	765	8
y	180	504	184	517	539	765	8
derechos	187	504	217	517	539	765	8
humanos.	220	504	252	517	539	765	8
2017.	61	515	79	528	539	765	8
17.	43	532	53	544	539	765	8
Pantano	61	532	88	544	539	765	8
L.	96	532	102	544	539	765	8
La	110	532	118	544	539	765	8
medición	126	532	156	544	539	765	8
de	163	532	172	544	539	765	8
la	179	532	185	544	539	765	8
discapacidad	193	532	236	544	539	765	8
en	244	532	252	544	539	765	8
Latinoamérica:	61	543	109	555	539	765	8
los	114	543	123	555	539	765	8
marcos	128	543	153	555	539	765	8
conceptuales	158	543	201	555	539	765	8
de	206	543	214	555	539	765	8
preguntas	219	543	252	555	539	765	8
censales.	61	554	92	566	539	765	8
Lecciones	95	554	128	566	539	765	8
de	131	554	139	566	539	765	8
algunas	142	554	167	566	539	765	8
experiencias.	170	554	214	566	539	765	8
Boletín	217	554	240	566	539	765	8
del	242	554	252	566	539	765	8
Real	61	565	76	577	539	765	8
Patronato.	78	565	112	577	539	765	8
2003;(56):29-37.	114	565	168	577	539	765	8
18.	43	581	53	594	539	765	8
Cuentas	61	581	88	594	539	765	8
M.	90	581	99	594	539	765	8
Carga	101	581	121	594	539	765	8
subjetiva	124	581	153	594	539	765	8
y	155	581	159	594	539	765	8
calidad	162	581	185	594	539	765	8
de	187	581	196	594	539	765	8
vida	198	581	212	594	539	765	8
relacionada	214	581	252	594	539	765	8
con	61	592	72	605	539	765	8
la	75	592	81	605	539	765	8
salud	84	592	102	605	539	765	8
en	105	592	113	605	539	765	8
cuidadores	116	592	152	605	539	765	8
de	155	592	164	605	539	765	8
niños	167	592	184	605	539	765	8
con	187	592	199	605	539	765	8
discapacidad	202	592	245	605	539	765	8
y	249	592	252	605	539	765	8
niños	61	603	78	616	539	765	8
con	80	603	92	616	539	765	8
multidiscapacidad.	94	603	155	616	539	765	8
2016;6(2):13.	157	603	201	616	539	765	8
19.	43	620	53	633	539	765	8
Molina	61	620	82	633	539	765	8
E,	87	620	94	633	539	765	8
Mayorga	99	620	127	633	539	765	8
I,	132	620	136	633	539	765	8
Galán	141	620	161	633	539	765	8
V,	166	620	172	633	539	765	8
Gala	177	620	192	633	539	765	8
M.	197	620	205	633	539	765	8
Experiencias	210	620	252	633	539	765	8
españolas	61	631	94	644	539	765	8
en	97	631	105	644	539	765	8
la	108	631	114	644	539	765	8
promoción	117	631	152	644	539	765	8
de	155	631	163	644	539	765	8
la	166	631	172	644	539	765	8
autonomía	175	631	210	644	539	765	8
personal	213	631	241	644	539	765	8
en	244	631	252	644	539	765	8
las	61	642	70	655	539	765	8
personas	72	642	102	655	539	765	8
mayores.	104	642	135	655	539	765	8
Gaceta	137	642	161	655	539	765	8
sanitaria.2011;25:147-157.	163	642	250	655	539	765	8
20.	43	659	53	671	539	765	8
Brenes	61	659	84	671	539	765	8
Hernández	88	659	124	671	539	765	8
L,	129	659	135	671	539	765	8
Menéndez	139	659	174	671	539	765	8
Jiménez	178	659	205	671	539	765	8
J,	210	659	215	671	539	765	8
Guevara	224	659	252	671	539	765	8
González	61	670	92	682	539	765	8
A.	94	670	101	682	539	765	8
Comorbilidad	104	670	147	682	539	765	8
y	150	670	154	682	539	765	8
discapacidad:	157	670	202	682	539	765	8
su	205	670	213	682	539	765	8
relación	215	670	241	682	539	765	8
en	244	670	252	682	539	765	8
adultos	61	681	84	693	539	765	8
mayores	86	681	115	693	539	765	8
de	117	681	125	693	539	765	8
Ciudad	127	681	150	693	539	765	8
de	152	681	161	693	539	765	8
La	163	681	171	693	539	765	8
Habana.	173	681	201	693	539	765	8
2014	203	681	219	693	539	765	8
76	43	713	55	729	539	765	8
23.	272	150	282	163	539	765	8
Huete	290	150	310	163	539	765	8
A.	314	150	321	163	539	765	8
Autonomía	325	150	361	163	539	765	8
e	366	150	370	163	539	765	8
inclusión	375	150	403	163	539	765	8
de	408	150	416	163	539	765	8
las	421	150	430	163	539	765	8
personas	435	150	465	163	539	765	8
con	470	150	482	163	539	765	8
discapacidad	290	161	333	174	539	765	8
en	335	161	343	174	539	765	8
el	346	161	351	174	539	765	8
ámbito	353	161	375	174	539	765	8
de	378	161	386	174	539	765	8
protección	388	161	422	174	539	765	8
social.	424	161	445	174	539	765	8
2019.	447	161	465	174	539	765	8
