Revisión	65	34	111	45	612	792	1
breve	114	34	145	45	612	792	1
Rev	65	47	79	55	612	792	1
Urug	81	47	100	55	612	792	1
Cardiol	102	47	129	55	612	792	1
2019;	131	47	150	55	612	792	1
34:	152	47	164	55	612	792	1
185-191	166	47	192	55	612	792	1
doi:	65	58	79	66	612	792	1
10.29277/cardio.34.2.11	81	58	166	66	612	792	1
Foramen	74	86	78	87	612	792	1
Carlos	74	86	77	87	612	792	1
Guamán	77	86	81	87	612	792	1
oval	78	86	80	87	612	792	1
permeable	80	86	85	87	612	792	1
Valdivieso	81	86	86	87	612	792	1
e	85	86	86	87	612	792	1
ictus	86	86	88	87	612	792	1
criptogénico	89	86	94	87	612	792	1
Foramen	65	95	160	118	612	792	1
oval	165	95	207	118	612	792	1
permeable	212	95	320	118	612	792	1
e	65	121	77	144	612	792	1
ictus	82	121	131	144	612	792	1
criptogénico	136	121	261	144	612	792	1
Dr.	65	152	81	164	612	792	1
Carlos	84	152	118	164	612	792	1
Guamán	121	152	166	164	612	792	1
Valdivieso	169	152	224	164	612	792	1
Palabras	65	254	98	263	612	792	1
clave:	100	254	122	263	612	792	1
FORAMEN	143	255	183	262	612	792	1
OVAL	185	255	206	262	612	792	1
PERMEABLE	208	255	257	262	612	792	1
ACCIDENTE	143	266	189	273	612	792	1
CEREBROVASCULAR	192	266	271	273	612	792	1
ECOCARDIOGRAFÍA	143	277	219	284	612	792	1
INHIBIDORES	143	288	196	295	612	792	1
DE	198	288	209	295	612	792	1
AGREGACIÓN	212	288	265	295	612	792	1
PLAQUETARIA	267	288	323	295	612	792	1
ANTICOAGULANTES	143	299	222	306	612	792	1
DISPOSITIVO	143	310	194	317	612	792	1
OCLUSOR	196	310	234	317	612	792	1
SEPTAL	236	310	266	317	612	792	1
Patent	65	343	103	356	612	792	1
foramen	105	343	154	356	612	792	1
ovale	156	343	187	356	612	792	1
and	189	343	211	356	612	792	1
cryptogenic	213	343	280	356	612	792	1
stroke	283	343	319	356	612	792	1
Key	65	424	79	432	612	792	1
words:	81	424	108	432	612	792	1
FORAMEN	143	425	183	432	612	792	1
OVALE,	185	425	214	432	612	792	1
PATENT	216	425	248	432	612	792	1
STROKE	143	436	175	443	612	792	1
ECHOCARDIOGRAPHY	143	447	229	454	612	792	1
PLATELET	143	458	185	465	612	792	1
AGGREGATION	187	458	246	465	612	792	1
INHIBITORS	248	458	295	465	612	792	1
ANTICOAGULANTS	143	469	217	476	612	792	1
SEPTAL	143	480	173	487	612	792	1
OCCLUDER	176	480	219	487	612	792	1
DEVICE	221	480	251	487	612	792	1
Forame	65	513	109	526	612	792	1
oval	111	513	135	526	612	792	1
patente	137	513	182	526	612	792	1
e	184	513	191	526	612	792	1
acidente	194	513	242	526	612	792	1
vascular	245	513	291	526	612	792	1
cerebral	293	513	340	526	612	792	1
criptogênico	342	513	413	526	612	792	1
Palavras	65	594	97	602	612	792	1
chave:	99	594	124	602	612	792	1
FORAME	143	594	177	601	612	792	1
OVAL	179	594	200	601	612	792	1
PATENTE	202	594	240	601	612	792	1
ACIDENTE	143	605	184	612	612	792	1
VASCULAR	186	605	228	612	612	792	1
CEREBRAL	230	605	272	612	612	792	1
ECOCARDIOGRAFIA	143	616	219	623	612	792	1
INIBIDORES	143	627	190	634	612	792	1
DA	192	627	203	634	612	792	1
AGREGAÇÃO	205	627	254	634	612	792	1
DE	257	627	268	634	612	792	1
PLAQUETAS	270	627	317	634	612	792	1
ANTICOAGULANTES	143	638	222	645	612	792	1
DISPOSITIVO	143	649	194	656	612	792	1
PARA	196	649	217	656	612	792	1
OCLUSÃO	219	649	257	656	612	792	1
SEPTAL	259	649	290	656	612	792	1
Centro	65	707	89	714	612	792	1
Cardiovascular	91	707	144	714	612	792	1
Universitario,	146	707	195	714	612	792	1
Hospital	197	707	227	714	612	792	1
de	229	707	237	714	612	792	1
Clínicas,	239	707	269	714	612	792	1
Universidad	271	707	314	714	612	792	1
de	316	707	324	714	612	792	1
la	326	707	332	714	612	792	1
República.	334	707	371	714	612	792	1
Montevideo,	373	707	416	714	612	792	1
Uruguay.	418	707	452	714	612	792	1
Correspondencia:	65	719	129	726	612	792	1
Dr.	131	719	143	726	612	792	1
Carlos	145	719	168	726	612	792	1
Guamán	170	719	202	726	612	792	1
Valdivieso.	204	719	243	726	612	792	1
Correo	245	719	270	726	612	792	1
electrónico:	272	719	314	726	612	792	1
cgv0792@gmail.com	317	719	391	726	612	792	1
El	65	731	73	738	612	792	1
autor	75	731	95	738	612	792	1
declara	97	731	124	738	612	792	1
no	126	731	135	738	612	792	1
tener	137	731	156	738	612	792	1
conflictos	159	731	193	738	612	792	1
de	195	731	204	738	612	792	1
intereses.	206	731	241	738	612	792	1
Recibido	65	743	96	750	612	792	1
May	98	743	114	750	612	792	1
20,	116	743	127	750	612	792	1
2019;	129	743	149	750	612	792	1
aceptado	151	743	183	750	612	792	1
Jun	186	743	200	750	612	792	1
10,2019.	202	743	232	750	612	792	1
185	545	758	558	770	612	792	1
Foramen	65	34	95	41	612	792	2
oval	99	34	113	41	612	792	2
permeable	116	34	153	41	612	792	2
e	156	34	160	41	612	792	2
ictus	164	34	180	41	612	792	2
criptogénico	183	34	226	41	612	792	2
Carlos	65	43	86	51	612	792	2
Guamán	89	43	117	51	612	792	2
Valdivieso	121	43	155	51	612	792	2
Introducción	122	89	181	99	612	792	2
El	122	102	131	111	612	792	2
foramen	134	102	168	111	612	792	2
oval	171	102	188	111	612	792	2
es	191	102	200	111	612	792	2
una	203	102	218	111	612	792	2
estructura	221	102	264	111	612	792	2
fetal	267	102	286	111	612	792	2
que	289	102	304	111	612	792	2
en	307	102	317	111	612	792	2
la	320	102	327	111	612	792	2
mayoría	122	114	155	123	612	792	2
de	158	114	167	123	612	792	2
los	170	114	182	123	612	792	2
individuos	184	114	227	123	612	792	2
se	230	114	238	123	612	792	2
cierra	241	114	265	123	612	792	2
luego	268	114	290	123	612	792	2
del	292	114	305	123	612	792	2
naci-	307	114	327	123	612	792	2
miento;	122	126	153	135	612	792	2
en	155	126	165	135	612	792	2
15%-35%	167	126	205	135	612	792	2
de	207	126	216	135	612	792	2
la	219	126	226	135	612	792	2
población	228	126	267	135	612	792	2
sana	269	126	288	135	612	792	2
no	290	126	300	135	612	792	2
llegan	303	126	327	135	612	792	2
a	122	138	126	147	612	792	2
fusionarse	129	138	171	147	612	792	2
el	174	138	181	147	612	792	2
septum	183	138	214	147	612	792	2
primum	216	138	249	147	612	792	2
y	252	138	256	147	612	792	2
el	259	138	266	147	612	792	2
septum	268	138	299	147	612	792	2
secun-	301	138	327	147	612	792	2
dum,	122	150	143	159	612	792	2
permaneciendo	147	150	209	159	612	792	2
abierto	213	150	242	159	612	792	2
como	247	150	268	159	612	792	2
foramen	272	150	306	159	612	792	2
oval	311	150	327	159	612	792	2
permeable	122	162	164	171	612	792	2
(FOP)	167	162	193	171	612	792	2
(1,2)	193	162	205	168	612	792	2
.	205	162	207	171	612	792	2
Aunque	210	162	241	171	612	792	2
la	244	162	251	171	612	792	2
mayoría	254	162	286	171	612	792	2
de	289	162	298	171	612	792	2
los	301	162	312	171	612	792	2
pa-	315	162	327	171	612	792	2
cientes	122	174	149	183	612	792	2
con	151	174	165	183	612	792	2
FOP	167	174	185	183	612	792	2
permanecen	187	174	235	183	612	792	2
asintomáticos,	237	174	294	183	612	792	2
existe	296	174	318	183	612	792	2
la	320	174	327	183	612	792	2
posibilidad	122	186	164	195	612	792	2
de	167	186	176	195	612	792	2
embolia	178	186	209	195	612	792	2
paradójica,	212	186	255	195	612	792	2
esto	257	186	273	195	612	792	2
es,	276	186	286	195	612	792	2
el	288	186	295	195	612	792	2
paso	298	186	316	195	612	792	2
de	318	186	327	195	612	792	2
un	122	198	132	207	612	792	2
trombo	135	198	164	207	612	792	2
venoso	166	198	193	207	612	792	2
a	195	198	200	207	612	792	2
la	203	198	210	207	612	792	2
circulación	212	198	255	207	612	792	2
sistémica	257	198	294	207	612	792	2
a	296	198	301	207	612	792	2
través	303	198	327	207	612	792	2
del	122	210	134	219	612	792	2
cortocircuito	135	210	185	219	612	792	2
de	187	210	196	219	612	792	2
la	197	210	205	219	612	792	2
aurícula	206	210	239	219	612	792	2
derecha	240	210	271	219	612	792	2
a	273	210	278	219	612	792	2
la	279	210	287	219	612	792	2
izquierda,	288	210	327	219	612	792	2
generalmente	122	222	176	231	612	792	2
vinculado	178	222	216	231	612	792	2
a	218	222	223	231	612	792	2
un	225	222	236	231	612	792	2
aumento	238	222	273	231	612	792	2
de	275	222	284	231	612	792	2
presión	286	222	315	231	612	792	2
en	318	222	327	231	612	792	2
las	122	234	133	243	612	792	2
cámaras	135	234	168	243	612	792	2
derechas	170	234	204	243	612	792	2
(por	206	234	223	243	612	792	2
maniobra	225	234	263	243	612	792	2
de	265	234	274	243	612	792	2
Valsalva,	276	234	311	243	612	792	2
tos,	313	234	327	243	612	792	2
tromboembolia	122	246	181	255	612	792	2
pulmonar,	183	246	224	255	612	792	2
entre	226	246	247	255	612	792	2
otras	249	246	269	255	612	792	2
causas),	271	246	303	255	612	792	2
y	305	246	309	255	612	792	2
mu-	311	246	327	255	612	792	2
chas	122	258	139	267	612	792	2
veces	141	258	162	267	612	792	2
favorecido	163	258	203	267	612	792	2
por	205	258	218	267	612	792	2
estructuras	220	258	265	267	612	792	2
anatómicas	267	258	311	267	612	792	2
que	313	258	327	267	612	792	2
facilitan	122	270	154	279	612	792	2
el	156	270	162	279	612	792	2
flujo	164	270	182	279	612	792	2
desde	183	270	205	279	612	792	2
la	207	270	214	279	612	792	2
aurícula	216	270	248	279	612	792	2
derecha	249	270	280	279	612	792	2
a	282	270	287	279	612	792	2
la	288	270	295	279	612	792	2
izquier-	297	270	327	279	612	792	2
da	122	282	131	291	612	792	2
(aneurisma	133	282	178	291	612	792	2
del	180	282	191	291	612	792	2
septum	193	282	223	291	612	792	2
interauricular	224	282	280	291	612	792	2
[ASIA],	282	282	311	291	612	792	2
vál-	313	282	327	291	612	792	2
vula	122	294	139	303	612	792	2
de	141	294	150	303	612	792	2
Eustaquio	152	294	192	303	612	792	2
prominente,	194	294	242	303	612	792	2
red	244	294	257	303	612	792	2
de	259	294	268	303	612	792	2
Chiari)	270	294	298	303	612	792	2
(2,3)	298	294	310	300	612	792	2
.	310	294	312	303	612	792	2
Varios	136	306	162	315	612	792	2
estudios	163	306	196	315	612	792	2
han	198	306	213	315	612	792	2
demostrado	215	306	262	315	612	792	2
la	263	306	271	315	612	792	2
asociación	272	306	313	315	612	792	2
en-	315	306	327	315	612	792	2
tre	122	318	133	327	612	792	2
FOP	136	318	155	327	612	792	2
e	158	318	162	327	612	792	2
ictus	164	318	184	327	612	792	2
criptogénico	186	318	235	327	612	792	2
(IC)	238	318	254	327	612	792	2
en	256	318	266	327	612	792	2
pacientes	268	318	306	327	612	792	2
jóve-	309	318	327	327	612	792	2
nes	122	330	135	339	612	792	2
y	138	330	142	339	612	792	2
han	144	330	160	339	612	792	2
descrito	162	330	194	339	612	792	2
su	196	330	205	339	612	792	2
participación	207	330	259	339	612	792	2
en	262	330	271	339	612	792	2
la	274	330	281	339	612	792	2
etiopatoge-	283	330	327	339	612	792	2
nia	122	342	134	351	612	792	2
de	137	342	147	351	612	792	2
este	149	342	165	351	612	792	2
último,por	168	342	210	351	612	792	2
descompresión,	213	342	275	351	612	792	2
síndrome	278	342	315	351	612	792	2
de	318	342	327	351	612	792	2
platipnea-ortodesoxia,	122	354	210	363	612	792	2
infarto	214	354	241	363	612	792	2
de	245	354	254	363	612	792	2
miocardio,	258	354	300	363	612	792	2
apnea	303	354	327	363	612	792	2
obstructiva	122	366	167	375	612	792	2
del	169	366	181	375	612	792	2
sueño	184	366	207	375	612	792	2
y	209	366	214	375	612	792	2
migraña.	217	366	253	375	612	792	2
La	136	379	147	387	612	792	2
siguiente	149	379	186	387	612	792	2
revisión	189	379	221	387	612	792	2
breve	224	379	246	387	612	792	2
se	249	379	257	387	612	792	2
enfoca	260	379	286	387	612	792	2
en	289	379	299	387	612	792	2
la	301	379	309	387	612	792	2
aso-	311	379	327	387	612	792	2
ciación	122	391	150	399	612	792	2
entre	153	391	175	399	612	792	2
FOP	177	391	196	399	612	792	2
e	199	391	204	399	612	792	2
IC,	206	391	219	399	612	792	2
una	221	391	237	399	612	792	2
situación	240	391	277	399	612	792	2
clínica	279	391	306	399	612	792	2
cuyo	309	391	327	399	612	792	2
tratamiento	122	403	171	411	612	792	2
es	172	403	181	411	612	792	2
aún	182	403	198	411	612	792	2
motivo	199	403	228	411	612	792	2
de	229	403	239	411	612	792	2
controversia.	240	403	293	411	612	792	2
En	295	403	307	411	612	792	2
efec-	308	403	327	411	612	792	2
to,	122	415	132	423	612	792	2
de	134	415	143	423	612	792	2
la	145	415	153	423	612	792	2
literatura	154	415	194	423	612	792	2
internacional	196	415	250	423	612	792	2
se	252	415	260	423	612	792	2
desprenden	262	415	309	423	612	792	2
mu-	311	415	327	423	612	792	2
chas	122	427	140	435	612	792	2
contradicciones	142	427	206	435	612	792	2
terapéuticas	208	427	259	435	612	792	2
sin	261	427	273	435	612	792	2
una	276	427	292	435	612	792	2
posición	294	427	327	435	612	792	2
definida,	122	439	157	447	612	792	2
lo	160	439	168	447	612	792	2
que	171	439	186	447	612	792	2
obliga	189	439	213	447	612	792	2
a	216	439	221	447	612	792	2
individualizar	224	439	281	447	612	792	2
la	284	439	291	447	612	792	2
decisión	294	439	327	447	612	792	2
basada	122	451	150	459	612	792	2
en	152	451	162	459	612	792	2
una	165	451	180	459	612	792	2
correcta	183	451	216	459	612	792	2
evaluación	219	451	262	459	612	792	2
de	264	451	274	459	612	792	2
riesgo.	276	451	303	459	612	792	2
Ictus	122	488	144	498	612	792	2
criptogénico	147	488	206	498	612	792	2
y	209	488	214	498	612	792	2
foramen	217	488	257	498	612	792	2
oval	260	488	279	498	612	792	2
permeable	122	500	172	510	612	792	2
El	122	513	131	522	612	792	2
ictus	134	513	154	522	612	792	2
es	156	513	165	522	612	792	2
considerado	168	513	217	522	612	792	2
como	220	513	241	522	612	792	2
criptogénico	244	513	295	522	612	792	2
cuando	297	513	327	522	612	792	2
no	122	525	132	534	612	792	2
es	135	525	144	534	612	792	2
posible	147	525	176	534	612	792	2
identificar	179	525	222	534	612	792	2
su	226	525	235	534	612	792	2
causa.	238	525	264	534	612	792	2
Esta	267	525	286	534	612	792	2
situación	289	525	327	534	612	792	2
representa	122	537	166	546	612	792	2
20%-40%	168	537	206	546	612	792	2
de	208	537	217	546	612	792	2
los	219	537	230	546	612	792	2
casos,	232	537	256	546	612	792	2
y	258	537	263	546	612	792	2
es	264	537	273	546	612	792	2
más	274	537	291	546	612	792	2
frecuen-	293	537	327	546	612	792	2
te	122	549	130	558	612	792	2
en	133	549	143	558	612	792	2
pacientes	145	549	184	558	612	792	2
jóvenes.	187	549	220	558	612	792	2
La	223	549	234	558	612	792	2
frecuencia	237	549	280	558	612	792	2
de	283	549	292	558	612	792	2
FOP	295	549	314	558	612	792	2
en	317	549	327	558	612	792	2
personas	122	561	159	570	612	792	2
que	160	561	175	570	612	792	2
presentan	177	561	219	570	612	792	2
IC	221	561	231	570	612	792	2
es	232	561	241	570	612	792	2
de	243	561	252	570	612	792	2
60%	254	561	271	570	612	792	2
y,	273	561	280	570	612	792	2
si	282	561	289	570	612	792	2
estos	291	561	312	570	612	792	2
tie-	313	561	327	570	612	792	2
nen	122	573	137	582	612	792	2
migraña	140	573	174	582	612	792	2
con	177	573	191	582	612	792	2
aura	193	573	212	582	612	792	2
frecuente,	215	573	257	582	612	792	2
la	259	573	266	582	612	792	2
frecuencia	269	573	312	582	612	792	2
au-	314	573	327	582	612	792	2
menta	122	585	148	594	612	792	2
a	150	585	155	594	612	792	2
93%	157	585	174	594	612	792	2
(5)	174	585	182	591	612	792	2
.	182	585	184	594	612	792	2
Una	186	585	204	594	612	792	2
vez	206	585	220	594	612	792	2
confirmado	222	585	269	594	612	792	2
el	271	585	278	594	612	792	2
diagnóstico	280	585	327	594	612	792	2
estructural,	122	597	171	606	612	792	2
los	173	597	184	606	612	792	2
dos	186	597	200	606	612	792	2
principales	202	597	247	606	612	792	2
ejes	249	597	265	606	612	792	2
que	267	597	282	606	612	792	2
deben	284	597	308	606	612	792	2
eva-	310	597	327	606	612	792	2
luarse	122	609	147	618	612	792	2
para	149	609	168	618	612	792	2
guiar	170	609	192	618	612	792	2
el	194	609	201	618	612	792	2
tratamiento	203	609	253	618	612	792	2
del	255	609	267	618	612	792	2
FOP	269	609	289	618	612	792	2
son:	291	609	308	618	612	792	2
1)	310	609	318	618	612	792	2
la	320	609	327	618	612	792	2
probabilidad	122	621	174	630	612	792	2
de	176	621	186	630	612	792	2
que	188	621	203	630	612	792	2
el	205	621	212	630	612	792	2
FOP	214	621	234	630	612	792	2
tenga	236	621	259	630	612	792	2
un	261	621	272	630	612	792	2
rol	274	621	286	630	612	792	2
relevante	288	621	327	630	612	792	2
en	122	633	132	642	612	792	2
el	134	633	142	642	612	792	2
escenario	144	633	183	642	612	792	2
clínico,	186	633	215	642	612	792	2
y	218	633	223	642	612	792	2
2)	225	633	233	642	612	792	2
la	236	633	244	642	612	792	2
posibilidad	246	633	291	642	612	792	2
de	294	633	304	642	612	792	2
recu-	306	633	327	642	612	792	2
rrencia	122	645	152	654	612	792	2
del	154	645	166	654	612	792	2
evento	169	645	197	654	612	792	2
clínico	199	645	226	654	612	792	2
observado	228	645	270	654	612	792	2
(6)	270	645	278	651	612	792	2
.	278	645	280	654	612	792	2
186	59	759	72	770	612	792	2
Revista	433	34	457	41	612	792	2
Uruguaya	461	34	494	41	612	792	2
de	497	34	506	41	612	792	2
Cardiología	509	34	547	41	612	792	2
Volumen	444	43	473	51	612	792	2
34	476	43	484	51	612	792	2
|	487	43	489	51	612	792	2
nº	492	43	499	51	612	792	2
2	502	43	506	51	612	792	2
|	509	43	511	51	612	792	2
Julio	514	43	529	51	612	792	2
2019	532	43	547	51	612	792	2
los	341	89	352	98	612	792	2
estudios	354	89	386	98	612	792	2
y	388	89	393	98	612	792	2
un	394	89	405	98	612	792	2
bajo	406	89	423	98	612	792	2
nivel	424	89	444	98	612	792	2
de	445	89	455	98	612	792	2
evidencia	456	89	493	98	612	792	2
para	494	89	512	98	612	792	2
los	514	89	525	98	612	792	2
crite-	526	89	547	98	612	792	2
rios	341	101	356	110	612	792	2
diagnósticos.	358	101	408	110	612	792	2
Es	410	101	420	110	612	792	2
necesario	422	101	459	110	612	792	2
el	461	101	468	110	612	792	2
uso	470	101	483	110	612	792	2
de	485	101	494	110	612	792	2
contraste	496	101	533	110	612	792	2
pa-	535	101	547	110	612	792	2
ra	341	113	350	122	612	792	2
demostrar	354	113	394	122	612	792	2
el	398	113	405	122	612	792	2
cortocircuito	409	113	459	122	612	792	2
derecha-izquierda;	462	113	535	122	612	792	2
es	539	113	547	122	612	792	2
diagnóstica	341	125	386	134	612	792	2
la	388	125	395	134	612	792	2
presencia	397	125	434	134	612	792	2
de	437	125	446	134	612	792	2
más	448	125	464	134	612	792	2
de	466	125	475	134	612	792	2
una	478	125	493	134	612	792	2
burbuja	495	125	526	134	612	792	2
en	528	125	538	134	612	792	2
la	540	125	547	134	612	792	2
aurícula	341	137	374	146	612	792	2
izquierda	375	137	412	146	612	792	2
dentro	414	137	440	146	612	792	2
de	442	137	451	146	612	792	2
los	452	137	463	146	612	792	2
primeros	465	137	500	146	612	792	2
tres	502	137	517	146	612	792	2
latidos.	519	137	547	146	612	792	2
Sin	341	149	355	158	612	792	2
embargo,	357	149	393	158	612	792	2
la	395	149	402	158	612	792	2
presencia	404	149	442	158	612	792	2
de	444	149	453	158	612	792	2
cortocircuitos	455	149	508	158	612	792	2
pequeños	510	149	547	158	612	792	2
o	341	161	346	170	612	792	2
imágenes	348	161	385	170	612	792	2
subóptimas	387	161	432	170	612	792	2
puede	434	161	458	170	612	792	2
limitar	460	161	487	170	612	792	2
su	489	161	498	170	612	792	2
eficacia,	500	161	532	170	612	792	2
por	534	161	547	170	612	792	2
lo	341	173	349	182	612	792	2
que	352	173	367	182	612	792	2
se	370	173	379	182	612	792	2
prefiere	382	173	413	182	612	792	2
la	417	173	424	182	612	792	2
modalidad	428	173	469	182	612	792	2
de	472	173	482	182	612	792	2
ecocardiograma	485	173	547	182	612	792	2
transesofágico	341	185	398	194	612	792	2
(ETE)	399	185	424	194	612	792	2
(figura	425	185	452	194	612	792	2
1).	453	185	463	194	612	792	2
El	465	185	474	194	612	792	2
Doppler	475	185	507	194	612	792	2
color	508	185	527	194	612	792	2
en	529	185	539	194	612	792	2
el	540	185	547	194	612	792	2
ETE	341	197	360	206	612	792	2
ha	362	197	372	206	612	792	2
registrado	374	197	414	206	612	792	2
una	415	197	430	206	612	792	2
sensibilidad	432	197	479	206	612	792	2
y	480	197	485	206	612	792	2
especificidad	487	197	536	206	612	792	2
de	538	197	547	206	612	792	2
100%	341	209	363	218	612	792	2
para	366	209	384	218	612	792	2
detectar	387	209	419	218	612	792	2
FOP	422	209	441	218	612	792	2
(8)	440	210	448	215	612	792	2
.	447	209	450	218	612	792	2
La	453	209	463	218	612	792	2
academia	466	209	503	218	612	792	2
estadouni-	506	209	547	218	612	792	2
dense	341	221	364	230	612	792	2
de	368	221	377	230	612	792	2
neurología	381	221	423	230	612	792	2
recomienda	427	221	472	230	612	792	2
realizar	476	221	507	230	612	792	2
ETE	511	221	529	230	612	792	2
con	533	221	547	230	612	792	2
contraste	341	233	378	242	612	792	2
para	380	233	398	242	612	792	2
detectar	401	233	433	242	612	792	2
FOP	435	233	454	242	612	792	2
y	456	233	461	242	612	792	2
cortocircuito	463	233	513	242	612	792	2
interau-	515	233	547	242	612	792	2
ricular	341	245	368	254	612	792	2
en	370	245	379	254	612	792	2
el	381	245	388	254	612	792	2
escenario	390	245	427	254	612	792	2
agudo	429	245	452	254	612	792	2
del	454	245	466	254	612	792	2
ictus	468	245	487	254	612	792	2
(9)	486	246	494	251	612	792	2
.	493	245	496	254	612	792	2
El	498	245	507	254	612	792	2
ultrasoni-	509	245	547	254	612	792	2
do	341	257	351	266	612	792	2
Doppler	352	257	384	266	612	792	2
transcraneal	385	257	435	266	612	792	2
con	436	257	450	266	612	792	2
contraste	452	257	488	266	612	792	2
puede	490	257	513	266	612	792	2
detectar	515	257	547	266	612	792	2
un	341	269	352	278	612	792	2
cortocircuito	354	269	404	278	612	792	2
de	405	269	414	278	612	792	2
derecha	416	269	447	278	612	792	2
a	449	269	453	278	612	792	2
izquierda,	455	269	494	278	612	792	2
pero	496	269	514	278	612	792	2
tiene	515	269	535	278	612	792	2
di-	537	269	547	278	612	792	2
ficultades	341	281	379	290	612	792	2
para	381	281	399	290	612	792	2
ubicar	401	281	426	290	612	792	2
su	428	281	437	290	612	792	2
localización,	439	281	487	290	612	792	2
por	489	281	502	290	612	792	2
lo	504	281	511	290	612	792	2
que	513	281	528	290	612	792	2
pue-	530	281	547	290	612	792	2
de	341	293	351	302	612	792	2
ser	353	293	365	302	612	792	2
usado	368	293	391	302	612	792	2
en	393	293	403	302	612	792	2
conjunto	405	293	440	302	612	792	2
con	442	293	456	302	612	792	2
el	459	293	465	302	612	792	2
ETT	468	293	487	302	612	792	2
y	489	293	494	302	612	792	2
el	496	293	503	302	612	792	2
ETE,	506	293	527	302	612	792	2
para	529	293	547	302	612	792	2
mejorar	341	305	372	314	612	792	2
la	374	305	382	314	612	792	2
precisión	384	305	419	314	612	792	2
diagnóstica	421	305	465	314	612	792	2
(10)	465	306	475	311	612	792	2
.	475	305	478	314	612	792	2
Debido	479	305	507	314	612	792	2
al	509	305	516	314	612	792	2
bajo	518	305	534	314	612	792	2
ni-	536	305	547	314	612	792	2
vel	341	317	353	326	612	792	2
de	355	317	364	326	612	792	2
la	367	317	374	326	612	792	2
evidencia,	376	317	415	326	612	792	2
ningún	417	317	446	326	612	792	2
estudio	448	317	476	326	612	792	2
es	479	317	487	326	612	792	2
considerado	489	317	536	326	612	792	2
de	538	317	547	326	612	792	2
elección,	341	329	375	338	612	792	2
y	378	329	382	338	612	792	2
en	385	329	395	338	612	792	2
la	398	329	405	338	612	792	2
mayoría	408	329	440	338	612	792	2
de	443	329	453	338	612	792	2
los	456	329	467	338	612	792	2
casos	470	329	490	338	612	792	2
el	493	329	500	338	612	792	2
diagnóstico	503	329	547	338	612	792	2
preciso	341	341	369	350	612	792	2
de	371	341	380	350	612	792	2
FOP	382	341	401	350	612	792	2
necesita	402	341	434	350	612	792	2
aunar	436	341	460	350	612	792	2
los	462	341	472	350	612	792	2
aportes	474	341	503	350	612	792	2
de	505	341	514	350	612	792	2
diferen-	516	341	547	350	612	792	2
tes	341	353	353	362	612	792	2
técnicas	355	353	386	362	612	792	2
(6)	386	354	393	359	612	792	2
.	393	353	396	362	612	792	2
Algunas	356	367	388	376	612	792	2
características	395	367	451	376	612	792	2
estructurales	458	367	510	376	612	792	2
podrían	517	367	547	376	612	792	2
predecir	341	379	374	388	612	792	2
el	376	379	383	388	612	792	2
riesgo	385	379	409	388	612	792	2
de	411	379	421	388	612	792	2
recurrencias	423	379	472	388	612	792	2
de	475	379	484	388	612	792	2
IC	486	379	496	388	612	792	2
en	498	379	508	388	612	792	2
pacientes	510	379	547	388	612	792	2
con	341	391	355	400	612	792	2
FOP.	358	391	379	400	612	792	2
Estas	382	391	404	400	612	792	2
características,	407	391	466	400	612	792	2
que	469	391	483	400	612	792	2
deben	486	391	510	400	612	792	2
buscarse	513	391	547	400	612	792	2
con	341	403	355	412	612	792	2
detenimiento	357	403	409	412	612	792	2
en	411	403	421	412	612	792	2
el	423	403	430	412	612	792	2
ETE,	431	403	453	412	612	792	2
son	454	403	468	412	612	792	2
el	470	403	477	412	612	792	2
ASIA	479	403	500	412	612	792	2
y	502	403	506	412	612	792	2
el	508	403	515	412	612	792	2
tamaño	517	403	547	412	612	792	2
del	341	415	353	424	612	792	2
FOP.	355	415	376	424	612	792	2
El	377	415	386	424	612	792	2
ASIA,	387	415	411	424	612	792	2
cuya	412	415	430	424	612	792	2
definición	431	415	470	424	612	792	2
varía	471	415	492	424	612	792	2
en	493	415	503	424	612	792	2
los	504	415	515	424	612	792	2
diferen-	516	415	547	424	612	792	2
tes	341	427	353	436	612	792	2
estudios,	354	427	389	436	612	792	2
de	391	427	400	436	612	792	2
forma	401	427	425	436	612	792	2
general	426	427	456	436	612	792	2
se	457	427	465	436	612	792	2
refiere	467	427	493	436	612	792	2
a	494	427	499	436	612	792	2
la	500	427	508	436	612	792	2
excursión	509	427	547	436	612	792	2
del	341	439	353	448	612	792	2
septum	355	439	384	448	612	792	2
interauricular	386	439	441	448	612	792	2
³	443	437	448	449	612	792	2
10	450	439	459	448	612	792	2
mm	461	439	477	448	612	792	2
desde	478	439	500	448	612	792	2
la	502	439	509	448	612	792	2
línea	511	439	530	448	612	792	2
me-	532	439	547	448	612	792	2
dia.	341	451	356	460	612	792	2
El	357	451	366	460	612	792	2
tamaño	367	451	398	460	612	792	2
del	399	451	411	460	612	792	2
FOP	412	451	431	460	612	792	2
se	432	451	440	460	612	792	2
describe	442	451	474	460	612	792	2
en	475	451	485	460	612	792	2
base	486	451	504	460	612	792	2
al	505	451	513	460	612	792	2
cortocir-	514	451	547	460	612	792	2
cuito	341	463	361	472	612	792	2
derecha-izquierda,	365	463	437	472	612	792	2
definido	441	463	473	472	612	792	2
por	476	463	489	472	612	792	2
el	493	463	500	472	612	792	2
número	503	463	534	472	612	792	2
de	538	463	547	472	612	792	2
burbujas	341	475	376	484	612	792	2
en	378	475	388	484	612	792	2
la	389	475	396	484	612	792	2
aurícula	398	475	430	484	612	792	2
izquierda	432	475	469	484	612	792	2
en	471	475	480	484	612	792	2
menos	482	475	508	484	612	792	2
de	509	475	518	484	612	792	2
tres	520	475	535	484	612	792	2
la-	537	475	547	484	612	792	2
tidos	341	487	361	496	612	792	2
cardíacos	362	487	399	496	612	792	2
luego	400	487	421	496	612	792	2
de	423	487	432	496	612	792	2
la	434	487	441	496	612	792	2
opacificación	443	487	493	496	612	792	2
de	495	487	504	496	612	792	2
la	506	487	513	496	612	792	2
aurícula	515	487	547	496	612	792	2
derecha	341	499	372	508	612	792	2
con	374	499	388	508	612	792	2
suero	390	499	412	508	612	792	2
salino	414	499	437	508	612	792	2
agitado.	439	499	470	508	612	792	2
Aunque	472	499	504	508	612	792	2
el	506	499	513	508	612	792	2
número	515	499	547	508	612	792	2
de	341	511	351	520	612	792	2
burbujas	354	511	390	520	612	792	2
usado	392	511	416	520	612	792	2
para	419	511	437	520	612	792	2
definir	440	511	468	520	612	792	2
el	470	511	477	520	612	792	2
tamaño	480	511	511	520	612	792	2
varía	514	511	535	520	612	792	2
de	538	511	547	520	612	792	2
un	341	523	352	532	612	792	2
estudio	355	523	384	532	612	792	2
a	387	523	391	532	612	792	2
otro,	394	523	413	532	612	792	2
la	416	523	423	532	612	792	2
mayoría	425	523	459	532	612	792	2
de	461	523	470	532	612	792	2
los	473	523	484	532	612	792	2
autores	487	523	517	532	612	792	2
usa	520	523	534	532	612	792	2
un	536	523	547	532	612	792	2
punto	341	535	366	544	612	792	2
de	367	535	376	544	612	792	2
corte	378	535	399	544	612	792	2
de	400	535	409	544	612	792	2
más	411	535	428	544	612	792	2
de	429	535	438	544	612	792	2
10	440	535	450	544	612	792	2
burbujas	451	535	487	544	612	792	2
(6,11)	487	535	503	541	612	792	2
.	503	535	505	544	612	792	2
El	507	535	516	544	612	792	2
estudio	517	535	547	544	612	792	2
CLOSE	341	547	372	556	612	792	2
(12)	372	547	383	553	612	792	2
usó	384	547	398	556	612	792	2
un	399	547	410	556	612	792	2
número	411	547	442	556	612	792	2
de	443	547	453	556	612	792	2
más	454	547	470	556	612	792	2
de	472	547	481	556	612	792	2
30	482	547	492	556	612	792	2
burbujas	493	547	528	556	612	792	2
para	529	547	547	556	612	792	2
definir	341	559	368	568	612	792	2
un	370	559	380	568	612	792	2
FOP	382	559	401	568	612	792	2
como	403	559	423	568	612	792	2
amplio,	425	559	454	568	612	792	2
reportando	456	559	500	568	612	792	2
que	502	559	516	568	612	792	2
la	518	559	525	568	612	792	2
recu-	527	559	547	568	612	792	2
rrencia	341	571	370	580	612	792	2
de	372	571	381	580	612	792	2
IC	383	571	392	580	612	792	2
en	394	571	404	580	612	792	2
el	406	571	413	580	612	792	2
grupo	415	571	438	580	612	792	2
sin	439	571	451	580	612	792	2
cierre	453	571	476	580	612	792	2
percutáneo	478	571	522	580	612	792	2
fue	523	571	536	580	612	792	2
de	538	571	547	580	612	792	2
12,2%	341	583	365	592	612	792	2
en	368	583	377	592	612	792	2
los	380	583	391	592	612	792	2
pacientes	393	583	430	592	612	792	2
con	433	583	446	592	612	792	2
ASIA	449	583	470	592	612	792	2
y	473	583	477	592	612	792	2
cortocircuito	480	583	529	592	612	792	2
am-	532	583	547	592	612	792	2
plio,	341	595	358	604	612	792	2
mientras	361	595	397	604	612	792	2
que	400	595	414	604	612	792	2
fue	417	595	430	604	612	792	2
de	433	595	442	604	612	792	2
3,1%	445	595	464	604	612	792	2
en	467	595	477	604	612	792	2
los	480	595	491	604	612	792	2
pacientes	494	595	530	604	612	792	2
con	533	595	547	604	612	792	2
FOP	341	607	360	616	612	792	2
amplio	362	607	389	616	612	792	2
sin	392	607	403	616	612	792	2
ASIA.	406	607	429	616	612	792	2
Diagnóstico	122	683	177	692	612	792	2
de	180	683	191	692	612	792	2
foramen	194	683	234	692	612	792	2
oval	237	683	256	692	612	792	2
permeable	259	683	309	692	612	792	2
Probabilidad	341	655	401	665	612	792	2
de	404	655	415	665	612	792	2
que	418	655	435	665	612	792	2
el	438	655	446	665	612	792	2
foramen	449	655	489	665	612	792	2
oval	492	655	511	665	612	792	2
permeable	341	667	391	677	612	792	2
tenga	394	667	421	677	612	792	2
un	424	667	435	677	612	792	2
rol	438	667	451	677	612	792	2
relevante	454	667	499	677	612	792	2
en	502	667	513	677	612	792	2
el	516	667	524	677	612	792	2
escenario	341	679	386	689	612	792	2
clínico	389	679	420	689	612	792	2
El	122	696	131	704	612	792	2
ecocardiograma	132	696	194	704	612	792	2
transtorácico	196	696	248	704	612	792	2
(ETT)	249	696	274	704	612	792	2
es	276	696	284	704	612	792	2
usualmen-	286	696	327	704	612	792	2
te	122	708	129	716	612	792	2
la	132	708	139	716	612	792	2
primera	141	708	173	716	612	792	2
modalidad	175	708	216	716	612	792	2
de	219	708	228	716	612	792	2
imagen	230	708	259	716	612	792	2
realizada.	261	708	300	716	612	792	2
Con	302	708	318	716	612	792	2
la	320	708	327	716	612	792	2
imagen	122	720	151	728	612	792	2
armónica	153	720	189	728	612	792	2
se	191	720	199	728	612	792	2
ha	201	720	211	728	612	792	2
reportado	213	720	251	728	612	792	2
una	253	720	268	728	612	792	2
sensibilidad	270	720	316	728	612	792	2
de	318	720	327	728	612	792	2
91%	122	732	139	740	612	792	2
y	140	732	145	740	612	792	2
una	147	732	162	740	612	792	2
especificidad	163	732	213	740	612	792	2
de	215	732	224	740	612	792	2
93%	226	732	243	740	612	792	2
para	244	732	262	740	612	792	2
el	264	732	271	740	612	792	2
diagnóstico	272	732	317	740	612	792	2
de	318	732	328	740	612	792	2
FOP	122	744	141	752	612	792	2
(7)	140	744	147	749	612	792	2
.	147	744	150	752	612	792	2
A	152	744	158	752	612	792	2
pesar	160	744	182	752	612	792	2
de	184	744	193	752	612	792	2
esto,	195	744	213	752	612	792	2
existen	215	744	243	752	612	792	2
inconsistencias	245	744	304	752	612	792	2
entre	306	744	327	752	612	792	2
Debido	341	696	370	704	612	792	2
al	373	696	380	704	612	792	2
complejo	383	696	419	704	612	792	2
número	421	696	453	704	612	792	2
de	456	696	465	704	612	792	2
variables	468	696	505	704	612	792	2
que	507	696	522	704	612	792	2
influ-	525	696	547	704	612	792	2
yen	341	708	356	716	612	792	2
en	359	708	369	716	612	792	2
el	371	708	379	716	612	792	2
escenario	381	708	420	716	612	792	2
clínico	422	708	449	716	612	792	2
y	451	708	456	716	612	792	2
al	459	708	466	716	612	792	2
escaso	469	708	495	716	612	792	2
nivel	497	708	517	716	612	792	2
de	520	708	529	716	612	792	2
evi-	532	708	547	716	612	792	2
dencia	341	720	368	728	612	792	2
disponible	370	720	412	728	612	792	2
en	414	720	423	728	612	792	2
la	425	720	433	728	612	792	2
literatura,	435	720	477	728	612	792	2
el	479	720	486	728	612	792	2
rol	488	720	499	728	612	792	2
del	501	720	514	728	612	792	2
FOP	516	720	535	728	612	792	2
no	537	720	547	728	612	792	2
puede	341	732	366	740	612	792	2
ser	368	732	381	740	612	792	2
determinado	383	732	435	740	612	792	2
de	438	732	447	740	612	792	2
una	450	732	465	740	612	792	2
forma	468	732	492	740	612	792	2
cuantitativa.	495	732	547	740	612	792	2
Por	341	744	356	752	612	792	2
lo	358	744	365	752	612	792	2
tanto,	367	744	392	752	612	792	2
un	393	744	404	752	612	792	2
equipo	406	744	433	752	612	792	2
multidisciplinario	435	744	508	752	612	792	2
debe	510	744	528	752	612	792	2
eva-	530	744	547	752	612	792	2
Revista	65	34	90	41	612	792	3
Uruguaya	93	34	126	41	612	792	3
de	129	34	138	41	612	792	3
Cardiología	141	34	180	41	612	792	3
Volumen	65	43	94	51	612	792	3
34	97	43	105	51	612	792	3
|	108	43	110	51	612	792	3
nº	114	43	120	51	612	792	3
2	123	43	127	51	612	792	3
|	130	43	132	51	612	792	3
Julio	135	43	150	51	612	792	3
2019	154	43	168	51	612	792	3
Foramen	387	34	417	41	612	792	3
oval	420	34	434	41	612	792	3
permeable	438	34	474	41	612	792	3
e	478	34	482	41	612	792	3
ictus	485	34	501	41	612	792	3
criptogénico	505	34	547	41	612	792	3
Carlos	457	43	478	51	612	792	3
Guamán	482	43	510	51	612	792	3
Valdivieso	513	43	547	51	612	792	3
Figura	65	260	87	267	612	792	3
1.	88	260	93	267	612	792	3
Ecocardiograma	94	259	153	267	612	792	3
transesofágico:	155	259	209	267	612	792	3
en	211	259	219	267	612	792	3
la	221	259	227	267	612	792	3
imagen	229	259	255	267	612	792	3
A	257	259	263	267	612	792	3
se	264	259	271	267	612	792	3
observa	273	259	301	267	612	792	3
la	302	259	309	267	612	792	3
aurícula	310	259	340	267	612	792	3
derecha	342	259	370	267	612	792	3
(AD)	372	259	389	267	612	792	3
con	391	259	403	267	612	792	3
suero	405	259	425	267	612	792	3
salino	426	259	448	267	612	792	3
agitado.	449	259	478	267	612	792	3
En	480	259	490	267	612	792	3
la	65	269	72	276	612	792	3
imagen	73	269	100	276	612	792	3
B	101	269	107	276	612	792	3
se	108	269	116	276	612	792	3
aprecia	117	269	144	276	612	792	3
el	145	269	152	276	612	792	3
paso	153	269	169	276	612	792	3
de	171	269	179	276	612	792	3
burbujas	181	269	213	276	612	792	3
(señaladas	214	269	253	276	612	792	3
por	254	269	266	276	612	792	3
las	268	269	278	276	612	792	3
flechas)	280	269	308	276	612	792	3
a	309	269	313	276	612	792	3
la	315	269	321	276	612	792	3
aurícula	323	269	353	276	612	792	3
izquierda	355	269	389	276	612	792	3
(AI).	390	269	407	276	612	792	3
Al	408	269	416	276	612	792	3
comparar	418	269	453	276	612	792	3
las	454	269	464	276	612	792	3
imáge-	466	269	490	276	612	792	3
nes	65	279	77	286	612	792	3
destaca	80	279	107	286	612	792	3
la	109	279	115	286	612	792	3
excursión	117	279	152	286	612	792	3
desde	155	279	175	286	612	792	3
la	177	279	184	286	612	792	3
línea	186	279	204	286	612	792	3
media	206	279	228	286	612	792	3
mayor	230	279	253	286	612	792	3
a	255	279	260	286	612	792	3
10	262	279	270	286	612	792	3
mm	273	279	287	286	612	792	3
del	289	279	300	286	612	792	3
septum	302	279	329	286	612	792	3
interauricular	331	279	382	286	612	792	3
(SIA).	384	279	406	286	612	792	3
luar	65	305	82	314	612	792	3
en	85	305	94	314	612	792	3
forma	97	305	122	314	612	792	3
crítica	124	305	150	314	612	792	3
las	153	305	164	314	612	792	3
características	167	305	226	314	612	792	3
clínicas	228	305	258	314	612	792	3
de	261	305	271	314	612	792	3
cada	65	317	84	326	612	792	3
paciente	86	317	120	326	612	792	3
en	123	317	133	326	612	792	3
particular	135	317	176	326	612	792	3
(6)	176	317	183	323	612	792	3
.	183	317	185	326	612	792	3
Un	79	331	92	339	612	792	3
metaanálisis	97	331	149	339	612	792	3
de	154	331	163	339	612	792	3
estudios	168	331	202	339	612	792	3
observacionales	207	331	271	339	612	792	3
mostró	65	343	94	351	612	792	3
una	96	343	112	351	612	792	3
asociación	114	343	156	351	612	792	3
significativa	158	343	208	351	612	792	3
del	210	343	223	351	612	792	3
FOP	225	343	244	351	612	792	3
con	247	343	261	351	612	792	3
el	263	343	271	351	612	792	3
IC	65	355	75	363	612	792	3
en	77	355	86	363	612	792	3
los	88	355	99	363	612	792	3
pacientes	101	355	139	363	612	792	3
menores	141	355	176	363	612	792	3
de	177	355	187	363	612	792	3
55	188	355	198	363	612	792	3
años	200	355	219	363	612	792	3
(OR,	220	355	239	363	612	792	3
5,1	241	355	253	363	612	792	3
[3,3	255	355	271	363	612	792	3
a	65	367	70	375	612	792	3
7,8])	73	367	92	375	612	792	3
(13)	92	367	102	372	612	792	3
.	102	367	105	375	612	792	3
La	108	367	119	375	612	792	3
presencia	122	367	161	375	612	792	3
de	164	367	174	375	612	792	3
otras	177	367	198	375	612	792	3
comorbilidades	201	367	263	375	612	792	3
o	266	367	271	375	612	792	3
factores	65	379	97	387	612	792	3
de	100	379	110	387	612	792	3
riesgo	113	379	137	387	612	792	3
clínico	140	379	166	387	612	792	3
para	169	379	188	387	612	792	3
ictus	191	379	210	387	612	792	3
no	213	379	223	387	612	792	3
excluyeron	226	379	271	387	612	792	3
por	65	391	79	399	612	792	3
sí	80	391	87	399	612	792	3
mismas	89	391	120	399	612	792	3
el	122	391	129	399	612	792	3
rol	130	391	142	399	612	792	3
fisiopatológico	143	391	202	399	612	792	3
del	203	391	215	399	612	792	3
FOP	217	391	236	399	612	792	3
en	238	391	248	399	612	792	3
el	250	391	257	399	612	792	3
IC,	258	391	271	399	612	792	3
pero	65	403	83	411	612	792	3
la	85	403	92	411	612	792	3
ausencia	94	403	130	411	612	792	3
de	132	403	141	411	612	792	3
estos	143	403	163	411	612	792	3
aumentó	165	403	201	411	612	792	3
la	203	403	210	411	612	792	3
posibilidad	212	403	257	411	612	792	3
del	258	403	271	411	612	792	3
rol	65	415	76	423	612	792	3
patogénico	78	415	122	423	612	792	3
del	124	415	136	423	612	792	3
FOP	138	415	157	423	612	792	3
(14)	157	415	168	420	612	792	3
.	168	415	170	423	612	792	3
Además,	172	415	207	423	612	792	3
los	209	415	220	423	612	792	3
estudios	222	415	256	423	612	792	3
ob-	258	415	271	423	612	792	3
servacionales	65	427	119	435	612	792	3
no	123	427	133	435	612	792	3
han	136	427	152	435	612	792	3
encontrado	155	427	201	435	612	792	3
una	204	427	220	435	612	792	3
localización	223	427	271	435	612	792	3
ni	65	439	73	447	612	792	3
un	75	439	86	447	612	792	3
patrón	89	439	116	447	612	792	3
específico	118	439	157	447	612	792	3
de	159	439	168	447	612	792	3
infarto	171	439	199	447	612	792	3
cerebral	201	439	234	447	612	792	3
asociado	236	439	271	447	612	792	3
al	65	451	72	459	612	792	3
embolismo	75	451	119	459	612	792	3
por	122	451	136	459	612	792	3
FOP,	139	451	161	459	612	792	3
habiendo	164	451	201	459	612	792	3
sido	204	451	221	459	612	792	3
relacionado	224	451	271	459	612	792	3
tanto	65	463	87	471	612	792	3
a	89	463	94	471	612	792	3
infartos	96	463	128	471	612	792	3
corticales	130	463	169	471	612	792	3
como	171	463	192	471	612	792	3
no	194	463	204	471	612	792	3
corticales	206	463	245	471	612	792	3
(15).	245	463	257	468	612	792	3
Como	79	477	103	486	612	792	3
ya	104	477	114	486	612	792	3
fue	115	477	128	486	612	792	3
mencionado,	129	477	181	486	612	792	3
la	182	477	190	486	612	792	3
presencia	191	477	230	486	612	792	3
de	232	477	241	486	612	792	3
ASIA	243	477	264	486	612	792	3
y	266	477	271	486	612	792	3
un	65	489	76	498	612	792	3
cortocircuito	79	489	131	498	612	792	3
moderado-severo	133	489	203	498	612	792	3
han	205	489	221	498	612	792	3
sido	224	489	240	498	612	792	3
asocia-	243	489	271	498	612	792	3
dos	65	501	79	510	612	792	3
con	81	501	96	510	612	792	3
un	98	501	109	510	612	792	3
rol	112	501	123	510	612	792	3
causal	126	501	152	510	612	792	3
del	154	501	167	510	612	792	3
FOP	169	501	188	510	612	792	3
en	191	501	201	510	612	792	3
el	204	501	211	510	612	792	3
IC	214	501	224	510	612	792	3
(12,16)	224	501	242	507	612	792	3
.	242	501	245	510	612	792	3
Otras	247	501	271	510	612	792	3
variables	65	513	102	522	612	792	3
de	104	513	114	522	612	792	3
riesgo	116	513	140	522	612	792	3
han	143	513	158	522	612	792	3
sido	161	513	177	522	612	792	3
detectadas	179	513	223	522	612	792	3
en	225	513	235	522	612	792	3
estudios	237	513	271	522	612	792	3
randomizados	65	525	122	534	612	792	3
(tamaño	125	525	159	534	612	792	3
amplio	162	525	190	534	612	792	3
del	193	525	205	534	612	792	3
FOP,	208	525	229	534	612	792	3
ASIA,	232	525	257	534	612	792	3
hi-	259	525	271	534	612	792	3
permovilidad	65	537	119	546	612	792	3
del	122	537	134	546	612	792	3
septum	137	537	167	546	612	792	3
interauricular)	170	537	231	546	612	792	3
(12,16)	231	537	250	543	612	792	3
y	253	537	258	546	612	792	3
en	261	537	271	546	612	792	3
estudios	65	549	99	558	612	792	3
retrospectivos	101	549	159	558	612	792	3
(válvula	162	549	194	558	612	792	3
de	197	549	207	558	612	792	3
Eustaquio	209	549	251	558	612	792	3
pro-	254	549	271	558	612	792	3
minente,	65	561	101	570	612	792	3
red	103	561	117	570	612	792	3
de	119	561	128	570	612	792	3
Chiari,	130	561	158	570	612	792	3
túnel	160	561	182	570	612	792	3
largo	183	561	204	570	612	792	3
del	206	561	218	570	612	792	3
FOP)	220	561	242	570	612	792	3
(17)	242	561	253	567	612	792	3
.	253	561	255	570	612	792	3
Ló-	257	561	271	570	612	792	3
gicamente,	65	573	109	582	612	792	3
un	112	573	122	582	612	792	3
tromboembolismo	125	573	198	582	612	792	3
pulmonar	200	573	240	582	612	792	3
recien-	243	573	271	582	612	792	3
te	65	585	73	594	612	792	3
o	75	585	80	594	612	792	3
concomitante,	83	585	140	594	612	792	3
o	142	585	147	594	612	792	3
una	150	585	165	594	612	792	3
fuente	168	585	194	594	612	792	3
venosa	196	585	224	594	612	792	3
de	227	585	236	594	612	792	3
embolia	239	585	271	594	612	792	3
al	65	597	72	606	612	792	3
mismo	75	597	102	606	612	792	3
tiempo	104	597	132	606	612	792	3
que	134	597	149	606	612	792	3
el	151	597	158	606	612	792	3
ictus,	160	597	182	606	612	792	3
sugieren	185	597	220	606	612	792	3
la	222	597	229	606	612	792	3
participa-	231	597	271	606	612	792	3
ción	65	609	82	618	612	792	3
del	83	609	96	618	612	792	3
FOP	97	609	116	618	612	792	3
en	118	609	128	618	612	792	3
el	129	609	136	618	612	792	3
escenario	138	609	176	618	612	792	3
clínico	177	609	204	618	612	792	3
(18)	204	609	214	615	612	792	3
.	214	609	217	618	612	792	3
Asimismo,	218	609	261	618	612	792	3
es	262	609	271	618	612	792	3
importante	65	621	111	630	612	792	3
considerar	113	621	155	630	612	792	3
la	157	621	165	630	612	792	3
actividad	166	621	203	630	612	792	3
que	205	621	220	630	612	792	3
estaba	221	621	248	630	612	792	3
reali-	249	621	271	630	612	792	3
zando	65	633	89	642	612	792	3
el	92	633	99	642	612	792	3
paciente	102	633	137	642	612	792	3
(maniobras	140	633	186	642	612	792	3
de	189	633	198	642	612	792	3
fuerza)	201	633	230	642	612	792	3
y	233	633	238	642	612	792	3
su	241	633	250	642	612	792	3
con-	253	633	271	642	612	792	3
texto	65	645	86	654	612	792	3
clínico	88	645	114	654	612	792	3
(inmovilización,	117	645	182	654	612	792	3
cirugía	184	645	212	654	612	792	3
mayor	214	645	240	654	612	792	3
recien-	243	645	271	654	612	792	3
te,	65	657	75	666	612	792	3
viaje	77	657	96	666	612	792	3
prolongado	99	657	144	666	612	792	3
en	146	657	156	666	612	792	3
automóvil	158	657	199	666	612	792	3
o	201	657	206	666	612	792	3
en	208	657	218	666	612	792	3
avión)	220	657	245	666	612	792	3
(6)	245	657	253	663	612	792	3
.	253	657	255	666	612	792	3
Ha	79	672	91	680	612	792	3
sido	94	672	110	680	612	792	3
diseñado	112	672	148	680	612	792	3
un	150	672	161	680	612	792	3
marcador	164	672	203	680	612	792	3
(Risk	205	672	226	680	612	792	3
of	228	672	236	680	612	792	3
Parado-	238	672	271	680	612	792	3
xical	65	684	84	692	612	792	3
Embolism	86	684	127	692	612	792	3
[RoPE,	129	684	159	692	612	792	3
por	161	684	174	692	612	792	3
su	177	684	186	692	612	792	3
sigla	188	684	207	692	612	792	3
en	209	684	219	692	612	792	3
inglés])	221	684	251	692	612	792	3
diri-	253	684	271	692	612	792	3
gido	65	696	82	704	612	792	3
a	86	696	91	704	612	792	3
estimar	94	696	126	704	612	792	3
la	129	696	137	704	612	792	3
relación	141	696	173	704	612	792	3
causal	177	696	203	704	612	792	3
del	207	696	219	704	612	792	3
FOP	222	696	242	704	612	792	3
con	245	696	260	704	612	792	3
el	263	696	271	704	612	792	3
IC	65	708	75	716	612	792	3
(14)	75	708	85	713	612	792	3
.	85	708	88	716	612	792	3
Asocia	89	708	116	716	612	792	3
la	117	708	125	716	612	792	3
ausencia	126	708	162	716	612	792	3
de	163	708	173	716	612	792	3
factores	174	708	206	716	612	792	3
de	208	708	217	716	612	792	3
riesgo	219	708	243	716	612	792	3
vascu-	245	708	271	716	612	792	3
lar	65	720	76	728	612	792	3
(hipertensión,	80	720	137	728	612	792	3
diabetes,	140	720	176	728	612	792	3
tabaquismo,	179	720	229	728	612	792	3
accidente	232	720	271	728	612	792	3
isquémico	65	732	106	740	612	792	3
transitorio	108	732	151	740	612	792	3
[AIT]	153	732	176	740	612	792	3
previo,	178	732	206	740	612	792	3
presencia	208	732	246	740	612	792	3
de	248	732	258	740	612	792	3
in-	259	732	271	740	612	792	3
farto	65	744	85	752	612	792	3
cortical)	87	744	121	752	612	792	3
con	122	744	137	752	612	792	3
la	139	744	146	752	612	792	3
posibilidad	148	744	192	752	612	792	3
del	194	744	207	752	612	792	3
papel	209	744	231	752	612	792	3
patogéni-	233	744	271	752	612	792	3
co	285	305	293	314	612	792	3
del	295	305	308	314	612	792	3
FOP.	309	305	331	314	612	792	3
A	333	305	339	314	612	792	3
pesar	341	305	364	314	612	792	3
de	366	305	375	314	612	792	3
su	377	305	386	314	612	792	3
utilidad,	388	305	423	314	612	792	3
ha	425	305	435	314	612	792	3
sido	437	305	453	314	612	792	3
criticado	455	305	490	314	612	792	3
por	285	317	298	326	612	792	3
no	301	317	311	326	612	792	3
considerar	314	317	357	326	612	792	3
las	360	317	371	326	612	792	3
características	374	317	433	326	612	792	3
de	435	317	445	326	612	792	3
alto	448	317	463	326	612	792	3
riesgo	466	317	490	326	612	792	3
del	285	329	297	338	612	792	3
FOP	300	329	319	338	612	792	3
(como	321	329	346	338	612	792	3
el	349	329	356	338	612	792	3
ASIA)	358	329	383	338	612	792	3
y	386	329	391	338	612	792	3
por	393	329	407	338	612	792	3
la	410	329	417	338	612	792	3
ausencia	420	329	455	338	612	792	3
de	458	329	467	338	612	792	3
estu-	470	329	490	338	612	792	3
dios	285	341	301	350	612	792	3
de	303	341	313	350	612	792	3
validación	315	341	356	350	612	792	3
externa	358	341	389	350	612	792	3
(6,11,14)	389	341	413	347	612	792	3
.	413	341	415	350	612	792	3
Posibilidad	285	379	336	388	612	792	3
de	339	379	350	388	612	792	3
recurrencia	353	379	407	388	612	792	3
del	410	379	424	388	612	792	3
evento	427	379	459	388	612	792	3
clínico	285	391	315	400	612	792	3
observado	318	391	367	400	612	792	3
Los	285	403	299	412	612	792	3
estudios	301	403	334	412	612	792	3
sugieren	336	403	370	412	612	792	3
una	372	403	388	412	612	792	3
tasa	390	403	406	412	612	792	3
de	408	403	418	412	612	792	3
recurrencia	420	403	466	412	612	792	3
anual	468	403	490	412	612	792	3
de	285	415	294	424	612	792	3
0%-14%	296	415	328	424	612	792	3
para	329	415	347	424	612	792	3
ictus	349	415	368	424	612	792	3
o	369	415	374	424	612	792	3
AIT	375	415	392	424	612	792	3
en	393	415	403	424	612	792	3
pacientes	404	415	442	424	612	792	3
con	443	415	457	424	612	792	3
FOP	459	415	478	424	612	792	3
(19)	478	415	488	421	612	792	3
.	488	415	490	424	612	792	3
Sin	285	427	298	436	612	792	3
embargo,	301	427	338	436	612	792	3
la	340	427	348	436	612	792	3
recurrencia	350	427	396	436	612	792	3
podría	399	427	424	436	612	792	3
deberse	427	427	457	436	612	792	3
a	460	427	464	436	612	792	3
meca-	467	427	490	436	612	792	3
nismos	285	439	313	448	612	792	3
que	315	439	330	448	612	792	3
no	331	439	342	448	612	792	3
están	344	439	365	448	612	792	3
mediados	367	439	405	448	612	792	3
por	407	439	420	448	612	792	3
el	422	439	429	448	612	792	3
mismo.	431	439	460	448	612	792	3
Las	462	439	477	448	612	792	3
ca-	479	439	490	448	612	792	3
racterísticas	285	451	334	460	612	792	3
clínicas	337	451	367	460	612	792	3
que	370	451	385	460	612	792	3
se	388	451	397	460	612	792	3
han	400	451	416	460	612	792	3
demostrado	419	451	466	460	612	792	3
como	469	451	490	460	612	792	3
predictores	285	463	329	472	612	792	3
estadísticamente	334	463	402	472	612	792	3
significativos	407	463	459	472	612	792	3
son	464	463	478	472	612	792	3
el	483	463	490	472	612	792	3
ASIA,	285	475	309	484	612	792	3
el	310	475	317	484	612	792	3
tamaño	319	475	350	484	612	792	3
del	351	475	363	484	612	792	3
FOP,	365	475	386	484	612	792	3
los	388	475	399	484	612	792	3
trastornos	401	475	442	484	612	792	3
de	444	475	453	484	612	792	3
la	455	475	463	484	612	792	3
coagu-	464	475	490	484	612	792	3
lación,	285	487	311	496	612	792	3
el	312	487	319	496	612	792	3
uso	321	487	335	496	612	792	3
de	336	487	346	496	612	792	3
ácido	347	487	368	496	612	792	3
acetilsalicílico	369	487	425	496	612	792	3
en	426	487	436	496	612	792	3
lugar	438	487	459	496	612	792	3
de	460	487	470	496	612	792	3
anti-	471	487	490	496	612	792	3
coagulante	285	499	328	508	612	792	3
oral	330	499	346	508	612	792	3
y	348	499	353	508	612	792	3
la	355	499	362	508	612	792	3
edad	364	499	383	508	612	792	3
(mayor	385	499	413	508	612	792	3
a	416	499	420	508	612	792	3
55	422	499	432	508	612	792	3
años)	434	499	456	508	612	792	3
(6,16)	456	499	471	505	612	792	3
.	470	499	473	508	612	792	3
La	285	537	295	546	612	792	3
importancia	298	537	354	546	612	792	3
de	357	537	368	546	612	792	3
identificar	371	537	420	546	612	792	3
la	423	537	431	546	612	792	3
fibrilación	434	537	482	546	612	792	3
auricular	285	549	326	558	612	792	3
En	285	562	297	570	612	792	3
la	299	562	306	570	612	792	3
mayoría	308	562	342	570	612	792	3
de	344	562	353	570	612	792	3
los	356	562	367	570	612	792	3
casos,	369	562	393	570	612	792	3
la	395	562	402	570	612	792	3
recurrencia	404	562	452	570	612	792	3
de	454	562	463	570	612	792	3
embo-	465	562	490	570	612	792	3
lismo	285	574	307	582	612	792	3
en	309	574	319	582	612	792	3
la	321	574	329	582	612	792	3
circulación	331	574	376	582	612	792	3
sistémica	378	574	416	582	612	792	3
es	418	574	427	582	612	792	3
secundaria	429	574	473	582	612	792	3
a	476	574	480	582	612	792	3
la	483	574	490	582	612	792	3
presencia	285	586	323	594	612	792	3
de	325	586	334	594	612	792	3
trombos	336	586	370	594	612	792	3
en	371	586	381	594	612	792	3
la	382	586	390	594	612	792	3
orejuela	391	586	424	594	612	792	3
izquierda,	425	586	466	594	612	792	3
en	468	586	478	594	612	792	3
lu-	479	586	490	594	612	792	3
gar	285	598	298	606	612	792	3
de	300	598	309	606	612	792	3
embolismo	311	598	355	606	612	792	3
paradójico.	357	598	401	606	612	792	3
Por	403	598	418	606	612	792	3
esta	420	598	436	606	612	792	3
razón,	438	598	464	606	612	792	3
en	466	598	476	606	612	792	3
pa-	478	598	490	606	612	792	3
cientes	285	610	313	618	612	792	3
con	315	610	330	618	612	792	3
alto	332	610	347	618	612	792	3
riesgo	350	610	374	618	612	792	3
de	376	610	386	618	612	792	3
fibrilación	388	610	430	618	612	792	3
auricular	432	610	469	618	612	792	3
(FA)	472	610	490	618	612	792	3
es	285	622	293	630	612	792	3
razonable	295	622	335	630	612	792	3
colocar	337	622	366	630	612	792	3
un	368	622	379	630	612	792	3
registro	381	622	413	630	612	792	3
de	415	622	424	630	612	792	3
eventos	426	622	457	630	612	792	3
por	460	622	473	630	612	792	3
seis	475	622	490	630	612	792	3
meses	285	634	309	642	612	792	3
antes	311	634	333	642	612	792	3
de	334	634	344	642	612	792	3
decidir	345	634	373	642	612	792	3
el	375	634	382	642	612	792	3
cierre	383	634	407	642	612	792	3
del	408	634	420	642	612	792	3
FOP	422	634	441	642	612	792	3
(6)	441	634	448	639	612	792	3
(figura	449	634	477	642	612	792	3
2).	478	634	489	642	612	792	3
Manejo	285	671	319	680	612	792	3
médico	322	671	356	680	612	792	3
e	359	671	364	680	612	792	3
intervencionista	367	671	444	680	612	792	3
La	285	684	295	692	612	792	3
mayoría	297	684	330	692	612	792	3
de	332	684	341	692	612	792	3
los	343	684	354	692	612	792	3
estudios	355	684	389	692	612	792	3
que	391	684	405	692	612	792	3
refieren	407	684	439	692	612	792	3
a	441	684	446	692	612	792	3
la	447	684	454	692	612	792	3
terapéu-	456	684	490	692	612	792	3
tica	285	696	300	704	612	792	3
del	303	696	315	704	612	792	3
FOP	318	696	337	704	612	792	3
son	340	696	354	704	612	792	3
observacionales.	357	696	424	704	612	792	3
El	427	696	436	704	612	792	3
metaanálisis	439	696	490	704	612	792	3
de	285	708	294	716	612	792	3
ensayos	297	708	329	716	612	792	3
clínicos	331	708	361	716	612	792	3
aleatorizados	364	708	418	716	612	792	3
(ECA),	421	708	448	716	612	792	3
publicado	451	708	490	716	612	792	3
recientemente	285	720	343	728	612	792	3
por	345	720	359	728	612	792	3
G.	361	720	370	728	612	792	3
Turc	372	720	392	728	612	792	3
y	394	720	399	728	612	792	3
colaboradores,	401	720	460	728	612	792	3
mostró	462	720	490	728	612	792	3
una	285	732	300	740	612	792	3
tasa	302	732	319	740	612	792	3
de	321	732	330	740	612	792	3
recurrencia	332	732	379	740	612	792	3
de	381	732	390	740	612	792	3
ictus	392	732	412	740	612	792	3
de	414	732	423	740	612	792	3
1,27	425	732	442	740	612	792	3
eventos	444	732	475	740	612	792	3
por	477	732	490	740	612	792	3
100	285	744	299	752	612	792	3
pacientes/año	302	744	358	752	612	792	3
en	360	744	370	752	612	792	3
sujetos	373	744	401	752	612	792	3
bajo	404	744	421	752	612	792	3
tratamiento	423	744	472	752	612	792	3
mé-	475	744	490	752	612	792	3
187	545	758	558	770	612	792	3
Foramen	65	34	95	41	612	792	4
oval	99	34	113	41	612	792	4
permeable	116	34	153	41	612	792	4
e	156	34	160	41	612	792	4
ictus	164	34	180	41	612	792	4
criptogénico	183	34	226	41	612	792	4
Carlos	65	43	86	51	612	792	4
Guamán	89	43	117	51	612	792	4
Valdivieso	121	43	155	51	612	792	4
Revista	433	34	457	41	612	792	4
Uruguaya	461	34	494	41	612	792	4
de	497	34	506	41	612	792	4
Cardiología	509	34	547	41	612	792	4
Volumen	444	43	473	51	612	792	4
34	476	43	484	51	612	792	4
|	487	43	489	51	612	792	4
nº	492	43	499	51	612	792	4
2	502	43	506	51	612	792	4
|	509	43	511	51	612	792	4
Julio	514	43	529	51	612	792	4
2019	532	43	547	51	612	792	4
Figura	122	391	143	398	612	792	4
2.	145	391	151	398	612	792	4
Algoritmo	152	390	189	398	612	792	4
para	191	390	207	398	612	792	4
el	209	390	215	398	612	792	4
tamizaje	217	390	248	398	612	792	4
de	249	390	258	398	612	792	4
fibrilación	259	390	296	398	612	792	4
auricular	298	390	332	398	612	792	4
(FA)	333	390	350	398	612	792	4
en	352	390	360	398	612	792	4
tromboembolismo	362	390	427	398	612	792	4
criptogénico	429	390	474	398	612	792	4
de	475	390	484	398	612	792	4
la	485	390	492	398	612	792	4
circulación	494	390	533	398	612	792	4
sis-	535	390	547	398	612	792	4
témica.	122	400	148	408	612	792	4
Los	150	400	162	408	612	792	4
puntos	164	400	189	408	612	792	4
de	190	400	198	408	612	792	4
corte	200	400	218	408	612	792	4
de	219	400	228	408	612	792	4
edad	229	400	246	408	612	792	4
de	247	400	256	408	612	792	4
55	257	400	266	408	612	792	4
y	267	400	271	408	612	792	4
65	273	400	281	408	612	792	4
años	283	400	299	408	612	792	4
han	301	400	315	408	612	792	4
sido	316	400	331	408	612	792	4
elegidos	332	400	361	408	612	792	4
en	362	400	371	408	612	792	4
base	372	400	388	408	612	792	4
a	390	400	394	408	612	792	4
los	395	400	405	408	612	792	4
estudios	407	400	437	408	612	792	4
epidemiológicos.	438	400	497	408	612	792	4
Los	499	400	511	408	612	792	4
pacientes	513	400	547	408	612	792	4
<	122	410	128	417	612	792	4
55	130	410	139	417	612	792	4
años	140	410	157	417	612	792	4
pueden	158	410	185	417	612	792	4
ser	186	410	197	417	612	792	4
considerados	199	410	245	417	612	792	4
para	247	410	263	417	612	792	4
registro	265	410	293	417	612	792	4
de	295	410	303	417	612	792	4
eventos	304	410	332	417	612	792	4
cuando	334	410	360	417	612	792	4
tengan	361	410	386	417	612	792	4
alta	388	410	402	417	612	792	4
sospecha	403	410	435	417	612	792	4
clínica	437	410	460	417	612	792	4
de	462	410	470	417	612	792	4
FA	472	410	483	417	612	792	4
(por	484	410	499	417	612	792	4
ejemplo,	500	410	531	417	612	792	4
más	532	410	547	417	612	792	4
de	122	420	130	427	612	792	4
dos	132	420	144	427	612	792	4
factores	146	420	174	427	612	792	4
de	176	420	184	427	612	792	4
alto	186	420	200	427	612	792	4
riesgo).	202	420	228	427	612	792	4
ECG:	230	420	250	427	612	792	4
electrocardiograma;	251	420	324	427	612	792	4
HTA:	326	420	346	427	612	792	4
hipertensión	348	420	394	427	612	792	4
arterial;	395	420	425	427	612	792	4
HVI:	427	420	444	427	612	792	4
hipertrofia	446	420	485	427	612	792	4
del	487	420	498	427	612	792	4
ventrículo	499	420	536	427	612	792	4
iz-	538	420	547	427	612	792	4
quierdo;	122	429	152	437	612	792	4
CAI:	154	429	171	437	612	792	4
crecimiento	173	429	215	437	612	792	4
de	218	429	226	437	612	792	4
la	228	429	235	437	612	792	4
aurícula	237	429	267	437	612	792	4
izquierda.	269	429	305	437	612	792	4
(Modificado	308	429	350	437	612	792	4
de	353	429	361	437	612	792	4
referencia	363	429	400	437	612	792	4
número	402	429	430	437	612	792	4
6).	432	429	442	437	612	792	4
dico	122	459	138	467	612	792	4
(20)	138	459	149	464	612	792	4
,	149	459	151	467	612	792	4
mientras	153	459	189	467	612	792	4
que	191	459	206	467	612	792	4
el	207	459	214	467	612	792	4
metaanálisis	216	459	267	467	612	792	4
de	269	459	278	467	612	792	4
estudios	280	459	313	467	612	792	4
ob-	315	459	327	467	612	792	4
servacionales	122	471	176	479	612	792	4
de	178	471	188	479	612	792	4
S.	190	471	198	479	612	792	4
Agarwal	200	471	234	479	612	792	4
y	237	471	241	479	612	792	4
colaboradores	244	471	300	479	612	792	4
repor-	302	471	327	479	612	792	4
ta	122	483	130	491	612	792	4
una	132	483	148	491	612	792	4
tasa	150	483	167	491	612	792	4
de	170	483	179	491	612	792	4
recurrencia	182	483	229	491	612	792	4
anual	231	483	254	491	612	792	4
de	257	483	266	491	612	792	4
5%	269	483	281	491	612	792	4
(21)	281	483	291	488	612	792	4
.	291	483	294	491	612	792	4
A	296	483	303	491	612	792	4
pesar	305	483	327	491	612	792	4
de	122	495	131	503	612	792	4
la	133	495	140	503	612	792	4
heterogeneidad	142	495	205	503	612	792	4
de	207	495	216	503	612	792	4
los	218	495	230	503	612	792	4
resultados,	232	495	276	503	612	792	4
el	278	495	285	503	612	792	4
metaaná-	289	495	327	503	612	792	4
lisis	122	507	138	515	612	792	4
de	140	507	150	515	612	792	4
ECA	152	507	171	515	612	792	4
es	174	507	182	515	612	792	4
consistente	185	507	231	515	612	792	4
con	233	507	248	515	612	792	4
los	250	507	261	515	612	792	4
metaanálisis	264	507	315	515	612	792	4
de	318	507	327	515	612	792	4
estudios	122	519	155	527	612	792	4
observacionales	159	519	223	527	612	792	4
previamente	227	519	278	527	612	792	4
publicados,	282	519	327	527	612	792	4
sugiriendo	122	531	165	539	612	792	4
la	168	531	176	539	612	792	4
superioridad	179	531	231	539	612	792	4
de	235	531	244	539	612	792	4
los	248	531	259	539	612	792	4
anticoagulantes	263	531	327	539	612	792	4
orales	122	543	146	551	612	792	4
sobre	148	543	170	551	612	792	4
el	172	543	179	551	612	792	4
tratamiento	181	543	230	551	612	792	4
antiagregante	231	543	288	551	612	792	4
en	290	543	300	551	612	792	4
la	302	543	309	551	612	792	4
pre-	311	543	327	551	612	792	4
vención	122	555	153	563	612	792	4
del	157	555	170	563	612	792	4
ictus	174	555	193	563	612	792	4
(20)	193	555	204	560	612	792	4
.	204	555	206	563	612	792	4
Considerando	210	555	267	563	612	792	4
que	271	555	286	563	612	792	4
estos	290	555	310	563	612	792	4
pa-	315	555	327	563	612	792	4
cientes	122	567	150	575	612	792	4
recibirán	152	567	190	575	612	792	4
tratamiento	192	567	241	575	612	792	4
por	243	567	257	575	612	792	4
toda	259	567	277	575	612	792	4
su	279	567	288	575	612	792	4
vida,	291	567	310	575	612	792	4
que	312	567	327	575	612	792	4
el	122	579	129	587	612	792	4
riesgo	132	579	156	587	612	792	4
de	159	579	169	587	612	792	4
sangrado	172	579	209	587	612	792	4
depende	212	579	246	587	612	792	4
de	249	579	259	587	612	792	4
la	262	579	269	587	612	792	4
edad	272	579	291	587	612	792	4
y	294	579	299	587	612	792	4
que	302	579	317	587	612	792	4
el	320	579	327	587	612	792	4
contexto	122	591	157	599	612	792	4
del	159	591	171	599	612	792	4
paciente	173	591	207	599	612	792	4
puede	209	591	234	599	612	792	4
variar	236	591	261	599	612	792	4
con	263	591	277	599	612	792	4
los	279	591	290	599	612	792	4
años,	293	591	314	599	612	792	4
los	316	591	327	599	612	792	4
reportes	122	603	156	611	612	792	4
sobre	159	603	181	611	612	792	4
seguridad	185	603	225	611	612	792	4
deben	228	603	253	611	612	792	4
ser	256	603	268	611	612	792	4
interpretados	272	603	327	611	612	792	4
con	122	615	136	623	612	792	4
precaución,	137	615	184	623	612	792	4
ya	186	615	195	623	612	792	4
que	197	615	212	623	612	792	4
han	213	615	229	623	612	792	4
sido	230	615	247	623	612	792	4
realizados	248	615	289	623	612	792	4
en	291	615	301	623	612	792	4
pobla-	302	615	327	623	612	792	4
ciones	122	627	147	635	612	792	4
jóvenes	148	627	179	635	612	792	4
y	180	627	185	635	612	792	4
con	186	627	200	635	612	792	4
un	202	627	213	635	612	792	4
seguimiento	214	627	264	635	612	792	4
corto	266	627	286	635	612	792	4
(6)	286	627	294	632	612	792	4
.	294	627	296	635	612	792	4
Un	298	627	310	635	612	792	4
me-	312	627	327	635	612	792	4
taanálisis	122	639	161	647	612	792	4
que	163	639	178	647	612	792	4
analizó	181	639	210	647	612	792	4
la	213	639	220	647	612	792	4
prevención	223	639	268	647	612	792	4
secundaria	270	639	315	647	612	792	4
en	317	639	327	647	612	792	4
ictus	122	651	141	659	612	792	4
o	144	651	149	659	612	792	4
AIT	152	651	168	659	612	792	4
asociada	171	651	206	659	612	792	4
a	209	651	214	659	612	792	4
causas	217	651	243	659	612	792	4
no	246	651	257	659	612	792	4
cardioembólicas,	260	651	327	659	612	792	4
reveló	122	663	147	671	612	792	4
que	148	663	163	671	612	792	4
el	165	663	172	671	612	792	4
riesgo	174	663	199	671	612	792	4
de	200	663	210	671	612	792	4
sangrado	212	663	249	671	612	792	4
mayor	251	663	277	671	612	792	4
con	279	663	293	671	612	792	4
los	295	663	306	671	612	792	4
anti-	308	663	327	671	612	792	4
coagulantes	122	675	170	683	612	792	4
orales	174	675	199	683	612	792	4
podría	203	675	229	683	612	792	4
ser	233	675	246	683	612	792	4
superior	250	675	284	683	612	792	4
al	289	675	296	683	612	792	4
benefi-	300	675	327	683	612	792	4
cio	122	687	133	695	612	792	4
(22).	133	687	145	692	612	792	4
El	136	699	145	707	612	792	4
cierre	147	699	170	707	612	792	4
percutáneo	172	699	218	707	612	792	4
del	220	699	232	707	612	792	4
FOP	234	699	253	707	612	792	4
logra	255	699	276	707	612	792	4
un	278	699	289	707	612	792	4
éxito	291	699	311	707	612	792	4
téc-	312	699	327	707	612	792	4
nico	122	711	139	719	612	792	4
primario	140	711	176	719	612	792	4
de	178	711	187	719	612	792	4
100%	189	711	211	719	612	792	4
(21)	211	711	222	716	612	792	4
y	224	711	228	719	612	792	4
el	230	711	237	719	612	792	4
cierre	239	711	263	719	612	792	4
completo	265	711	301	719	612	792	4
al	303	711	311	719	612	792	4
año	312	711	327	719	612	792	4
es	122	723	130	731	612	792	4
de	134	723	143	731	612	792	4
93%-96%	146	723	184	731	612	792	4
(23)	184	723	194	728	612	792	4
.	194	723	197	731	612	792	4
El	200	723	209	731	612	792	4
dispositivo	213	723	257	731	612	792	4
AMPLATZER	260	723	318	731	612	792	4
TM	318	723	327	728	612	792	4
PFO	122	735	141	743	612	792	4
Occluder	145	735	182	743	612	792	4
(St.	186	735	201	743	612	792	4
Jude	205	735	225	743	612	792	4
Medical,	229	735	263	743	612	792	4
St.	268	735	279	743	612	792	4
Paul,	283	735	305	743	612	792	4
MN,	309	735	327	743	612	792	4
188	59	759	72	770	612	792	4
USA)	341	459	364	467	612	792	4
es	366	459	374	467	612	792	4
el	377	459	384	467	612	792	4
que	386	459	401	467	612	792	4
presenta	403	459	438	467	612	792	4
menores	441	459	476	467	612	792	4
tasas	478	459	499	467	612	792	4
de	501	459	510	467	612	792	4
cortocir-	513	459	547	467	612	792	4
cuito	341	471	362	479	612	792	4
residual	364	471	397	479	612	792	4
(24)	396	471	407	476	612	792	4
.	407	471	409	479	612	792	4
Con	411	471	428	479	612	792	4
el	430	471	437	479	612	792	4
cierre	439	471	462	479	612	792	4
percutáneo	464	471	510	479	612	792	4
se	512	471	520	479	612	792	4
ha	522	471	532	479	612	792	4
en-	534	471	547	479	612	792	4
contrado	341	483	377	491	612	792	4
una	380	483	396	491	612	792	4
reducción	398	483	438	491	612	792	4
de	441	483	450	491	612	792	4
hasta	453	483	475	491	612	792	4
el	478	483	485	491	612	792	4
80%	488	483	505	491	612	792	4
del	508	483	520	491	612	792	4
riesgo	523	483	547	491	612	792	4
relativo	341	495	373	503	612	792	4
de	375	495	384	503	612	792	4
recurrencia	386	495	433	503	612	792	4
de	435	495	445	503	612	792	4
ictus	446	495	466	503	612	792	4
(20)	466	495	477	500	612	792	4
.	477	495	479	503	612	792	4
Las	480	495	495	503	612	792	4
complicacio-	497	495	547	503	612	792	4
nes	341	507	355	515	612	792	4
del	360	507	372	515	612	792	4
procedimiento	377	507	436	515	612	792	4
tienen	440	507	466	515	612	792	4
una	471	507	487	515	612	792	4
incidencia	491	507	533	515	612	792	4
de	538	507	547	515	612	792	4
2,6%	341	519	361	527	612	792	4
(20,25)	361	519	380	524	612	792	4
.	380	519	382	527	612	792	4
La	384	519	395	527	612	792	4
complicación	397	519	450	527	612	792	4
tardía	452	519	477	527	612	792	4
más	479	519	495	527	612	792	4
frecuente	498	519	536	527	612	792	4
es	539	519	547	527	612	792	4
la	341	531	349	539	612	792	4
trombosis	351	531	391	539	612	792	4
del	394	531	406	539	612	792	4
dispositivo	408	531	451	539	612	792	4
(1%-2%),	453	531	490	539	612	792	4
y	492	531	497	539	612	792	4
la	499	531	506	539	612	792	4
más	508	531	525	539	612	792	4
seria	527	531	547	539	612	792	4
es	341	543	350	551	612	792	4
el	353	543	360	551	612	792	4
embolismo	363	543	407	551	612	792	4
del	411	543	423	551	612	792	4
dispositivo	426	543	470	551	612	792	4
(0,9%-1,3%)	473	543	522	551	612	792	4
(25)	522	543	532	548	612	792	4
.	532	543	535	551	612	792	4
El	538	543	547	551	612	792	4
evento	341	555	369	563	612	792	4
no	372	555	382	563	612	792	4
deseado	385	555	418	563	612	792	4
más	421	555	437	563	612	792	4
frecuente	441	555	479	563	612	792	4
luego	483	555	505	563	612	792	4
del	508	555	520	563	612	792	4
cierre	523	555	547	563	612	792	4
percutáneo	341	567	387	575	612	792	4
es	389	567	397	575	612	792	4
la	400	567	407	575	612	792	4
FA,	409	567	424	575	612	792	4
con	426	567	440	575	612	792	4
una	442	567	458	575	612	792	4
incidencia	460	567	501	575	612	792	4
de	504	567	513	575	612	792	4
4,6%	515	567	535	575	612	792	4
en	537	567	547	575	612	792	4
un	341	579	352	587	612	792	4
seguimiento	354	579	404	587	612	792	4
de	406	579	416	587	612	792	4
3,8	418	579	430	587	612	792	4
años	432	579	451	587	612	792	4
(20)	451	579	461	584	612	792	4
.	461	579	464	587	612	792	4
De	466	579	477	587	612	792	4
forma	479	579	503	587	612	792	4
interesan-	505	579	547	587	612	792	4
te,	341	591	352	599	612	792	4
otros	354	591	375	599	612	792	4
estudios	378	591	411	599	612	792	4
encontraron	414	591	464	599	612	792	4
una	467	591	483	599	612	792	4
reducción	485	591	525	599	612	792	4
esta-	528	591	547	599	612	792	4
dísticamente	341	603	394	611	612	792	4
significativa	397	603	446	611	612	792	4
de	449	603	459	611	612	792	4
la	462	603	469	611	612	792	4
prevalencia	472	603	519	611	612	792	4
de	522	603	532	611	612	792	4
FA	535	603	547	611	612	792	4
posterior	341	615	378	623	612	792	4
al	381	615	389	623	612	792	4
cierre	392	615	415	623	612	792	4
percutáneo	418	615	464	623	612	792	4
del	467	615	479	623	612	792	4
FOP	482	615	501	623	612	792	4
(26)	501	615	512	620	612	792	4
.	512	615	514	623	612	792	4
Tras	517	615	536	623	612	792	4
la	540	615	547	623	612	792	4
colocación	341	627	383	635	612	792	4
del	386	627	398	635	612	792	4
dispositivo	401	627	444	635	612	792	4
es	447	627	456	635	612	792	4
recomendable	458	627	515	635	612	792	4
mante-	518	627	547	635	612	792	4
ner	341	639	355	647	612	792	4
doble	357	639	379	647	612	792	4
terapia	380	639	410	647	612	792	4
antiagregante	411	639	468	647	612	792	4
por	470	639	483	647	612	792	4
1-6	485	639	498	647	612	792	4
meses,	499	639	527	647	612	792	4
y	528	639	533	647	612	792	4
de-	535	639	547	647	612	792	4
bido	341	651	359	659	612	792	4
a	361	651	366	659	612	792	4
que	368	651	383	659	612	792	4
algunos	386	651	417	659	612	792	4
estudios	420	651	453	659	612	792	4
han	456	651	471	659	612	792	4
encontrado	474	651	520	659	612	792	4
que	522	651	537	659	612	792	4
la	540	651	547	659	612	792	4
endotelización	341	663	400	671	612	792	4
del	404	663	416	671	612	792	4
dispositivo	420	663	463	671	612	792	4
puede	467	663	491	671	612	792	4
tardar	495	663	521	671	612	792	4
hasta	525	663	547	671	612	792	4
cinco	341	675	362	683	612	792	4
años,	364	675	385	683	612	792	4
actualmente	387	675	438	683	612	792	4
se	439	675	447	683	612	792	4
recomienda	449	675	496	683	612	792	4
mantener	498	675	538	683	612	792	4
la	539	675	547	683	612	792	4
terapia	341	687	370	695	612	792	4
antiagregante	374	687	431	695	612	792	4
simple	435	687	462	695	612	792	4
por	466	687	479	695	612	792	4
este	483	687	499	695	612	792	4
período	503	687	534	695	612	792	4
de	538	687	547	695	612	792	4
tiempo	341	699	370	707	612	792	4
(6,11,16,27)	370	699	401	704	612	792	4
.	401	699	403	707	612	792	4
Tanto	356	711	380	719	612	792	4
el	383	711	390	719	612	792	4
tratamiento	394	711	442	719	612	792	4
con	445	711	459	719	612	792	4
antiagregantes	463	711	523	719	612	792	4
como	526	711	547	719	612	792	4
con	341	723	355	731	612	792	4
anticoagulantes	357	723	420	731	612	792	4
orales	422	723	446	731	612	792	4
y	448	723	452	731	612	792	4
el	454	723	461	731	612	792	4
cierre	463	723	486	731	612	792	4
percutáneo	487	723	532	731	612	792	4
tie-	534	723	547	731	612	792	4
nen	341	735	357	743	612	792	4
sus	360	735	373	743	612	792	4
indicaciones	376	735	424	743	612	792	4
precisas,	427	735	462	743	612	792	4
por	465	735	478	743	612	792	4
lo	481	735	488	743	612	792	4
que	491	735	506	743	612	792	4
cada	509	735	527	743	612	792	4
caso	530	735	547	743	612	792	4
Revista	65	34	90	41	612	792	5
Uruguaya	93	34	126	41	612	792	5
de	129	34	138	41	612	792	5
Cardiología	141	34	180	41	612	792	5
Volumen	65	43	94	51	612	792	5
34	97	43	105	51	612	792	5
|	108	43	110	51	612	792	5
nº	114	43	120	51	612	792	5
2	123	43	127	51	612	792	5
|	130	43	132	51	612	792	5
Julio	135	43	150	51	612	792	5
2019	154	43	168	51	612	792	5
Foramen	387	34	417	41	612	792	5
oval	420	34	434	41	612	792	5
permeable	438	34	474	41	612	792	5
e	478	34	482	41	612	792	5
ictus	485	34	501	41	612	792	5
criptogénico	505	34	547	41	612	792	5
Carlos	457	43	478	51	612	792	5
Guamán	482	43	510	51	612	792	5
Valdivieso	513	43	547	51	612	792	5
Figura	65	346	87	353	612	792	5
3.	88	346	94	353	612	792	5
Algoritmo	95	345	132	353	612	792	5
de	133	345	142	353	612	792	5
tratamiento	143	345	187	353	612	792	5
para	188	345	205	353	612	792	5
prevención	206	345	246	353	612	792	5
secundaria	248	345	287	353	612	792	5
de	289	345	297	353	612	792	5
tromboembolismo	299	345	364	353	612	792	5
criptogénico	366	345	410	353	612	792	5
en	412	345	420	353	612	792	5
la	422	345	428	353	612	792	5
circulación	430	345	469	353	612	792	5
sisté-	471	345	490	353	612	792	5
mica.	65	355	84	363	612	792	5
EP:	86	355	100	363	612	792	5
embolia	101	355	130	363	612	792	5
pulmonar;	132	355	170	363	612	792	5
TVP:	171	355	190	363	612	792	5
trombosis	192	355	228	363	612	792	5
venosa	230	355	255	363	612	792	5
profunda;	256	355	292	363	612	792	5
AOS:	294	355	313	363	612	792	5
apnea	314	355	336	363	612	792	5
obstructiva	338	355	379	363	612	792	5
del	381	355	391	363	612	792	5
sueño;	393	355	417	363	612	792	5
RoPE:	418	355	442	363	612	792	5
Risk	444	355	460	363	612	792	5
of	462	355	468	363	612	792	5
Para-	470	355	490	363	612	792	5
doxical	65	365	90	372	612	792	5
Embolism.	93	365	132	372	612	792	5
(Modificado	136	365	179	372	612	792	5
de	181	365	189	372	612	792	5
referencia	191	365	228	372	612	792	5
número	230	365	259	372	612	792	5
6).	261	365	270	372	612	792	5
debe	65	391	84	400	612	792	5
ser	86	391	98	400	612	792	5
analizado	100	391	138	400	612	792	5
por	140	391	154	400	612	792	5
un	156	391	166	400	612	792	5
equipo	168	391	195	400	612	792	5
multidisciplinario,	197	391	271	400	612	792	5
definiendo	65	403	107	412	612	792	5
la	109	403	116	412	612	792	5
estrategia	118	403	157	412	612	792	5
que	159	403	173	412	612	792	5
otorgue	175	403	206	412	612	792	5
el	207	403	214	412	612	792	5
mayor	216	403	241	412	612	792	5
benefi-	243	403	271	412	612	792	5
cio	65	415	76	424	612	792	5
para	79	415	97	424	612	792	5
cada	99	415	117	424	612	792	5
paciente	120	415	153	424	612	792	5
en	156	415	165	424	612	792	5
particular	168	415	208	424	612	792	5
(figura	210	415	237	424	612	792	5
3).	240	415	250	424	612	792	5
Bibliografía	285	391	340	400	612	792	5
1.	285	407	291	415	612	792	5
Hagen	302	407	328	415	612	792	5
PT,	331	407	345	415	612	792	5
Scholz	348	407	376	415	612	792	5
DG,	378	407	394	415	612	792	5
Edwards	397	407	433	415	612	792	5
WD.	436	407	453	415	612	792	5
Incidence	455	407	490	415	612	792	5
and	302	418	315	426	612	792	5
size	317	418	330	426	612	792	5
of	332	418	338	426	612	792	5
patent	340	418	363	426	612	792	5
foramen	364	418	394	426	612	792	5
ovale	395	418	414	426	612	792	5
during	415	418	439	426	612	792	5
the	440	418	452	426	612	792	5
first	453	418	468	426	612	792	5
10	469	418	478	426	612	792	5
de-	479	418	490	426	612	792	5
cades	302	429	321	437	612	792	5
of	323	429	330	437	612	792	5
life:	332	429	346	437	612	792	5
An	348	429	359	437	612	792	5
autopsy	361	429	389	437	612	792	5
study	391	429	411	437	612	792	5
of	413	429	420	437	612	792	5
965	422	429	435	437	612	792	5
normal	437	429	463	437	612	792	5
hearts.	465	429	490	437	612	792	5
Mayo	302	440	321	448	612	792	5
Clin	327	440	342	448	612	792	5
Proc.	348	440	367	448	612	792	5
1984;59(1):17–20.	372	440	436	448	612	792	5
doi:	441	440	455	448	612	792	5
10.1016/	460	440	490	448	612	792	5
s0025-6196(12)60336-x	302	451	386	459	612	792	5
2.	285	468	291	476	612	792	5
Sun	302	468	318	476	612	792	5
YP,	320	468	334	476	612	792	5
Homma	336	468	368	476	612	792	5
S.	369	468	377	476	612	792	5
Patent	379	468	404	476	612	792	5
foramen	405	468	436	476	612	792	5
ovale	438	468	456	476	612	792	5
and	458	468	472	476	612	792	5
stro-	473	468	490	476	612	792	5
ke.	302	479	312	487	612	792	5
Circ	317	479	332	487	612	792	5
J.	337	479	344	487	612	792	5
2016;	348	479	368	487	612	792	5
25;80(8):1665-73.	373	479	436	487	612	792	5
doi:	441	479	455	487	612	792	5
10.1253/	460	479	490	487	612	792	5
circj.CJ-16-0534	302	490	361	498	612	792	5
3.	285	507	291	514	612	792	5
Cabanes	302	507	337	514	612	792	5
L,	339	507	347	514	612	792	5
Mas	349	507	366	514	612	792	5
JL,	368	507	381	514	612	792	5
Cohen	383	507	410	514	612	792	5
A,	412	507	420	514	612	792	5
Amarenco	422	507	464	514	612	792	5
P,	466	507	474	514	612	792	5
Ca-	477	507	490	514	612	792	5
banes	302	518	326	525	612	792	5
PA,	328	518	342	525	612	792	5
Oubary	344	518	374	525	612	792	5
P,	376	518	385	525	612	792	5
et	386	518	394	525	612	792	5
al.	396	518	406	525	612	792	5
Atrial	408	518	429	525	612	792	5
septal	431	518	452	525	612	792	5
aneurysm	454	518	490	525	612	792	5
and	302	529	315	536	612	792	5
patent	317	529	340	536	612	792	5
foramen	342	529	372	536	612	792	5
ovale	374	529	392	536	612	792	5
as	394	529	401	536	612	792	5
risk	403	529	417	536	612	792	5
factors	418	529	443	536	612	792	5
for	445	529	455	536	612	792	5
cryptoge-	456	529	490	536	612	792	5
nic	302	540	313	547	612	792	5
stroke	316	540	339	547	612	792	5
in	342	540	349	547	612	792	5
patients	352	540	382	547	612	792	5
less	385	540	399	547	612	792	5
than	402	540	419	547	612	792	5
55	422	540	431	547	612	792	5
years	434	540	453	547	612	792	5
of	457	540	463	547	612	792	5
age:	467	540	481	547	612	792	5
A	485	540	490	547	612	792	5
study	302	551	322	558	612	792	5
using	330	551	349	558	612	792	5
transesophageal	357	551	416	558	612	792	5
echocardiography.	424	551	490	558	612	792	5
Stroke	302	562	326	569	612	792	5
1993;24(12):1865–1873.	327	562	414	569	612	792	5
doi:	415	562	429	569	612	792	5
10.1161/01.STR.	430	562	490	569	612	792	5
24.12.1865	302	573	341	580	612	792	5
4.	285	590	291	597	612	792	5
Wohrle	302	590	331	597	612	792	5
J,	333	590	341	597	612	792	5
Kochs	342	590	368	597	612	792	5
M,	369	590	380	597	612	792	5
Hombach	381	590	421	597	612	792	5
V,	423	590	431	597	612	792	5
Merkle	433	590	462	597	612	792	5
N.	464	590	473	597	612	792	5
Pre-	475	590	490	597	612	792	5
valence	302	601	329	608	612	792	5
of	331	601	337	608	612	792	5
myocardial	339	601	379	608	612	792	5
scar	381	601	396	608	612	792	5
in	398	601	405	608	612	792	5
patients	407	601	436	608	612	792	5
with	438	601	455	608	612	792	5
cryptoge-	456	601	490	608	612	792	5
nic	302	612	313	619	612	792	5
cerebral	314	612	344	619	612	792	5
ischemic	345	612	376	619	612	792	5
events	378	612	401	619	612	792	5
and	403	612	417	619	612	792	5
patent	418	612	442	619	612	792	5
foramen	443	612	474	619	612	792	5
ova-	475	612	490	619	612	792	5
le.	302	623	310	630	612	792	5
JACC	312	623	333	630	612	792	5
Cardiovasc	334	623	374	630	612	792	5
Imaging	375	623	405	630	612	792	5
2010;3(8):833–839.	406	623	475	630	612	792	5
doi:	477	623	490	630	612	792	5
10.1016/j.jcmg.2010.05.013	302	634	400	641	612	792	5
5.	285	651	291	658	612	792	5
West	302	651	321	658	612	792	5
BH,	323	651	338	658	612	792	5
Noureddin	340	651	384	658	612	792	5
N,	386	651	395	658	612	792	5
Mamzhi	397	651	430	658	612	792	5
Y,	431	651	439	658	612	792	5
Low	441	651	458	658	612	792	5
CG,	460	651	475	658	612	792	5
Co-	477	651	490	658	612	792	5
luzzi	302	662	321	669	612	792	5
AC,	323	662	338	669	612	792	5
Shih	340	662	359	669	612	792	5
EJ,	361	662	375	669	612	792	5
et	377	662	385	669	612	792	5
al.	387	662	397	669	612	792	5
Frequency	398	662	437	669	612	792	5
of	439	662	446	669	612	792	5
patent	447	662	471	669	612	792	5
fora-	473	662	490	669	612	792	5
men	302	673	318	680	612	792	5
ovale	319	673	338	680	612	792	5
and	340	673	353	680	612	792	5
migraine	355	673	388	680	612	792	5
in	390	673	397	680	612	792	5
patients	399	673	428	680	612	792	5
with	430	673	446	680	612	792	5
cryptogenic	448	673	490	680	612	792	5
stroke.	302	684	327	691	612	792	5
Stroke	330	684	355	691	612	792	5
2018;49(5):1123-1128.	358	684	439	691	612	792	5
doi:	443	684	456	691	612	792	5
10.1161/	460	684	490	691	612	792	5
STROKEAHA.117.020160	302	695	398	702	612	792	5
6.	285	711	291	719	612	792	5
Pristipino	302	711	344	719	612	792	5
C,	346	711	355	719	612	792	5
Sievert	357	711	387	719	612	792	5
H,	390	711	399	719	612	792	5
D'Ascenzo	402	711	445	719	612	792	5
F,	447	711	455	719	612	792	5
Mas	458	711	474	719	612	792	5
JL,	477	711	490	719	612	792	5
Meier	302	722	326	730	612	792	5
B,	328	722	336	730	612	792	5
Scacciatella	339	722	389	730	612	792	5
P,	391	722	399	730	612	792	5
et	401	722	409	730	612	792	5
al.	411	722	421	730	612	792	5
European	423	722	459	730	612	792	5
position	461	722	490	730	612	792	5
paper	302	733	322	741	612	792	5
on	324	733	333	741	612	792	5
the	335	733	347	741	612	792	5
management	348	733	396	741	612	792	5
of	397	733	404	741	612	792	5
patients	406	733	435	741	612	792	5
with	437	733	454	741	612	792	5
patent	455	733	479	741	612	792	5
fo-	481	733	490	741	612	792	5
ramen	302	744	325	752	612	792	5
ovale.	328	744	349	752	612	792	5
General	352	744	381	752	612	792	5
approach	384	744	417	752	612	792	5
and	420	744	433	752	612	792	5
left	436	744	448	752	612	792	5
circulation	451	744	490	752	612	792	5
Conclusión	65	451	116	460	612	792	5
El	65	463	74	472	612	792	5
FOP	76	463	95	472	612	792	5
es	97	463	105	472	612	792	5
un	107	463	118	472	612	792	5
hallazgo	120	463	154	472	612	792	5
frecuente	156	463	195	472	612	792	5
en	197	463	206	472	612	792	5
la	208	463	216	472	612	792	5
población	218	463	257	472	612	792	5
ge-	259	463	271	472	612	792	5
neral,	65	475	89	484	612	792	5
su	91	475	101	484	612	792	5
diagnóstico	104	475	150	484	612	792	5
estructural	152	475	198	484	612	792	5
debe	200	475	219	484	612	792	5
apoyarse	222	475	258	484	612	792	5
en	261	475	271	484	612	792	5
diferentes	65	487	106	496	612	792	5
modalidades	108	487	159	496	612	792	5
de	161	487	170	496	612	792	5
imagen,	172	487	205	496	612	792	5
siendo	207	487	233	496	612	792	5
de	235	487	245	496	612	792	5
prefe-	247	487	271	496	612	792	5
rencia	65	499	90	508	612	792	5
el	92	499	99	508	612	792	5
ETE.	101	499	123	508	612	792	5
El	124	499	133	508	612	792	5
cardiólogo	135	499	176	508	612	792	5
clínico	178	499	204	508	612	792	5
debe	206	499	224	508	612	792	5
ser	226	499	238	508	612	792	5
meticu-	240	499	271	508	612	792	5
loso	65	511	81	520	612	792	5
al	83	511	90	520	612	792	5
abordar	92	511	124	520	612	792	5
su	126	511	135	520	612	792	5
asociación	138	511	178	520	612	792	5
con	181	511	195	520	612	792	5
el	197	511	204	520	612	792	5
IC	206	511	216	520	612	792	5
y	218	511	223	520	612	792	5
efectuar	225	511	258	520	612	792	5
un	260	511	271	520	612	792	5
análisis	65	523	95	532	612	792	5
detallado,	99	523	138	532	612	792	5
sistemático	141	523	186	532	612	792	5
e	189	523	194	532	612	792	5
individualizado	197	523	258	532	612	792	5
de	261	523	271	532	612	792	5
esta	65	535	81	544	612	792	5
correlación	83	535	127	544	612	792	5
para	129	535	147	544	612	792	5
decidir	149	535	176	544	612	792	5
la	178	535	185	544	612	792	5
intervención	187	535	237	544	612	792	5
que	239	535	254	544	612	792	5
ma-	255	535	271	544	612	792	5
yor	65	547	78	556	612	792	5
beneficio	81	547	117	556	612	792	5
otorgará	120	547	154	556	612	792	5
al	157	547	164	556	612	792	5
paciente.	167	547	204	556	612	792	5
Agradecimientos	65	583	144	592	612	792	5
Al	65	595	74	604	612	792	5
Dr.	76	595	89	604	612	792	5
Federico	91	595	126	604	612	792	5
Ferrando	127	595	165	604	612	792	5
por	167	595	181	604	612	792	5
ser	182	595	195	604	612	792	5
quien	196	595	219	604	612	792	5
motivó	221	595	249	604	612	792	5
la	250	595	258	604	612	792	5
es-	259	595	271	604	612	792	5
critura	65	607	93	616	612	792	5
del	95	607	107	616	612	792	5
presente	109	607	145	616	612	792	5
artículo	147	607	178	616	612	792	5
y	180	607	185	616	612	792	5
ser	187	607	199	616	612	792	5
un	201	607	212	616	612	792	5
gran	214	607	233	616	612	792	5
apoyo	235	607	259	616	612	792	5
en	261	607	271	616	612	792	5
su	65	619	74	628	612	792	5
corrección.	77	619	121	628	612	792	5
A	79	631	86	640	612	792	5
la	89	631	96	640	612	792	5
Dra.	99	631	117	640	612	792	5
Andreina	120	631	158	640	612	792	5
Gómez	161	631	189	640	612	792	5
por	192	631	206	640	612	792	5
realizar	209	631	241	640	612	792	5
y	243	631	248	640	612	792	5
com-	251	631	271	640	612	792	5
partir	65	643	89	652	612	792	5
las	91	643	102	652	612	792	5
imágenes	105	643	143	652	612	792	5
del	145	643	157	652	612	792	5
ecocardiograma	159	643	223	652	612	792	5
transesofá-	225	643	271	652	612	792	5
gico.	65	655	84	664	612	792	5
Carlos	71	727	96	734	612	792	5
Guamán	98	727	131	734	612	792	5
Valdivieso,	133	727	175	734	612	792	5
https://orcid.org/0000-0002-1065-1988	71	738	200	745	612	792	5
189	545	758	558	770	612	792	5
Foramen	65	34	95	41	612	792	6
oval	99	34	113	41	612	792	6
permeable	116	34	153	41	612	792	6
e	156	34	160	41	612	792	6
ictus	164	34	180	41	612	792	6
criptogénico	183	34	226	41	612	792	6
Carlos	65	43	86	51	612	792	6
Guamán	89	43	117	51	612	792	6
Valdivieso	121	43	155	51	612	792	6
thromboembolism.	139	89	207	97	612	792	6
Euro	211	89	229	97	612	792	6
Intervention	232	89	278	97	612	792	6
2019;14(13):	282	89	327	97	612	792	6
1389-1402.	139	100	179	108	612	792	6
doi:	181	100	194	108	612	792	6
10.4244/EIJ-D-18-	196	100	263	108	612	792	6
00622	265	100	287	108	612	792	6
Cardiol.	358	89	387	97	612	792	6
2018;71(20):2335-42.	394	89	470	97	612	792	6
doi:	476	89	490	97	612	792	6
10.1016/j.jacc.	496	89	547	97	612	792	6
2018.02.046	358	100	402	108	612	792	6
7.	122	117	128	125	612	792	6
Mojadidi	139	117	175	125	612	792	6
MK1,	183	117	204	125	612	792	6
Winoker	211	117	246	125	612	792	6
JS,	253	117	266	125	612	792	6
Roberts	273	117	306	125	612	792	6
SC,	313	117	327	125	612	792	6
Msaouel	139	128	173	136	612	792	6
P,	174	128	183	136	612	792	6
Gevorgyan	184	128	229	136	612	792	6
R,	230	128	239	136	612	792	6
Zolty	241	128	262	136	612	792	6
R.	263	128	272	136	612	792	6
Two-dimensio-	273	128	327	136	612	792	6
nal	139	139	150	147	612	792	6
echocardiography	154	139	218	147	612	792	6
using	221	139	241	147	612	792	6
second	245	139	269	147	612	792	6
harmonic	273	139	307	147	612	792	6
ima-	311	139	327	147	612	792	6
ging	139	150	154	158	612	792	6
for	158	150	169	158	612	792	6
the	172	150	184	158	612	792	6
diagnosis	188	150	222	158	612	792	6
of	226	150	233	158	612	792	6
intracardiac	236	150	280	158	612	792	6
right-to-left	284	150	327	158	612	792	6
shunt:	139	161	162	169	612	792	6
a	165	161	169	169	612	792	6
meta-analysis	172	161	222	169	612	792	6
of	225	161	232	169	612	792	6
prospective	235	161	276	169	612	792	6
studies.	278	161	306	169	612	792	6
Int	309	161	320	169	612	792	6
J	323	161	327	169	612	792	6
Cardiovasc	139	172	179	180	612	792	6
Imagin.	181	172	209	180	612	792	6
2014;30(5):911-23.	211	172	279	180	612	792	6
doi:	281	172	294	180	612	792	6
10.1007/	297	172	327	180	612	792	6
s10554-014-0426-8	139	183	207	191	612	792	6
17.	341	118	352	126	612	792	6
Goel	358	118	377	126	612	792	6
SS,	379	118	393	126	612	792	6
Tuzcu	395	118	420	126	612	792	6
EM,	421	118	438	126	612	792	6
Shishehbor	440	118	487	126	612	792	6
MH,	489	118	506	126	612	792	6
de	508	118	518	126	612	792	6
Olivei-	520	118	547	126	612	792	6
ra	358	129	367	137	612	792	6
EI,	369	129	381	137	612	792	6
Borek	383	129	408	137	612	792	6
PP,	410	129	425	137	612	792	6
Krasuski	427	129	463	137	612	792	6
RA,	465	129	480	137	612	792	6
et	482	129	490	137	612	792	6
al.	492	129	502	137	612	792	6
Morphology	504	129	547	137	612	792	6
of	358	140	365	148	612	792	6
the	368	140	379	148	612	792	6
patent	382	140	405	148	612	792	6
foramen	408	140	438	148	612	792	6
ovale	440	140	459	148	612	792	6
in	461	140	469	148	612	792	6
asymptomatic	471	140	521	148	612	792	6
versus	524	140	547	148	612	792	6
symptomatic	358	151	404	159	612	792	6
(stroke	406	151	431	159	612	792	6
or	433	151	440	159	612	792	6
transient	442	151	475	159	612	792	6
ischemic	477	151	507	159	612	792	6
attack)	509	151	534	159	612	792	6
pa-	536	151	547	159	612	792	6
tients.	358	162	381	170	612	792	6
Am	383	162	396	170	612	792	6
J	397	162	402	170	612	792	6
Cardiol.	403	162	432	170	612	792	6
2009;103(1):124-9.	434	162	500	170	612	792	6
doi:	502	162	515	170	612	792	6
10.1016/	517	162	547	170	612	792	6
j.amjcard.2008.08.036	358	173	438	181	612	792	6
8.	122	200	128	208	612	792	6
Schneider	139	200	181	208	612	792	6
B,	185	200	194	208	612	792	6
Zienkiewicz	198	200	247	208	612	792	6
T,	251	200	259	208	612	792	6
Jansen	263	200	293	208	612	792	6
V,	297	200	305	208	612	792	6
Hof-	310	200	327	208	612	792	6
mann	139	211	162	219	612	792	6
T,	165	211	173	219	612	792	6
Noltenius	176	211	216	219	612	792	6
H,	219	211	228	219	612	792	6
Meinertz	231	211	268	219	612	792	6
T.	271	211	279	219	612	792	6
Diagnosis	282	211	317	219	612	792	6
of	320	211	327	219	612	792	6
patent	139	222	162	230	612	792	6
foramen	166	222	196	230	612	792	6
ovale	200	222	219	230	612	792	6
by	222	222	231	230	612	792	6
transesophageal	234	222	293	230	612	792	6
echocar-	297	222	327	230	612	792	6
diography	139	233	175	241	612	792	6
and	177	233	190	241	612	792	6
correlation	192	233	232	241	612	792	6
with	233	233	250	241	612	792	6
autopsy	251	233	280	241	612	792	6
findings.	281	233	313	241	612	792	6
Am	315	233	327	241	612	792	6
J	139	244	143	252	612	792	6
Cardiol.	146	244	175	252	612	792	6
1996;77(14):1202-9.	179	244	251	252	612	792	6
doi:	255	244	268	252	612	792	6
10.1016/S0002-	271	244	327	252	612	792	6
9149(96)00163-4	139	255	199	263	612	792	6
9.	122	273	128	280	612	792	6
Sloan	139	273	162	280	612	792	6
MA,	165	273	181	280	612	792	6
Alexandrov	184	273	232	280	612	792	6
AV,	234	273	249	280	612	792	6
Tegeler	252	273	283	280	612	792	6
CH,	286	273	301	280	612	792	6
Spen-	304	273	327	280	612	792	6
cer	139	284	152	291	612	792	6
MP,	154	284	171	291	612	792	6
Caplan	173	284	203	291	612	792	6
LR,	205	284	220	291	612	792	6
Feldmann	222	284	264	291	612	792	6
E,	267	284	275	291	612	792	6
et	278	284	286	291	612	792	6
al.	288	284	298	291	612	792	6
Assess-	301	284	327	291	612	792	6
ment:	139	295	160	302	612	792	6
transcranial	162	295	207	302	612	792	6
Doppler	209	295	238	302	612	792	6
ultrasonography:	240	295	302	302	612	792	6
report	305	295	327	302	612	792	6
of	139	306	146	313	612	792	6
the	150	306	162	313	612	792	6
Therapeutics	167	306	215	313	612	792	6
and	220	306	233	313	612	792	6
Technology	238	306	280	313	612	792	6
Assessment	285	306	327	313	612	792	6
Subcommittee	139	317	191	324	612	792	6
of	194	317	201	324	612	792	6
the	204	317	215	324	612	792	6
American	218	317	253	324	612	792	6
Academy	256	317	289	324	612	792	6
of	292	317	299	324	612	792	6
Neuro-	302	317	327	324	612	792	6
logy.	139	328	156	335	612	792	6
Neurology	160	328	198	335	612	792	6
2004;62(9):1468-81.	202	328	274	335	612	792	6
doi:	279	328	292	335	612	792	6
10.1212/	297	328	327	335	612	792	6
wnl.62.9.1468	139	339	189	346	612	792	6
19.	341	275	352	282	612	792	6
Abo-Salem	358	275	403	282	612	792	6
E,	406	275	415	282	612	792	6
Chaitman	418	275	459	282	612	792	6
B,	463	275	471	282	612	792	6
Helmy	475	275	501	282	612	792	6
T,	505	275	513	282	612	792	6
Boakye	517	275	547	282	612	792	6
EA,	358	286	373	293	612	792	6
Alkhawam	376	286	420	293	612	792	6
H,	423	286	432	293	612	792	6
Lim	435	286	451	293	612	792	6
M.	454	286	464	293	612	792	6
Patent	467	286	492	293	612	792	6
foramen	495	286	525	293	612	792	6
ovale	528	286	547	293	612	792	6
closure	358	297	384	304	612	792	6
versus	387	297	410	304	612	792	6
medical	412	297	440	304	612	792	6
therapy	442	297	470	304	612	792	6
in	472	297	480	304	612	792	6
cases	482	297	501	304	612	792	6
with	503	297	519	304	612	792	6
crypto-	521	297	547	304	612	792	6
genic	358	308	377	315	612	792	6
stroke,	379	308	404	315	612	792	6
meta-analysis	406	308	456	315	612	792	6
of	457	308	464	315	612	792	6
randomized	466	308	509	315	612	792	6
controlled	510	308	547	315	612	792	6
trials.	358	319	380	326	612	792	6
J	384	319	388	326	612	792	6
Neurol.	392	319	419	326	612	792	6
2018;265(3):578-85.	423	319	495	326	612	792	6
doi:	499	319	512	326	612	792	6
10.1007/	516	319	547	326	612	792	6
s00415-018-8750-x	358	330	426	337	612	792	6
10.	122	356	133	363	612	792	6
Tobe	139	356	159	363	612	792	6
J,	161	356	169	363	612	792	6
Bogiatzi	171	356	205	363	612	792	6
C,	207	356	216	363	612	792	6
Munoz	218	356	246	363	612	792	6
C,	248	356	256	363	612	792	6
Tamayo	259	356	291	363	612	792	6
A,	293	356	302	363	612	792	6
Spen-	304	356	327	363	612	792	6
ce	139	367	148	374	612	792	6
JD.	151	367	165	374	612	792	6
Transcranial	169	367	216	374	612	792	6
doppler	220	367	247	374	612	792	6
is	251	367	257	374	612	792	6
complementary	260	367	316	374	612	792	6
to	320	367	327	374	612	792	6
echocardiography	139	378	203	385	612	792	6
for	206	378	217	385	612	792	6
detection	220	378	254	385	612	792	6
and	257	378	271	385	612	792	6
risk	274	378	288	385	612	792	6
stratifica-	292	378	327	385	612	792	6
tion	139	389	153	396	612	792	6
of	157	389	164	396	612	792	6
patent	167	389	191	396	612	792	6
foramen	194	389	225	396	612	792	6
ovale.	228	389	249	396	612	792	6
Can	253	389	267	396	612	792	6
J	271	389	275	396	612	792	6
Cardiol.2016;	278	389	327	396	612	792	6
32(8):986.	139	400	175	407	612	792	6
e9-986.	178	400	205	407	612	792	6
e16.	208	400	223	407	612	792	6
doi:	226	400	239	407	612	792	6
10.1016/j.cjca.	242	400	293	407	612	792	6
2015.12.	297	400	327	407	612	792	6
009	139	411	152	418	612	792	6
20.	341	347	352	355	612	792	6
Turc	358	347	378	355	612	792	6
G,	380	347	389	355	612	792	6
Calvet	392	347	418	355	612	792	6
D,	421	347	430	355	612	792	6
Guérin	432	347	461	355	612	792	6
P,	463	347	472	355	612	792	6
Sroussi	474	347	505	355	612	792	6
M,	507	347	517	355	612	792	6
Chate-	520	347	547	355	612	792	6
llier	358	358	376	366	612	792	6
G,	378	358	387	366	612	792	6
Mas	389	358	406	366	612	792	6
JL,	408	358	421	366	612	792	6
et	424	358	432	366	612	792	6
al.	434	358	444	366	612	792	6
Closure,	446	358	476	366	612	792	6
anticoagulation,	478	358	537	366	612	792	6
or	539	358	547	366	612	792	6
antiplatelet	358	369	401	377	612	792	6
therapy	404	369	432	377	612	792	6
for	435	369	445	377	612	792	6
cryptogenic	449	369	489	377	612	792	6
stroke	492	369	514	377	612	792	6
with	517	369	533	377	612	792	6
pa-	536	369	547	377	612	792	6
tent	358	380	373	388	612	792	6
foramen	376	380	405	388	612	792	6
ovale:	408	380	428	388	612	792	6
systematic	431	380	468	388	612	792	6
review	470	380	494	388	612	792	6
of	496	380	503	388	612	792	6
randomized	506	380	547	388	612	792	6
trials,	358	391	379	399	612	792	6
sequential	380	391	417	399	612	792	6
meta-analysis,	418	391	469	399	612	792	6
and	470	391	483	399	612	792	6
new	485	391	499	399	612	792	6
insights	501	391	529	399	612	792	6
from	530	391	547	399	612	792	6
the	358	402	370	410	612	792	6
CLOSE	372	402	399	410	612	792	6
Study.	401	402	424	410	612	792	6
J	426	402	430	410	612	792	6
Am	432	402	445	410	612	792	6
Heart	447	402	468	410	612	792	6
Assoc.	470	402	492	410	612	792	6
2018;7(12).	494	402	533	410	612	792	6
pii:	535	402	547	410	612	792	6
e008356.	358	413	391	421	612	792	6
doi:	393	413	406	421	612	792	6
10.1161/JAHA.	408	413	463	421	612	792	6
117.	466	413	481	421	612	792	6
008356	483	413	509	421	612	792	6
11.	122	428	133	435	612	792	6
Teshome	139	428	176	435	612	792	6
MK,	177	428	194	435	612	792	6
Najib	195	428	218	435	612	792	6
K,	219	428	228	435	612	792	6
Nwagbara	230	428	272	435	612	792	6
CC,	273	428	288	435	612	792	6
Akinseye	290	428	327	435	612	792	6
OA,	139	439	154	446	612	792	6
Ibebuogu	157	439	195	446	612	792	6
UN.	198	439	214	446	612	792	6
Patent	217	439	241	446	612	792	6
foramen	244	439	275	446	612	792	6
ovale:	277	439	299	446	612	792	6
A	301	439	307	446	612	792	6
com-	310	439	327	446	612	792	6
prehensive	139	450	178	457	612	792	6
review.	183	450	209	457	612	792	6
Curr	214	450	231	457	612	792	6
Probl	236	450	256	457	612	792	6
Cardiol.	260	450	288	457	612	792	6
2018.	293	450	312	457	612	792	6
pii:	316	450	327	457	612	792	6
S0146-2806(18)30129-4.	139	461	224	468	612	792	6
doi:	225	461	238	468	612	792	6
10.1016/j.cpcardiol.	240	461	307	468	612	792	6
2018.	308	461	327	468	612	792	6
08.004	139	472	163	479	612	792	6
12.	122	489	133	497	612	792	6
Mas	139	489	155	497	612	792	6
JL,	158	489	171	497	612	792	6
Derumeaux	174	489	222	497	612	792	6
G,	225	489	234	497	612	792	6
Guillon	236	489	267	497	612	792	6
B,	270	489	278	497	612	792	6
Massardier	281	489	327	497	612	792	6
E,	139	500	147	508	612	792	6
Hosseini	149	500	184	508	612	792	6
H,	186	500	195	508	612	792	6
Mechtouff	196	500	239	508	612	792	6
L,	240	500	248	508	612	792	6
et	250	500	258	508	612	792	6
al.	259	500	269	508	612	792	6
Patent	271	500	295	508	612	792	6
foramen	297	500	327	508	612	792	6
ovale	139	511	158	519	612	792	6
closure	160	511	186	519	612	792	6
or	188	511	196	519	612	792	6
anticoagulation	198	511	255	519	612	792	6
vs.	257	511	267	519	612	792	6
antiplatelets	270	511	315	519	612	792	6
af-	318	511	327	519	612	792	6
ter	139	522	149	530	612	792	6
stroke.	151	522	176	530	612	792	6
N	178	522	185	530	612	792	6
Engl	186	522	204	530	612	792	6
J	205	522	210	530	612	792	6
Med.	211	522	229	530	612	792	6
2017;377(11):1011-21.	231	522	312	530	612	792	6
doi:	314	522	327	530	612	792	6
10.1056/NEJMoa1705915	139	533	232	541	612	792	6
13.	122	550	133	558	612	792	6
Alsheikh-Ali	139	550	190	558	612	792	6
AA1,	192	550	211	558	612	792	6
Thaler	214	550	241	558	612	792	6
DE,	244	550	259	558	612	792	6
Kent	261	550	281	558	612	792	6
DM.	284	550	301	558	612	792	6
Patent	303	550	327	558	612	792	6
foramen	139	561	169	569	612	792	6
ovale	170	561	189	569	612	792	6
in	190	561	197	569	612	792	6
cryptogenic	198	561	240	569	612	792	6
stroke:	241	561	266	569	612	792	6
incidental	267	561	303	569	612	792	6
or	304	561	312	569	612	792	6
pat-	313	561	327	569	612	792	6
hogenic?	139	572	170	580	612	792	6
Stroke	175	572	199	580	612	792	6
2009;40(7):2349-55.	203	572	274	580	612	792	6
doi:	279	572	292	580	612	792	6
10.1161/	297	572	327	580	612	792	6
STROKEAHA.109.547828	139	583	235	591	612	792	6
14.	122	600	133	608	612	792	6
Kent	139	600	159	608	612	792	6
DM,	160	600	177	608	612	792	6
Ruthazer	179	600	217	608	612	792	6
R,	219	600	228	608	612	792	6
Weimar	229	600	261	608	612	792	6
C,	263	600	271	608	612	792	6
Mas	273	600	289	608	612	792	6
JL,	291	600	304	608	612	792	6
Sere-	306	600	327	608	612	792	6
na	139	611	149	619	612	792	6
J,	152	611	160	619	612	792	6
Homma	163	611	195	619	612	792	6
S,	198	611	206	619	612	792	6
et	209	611	217	619	612	792	6
al.	220	611	230	619	612	792	6
An	233	611	243	619	612	792	6
index	246	611	266	619	612	792	6
to	269	611	276	619	612	792	6
identify	279	611	307	619	612	792	6
stro-	310	611	327	619	612	792	6
ke-related	139	622	175	630	612	792	6
vs	180	622	188	630	612	792	6
incidental	192	622	229	630	612	792	6
patent	233	622	257	630	612	792	6
foramen	261	622	292	630	612	792	6
ovale	297	622	315	630	612	792	6
in	320	622	327	630	612	792	6
cryptogenic	139	633	181	641	612	792	6
stroke.	186	633	211	641	612	792	6
Neurology	216	633	254	641	612	792	6
2013;81(7):619-25.	259	633	327	641	612	792	6
doi:	139	644	152	652	612	792	6
10.1212/WNL.0b013e3182a08d59	154	644	276	652	612	792	6
15.	122	661	133	669	612	792	6
Kent	139	661	159	669	612	792	6
DM,	160	661	177	669	612	792	6
Dahabreh	178	661	220	669	612	792	6
IJ,	221	661	232	669	612	792	6
Ruthazer	234	661	272	669	612	792	6
R,	274	661	282	669	612	792	6
Furlan	284	661	312	669	612	792	6
AJ,	314	661	327	669	612	792	6
Reisman	139	672	175	680	612	792	6
M,	178	672	188	680	612	792	6
Carroll	191	672	221	680	612	792	6
JD,	223	672	238	680	612	792	6
et	241	672	249	680	612	792	6
al.	252	672	262	680	612	792	6
Device	265	672	289	680	612	792	6
closure	292	672	317	680	612	792	6
of	320	672	327	680	612	792	6
patent	139	683	162	691	612	792	6
foramen	164	683	195	691	612	792	6
ovale	197	683	215	691	612	792	6
after	217	683	235	691	612	792	6
stroke:	237	683	262	691	612	792	6
pooled	264	683	287	691	612	792	6
analysis	289	683	318	691	612	792	6
of	320	683	327	691	612	792	6
completed	139	694	176	702	612	792	6
randomized	180	694	223	702	612	792	6
trials.	228	694	249	702	612	792	6
J	254	694	258	702	612	792	6
Am	262	694	275	702	612	792	6
Coll	279	694	294	702	612	792	6
Cardiol.	298	694	327	702	612	792	6
2016;67(8):907-17.	139	705	206	713	612	792	6
doi:	209	705	222	713	612	792	6
10.1016/j.jacc.2015.12.023	224	705	319	713	612	792	6
16.	122	722	133	730	612	792	6
Lee	139	722	154	730	612	792	6
PH,	157	722	172	730	612	792	6
Song	175	722	195	730	612	792	6
JK,	198	722	212	730	612	792	6
Kim	215	722	232	730	612	792	6
JS,	235	722	248	730	612	792	6
Heo	251	722	267	730	612	792	6
R,	270	722	279	730	612	792	6
Lee	282	722	297	730	612	792	6
S,	299	722	307	730	612	792	6
Kim	310	722	327	730	612	792	6
DH,	139	733	155	741	612	792	6
et	157	733	165	741	612	792	6
al.	168	733	178	741	612	792	6
Cryptogenic	180	733	224	741	612	792	6
stroke	227	733	250	741	612	792	6
and	252	733	266	741	612	792	6
high-risk	268	733	301	741	612	792	6
patent	304	733	327	741	612	792	6
foramen	139	744	169	752	612	792	6
ovale:	172	744	193	752	612	792	6
the	195	744	207	752	612	792	6
DEFENSE-PFO	209	744	269	752	612	792	6
trial.	271	744	289	752	612	792	6
J	291	744	295	752	612	792	6
Am	298	744	310	752	612	792	6
Coll	313	744	327	752	612	792	6
190	59	759	72	770	612	792	6
Revista	433	34	457	41	612	792	6
Uruguaya	461	34	494	41	612	792	6
de	497	34	506	41	612	792	6
Cardiología	509	34	547	41	612	792	6
Volumen	444	43	473	51	612	792	6
34	476	43	484	51	612	792	6
|	487	43	489	51	612	792	6
nº	492	43	499	51	612	792	6
2	502	43	506	51	612	792	6
|	509	43	511	51	612	792	6
Julio	514	43	529	51	612	792	6
2019	532	43	547	51	612	792	6
18.	341	191	352	198	612	792	6
Lapergue	358	191	398	198	612	792	6
B,	401	191	410	198	612	792	6
Decroix	414	191	446	198	612	792	6
JP,	450	191	464	198	612	792	6
Evrard	467	191	496	198	612	792	6
S,	500	191	508	198	612	792	6
Wang	512	191	535	198	612	792	6
A,	539	191	547	198	612	792	6
Bendetowicz	358	202	411	209	612	792	6
D,	416	202	425	209	612	792	6
Offroy	429	202	456	209	612	792	6
MA,	461	202	477	209	612	792	6
et	481	202	489	209	612	792	6
al.	494	202	504	209	612	792	6
Diagnostic	508	202	547	209	612	792	6
yield	358	213	376	220	612	792	6
of	377	213	384	220	612	792	6
venous	386	213	411	220	612	792	6
thrombosis	413	213	454	220	612	792	6
and	456	213	469	220	612	792	6
pulmonary	471	213	510	220	612	792	6
embolism	512	213	547	220	612	792	6
by	358	224	367	231	612	792	6
combined	370	224	405	231	612	792	6
CT	407	224	418	231	612	792	6
venography	421	224	463	231	612	792	6
and	466	224	480	231	612	792	6
pulmonary	482	224	522	231	612	792	6
angio-	524	224	547	231	612	792	6
graphy	358	235	384	242	612	792	6
in	387	235	394	242	612	792	6
patients	397	235	426	242	612	792	6
with	429	235	446	242	612	792	6
cryptogenic	449	235	491	242	612	792	6
stroke	493	235	516	242	612	792	6
and	519	235	533	242	612	792	6
pa-	536	235	547	242	612	792	6
tent	358	246	373	253	612	792	6
foramen	375	246	406	253	612	792	6
ovale.	408	246	429	253	612	792	6
Eur	431	246	445	253	612	792	6
Neurol.	447	246	474	253	612	792	6
2015;74(1-2):69-72.	476	246	547	253	612	792	6
doi:	358	257	372	264	612	792	6
10.1159/000437261	374	257	444	264	612	792	6
21.	341	431	352	439	612	792	6
Agarwal	358	431	393	439	612	792	6
S,	395	431	403	439	612	792	6
Bajaj	404	431	426	439	612	792	6
NS,	428	431	442	439	612	792	6
Kumbhani	444	431	488	439	612	792	6
DJ,	490	431	504	439	612	792	6
TuzcuEM,	506	431	547	439	612	792	6
Kapadia	358	442	393	450	612	792	6
SR.	395	442	410	450	612	792	6
Meta-analysis	412	442	462	450	612	792	6
of	465	442	472	450	612	792	6
transcatheter	474	442	523	450	612	792	6
closu-	526	442	547	450	612	792	6
re	358	453	366	461	612	792	6
versus	367	453	391	461	612	792	6
medical	392	453	420	461	612	792	6
therapy	421	453	450	461	612	792	6
for	451	453	461	461	612	792	6
patent	463	453	486	461	612	792	6
foramen	488	453	518	461	612	792	6
ovale	520	453	538	461	612	792	6
in	540	453	547	461	612	792	6
prevention	358	464	398	472	612	792	6
of	402	464	409	472	612	792	6
recurrent	413	464	448	472	612	792	6
neurological	453	464	497	472	612	792	6
events	502	464	525	472	612	792	6
after	529	464	547	472	612	792	6
presumed	358	475	394	483	612	792	6
paradoxical	397	475	439	483	612	792	6
embolism.	443	475	480	483	612	792	6
JACC	483	475	504	483	612	792	6
Cardiovasc	507	475	547	483	612	792	6
Interv.	358	486	383	494	612	792	6
2012;5(7):777-89.	389	486	452	494	612	792	6
doi:	458	486	471	494	612	792	6
10.1016/j.jcin.2012.	477	486	547	494	612	792	6
02.021	358	497	382	505	612	792	6
22.	341	515	352	523	612	792	6
Sandercock	358	515	407	523	612	792	6
PA,	410	515	424	523	612	792	6
Gibson	427	515	456	523	612	792	6
LM,	459	515	475	523	612	792	6
Liu	478	515	492	523	612	792	6
M.	494	515	505	523	612	792	6
Anticoagu-	507	515	547	523	612	792	6
lants	358	526	377	534	612	792	6
for	379	526	389	534	612	792	6
preventing	392	526	431	534	612	792	6
recurrence	434	526	473	534	612	792	6
following	475	526	509	534	612	792	6
presumed	511	526	547	534	612	792	6
non-cardioembolic	358	537	425	545	612	792	6
-	428	537	430	545	612	792	6
ischemic	433	537	464	545	612	792	6
stroke	467	537	490	545	612	792	6
or	492	537	500	545	612	792	6
transient	502	537	536	545	612	792	6
is-	538	537	547	545	612	792	6
chemic	358	548	384	556	612	792	6
attack.	387	548	412	556	612	792	6
Cochrane	415	548	450	556	612	792	6
Database	453	548	486	556	612	792	6
Syst	490	548	505	556	612	792	6
Rev.	508	548	524	556	612	792	6
2009.	527	548	547	556	612	792	6
CD000248.	358	559	399	567	612	792	6
doi:	401	559	414	567	612	792	6
10.1002/14651858.CD000248.pub2	416	559	542	567	612	792	6
23.	341	577	352	584	612	792	6
De	358	577	370	584	612	792	6
Rosa	372	577	392	584	612	792	6
S,	395	577	403	584	612	792	6
Sievert	405	577	435	584	612	792	6
H,	437	577	447	584	612	792	6
Sabatino	449	577	486	584	612	792	6
J,	489	577	496	584	612	792	6
Polimeni	499	577	536	584	612	792	6
A,	539	577	547	584	612	792	6
Sorrentino	358	588	404	595	612	792	6
S,	406	588	413	595	612	792	6
Indolfi	415	588	443	595	612	792	6
C.	445	588	454	595	612	792	6
Percutaneous	455	588	505	595	612	792	6
closure	507	588	532	595	612	792	6
ver-	533	588	547	595	612	792	6
sus	358	599	370	606	612	792	6
medical	373	599	400	606	612	792	6
treatment	402	599	438	606	612	792	6
in	440	599	447	606	612	792	6
stroke	450	599	472	606	612	792	6
patients	475	599	503	606	612	792	6
with	506	599	522	606	612	792	6
patent	524	599	547	606	612	792	6
foramen	358	610	388	617	612	792	6
ovale:	389	610	410	617	612	792	6
a	411	610	415	617	612	792	6
systematic	417	610	454	617	612	792	6
review	456	610	479	617	612	792	6
and	480	610	493	617	612	792	6
meta-analysis.	495	610	547	617	612	792	6
Ann	358	621	374	628	612	792	6
Intern	377	621	401	628	612	792	6
Med.	404	621	422	628	612	792	6
2018;168(5):343-50.	425	621	497	628	612	792	6
doi:	501	621	514	628	612	792	6
10.7326/	517	621	547	628	612	792	6
M17-3033	358	632	395	639	612	792	6
24.	341	650	352	657	612	792	6
Matsumura	358	650	406	657	612	792	6
K,	409	650	418	657	612	792	6
Gevorgyan	421	650	466	657	612	792	6
R,	469	650	478	657	612	792	6
Mangels	482	650	516	657	612	792	6
D,	519	650	528	657	612	792	6
Ma-	532	650	547	657	612	792	6
soomi	358	661	383	668	612	792	6
R,	386	661	395	668	612	792	6
Mojadidi	398	661	434	668	612	792	6
MK,	437	661	454	668	612	792	6
Tobis	457	661	480	668	612	792	6
J.	483	661	490	668	612	792	6
Comparison	493	661	537	668	612	792	6
of	540	661	547	668	612	792	6
residual	358	672	388	679	612	792	6
shunt	390	672	411	679	612	792	6
rates	413	672	432	679	612	792	6
in	434	672	441	679	612	792	6
five	443	672	457	679	612	792	6
devices	459	672	485	679	612	792	6
used	487	672	504	679	612	792	6
to	506	672	513	679	612	792	6
treat	515	672	533	679	612	792	6
pa-	536	672	547	679	612	792	6
tent	358	683	373	690	612	792	6
foramen	378	683	409	690	612	792	6
ovale.	414	683	435	690	612	792	6
Catheter	440	683	472	690	612	792	6
Cardiovasc	477	683	517	690	612	792	6
Interv.	522	683	547	690	612	792	6
2014;84(3):455-63.	358	694	426	701	612	792	6
doi:	428	694	442	701	612	792	6
10.1002/ccd.25453	444	694	510	701	612	792	6
25.	341	711	352	719	612	792	6
Abaci	358	711	382	719	612	792	6
A,	384	711	393	719	612	792	6
Unlu	395	711	415	719	612	792	6
S,	418	711	426	719	612	792	6
Alsancak	428	711	466	719	612	792	6
Y,	468	711	476	719	612	792	6
Kaya	479	711	500	719	612	792	6
U,	502	711	511	719	612	792	6
Sezenoz	513	711	547	719	612	792	6
B.	358	722	367	730	612	792	6
Short	369	722	389	730	612	792	6
and	390	722	404	730	612	792	6
long	406	722	421	730	612	792	6
term	423	722	440	730	612	792	6
complications	442	722	492	730	612	792	6
of	493	722	500	730	612	792	6
device	502	722	524	730	612	792	6
closu-	526	722	547	730	612	792	6
re	358	733	366	741	612	792	6
of	369	733	375	741	612	792	6
atrial	378	733	398	741	612	792	6
septal	401	733	423	741	612	792	6
defect	425	733	447	741	612	792	6
and	450	733	463	741	612	792	6
patent	466	733	490	741	612	792	6
foramen	493	733	523	741	612	792	6
ovale:	526	733	547	741	612	792	6
meta-analysis	358	744	409	752	612	792	6
of	412	744	419	752	612	792	6
28,142	422	744	446	752	612	792	6
patients	449	744	479	752	612	792	6
from	482	744	499	752	612	792	6
203	503	744	516	752	612	792	6
studies.	519	744	547	752	612	792	6
Revista	65	34	90	41	612	792	7
Uruguaya	93	34	126	41	612	792	7
de	129	34	138	41	612	792	7
Cardiología	141	34	180	41	612	792	7
Volumen	65	43	94	51	612	792	7
34	97	43	105	51	612	792	7
|	108	43	110	51	612	792	7
nº	114	43	120	51	612	792	7
2	123	43	127	51	612	792	7
|	130	43	132	51	612	792	7
Julio	135	43	150	51	612	792	7
2019	154	43	168	51	612	792	7
Catheter	82	89	114	97	612	792	7
Cardiovasc	116	89	155	97	612	792	7
Interv.	157	89	182	97	612	792	7
2013;82(7):1123-38.	183	89	255	97	612	792	7
doi:	257	89	270	97	612	792	7
10.1002/ccd.24875	82	100	148	108	612	792	7
26.	65	116	76	124	612	792	7
Jarral	82	116	108	124	612	792	7
OA,	110	116	125	124	612	792	7
Saso	127	116	146	124	612	792	7
S,	148	116	156	124	612	792	7
Vecht	158	116	182	124	612	792	7
JA,	184	116	198	124	612	792	7
Harling	200	116	232	124	612	792	7
L,	234	116	242	124	612	792	7
Rao	244	116	260	124	612	792	7
C,	262	116	271	124	612	792	7
Ahmed	82	127	111	135	612	792	7
K,	114	127	123	135	612	792	7
et	125	127	133	135	612	792	7
al.	136	127	146	135	612	792	7
Does	148	127	166	135	612	792	7
patent	168	127	191	135	612	792	7
foramen	193	127	223	135	612	792	7
ovale	225	127	243	135	612	792	7
closure	246	127	271	135	612	792	7
have	82	138	99	146	612	792	7
an	101	138	109	146	612	792	7
anti-arrhythmic	111	138	168	146	612	792	7
effect?	170	138	192	146	612	792	7
A	194	138	200	146	612	792	7
meta-analysis.	202	138	252	146	612	792	7
Int	254	138	265	146	612	792	7
J	267	138	271	146	612	792	7
Cardiol.	82	149	110	157	612	792	7
2011;153(1):4-9.	114	149	171	157	612	792	7
doi:	175	149	188	157	612	792	7
10.1016/j.ijcard.	192	149	247	157	612	792	7
2011.	252	149	271	157	612	792	7
02.027	82	160	106	168	612	792	7
Foramen	387	34	417	41	612	792	7
oval	420	34	434	41	612	792	7
permeable	438	34	474	41	612	792	7
e	478	34	482	41	612	792	7
ictus	485	34	501	41	612	792	7
criptogénico	505	34	547	41	612	792	7
Carlos	457	43	478	51	612	792	7
Guamán	482	43	510	51	612	792	7
Valdivieso	513	43	547	51	612	792	7
27.	285	89	296	97	612	792	7
Saver	302	89	326	97	612	792	7
JL,	327	89	340	97	612	792	7
Carroll	342	89	372	97	612	792	7
JD,	373	89	388	97	612	792	7
Thaler	389	89	417	97	612	792	7
DE,	419	89	434	97	612	792	7
Smalling	435	89	472	97	612	792	7
RW,	474	89	490	97	612	792	7
MacDonald	302	100	349	108	612	792	7
LA,	351	100	365	108	612	792	7
Marks	368	100	393	108	612	792	7
DS,	396	100	410	108	612	792	7
et	413	100	421	108	612	792	7
al.	423	100	433	108	612	792	7
Long	435	100	454	108	612	792	7
term	456	100	473	108	612	792	7
out-	476	100	490	108	612	792	7
comes	302	111	324	119	612	792	7
of	328	111	334	119	612	792	7
patent	338	111	362	119	612	792	7
foramen	365	111	396	119	612	792	7
ovale	399	111	418	119	612	792	7
closure	422	111	447	119	612	792	7
or	451	111	459	119	612	792	7
medical	462	111	490	119	612	792	7
therapy	302	122	330	130	612	792	7
after	333	122	351	130	612	792	7
stroke.	354	122	379	130	612	792	7
N	382	122	389	130	612	792	7
Engl	392	122	409	130	612	792	7
J	412	122	416	130	612	792	7
Med.	419	122	437	130	612	792	7
2017;377(11):	440	122	490	130	612	792	7
1022-1032.	302	133	342	141	612	792	7
doi:	344	133	357	141	612	792	7
10.1056/NEJMoa1610057	359	133	453	141	612	792	7
191	545	758	558	770	612	792	7
