Revista	92	44	119	55	465	675	1
Uruguaya	123	44	160	55	465	675	1
de	164	44	172	55	465	675	1
Ciencia	175	44	205	55	465	675	1
Política	208	44	238	55	465	675	1
-	241	44	244	55	465	675	1
Vol.	247	44	262	55	465	675	1
27	265	44	275	55	465	675	1
N°1	278	44	294	55	465	675	1
-	298	44	301	55	465	675	1
ICP	304	44	319	55	465	675	1
-	323	44	326	55	465	675	1
Montevideo	329	44	374	55	465	675	1
109	403	42	420	56	465	675	1
DOI:	296	74	321	89	465	675	1
10.26851/RUCP.27.5	323	74	420	89	465	675	1
SOBRE	57	112	93	126	465	675	1
EL	97	112	111	126	465	675	1
“NUEVO	115	112	160	126	465	675	1
CONSTITUCIONALISMO	165	112	295	126	465	675	1
LATINOAMERICANO”	299	112	414	126	465	675	1
*	417	113	420	120	465	675	1
The	57	137	72	151	465	675	1
“New	75	137	98	151	465	675	1
Latin	101	137	124	151	465	675	1
American	127	137	167	151	465	675	1
Constitutionalism”	170	137	248	151	465	675	1
Roberto	328	175	366	188	465	675	1
Gargarella	368	175	416	188	465	675	1
1	416	175	420	183	465	675	1
Palabras	57	339	87	350	465	675	1
clave:	90	339	110	350	465	675	1
América	112	339	141	350	465	675	1
Latina,	143	339	167	350	465	675	1
derechos,	170	339	202	350	465	675	1
democracia,	204	339	246	350	465	675	1
“sala	248	339	264	350	465	675	1
de	266	339	274	350	465	675	1
máquina”,	276	339	312	350	465	675	1
Constitución.	314	339	362	350	465	675	1
Key	57	477	71	487	465	675	1
words:	73	477	98	487	465	675	1
Latin	100	476	118	488	465	675	1
America,	120	476	151	488	465	675	1
rights,	154	476	176	488	465	675	1
democracy,	178	476	217	488	465	675	1
“engine	219	476	245	488	465	675	1
room”,	247	476	271	488	465	675	1
Constitution.	273	476	321	488	465	675	1
*	57	591	60	599	465	675	1
Artículo	62	593	91	604	465	675	1
recibido	93	593	121	604	465	675	1
el	124	593	129	604	465	675	1
30/11/2017	132	593	174	604	465	675	1
y	176	593	180	604	465	675	1
aceptado	182	593	213	604	465	675	1
el	215	593	221	604	465	675	1
19/03/2018.	223	593	267	604	465	675	1
1	57	604	61	616	465	675	1
Universidad	66	604	108	616	465	675	1
de	111	604	119	616	465	675	1
Buenos	122	604	147	616	465	675	1
Aires.	150	604	169	616	465	675	1
Universidad	172	604	214	616	465	675	1
Torcuato	216	604	247	616	465	675	1
Di	249	604	259	616	465	675	1
Tella.	261	604	280	616	465	675	1
Correo	282	604	307	616	465	675	1
electrónico:	309	604	350	616	465	675	1
roberto.gargarella@	352	604	420	616	465	675	1
gmail.com	57	615	93	627	465	675	1
110	45	42	62	56	465	675	2
Sobre	125	44	145	55	465	675	2
el	149	44	155	55	465	675	2
“nuevo	158	44	184	55	465	675	2
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	2
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	2
1.	45	75	54	88	465	675	2
Introducción	57	75	118	88	465	675	2
A	45	99	52	114	465	675	2
partir	57	99	81	114	465	675	2
de	86	99	96	114	465	675	2
la	100	99	108	114	465	675	2
aprobación	112	99	161	114	465	675	2
de	165	99	175	114	465	675	2
las	180	99	191	114	465	675	2
Constituciones	195	99	261	114	465	675	2
de	265	99	275	114	465	675	2
Colombia	280	99	323	114	465	675	2
(1991);	328	99	361	114	465	675	2
Venezuela	365	99	408	114	465	675	2
(1999);	45	112	78	126	465	675	2
Ecuador	80	112	117	126	465	675	2
(2008)	119	112	149	126	465	675	2
y	152	112	157	126	465	675	2
Bolivia	159	112	189	126	465	675	2
(2009),	192	112	225	126	465	675	2
se	227	112	235	126	465	675	2
suele	238	112	259	126	465	675	2
hablar	261	112	288	126	465	675	2
de	291	112	301	126	465	675	2
la	304	112	311	126	465	675	2
existencia	313	112	355	126	465	675	2
de	358	112	368	126	465	675	2
un	370	112	382	126	465	675	2
“nue-	384	112	408	126	465	675	2
vo	45	124	56	139	465	675	2
constitucionalismo	59	124	141	139	465	675	2
latinoamericano”.	144	124	221	139	465	675	2
Sin	224	124	238	139	465	675	2
embargo,	241	124	282	139	465	675	2
me	285	124	299	139	465	675	2
interesará	302	124	343	139	465	675	2
decir	346	124	367	139	465	675	2
aquí	370	124	389	139	465	675	2
que	392	124	408	139	465	675	2
el	45	137	53	151	465	675	2
llamado	55	137	90	151	465	675	2
“nuevo	93	137	124	151	465	675	2
constitucionalismo”	126	137	213	151	465	675	2
es	216	137	224	151	465	675	2
demasiado	226	137	273	151	465	675	2
parecido	275	137	312	151	465	675	2
a	315	137	320	151	465	675	2
lo	323	137	331	151	465	675	2
que	334	137	350	151	465	675	2
ya	352	137	362	151	465	675	2
teníamos.	365	137	407	151	465	675	2
En	81	149	93	164	465	675	2
mi	96	149	108	164	465	675	2
examen	111	149	144	164	465	675	2
de	147	149	157	164	465	675	2
las	160	149	171	164	465	675	2
diferentes	174	149	215	164	465	675	2
constituciones	218	149	279	164	465	675	2
de	282	149	292	164	465	675	2
la	296	149	303	164	465	675	2
región,	306	149	336	164	465	675	2
asumiré	339	149	372	164	465	675	2
siempre	375	149	408	164	465	675	2
que	45	162	61	176	465	675	2
ellas	63	162	81	176	465	675	2
–más	83	162	106	176	465	675	2
allá	108	162	123	176	465	675	2
de	125	162	135	176	465	675	2
las	137	162	148	176	465	675	2
obvias	150	162	177	176	465	675	2
complejidades	179	162	240	176	465	675	2
que	242	162	258	176	465	675	2
les	260	162	271	176	465	675	2
son	273	162	288	176	465	675	2
propias-,	290	162	327	176	465	675	2
se	330	162	338	176	465	675	2
encuentran	340	162	388	176	465	675	2
uni-	390	162	408	176	465	675	2
das	45	174	59	189	465	675	2
por	61	174	76	189	465	675	2
ciertos	78	174	106	189	465	675	2
rasgos	108	174	133	189	465	675	2
comunes.	135	174	176	189	465	675	2
Ante	178	174	199	189	465	675	2
todo,	201	174	224	189	465	675	2
considero	226	174	267	189	465	675	2
que	269	174	284	189	465	675	2
todas	286	174	309	189	465	675	2
ellas	311	174	329	189	465	675	2
aparecen	331	174	368	189	465	675	2
divididas	370	174	408	189	465	675	2
en	45	187	56	201	465	675	2
dos	60	187	74	201	465	675	2
partes	78	187	103	201	465	675	2
principales,	107	187	156	201	465	675	2
esto	160	187	176	201	465	675	2
es,	180	187	191	201	465	675	2
la	195	187	202	201	465	675	2
sección	206	187	237	201	465	675	2
orgánica,	241	187	278	201	465	675	2
referida	282	187	314	201	465	675	2
a	318	187	322	201	465	675	2
la	326	187	334	201	465	675	2
organización	337	187	392	201	465	675	2
del	395	187	408	201	465	675	2
poder	45	199	70	214	465	675	2
y	73	199	78	214	465	675	2
la	80	199	87	214	465	675	2
sección	90	199	121	214	465	675	2
dogmática,	123	199	168	214	465	675	2
referida	170	199	203	214	465	675	2
a	205	199	210	214	465	675	2
la	212	199	219	214	465	675	2
declaración	222	199	270	214	465	675	2
de	273	199	283	214	465	675	2
derechos.	285	199	325	214	465	675	2
La	328	199	338	214	465	675	2
primera	341	199	374	214	465	675	2
de	377	199	387	214	465	675	2
tales	390	199	408	214	465	675	2
partes	45	212	71	226	465	675	2
define	73	212	100	226	465	675	2
los	102	212	114	226	465	675	2
rasgos	117	212	143	226	465	675	2
principales	146	212	191	226	465	675	2
de	194	212	204	226	465	675	2
lo	207	212	216	226	465	675	2
que	218	212	234	226	465	675	2
podríamos	237	212	282	226	465	675	2
llamar	285	212	312	226	465	675	2
la	315	212	322	226	465	675	2
“maquinaria	325	212	377	226	465	675	2
demo-	380	212	408	226	465	675	2
crática”	45	224	77	239	465	675	2
(ella	79	224	97	239	465	675	2
establece,	99	224	139	239	465	675	2
por	141	224	155	239	465	675	2
ejemplo,	158	224	194	239	465	675	2
los	196	224	208	239	465	675	2
modos	210	224	239	239	465	675	2
en	241	224	251	239	465	675	2
que	254	224	269	239	465	675	2
van	271	224	286	239	465	675	2
a	289	224	293	239	465	675	2
funcionar	295	224	337	239	465	675	2
y	339	224	344	239	465	675	2
relacionarse	346	224	395	239	465	675	2
las	397	224	408	239	465	675	2
distintas	45	237	81	251	465	675	2
ramas	84	237	108	251	465	675	2
del	111	237	124	251	465	675	2
Poder,	127	237	153	251	465	675	2
típicamente,	156	237	209	251	465	675	2
el	212	237	219	251	465	675	2
Poder	222	237	246	251	465	675	2
Ejecutivo,	249	237	292	251	465	675	2
el	295	237	302	251	465	675	2
Legislativo	304	237	350	251	465	675	2
y	352	237	357	251	465	675	2
el	360	237	367	251	465	675	2
Judicial).	370	237	408	251	465	675	2
La	45	249	56	264	465	675	2
segunda	60	249	94	264	465	675	2
parte,	98	249	122	264	465	675	2
mientras	126	249	163	264	465	675	2
tanto,	167	249	192	264	465	675	2
determina	195	249	239	264	465	675	2
cuáles	242	249	268	264	465	675	2
son	271	249	286	264	465	675	2
los	290	249	302	264	465	675	2
derechos	305	249	342	264	465	675	2
fundamentales	346	249	408	264	465	675	2
que	45	262	61	276	465	675	2
cada	64	262	83	276	465	675	2
una	85	262	101	276	465	675	2
de	104	262	114	276	465	675	2
las	117	262	127	276	465	675	2
comunidades	130	262	187	276	465	675	2
involucradas	189	262	242	276	465	675	2
reconoce	245	262	283	276	465	675	2
como	285	262	309	276	465	675	2
tales.	312	262	333	276	465	675	2
A	81	274	88	289	465	675	2
continuación,	90	274	151	289	465	675	2
entonces,	153	274	194	289	465	675	2
daré	196	274	215	289	465	675	2
cuenta	217	274	246	289	465	675	2
de	249	274	259	289	465	675	2
los	261	274	273	289	465	675	2
modos	276	274	305	289	465	675	2
en	307	274	318	289	465	675	2
que	320	274	336	289	465	675	2
ha	339	274	349	289	465	675	2
ido	352	274	366	289	465	675	2
evolucio-	368	274	408	289	465	675	2
nando	45	287	73	301	465	675	2
el	77	287	84	301	465	675	2
constitucionalismo	88	287	170	301	465	675	2
latinoamericano	174	287	244	301	465	675	2
en	248	287	258	301	465	675	2
todo	262	287	282	301	465	675	2
este	286	287	302	301	465	675	2
tiempo	305	287	336	301	465	675	2
y	340	287	345	301	465	675	2
prestaré	349	287	382	301	465	675	2
aten-	386	287	408	301	465	675	2
ción	45	299	64	314	465	675	2
a	67	299	71	314	465	675	2
lo	73	299	82	314	465	675	2
que	84	299	100	314	465	675	2
ha	102	299	113	314	465	675	2
permanecido	115	299	171	314	465	675	2
y	174	299	179	314	465	675	2
cambiado	181	299	223	314	465	675	2
en	226	299	236	314	465	675	2
el	238	299	246	314	465	675	2
mismo.	248	299	280	314	465	675	2
Ello	283	299	300	314	465	675	2
así,	303	299	317	314	465	675	2
para	319	299	337	314	465	675	2
estar	340	299	360	314	465	675	2
en	362	299	372	314	465	675	2
mejores	375	299	408	314	465	675	2
condiciones	45	312	97	326	465	675	2
de	100	312	110	326	465	675	2
evaluar	113	312	144	326	465	675	2
el	146	312	154	326	465	675	2
legado	156	312	185	326	465	675	2
que	187	312	203	326	465	675	2
recibimos	206	312	248	326	465	675	2
hoy,	251	312	269	326	465	675	2
dos	272	312	287	326	465	675	2
siglos	290	312	313	326	465	675	2
después	316	312	349	326	465	675	2
de	352	312	363	326	465	675	2
su	365	312	375	326	465	675	2
inicio.	378	312	405	326	465	675	2
2.	45	350	54	363	465	675	2
Cuatro	57	350	89	363	465	675	2
etapas	92	350	121	363	465	675	2
del	123	350	137	363	465	675	2
constitucionalismo	140	350	228	363	465	675	2
latinoamericano	230	350	306	363	465	675	2
La	45	374	56	389	465	675	2
evolución	59	374	100	389	465	675	2
del	103	374	116	389	465	675	2
constitucionalismo	119	374	199	389	465	675	2
regional	202	374	236	389	465	675	2
podría	239	374	267	389	465	675	2
ser	270	374	281	389	465	675	2
dividida	284	374	319	389	465	675	2
en	322	374	332	389	465	675	2
cuatro	335	374	362	389	465	675	2
etapas,	365	374	393	389	465	675	2
di-	396	374	408	389	465	675	2
rigidas:	45	387	76	401	465	675	2
i)	80	387	86	401	465	675	2
el	90	387	98	401	465	675	2
constitucionalismo	102	387	182	401	465	675	2
“experimental”,	186	387	252	401	465	675	2
particularmente	256	387	324	401	465	675	2
preocupado	328	387	378	401	465	675	2
por	382	387	397	401	465	675	2
la	401	387	408	401	465	675	2
consolidación	45	399	104	414	465	675	2
de	106	399	116	414	465	675	2
la	119	399	126	414	465	675	2
independencia	128	399	190	414	465	675	2
(1810-1850);	193	399	250	414	465	675	2
ii)	253	399	262	414	465	675	2
el	264	399	271	414	465	675	2
“fundacional”,	274	399	335	414	465	675	2
interesado,	337	399	383	414	465	675	2
sobre	386	399	408	414	465	675	2
todo,	45	412	68	426	465	675	2
en	71	412	81	426	465	675	2
la	84	412	91	426	465	675	2
consolidación	94	412	152	426	465	675	2
económica	155	412	201	426	465	675	2
(1850-1917);	204	412	261	426	465	675	2
iii)	264	412	276	426	465	675	2
el	279	412	286	426	465	675	2
“social”,	289	412	323	426	465	675	2
orientado	326	412	367	426	465	675	2
a	369	412	374	426	465	675	2
recupe-	377	412	408	426	465	675	2
rar	45	424	57	439	465	675	2
la	60	424	67	439	465	675	2
olvidada	69	424	105	439	465	675	2
“cuestión	108	424	147	439	465	675	2
social”	150	424	177	439	465	675	2
(1917-1980)	180	424	235	439	465	675	2
y;	237	424	245	439	465	675	2
iv)	248	424	259	439	465	675	2
el	261	424	268	439	465	675	2
de	271	424	281	439	465	675	2
los	284	424	295	439	465	675	2
derechos	298	424	335	439	465	675	2
humanos,	337	424	380	439	465	675	2
dirigi-	382	424	408	439	465	675	2
do	45	437	56	451	465	675	2
a	59	437	64	451	465	675	2
sanear	66	437	93	451	465	675	2
la	95	437	102	451	465	675	2
crisis	105	437	126	451	465	675	2
de	128	437	139	451	465	675	2
derechos	141	437	178	451	465	675	2
humanos	181	437	220	451	465	675	2
propia	223	437	250	451	465	675	2
de	253	437	263	451	465	675	2
la	266	437	273	451	465	675	2
década	276	437	305	451	465	675	2
del	307	437	320	451	465	675	2
1970	323	437	345	451	465	675	2
(1980-2000).	347	437	405	451	465	675	2
De	81	449	94	464	465	675	2
esas	98	449	114	464	465	675	2
cuatro	118	449	146	464	465	675	2
etapas	149	449	176	464	465	675	2
principales,	180	449	230	464	465	675	2
aquí	233	449	252	464	465	675	2
me	256	449	269	464	465	675	2
ocuparé	273	449	308	464	465	675	2
fundamentalmente	311	449	394	464	465	675	2
de	398	449	408	464	465	675	2
la	45	462	53	476	465	675	2
segunda	56	462	92	476	465	675	2
y	95	462	100	476	465	675	2
la	104	462	112	476	465	675	2
tercera.	115	462	147	476	465	675	2
Entiendo	151	462	191	476	465	675	2
que	195	462	211	476	465	675	2
solo	215	462	232	476	465	675	2
estas	236	462	256	476	465	675	2
dos	259	462	274	476	465	675	2
etapas	278	462	305	476	465	675	2
resultan	308	462	343	476	465	675	2
determinantes	346	462	408	476	465	675	2
para	45	474	64	489	465	675	2
la	68	474	76	489	465	675	2
vida	80	474	98	489	465	675	2
del	102	474	115	489	465	675	2
constitucionalismo	120	474	202	489	465	675	2
regional,	206	474	244	489	465	675	2
en	248	474	259	489	465	675	2
virtud	263	474	290	489	465	675	2
del	294	474	307	489	465	675	2
impacto	311	474	347	489	465	675	2
que	351	474	367	489	465	675	2
tuvieron	372	474	408	489	465	675	2
sobre	45	487	68	501	465	675	2
la	72	487	79	501	465	675	2
estructura	83	487	126	501	465	675	2
de	129	487	140	501	465	675	2
las	143	487	154	501	465	675	2
constituciones	158	487	220	501	465	675	2
latinoamericanas.	223	487	299	501	465	675	2
Según	303	487	329	501	465	675	2
diré,	333	487	352	501	465	675	2
las	356	487	367	501	465	675	2
reformas	370	487	408	501	465	675	2
introducidas	45	499	100	514	465	675	2
a	103	499	107	514	465	675	2
mediados	110	499	151	514	465	675	2
del	154	499	167	514	465	675	2
siglo	170	499	190	514	465	675	2
XIX	193	499	211	514	465	675	2
fueron	214	499	243	514	465	675	2
decisivas	245	499	283	514	465	675	2
en	286	499	296	514	465	675	2
relación	299	499	333	514	465	675	2
con	336	499	352	514	465	675	2
la	355	499	362	514	465	675	2
estructura	365	499	408	514	465	675	2
de	45	512	56	526	465	675	2
poderes	60	512	93	526	465	675	2
de	97	512	107	526	465	675	2
la	111	512	118	526	465	675	2
Constitución:	122	512	182	526	465	675	2
ellas	186	512	205	526	465	675	2
definieron	209	512	253	526	465	675	2
el	257	512	264	526	465	675	2
carácter	268	512	302	526	465	675	2
de	306	512	316	526	465	675	2
dichas	320	512	347	526	465	675	2
estructuras	351	512	395	526	465	675	2
de	399	512	408	526	465	675	2
poderes,	45	524	78	539	465	675	2
haciendo	80	524	120	539	465	675	2
que	122	524	138	539	465	675	2
éstas	141	524	161	539	465	675	2
sean	163	524	182	539	465	675	2
lo	184	524	193	539	465	675	2
que	195	524	211	539	465	675	2
todavía	214	524	245	539	465	675	2
hoy	248	524	264	539	465	675	2
son.	267	524	284	539	465	675	2
Mientras	287	524	326	539	465	675	2
tanto,	329	524	354	539	465	675	2
las	357	524	368	539	465	675	2
reformas	370	524	408	539	465	675	2
introducidas	45	537	100	551	465	675	2
en	103	537	114	551	465	675	2
la	117	537	125	551	465	675	2
primera	128	537	162	551	465	675	2
mitad	166	537	191	551	465	675	2
del	195	537	208	551	465	675	2
siglo	211	537	231	551	465	675	2
XX	235	537	249	551	465	675	2
resultaron	253	537	296	551	465	675	2
decisivas	300	537	337	551	465	675	2
en	340	537	351	551	465	675	2
relación	354	537	389	551	465	675	2
con	392	537	408	551	465	675	2
las	45	549	56	564	465	675	2
declaraciones	60	549	118	564	465	675	2
de	121	549	131	564	465	675	2
derechos	135	549	173	564	465	675	2
propias	177	549	209	564	465	675	2
de	212	549	223	564	465	675	2
las	226	549	237	564	465	675	2
Constituciones	241	549	307	564	465	675	2
latinoamericanas:	310	549	386	564	465	675	2
ellas	390	549	408	564	465	675	2
definieron	45	562	90	576	465	675	2
el	93	562	100	576	465	675	2
carácter	102	562	136	576	465	675	2
de	139	562	149	576	465	675	2
tales	151	562	170	576	465	675	2
declaraciones	173	562	227	576	465	675	2
de	229	562	238	576	465	675	2
derechos	241	562	275	576	465	675	2
que	277	562	293	576	465	675	2
todavía	296	562	327	576	465	675	2
hoy	330	562	346	576	465	675	2
se	349	562	357	576	465	675	2
encuentran	359	562	408	576	465	675	2
moldeadas	45	574	91	589	465	675	2
conforme	94	574	136	589	465	675	2
a	139	574	143	589	465	675	2
los	146	574	158	589	465	675	2
rasgos	161	574	187	589	465	675	2
que	190	574	206	589	465	675	2
se	209	574	217	589	465	675	2
le	220	574	227	589	465	675	2
impusieron	230	574	279	589	465	675	2
entonces.	282	574	323	589	465	675	2
A	81	587	88	601	465	675	2
continuación,	91	587	151	601	465	675	2
enumeraré	154	587	200	601	465	675	2
los	204	587	216	601	465	675	2
dos	219	587	234	601	465	675	2
momentos	237	587	283	601	465	675	2
fundamentales	286	587	350	601	465	675	2
del	353	587	366	601	465	675	2
constitu-	369	587	408	601	465	675	2
cionalismo	45	599	92	614	465	675	2
regional,	96	599	134	614	465	675	2
para	137	599	156	614	465	675	2
ir	159	599	166	614	465	675	2
centrándome,	170	599	230	614	465	675	2
a	233	599	238	614	465	675	2
partir	241	599	266	614	465	675	2
de	269	599	280	614	465	675	2
allí,	283	599	299	614	465	675	2
en	303	599	313	614	465	675	2
el	317	599	324	614	465	675	2
aspecto	327	599	359	614	465	675	2
normativo	363	599	408	614	465	675	2
que	45	612	61	626	465	675	2
más	64	612	81	626	465	675	2
interesa	84	612	117	626	465	675	2
a	120	612	124	626	465	675	2
este	127	612	143	626	465	675	2
artículo.	146	612	182	626	465	675	2
Roberto	196	44	226	55	465	675	3
Gargarella	229	44	270	55	465	675	3
111	403	42	420	56	465	675	3
2.1.	57	74	74	89	465	675	3
Un	77	74	91	89	465	675	3
sistema	95	74	124	89	465	675	3
de	128	74	137	89	465	675	3
“frenos	140	74	168	89	465	675	3
y	172	74	176	89	465	675	3
contrapesos”	179	74	229	89	465	675	3
desbalanceado	232	74	291	89	465	675	3
hacia	294	74	317	89	465	675	3
el	320	74	327	89	465	675	3
Ejecutivo:	331	74	372	89	465	675	3
la	375	74	383	89	465	675	3
primera	387	74	420	89	465	675	3
“marca	57	87	86	101	465	675	3
de	89	87	98	101	465	675	3
identidad”	101	87	145	101	465	675	3
del	148	87	160	101	465	675	3
constitucionalismo	163	87	239	101	465	675	3
regional	242	87	275	101	465	675	3
A	57	112	64	126	465	675	3
mediados	68	112	109	126	465	675	3
del	113	112	126	126	465	675	3
siglo	130	112	150	126	465	675	3
XIX	154	112	172	126	465	675	3
se	176	112	184	126	465	675	3
produjo	188	112	223	126	465	675	3
en	227	112	238	126	465	675	3
América	242	112	278	126	465	675	3
Latina	282	112	309	126	465	675	3
un	313	112	325	126	465	675	3
movimiento	329	112	382	126	465	675	3
político	386	112	420	126	465	675	3
crucial,	57	124	88	139	465	675	3
a	92	124	96	139	465	675	3
partir	99	124	124	139	465	675	3
del	127	124	140	139	465	675	3
paulatino	143	124	184	139	465	675	3
pero	188	124	207	139	465	675	3
decidido	210	124	248	139	465	675	3
acercamiento	251	124	309	139	465	675	3
entre	312	124	334	139	465	675	3
las	337	124	348	139	465	675	3
fuerzas	351	124	381	139	465	675	3
liberales	384	124	420	139	465	675	3
y	57	137	62	151	465	675	3
conservadores	66	137	126	151	465	675	3
que,	131	137	149	151	465	675	3
hasta	154	137	176	151	465	675	3
ese	180	137	193	151	465	675	3
momento,	197	137	243	151	465	675	3
y	247	137	252	151	465	675	3
en	256	137	267	151	465	675	3
una	271	137	287	151	465	675	3
mayoría	292	137	327	151	465	675	3
de	331	137	341	151	465	675	3
países,	346	137	373	151	465	675	3
se	378	137	386	151	465	675	3
habían	390	137	420	151	465	675	3
enfrentado	57	149	104	164	465	675	3
en	108	149	118	164	465	675	3
combates	123	149	163	164	465	675	3
sangrientos.	167	149	219	164	465	675	3
En	223	149	236	164	465	675	3
algunos	240	149	273	164	465	675	3
países	278	149	302	164	465	675	3
como	307	149	331	164	465	675	3
Argentina,	335	149	381	164	465	675	3
Brasil	385	149	410	164	465	675	3
o	414	149	420	164	465	675	3
México,	57	162	92	176	465	675	3
dicho	94	162	119	176	465	675	3
acercamiento	121	162	179	176	465	675	3
se	182	162	190	176	465	675	3
manifestó	192	162	235	176	465	675	3
con	237	162	253	176	465	675	3
las	256	162	267	176	465	675	3
fuerzas	269	162	299	176	465	675	3
opositoras	302	162	346	176	465	675	3
negociando	349	162	399	176	465	675	3
jun-	401	162	420	176	465	675	3
tas,	57	174	71	189	465	675	3
sentadas	75	174	111	189	465	675	3
en	116	174	126	189	465	675	3
torno	130	174	154	189	465	675	3
a	158	174	163	189	465	675	3
la	167	174	174	189	465	675	3
misma	179	174	207	189	465	675	3
mesa	212	174	233	189	465	675	3
de	237	174	248	189	465	675	3
discusión	252	174	292	189	465	675	3
constitucional.	296	174	361	189	465	675	3
En	365	174	377	189	465	675	3
Chile,	381	174	408	189	465	675	3
el	412	174	420	189	465	675	3
pacto	57	187	80	201	465	675	3
adquirió	83	187	120	201	465	675	3
formas	123	187	152	201	465	675	3
“diferidas”,	155	187	203	201	465	675	3
cuando	206	187	238	201	465	675	3
el	240	187	248	201	465	675	3
“duro”	250	187	279	201	465	675	3
conservadurismo	282	187	355	201	465	675	3
constitucional	358	187	420	201	465	675	3
consagrado	57	199	105	214	465	675	3
por	108	199	123	214	465	675	3
la	126	199	134	214	465	675	3
Constitución	137	199	194	214	465	675	3
de	197	199	207	214	465	675	3
1833	210	199	233	214	465	675	3
comenzó	236	199	275	214	465	675	3
a	278	199	282	214	465	675	3
“deshelarse”,	285	199	339	214	465	675	3
a	342	199	347	214	465	675	3
partir	350	199	374	214	465	675	3
de	377	199	387	214	465	675	3
su	390	199	400	214	465	675	3
gra-	403	199	420	214	465	675	3
dual	57	212	76	226	465	675	3
liberalización.	79	212	140	226	465	675	3
En	144	212	156	226	465	675	3
Colombia,	160	212	207	226	465	675	3
en	210	212	221	226	465	675	3
cambio,	225	212	260	226	465	675	3
el	263	212	271	226	465	675	3
proceso	275	212	308	226	465	675	3
siguió	312	212	337	226	465	675	3
el	341	212	348	226	465	675	3
camino	352	212	385	226	465	675	3
inverso	389	212	420	226	465	675	3
al	57	224	64	239	465	675	3
chileno,	68	224	103	239	465	675	3
cuando	107	224	139	239	465	675	3
el	143	224	150	239	465	675	3
“duro”	154	224	182	239	465	675	3
liberalismo	186	224	234	239	465	675	3
constitucional	238	224	300	239	465	675	3
impuesto	303	224	344	239	465	675	3
por	348	224	363	239	465	675	3
las	367	224	378	239	465	675	3
sucesivas	381	224	420	239	465	675	3
constituciones	57	237	119	251	465	675	3
de	122	237	132	251	465	675	3
1853,	135	237	161	251	465	675	3
1858	163	237	186	251	465	675	3
y	189	237	194	251	465	675	3
1863,	197	237	222	251	465	675	3
comenzó	225	237	264	251	465	675	3
a	267	237	272	251	465	675	3
perder	275	237	303	251	465	675	3
fuerza	306	237	332	251	465	675	3
para	335	237	353	251	465	675	3
abrir	356	237	377	251	465	675	3
paso	380	237	400	251	465	675	3
a	402	237	407	251	465	675	3
su	410	237	419	251	465	675	3
gradual	57	249	89	264	465	675	3
conservadurización,	92	249	178	264	465	675	3
que	181	249	197	264	465	675	3
se	200	249	209	264	465	675	3
consolidara	212	249	261	264	465	675	3
en	264	249	275	264	465	675	3
la	278	249	285	264	465	675	3
Constitución	288	249	346	264	465	675	3
de	349	249	359	264	465	675	3
1886	362	249	385	264	465	675	3
(Barros	388	249	420	264	465	675	3
Arana,	57	262	85	276	465	675	3
1913;	88	262	113	276	465	675	3
Basadre,	116	262	152	276	465	675	3
1949;	154	262	180	276	465	675	3
Bushnell,	182	262	223	276	465	675	3
1993;	226	262	251	276	465	675	3
Jaramillo	254	262	293	276	465	675	3
Uribe,	295	262	323	276	465	675	3
1964;	326	262	351	276	465	675	3
Molina,	353	262	388	276	465	675	3
1973).	390	262	420	276	465	675	3
Este	92	274	110	289	465	675	3
período	113	274	147	289	465	675	3
es	149	274	157	289	465	675	3
especialmente	160	274	220	289	465	675	3
importante,	223	274	275	289	465	675	3
por	277	274	292	289	465	675	3
un	295	274	307	289	465	675	3
lado,	309	274	331	289	465	675	3
porque	333	274	364	289	465	675	3
fue	367	274	380	289	465	675	3
allí	383	274	396	289	465	675	3
don-	399	274	420	289	465	675	3
de	57	287	67	301	465	675	3
se	71	287	79	301	465	675	3
dictaron	83	287	119	301	465	675	3
muchas	123	287	156	301	465	675	3
de	160	287	170	301	465	675	3
las	174	287	185	301	465	675	3
Constituciones	189	287	254	301	465	675	3
más	258	287	275	301	465	675	3
trascendentes	279	287	337	301	465	675	3
de	341	287	351	301	465	675	3
la	355	287	362	301	465	675	3
historia	366	287	398	301	465	675	3
lati-	402	287	420	301	465	675	3
noamericana.	57	299	115	314	465	675	3
De	118	299	131	314	465	675	3
hecho,	134	299	163	314	465	675	3
muchos	165	299	199	314	465	675	3
de	202	299	212	314	465	675	3
los	215	299	227	314	465	675	3
textos	229	299	255	314	465	675	3
aprobados	258	299	302	314	465	675	3
entonces	305	299	343	314	465	675	3
(los	345	299	361	314	465	675	3
de	364	299	374	314	465	675	3
Argentina	376	299	420	314	465	675	3
en	57	312	67	326	465	675	3
1853,	71	312	96	326	465	675	3
Colombia	100	312	143	326	465	675	3
en	147	312	157	326	465	675	3
1886,	161	312	186	326	465	675	3
México	190	312	222	326	465	675	3
en	226	312	236	326	465	675	3
1857,	240	312	265	326	465	675	3
entre	269	312	291	326	465	675	3
otros),	294	312	323	326	465	675	3
siguen	326	312	354	326	465	675	3
siendo	358	312	386	326	465	675	3
puntos	389	312	420	326	465	675	3
de	57	324	67	339	465	675	3
referencia	70	324	112	339	465	675	3
ineludibles	114	324	162	339	465	675	3
para	164	324	183	339	465	675	3
entender	186	324	224	339	465	675	3
el	227	324	234	339	465	675	3
actual	237	324	263	339	465	675	3
constitucionalismo	266	324	348	339	465	675	3
de	351	324	361	339	465	675	3
la	364	324	371	339	465	675	3
región.	374	324	404	339	465	675	3
En	407	324	420	339	465	675	3
particular,	57	337	101	351	465	675	3
sostuve	104	337	136	351	465	675	3
ya	139	337	149	351	465	675	3
que	152	337	168	351	465	675	3
fue	172	337	185	351	465	675	3
entonces	189	337	227	351	465	675	3
cuando	231	337	263	351	465	675	3
tomó	266	337	290	351	465	675	3
su	293	337	303	351	465	675	3
forma	306	337	332	351	465	675	3
(en	336	337	350	351	465	675	3
buena	354	337	380	351	465	675	3
medida)	384	337	420	351	465	675	3
definitiva	57	349	97	364	465	675	3
la	101	349	109	364	465	675	3
estructura	113	349	156	364	465	675	3
de	160	349	170	364	465	675	3
organización	174	349	230	364	465	675	3
de	234	349	244	364	465	675	3
poderes	248	349	281	364	465	675	3
que	285	349	301	364	465	675	3
sigue	305	349	327	364	465	675	3
distinguiendo	331	349	391	364	465	675	3
hoy	395	349	411	364	465	675	3
a	415	349	420	364	465	675	3
una	57	362	73	376	465	675	3
mayoría	76	362	111	376	465	675	3
de	115	362	125	376	465	675	3
las	128	362	139	376	465	675	3
Constituciones	143	362	208	376	465	675	3
de	211	362	222	376	465	675	3
la	225	362	232	376	465	675	3
región.	236	362	266	376	465	675	3
Para	269	362	288	376	465	675	3
sostener	291	362	326	376	465	675	3
lo	330	362	338	376	465	675	3
anterior,	341	362	378	376	465	675	3
conviene	381	362	420	376	465	675	3
reconocer	57	374	99	389	465	675	3
que	103	374	119	389	465	675	3
en	122	374	133	389	465	675	3
el	137	374	144	389	465	675	3
período	148	374	181	389	465	675	3
previo	185	374	212	389	465	675	3
–el	216	374	229	389	465	675	3
post-independentista-,	232	374	330	389	465	675	3
la	334	374	341	389	465	675	3
disputa	345	374	377	389	465	675	3
constitu-	381	374	420	389	465	675	3
cional	57	387	83	401	465	675	3
tendía	87	387	114	401	465	675	3
a	117	387	122	401	465	675	3
enfrentar	126	387	165	401	465	675	3
a	169	387	173	401	465	675	3
liberales	177	387	212	401	465	675	3
y	216	387	221	401	465	675	3
conservadores	224	387	285	401	465	675	3
que	289	387	304	401	465	675	3
se	308	387	316	401	465	675	3
alternaban	320	387	366	401	465	675	3
en	369	387	380	401	465	675	3
el	383	387	391	401	465	675	3
poder	394	387	420	401	465	675	3
y	57	399	62	414	465	675	3
buscaban	65	399	106	414	465	675	3
imponer,	110	399	149	414	465	675	3
unos	153	399	174	414	465	675	3
sobre	178	399	200	414	465	675	3
los	204	399	216	414	465	675	3
otros,	220	399	245	414	465	675	3
sus	249	399	262	414	465	675	3
propios	266	399	298	414	465	675	3
proyectos	302	399	343	414	465	675	3
constitucionales.	347	399	420	414	465	675	3
La	57	412	68	426	465	675	3
Constitución	71	412	128	426	465	675	3
conservadora	131	412	188	426	465	675	3
de	191	412	201	426	465	675	3
Chile	205	412	228	426	465	675	3
de	232	412	242	426	465	675	3
1823,	245	412	270	426	465	675	3
fue	273	412	287	426	465	675	3
sucedida	290	412	327	426	465	675	3
por	331	412	345	426	465	675	3
la	349	412	356	426	465	675	3
más	359	412	376	426	465	675	3
liberal	379	412	406	426	465	675	3
de	409	412	420	426	465	675	3
1828,	57	424	82	439	465	675	3
que	85	424	101	439	465	675	3
fue	104	424	117	439	465	675	3
reemplazada	120	424	174	439	465	675	3
por	177	424	192	439	465	675	3
la	195	424	202	439	465	675	3
más	205	424	222	439	465	675	3
conservadora	225	424	282	439	465	675	3
de	285	424	296	439	465	675	3
1833;	299	424	324	439	465	675	3
el	327	424	334	439	465	675	3
constitucionalismo	337	424	419	439	465	675	3
conservador	57	437	109	451	465	675	3
colombiano	113	437	165	451	465	675	3
de	169	437	179	451	465	675	3
1843	183	437	206	451	465	675	3
fue	210	437	223	451	465	675	3
sucedido	227	437	266	451	465	675	3
por	270	437	285	451	465	675	3
el	289	437	296	451	465	675	3
ultra-liberal	300	437	351	451	465	675	3
desde	355	437	379	451	465	675	3
1853;	383	437	408	451	465	675	3
el	412	437	420	451	465	675	3
liberalismo	57	449	105	464	465	675	3
de	108	449	118	464	465	675	3
la	122	449	129	464	465	675	3
Constitución	132	449	190	464	465	675	3
mexicana	193	449	234	464	465	675	3
de	237	449	247	464	465	675	3
1824	251	449	273	464	465	675	3
fue	277	449	290	464	465	675	3
seguido	294	449	327	464	465	675	3
por	330	449	345	464	465	675	3
el	348	449	356	464	465	675	3
dictado	359	449	392	464	465	675	3
de	395	449	405	464	465	675	3
las	409	449	420	464	465	675	3
Leyes	57	462	80	476	465	675	3
Constitucionales	84	462	157	476	465	675	3
de	161	462	171	476	465	675	3
1836	175	462	198	476	465	675	3
y	202	462	207	476	465	675	3
las	211	462	222	476	465	675	3
Bases	226	462	249	476	465	675	3
Orgánicas	253	462	297	476	465	675	3
de	300	462	311	476	465	675	3
1843,	315	462	340	476	465	675	3
que	344	462	360	476	465	675	3
reaccionaron	364	462	419	476	465	675	3
frente	57	474	82	489	465	675	3
a	85	474	89	489	465	675	3
aquella;	92	474	126	489	465	675	3
y	128	474	133	489	465	675	3
así.	136	474	150	489	465	675	3
Esta	92	487	110	501	465	675	3
sucesión	113	487	150	501	465	675	3
violenta	153	487	187	501	465	675	3
de	190	487	200	501	465	675	3
gobiernos,	203	487	248	501	465	675	3
políticas	251	487	287	501	465	675	3
y	290	487	295	501	465	675	3
constituciones	298	487	360	501	465	675	3
se	363	487	372	501	465	675	3
tradujo	374	487	406	501	465	675	3
en	409	487	419	501	465	675	3
ordenamientos	57	499	121	514	465	675	3
constitucionales	125	499	195	514	465	675	3
que	199	499	215	514	465	675	3
oscilaron	219	499	258	514	465	675	3
fuertemente	262	499	315	514	465	675	3
entre	319	499	341	514	465	675	3
extremos	345	499	384	514	465	675	3
(típica-	388	499	420	514	465	675	3
mente,	57	512	87	526	465	675	3
de	89	512	100	526	465	675	3
las	102	512	113	526	465	675	3
fórmulas	116	512	154	526	465	675	3
del	156	512	169	526	465	675	3
poder	172	512	197	526	465	675	3
concentrado	200	512	254	526	465	675	3
en	256	512	266	526	465	675	3
nombre	269	512	303	526	465	675	3
del	306	512	319	526	465	675	3
orden,	321	512	349	526	465	675	3
a	352	512	356	526	465	675	3
las	359	512	370	526	465	675	3
“respuestas	372	512	420	526	465	675	3
del	57	524	70	539	465	675	3
miedo”	72	524	104	539	465	675	3
y	106	524	111	539	465	675	3
la	114	524	121	539	465	675	3
búsqueda	124	524	165	539	465	675	3
de	168	524	178	539	465	675	3
la	180	524	188	539	465	675	3
limitación	190	524	235	539	465	675	3
del	237	524	250	539	465	675	3
poder)	253	524	282	539	465	675	3
dentro	284	524	313	539	465	675	3
de	315	524	326	539	465	675	3
moldes	328	524	359	539	465	675	3
muy	362	524	382	539	465	675	3
variados	384	524	420	539	465	675	3
y	57	537	62	551	465	675	3
abiertos	65	537	99	551	465	675	3
a	103	537	108	551	465	675	3
la	111	537	119	551	465	675	3
experimentación	122	537	195	551	465	675	3
(Blanco	198	537	232	551	465	675	3
Acevedo,	235	537	275	551	465	675	3
1939;	278	537	304	551	465	675	3
Bazant,	307	537	340	551	465	675	3
1977;	343	537	369	551	465	675	3
Negretto	372	537	411	551	465	675	3
y	415	537	420	551	465	675	3
Rivera,	57	549	87	564	465	675	3
2000;	91	549	117	564	465	675	3
Valencia	120	549	157	564	465	675	3
Villa,	160	549	184	564	465	675	3
1987).	188	549	217	564	465	675	3
En	221	549	233	564	465	675	3
cambio,	237	549	272	564	465	675	3
desde	276	549	300	564	465	675	3
la	304	549	311	564	465	675	3
consolidación	315	549	375	564	465	675	3
del	379	549	392	564	465	675	3
pacto	396	549	420	564	465	675	3
liberal-conservador,	57	562	142	576	465	675	3
buena	144	562	171	576	465	675	3
parte	173	562	195	576	465	675	3
de	198	562	208	576	465	675	3
esa	211	562	224	576	465	675	3
experimentación	226	562	299	576	465	675	3
inicial	301	562	328	576	465	675	3
se	330	562	338	576	465	675	3
terminó:	341	562	379	576	465	675	3
se	381	562	389	576	465	675	3
acaba-	392	562	420	576	465	675	3
ron	57	574	72	589	465	675	3
las	75	574	86	589	465	675	3
búsquedas	89	574	134	589	465	675	3
decididamente	137	574	201	589	465	675	3
corporatistas;	204	574	262	589	465	675	3
decayeron	265	574	308	589	465	675	3
las	312	574	323	589	465	675	3
exploraciones	326	574	384	589	465	675	3
monár-	387	574	420	589	465	675	3
quicas;	57	587	87	601	465	675	3
se	90	587	98	601	465	675	3
terminaron	102	587	151	601	465	675	3
los	154	587	166	601	465	675	3
Ejecutivos	169	587	214	601	465	675	3
de	217	587	228	601	465	675	3
“tres	231	587	250	601	465	675	3
cabezas”;	253	587	292	601	465	675	3
desaparecieron	296	587	359	601	465	675	3
del	363	587	376	601	465	675	3
mapa	379	587	403	601	465	675	3
del	407	587	420	601	465	675	3
constitucionalismo	57	599	139	614	465	675	3
instituciones	141	599	196	614	465	675	3
como	199	599	223	614	465	675	3
el	225	599	233	614	465	675	3
“Poder	235	599	264	614	465	675	3
Moral”,	267	599	301	614	465	675	3
el	303	599	310	614	465	675	3
“Poder	312	599	342	614	465	675	3
Moderador”	344	599	398	614	465	675	3
o	400	599	405	614	465	675	3
los	408	599	420	614	465	675	3
“Senadores	57	612	105	626	465	675	3
Visitadores”	107	612	159	626	465	675	3
(Halperín	162	612	205	626	465	675	3
Donghi,	208	612	245	626	465	675	3
1980;	247	612	273	626	465	675	3
Jaksic,	276	612	303	626	465	675	3
2001;	306	612	331	626	465	675	3
Gargarella,	334	612	382	626	465	675	3
2010).	384	612	413	626	465	675	3
112	45	42	62	56	465	675	4
Sobre	125	44	145	55	465	675	4
el	149	44	155	55	465	675	4
“nuevo	158	44	184	55	465	675	4
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	4
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	4
Desde	81	74	108	89	465	675	4
mediados	112	74	153	89	465	675	4
del	157	74	170	89	465	675	4
siglo	173	74	193	89	465	675	4
XIX	197	74	215	89	465	675	4
comenzamos	219	74	275	89	465	675	4
a	279	74	283	89	465	675	4
encontrarnos	287	74	344	89	465	675	4
con	347	74	363	89	465	675	4
esquemas	367	74	408	89	465	675	4
constitucionales	45	87	115	101	465	675	4
más	119	87	136	101	465	675	4
definidos,	140	87	182	101	465	675	4
menos	186	87	215	101	465	675	4
abiertos	219	87	253	101	465	675	4
a	257	87	261	101	465	675	4
la	265	87	272	101	465	675	4
experimentación,	276	87	352	101	465	675	4
y	356	87	360	101	465	675	4
que	364	87	380	101	465	675	4
desde	384	87	408	101	465	675	4
entonces	45	99	83	114	465	675	4
admitieron	87	99	135	114	465	675	4
sólo	139	99	156	114	465	675	4
unas	160	99	180	114	465	675	4
pocas	183	99	207	114	465	675	4
variaciones	211	99	259	114	465	675	4
dentro	262	99	291	114	465	675	4
de	295	99	305	114	465	675	4
márgenes	309	99	349	114	465	675	4
más	353	99	370	114	465	675	4
bien	374	99	393	114	465	675	4
es-	396	99	408	114	465	675	4
trechos.	45	112	79	126	465	675	4
La	83	112	93	126	465	675	4
estructura	97	112	140	126	465	675	4
general	143	112	174	126	465	675	4
del	178	112	191	126	465	675	4
poder	194	112	219	126	465	675	4
se	222	112	231	126	465	675	4
estabilizó	234	112	274	126	465	675	4
así	277	112	288	126	465	675	4
en	292	112	302	126	465	675	4
los	305	112	317	126	465	675	4
rasgos	321	112	347	126	465	675	4
definidos	350	112	390	126	465	675	4
por	393	112	408	126	465	675	4
el	45	124	53	139	465	675	4
pacto	57	124	80	139	465	675	4
liberal-conservador:	85	124	170	139	465	675	4
un	174	124	186	139	465	675	4
esquema	190	124	228	139	465	675	4
de	232	124	242	139	465	675	4
“frenos	246	124	277	139	465	675	4
y	281	124	286	139	465	675	4
contrapesos”	290	124	345	139	465	675	4
o	349	124	354	139	465	675	4
“balances	358	124	399	139	465	675	4
y	403	124	408	139	465	675	4
contra-balances”	45	137	117	151	465	675	4
finalmente	120	137	167	151	465	675	4
“desbalanceado”	170	137	240	151	465	675	4
hacia	243	137	266	151	465	675	4
el	269	137	276	151	465	675	4
Ejecutivo,	279	137	323	151	465	675	4
que	326	137	342	151	465	675	4
implicaba	345	137	388	151	465	675	4
–un	391	137	408	151	465	675	4
producto	45	149	85	164	465	675	4
del	89	149	102	164	465	675	4
pacto-	106	149	134	164	465	675	4
una	138	149	154	164	465	675	4
parcial	158	149	187	164	465	675	4
superposición	191	149	251	164	465	675	4
entre	255	149	277	164	465	675	4
las	280	149	292	164	465	675	4
demandas	295	149	339	164	465	675	4
de	343	149	353	164	465	675	4
los	357	149	369	164	465	675	4
liberales	373	149	408	164	465	675	4
(un	45	162	61	176	465	675	4
sistema	64	162	95	176	465	675	4
de	98	162	108	176	465	675	4
checks	111	162	136	176	465	675	4
and	139	162	155	176	465	675	4
balances	158	162	193	176	465	675	4
al	196	162	203	176	465	675	4
estilo	206	162	229	176	465	675	4
norteamericano)	232	162	304	176	465	675	4
y	307	162	312	176	465	675	4
los	315	162	326	176	465	675	4
conservadores	329	162	390	176	465	675	4
(un	393	162	408	176	465	675	4
sistema	45	174	77	189	465	675	4
organizado	80	174	128	189	465	675	4
en	130	174	141	189	465	675	4
torno	144	174	168	189	465	675	4
al	171	174	178	189	465	675	4
Poder	181	174	206	189	465	675	4
Ejecutivo).	209	174	256	189	465	675	4
Algo	81	187	101	201	465	675	4
similar	104	187	133	201	465	675	4
podía	136	187	160	201	465	675	4
verse	163	187	184	201	465	675	4
en	187	187	197	201	465	675	4
materia	200	187	232	201	465	675	4
de	235	187	245	201	465	675	4
organización	248	187	303	201	465	675	4
territorial	306	187	347	201	465	675	4
(en	350	187	364	201	465	675	4
la	366	187	374	201	465	675	4
tensión	376	187	408	201	465	675	4
centralismo-federalismo)	45	199	153	214	465	675	4
y,	156	199	163	214	465	675	4
muy	165	199	185	214	465	675	4
especialmente	188	199	248	214	465	675	4
también,	251	199	290	214	465	675	4
en	292	199	303	214	465	675	4
materia	306	199	338	214	465	675	4
de	341	199	351	214	465	675	4
derechos.	354	199	395	214	465	675	4
La	397	199	408	214	465	675	4
pregunta	45	212	84	226	465	675	4
era	87	212	99	226	465	675	4
(al	102	212	113	226	465	675	4
menos,	116	212	147	226	465	675	4
en	149	212	160	226	465	675	4
la	162	212	170	226	465	675	4
gran	172	212	192	226	465	675	4
mayoría	194	212	229	226	465	675	4
de	232	212	242	226	465	675	4
los	245	212	257	226	465	675	4
casos)	259	212	285	226	465	675	4
cómo	287	212	312	226	465	675	4
integrar	314	212	348	226	465	675	4
las	351	212	362	226	465	675	4
demandas	365	212	408	226	465	675	4
de	45	224	56	239	465	675	4
liberales	58	224	93	239	465	675	4
y	96	224	101	239	465	675	4
conservadores,	104	224	167	239	465	675	4
en	170	224	180	239	465	675	4
un	183	224	194	239	465	675	4
área	197	224	214	239	465	675	4
en	217	224	227	239	465	675	4
donde	230	224	257	239	465	675	4
las	260	224	271	239	465	675	4
diferencias	274	224	320	239	465	675	4
entre	323	224	345	239	465	675	4
ellos	347	224	366	239	465	675	4
eran	369	224	388	239	465	675	4
par-	391	224	408	239	465	675	4
ticularmente	45	237	100	251	465	675	4
significativas,	104	237	161	251	465	675	4
debido	165	237	195	251	465	675	4
a	198	237	202	251	465	675	4
la	206	237	213	251	465	675	4
presencia	216	237	256	251	465	675	4
de	259	237	270	251	465	675	4
la	273	237	280	251	465	675	4
cuestión	283	237	320	251	465	675	4
religiosa	323	237	358	251	465	675	4
por	362	237	377	251	465	675	4
la	380	237	387	251	465	675	4
cual	391	237	408	251	465	675	4
habían	45	249	75	264	465	675	4
recurrido	79	249	119	264	465	675	4
a	122	249	127	264	465	675	4
las	131	249	142	264	465	675	4
armas	145	249	171	264	465	675	4
durante	174	249	208	264	465	675	4
décadas.	212	249	248	264	465	675	4
Las	252	249	266	264	465	675	4
fórmulas	270	249	308	264	465	675	4
de	312	249	322	264	465	675	4
integración	326	249	375	264	465	675	4
por	378	249	393	264	465	675	4
las	397	249	408	264	465	675	4
que	45	262	61	276	465	675	4
optaron	64	262	99	276	465	675	4
entonces	102	262	140	276	465	675	4
fueron	143	262	171	276	465	675	4
diversas,	175	262	211	276	465	675	4
y	214	262	219	276	465	675	4
dejaron	222	262	255	276	465	675	4
mucho	258	262	288	276	465	675	4
que	292	262	307	276	465	675	4
desear	311	262	337	276	465	675	4
en	340	262	351	276	465	675	4
una	354	262	370	276	465	675	4
mayoría	373	262	408	276	465	675	4
de	45	274	56	289	465	675	4
casos.	59	274	83	289	465	675	4
Ellas	86	274	106	289	465	675	4
incluyeron	109	274	156	289	465	675	4
desde	159	274	183	289	465	675	4
el	186	274	193	289	465	675	4
silencio	196	274	226	289	465	675	4
en	229	274	239	289	465	675	4
la	242	274	249	289	465	675	4
materia,	252	274	288	289	465	675	4
por	291	274	306	289	465	675	4
el	309	274	316	289	465	675	4
que	319	274	335	289	465	675	4
se	338	274	346	289	465	675	4
inclinaron	349	274	393	289	465	675	4
los	396	274	408	289	465	675	4
constituyentes	45	287	107	301	465	675	4
mexicanos	110	287	155	301	465	675	4
de	158	287	168	301	465	675	4
1857	170	287	193	301	465	675	4
(omitir	195	287	226	301	465	675	4
las	229	287	240	301	465	675	4
demandas	242	287	286	301	465	675	4
de	288	287	299	301	465	675	4
ambos	301	287	329	301	465	675	4
grupos)	332	287	365	301	465	675	4
a	367	287	372	301	465	675	4
la	374	287	382	301	465	675	4
doble	384	287	408	301	465	675	4
invocación	45	299	92	314	465	675	4
y	96	299	101	314	465	675	4
directa	105	299	134	314	465	675	4
superposición	138	299	198	314	465	675	4
de	202	299	213	314	465	675	4
ambas	216	299	244	314	465	675	4
demandas,	248	299	294	314	465	675	4
por	298	299	313	314	465	675	4
las	317	299	328	314	465	675	4
que	332	299	348	314	465	675	4
se	352	299	360	314	465	675	4
inclinaron	364	299	408	314	465	675	4
los	45	312	57	326	465	675	4
constituyentes	60	312	122	326	465	675	4
argentinos	125	312	170	326	465	675	4
de	173	312	183	326	465	675	4
1853	186	312	209	326	465	675	4
(tolerancia	212	312	258	326	465	675	4
de	261	312	271	326	465	675	4
cultos	274	312	299	326	465	675	4
en	302	312	313	326	465	675	4
el	315	312	323	326	465	675	4
artículo	325	312	359	326	465	675	4
14	362	312	373	326	465	675	4
y	376	312	381	326	465	675	4
status	384	312	408	326	465	675	4
especial	45	324	78	339	465	675	4
para	81	324	100	339	465	675	4
la	103	324	110	339	465	675	4
religión	113	324	146	339	465	675	4
católica	149	324	182	339	465	675	4
en	185	324	195	339	465	675	4
el	198	324	205	339	465	675	4
artículo	208	324	241	339	465	675	4
2).	244	324	256	339	465	675	4
Sobre	81	337	105	351	465	675	4
lo	108	337	116	351	465	675	4
anterior	118	337	153	351	465	675	4
podría	155	337	183	351	465	675	4
decirse,	186	337	218	351	465	675	4
en	220	337	231	351	465	675	4
primer	233	337	263	351	465	675	4
lugar,	265	337	289	351	465	675	4
que	292	337	307	351	465	675	4
resulta	310	337	338	351	465	675	4
curiosa	341	337	371	351	465	675	4
fórmula	374	337	408	351	465	675	4
de	45	349	56	364	465	675	4
organización	58	349	114	364	465	675	4
del	116	349	129	364	465	675	4
poder	132	349	157	364	465	675	4
por	160	349	175	364	465	675	4
la	178	349	185	364	465	675	4
que	188	349	204	364	465	675	4
optaron	207	349	241	364	465	675	4
los	244	349	256	364	465	675	4
artífices	258	349	292	364	465	675	4
del	294	349	307	364	465	675	4
pacto	310	349	334	364	465	675	4
liberal-conserva-	337	349	408	364	465	675	4
dor:	45	362	63	376	465	675	4
un	66	362	78	376	465	675	4
modelo	82	362	114	376	465	675	4
de	118	362	128	376	465	675	4
“frenos	131	362	162	376	465	675	4
y	165	362	170	376	465	675	4
contrapesos”	173	362	228	376	465	675	4
finalmente	232	362	278	376	465	675	4
“desbalanceado”.	281	362	354	376	465	675	4
El	358	362	367	376	465	675	4
punto	370	362	397	376	465	675	4
es	400	362	408	376	465	675	4
interesante	45	374	92	389	465	675	4
porque	95	374	126	389	465	675	4
el	129	374	136	389	465	675	4
esquema	140	374	177	389	465	675	4
escogido	180	374	217	389	465	675	4
implicó	220	374	254	389	465	675	4
abrir	257	374	277	389	465	675	4
una	280	374	297	389	465	675	4
herida	300	374	327	389	465	675	4
profunda,	330	374	373	389	465	675	4
y	376	374	381	389	465	675	4
desde	384	374	408	389	465	675	4
un	45	387	57	401	465	675	4
comienzo,	60	387	105	401	465	675	4
a	108	387	112	401	465	675	4
un	115	387	127	401	465	675	4
modelo	130	387	163	401	465	675	4
–el	166	387	179	401	465	675	4
de	182	387	192	401	465	675	4
los	195	387	207	401	465	675	4
checks	210	387	235	401	465	675	4
and	238	387	254	401	465	675	4
balances-	257	387	295	401	465	675	4
que	298	387	314	401	465	675	4
tenía	317	387	338	401	465	675	4
como	341	387	365	401	465	675	4
principio	368	387	408	401	465	675	4
organizador,	45	399	99	414	465	675	4
justamente,	102	399	152	414	465	675	4
al	155	399	163	414	465	675	4
del	165	399	178	414	465	675	4
equilibrio.	181	399	226	414	465	675	4
Alguien	229	399	263	414	465	675	4
puede	266	399	292	414	465	675	4
encontrar	295	399	337	414	465	675	4
muchas	340	399	373	414	465	675	4
razones	376	399	408	414	465	675	4
para	45	412	64	426	465	675	4
objetar	68	412	98	426	465	675	4
el	102	412	109	426	465	675	4
esquema	113	412	150	426	465	675	4
de	154	412	164	426	465	675	4
organización	168	412	223	426	465	675	4
del	227	412	240	426	465	675	4
poder	243	412	269	426	465	675	4
propuesto	272	412	316	426	465	675	4
en	320	412	330	426	465	675	4
su	334	412	343	426	465	675	4
momento	347	412	390	426	465	675	4
por	393	412	408	426	465	675	4
James	45	424	70	439	465	675	4
Madison,	73	424	115	439	465	675	4
pero,	117	424	139	439	465	675	4
en	142	424	153	439	465	675	4
todo	155	424	176	439	465	675	4
caso,	178	424	199	439	465	675	4
el	202	424	209	439	465	675	4
mismo	212	424	242	439	465	675	4
ofrecía	245	424	274	439	465	675	4
como	276	424	301	439	465	675	4
virtud	303	424	330	439	465	675	4
distintiva	333	424	373	439	465	675	4
el	376	424	383	439	465	675	4
equi-	386	424	408	439	465	675	4
librio	45	437	69	451	465	675	4
de	72	437	82	451	465	675	4
poderes,	85	437	121	451	465	675	4
basado	124	437	153	451	465	675	4
en	156	437	166	451	465	675	4
el	169	437	177	451	465	675	4
igual	179	437	200	451	465	675	4
poder	203	437	228	451	465	675	4
relativo	231	437	263	451	465	675	4
que	266	437	282	451	465	675	4
se	285	437	293	451	465	675	4
asignaba	296	437	333	451	465	675	4
a	336	437	340	451	465	675	4
cada	343	437	362	451	465	675	4
una	365	437	381	451	465	675	4
de	384	437	394	451	465	675	4
las	397	437	408	451	465	675	4
distintas	45	449	82	464	465	675	4
ramas	84	449	109	464	465	675	4
del	112	449	125	464	465	675	4
poder.	127	449	154	464	465	675	4
Al	157	449	167	464	465	675	4
romper	169	449	201	464	465	675	4
ese	203	449	216	464	465	675	4
equilibrio,	218	449	263	464	465	675	4
desbalanceando	266	449	334	464	465	675	4
a	336	449	341	464	465	675	4
la	343	449	351	464	465	675	4
organización	353	449	408	464	465	675	4
de	45	462	56	476	465	675	4
poderes	59	462	92	476	465	675	4
en	95	462	106	476	465	675	4
dirección	109	462	149	476	465	675	4
al	152	462	160	476	465	675	4
Ejecutivo	163	462	204	476	465	675	4
(esto	207	462	228	476	465	675	4
es,	231	462	242	476	465	675	4
lo	245	462	254	476	465	675	4
que	257	462	273	476	465	675	4
proponía	276	462	316	476	465	675	4
Alberdi,	319	462	354	476	465	675	4
al	357	462	365	476	465	675	4
señalar	368	462	398	476	465	675	4
la	401	462	408	476	465	675	4
necesidad	45	474	87	489	465	675	4
de	91	474	101	489	465	675	4
combinar	105	474	146	489	465	675	4
al	150	474	157	489	465	675	4
modelo	161	474	194	489	465	675	4
norteamericano	197	474	266	489	465	675	4
con	269	474	285	489	465	675	4
el	289	474	296	489	465	675	4
modelo	300	474	332	489	465	675	4
chileno),	336	474	374	489	465	675	4
toda	378	474	397	489	465	675	4
la	401	474	408	489	465	675	4
lógica	45	487	71	501	465	675	4
del	74	487	87	501	465	675	4
sistema	91	487	123	501	465	675	4
de	126	487	137	501	465	675	4
checks	140	487	165	501	465	675	4
and	169	487	185	501	465	675	4
balances	189	487	223	501	465	675	4
–que	227	487	248	501	465	675	4
le	252	487	259	501	465	675	4
daba	263	487	284	501	465	675	4
sentido	287	487	319	501	465	675	4
y	323	487	328	501	465	675	4
atractivo-	331	487	373	501	465	675	4
resulta-	376	487	408	501	465	675	4
ba,	45	499	58	514	465	675	4
desde	62	499	86	514	465	675	4
el	89	499	96	514	465	675	4
primer	99	499	129	514	465	675	4
instante,	132	499	169	514	465	675	4
puesta	172	499	200	514	465	675	4
en	203	499	213	514	465	675	4
directo	216	499	247	514	465	675	4
riesgo.	250	499	278	514	465	675	4
Muchos	281	499	316	514	465	675	4
de	319	499	329	514	465	675	4
los	333	499	345	514	465	675	4
sobrevivientes	348	499	408	514	465	675	4
problemas,	45	512	93	526	465	675	4
que	96	512	112	526	465	675	4
afectaron	115	512	155	526	465	675	4
a	158	512	163	526	465	675	4
la	166	512	173	526	465	675	4
vida	176	512	194	526	465	675	4
institucional	197	512	252	526	465	675	4
latinoamericana	255	512	324	526	465	675	4
tienen	327	512	354	526	465	675	4
que	357	512	373	526	465	675	4
ver	376	512	389	526	465	675	4
con	392	512	408	526	465	675	4
esa	45	524	58	539	465	675	4
dudosa,	61	524	95	539	465	675	4
difícilmente	98	524	150	539	465	675	4
justificable,	153	524	202	539	465	675	4
opción	205	524	235	539	465	675	4
inicial	238	524	264	539	465	675	4
(Alberdi,	267	524	306	539	465	675	4
1920;	309	524	334	539	465	675	4
1981;	337	524	362	539	465	675	4
Loveman,	365	524	408	539	465	675	4
1993;	45	537	71	551	465	675	4
Negretto	74	537	112	551	465	675	4
y	115	537	120	551	465	675	4
Rivera,	123	537	153	551	465	675	4
2000).	156	537	185	551	465	675	4
Destacaría,	81	549	129	564	465	675	4
además,	132	549	167	564	465	675	4
que	170	549	186	564	465	675	4
el	189	549	197	564	465	675	4
acuerdo	200	549	234	564	465	675	4
liberal-conservador	238	549	320	564	465	675	4
refiere	324	549	350	564	465	675	4
también	354	549	390	564	465	675	4
a	393	549	398	564	465	675	4
la	401	549	408	564	465	675	4
presencia	45	562	85	576	465	675	4
de	89	562	99	576	465	675	4
un	102	562	114	576	465	675	4
“tercero	118	562	151	576	465	675	4
excluido”,	155	562	198	576	465	675	4
esto	202	562	219	576	465	675	4
es,	222	562	233	576	465	675	4
las	237	562	248	576	465	675	4
fuerzas	251	562	281	576	465	675	4
radical-republicanas	285	562	371	576	465	675	4
que	375	562	391	576	465	675	4
ha-	394	562	408	576	465	675	4
bían	45	574	64	589	465	675	4
ejercido	68	574	103	589	465	675	4
una	107	574	123	589	465	675	4
importante	127	574	176	589	465	675	4
presión	180	574	212	589	465	675	4
dentro	216	574	244	589	465	675	4
de	248	574	259	589	465	675	4
la	263	574	270	589	465	675	4
discusión	274	574	315	589	465	675	4
constitucional	319	574	380	589	465	675	4
desde	384	574	408	589	465	675	4
comienzos	45	587	91	601	465	675	4
del	93	587	106	601	465	675	4
siglo	109	587	129	601	465	675	4
XIX.	131	587	153	601	465	675	4
Según	155	587	182	601	465	675	4
veremos,	184	587	223	601	465	675	4
esta	225	587	241	601	465	675	4
fundamental	244	587	299	601	465	675	4
exclusión,	302	587	345	601	465	675	4
que	347	587	363	601	465	675	4
tendería	366	587	401	601	465	675	4
a	404	587	408	601	465	675	4
ser	45	599	57	614	465	675	4
parcialmente	59	599	115	614	465	675	4
reparada	118	599	155	614	465	675	4
en	157	599	167	614	465	675	4
el	170	599	177	614	465	675	4
siglo	179	599	199	614	465	675	4
XX,	201	599	219	614	465	675	4
resulta	221	599	249	614	465	675	4
determinante	252	599	310	614	465	675	4
para	312	599	330	614	465	675	4
explicar	333	599	366	614	465	675	4
el	369	599	376	614	465	675	4
tipo	378	599	396	614	465	675	4
de	398	599	408	614	465	675	4
fórmulas	45	612	84	626	465	675	4
constitucionales	86	612	156	626	465	675	4
finalmente	159	612	205	626	465	675	4
aprobadas	208	612	252	626	465	675	4
en	254	612	265	626	465	675	4
el	268	612	275	626	465	675	4
período	278	612	311	626	465	675	4
fundacional.	314	612	368	626	465	675	4
En	371	612	384	626	465	675	4
otros	386	612	408	626	465	675	4
Roberto	196	44	226	55	465	675	5
Gargarella	229	44	270	55	465	675	5
113	403	42	420	56	465	675	5
términos,	57	74	98	89	465	675	5
las	101	74	113	89	465	675	5
Constituciones	116	74	181	89	465	675	5
entonces	185	74	223	89	465	675	5
moldeadas	226	74	272	89	465	675	5
pueden	276	74	308	89	465	675	5
entenderse	311	74	358	89	465	675	5
tanto	361	74	384	89	465	675	5
a	387	74	392	89	465	675	5
partir	395	74	420	89	465	675	5
de	57	87	67	101	465	675	5
las	71	87	82	101	465	675	5
fuerzas	86	87	116	101	465	675	5
que	119	87	135	101	465	675	5
le	139	87	146	101	465	675	5
dieron	150	87	179	101	465	675	5
forma,	183	87	211	101	465	675	5
como	215	87	240	101	465	675	5
a	244	87	248	101	465	675	5
partir	252	87	276	101	465	675	5
de	280	87	290	101	465	675	5
las	294	87	305	101	465	675	5
iniciativas	309	87	352	101	465	675	5
que	356	87	372	101	465	675	5
resultaron	376	87	419	101	465	675	5
dejadas	57	99	88	114	465	675	5
de	91	99	102	114	465	675	5
lado:	105	99	126	114	465	675	5
las	129	99	140	114	465	675	5
que	143	99	159	114	465	675	5
proponían	162	99	208	114	465	675	5
–digámoslo	211	99	261	114	465	675	5
así-	264	99	279	114	465	675	5
“derechos	282	99	324	114	465	675	5
políticos	327	99	364	114	465	675	5
ampliados	367	99	411	114	465	675	5
y	415	99	420	114	465	675	5
derechos	57	112	95	126	465	675	5
de	98	112	108	126	465	675	5
propiedad	112	112	156	126	465	675	5
limitados”;	160	112	207	126	465	675	5
gobiernos	210	112	253	126	465	675	5
más	256	112	274	126	465	675	5
descentralizados	277	112	347	126	465	675	5
y	351	112	356	126	465	675	5
democráticos;	359	112	420	126	465	675	5
un	57	124	68	139	465	675	5
énfasis	71	124	100	139	465	675	5
marcado	103	124	140	139	465	675	5
sobre	143	124	166	139	465	675	5
la	169	124	176	139	465	675	5
“cuestión	179	124	219	139	465	675	5
social”	222	124	250	139	465	675	5
(Gargarella,	253	124	304	139	465	675	5
2010;	307	124	332	139	465	675	5
2013).	335	124	364	139	465	675	5
2.2.	57	149	74	164	465	675	5
Declaraciones	78	149	134	164	465	675	5
de	138	149	148	164	465	675	5
derechos	152	149	185	164	465	675	5
(sociales,	190	149	225	164	465	675	5
económicos	229	149	275	164	465	675	5
y	279	149	283	164	465	675	5
culturales)	287	149	330	164	465	675	5
robustas:	334	149	371	164	465	675	5
la	375	149	382	164	465	675	5
segunda	387	149	420	164	465	675	5
“marca	57	162	86	176	465	675	5
de	89	162	98	176	465	675	5
identidad”	101	162	145	176	465	675	5
del	148	162	160	176	465	675	5
constitucionalismo	163	162	239	176	465	675	5
regional	242	162	275	176	465	675	5
Conforme	57	187	102	201	465	675	5
señalara	105	187	140	201	465	675	5
en	143	187	153	201	465	675	5
la	157	187	164	201	465	675	5
sección	167	187	199	201	465	675	5
anterior,	202	187	239	201	465	675	5
resulta	242	187	270	201	465	675	5
esencial	274	187	307	201	465	675	5
para	310	187	329	201	465	675	5
comprender	332	187	385	201	465	675	5
lo	388	187	397	201	465	675	5
ocu-	400	187	420	201	465	675	5
rrido	57	199	78	214	465	675	5
en	82	199	92	214	465	675	5
materia	95	199	128	214	465	675	5
constitucional	131	199	193	214	465	675	5
en	196	199	206	214	465	675	5
América	210	199	246	214	465	675	5
Latina	249	199	277	214	465	675	5
(1850-1890),	280	199	339	214	465	675	5
prestarle	342	199	379	214	465	675	5
atención	382	199	420	214	465	675	5
a	57	212	61	226	465	675	5
la	64	212	71	226	465	675	5
exclusión	74	212	114	226	465	675	5
o	117	212	122	226	465	675	5
relegamiento	125	212	181	226	465	675	5
de	184	212	194	226	465	675	5
la	197	212	204	226	465	675	5
“cuestión	207	212	247	226	465	675	5
social”.	250	212	281	226	465	675	5
Fue	283	212	299	226	465	675	5
explícita,	302	212	341	226	465	675	5
durante	344	212	377	226	465	675	5
el	380	212	387	226	465	675	5
primer	390	212	420	226	465	675	5
siglo	57	224	77	239	465	675	5
del	80	224	93	239	465	675	5
constitucionalismo	97	224	180	239	465	675	5
regional,	184	224	221	239	465	675	5
la	225	224	233	239	465	675	5
pretensión	236	224	282	239	465	675	5
de	286	224	296	239	465	675	5
mantener	300	224	342	239	465	675	5
limitados	346	224	386	239	465	675	5
los	390	224	402	239	465	675	5
de-	406	224	420	239	465	675	5
rechos	57	237	84	251	465	675	5
políticos.	88	237	127	251	465	675	5
Se	131	237	141	251	465	675	5
mantuvo	144	237	183	251	465	675	5
al	186	237	193	251	465	675	5
margen,	197	237	232	251	465	675	5
por	236	237	251	251	465	675	5
lo	254	237	262	251	465	675	5
tanto,	265	237	291	251	465	675	5
la	295	237	302	251	465	675	5
atención	305	237	342	251	465	675	5
de	346	237	356	251	465	675	5
los	359	237	371	251	465	675	5
problemas	375	237	420	251	465	675	5
sociales	57	249	89	264	465	675	5
ya	93	249	102	264	465	675	5
presentes	106	249	146	264	465	675	5
–vinculados,	150	249	204	264	465	675	5
sobre	208	249	231	264	465	675	5
todo,	235	249	258	264	465	675	5
con	262	249	278	264	465	675	5
las	282	249	293	264	465	675	5
desigualdades	297	249	356	264	465	675	5
económicas	360	249	411	264	465	675	5
y	415	249	420	264	465	675	5
políticas	57	262	93	276	465	675	5
que	96	262	111	276	465	675	5
el	114	262	121	276	465	675	5
período	124	262	158	276	465	675	5
colonial	161	262	195	276	465	675	5
había	198	262	221	276	465	675	5
alimentado	224	262	273	276	465	675	5
y	276	262	281	276	465	675	5
que	284	262	300	276	465	675	5
el	302	262	310	276	465	675	5
período	312	262	346	276	465	675	5
post-colonial	349	262	405	276	465	675	5
no	408	262	420	276	465	675	5
había	57	274	80	289	465	675	5
sabido	83	274	111	289	465	675	5
resolver.	113	274	148	289	465	675	5
El	151	274	160	289	465	675	5
notable	163	274	195	289	465	675	5
historiador	198	274	245	289	465	675	5
argentino	248	274	289	289	465	675	5
Tulio	291	274	314	289	465	675	5
Halperín	317	274	356	289	465	675	5
Dongi	359	274	387	289	465	675	5
definió	389	274	420	289	465	675	5
al	57	287	64	301	465	675	5
programa	68	287	110	301	465	675	5
que	114	287	130	301	465	675	5
comenzó	134	287	173	301	465	675	5
a	176	287	181	301	465	675	5
primar	185	287	215	301	465	675	5
a	219	287	223	301	465	675	5
mediados	227	287	269	301	465	675	5
del	272	287	286	301	465	675	5
siglo	289	287	309	301	465	675	5
XIX	313	287	332	301	465	675	5
(y	336	287	344	301	465	675	5
que	348	287	364	301	465	675	5
él	368	287	375	301	465	675	5
identifica	379	287	420	301	465	675	5
con	57	299	73	314	465	675	5
políticas	75	299	111	314	465	675	5
como	114	299	138	314	465	675	5
las	141	299	152	314	465	675	5
promovidas	155	299	206	314	465	675	5
por	208	299	223	314	465	675	5
Alberdi),	226	299	264	314	465	675	5
como	267	299	292	314	465	675	5
un	294	299	306	314	465	675	5
modelo	309	299	341	314	465	675	5
de	344	299	354	314	465	675	5
“autoritarismo	357	299	420	314	465	675	5
progresista”	57	312	107	326	465	675	5
–una	110	312	132	326	465	675	5
“mezcla	134	312	168	326	465	675	5
de	171	312	181	326	465	675	5
rigor	184	312	205	326	465	675	5
político	207	312	241	326	465	675	5
y	243	312	248	326	465	675	5
activismo	251	312	293	326	465	675	5
económico”.	295	312	350	326	465	675	5
La	92	324	103	339	465	675	5
abierta	106	324	135	339	465	675	5
resistencia	138	324	182	339	465	675	5
impuesta	185	324	225	339	465	675	5
por	227	324	242	339	465	675	5
el	245	324	252	339	465	675	5
liberalismo-conservador,	255	324	361	339	465	675	5
frente	364	324	389	339	465	675	5
a	392	324	397	339	465	675	5
los	400	324	411	339	465	675	5
primeros	57	337	95	351	465	675	5
intentos	98	337	133	351	465	675	5
serios	136	337	160	351	465	675	5
de	163	337	173	351	465	675	5
remediar	176	337	214	351	465	675	5
la	217	337	225	351	465	675	5
“cuestión	228	337	268	351	465	675	5
social,”	271	337	301	351	465	675	5
adquirió	304	337	341	351	465	675	5
una	344	337	360	351	465	675	5
expresión	363	337	404	351	465	675	5
dramática	57	349	100	364	465	675	5
en	103	349	113	364	465	675	5
la	116	349	123	364	465	675	5
Convención	126	349	179	364	465	675	5
Constituyente	182	349	244	364	465	675	5
mexicana,	247	349	290	364	465	675	5
de	293	349	303	364	465	675	5
1857.	306	349	332	364	465	675	5
El	93	362	102	376	465	675	5
hecho	105	362	131	376	465	675	5
es	134	362	142	376	465	675	5
que	145	362	161	376	465	675	5
dicha	163	362	187	376	465	675	5
“resistencia	190	362	238	376	465	675	5
constitucional”	241	362	307	376	465	675	5
frente	309	362	335	376	465	675	5
a	338	362	342	376	465	675	5
lo	345	362	353	376	465	675	5
social,	356	362	383	376	465	675	5
vino	386	362	405	376	465	675	5
de	57	374	67	389	465	675	5
la	70	374	77	389	465	675	5
mano	80	374	105	389	465	675	5
de	108	374	118	389	465	675	5
crecientes	121	374	163	389	465	675	5
niveles	166	374	195	389	465	675	5
de	197	374	208	389	465	675	5
coerción	210	374	248	389	465	675	5
y	250	374	255	389	465	675	5
represión	258	374	298	389	465	675	5
políticas	301	374	337	389	465	675	5
que	340	374	356	389	465	675	5
comenzaron	358	374	412	389	465	675	5
a	57	387	61	401	465	675	5
caracterizar	64	387	113	401	465	675	5
a	116	387	121	401	465	675	5
la	123	387	131	401	465	675	5
región	134	387	161	401	465	675	5
a	164	387	168	401	465	675	5
finales	171	387	199	401	465	675	5
del	201	387	214	401	465	675	5
siglo	217	387	237	401	465	675	5
XIX.	240	387	261	401	465	675	5
El	264	387	273	401	465	675	5
“estallido”	276	387	320	401	465	675	5
de	323	387	333	401	465	675	5
tales	336	387	355	401	465	675	5
tensiones	358	387	398	401	465	675	5
comenzaría	57	399	106	414	465	675	5
a	109	399	113	414	465	675	5
producirse	116	399	162	414	465	675	5
a	165	399	169	414	465	675	5
comienzos	172	399	218	414	465	675	5
del	221	399	234	414	465	675	5
siglo	236	399	256	414	465	675	5
siguiente	259	399	298	414	465	675	5
–un	301	399	318	414	465	675	5
estallido	321	399	357	414	465	675	5
que	360	399	375	414	465	675	5
obligaría	378	399	416	414	465	675	5
a	57	412	61	426	465	675	5
la	64	412	71	426	465	675	5
elite	74	412	92	426	465	675	5
dirigente	95	412	134	426	465	675	5
a	137	412	141	426	465	675	5
dar	144	412	158	426	465	675	5
inmediatas	161	412	208	426	465	675	5
respuestas	211	412	254	426	465	675	5
a	257	412	261	426	465	675	5
las	264	412	275	426	465	675	5
postergadas	278	412	328	426	465	675	5
demandas	331	412	375	426	465	675	5
sociales.	377	412	412	426	465	675	5
Dichas	57	424	87	439	465	675	5
respuestas,	90	424	136	439	465	675	5
como	138	424	163	439	465	675	5
sabemos,	166	424	205	439	465	675	5
tomaron	208	424	245	439	465	675	5
formas	248	424	278	439	465	675	5
distintas	280	424	317	439	465	675	5
y	320	424	325	439	465	675	5
muy	327	424	347	439	465	675	5
significativas	350	424	405	439	465	675	5
que	57	437	73	451	465	675	5
fueron	75	437	104	451	465	675	5
desde	107	437	131	451	465	675	5
el	134	437	141	451	465	675	5
pasaje	144	437	170	451	465	675	5
del	173	437	186	451	465	675	5
“Estado	188	437	222	451	465	675	5
Regulador”	225	437	274	451	465	675	5
al	277	437	285	451	465	675	5
“Estado	287	437	322	451	465	675	5
de	324	437	335	451	465	675	5
Bienestar”,	337	437	385	451	465	675	5
a	387	437	392	451	465	675	5
la	395	437	402	451	465	675	5
adopción	57	449	97	464	465	675	5
de	100	449	110	464	465	675	5
sistemas	113	449	148	464	465	675	5
políticos	151	449	188	464	465	675	5
más	191	449	208	464	465	675	5
abiertos.	211	449	248	464	465	675	5
A	250	449	257	464	465	675	5
nivel	260	449	281	464	465	675	5
constitucional,	284	449	348	464	465	675	5
conforme	351	449	393	464	465	675	5
vere-	396	449	417	464	465	675	5
mos,	57	462	78	476	465	675	5
la	80	462	88	476	465	675	5
gran	91	462	110	476	465	675	5
respuesta	113	462	152	476	465	675	5
fue	155	462	168	476	465	675	5
la	171	462	179	476	465	675	5
aparición	181	462	222	476	465	675	5
del	225	462	238	476	465	675	5
constitucionalismo	241	462	317	476	465	675	5
social,	319	462	345	476	465	675	5
esto	347	462	364	476	465	675	5
es,	367	462	378	476	465	675	5
básica-	381	462	411	476	465	675	5
mente,	57	474	87	489	465	675	5
la	90	474	97	489	465	675	5
introducción	100	474	156	489	465	675	5
de	159	474	169	489	465	675	5
amplias	172	474	205	489	465	675	5
listas	208	474	229	489	465	675	5
de	232	474	242	489	465	675	5
derechos	245	474	283	489	465	675	5
sociales,	286	474	320	489	465	675	5
políticos,	323	474	363	489	465	675	5
culturales	366	474	407	489	465	675	5
y	410	474	415	489	465	675	5
económicos	57	487	108	501	465	675	5
en	111	487	121	501	465	675	5
la	124	487	131	501	465	675	5
Constitución.	134	487	195	501	465	675	5
La	92	499	103	514	465	675	5
gran	107	499	126	514	465	675	5
ilustración	130	499	176	514	465	675	5
de	179	499	190	514	465	675	5
lo	193	499	202	514	465	675	5
ocurrido	205	499	243	514	465	675	5
entonces,	247	499	287	514	465	675	5
a	291	499	296	514	465	675	5
nivel	300	499	321	514	465	675	5
constitucional,	324	499	389	514	465	675	5
nos	392	499	407	514	465	675	5
lo	411	499	420	514	465	675	5
ofrece	57	512	83	526	465	675	5
otra	86	512	103	526	465	675	5
vez	106	512	120	526	465	675	5
México,	123	512	158	526	465	675	5
en	161	512	171	526	465	675	5
donde	174	512	202	526	465	675	5
la	205	512	212	526	465	675	5
crisis	215	512	237	526	465	675	5
adquirió	240	512	277	526	465	675	5
niveles	280	512	309	526	465	675	5
dramáticos	312	512	359	526	465	675	5
que	363	512	378	526	465	675	5
se	382	512	390	526	465	675	5
expre-	393	512	420	526	465	675	5
saron,	57	524	83	539	465	675	5
primero,	86	524	124	539	465	675	5
en	128	524	138	539	465	675	5
un	142	524	153	539	465	675	5
exitoso	157	524	187	539	465	675	5
movimiento	191	524	244	539	465	675	5
revolucionario,	247	524	313	539	465	675	5
y	316	524	321	539	465	675	5
poco	325	524	346	539	465	675	5
después,	349	524	386	539	465	675	5
en	389	524	400	539	465	675	5
una	403	524	419	539	465	675	5
muy	57	537	76	551	465	675	5
relevante	80	537	118	551	465	675	5
reforma	122	537	156	551	465	675	5
constitucional	159	537	221	551	465	675	5
que	224	537	240	551	465	675	5
tuvo	244	537	263	551	465	675	5
como	267	537	291	551	465	675	5
producto	294	537	334	551	465	675	5
la	338	537	345	551	465	675	5
Constitución	349	537	406	551	465	675	5
de	409	537	420	551	465	675	5
1917.	57	549	82	564	465	675	5
Se	85	549	95	564	465	675	5
trató,	98	549	121	564	465	675	5
según	124	549	149	564	465	675	5
veremos,	152	549	191	564	465	675	5
de	194	549	204	564	465	675	5
la	207	549	214	564	465	675	5
primer	217	549	247	564	465	675	5
Constitución	250	549	307	564	465	675	5
en	310	549	320	564	465	675	5
el	323	549	331	564	465	675	5
mundo	334	549	365	564	465	675	5
que	368	549	384	564	465	675	5
incluyó	387	549	420	564	465	675	5
una	57	562	73	576	465	675	5
larga	77	562	97	576	465	675	5
lista	101	562	118	576	465	675	5
de	122	562	132	576	465	675	5
derechos	136	562	173	576	465	675	5
sociales	177	562	209	576	465	675	5
y	213	562	218	576	465	675	5
económicos	221	562	273	576	465	675	5
dentro	276	562	305	576	465	675	5
de	309	562	319	576	465	675	5
su	322	562	332	576	465	675	5
cuerpo	335	562	365	576	465	675	5
de	369	562	379	576	465	675	5
artículos	382	562	420	576	465	675	5
(Pisarello,	57	574	100	589	465	675	5
2011;	102	574	128	589	465	675	5
Rabassa,	131	574	167	589	465	675	5
1991;	170	574	196	589	465	675	5
Reyes	198	574	223	589	465	675	5
Heroles,	226	574	262	589	465	675	5
1957).	265	574	294	589	465	675	5
Lo	92	587	104	601	465	675	5
ocurrido	107	587	145	601	465	675	5
en	148	587	159	601	465	675	5
México	162	587	194	601	465	675	5
en	198	587	208	601	465	675	5
1917,	212	587	237	601	465	675	5
es	241	587	249	601	465	675	5
de	252	587	262	601	465	675	5
enorme	266	587	299	601	465	675	5
relevancia	302	587	345	601	465	675	5
para	348	587	367	601	465	675	5
entender	370	587	409	601	465	675	5
la	412	587	420	601	465	675	5
historia	57	599	89	614	465	675	5
constitucional	93	599	155	614	465	675	5
mexicana	158	599	199	614	465	675	5
y,	203	599	210	614	465	675	5
más	214	599	231	614	465	675	5
en	234	599	245	614	465	675	5
general,	249	599	283	614	465	675	5
la	286	599	294	614	465	675	5
de	298	599	308	614	465	675	5
toda	312	599	331	614	465	675	5
la	335	599	342	614	465	675	5
región.	346	599	376	614	465	675	5
Sobre	380	599	405	614	465	675	5
las	409	599	420	614	465	675	5
reformas	57	612	94	626	465	675	5
constitucionales	97	612	167	626	465	675	5
promovidas	170	612	221	626	465	675	5
entonces	224	612	262	626	465	675	5
en	264	612	275	626	465	675	5
México,	278	612	313	626	465	675	5
quisiera	316	612	350	626	465	675	5
destacar,	352	612	389	626	465	675	5
al	392	612	400	626	465	675	5
me-	403	612	420	626	465	675	5
114	45	42	62	56	465	675	6
Sobre	125	44	145	55	465	675	6
el	149	44	155	55	465	675	6
“nuevo	158	44	184	55	465	675	6
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	6
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	6
nos,	45	74	63	89	465	675	6
dos	66	74	81	89	465	675	6
cuestiones.	84	74	132	89	465	675	6
Ante	135	74	156	89	465	675	6
todo,	159	74	182	89	465	675	6
el	185	74	192	89	465	675	6
texto	195	74	217	89	465	675	6
constitucional	220	74	282	89	465	675	6
allí	285	74	298	89	465	675	6
aprobado	301	74	342	89	465	675	6
resulta	345	74	373	89	465	675	6
todavía	377	74	408	89	465	675	6
hoy	45	87	61	101	465	675	6
venerado,	65	87	107	101	465	675	6
a	110	87	115	101	465	675	6
nivel	118	87	139	101	465	675	6
nacional	143	87	180	101	465	675	6
e	183	87	188	101	465	675	6
internacional,	191	87	251	101	465	675	6
por	254	87	269	101	465	675	6
la	273	87	280	101	465	675	6
radicalidad	284	87	332	101	465	675	6
de	335	87	345	101	465	675	6
su	349	87	358	101	465	675	6
contenido.	362	87	408	101	465	675	6
Sin	45	99	60	114	465	675	6
embargo,	64	99	105	114	465	675	6
prestando	109	99	152	114	465	675	6
atención	156	99	193	114	465	675	6
a	198	99	202	114	465	675	6
la	207	99	214	114	465	675	6
historia	218	99	251	114	465	675	6
inmediata	255	99	299	114	465	675	6
que	303	99	319	114	465	675	6
lo	323	99	332	114	465	675	6
precedió,	336	99	376	114	465	675	6
podría	380	99	408	114	465	675	6
decirse	45	112	75	126	465	675	6
que	77	112	93	126	465	675	6
el	96	112	103	126	465	675	6
texto	105	112	127	126	465	675	6
sorprende	130	112	173	126	465	675	6
también	175	112	211	126	465	675	6
por	213	112	228	126	465	675	6
su	231	112	240	126	465	675	6
moderación	243	112	295	126	465	675	6
extrema,	297	112	334	126	465	675	6
dado	337	112	358	126	465	675	6
el	361	112	368	126	465	675	6
contexto	371	112	408	126	465	675	6
en	45	124	56	139	465	675	6
el	59	124	66	139	465	675	6
que	70	124	86	139	465	675	6
apareciera:	89	124	135	139	465	675	6
recordemos	138	124	188	139	465	675	6
que,	191	124	210	139	465	675	6
poco	213	124	235	139	465	675	6
antes	238	124	260	139	465	675	6
de	263	124	274	139	465	675	6
que	277	124	293	139	465	675	6
fuera	296	124	318	139	465	675	6
aprobada	321	124	361	139	465	675	6
la	365	124	372	139	465	675	6
Consti-	375	124	408	139	465	675	6
tución,	45	137	76	151	465	675	6
la	79	137	86	151	465	675	6
demanda	89	137	129	151	465	675	6
común	132	137	162	151	465	675	6
entre	165	137	187	151	465	675	6
quienes	190	137	222	151	465	675	6
la	225	137	232	151	465	675	6
impulsaban	235	137	286	151	465	675	6
comenzaba	288	137	337	151	465	675	6
con	339	137	355	151	465	675	6
la	358	137	365	151	465	675	6
proclama	368	137	408	151	465	675	6
“expropiación,	45	149	108	164	465	675	6
confiscación,	111	149	168	164	465	675	6
restitución”	170	149	220	164	465	675	6
(Gilly,	223	149	250	164	465	675	6
1994).	253	149	282	164	465	675	6
En	285	149	297	164	465	675	6
segundo	300	149	336	164	465	675	6
lugar,	339	149	363	164	465	675	6
destacaría	366	149	408	164	465	675	6
que	45	162	61	176	465	675	6
una	65	162	81	176	465	675	6
mirada	84	162	115	176	465	675	6
más	118	162	135	176	465	675	6
atenta	138	162	165	176	465	675	6
de	168	162	178	176	465	675	6
lo	182	162	190	176	465	675	6
sucedido	193	162	232	176	465	675	6
exige	235	162	257	176	465	675	6
que	260	162	276	176	465	675	6
distingamos	279	162	332	176	465	675	6
entre	335	162	357	176	465	675	6
los	360	162	372	176	465	675	6
avances	376	162	408	176	465	675	6
importantes	45	174	98	189	465	675	6
que	101	174	117	189	465	675	6
se	120	174	128	189	465	675	6
lograran	131	174	167	189	465	675	6
entonces,	170	174	211	189	465	675	6
en	214	174	225	189	465	675	6
términos	228	174	267	189	465	675	6
constitucionales,	270	174	342	189	465	675	6
y	345	174	350	189	465	675	6
las	353	174	364	189	465	675	6
continui-	368	174	408	189	465	675	6
dades	45	187	70	201	465	675	6
que	72	187	88	201	465	675	6
se	90	187	98	201	465	675	6
mantuvieron	101	187	157	201	465	675	6
con	159	187	175	201	465	675	6
el	178	187	185	201	465	675	6
pasado	187	187	217	201	465	675	6
–lo	219	187	233	201	465	675	6
que	236	187	252	201	465	675	6
entonces	254	187	292	201	465	675	6
no	294	187	306	201	465	675	6
se	308	187	316	201	465	675	6
hizo.	319	187	340	201	465	675	6
Básicamente,	342	187	399	201	465	675	6
si	402	187	408	201	465	675	6
la	45	199	53	214	465	675	6
Constitución	55	199	113	214	465	675	6
de	115	199	125	214	465	675	6
1917	128	199	151	214	465	675	6
sorprende,	153	199	199	214	465	675	6
es	201	199	209	214	465	675	6
por	212	199	227	214	465	675	6
el	229	199	237	214	465	675	6
enorme	239	199	272	214	465	675	6
cambio	275	199	307	214	465	675	6
que	309	199	325	214	465	675	6
impuso	328	199	360	214	465	675	6
en	363	199	373	214	465	675	6
materia	376	199	408	214	465	675	6
de	45	212	56	226	465	675	6
derechos;	59	212	100	226	465	675	6
pero	104	212	123	226	465	675	6
si	127	212	134	226	465	675	6
ella	137	212	152	226	465	675	6
genera	156	212	184	226	465	675	6
cierta	188	212	212	226	465	675	6
perplejidad,	215	212	267	226	465	675	6
ello	271	212	286	226	465	675	6
se	290	212	298	226	465	675	6
debe	302	212	323	226	465	675	6
al	326	212	334	226	465	675	6
modo	337	212	363	226	465	675	6
en	367	212	377	226	465	675	6
que	381	212	397	226	465	675	6
la	401	212	408	226	465	675	6
Constitución	45	224	103	239	465	675	6
se	106	224	114	239	465	675	6
mantuvo	116	224	155	239	465	675	6
fundamentalmente	158	224	241	239	465	675	6
igual	244	224	265	239	465	675	6
a	267	224	272	239	465	675	6
sí	275	224	281	239	465	675	6
misma,	284	224	316	239	465	675	6
en	319	224	329	239	465	675	6
todo	332	224	352	239	465	675	6
lo	355	224	363	239	465	675	6
relaciona-	366	224	408	239	465	675	6
do	45	237	57	251	465	675	6
con	59	237	75	251	465	675	6
la	78	237	86	251	465	675	6
estructura	88	237	132	251	465	675	6
de	135	237	145	251	465	675	6
poderes	148	237	181	251	465	675	6
que	184	237	199	251	465	675	6
estableció.	202	237	247	251	465	675	6
En	81	249	93	264	465	675	6
todo	96	249	116	264	465	675	6
caso,	119	249	140	264	465	675	6
lo	143	249	152	264	465	675	6
cierto	155	249	179	264	465	675	6
es	182	249	191	264	465	675	6
que	194	249	209	264	465	675	6
en	213	249	223	264	465	675	6
estos	226	249	247	264	465	675	6
años	250	249	269	264	465	675	6
aparece	272	249	304	264	465	675	6
la	307	249	315	264	465	675	6
segunda	318	249	353	264	465	675	6
gran	356	249	375	264	465	675	6
“marca	378	249	408	264	465	675	6
de	45	262	56	276	465	675	6
identidad”	59	262	105	276	465	675	6
del	108	262	121	276	465	675	6
constitucionalismo	124	262	207	276	465	675	6
regional:	210	262	248	276	465	675	6
las	251	262	262	276	465	675	6
declaraciones	265	262	322	276	465	675	6
de	326	262	336	276	465	675	6
derechos	339	262	377	276	465	675	6
robus-	380	262	408	276	465	675	6
tas,	45	274	60	289	465	675	6
extensas,	62	274	100	289	465	675	6
generosas.	102	274	146	289	465	675	6
Poco	149	274	170	289	465	675	6
a	172	274	177	289	465	675	6
poco,	179	274	203	289	465	675	6
distintos	205	274	242	289	465	675	6
países	245	274	270	289	465	675	6
de	272	274	282	289	465	675	6
la	285	274	292	289	465	675	6
región	294	274	322	289	465	675	6
fueron	324	274	353	289	465	675	6
alumbrando	355	274	408	289	465	675	6
declaraciones	45	287	103	301	465	675	6
de	105	287	115	301	465	675	6
derechos	118	287	156	301	465	675	6
inspiradas	158	287	201	301	465	675	6
en	204	287	214	301	465	675	6
el	217	287	224	301	465	675	6
ejemplo	226	287	261	301	465	675	6
mexicano:	264	287	308	301	465	675	6
Brasil	310	287	335	301	465	675	6
en	337	287	348	301	465	675	6
1937,	350	287	375	301	465	675	6
Bolivia	378	287	408	301	465	675	6
en	45	299	56	314	465	675	6
1938,	58	299	83	314	465	675	6
Cuba	86	299	109	314	465	675	6
en	112	299	122	314	465	675	6
1940,	124	299	150	314	465	675	6
Ecuador	152	299	188	314	465	675	6
en	191	299	201	314	465	675	6
1945,	203	299	229	314	465	675	6
Argentina	231	299	274	314	465	675	6
en	276	299	287	314	465	675	6
1949	289	299	312	314	465	675	6
y	314	299	319	314	465	675	6
Costa	321	299	346	314	465	675	6
Rica	349	299	368	314	465	675	6
en	370	299	381	314	465	675	6
1949,	383	299	408	314	465	675	6
fueron	45	312	74	326	465	675	6
algunos	77	312	110	326	465	675	6
de	113	312	123	326	465	675	6
ellos	126	312	145	326	465	675	6
2	145	312	148	321	465	675	6
.	148	312	151	326	465	675	6
Habíamos	81	324	126	339	465	675	6
visto,	128	324	152	339	465	675	6
más	155	324	172	339	465	675	6
arriba,	175	324	203	339	465	675	6
de	206	324	216	339	465	675	6
qué	219	324	235	339	465	675	6
modo	238	324	263	339	465	675	6
la	266	324	274	339	465	675	6
consolidación	277	324	337	339	465	675	6
(a	340	324	348	339	465	675	6
mediados	351	324	392	339	465	675	6
del	395	324	408	339	465	675	6
siglo	45	337	65	351	465	675	6
XIX)	68	337	90	351	465	675	6
de	93	337	104	351	465	675	6
una	107	337	123	351	465	675	6
estructura	126	337	169	351	465	675	6
de	172	337	182	351	465	675	6
poderes	185	337	219	351	465	675	6
concentrada,	222	337	278	351	465	675	6
implicó	281	337	314	351	465	675	6
dejar	317	337	338	351	465	675	6
atrás	341	337	361	351	465	675	6
el	364	337	372	351	465	675	6
período	375	337	408	351	465	675	6
de	45	349	56	364	465	675	6
experimentación	59	349	132	364	465	675	6
–en	136	349	152	364	465	675	6
particular,	155	349	200	364	465	675	6
con	203	349	219	364	465	675	6
formas	223	349	253	364	465	675	6
de	257	349	267	364	465	675	6
organización	271	349	326	364	465	675	6
del	330	349	343	364	465	675	6
poder-	347	349	375	364	465	675	6
propio	379	349	408	364	465	675	6
de	45	362	56	376	465	675	6
la	59	362	66	376	465	675	6
primera	69	362	103	376	465	675	6
mitad	106	362	132	376	465	675	6
del	135	362	148	376	465	675	6
siglo	151	362	171	376	465	675	6
XIX,	174	362	195	376	465	675	6
luego	198	362	221	376	465	675	6
de	224	362	235	376	465	675	6
la	238	362	245	376	465	675	6
independencia.	248	362	314	376	465	675	6
Vemos	317	362	346	376	465	675	6
ahora,	349	362	376	376	465	675	6
de	379	362	389	376	465	675	6
qué	392	362	408	376	465	675	6
modo,	45	374	74	389	465	675	6
la	76	374	84	389	465	675	6
afirmación	86	374	133	389	465	675	6
de	135	374	145	389	465	675	6
largas	148	374	172	389	465	675	6
listas	175	374	196	389	465	675	6
de	198	374	209	389	465	675	6
derechos	211	374	249	389	465	675	6
sociales,	252	374	286	389	465	675	6
económicos	289	374	340	389	465	675	6
y	343	374	348	389	465	675	6
culturales	350	374	392	389	465	675	6
(de	394	374	408	389	465	675	6
mediados	45	387	87	401	465	675	6
del	90	387	104	401	465	675	6
siglo	107	387	127	401	465	675	6
XX)	131	387	149	401	465	675	6
vino	153	387	172	401	465	675	6
a	175	387	180	401	465	675	6
dejar	184	387	205	401	465	675	6
atrás,	209	387	232	401	465	675	6
también,	235	387	274	401	465	675	6
el	278	387	285	401	465	675	6
modelo	288	387	321	401	465	675	6
de	325	387	335	401	465	675	6
organización	339	387	394	401	465	675	6
de	398	387	408	401	465	675	6
los	45	399	57	414	465	675	6
derechos	60	399	98	414	465	675	6
que	101	399	117	414	465	675	6
fuera	120	399	142	414	465	675	6
dominante	145	399	193	414	465	675	6
hasta	196	399	218	414	465	675	6
entonces.	221	399	262	414	465	675	6
El	265	399	274	414	465	675	6
modelo	277	399	310	414	465	675	6
que	313	399	329	414	465	675	6
había	332	399	356	414	465	675	6
prevalecido	359	399	408	414	465	675	6
hasta	45	412	67	426	465	675	6
entonces	70	412	108	426	465	675	6
se	111	412	119	426	465	675	6
caracterizaba	121	412	177	426	465	675	6
por	180	412	195	426	465	675	6
la	197	412	205	426	465	675	6
incorporación	207	412	268	426	465	675	6
de	271	412	281	426	465	675	6
listas	284	412	305	426	465	675	6
de	308	412	318	426	465	675	6
derechos	320	412	358	426	465	675	6
espartanas,	361	412	408	426	465	675	6
breves	45	424	72	439	465	675	6
y	75	424	80	439	465	675	6
concentradas	84	424	140	439	465	675	6
sobre	144	424	167	439	465	675	6
lo	170	424	178	439	465	675	6
que	182	424	197	439	465	675	6
hoy	201	424	217	439	465	675	6
denominamos	220	424	282	439	465	675	6
“derechos	286	424	327	439	465	675	6
liberales	331	424	366	439	465	675	6
clásicos”,	369	424	408	439	465	675	6
relacionados	45	437	99	451	465	675	6
con	102	437	118	451	465	675	6
la	120	437	127	451	465	675	6
propiedad,	130	437	177	451	465	675	6
los	179	437	191	451	465	675	6
contratos	193	437	234	451	465	675	6
y	236	437	241	451	465	675	6
algunas	244	437	276	451	465	675	6
libertades	278	437	320	451	465	675	6
básicas,	322	437	355	451	465	675	6
como	357	437	381	451	465	675	6
–típi-	384	437	408	451	465	675	6
camente-	45	449	85	464	465	675	6
las	88	449	99	464	465	675	6
de	102	449	112	464	465	675	6
expresión,	115	449	159	464	465	675	6
asociación,	162	449	209	464	465	675	6
debido	212	449	242	464	465	675	6
proceso	245	449	278	464	465	675	6
y,	281	449	288	464	465	675	6
ocasionalmente,	291	449	361	464	465	675	6
la	364	449	371	464	465	675	6
toleran-	374	449	408	464	465	675	6
cia	45	462	57	476	465	675	6
religiosa.	60	462	98	476	465	675	6
Se	101	462	111	476	465	675	6
trataba	113	462	143	476	465	675	6
de	146	462	156	476	465	675	6
“libertades	159	462	205	476	465	675	6
negativas”,	208	462	254	476	465	675	6
en	257	462	267	476	465	675	6
la	270	462	277	476	465	675	6
medida	280	462	312	476	465	675	6
en	315	462	325	476	465	675	6
que	328	462	343	476	465	675	6
ellas	346	462	364	476	465	675	6
requerían	367	462	408	476	465	675	6
de	45	474	56	489	465	675	6
parte	59	474	81	489	465	675	6
del	84	474	97	489	465	675	6
Estado	100	474	130	489	465	675	6
un	133	474	145	489	465	675	6
“no-hacer”,	148	474	197	489	465	675	6
relacionado	201	474	251	489	465	675	6
con	254	474	270	489	465	675	6
protecciones	273	474	328	489	465	675	6
que	331	474	347	489	465	675	6
se	350	474	358	489	465	675	6
establecían	361	474	408	489	465	675	6
en	45	487	56	501	465	675	6
torno	58	487	83	501	465	675	6
a	85	487	90	501	465	675	6
los	92	487	104	501	465	675	6
individuos:	107	487	156	501	465	675	6
nadie	158	487	182	501	465	675	6
interferiría	185	487	231	501	465	675	6
con	233	487	249	501	465	675	6
ninguno	252	487	289	501	465	675	6
de	292	487	302	501	465	675	6
ellos,	304	487	326	501	465	675	6
afectándolos	329	487	383	501	465	675	6
en	386	487	396	501	465	675	6
su	399	487	408	501	465	675	6
integridad	45	499	90	514	465	675	6
física,	93	499	117	514	465	675	6
sus	120	499	133	514	465	675	6
libertades	136	499	178	514	465	675	6
fundamentales,	181	499	247	514	465	675	6
su	250	499	259	514	465	675	6
propiedad.	262	499	309	514	465	675	6
Desde	81	512	108	526	465	675	6
México	111	512	143	526	465	675	6
1917,	147	512	172	526	465	675	6
Latinoamérica	175	512	238	526	465	675	6
(y	241	512	250	526	465	675	6
buena	253	512	279	526	465	675	6
parte	283	512	305	526	465	675	6
de	308	512	318	526	465	675	6
Occidente)	321	512	370	526	465	675	6
cambió,	373	512	408	526	465	675	6
en	45	524	56	539	465	675	6
términos	58	524	97	539	465	675	6
constitucionales	100	524	169	539	465	675	6
al	172	524	179	539	465	675	6
menos.	182	524	213	539	465	675	6
Las	216	524	231	539	465	675	6
nuevas	233	524	262	539	465	675	6
Constituciones	265	524	331	539	465	675	6
creadas	333	524	365	539	465	675	6
desde	367	524	391	539	465	675	6
en-	394	524	408	539	465	675	6
tonces	45	537	73	551	465	675	6
vinieron	76	537	113	551	465	675	6
a	116	537	121	551	465	675	6
consagrar	124	537	165	551	465	675	6
como	169	537	193	551	465	675	6
propias	196	537	228	551	465	675	6
las	232	537	243	551	465	675	6
listas	246	537	267	551	465	675	6
de	271	537	281	551	465	675	6
derechos	284	537	322	551	465	675	6
más	325	537	343	551	465	675	6
complejas	346	537	389	551	465	675	6
que	392	537	408	551	465	675	6
rompían	45	549	83	564	465	675	6
con	85	549	101	564	465	675	6
el	104	549	111	564	465	675	6
viejo	114	549	134	564	465	675	6
molde	137	549	164	564	465	675	6
y	167	549	172	564	465	675	6
anexaban	175	549	215	564	465	675	6
al	218	549	225	564	465	675	6
esquema	228	549	265	564	465	675	6
de	268	549	278	564	465	675	6
derechos	281	549	318	564	465	675	6
liberales	321	549	356	564	465	675	6
vigentes	359	549	394	564	465	675	6
los	396	549	408	564	465	675	6
nuevos	45	562	76	576	465	675	6
derechos	78	562	116	576	465	675	6
sociales,	119	562	154	576	465	675	6
económicos	157	562	208	576	465	675	6
y	211	562	216	576	465	675	6
culturales.	219	562	263	576	465	675	6
2	45	593	50	605	465	675	6
Por	55	593	66	605	465	675	6
razones	69	593	94	605	465	675	6
de	97	593	105	605	465	675	6
espacio,	107	593	135	605	465	675	6
paso	137	593	152	605	465	675	6
por	155	593	167	605	465	675	6
alto,	169	593	184	605	465	675	6
por	187	593	199	605	465	675	6
el	201	593	207	605	465	675	6
momento,	209	593	246	605	465	675	6
algunos	248	593	274	605	465	675	6
intentos	277	593	305	605	465	675	6
que	307	593	320	605	465	675	6
se	322	593	329	605	465	675	6
hicieron	331	593	360	605	465	675	6
en	362	593	370	605	465	675	6
la	373	593	379	605	465	675	6
primera	381	593	408	605	465	675	6
mitad	45	604	66	616	465	675	6
del	68	604	79	616	465	675	6
siglo,	81	604	99	616	465	675	6
dirigidos	101	604	132	616	465	675	6
a	134	604	138	616	465	675	6
moderar	140	604	170	616	465	675	6
en	172	604	180	616	465	675	6
parte	183	604	200	616	465	675	6
los	203	604	212	616	465	675	6
poderes	215	604	241	616	465	675	6
presidenciales.	244	604	293	616	465	675	6
Me	296	604	307	616	465	675	6
ocupo	310	604	331	616	465	675	6
de	334	604	342	616	465	675	6
ellos	344	604	360	616	465	675	6
en	362	604	370	616	465	675	6
Gargarella	373	604	408	616	465	675	6
(2013).	45	615	71	627	465	675	6
Roberto	196	44	226	55	465	675	7
Gargarella	229	44	270	55	465	675	7
115	403	42	420	56	465	675	7
3.	57	75	66	88	465	675	7
El	68	75	78	88	465	675	7
“último”	81	75	121	88	465	675	7
período	124	75	160	88	465	675	7
del	163	75	177	88	465	675	7
constitucionalismo	179	75	267	88	465	675	7
regional	270	75	308	88	465	675	7
o	310	75	316	88	465	675	7
el	319	75	327	88	465	675	7
“nuevo	329	75	362	88	465	675	7
constitucio-	365	75	420	88	465	675	7
nalismo	57	87	93	101	465	675	7
latinoamericano”	96	87	176	101	465	675	7
A	57	112	64	126	465	675	7
la	66	112	74	126	465	675	7
luz	76	112	89	126	465	675	7
de	91	112	102	126	465	675	7
lo	104	112	112	126	465	675	7
que	115	112	131	126	465	675	7
hemos	133	112	162	126	465	675	7
examinado	164	112	212	126	465	675	7
hasta	214	112	236	126	465	675	7
aquí,	239	112	260	126	465	675	7
debiera	263	112	295	126	465	675	7
resultar	297	112	329	126	465	675	7
más	332	112	349	126	465	675	7
sencillo	351	112	384	126	465	675	7
recono-	386	112	420	126	465	675	7
cer	57	124	69	139	465	675	7
por	73	124	88	139	465	675	7
qué	91	124	107	139	465	675	7
no	110	124	121	139	465	675	7
corresponde	124	124	177	139	465	675	7
hablar	180	124	208	139	465	675	7
de	211	124	221	139	465	675	7
la	224	124	231	139	465	675	7
llegada	235	124	265	139	465	675	7
de	268	124	278	139	465	675	7
un	281	124	293	139	465	675	7
“nuevo”	296	124	330	139	465	675	7
tipo	334	124	351	139	465	675	7
de	354	124	365	139	465	675	7
constitucio-	368	124	420	139	465	675	7
nalismo	57	137	91	151	465	675	7
latinoamericano	94	137	164	151	465	675	7
a	167	137	171	151	465	675	7
partir	174	137	199	151	465	675	7
de	201	137	212	151	465	675	7
las	215	137	226	151	465	675	7
últimas	228	137	260	151	465	675	7
reformas	263	137	301	151	465	675	7
aparecidas	304	137	348	151	465	675	7
en	351	137	362	151	465	675	7
la	364	137	372	151	465	675	7
región.	375	137	405	151	465	675	7
Lo	408	137	420	151	465	675	7
que	57	149	73	164	465	675	7
sostengo	75	149	112	164	465	675	7
es,	115	149	126	164	465	675	7
más	129	149	146	164	465	675	7
bien,	148	149	170	164	465	675	7
que	173	149	189	164	465	675	7
el	191	149	199	164	465	675	7
llamado	201	149	236	164	465	675	7
“nuevo	239	149	269	164	465	675	7
constitucionalismo”	272	149	358	164	465	675	7
simplemente,	361	149	420	164	465	675	7
refuerza	57	162	91	176	465	675	7
algunos	93	162	127	176	465	675	7
de	129	162	139	176	465	675	7
los	142	162	154	176	465	675	7
rasgos	156	162	182	176	465	675	7
ya	185	162	194	176	465	675	7
bien	196	162	214	176	465	675	7
presentes	217	162	252	176	465	675	7
en	255	162	265	176	465	675	7
el	267	162	275	176	465	675	7
marco	277	162	304	176	465	675	7
constitucional	307	162	368	176	465	675	7
de	371	162	381	176	465	675	7
América	383	162	420	176	465	675	7
Latina.	57	174	87	189	465	675	7
Luego	90	174	117	189	465	675	7
de	120	174	130	189	465	675	7
la	133	174	140	189	465	675	7
última	143	174	171	189	465	675	7
oleada	174	174	202	189	465	675	7
de	205	174	215	189	465	675	7
reformas,	218	174	258	189	465	675	7
nos	261	174	276	189	465	675	7
encontramos	279	174	335	189	465	675	7
con	338	174	354	189	465	675	7
que:	356	174	375	189	465	675	7
i)	378	174	385	189	465	675	7
la	387	174	395	189	465	675	7
parte	397	174	420	189	465	675	7
orgánica	57	187	93	201	465	675	7
de	96	187	106	201	465	675	7
las	109	187	120	201	465	675	7
nuevas	123	187	152	201	465	675	7
constituciones	155	187	217	201	465	675	7
sigue	220	187	242	201	465	675	7
estando	245	187	278	201	465	675	7
caracterizada	281	187	337	201	465	675	7
por	339	187	354	201	465	675	7
una	357	187	373	201	465	675	7
estructura	376	187	420	201	465	675	7
de	57	199	67	214	465	675	7
poder	70	199	95	214	465	675	7
concentrada	97	199	150	214	465	675	7
políticamente	153	199	213	214	465	675	7
y	215	199	220	214	465	675	7
centralizada	223	199	275	214	465	675	7
territorialmente;	277	199	349	214	465	675	7
mientras	351	199	389	214	465	675	7
que	392	199	407	214	465	675	7
ii)	410	199	420	214	465	675	7
la	57	212	64	226	465	675	7
parte	67	212	89	226	465	675	7
dogmática	93	212	138	226	465	675	7
sigue	141	212	163	226	465	675	7
distinguiéndose	166	212	234	226	465	675	7
por	238	212	253	226	465	675	7
la	256	212	263	226	465	675	7
presencia	267	212	307	226	465	675	7
de	310	212	320	226	465	675	7
declaraciones	323	212	381	226	465	675	7
de	384	212	394	226	465	675	7
dere-	398	212	420	226	465	675	7
chos	57	224	76	239	465	675	7
robustas,	80	224	118	239	465	675	7
generosas	122	224	163	239	465	675	7
y	166	224	171	239	465	675	7
extensas,	174	224	212	239	465	675	7
que	216	224	232	239	465	675	7
combinan	235	224	279	239	465	675	7
derechos	282	224	320	239	465	675	7
individuales	323	224	376	239	465	675	7
y	379	224	384	239	465	675	7
sociales	388	224	420	239	465	675	7
de	57	237	67	251	465	675	7
diverso	71	237	102	251	465	675	7
tipo.	107	237	127	251	465	675	7
En	131	237	144	251	465	675	7
otros	148	237	170	251	465	675	7
términos,	174	237	216	251	465	675	7
la	220	237	228	251	465	675	7
“doble	232	237	260	251	465	675	7
marca”	264	237	295	251	465	675	7
que	299	237	315	251	465	675	7
comenzara	319	237	366	251	465	675	7
a	370	237	375	251	465	675	7
definir	379	237	408	251	465	675	7
al	412	237	420	251	465	675	7
constitucionalismo	57	249	139	264	465	675	7
latinoamericano	142	249	212	264	465	675	7
desde	215	249	239	264	465	675	7
comienzos	242	249	288	264	465	675	7
del	291	249	304	264	465	675	7
siglo	307	249	326	264	465	675	7
XX	329	249	344	264	465	675	7
sigue	347	249	369	264	465	675	7
tan	371	249	385	264	465	675	7
vigente	388	249	420	264	465	675	7
como	57	262	81	276	465	675	7
entonces.	84	262	125	276	465	675	7
Decir	92	274	116	289	465	675	7
lo	120	274	128	289	465	675	7
anterior	131	274	165	289	465	675	7
no	169	274	180	289	465	675	7
implica	183	274	215	289	465	675	7
afirmar	219	274	250	289	465	675	7
que	253	274	269	289	465	675	7
el	272	274	279	289	465	675	7
“último”	283	274	320	289	465	675	7
constitucionalismo	323	274	405	289	465	675	7
la-	409	274	420	289	465	675	7
tinoamericano	57	287	120	301	465	675	7
ha	123	287	133	301	465	675	7
hecho	136	287	162	301	465	675	7
poco,	166	287	190	301	465	675	7
o	193	287	198	301	465	675	7
que	201	287	217	301	465	675	7
no	221	287	232	301	465	675	7
ha	235	287	245	301	465	675	7
innovado	249	287	289	301	465	675	7
suficientemente,	293	287	364	301	465	675	7
o	367	287	372	301	465	675	7
que	376	287	391	301	465	675	7
no	395	287	406	301	465	675	7
ha	409	287	420	301	465	675	7
hecho	57	299	83	314	465	675	7
nada	86	299	106	314	465	675	7
importante.	109	299	161	314	465	675	7
Simplemente	164	299	221	314	465	675	7
señalo	224	299	251	314	465	675	7
que	254	299	270	314	465	675	7
las	272	299	283	314	465	675	7
viejas	286	299	309	314	465	675	7
estructuras	312	299	359	314	465	675	7
se	362	299	370	314	465	675	7
mantienen	373	299	420	314	465	675	7
indemnes,	57	312	102	326	465	675	7
lo	104	312	112	326	465	675	7
cual	115	312	132	326	465	675	7
es	135	312	143	326	465	675	7
muy	145	312	165	326	465	675	7
relevante,	167	312	208	326	465	675	7
según	211	312	236	326	465	675	7
entiendo,	238	312	279	326	465	675	7
para	282	312	300	326	465	675	7
reconocer	303	312	345	326	465	675	7
el	347	312	355	326	465	675	7
lugar	357	312	379	326	465	675	7
en	381	312	392	326	465	675	7
el	394	312	401	326	465	675	7
que	404	312	420	326	465	675	7
nos	57	324	72	339	465	675	7
encontramos,	75	324	134	339	465	675	7
y	136	324	141	339	465	675	7
el	144	324	151	339	465	675	7
tipo	154	324	172	339	465	675	7
de	174	324	185	339	465	675	7
problemas	187	324	232	339	465	675	7
constitucionales	235	324	305	339	465	675	7
que	307	324	323	339	465	675	7
enfrentamos.	326	324	382	339	465	675	7
Hago,	385	324	412	339	465	675	7
a	415	324	420	339	465	675	7
continuación,	57	337	117	351	465	675	7
un	119	337	131	351	465	675	7
breve	134	337	157	351	465	675	7
repaso	159	337	187	351	465	675	7
de	189	337	200	351	465	675	7
lo	202	337	210	351	465	675	7
que	213	337	229	351	465	675	7
hoy	231	337	248	351	465	675	7
nos	250	337	265	351	465	675	7
ofrece	268	337	294	351	465	675	7
el	296	337	303	351	465	675	7
constitucionalismo	306	337	388	351	465	675	7
latino-	391	337	420	351	465	675	7
americano,	57	349	105	364	465	675	7
antes	107	349	130	364	465	675	7
de	132	349	143	364	465	675	7
detenerme	145	349	191	364	465	675	7
en	194	349	204	364	465	675	7
su	207	349	217	364	465	675	7
análisis	219	349	250	364	465	675	7
crítico.	253	349	283	364	465	675	7
3.1.	57	374	74	389	465	675	7
Declaraciones	76	374	133	389	465	675	7
de	136	374	145	389	465	675	7
Derechos	148	374	184	389	465	675	7
Según	57	399	83	414	465	675	7
entiendo,	88	399	129	414	465	675	7
una	134	399	150	414	465	675	7
característica	154	399	210	414	465	675	7
fundamental	215	399	270	414	465	675	7
de	275	399	285	414	465	675	7
las	289	399	300	414	465	675	7
“últimas”	305	399	345	414	465	675	7
reformas	350	399	387	414	465	675	7
estuvo	392	399	420	414	465	675	7
dada	57	412	77	426	465	675	7
por	82	412	96	426	465	675	7
ciertas	101	412	128	426	465	675	7
novedades	132	412	177	426	465	675	7
que	181	412	197	426	465	675	7
se	201	412	209	426	465	675	7
introdujeron	214	412	269	426	465	675	7
en	273	412	284	426	465	675	7
las	288	412	299	426	465	675	7
declaraciones	303	412	360	426	465	675	7
de	365	412	375	426	465	675	7
derechos.	379	412	420	426	465	675	7
Tales	57	424	78	439	465	675	7
novedades	81	424	126	439	465	675	7
se	129	424	137	439	465	675	7
dirigieron,	139	424	185	439	465	675	7
al	188	424	195	439	465	675	7
menos,	198	424	229	439	465	675	7
a	232	424	236	439	465	675	7
tres	239	424	254	439	465	675	7
grandes	257	424	290	439	465	675	7
objetivos	293	424	332	439	465	675	7
tendientes	335	424	379	439	465	675	7
a	382	424	386	439	465	675	7
reparar	389	424	420	439	465	675	7
tres	57	437	72	451	465	675	7
grandes	74	437	108	451	465	675	7
tipos	110	437	131	451	465	675	7
de	134	437	144	451	465	675	7
“faltas”	146	437	177	451	465	675	7
históricas	179	437	220	451	465	675	7
del	222	437	235	451	465	675	7
constitucionalismo	238	437	320	451	465	675	7
regional:	323	437	360	451	465	675	7
i)	363	437	369	451	465	675	7
su	372	437	381	451	465	675	7
desaten-	384	437	420	451	465	675	7
ción	57	449	76	464	465	675	7
a	79	449	83	464	465	675	7
los	87	449	99	464	465	675	7
derechos	102	449	140	464	465	675	7
de	143	449	153	464	465	675	7
“los	157	449	173	464	465	675	7
postergados	177	449	228	464	465	675	7
entre	231	449	253	464	465	675	7
los	256	449	268	464	465	675	7
postergados”	272	449	327	464	465	675	7
(típicamente,	330	449	388	464	465	675	7
comu-	391	449	420	464	465	675	7
nidades	57	462	90	476	465	675	7
indígenas);	93	462	140	476	465	675	7
ii)	143	462	153	476	465	675	7
su	156	462	165	476	465	675	7
persistente	168	462	214	476	465	675	7
desdén	217	462	247	476	465	675	7
frente	250	462	275	476	465	675	7
a	278	462	283	476	465	675	7
los	285	462	297	476	465	675	7
derechos	300	462	338	476	465	675	7
humanos;	341	462	384	476	465	675	7
y	387	462	392	476	465	675	7
iii)	395	462	407	476	465	675	7
su	410	462	420	476	465	675	7
incapacidad	57	474	108	489	465	675	7
para	111	474	130	489	465	675	7
garantizar	133	474	176	489	465	675	7
y	179	474	184	489	465	675	7
hacer	186	474	210	489	465	675	7
efectivos	212	474	250	489	465	675	7
los	252	474	264	489	465	675	7
derechos	267	474	305	489	465	675	7
políticos	308	474	345	489	465	675	7
de	348	474	358	489	465	675	7
la	361	474	368	489	465	675	7
mayoría	371	474	406	489	465	675	7
de	409	474	420	489	465	675	7
la	57	487	64	501	465	675	7
participación,	67	487	127	501	465	675	7
incentivando	129	487	186	501	465	675	7
así	189	487	200	501	465	675	7
una	203	487	219	501	465	675	7
“ciudadanía	222	487	273	501	465	675	7
activa”.	275	487	307	501	465	675	7
Veamos	309	487	343	501	465	675	7
con	346	487	362	501	465	675	7
algún	364	487	389	501	465	675	7
detalle	391	487	420	501	465	675	7
mayor	57	499	84	514	465	675	7
lo	87	499	95	514	465	675	7
señalado.	98	499	138	514	465	675	7
i)	92	512	99	526	465	675	7
En	103	512	115	526	465	675	7
primer	119	512	149	526	465	675	7
lugar,	153	512	177	526	465	675	7
en	181	512	191	526	465	675	7
esta	195	512	212	526	465	675	7
última	216	512	244	526	465	675	7
etapa	248	512	271	526	465	675	7
se	275	512	283	526	465	675	7
expandieron	287	512	341	526	465	675	7
los	345	512	357	526	465	675	7
compromisos	361	512	420	526	465	675	7
de	57	524	67	539	465	675	7
tipo	71	524	89	539	465	675	7
social	93	524	117	539	465	675	7
asumidos	121	524	162	539	465	675	7
por	166	524	181	539	465	675	7
el	185	524	192	539	465	675	7
constitucionalismo	196	524	279	539	465	675	7
desde	283	524	307	539	465	675	7
comienzos	311	524	357	539	465	675	7
del	361	524	374	539	465	675	7
siglo	378	524	398	539	465	675	7
XX,	402	524	420	539	465	675	7
para	57	537	75	551	465	675	7
llegar	79	537	103	551	465	675	7
así	106	537	117	551	465	675	7
a	121	537	126	551	465	675	7
sectores	130	537	163	551	465	675	7
–fundamentalmente,	167	537	258	551	465	675	7
los	262	537	274	551	465	675	7
grupos	277	537	307	551	465	675	7
indígenas,	311	537	355	551	465	675	7
las	359	537	370	551	465	675	7
mujeres-	373	537	411	551	465	675	7
y	415	537	419	551	465	675	7
cuestiones	57	549	101	564	465	675	7
–los	104	549	122	564	465	675	7
derechos	124	549	162	564	465	675	7
de	165	549	175	564	465	675	7
“tercera	178	549	211	564	465	675	7
generación”-	214	549	269	564	465	675	7
que	271	549	287	564	465	675	7
no	290	549	302	564	465	675	7
habían	305	549	334	564	465	675	7
sido	337	549	355	564	465	675	7
incluidas	358	549	396	564	465	675	7
o	399	549	405	564	465	675	7
re-	408	549	420	564	465	675	7
conocidas	57	562	100	576	465	675	7
en	102	562	112	576	465	675	7
aquella	114	562	145	576	465	675	7
primera	147	562	181	576	465	675	7
“oleada	184	562	215	576	465	675	7
social”	218	562	246	576	465	675	7
del	248	562	261	576	465	675	7
constitucionalismo	263	562	346	576	465	675	7
regional.	348	562	386	576	465	675	7
De	388	562	401	576	465	675	7
este	403	562	420	576	465	675	7
modo,	57	574	85	589	465	675	7
se	88	574	97	589	465	675	7
le	100	574	107	589	465	675	7
dio	110	574	125	589	465	675	7
“ingreso”	128	574	168	589	465	675	7
constitucional	171	574	232	589	465	675	7
a	236	574	240	589	465	675	7
los	243	574	255	589	465	675	7
“excluidos	259	574	303	589	465	675	7
entre	306	574	328	589	465	675	7
los	331	574	343	589	465	675	7
excluidos”	347	574	391	589	465	675	7
–a	394	574	404	589	465	675	7
los	408	574	419	589	465	675	7
que	57	587	73	601	465	675	7
no	75	587	87	601	465	675	7
habían	90	587	119	601	465	675	7
sido	122	587	140	601	465	675	7
reconocidos	143	587	195	601	465	675	7
por	198	587	213	601	465	675	7
la	215	587	223	601	465	675	7
Constitución,	226	587	286	601	465	675	7
cuando	289	587	321	601	465	675	7
se	324	587	332	601	465	675	7
abrieron	335	587	371	601	465	675	7
las	374	587	385	601	465	675	7
puertas	388	587	420	601	465	675	7
de	57	599	67	614	465	675	7
la	70	599	78	614	465	675	7
misma	81	599	110	614	465	675	7
a	113	599	118	614	465	675	7
la	121	599	128	614	465	675	7
clase	131	599	151	614	465	675	7
trabajadora.	155	599	207	614	465	675	7
Las	210	599	224	614	465	675	7
constituciones	228	599	290	614	465	675	7
adquirieron	293	599	344	614	465	675	7
así	347	599	358	614	465	675	7
un	361	599	373	614	465	675	7
perfil	376	599	399	614	465	675	7
más	402	599	419	614	465	675	7
“multicultural”,	57	612	125	626	465	675	7
y	128	612	133	626	465	675	7
comenzaron	136	612	189	626	465	675	7
a	192	612	197	626	465	675	7
reconocer	199	612	242	626	465	675	7
el	245	612	252	626	465	675	7
valor	255	612	276	626	465	675	7
de	279	612	289	626	465	675	7
medidas	292	612	328	626	465	675	7
tales	331	612	350	626	465	675	7
como	353	612	377	626	465	675	7
las	380	612	391	626	465	675	7
accio-	394	612	420	626	465	675	7
116	45	42	62	56	465	675	8
Sobre	125	44	145	55	465	675	8
el	149	44	155	55	465	675	8
“nuevo	158	44	184	55	465	675	8
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	8
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	8
nes	45	74	59	89	465	675	8
afirmativas.	63	74	112	89	465	675	8
Asimismo,	116	74	162	89	465	675	8
los	165	74	177	89	465	675	8
constituyentes	180	74	242	89	465	675	8
procuraron	245	74	294	89	465	675	8
“actualizar”	297	74	346	89	465	675	8
los	349	74	361	89	465	675	8
viejos	364	74	389	89	465	675	8
tex-	392	74	408	89	465	675	8
tos	45	87	58	101	465	675	8
a	60	87	65	101	465	675	8
partir	67	87	92	101	465	675	8
de	94	87	104	101	465	675	8
la	107	87	114	101	465	675	8
“nueva	116	87	146	101	465	675	8
conciencia	148	87	194	101	465	675	8
de	196	87	207	101	465	675	8
los	209	87	221	101	465	675	8
derechos”	223	87	265	101	465	675	8
(ambientales,	268	87	326	101	465	675	8
de	328	87	338	101	465	675	8
consumidores	341	87	401	101	465	675	8
y	403	87	408	101	465	675	8
usuarios,	45	99	84	114	465	675	8
etc.)	86	99	105	114	465	675	8
prevaleciente	107	99	164	114	465	675	8
(ver,	166	99	185	114	465	675	8
por	187	99	202	114	465	675	8
ejemplo,	205	99	242	114	465	675	8
Gargarella,	245	99	292	114	465	675	8
Filippini	294	99	332	114	465	675	8
y	334	99	339	114	465	675	8
Cavana,	342	99	377	114	465	675	8
2011).	379	99	408	114	465	675	8
ii)	81	112	90	126	465	675	8
En	95	112	107	126	465	675	8
segundo	112	112	148	126	465	675	8
lugar,	152	112	176	126	465	675	8
las	181	112	192	126	465	675	8
nuevas	196	112	226	126	465	675	8
constituciones	230	112	292	126	465	675	8
abrazaron	297	112	339	126	465	675	8
de	344	112	354	126	465	675	8
modo	358	112	384	126	465	675	8
muy	389	112	408	126	465	675	8
decisivo	45	124	80	139	465	675	8
un	83	124	95	139	465	675	8
compromiso	98	124	153	139	465	675	8
con	156	124	172	139	465	675	8
los	175	124	187	139	465	675	8
derechos	190	124	228	139	465	675	8
humanos.	231	124	274	139	465	675	8
La	278	124	289	139	465	675	8
causa	292	124	315	139	465	675	8
constitucional	318	124	380	139	465	675	8
de	383	124	393	139	465	675	8
los	396	124	408	139	465	675	8
derechos	45	137	83	151	465	675	8
humanos	87	137	127	151	465	675	8
es	131	137	140	151	465	675	8
de	144	137	154	151	465	675	8
enorme	158	137	191	151	465	675	8
importancia	195	137	248	151	465	675	8
porque	252	137	282	151	465	675	8
expresa	287	137	318	151	465	675	8
la	322	137	329	151	465	675	8
reconciliación	333	137	394	151	465	675	8
de	398	137	408	151	465	675	8
partes	45	149	71	164	465	675	8
significativas	74	149	129	164	465	675	8
de	131	149	141	164	465	675	8
la	144	149	151	164	465	675	8
intelectualidad	154	149	218	164	465	675	8
latinoamericana	221	149	290	164	465	675	8
con	293	149	309	164	465	675	8
las	311	149	322	164	465	675	8
“listas	325	149	351	164	465	675	8
de	353	149	364	164	465	675	8
derechos”	366	149	408	164	465	675	8
que	45	162	61	176	465	675	8
habían	66	162	95	176	465	675	8
despreciado	100	162	151	176	465	675	8
durante	155	162	189	176	465	675	8
décadas	194	162	227	176	465	675	8
–muchas	232	162	270	176	465	675	8
veces,	275	162	300	176	465	675	8
por	304	162	319	176	465	675	8
razones	324	162	356	176	465	675	8
ideológicas	361	162	408	176	465	675	8
vinculadas	45	174	91	189	465	675	8
con	95	174	111	189	465	675	8
resabios	115	174	149	189	465	675	8
del	153	174	166	189	465	675	8
viejo	170	174	191	189	465	675	8
marxismo.	195	174	241	189	465	675	8
Fundamentalmente,	245	174	333	189	465	675	8
luego	337	174	360	189	465	675	8
de	365	174	375	189	465	675	8
la	379	174	386	189	465	675	8
cru-	390	174	408	189	465	675	8
delísima	45	187	81	201	465	675	8
oleada	84	187	112	201	465	675	8
de	115	187	125	201	465	675	8
dictaduras	128	187	173	201	465	675	8
que	176	187	192	201	465	675	8
azolaron	195	187	231	201	465	675	8
a	234	187	239	201	465	675	8
la	242	187	249	201	465	675	8
región	252	187	279	201	465	675	8
en	282	187	293	201	465	675	8
los	296	187	308	201	465	675	8
años	311	187	330	201	465	675	8
1970,	333	187	359	201	465	675	8
comenzó	362	187	401	201	465	675	8
a	404	187	408	201	465	675	8
reconocerse	45	199	96	214	465	675	8
en	99	199	109	214	465	675	8
los	113	199	124	214	465	675	8
ámbitos	128	199	162	214	465	675	8
más	165	199	183	214	465	675	8
diversos	186	199	220	214	465	675	8
la	223	199	231	214	465	675	8
necesidad	234	199	276	214	465	675	8
de	279	199	289	214	465	675	8
dar	293	199	307	214	465	675	8
una	310	199	326	214	465	675	8
protección	329	199	376	214	465	675	8
amplia	379	199	408	214	465	675	8
y	45	212	50	226	465	675	8
efectiva	53	212	86	226	465	675	8
a	89	212	93	226	465	675	8
derechos	96	212	134	226	465	675	8
humanos	137	212	177	226	465	675	8
básicos.	180	212	214	226	465	675	8
Se	217	212	227	226	465	675	8
advirtió	230	212	263	226	465	675	8
entonces	266	212	304	226	465	675	8
que	307	212	323	226	465	675	8
en	326	212	337	226	465	675	8
figuras	340	212	368	226	465	675	8
jurídicas	372	212	408	226	465	675	8
tales	45	224	64	239	465	675	8
como	67	224	91	239	465	675	8
el	94	224	101	239	465	675	8
debido	103	224	133	239	465	675	8
proceso	136	224	169	239	465	675	8
o	171	224	177	239	465	675	8
la	179	224	186	239	465	675	8
libertad	189	224	222	239	465	675	8
de	225	224	235	239	465	675	8
conciencia,	237	224	286	239	465	675	8
estaba	288	224	315	239	465	675	8
en	317	224	328	239	465	675	8
juego	330	224	354	239	465	675	8
directamen-	356	224	408	239	465	675	8
te	45	237	53	251	465	675	8
la	56	237	64	251	465	675	8
vida	66	237	85	251	465	675	8
–y	87	237	98	251	465	675	8
no	101	237	112	251	465	675	8
“meras	115	237	145	251	465	675	8
cuestiones	147	237	192	251	465	675	8
super-estructurales”.	195	237	283	251	465	675	8
Los	286	237	301	251	465	675	8
modos	304	237	333	251	465	675	8
en	336	237	347	251	465	675	8
que	350	237	365	251	465	675	8
los	368	237	380	251	465	675	8
países	383	237	408	251	465	675	8
latinoamericanos	45	249	119	264	465	675	8
dieron	122	249	150	264	465	675	8
cabida	152	249	180	264	465	675	8
en	183	249	193	264	465	675	8
sus	195	249	209	264	465	675	8
constituciones	211	249	273	264	465	675	8
a	276	249	280	264	465	675	8
los	282	249	294	264	465	675	8
derechos	297	249	335	264	465	675	8
humanos	337	249	377	264	465	675	8
fueron	380	249	408	264	465	675	8
diversos,	45	262	83	276	465	675	8
sobre	86	262	109	276	465	675	8
todo	112	262	132	276	465	675	8
a	135	262	139	276	465	675	8
partir	142	262	167	276	465	675	8
de	170	262	180	276	465	675	8
la	183	262	190	276	465	675	8
existencia	193	262	235	276	465	675	8
de	238	262	248	276	465	675	8
numerosos	251	262	298	276	465	675	8
tratados	301	262	336	276	465	675	8
de	339	262	349	276	465	675	8
derechos	352	262	390	276	465	675	8
hu-	393	262	408	276	465	675	8
manos	45	274	74	289	465	675	8
firmados	77	274	115	289	465	675	8
por	117	274	132	289	465	675	8
los	135	274	147	289	465	675	8
distintos	150	274	187	289	465	675	8
países	190	274	215	289	465	675	8
de	218	274	228	289	465	675	8
la	231	274	238	289	465	675	8
región	241	274	268	289	465	675	8
a	271	274	276	289	465	675	8
lo	278	274	287	289	465	675	8
largo	289	274	311	289	465	675	8
de	314	274	324	289	465	675	8
décadas.	327	274	363	289	465	675	8
Habitual-	366	274	408	289	465	675	8
mente,	45	287	75	301	465	675	8
se	79	287	87	301	465	675	8
buscaron	91	287	130	301	465	675	8
entonces	134	287	172	301	465	675	8
fórmulas	176	287	214	301	465	675	8
para	218	287	236	301	465	675	8
reconocer	240	287	282	301	465	675	8
el	286	287	293	301	465	675	8
valor	297	287	318	301	465	675	8
especial	322	287	355	301	465	675	8
de	359	287	369	301	465	675	8
aquellos	373	287	408	301	465	675	8
tratados,	45	299	83	314	465	675	8
a	86	299	90	314	465	675	8
los	93	299	105	314	465	675	8
que	108	299	124	314	465	675	8
se	127	299	135	314	465	675	8
dio	138	299	152	314	465	675	8
estatus	155	299	184	314	465	675	8
legal	187	299	206	314	465	675	8
o	209	299	215	314	465	675	8
supralegal.	218	299	264	314	465	675	8
En	267	299	279	314	465	675	8
la	282	299	289	314	465	675	8
actualidad,	292	299	340	314	465	675	8
otorgan	342	299	376	314	465	675	8
estatus	379	299	408	314	465	675	8
constitucional	45	312	107	326	465	675	8
o	110	312	115	326	465	675	8
supralegal	118	312	162	326	465	675	8
a	165	312	169	326	465	675	8
los	172	312	184	326	465	675	8
tratados	187	312	222	326	465	675	8
de	225	312	235	326	465	675	8
derechos	238	312	276	326	465	675	8
humanos:	279	312	322	326	465	675	8
Argentina	325	312	368	326	465	675	8
(artículo	371	312	408	326	465	675	8
75,	45	324	59	339	465	675	8
inciso	63	324	89	339	465	675	8
22);	93	324	110	339	465	675	8
Bolivia	114	324	145	339	465	675	8
(artículo	149	324	186	339	465	675	8
256);	190	324	213	339	465	675	8
Brasil	217	324	241	339	465	675	8
(artículo	245	324	282	339	465	675	8
5);	286	324	298	339	465	675	8
Colombia	302	324	346	339	465	675	8
(artículo	350	324	387	339	465	675	8
93);	390	324	408	339	465	675	8
Costa	45	337	70	351	465	675	8
Rica	74	337	93	351	465	675	8
(artículo	96	337	133	351	465	675	8
7);	136	337	148	351	465	675	8
Ecuador	152	337	188	351	465	675	8
(artículo	191	337	228	351	465	675	8
417);	232	337	255	351	465	675	8
El	258	337	267	351	465	675	8
Salvador	271	337	308	351	465	675	8
(artículo	311	337	348	351	465	675	8
144);	351	337	375	351	465	675	8
Guate-	378	337	408	351	465	675	8
mala	45	349	66	364	465	675	8
(artículo	69	349	106	364	465	675	8
46);	110	349	127	364	465	675	8
Honduras	131	349	175	364	465	675	8
(artículo	178	349	215	364	465	675	8
18);	218	349	236	364	465	675	8
Paraguay	239	349	278	364	465	675	8
(artículo	281	349	318	364	465	675	8
141);	322	349	345	364	465	675	8
Perú	348	349	368	364	465	675	8
(artículo	371	349	408	364	465	675	8
56);	45	362	63	376	465	675	8
República	65	362	109	376	465	675	8
Dominicana	111	362	166	376	465	675	8
(artículo	168	362	205	376	465	675	8
74);	207	362	225	376	465	675	8
Venezuela	227	362	270	376	465	675	8
(artículo	273	362	310	376	465	675	8
23).	312	362	330	376	465	675	8
(Rossi	332	362	358	376	465	675	8
y	361	362	366	376	465	675	8
Filippini,	368	362	408	376	465	675	8
2010;	45	374	71	389	465	675	8
Valadés,	73	374	109	389	465	675	8
2011).	112	374	141	389	465	675	8
iii)	81	387	93	401	465	675	8
En	97	387	109	401	465	675	8
tercer	113	387	138	401	465	675	8
lugar,	141	387	165	401	465	675	8
el	169	387	177	401	465	675	8
último	180	387	210	401	465	675	8
constitucionalismo	214	387	296	401	465	675	8
latinoamericano	300	387	370	401	465	675	8
procuró	374	387	408	401	465	675	8
subsanar	45	399	83	414	465	675	8
el	87	399	94	414	465	675	8
grave	97	399	120	414	465	675	8
déficit	124	399	151	414	465	675	8
democrático	154	399	208	414	465	675	8
que	212	399	228	414	465	675	8
desde	231	399	255	414	465	675	8
hace	259	399	278	414	465	675	8
décadas	282	399	315	414	465	675	8
parece	319	399	346	414	465	675	8
afectar	350	399	378	414	465	675	8
grave-	382	399	408	414	465	675	8
mente	45	412	73	426	465	675	8
a	76	412	81	426	465	675	8
la	84	412	92	426	465	675	8
región.	95	412	126	426	465	675	8
Estas	129	412	151	426	465	675	8
reformas,	155	412	195	426	465	675	8
entonces,	199	412	240	426	465	675	8
se	244	412	252	426	465	675	8
basaron	255	412	289	426	465	675	8
en	292	412	303	426	465	675	8
el	306	412	314	426	465	675	8
generalizado	317	412	371	426	465	675	8
recono-	375	412	408	426	465	675	8
cimiento	45	424	84	439	465	675	8
de	87	424	98	439	465	675	8
que	101	424	117	439	465	675	8
las	121	424	132	439	465	675	8
instituciones	135	424	190	439	465	675	8
políticas	194	424	230	439	465	675	8
funcionaban	233	424	288	439	465	675	8
mal	292	424	308	439	465	675	8
y	311	424	316	439	465	675	8
no	320	424	331	439	465	675	8
eran	335	424	354	439	465	675	8
favorables	357	424	400	439	465	675	8
a	404	424	408	439	465	675	8
la	45	437	53	451	465	675	8
intervención	56	437	110	451	465	675	8
política	113	437	146	451	465	675	8
de	149	437	159	451	465	675	8
la	162	437	169	451	465	675	8
ciudadanía	172	437	220	451	465	675	8
(Dalmau,	223	437	264	451	465	675	8
2009;	267	437	293	451	465	675	8
Viciano	296	437	329	451	465	675	8
Pastor	332	437	359	451	465	675	8
y	362	437	367	451	465	675	8
Dalmau,	370	437	408	451	465	675	8
2011).	45	449	74	464	465	675	8
Dado	80	449	105	464	465	675	8
el	108	449	115	464	465	675	8
carácter	118	449	152	464	465	675	8
generalizado	155	449	209	464	465	675	8
de	212	449	222	464	465	675	8
tales	225	449	244	464	465	675	8
reclamos	247	449	285	464	465	675	8
de	288	449	298	464	465	675	8
queja	301	449	324	464	465	675	8
frente	327	449	352	464	465	675	8
a	355	449	360	464	465	675	8
la	363	449	370	464	465	675	8
política,	373	449	408	464	465	675	8
el	45	462	53	476	465	675	8
constitucionalismo	55	462	138	476	465	675	8
latinoamericano	141	462	211	476	465	675	8
propuso	214	462	249	476	465	675	8
fórmulas	252	462	290	476	465	675	8
diversas,	293	462	330	476	465	675	8
destinadas	333	462	377	476	465	675	8
a	380	462	385	476	465	675	8
abrir	388	462	408	476	465	675	8
mayores	45	474	81	489	465	675	8
oportunidades	85	474	147	489	465	675	8
y	151	474	156	489	465	675	8
espacios	160	474	195	489	465	675	8
de	198	474	208	489	465	675	8
control	212	474	243	489	465	675	8
y	247	474	252	489	465	675	8
decisión	256	474	291	489	465	675	8
populares.	295	474	340	489	465	675	8
En	343	474	356	489	465	675	8
tal	359	474	370	489	465	675	8
sentido,	374	474	408	489	465	675	8
las	45	487	56	501	465	675	8
últimas	59	487	91	501	465	675	8
constituciones	94	487	156	501	465	675	8
aprobadas	159	487	203	501	465	675	8
en	206	487	216	501	465	675	8
la	219	487	226	501	465	675	8
región	229	487	257	501	465	675	8
incluyen	260	487	297	501	465	675	8
mecanismos	300	487	353	501	465	675	8
de	356	487	366	501	465	675	8
iniciativa	369	487	408	501	465	675	8
popular	45	499	79	514	465	675	8
(ver	82	499	99	514	465	675	8
Gargarella,	102	499	149	514	465	675	8
Filippini	152	499	189	514	465	675	8
y	192	499	197	514	465	675	8
Cavana,	200	499	235	514	465	675	8
2011).	238	499	267	514	465	675	8
Anticipándome	81	512	148	526	465	675	8
a	152	512	157	526	465	675	8
un	161	512	172	526	465	675	8
análisis	176	512	207	526	465	675	8
que	211	512	227	526	465	675	8
haré	231	512	249	526	465	675	8
más	253	512	270	526	465	675	8
adelante,	274	512	313	526	465	675	8
agregaría	317	512	356	526	465	675	8
aquí	359	512	378	526	465	675	8
los	382	512	394	526	465	675	8
si-	398	512	408	526	465	675	8
guientes	45	524	81	539	465	675	8
comentarios.	83	524	139	539	465	675	8
En	142	524	154	539	465	675	8
primer	157	524	186	539	465	675	8
lugar,	188	524	213	539	465	675	8
la	215	524	222	539	465	675	8
tendencia	225	524	267	539	465	675	8
a	269	524	274	539	465	675	8
incorporar	276	524	322	539	465	675	8
más	324	524	341	539	465	675	8
y	344	524	349	539	465	675	8
más	351	524	368	539	465	675	8
derechos	370	524	408	539	465	675	8
en	45	537	56	551	465	675	8
la	58	537	66	551	465	675	8
Constitución	68	537	125	551	465	675	8
no	128	537	139	551	465	675	8
resulta,	142	537	173	551	465	675	8
obviamente,	176	537	229	551	465	675	8
negativa.	231	537	270	551	465	675	8
Ello,	273	537	293	551	465	675	8
a	295	537	300	551	465	675	8
pesar	302	537	325	551	465	675	8
de	327	537	337	551	465	675	8
la	340	537	347	551	465	675	8
razonable	350	537	391	551	465	675	8
ob-	393	537	408	551	465	675	8
jeción	45	549	72	564	465	675	8
de	74	549	85	564	465	675	8
que	88	549	103	564	465	675	8
de	106	549	117	564	465	675	8
ese	119	549	132	564	465	675	8
modo	135	549	161	564	465	675	8
se	163	549	172	564	465	675	8
limita	174	549	200	564	465	675	8
el	203	549	210	564	465	675	8
alcance	213	549	244	564	465	675	8
de	247	549	258	564	465	675	8
la	260	549	268	564	465	675	8
voluntad	271	549	309	564	465	675	8
democrática	312	549	365	564	465	675	8
de	368	549	378	564	465	675	8
la	381	549	388	564	465	675	8
ciu-	391	549	408	564	465	675	8
dadanía.	45	562	82	576	465	675	8
Podemos	85	562	125	576	465	675	8
aceptar,	128	562	161	576	465	675	8
en	165	562	175	576	465	675	8
principio,	178	562	221	576	465	675	8
el	224	562	231	576	465	675	8
valor	235	562	256	576	465	675	8
de	259	562	269	576	465	675	8
que	273	562	289	576	465	675	8
se	292	562	300	576	465	675	8
afirmen	303	562	337	576	465	675	8
ciertos	340	562	368	576	465	675	8
intereses	372	562	408	576	465	675	8
muy	45	574	65	589	465	675	8
básicos	67	574	98	589	465	675	8
de	100	574	110	589	465	675	8
la	113	574	120	589	465	675	8
ciudadanía	122	574	169	589	465	675	8
y	172	574	177	589	465	675	8
confiar	179	574	209	589	465	675	8
en	211	574	222	589	465	675	8
que	224	574	240	589	465	675	8
dicho	242	574	267	589	465	675	8
reconocimiento	269	574	337	589	465	675	8
(constitucional)	339	574	408	589	465	675	8
deje	45	587	63	601	465	675	8
un	66	587	77	601	465	675	8
margen	80	587	113	601	465	675	8
suficiente	115	587	156	601	465	675	8
para	159	587	178	601	465	675	8
reflexiones	181	587	226	601	465	675	8
y	229	587	234	601	465	675	8
decisiones	237	587	280	601	465	675	8
más	283	587	300	601	465	675	8
apegadas	303	587	341	601	465	675	8
a	344	587	349	601	465	675	8
la	351	587	359	601	465	675	8
coyuntura.	361	587	408	601	465	675	8
En	45	599	58	614	465	675	8
segundo	61	599	97	614	465	675	8
lugar,	100	599	125	614	465	675	8
podemos	128	599	167	614	465	675	8
resistir,	171	599	201	614	465	675	8
también,	204	599	243	614	465	675	8
la	246	599	254	614	465	675	8
razonable	257	599	298	614	465	675	8
crítica,	302	599	331	614	465	675	8
según	334	599	359	614	465	675	8
la	362	599	370	614	465	675	8
cual,	373	599	394	614	465	675	8
no	397	599	408	614	465	675	8
está	45	612	62	626	465	675	8
bien	64	612	83	626	465	675	8
generar	85	612	117	626	465	675	8
tanta	120	612	142	626	465	675	8
expectativa	144	612	192	626	465	675	8
en	195	612	205	626	465	675	8
nombre	208	612	242	626	465	675	8
de	244	612	255	626	465	675	8
“derechos	257	612	299	626	465	675	8
nuevos”:	301	612	338	626	465	675	8
la	341	612	348	626	465	675	8
Constitución	351	612	408	626	465	675	8
Roberto	196	44	226	55	465	675	9
Gargarella	229	44	270	55	465	675	9
117	403	42	420	56	465	675	9
bien	57	74	76	89	465	675	9
puede	79	74	105	89	465	675	9
representar,	109	74	159	89	465	675	9
al	163	74	170	89	465	675	9
menos	174	74	202	89	465	675	9
en	206	74	216	89	465	675	9
parte,	220	74	244	89	465	675	9
un	248	74	260	89	465	675	9
programa	263	74	305	89	465	675	9
de	309	74	319	89	465	675	9
acción	323	74	350	89	465	675	9
política	354	74	386	89	465	675	9
futura.	390	74	419	89	465	675	9
En	57	87	69	101	465	675	9
tal	73	87	84	101	465	675	9
sentido,	88	87	122	101	465	675	9
la	126	87	134	101	465	675	9
afirmación	138	87	184	101	465	675	9
de	188	87	198	101	465	675	9
ciertos	202	87	231	101	465	675	9
compromisos	235	87	293	101	465	675	9
y	297	87	302	101	465	675	9
ciertas	306	87	333	101	465	675	9
aspiraciones	337	87	389	101	465	675	9
puede	393	87	420	101	465	675	9
resultar	57	99	89	114	465	675	9
una	92	99	109	114	465	675	9
combinación	112	99	169	114	465	675	9
en	173	99	183	114	465	675	9
principio	187	99	227	114	465	675	9
aceptable:	230	99	273	114	465	675	9
en	277	99	287	114	465	675	9
parte,	291	99	316	114	465	675	9
la	319	99	327	114	465	675	9
Constitución	330	99	388	114	465	675	9
es	391	99	400	114	465	675	9
una	403	99	420	114	465	675	9
apuesta	57	112	89	126	465	675	9
a	92	112	97	126	465	675	9
futuro	100	112	128	126	465	675	9
(una	131	112	151	126	465	675	9
apuesta	154	112	187	126	465	675	9
a	190	112	195	126	465	675	9
que	198	112	214	126	465	675	9
las	217	112	228	126	465	675	9
condiciones	232	112	283	126	465	675	9
sociales	286	112	319	126	465	675	9
que	322	112	338	126	465	675	9
rodean	341	112	371	126	465	675	9
a	374	112	379	126	465	675	9
la	382	112	390	126	465	675	9
Cons-	393	112	420	126	465	675	9
titución	57	124	91	139	465	675	9
-hoy	94	124	114	139	465	675	9
tal	117	124	128	139	465	675	9
vez	131	124	145	139	465	675	9
desfavorables	148	124	205	139	465	675	9
al	208	124	215	139	465	675	9
florecimiento	218	124	276	139	465	675	9
de	279	124	290	139	465	675	9
todas	293	124	316	139	465	675	9
sus	319	124	332	139	465	675	9
cláusulas-,	335	124	380	139	465	675	9
cambien	383	124	420	139	465	675	9
en	57	137	67	151	465	675	9
el	70	137	77	151	465	675	9
futuro	80	137	107	151	465	675	9
y	110	137	115	151	465	675	9
ayuden	118	137	149	151	465	675	9
a	152	137	157	151	465	675	9
la	159	137	167	151	465	675	9
realización	169	137	215	151	465	675	9
de	218	137	228	151	465	675	9
derechos	231	137	269	151	465	675	9
que	272	137	288	151	465	675	9
hoy	290	137	306	151	465	675	9
parecen	309	137	343	151	465	675	9
difíciles	345	137	378	151	465	675	9
de	381	137	391	151	465	675	9
poner	394	137	420	151	465	675	9
en	57	149	67	164	465	675	9
práctica).	70	149	110	164	465	675	9
Lo	92	162	104	176	465	675	9
dicho,	107	162	134	176	465	675	9
de	137	162	147	176	465	675	9
todos	150	162	174	176	465	675	9
modos,	177	162	209	176	465	675	9
no	213	162	224	176	465	675	9
niega,	227	162	253	176	465	675	9
al	256	162	263	176	465	675	9
menos,	266	162	297	176	465	675	9
dos	300	162	315	176	465	675	9
problemas	318	162	363	176	465	675	9
que	366	162	382	176	465	675	9
resultan	385	162	420	176	465	675	9
evidentes	57	174	97	189	465	675	9
desde	99	174	123	189	465	675	9
un	126	174	138	189	465	675	9
primer	140	174	170	189	465	675	9
momento.	173	174	218	189	465	675	9
Por	220	174	235	189	465	675	9
un	238	174	250	189	465	675	9
lado,	252	174	274	189	465	675	9
la	276	174	284	189	465	675	9
historia	286	174	319	189	465	675	9
del	322	174	335	189	465	675	9
constitucionalismo	337	174	420	189	465	675	9
latinoamericano	57	187	127	201	465	675	9
nos	131	187	146	201	465	675	9
habla	151	187	174	201	465	675	9
de	179	187	189	201	465	675	9
una	193	187	210	201	465	675	9
obcecación,	214	187	265	201	465	675	9
por	269	187	284	201	465	675	9
parte	289	187	311	201	465	675	9
de	315	187	326	201	465	675	9
los	330	187	342	201	465	675	9
reformistas	346	187	394	201	465	675	9
loca-	399	187	420	201	465	675	9
les,	57	199	70	214	465	675	9
por	74	199	89	214	465	675	9
favorecer	93	199	132	214	465	675	9
cambios	136	199	172	214	465	675	9
sociales	175	199	207	214	465	675	9
a	211	199	216	214	465	675	9
través	220	199	244	214	465	675	9
de	248	199	258	214	465	675	9
la	262	199	270	214	465	675	9
introducción	273	199	330	214	465	675	9
de	334	199	344	214	465	675	9
nuevos	348	199	378	214	465	675	9
derechos	382	199	420	214	465	675	9
(Couso,	57	212	91	226	465	675	9
2014;	95	212	121	226	465	675	9
Gloppen,	124	212	166	226	465	675	9
2010;	169	212	195	226	465	675	9
Salazar	199	212	229	226	465	675	9
Ugarte,	232	212	265	226	465	675	9
2013;	268	212	294	226	465	675	9
von	298	212	314	226	465	675	9
Bogdandy	318	212	362	226	465	675	9
et	366	212	374	226	465	675	9
al.,	377	212	390	226	465	675	9
2014;	394	212	420	226	465	675	9
Wilson,	57	224	91	239	465	675	9
2010).	94	224	124	239	465	675	9
Más	127	224	145	239	465	675	9
precisamente,	149	224	208	239	465	675	9
los	212	224	224	239	465	675	9
constituyentes	227	224	289	239	465	675	9
han	293	224	309	239	465	675	9
demostrado	313	224	364	239	465	675	9
una	367	224	384	239	465	675	9
notable	387	224	420	239	465	675	9
obsesión	57	237	94	251	465	675	9
por	98	237	112	251	465	675	9
la	116	237	123	251	465	675	9
incorporación	127	237	188	251	465	675	9
de	192	237	202	251	465	675	9
más	205	237	222	251	465	675	9
derechos,	226	237	267	251	465	675	9
que	270	237	286	251	465	675	9
no	290	237	301	251	465	675	9
ha	305	237	315	251	465	675	9
ido	319	237	333	251	465	675	9
de	336	237	347	251	465	675	9
la	350	237	357	251	465	675	9
mano	361	237	386	251	465	675	9
de	390	237	400	251	465	675	9
una	403	237	420	251	465	675	9
similar	57	249	86	264	465	675	9
obsesión	89	249	126	264	465	675	9
por	128	249	143	264	465	675	9
mejorar	146	249	180	264	465	675	9
–o	182	249	193	264	465	675	9
cambiar,	196	249	233	264	465	675	9
de	236	249	246	264	465	675	9
modo	248	249	274	264	465	675	9
acorde-	276	249	308	264	465	675	9
la	311	249	318	264	465	675	9
organización	321	249	376	264	465	675	9
del	379	249	392	264	465	675	9
poder	394	249	420	264	465	675	9
(volveré	57	262	91	276	465	675	9
luego	93	262	117	276	465	675	9
sobre	120	262	142	276	465	675	9
el	145	262	152	276	465	675	9
punto).	155	262	188	276	465	675	9
Tal	190	262	203	276	465	675	9
cuestión	206	262	242	276	465	675	9
nos	245	262	260	276	465	675	9
llama	262	262	286	276	465	675	9
la	289	262	296	276	465	675	9
atención	299	262	336	276	465	675	9
sobre	338	262	361	276	465	675	9
un	364	262	376	276	465	675	9
problema	378	262	420	276	465	675	9
más	57	274	74	289	465	675	9
vasto:	78	274	103	289	465	675	9
que	107	274	123	289	465	675	9
los	127	274	139	289	465	675	9
constituyentes	143	274	206	289	465	675	9
no	210	274	221	289	465	675	9
han	226	274	242	289	465	675	9
acompañado	246	274	302	289	465	675	9
su	306	274	315	289	465	675	9
pulsión	320	274	352	289	465	675	9
recurrente	356	274	400	289	465	675	9
por	405	274	419	289	465	675	9
escribir	57	287	88	301	465	675	9
más	91	287	108	301	465	675	9
derechos	110	287	148	301	465	675	9
en	151	287	161	301	465	675	9
las	164	287	175	301	465	675	9
constituciones,	177	287	242	301	465	675	9
con	245	287	261	301	465	675	9
una	263	287	280	301	465	675	9
correlativa	282	287	327	301	465	675	9
preocupación	330	287	388	301	465	675	9
por	391	287	406	301	465	675	9
las	408	287	419	301	465	675	9
condiciones	57	299	108	314	465	675	9
de	111	299	121	314	465	675	9
posibilidad	123	299	171	314	465	675	9
(materiales,	174	299	224	314	465	675	9
políticas,	226	299	265	314	465	675	9
legales)	267	299	299	314	465	675	9
de	301	299	311	314	465	675	9
los	313	299	325	314	465	675	9
mismos	328	299	361	314	465	675	9
derechos	364	299	401	314	465	675	9
que	404	299	420	314	465	675	9
afirmaron	57	312	99	326	465	675	9
en	102	312	113	326	465	675	9
los	116	312	127	326	465	675	9
textos.	130	312	159	326	465	675	9
3.2.	57	337	74	351	465	675	9
Organización	76	337	133	351	465	675	9
del	136	337	148	351	465	675	9
Poder	151	337	175	351	465	675	9
Sin	57	362	71	376	465	675	9
mayor	74	362	101	376	465	675	9
duda,	104	362	129	376	465	675	9
podría	132	362	160	376	465	675	9
decirse	163	362	192	376	465	675	9
que	195	362	211	376	465	675	9
la	214	362	221	376	465	675	9
expansión	224	362	267	376	465	675	9
de	270	362	281	376	465	675	9
la	283	362	291	376	465	675	9
lista	294	362	311	376	465	675	9
de	314	362	324	376	465	675	9
derechos	327	362	365	376	465	675	9
operada	367	362	402	376	465	675	9
por	405	362	420	376	465	675	9
la	57	374	64	389	465	675	9
última	66	374	95	389	465	675	9
oleada	97	374	125	389	465	675	9
de	127	374	138	389	465	675	9
reformas	140	374	178	389	465	675	9
en	180	374	191	389	465	675	9
América	193	374	229	389	465	675	9
Latina	231	374	259	389	465	675	9
vino	262	374	281	389	465	675	9
generalmente	283	374	341	389	465	675	9
de	344	374	354	389	465	675	9
la	356	374	364	389	465	675	9
mano	366	374	391	389	465	675	9
–si	394	374	406	389	465	675	9
no	408	374	420	389	465	675	9
fue	57	387	70	401	465	675	9
directo	73	387	103	401	465	675	9
producto-	106	387	150	401	465	675	9
de	153	387	163	401	465	675	9
la	166	387	173	401	465	675	9
voluntad	176	387	215	401	465	675	9
de	218	387	228	401	465	675	9
facilitar	231	387	264	401	465	675	9
procesos	266	387	303	401	465	675	9
de	306	387	316	401	465	675	9
reelección	319	387	362	401	465	675	9
presidencial.	365	387	420	401	465	675	9
Es	57	399	67	414	465	675	9
decir,	71	399	94	414	465	675	9
la	98	399	105	414	465	675	9
voluntad	109	399	147	414	465	675	9
reeleccionista	151	399	209	414	465	675	9
de	212	399	223	414	465	675	9
algunos	226	399	259	414	465	675	9
presidentes	263	399	311	414	465	675	9
motivó	315	399	346	414	465	675	9
su	349	399	359	414	465	675	9
disposición	362	399	411	414	465	675	9
a	415	399	420	414	465	675	9
intercambiar,	57	412	114	426	465	675	9
en	118	412	129	426	465	675	9
algunos	133	412	166	426	465	675	9
casos,	170	412	195	426	465	675	9
“más	199	412	220	426	465	675	9
derechos”	224	412	266	426	465	675	9
(ofrecidos	270	412	313	426	465	675	9
como	317	412	341	426	465	675	9
prenda	345	412	375	426	465	675	9
a	379	412	384	426	465	675	9
la	388	412	395	426	465	675	9
opo-	399	412	420	426	465	675	9
sición	57	424	82	439	465	675	9
o	86	424	92	439	465	675	9
a	96	424	100	439	465	675	9
la	104	424	112	439	465	675	9
ciudadanía)	116	424	167	439	465	675	9
por	171	424	186	439	465	675	9
“reelecciones”.	190	424	252	439	465	675	9
Casos	256	424	281	439	465	675	9
como	285	424	310	439	465	675	9
el	314	424	321	439	465	675	9
de	325	424	335	439	465	675	9
Carlos	339	424	367	439	465	675	9
Menem	371	424	405	439	465	675	9
en	409	424	420	439	465	675	9
Argentina	57	437	100	451	465	675	9
(y	102	437	111	451	465	675	9
la	114	437	121	451	465	675	9
Constitución	124	437	181	451	465	675	9
de	184	437	194	451	465	675	9
1994),	197	437	226	451	465	675	9
o	229	437	234	451	465	675	9
el	237	437	244	451	465	675	9
de	247	437	257	451	465	675	9
Alberto	260	437	292	451	465	675	9
Fujimori	295	437	333	451	465	675	9
en	336	437	347	451	465	675	9
Perú	349	437	369	451	465	675	9
(y	372	437	380	451	465	675	9
la	383	437	390	451	465	675	9
Cons-	393	437	420	451	465	675	9
titución	57	449	91	464	465	675	9
de	94	449	104	464	465	675	9
1993)	106	449	133	464	465	675	9
testimonian	135	449	187	464	465	675	9
dichos	189	449	217	464	465	675	9
acuerdos.	220	449	260	464	465	675	9
Lamentablemente,	263	449	344	464	465	675	9
de	346	449	357	464	465	675	9
este	359	449	375	464	465	675	9
modo,	378	449	406	464	465	675	9
las	408	449	420	464	465	675	9
reformas	57	462	94	476	465	675	9
tendieron	97	462	139	476	465	675	9
a	142	462	147	476	465	675	9
quedar	150	462	180	476	465	675	9
demasiado	183	462	229	476	465	675	9
apegadas	232	462	270	476	465	675	9
a	273	462	277	476	465	675	9
cuestiones	280	462	325	476	465	675	9
coyunturales,	328	462	385	476	465	675	9
de	388	462	399	476	465	675	9
mo-	401	462	420	476	465	675	9
mento.	57	474	88	489	465	675	9
Ello,	90	474	111	489	465	675	9
contra	113	474	141	489	465	675	9
la	144	474	151	489	465	675	9
idea	154	474	172	489	465	675	9
alberdiana,	175	474	222	489	465	675	9
más	225	474	242	489	465	675	9
tradicional	245	474	291	489	465	675	9
–y	294	474	305	489	465	675	9
más	308	474	325	489	465	675	9
venerable-	328	474	372	489	465	675	9
de	375	474	385	489	465	675	9
dedicar	388	474	420	489	465	675	9
las	57	487	68	501	465	675	9
escasas	70	487	99	501	465	675	9
energías	101	487	136	501	465	675	9
constitucionales	138	487	208	501	465	675	9
a	210	487	215	501	465	675	9
atender	217	487	249	501	465	675	9
alguno	252	487	281	501	465	675	9
de	284	487	294	501	465	675	9
los	296	487	308	501	465	675	9
“grandes	310	487	348	501	465	675	9
dramas”	350	487	385	501	465	675	9
sociales	387	487	420	501	465	675	9
del	57	499	70	514	465	675	9
momento	73	499	115	514	465	675	9
(la	118	499	129	514	465	675	9
lucha	132	499	156	514	465	675	9
por	159	499	174	514	465	675	9
la	177	499	184	514	465	675	9
independencia	187	499	251	514	465	675	9
o	254	499	259	514	465	675	9
la	262	499	270	514	465	675	9
lucha	273	499	296	514	465	675	9
contra	299	499	327	514	465	675	9
el	330	499	337	514	465	675	9
atraso	340	499	366	514	465	675	9
económico,	369	499	420	514	465	675	9
en	57	512	67	526	465	675	9
su	70	512	79	526	465	675	9
momento;	82	512	128	526	465	675	9
como	130	512	155	526	465	675	9
hoy	158	512	174	526	465	675	9
podríamos	177	512	223	526	465	675	9
pensar	226	512	254	526	465	675	9
en	257	512	267	526	465	675	9
la	270	512	277	526	465	675	9
lucha	280	512	304	526	465	675	9
contra	306	512	334	526	465	675	9
la	337	512	344	526	465	675	9
desigualdad).	347	512	405	526	465	675	9
De	92	524	105	539	465	675	9
todos	109	524	132	539	465	675	9
modos,	136	524	168	539	465	675	9
dada	171	524	191	539	465	675	9
la	195	524	202	539	465	675	9
extensión	205	524	246	539	465	675	9
e	250	524	254	539	465	675	9
importancia	257	524	310	539	465	675	9
del	313	524	326	539	465	675	9
período,	330	524	366	539	465	675	9
tal	369	524	380	539	465	675	9
vez	383	524	397	539	465	675	9
con-	400	524	420	539	465	675	9
venga	57	537	82	551	465	675	9
distinguir	84	537	126	551	465	675	9
entre,	129	537	154	551	465	675	9
al	157	537	164	551	465	675	9
menos,	167	537	198	551	465	675	9
dos	201	537	216	551	465	675	9
etapas	219	537	245	551	465	675	9
del	248	537	261	551	465	675	9
mismo,	264	537	297	551	465	675	9
vinculados	300	537	346	551	465	675	9
con	349	537	365	551	465	675	9
dos	368	537	383	551	465	675	9
conjun-	385	537	420	551	465	675	9
tos	57	549	69	564	465	675	9
de	72	549	82	564	465	675	9
eventos	85	549	117	564	465	675	9
de	120	549	130	564	465	675	9
enorme	133	549	166	564	465	675	9
importancia	168	549	221	564	465	675	9
en	224	549	234	564	465	675	9
toda	237	549	256	564	465	675	9
la	258	549	266	564	465	675	9
región.	268	549	299	564	465	675	9
El	301	549	311	564	465	675	9
primero,	313	549	351	564	465	675	9
y	354	549	359	564	465	675	9
ya	361	549	371	564	465	675	9
menciona-	373	549	420	564	465	675	9
do,	57	562	71	576	465	675	9
tiene	74	562	95	576	465	675	9
que	98	562	114	576	465	675	9
ver	118	562	131	576	465	675	9
con	134	562	150	576	465	675	9
la	153	562	160	576	465	675	9
aparición	164	562	204	576	465	675	9
de	207	562	217	576	465	675	9
sangrientas	221	562	269	576	465	675	9
dictaduras,	272	562	319	576	465	675	9
en	323	562	333	576	465	675	9
los	336	562	348	576	465	675	9
años	351	562	371	576	465	675	9
1970.	374	562	400	576	465	675	9
Y	403	562	409	576	465	675	9
el	412	562	420	576	465	675	9
segundo,	57	574	96	589	465	675	9
referido	99	574	132	589	465	675	9
a	136	574	140	589	465	675	9
las	143	574	154	589	465	675	9
crisis	157	574	179	589	465	675	9
sociales	182	574	214	589	465	675	9
que	217	574	233	589	465	675	9
siguieron	236	574	276	589	465	675	9
a	279	574	283	589	465	675	9
la	286	574	294	589	465	675	9
aplicación	297	574	341	589	465	675	9
de	344	574	354	589	465	675	9
“programas	357	574	406	589	465	675	9
de	409	574	420	589	465	675	9
ajuste	57	587	81	601	465	675	9
estructural”	85	587	135	601	465	675	9
(“neoliberales”)	138	587	204	601	465	675	9
en	207	587	218	601	465	675	9
los	221	587	233	601	465	675	9
años	236	587	255	601	465	675	9
1990.	258	587	284	601	465	675	9
A	287	587	294	601	465	675	9
muy	297	587	317	601	465	675	9
grandes	320	587	353	601	465	675	9
rasgos,	356	587	385	601	465	675	9
podría-	388	587	420	601	465	675	9
mos	57	599	75	614	465	675	9
decir	78	599	99	614	465	675	9
que	102	599	118	614	465	675	9
luego	122	599	145	614	465	675	9
del	148	599	161	614	465	675	9
grave	164	599	187	614	465	675	9
período	190	599	224	614	465	675	9
dictatorial,	227	599	274	614	465	675	9
siguieron	277	599	317	614	465	675	9
algunos	320	599	354	614	465	675	9
intentos	357	599	392	614	465	675	9
refor-	395	599	420	614	465	675	9
mistas	57	612	84	626	465	675	9
destinados	87	612	133	626	465	675	9
a	137	612	141	626	465	675	9
moderar,	145	612	183	626	465	675	9
de	187	612	197	626	465	675	9
alguna	201	612	229	626	465	675	9
manera,	233	612	268	626	465	675	9
los	271	612	283	626	465	675	9
fuertes	287	612	316	626	465	675	9
poderes	319	612	353	626	465	675	9
remanentes	356	612	406	626	465	675	9
en	409	612	420	626	465	675	9
118	45	42	62	56	465	675	10
Sobre	125	44	145	55	465	675	10
el	149	44	155	55	465	675	10
“nuevo	158	44	184	55	465	675	10
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	10
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	10
el	45	74	53	89	465	675	10
Ejecutivo,	56	74	99	89	465	675	10
y	103	74	108	89	465	675	10
a	111	74	115	89	465	675	10
confrontar	118	74	165	89	465	675	10
algunos	168	74	201	89	465	675	10
de	204	74	214	89	465	675	10
los	218	74	229	89	465	675	10
peores	233	74	260	89	465	675	10
legados	263	74	295	89	465	675	10
de	298	74	308	89	465	675	10
la	312	74	319	89	465	675	10
dictadura.	322	74	366	89	465	675	10
Mientras	369	74	408	89	465	675	10
tanto,	45	87	71	101	465	675	10
luego	74	87	97	101	465	675	10
del	100	87	113	101	465	675	10
segundo	115	87	151	101	465	675	10
período	154	87	187	101	465	675	10
(el	190	87	201	101	465	675	10
de	203	87	213	101	465	675	10
la	216	87	223	101	465	675	10
crisis	226	87	247	101	465	675	10
social	249	87	273	101	465	675	10
que	276	87	292	101	465	675	10
siguió	294	87	320	101	465	675	10
a	322	87	327	101	465	675	10
los	329	87	341	101	465	675	10
“ajustes	344	87	376	101	465	675	10
econó-	379	87	408	101	465	675	10
micos”),	45	99	81	114	465	675	10
volvió	84	99	111	114	465	675	10
a	114	99	118	114	465	675	10
insistirse	121	99	159	114	465	675	10
sobre	162	99	185	114	465	675	10
la	188	99	195	114	465	675	10
necesidad	198	99	240	114	465	675	10
de	243	99	253	114	465	675	10
concentrar	256	99	303	114	465	675	10
el	306	99	313	114	465	675	10
poder,	316	99	344	114	465	675	10
a	347	99	351	114	465	675	10
la	354	99	362	114	465	675	10
vez	365	99	378	114	465	675	10
que	381	99	397	114	465	675	10
se	400	99	408	114	465	675	10
buscó	45	112	70	126	465	675	10
atender	74	112	106	126	465	675	10
constitucionalmente	109	112	198	126	465	675	10
algunas	201	112	233	126	465	675	10
de	236	112	246	126	465	675	10
las	249	112	260	126	465	675	10
llagas	263	112	287	126	465	675	10
abiertas	290	112	323	126	465	675	10
por	326	112	341	126	465	675	10
el	344	112	351	126	465	675	10
desempleo	354	112	400	126	465	675	10
y	403	112	408	126	465	675	10
la	45	124	53	139	465	675	10
desigualdad	56	124	107	139	465	675	10
reinantes	109	124	148	139	465	675	10
(Dalmau,	151	124	193	139	465	675	10
2009;	196	124	221	139	465	675	10
Viciano	224	124	258	139	465	675	10
Pastor	261	124	287	139	465	675	10
y	290	124	295	139	465	675	10
Dalmau,	298	124	336	139	465	675	10
2011).	339	124	368	139	465	675	10
Sobre	81	137	105	151	465	675	10
la	109	137	116	151	465	675	10
primera	120	137	154	151	465	675	10
etapa,	157	137	183	151	465	675	10
diría	187	137	206	151	465	675	10
que	210	137	226	151	465	675	10
durante	229	137	263	151	465	675	10
algo	267	137	284	151	465	675	10
más	288	137	305	151	465	675	10
de	309	137	319	151	465	675	10
una	322	137	339	151	465	675	10
década	342	137	372	151	465	675	10
(princi-	375	137	408	151	465	675	10
palmente	45	149	86	164	465	675	10
en	88	149	99	164	465	675	10
los	102	149	114	164	465	675	10
años	116	149	136	164	465	675	10
1980),	139	149	168	164	465	675	10
varios	171	149	196	164	465	675	10
países	199	149	224	164	465	675	10
se	226	149	234	164	465	675	10
orientaron	237	149	283	164	465	675	10
a	286	149	290	164	465	675	10
establecer	293	149	335	164	465	675	10
límites	338	149	367	164	465	675	10
en	370	149	380	164	465	675	10
las	383	149	394	164	465	675	10
re-	396	149	408	164	465	675	10
glas	45	162	61	176	465	675	10
relativas	64	162	99	176	465	675	10
a	102	162	106	176	465	675	10
la	109	162	116	176	465	675	10
reelección	119	162	162	176	465	675	10
presidencial.	165	162	219	176	465	675	10
Entre	222	162	246	176	465	675	10
ellos,	249	162	271	176	465	675	10
Ecuador	273	162	310	176	465	675	10
(en	312	162	326	176	465	675	10
1978),	329	162	358	176	465	675	10
Guatemala	361	162	408	176	465	675	10
(1985),	45	174	78	189	465	675	10
Honduras	81	174	125	189	465	675	10
(1982),	127	174	160	189	465	675	10
Colombia	163	174	207	189	465	675	10
(1991)	209	174	239	189	465	675	10
y	242	174	247	189	465	675	10
Paraguay	250	174	289	189	465	675	10
(1992).	292	174	324	189	465	675	10
Aunque	327	174	362	189	465	675	10
la	364	174	372	189	465	675	10
tenden-	375	174	408	189	465	675	10
cia	45	187	57	201	465	675	10
a	61	187	66	201	465	675	10
la	70	187	77	201	465	675	10
moderación	81	187	133	201	465	675	10
de	137	187	147	201	465	675	10
los	151	187	163	201	465	675	10
poderes	167	187	200	201	465	675	10
presidenciales	204	187	264	201	465	675	10
respondió	268	187	311	201	465	675	10
a	315	187	320	201	465	675	10
razones	324	187	356	201	465	675	10
diversas,	360	187	396	201	465	675	10
lo	400	187	408	201	465	675	10
cierto	45	199	70	214	465	675	10
es	73	199	81	214	465	675	10
que	83	199	99	214	465	675	10
la	102	199	109	214	465	675	10
misma	112	199	140	214	465	675	10
adquirió	143	199	180	214	465	675	10
una	182	199	199	214	465	675	10
dirección	201	199	241	214	465	675	10
más	244	199	261	214	465	675	10
definida	264	199	299	214	465	675	10
(aunque,	301	199	340	214	465	675	10
según	342	199	367	214	465	675	10
veremos,	370	199	408	214	465	675	10
en	45	212	56	226	465	675	10
definitiva,	59	212	102	226	465	675	10
breve)	105	212	132	226	465	675	10
a	134	212	139	226	465	675	10
partir	142	212	166	226	465	675	10
de	169	212	179	226	465	675	10
la	182	212	189	226	465	675	10
citada	192	212	218	226	465	675	10
sucesión	221	212	257	226	465	675	10
de	260	212	270	226	465	675	10
violentas	273	212	311	226	465	675	10
dictaduras.	314	212	362	226	465	675	10
En	81	224	93	239	465	675	10
efecto,	96	224	124	239	465	675	10
y	127	224	132	239	465	675	10
del	135	224	148	239	465	675	10
mismo	150	224	180	239	465	675	10
modo	183	224	209	239	465	675	10
en	211	224	222	239	465	675	10
que,	224	224	243	239	465	675	10
en	246	224	256	239	465	675	10
el	259	224	266	239	465	675	10
área	269	224	286	239	465	675	10
de	289	224	299	239	465	675	10
los	302	224	314	239	465	675	10
derechos,	316	224	357	239	465	675	10
el	360	224	367	239	465	675	10
pasaje	369	224	395	239	465	675	10
de	398	224	408	239	465	675	10
las	45	237	56	251	465	675	10
dictaduras	60	237	105	251	465	675	10
a	109	237	113	251	465	675	10
democracias	117	237	170	251	465	675	10
favoreció	174	237	213	251	465	675	10
reformas	217	237	254	251	465	675	10
constitucionales	258	237	328	251	465	675	10
que	331	237	347	251	465	675	10
incorporaron	351	237	408	251	465	675	10
fuertes	45	249	74	264	465	675	10
compromisos	78	249	136	264	465	675	10
en	140	249	150	264	465	675	10
materia	154	249	186	264	465	675	10
de	190	249	200	264	465	675	10
derechos	203	249	241	264	465	675	10
humanos,	245	249	288	264	465	675	10
en	291	249	301	264	465	675	10
el	305	249	312	264	465	675	10
área	316	249	333	264	465	675	10
vinculada	336	249	378	264	465	675	10
con	381	249	397	264	465	675	10
la	401	249	408	264	465	675	10
organización	45	262	101	276	465	675	10
del	104	262	117	276	465	675	10
poder,	120	262	148	276	465	675	10
dicho	151	262	175	276	465	675	10
período	179	262	212	276	465	675	10
de	215	262	226	276	465	675	10
oscurantismo	229	262	287	276	465	675	10
político	290	262	324	276	465	675	10
promovió	327	262	369	276	465	675	10
la	372	262	380	276	465	675	10
apari-	383	262	408	276	465	675	10
ción	45	274	64	289	465	675	10
de	67	274	77	289	465	675	10
un	80	274	92	289	465	675	10
inesperado	95	274	142	289	465	675	10
consenso	145	274	184	289	465	675	10
teórico	187	274	217	289	465	675	10
orientado	220	274	262	289	465	675	10
a	265	274	270	289	465	675	10
limitar	273	274	302	289	465	675	10
los	305	274	317	289	465	675	10
poderes	320	274	353	289	465	675	10
presidencia-	356	274	408	289	465	675	10
les.	45	287	59	301	465	675	10
Por	66	287	81	301	465	675	10
entonces,	85	287	125	301	465	675	10
fueron	129	287	157	301	465	675	10
muchos	161	287	195	301	465	675	10
los	199	287	211	301	465	675	10
juristas	214	287	245	301	465	675	10
y	248	287	253	301	465	675	10
cientistas	257	287	296	301	465	675	10
sociales	300	287	332	301	465	675	10
que	336	287	351	301	465	675	10
comenzaron	355	287	408	301	465	675	10
a	45	299	50	314	465	675	10
cuestionar,	54	299	100	314	465	675	10
no	104	299	115	314	465	675	10
sólo	119	299	137	314	465	675	10
al	140	299	148	314	465	675	10
poder	151	299	177	314	465	675	10
presidencial	180	299	232	314	465	675	10
concentrado	235	299	289	314	465	675	10
(que	293	299	312	314	465	675	10
se	316	299	324	314	465	675	10
había	328	299	351	314	465	675	10
padecido	355	299	394	314	465	675	10
de	398	299	408	314	465	675	10
modo	45	312	71	326	465	675	10
extremo	74	312	110	326	465	675	10
durante	113	312	147	326	465	675	10
las	150	312	161	326	465	675	10
dictaduras),	164	312	215	326	465	675	10
sino	219	312	237	326	465	675	10
también	240	312	276	326	465	675	10
a	279	312	284	326	465	675	10
asociar	287	312	316	326	465	675	10
–razonablemente-	320	312	398	326	465	675	10
al	401	312	408	326	465	675	10
llamado	45	324	80	339	465	675	10
híper-presidencialismo	85	324	183	339	465	675	10
latinoamericano,	188	324	261	339	465	675	10
con	265	324	281	339	465	675	10
la	286	324	293	339	465	675	10
inestabilidad	298	324	352	339	465	675	10
política	356	324	387	339	465	675	10
y	391	324	396	339	465	675	10
la	401	324	408	339	465	675	10
recurrente	45	337	90	351	465	675	10
práctica	92	337	126	351	465	675	10
regional	129	337	164	351	465	675	10
de	167	337	177	351	465	675	10
los	180	337	192	351	465	675	10
golpes	195	337	219	351	465	675	10
de	222	337	231	351	465	675	10
Estado.	234	337	264	351	465	675	10
Al	267	337	277	351	465	675	10
menos	280	337	308	351	465	675	10
por	311	337	326	351	465	675	10
un	329	337	341	351	465	675	10
tiempo,	344	337	378	351	465	675	10
la	381	337	388	351	465	675	10
aca-	391	337	408	351	465	675	10
demia	45	349	72	364	465	675	10
jurídica	75	349	108	364	465	675	10
y	111	349	116	364	465	675	10
política	119	349	152	364	465	675	10
comenzó	155	349	194	364	465	675	10
a	197	349	202	364	465	675	10
sostener	205	349	240	364	465	675	10
que	243	349	259	364	465	675	10
la	262	349	269	364	465	675	10
estabilidad	272	349	319	364	465	675	10
tener	350	349	372	364	465	675	10
muchas	375	349	408	364	465	675	10
causas,	45	362	75	376	465	675	10
pero	78	362	97	376	465	675	10
que	100	362	116	376	465	675	10
una	119	362	135	376	465	675	10
de	138	362	149	376	465	675	10
ellas	151	362	170	376	465	675	10
era	173	362	186	376	465	675	10
endógena	188	362	230	376	465	675	10
al	233	362	240	376	465	675	10
constitucionalismo	243	362	326	376	465	675	10
y	329	362	334	376	465	675	10
se	337	362	345	376	465	675	10
vinculaba	348	362	389	376	465	675	10
con	392	362	408	376	465	675	10
los	45	374	57	389	465	675	10
niveles	60	374	89	389	465	675	10
de	92	374	102	389	465	675	10
concentración	105	374	166	389	465	675	10
de	169	374	179	389	465	675	10
poder	182	374	207	389	465	675	10
autorizados	210	374	259	389	465	675	10
por	262	374	277	389	465	675	10
las	280	374	291	389	465	675	10
constituciones	294	374	356	389	465	675	10
locales,	358	374	390	389	465	675	10
que	392	374	408	389	465	675	10
eran	45	387	64	401	465	675	10
acompañados	67	387	127	401	465	675	10
por	130	387	145	401	465	675	10
una	148	387	165	401	465	675	10
radical	168	387	197	401	465	675	10
ausencia	200	387	237	401	465	675	10
de	240	387	250	401	465	675	10
“válvulas	253	387	291	401	465	675	10
de	295	387	305	401	465	675	10
escape”	308	387	340	401	465	675	10
frente	343	387	369	401	465	675	10
a	372	387	377	401	465	675	10
las	380	387	391	401	465	675	10
ha-	394	387	408	401	465	675	10
bituales	45	399	79	414	465	675	10
crisis	82	399	103	414	465	675	10
que	106	399	122	414	465	675	10
afectaban	126	399	167	414	465	675	10
a	170	399	174	414	465	675	10
los	178	399	190	414	465	675	10
regímenes	193	399	236	414	465	675	10
de	240	399	250	414	465	675	10
la	253	399	260	414	465	675	10
región.	264	399	294	414	465	675	10
El	297	399	306	414	465	675	10
híper-presidencialismo	310	399	408	414	465	675	10
latinoamericano,	45	412	118	426	465	675	10
entonces,	121	412	162	426	465	675	10
comenzó	164	412	203	426	465	675	10
a	206	412	211	426	465	675	10
ser	213	412	225	426	465	675	10
identificado	228	412	280	426	465	675	10
como	282	412	307	426	465	675	10
factor	309	412	334	426	465	675	10
clave	337	412	358	426	465	675	10
en	361	412	371	426	465	675	10
la	374	412	381	426	465	675	10
expli-	384	412	408	426	465	675	10
cación	45	424	73	439	465	675	10
de	76	424	86	439	465	675	10
los	89	424	101	439	465	675	10
niveles	104	424	133	439	465	675	10
de	136	424	147	439	465	675	10
inestabilidad	150	424	205	439	465	675	10
política	208	424	240	439	465	675	10
que	243	424	259	439	465	675	10
se	262	424	270	439	465	675	10
habían	273	424	303	439	465	675	10
registrado	306	424	348	439	465	675	10
durante	351	424	385	439	465	675	10
todo	388	424	408	439	465	675	10
el	45	437	53	451	465	675	10
siglo	56	437	76	451	465	675	10
en	80	437	90	451	465	675	10
la	94	437	101	451	465	675	10
región	105	437	132	451	465	675	10
(Nino,	136	437	165	451	465	675	10
1987;	169	437	195	451	465	675	10
Nino,	198	437	224	451	465	675	10
1993;	228	437	253	451	465	675	10
Nino,	257	437	282	451	465	675	10
1996;	286	437	312	451	465	675	10
Linz	315	437	335	451	465	675	10
y	338	437	343	451	465	675	10
Stepan,	347	437	379	451	465	675	10
1978;	383	437	408	451	465	675	10
Linz	45	449	65	464	465	675	10
y	68	449	72	464	465	675	10
Valenzuela,	75	449	124	464	465	675	10
1994).	127	449	156	464	465	675	10
Para	84	462	103	476	465	675	10
Nino	106	462	129	476	465	675	10
(1992,	132	462	161	476	465	675	10
p,	165	462	173	476	465	675	10
38),	176	462	194	476	465	675	10
por	197	462	212	476	465	675	10
ejemplo,	216	462	253	476	465	675	10
“el	257	462	267	476	465	675	10
diagnóstico	270	462	316	476	465	675	10
que	319	462	334	476	465	675	10
se	337	462	344	476	465	675	10
hizo	348	462	365	476	465	675	10
es	369	462	375	476	465	675	10
que	379	462	394	476	465	675	10
un	397	462	408	476	465	675	10
factor	45	474	69	489	465	675	10
importante,	72	474	120	489	465	675	10
aunque	123	474	154	489	465	675	10
por	157	474	171	489	465	675	10
cierto	174	474	196	489	465	675	10
no	199	474	209	489	465	675	10
el	212	474	219	489	465	675	10
único,	222	474	247	489	465	675	10
de	250	474	259	489	465	675	10
la	262	474	270	489	465	675	10
labilidad	273	474	311	489	465	675	10
institucional	314	474	366	489	465	675	10
argentina	368	474	408	489	465	675	10
estuvo	45	487	70	501	465	675	10
constituido	73	487	118	501	465	675	10
por	121	487	134	501	465	675	10
la	137	487	144	501	465	675	10
formación	147	487	189	501	465	675	10
de	191	487	200	501	465	675	10
un	203	487	214	501	465	675	10
presidencialismo	217	487	284	501	465	675	10
hipertrofiado”	286	487	344	501	465	675	10
a	346	487	351	501	465	675	10
lo	353	487	362	501	465	675	10
largo	364	487	386	501	465	675	10
de	388	487	398	501	465	675	10
la	401	487	408	501	465	675	10
historia.	45	499	81	514	465	675	10
El	84	499	93	514	465	675	10
híper-presidencialismo	96	499	195	514	465	675	10
implicaba	198	499	240	514	465	675	10
concentrar	243	499	289	514	465	675	10
poder	292	499	318	514	465	675	10
y	321	499	326	514	465	675	10
también	329	499	364	514	465	675	10
responsa-	367	499	408	514	465	675	10
bilidades	45	512	84	526	465	675	10
y	87	512	92	526	465	675	10
expectativas,	95	512	149	526	465	675	10
en	152	512	163	526	465	675	10
una	166	512	182	526	465	675	10
sola	185	512	201	526	465	675	10
persona,	204	512	241	526	465	675	10
con	244	512	260	526	465	675	10
mandato	263	512	301	526	465	675	10
fijo	304	512	319	526	465	675	10
durante	322	512	355	526	465	675	10
años.	358	512	381	526	465	675	10
Cual-	384	512	408	526	465	675	10
quier	45	524	68	539	465	675	10
súbito	72	524	99	539	465	675	10
desencanto	103	524	152	539	465	675	10
con	156	524	172	539	465	675	10
el	176	524	183	539	465	675	10
presidente	188	524	232	539	465	675	10
–cualquier	236	524	282	539	465	675	10
crisis	287	524	308	539	465	675	10
política	312	524	345	539	465	675	10
o	349	524	354	539	465	675	10
económica,	359	524	408	539	465	675	10
cualquier	45	537	86	551	465	675	10
quiebre	88	537	121	551	465	675	10
en	123	537	134	551	465	675	10
su	136	537	146	551	465	675	10
salud,	149	537	174	551	465	675	10
cualquier	177	537	217	551	465	675	10
caída	219	537	242	551	465	675	10
en	244	537	255	551	465	675	10
su	257	537	267	551	465	675	10
popularidad-	270	537	326	551	465	675	10
tendía	329	537	356	551	465	675	10
a	358	537	363	551	465	675	10
traducirse	366	537	408	551	465	675	10
entonces	45	549	83	564	465	675	10
en	87	549	97	564	465	675	10
una	100	549	116	564	465	675	10
crisis	120	549	141	564	465	675	10
del	144	549	157	564	465	675	10
sistema	161	549	192	564	465	675	10
político	195	549	229	564	465	675	10
que	232	549	248	564	465	675	10
carecía	251	549	280	564	465	675	10
de	283	549	294	564	465	675	10
válvulas	297	549	331	564	465	675	10
de	334	549	344	564	465	675	10
escape	347	549	375	564	465	675	10
con	378	549	394	564	465	675	10
las	397	549	408	564	465	675	10
que	45	562	61	576	465	675	10
remediar	64	562	102	576	465	675	10
los	104	562	116	576	465	675	10
desajustes,	119	562	164	576	465	675	10
impidiendo	166	562	217	576	465	675	10
la	219	562	227	576	465	675	10
puesta	229	562	257	576	465	675	10
en	259	562	269	576	465	675	10
crisis	272	562	293	576	465	675	10
de	295	562	306	576	465	675	10
toda	308	562	327	576	465	675	10
la	330	562	337	576	465	675	10
estructura	339	562	383	576	465	675	10
cons-	385	562	408	576	465	675	10
titucional.	45	574	90	589	465	675	10
Hubo	92	574	118	589	465	675	10
un	120	574	132	589	465	675	10
extendido	134	574	178	589	465	675	10
acuerdo,	180	574	217	589	465	675	10
entonces,	219	574	260	589	465	675	10
según	262	574	287	589	465	675	10
el	290	574	297	589	465	675	10
cual	299	574	317	589	465	675	10
la	319	574	326	589	465	675	10
fuerte	329	574	354	589	465	675	10
moderación	356	574	408	589	465	675	10
o	45	587	51	601	465	675	10
directa	54	587	83	601	465	675	10
eliminación	86	587	137	601	465	675	10
del	140	587	153	601	465	675	10
sistema	155	587	187	601	465	675	10
híper-presidencialista	190	587	282	601	465	675	10
iba	285	587	298	601	465	675	10
a	300	587	305	601	465	675	10
permitir	308	587	343	601	465	675	10
amortiguar	346	587	395	601	465	675	10
las	397	587	408	601	465	675	10
crisis,	45	599	70	614	465	675	10
evitar	73	599	97	614	465	675	10
su	100	599	109	614	465	675	10
conversión	112	599	159	614	465	675	10
en	162	599	173	614	465	675	10
crisis	176	599	197	614	465	675	10
sistémicas	200	599	243	614	465	675	10
y	246	599	251	614	465	675	10
atajar	254	599	278	614	465	675	10
así	281	599	292	614	465	675	10
la	295	599	303	614	465	675	10
inestabilidad	306	599	361	614	465	675	10
recurrente	364	599	408	614	465	675	10
(Ackerman,	45	612	96	626	465	675	10
2000;	101	612	126	626	465	675	10
Linz	130	612	150	626	465	675	10
y	154	612	159	626	465	675	10
Valenzuela,	163	612	212	626	465	675	10
1994).	216	612	245	626	465	675	10
Sin	250	612	264	626	465	675	10
embargo,	268	612	309	626	465	675	10
lo	313	612	322	626	465	675	10
cierto	326	612	351	626	465	675	10
es	355	612	363	626	465	675	10
que	367	612	383	626	465	675	10
estos	387	612	408	626	465	675	10
Roberto	196	44	226	55	465	675	11
Gargarella	229	44	270	55	465	675	11
119	403	42	420	56	465	675	11
impulsos	57	74	96	89	465	675	11
reformistas	98	74	146	89	465	675	11
que	148	74	164	89	465	675	11
apuntaban	167	74	213	89	465	675	11
a	215	74	220	89	465	675	11
moderar,	223	74	261	89	465	675	11
de	264	74	274	89	465	675	11
algún	277	74	301	89	465	675	11
modo,	303	74	332	89	465	675	11
al	334	74	342	89	465	675	11
tradicional	344	74	391	89	465	675	11
híper-	393	74	420	89	465	675	11
presidencialismo	57	87	129	101	465	675	11
latinoamericano,	132	87	205	101	465	675	11
sólo	208	87	225	101	465	675	11
fueron	228	87	257	101	465	675	11
trasladados	260	87	308	101	465	675	11
ocasional,	311	87	354	101	465	675	11
y	357	87	362	101	465	675	11
muy	365	87	384	101	465	675	11
parcial-	387	87	420	101	465	675	11
mente,	57	99	87	114	465	675	11
a	90	99	94	114	465	675	11
la	98	99	105	114	465	675	11
Constitución.	108	99	168	114	465	675	11
Ocasionalmente,	171	99	245	114	465	675	11
hubo	248	99	271	114	465	675	11
limitaciones	274	99	326	114	465	675	11
que	329	99	345	114	465	675	11
se	348	99	357	114	465	675	11
incluyeron	360	99	406	114	465	675	11
en	409	99	420	114	465	675	11
materia	57	112	89	126	465	675	11
de	92	112	102	126	465	675	11
poder	105	112	130	126	465	675	11
presidencial	133	112	185	126	465	675	11
y	188	112	193	126	465	675	11
controles	195	112	235	126	465	675	11
que	238	112	254	126	465	675	11
se	256	112	265	126	465	675	11
agregaron	267	112	310	126	465	675	11
(Hartlyn,	313	112	354	126	465	675	11
2011;	357	112	382	126	465	675	11
Hartlyn	385	112	420	126	465	675	11
y	57	124	62	139	465	675	11
Luna,	64	124	90	139	465	675	11
2007).	93	124	122	139	465	675	11
Conforme	92	137	137	151	465	675	11
anticipáramos,	140	137	204	151	465	675	11
por	207	137	222	151	465	675	11
razones	225	137	257	151	465	675	11
diversas	260	137	294	151	465	675	11
–especialmente,	297	137	365	151	465	675	11
por	368	137	383	151	465	675	11
la	386	137	394	151	465	675	11
men-	397	137	420	151	465	675	11
cionada	57	149	90	164	465	675	11
crisis	93	149	115	164	465	675	11
social	117	149	141	164	465	675	11
desatada	144	149	181	164	465	675	11
por	183	149	198	164	465	675	11
los	201	149	213	164	465	675	11
“programas	216	149	265	164	465	675	11
de	268	149	278	164	465	675	11
ajuste”	281	149	310	164	465	675	11
que	313	149	328	164	465	675	11
recorrieron	331	149	379	164	465	675	11
la	382	149	389	164	465	675	11
región	392	149	420	164	465	675	11
en	57	162	67	176	465	675	11
los	70	162	81	176	465	675	11
años	84	162	104	176	465	675	11
1990-,	106	162	135	176	465	675	11
el	138	162	145	176	465	675	11
viejo	147	162	168	176	465	675	11
temor	170	162	196	176	465	675	11
al	199	162	206	176	465	675	11
“caos”	209	162	235	176	465	675	11
y	238	162	242	176	465	675	11
la	245	162	252	176	465	675	11
“anarquía”	255	162	300	176	465	675	11
volvieron	303	162	343	176	465	675	11
a	345	162	350	176	465	675	11
hacer	352	162	376	176	465	675	11
un	378	162	390	176	465	675	11
llama-	392	162	420	176	465	675	11
do	57	174	68	189	465	675	11
a	71	174	75	189	465	675	11
la	78	174	85	189	465	675	11
“necesidad”	88	174	138	189	465	675	11
de	141	174	151	189	465	675	11
un	154	174	166	189	465	675	11
poder	168	174	194	189	465	675	11
concentrado	196	174	250	189	465	675	11
y	253	174	258	189	465	675	11
una	260	174	277	189	465	675	11
“autoridad	279	174	325	189	465	675	11
fuerte”,	328	174	360	189	465	675	11
y	363	174	368	189	465	675	11
derribaron,	371	174	420	189	465	675	11
de	57	187	67	201	465	675	11
un	69	187	81	201	465	675	11
momento	84	187	126	201	465	675	11
a	129	187	133	201	465	675	11
otro,	136	187	157	201	465	675	11
años	159	187	179	201	465	675	11
de	181	187	192	201	465	675	11
reflexión	194	187	232	201	465	675	11
crítica	234	187	261	201	465	675	11
y	263	187	268	201	465	675	11
un	271	187	283	201	465	675	11
creciente	285	187	323	201	465	675	11
acuerdo	326	187	360	201	465	675	11
sobre	363	187	385	201	465	675	11
los	388	187	400	201	465	675	11
ma-	402	187	420	201	465	675	11
les	57	199	68	214	465	675	11
derivados	70	199	111	214	465	675	11
del	114	199	127	214	465	675	11
presidencialismo.	129	199	204	214	465	675	11
Este	207	199	225	214	465	675	11
tipo	228	199	245	214	465	675	11
de	248	199	258	214	465	675	11
cambios	261	199	296	214	465	675	11
ayuda	299	199	324	214	465	675	11
a	327	199	332	214	465	675	11
explicar	334	199	368	214	465	675	11
por	370	199	385	214	465	675	11
qué,	388	199	407	214	465	675	11
en	409	199	419	214	465	675	11
materia	57	212	89	226	465	675	11
de	93	212	103	226	465	675	11
reelecciones	106	212	158	226	465	675	11
presidenciales,	161	212	224	226	465	675	11
la	227	212	234	226	465	675	11
tendencia	238	212	280	226	465	675	11
anti-reeleccionista	283	212	362	226	465	675	11
que	365	212	381	226	465	675	11
se	384	212	393	226	465	675	11
había	396	212	420	226	465	675	11
registrado	57	224	99	239	465	675	11
en	102	224	113	239	465	675	11
los	115	224	127	239	465	675	11
años	130	224	150	239	465	675	11
1980	153	224	175	239	465	675	11
volvió	178	224	204	239	465	675	11
a	207	224	212	239	465	675	11
cambiar.	215	224	252	239	465	675	11
Desde	254	224	281	239	465	675	11
comienzos	284	224	330	239	465	675	11
de	333	224	343	239	465	675	11
los	346	224	358	239	465	675	11
1990,	360	224	386	239	465	675	11
en	389	224	399	239	465	675	11
par-	402	224	420	239	465	675	11
ticular,	57	237	87	251	465	675	11
nueve	90	237	116	251	465	675	11
casos	119	237	141	251	465	675	11
sobre	144	237	167	251	465	675	11
dieciséis	171	237	206	251	465	675	11
de	209	237	220	251	465	675	11
reformas	223	237	261	251	465	675	11
constitucionales,	264	237	337	251	465	675	11
nos	340	237	355	251	465	675	11
refieren	359	237	391	251	465	675	11
a	395	237	399	251	465	675	11
paí-	403	237	420	251	465	675	11
ses	57	249	68	264	465	675	11
que	72	249	87	264	465	675	11
reformaron	90	249	140	264	465	675	11
sus	143	249	156	264	465	675	11
textos	159	249	184	264	465	675	11
fundamentales	187	249	251	264	465	675	11
para	254	249	273	264	465	675	11
facilitar	276	249	308	264	465	675	11
la	311	249	319	264	465	675	11
reelección	322	249	365	264	465	675	11
presidencial	368	249	420	264	465	675	11
(Negretto,	57	262	102	276	465	675	11
2013,	105	262	131	276	465	675	11
p.	134	262	143	276	465	675	11
33).	146	262	164	276	465	675	11
De	167	262	181	276	465	675	11
este	184	262	200	276	465	675	11
modo,	204	262	232	276	465	675	11
las	236	262	247	276	465	675	11
reformas	250	262	288	276	465	675	11
comenzaron	292	262	345	276	465	675	11
a	348	262	353	276	465	675	11
orientarse	356	262	399	276	465	675	11
más	402	262	420	276	465	675	11
directamente	57	274	113	289	465	675	11
a	116	274	121	289	465	675	11
beneficiar	124	274	166	289	465	675	11
a	169	274	173	289	465	675	11
los	176	274	188	289	465	675	11
actores	191	274	221	289	465	675	11
que	224	274	240	289	465	675	11
las	243	274	254	289	465	675	11
promovían,	257	274	307	289	465	675	11
favoreciendo	310	274	365	289	465	675	11
la	368	274	375	289	465	675	11
extensión	378	274	420	289	465	675	11
de	57	287	67	301	465	675	11
su	70	287	79	301	465	675	11
mandato	82	287	121	301	465	675	11
o	123	287	129	301	465	675	11
la	132	287	139	301	465	675	11
posibilidad	142	287	190	301	465	675	11
pronta	193	287	222	301	465	675	11
de	225	287	235	301	465	675	11
su	238	287	247	301	465	675	11
reingreso	250	287	289	301	465	675	11
al	292	287	299	301	465	675	11
poder.	302	287	330	301	465	675	11
Según	92	299	119	314	465	675	11
un	123	299	135	314	465	675	11
estudio	139	299	171	314	465	675	11
reciente,	175	299	212	314	465	675	11
los	216	299	228	314	465	675	11
últimos	233	299	266	314	465	675	11
cambios	270	299	306	314	465	675	11
en	310	299	320	314	465	675	11
materia	325	299	357	314	465	675	11
reeleccionista	362	299	420	314	465	675	11
pueden	57	312	89	326	465	675	11
resumirse	92	312	133	326	465	675	11
del	136	312	149	326	465	675	11
siguiente	152	312	191	326	465	675	11
modo:	194	312	222	326	465	675	11
Argentina,	225	312	271	326	465	675	11
en	274	312	284	326	465	675	11
1994,	287	312	313	326	465	675	11
pasó	316	312	335	326	465	675	11
de	338	312	349	326	465	675	11
la	352	312	359	326	465	675	11
no	362	312	373	326	465	675	11
reelección	376	312	420	326	465	675	11
inmediata	57	324	100	339	465	675	11
a	103	324	108	339	465	675	11
la	111	324	119	339	465	675	11
reelección	122	324	165	339	465	675	11
inmediata;	168	324	215	339	465	675	11
Brasil,	218	324	245	339	465	675	11
en	248	324	259	339	465	675	11
1997,	262	324	288	339	465	675	11
hizo	291	324	309	339	465	675	11
lo	313	324	321	339	465	675	11
propio;	324	324	356	339	465	675	11
Colombia,	359	324	406	339	465	675	11
en	409	324	419	339	465	675	11
1991	57	337	79	351	465	675	11
prohibió	83	337	121	351	465	675	11
la	125	337	132	351	465	675	11
reelección	136	337	179	351	465	675	11
inmediata,	183	337	230	351	465	675	11
pero	234	337	253	351	465	675	11
en	257	337	267	351	465	675	11
el	271	337	278	351	465	675	11
2005	282	337	305	351	465	675	11
volvió	309	337	335	351	465	675	11
a	339	337	344	351	465	675	11
permitirla;	348	337	394	351	465	675	11
en	398	337	408	351	465	675	11
la	412	337	420	351	465	675	11
República	57	349	100	364	465	675	11
Dominica,	103	349	150	364	465	675	11
en	153	349	163	364	465	675	11
1994,	166	349	191	364	465	675	11
se	194	349	202	364	465	675	11
prohibió	205	349	243	364	465	675	11
la	246	349	253	364	465	675	11
reelección	256	349	299	364	465	675	11
inmediata,	302	349	348	364	465	675	11
pero	351	349	371	364	465	675	11
en	374	349	384	364	465	675	11
el	387	349	394	364	465	675	11
2002	397	349	420	364	465	675	11
se	57	362	65	376	465	675	11
la	69	362	76	376	465	675	11
permitió;	80	362	121	376	465	675	11
en	125	362	135	376	465	675	11
Ecuador,	139	362	178	376	465	675	11
en	182	362	192	376	465	675	11
1996,	196	362	222	376	465	675	11
se	226	362	234	376	465	675	11
pasó	238	362	257	376	465	675	11
de	261	362	272	376	465	675	11
la	276	362	283	376	465	675	11
prohibición	287	362	338	376	465	675	11
de	342	362	352	376	465	675	11
la	356	362	364	376	465	675	11
reelección	368	362	411	376	465	675	11
a	415	362	420	376	465	675	11
la	57	374	64	389	465	675	11
permisión	68	374	112	389	465	675	11
de	116	374	126	389	465	675	11
la	130	374	137	389	465	675	11
reelección	141	374	184	389	465	675	11
no	188	374	200	389	465	675	11
inmediata;	203	374	250	389	465	675	11
en	254	374	264	389	465	675	11
Nicaragua,	268	374	315	389	465	675	11
en	319	374	329	389	465	675	11
1995,	333	374	359	389	465	675	11
se	363	374	371	389	465	675	11
pasó	375	374	394	389	465	675	11
de	398	374	408	389	465	675	11
la	412	374	420	389	465	675	11
reelección	57	387	100	401	465	675	11
inmediata	104	387	147	401	465	675	11
a	151	387	155	401	465	675	11
la	159	387	166	401	465	675	11
no	170	387	181	401	465	675	11
inmediata;	185	387	231	401	465	675	11
en	235	387	245	401	465	675	11
Panamá,	249	387	286	401	465	675	11
en	289	387	300	401	465	675	11
1994,	303	387	329	401	465	675	11
se	332	387	340	401	465	675	11
determinó	344	387	389	401	465	675	11
que	393	387	409	401	465	675	11
la	412	387	420	401	465	675	11
reelección	57	399	100	414	465	675	11
sólo	104	399	122	414	465	675	11
era	126	399	139	414	465	675	11
permisible	143	399	188	414	465	675	11
luego	192	399	216	414	465	675	11
de	220	399	231	414	465	675	11
dos	235	399	250	414	465	675	11
términos	258	399	297	414	465	675	11
presidenciales	301	399	361	414	465	675	11
(en	365	399	379	414	465	675	11
lugar	383	399	405	414	465	675	11
de	409	399	420	414	465	675	11
uno);	57	412	80	426	465	675	11
en	83	412	93	426	465	675	11
Paraguay,	95	412	136	426	465	675	11
en	139	412	149	426	465	675	11
1992,	151	412	177	426	465	675	11
la	179	412	186	426	465	675	11
reelección	189	412	232	426	465	675	11
quedó	234	412	261	426	465	675	11
prohibida;	264	412	309	426	465	675	11
en	311	412	322	426	465	675	11
Perú,	324	412	347	426	465	675	11
en	349	412	359	426	465	675	11
1993,	362	412	387	426	465	675	11
se	390	412	398	426	465	675	11
pasó	400	412	419	426	465	675	11
de	57	424	67	439	465	675	11
no	70	424	82	439	465	675	11
inmediata	85	424	128	439	465	675	11
a	132	424	136	439	465	675	11
inmediata,	139	424	186	439	465	675	11
pero	189	424	208	439	465	675	11
en	212	424	222	439	465	675	11
el	225	424	233	439	465	675	11
año	236	424	252	439	465	675	11
2000	255	424	278	439	465	675	11
volvió	281	424	307	439	465	675	11
a	311	424	315	439	465	675	11
prohibirse	318	424	362	439	465	675	11
la	366	424	373	439	465	675	11
reelección	376	424	420	439	465	675	11
inmediata;	57	437	103	451	465	675	11
en	106	437	116	451	465	675	11
Venezuela,	118	437	165	451	465	675	11
en	167	437	178	451	465	675	11
1998,	180	437	206	451	465	675	11
se	208	437	216	451	465	675	11
pasó	219	437	238	451	465	675	11
de	241	437	251	451	465	675	11
la	254	437	261	451	465	675	11
prohibición	264	437	315	451	465	675	11
de	317	437	328	451	465	675	11
reelección	330	437	373	451	465	675	11
inmediata	376	437	420	451	465	675	11
a	57	449	61	464	465	675	11
su	64	449	74	464	465	675	11
permisión	76	449	120	464	465	675	11
(Payne	123	449	152	464	465	675	11
et	155	449	163	464	465	675	11
al.,	166	449	179	464	465	675	11
2007).	182	449	211	464	465	675	11
Dejemos	92	462	131	476	465	675	11
de	135	462	145	476	465	675	11
lado,	149	462	171	476	465	675	11
momentáneamente,	175	462	261	476	465	675	11
la	265	462	273	476	465	675	11
cuestión	277	462	313	476	465	675	11
relacionada	317	462	366	476	465	675	11
con	371	462	386	476	465	675	11
la	391	462	398	476	465	675	11
per-	402	462	420	476	465	675	11
misión	57	474	86	489	465	675	11
o	90	474	96	489	465	675	11
limitación	100	474	144	489	465	675	11
de	148	474	158	489	465	675	11
las	162	474	173	489	465	675	11
posibilidades	177	474	233	489	465	675	11
de	237	474	247	489	465	675	11
la	251	474	259	489	465	675	11
reelección	263	474	306	489	465	675	11
presidencial,	310	474	364	489	465	675	11
para	368	474	386	489	465	675	11
prestar	390	474	420	489	465	675	11
atención	57	487	94	501	465	675	11
–de	96	487	112	501	465	675	11
modo	115	487	140	501	465	675	11
más	143	487	160	501	465	675	11
general-	162	487	197	501	465	675	11
a	199	487	204	501	465	675	11
las	206	487	217	501	465	675	11
diversas	220	487	253	501	465	675	11
reformas	256	487	293	501	465	675	11
introducidas	296	487	350	501	465	675	11
en	352	487	363	501	465	675	11
estas	365	487	385	501	465	675	11
últimas	387	487	420	501	465	675	11
décadas	57	499	90	514	465	675	11
en	92	499	103	514	465	675	11
materia	105	499	138	514	465	675	11
de	140	499	150	514	465	675	11
organización	153	499	208	514	465	675	11
del	211	499	224	514	465	675	11
poder.	226	499	253	514	465	675	11
Ellas	256	499	276	514	465	675	11
muestran	278	499	319	514	465	675	11
facetas	321	499	350	514	465	675	11
diversas	352	499	386	514	465	675	11
que,	388	499	407	514	465	675	11
en	409	499	420	514	465	675	11
parte,	57	512	82	526	465	675	11
responden	85	512	130	526	465	675	11
a	133	512	138	526	465	675	11
la	141	512	148	526	465	675	11
misma	152	512	181	526	465	675	11
lógica	184	512	209	526	465	675	11
reeleccionista	212	512	270	526	465	675	11
(concesión	274	512	320	526	465	675	11
de	323	512	334	526	465	675	11
controles	337	512	376	526	465	675	11
a	380	512	384	526	465	675	11
cambio	387	512	420	526	465	675	11
de	57	524	67	539	465	675	11
afirmación	69	524	116	539	465	675	11
de	119	524	129	539	465	675	11
los	131	524	143	539	465	675	11
poderes	146	524	179	539	465	675	11
presidenciales	181	524	241	539	465	675	11
y/u	243	524	258	539	465	675	11
obtención	260	524	304	539	465	675	11
de	307	524	317	539	465	675	11
derechos	320	524	357	539	465	675	11
de	360	524	370	539	465	675	11
reelección)	373	524	420	539	465	675	11
y,	57	537	64	551	465	675	11
en	67	537	78	551	465	675	11
parte,	81	537	106	551	465	675	11
a	110	537	114	551	465	675	11
cansancios	118	537	164	551	465	675	11
viejos	168	537	192	551	465	675	11
con	195	537	211	551	465	675	11
los	215	537	227	551	465	675	11
modos	231	537	260	551	465	675	11
tradicionales	264	537	318	551	465	675	11
de	322	537	332	551	465	675	11
ejercicio	336	537	372	551	465	675	11
del	375	537	389	551	465	675	11
poder.	392	537	420	551	465	675	11
Resaltan,	57	549	96	564	465	675	11
en	100	549	110	564	465	675	11
tal	114	549	125	564	465	675	11
sentido,	128	549	163	564	465	675	11
varias	166	549	191	564	465	675	11
reformas	194	549	232	564	465	675	11
que	236	549	251	564	465	675	11
habilitaron	255	549	303	564	465	675	11
la	307	549	314	564	465	675	11
elección	317	549	353	564	465	675	11
popular	356	549	390	564	465	675	11
de	394	549	404	564	465	675	11
los	408	549	419	564	465	675	11
alcaldes	57	562	90	576	465	675	11
-Bolivia	93	562	127	576	465	675	11
(en	130	562	144	576	465	675	11
1994);	147	562	177	576	465	675	11
Colombia	180	562	223	576	465	675	11
(1991);	227	562	259	576	465	675	11
Paraguay	262	562	301	576	465	675	11
(1992);	305	562	337	576	465	675	11
Venezuela	340	562	384	576	465	675	11
(1989).	387	562	420	576	465	675	11
De	57	574	70	589	465	675	11
modo	73	574	98	589	465	675	11
similar,	101	574	132	589	465	675	11
en	135	574	145	589	465	675	11
Argentina,	148	574	194	589	465	675	11
la	197	574	204	589	465	675	11
reforma	207	574	241	589	465	675	11
de	243	574	254	589	465	675	11
1994	256	574	279	589	465	675	11
consagró	281	574	320	589	465	675	11
la	322	574	330	589	465	675	11
elección	332	574	367	589	465	675	11
popular	370	574	404	589	465	675	11
del	407	574	420	589	465	675	11
alcalde	57	587	86	601	465	675	11
de	89	587	99	601	465	675	11
la	101	587	109	601	465	675	11
poderosa	111	587	150	601	465	675	11
Ciudad	152	587	185	601	465	675	11
de	188	587	198	601	465	675	11
Buenos	200	587	232	601	465	675	11
Aires,	235	587	259	601	465	675	11
antes	262	587	284	601	465	675	11
designado	286	587	330	601	465	675	11
por	332	587	347	601	465	675	11
el	350	587	357	601	465	675	11
Ejecutivo	360	587	400	601	465	675	11
Na-	403	587	420	601	465	675	11
cional.	57	599	86	614	465	675	11
Por	88	599	103	614	465	675	11
otro	105	599	124	614	465	675	11
lado,	126	599	148	614	465	675	11
hubo	150	599	173	614	465	675	11
reformas	175	599	213	614	465	675	11
electorales	215	599	260	614	465	675	11
que	262	599	278	614	465	675	11
tendieron	281	599	323	614	465	675	11
a	325	599	330	614	465	675	11
abrir	332	599	353	614	465	675	11
la	355	599	363	614	465	675	11
competición	365	599	419	614	465	675	11
partidaria	57	612	99	626	465	675	11
y	102	612	107	626	465	675	11
a	110	612	115	626	465	675	11
favorecer	118	612	157	626	465	675	11
la	161	612	168	626	465	675	11
aparición	172	612	212	626	465	675	11
o	215	612	221	626	465	675	11
el	224	612	231	626	465	675	11
dominio	235	612	272	626	465	675	11
de	276	612	286	626	465	675	11
los	289	612	301	626	465	675	11
sistemas	304	612	340	626	465	675	11
de	343	612	353	626	465	675	11
representación	357	612	420	626	465	675	11
120	45	42	62	56	465	675	12
Sobre	125	44	145	55	465	675	12
el	149	44	155	55	465	675	12
“nuevo	158	44	184	55	465	675	12
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	12
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	12
proporcional	45	74	101	89	465	675	12
(Negretto,	106	74	151	89	465	675	12
2013,	155	74	180	89	465	675	12
p.	185	74	193	89	465	675	12
25).	197	74	215	89	465	675	12
En	219	74	232	89	465	675	12
algunos	236	74	270	89	465	675	12
casos,	274	74	299	89	465	675	12
como	303	74	327	89	465	675	12
el	332	74	339	89	465	675	12
de	343	74	353	89	465	675	12
México,	358	74	393	89	465	675	12
las	397	74	408	89	465	675	12
modificaciones	45	87	110	101	465	675	12
electorales	113	87	158	101	465	675	12
introducidas	161	87	215	101	465	675	12
ayudaron	218	87	259	101	465	675	12
a	262	87	266	101	465	675	12
replantear	269	87	313	101	465	675	12
significativamente	316	87	394	101	465	675	12
las	397	87	408	101	465	675	12
condiciones	45	99	97	114	465	675	12
del	100	99	113	114	465	675	12
juego	116	99	139	114	465	675	12
político.	142	99	178	114	465	675	12
Las	181	99	195	114	465	675	12
modificaciones	198	99	263	114	465	675	12
destinadas	266	99	311	114	465	675	12
a	313	99	318	114	465	675	12
moderar	321	99	357	114	465	675	12
los	360	99	372	114	465	675	12
poderes	375	99	408	114	465	675	12
legislativos	45	112	92	126	465	675	12
del	95	112	108	126	465	675	12
Ejecutivo	110	112	151	126	465	675	12
tuvieron	154	112	190	126	465	675	12
alguna	193	112	222	126	465	675	12
importancia	224	112	277	126	465	675	12
(Brasil	280	112	308	126	465	675	12
en	310	112	321	126	465	675	12
1988,	323	112	349	126	465	675	12
Colombia	352	112	395	126	465	675	12
en	398	112	408	126	465	675	12
1991,	45	124	71	139	465	675	12
Paraguay	74	124	113	139	465	675	12
en	116	124	127	139	465	675	12
1992,	130	124	156	139	465	675	12
etc.),	159	124	181	139	465	675	12
como	184	124	208	139	465	675	12
aquellas	212	124	246	139	465	675	12
que	249	124	265	139	465	675	12
se	269	124	277	139	465	675	12
dirigieron	280	124	323	139	465	675	12
a	326	124	331	139	465	675	12
fortalecer	334	124	375	139	465	675	12
los	378	124	390	139	465	675	12
po-	393	124	408	139	465	675	12
deres	45	137	67	151	465	675	12
del	70	137	83	151	465	675	12
Congreso,	86	137	131	151	465	675	12
en	134	137	144	151	465	675	12
relación	147	137	182	151	465	675	12
con	185	137	200	151	465	675	12
el	203	137	211	151	465	675	12
Ejecutivo	214	137	255	151	465	675	12
(el	258	137	268	151	465	675	12
original	271	137	305	151	465	675	12
mecanismo	308	137	357	151	465	675	12
de	360	137	370	151	465	675	12
“muerte	373	137	408	151	465	675	12
cruzada”	45	149	82	164	465	675	12
incorporada	85	149	138	164	465	675	12
en	141	149	151	164	465	675	12
Ecuador).	154	149	197	164	465	675	12
Importa	81	162	116	176	465	675	12
mencionar,	120	162	168	176	465	675	12
también,	172	162	210	176	465	675	12
aquellas	214	162	248	176	465	675	12
modificaciones	251	162	316	176	465	675	12
dirigidas	319	162	356	176	465	675	12
a	360	162	364	176	465	675	12
fortalecer	368	162	408	176	465	675	12
la	45	174	53	189	465	675	12
independencia	56	174	120	189	465	675	12
judicial	123	174	155	189	465	675	12
y	159	174	164	189	465	675	12
que	167	174	183	189	465	675	12
pueden	187	174	219	189	465	675	12
ser,	222	174	236	189	465	675	12
asimismo,	240	174	284	189	465	675	12
leídas	287	174	311	189	465	675	12
como	315	174	339	189	465	675	12
moderando	343	174	393	189	465	675	12
los	396	174	408	189	465	675	12
poderes	45	187	79	201	465	675	12
del	82	187	95	201	465	675	12
Ejecutivo	98	187	139	201	465	675	12
y	142	187	147	201	465	675	12
ayudando	150	187	193	201	465	675	12
a	196	187	200	201	465	675	12
incrementar	203	187	256	201	465	675	12
los	259	187	271	201	465	675	12
controles	274	187	314	201	465	675	12
sobre	317	187	340	201	465	675	12
el	343	187	350	201	465	675	12
poder	353	187	378	201	465	675	12
(Ríos-	382	187	408	201	465	675	12
Figueroa,	45	199	86	214	465	675	12
2011).	89	199	118	214	465	675	12
Se	121	199	131	214	465	675	12
fortaleció	133	199	174	214	465	675	12
o	177	199	183	214	465	675	12
renovó	186	199	215	214	465	675	12
la	218	199	226	214	465	675	12
institución	228	199	275	214	465	675	12
del	278	199	291	214	465	675	12
Ministerio	294	199	340	214	465	675	12
Público;	343	199	379	214	465	675	12
apare-	382	199	408	214	465	675	12
cieron	45	212	72	226	465	675	12
Consejos	75	212	114	226	465	675	12
de	117	212	127	226	465	675	12
la	130	212	137	226	465	675	12
Magistratura	140	212	196	226	465	675	12
destinados	199	212	244	226	465	675	12
a	247	212	252	226	465	675	12
transparentar	254	212	312	226	465	675	12
el	314	212	322	226	465	675	12
proceso	324	212	357	226	465	675	12
de	360	212	370	226	465	675	12
elección	373	212	408	226	465	675	12
de	45	224	56	239	465	675	12
jueces;	60	224	88	239	465	675	12
se	92	224	100	239	465	675	12
crearon	104	224	137	239	465	675	12
cargos	141	224	168	239	465	675	12
como	172	224	196	239	465	675	12
el	200	224	207	239	465	675	12
de	212	224	222	239	465	675	12
Defensor	226	224	266	239	465	675	12
del	270	224	283	239	465	675	12
Pueblo;	287	224	320	239	465	675	12
se	324	224	332	239	465	675	12
favoreció,	336	224	378	239	465	675	12
en	382	224	392	239	465	675	12
los	396	224	408	239	465	675	12
casos	45	237	67	251	465	675	12
más	70	237	87	251	465	675	12
extremos,	90	237	132	251	465	675	12
la	135	237	142	251	465	675	12
diversidad	145	237	190	251	465	675	12
en	193	237	203	251	465	675	12
la	206	237	213	251	465	675	12
composición	216	237	272	251	465	675	12
de	275	237	285	251	465	675	12
los	288	237	300	251	465	675	12
tribunales	303	237	346	251	465	675	12
y,	349	237	356	251	465	675	12
en	359	237	369	251	465	675	12
algunos,	372	237	408	251	465	675	12
se	45	249	53	264	465	675	12
dejó	57	249	76	264	465	675	12
la	79	249	86	264	465	675	12
elección	90	249	125	264	465	675	12
de	128	249	139	264	465	675	12
jueces	142	249	168	264	465	675	12
librada,	171	249	204	264	465	675	12
en	208	249	218	264	465	675	12
última	222	249	250	264	465	675	12
instancia,	253	249	295	264	465	675	12
a	298	249	303	264	465	675	12
la	306	249	314	264	465	675	12
decisión	317	249	353	264	465	675	12
popular.	356	249	392	264	465	675	12
En	396	249	408	264	465	675	12
particular,	45	262	89	276	465	675	12
destacaría	92	262	134	276	465	675	12
aquellas	137	262	172	276	465	675	12
reformas	174	262	212	276	465	675	12
judiciales	215	262	255	276	465	675	12
destinadas	258	262	303	276	465	675	12
a	306	262	310	276	465	675	12
favorecer	313	262	352	276	465	675	12
el	355	262	362	276	465	675	12
acceso	365	262	392	276	465	675	12
del	395	262	408	276	465	675	12
ciudadano	45	274	91	289	465	675	12
común	94	274	124	289	465	675	12
al	128	274	135	289	465	675	12
litigio	138	274	164	289	465	675	12
judicial	167	274	199	289	465	675	12
–reformas,	202	274	249	289	465	675	12
en	252	274	262	289	465	675	12
el	266	274	273	289	465	675	12
standing,	276	274	314	289	465	675	12
o	318	274	323	289	465	675	12
la	326	274	334	289	465	675	12
legitimidad	337	274	386	289	465	675	12
para	390	274	408	289	465	675	12
accionar-	45	287	85	301	465	675	12
como	88	287	113	301	465	675	12
las	116	287	127	301	465	675	12
de	130	287	140	301	465	675	12
la	143	287	151	301	465	675	12
tutela	154	287	178	301	465	675	12
en	181	287	192	301	465	675	12
Colombia	195	287	238	301	465	675	12
(renovada	242	287	284	301	465	675	12
de	287	287	298	301	465	675	12
modo	301	287	326	301	465	675	12
sustantivo	329	287	373	301	465	675	12
a	376	287	381	301	465	675	12
partir	384	287	408	301	465	675	12
de	45	299	56	314	465	675	12
la	59	299	66	314	465	675	12
aparición	70	299	110	314	465	675	12
de	113	299	124	314	465	675	12
una	127	299	143	314	465	675	12
nueva	147	299	172	314	465	675	12
Corte	176	299	201	314	465	675	12
Constitucional)	204	299	273	314	465	675	12
o	276	299	282	314	465	675	12
Costa	285	299	310	314	465	675	12
Rica	313	299	333	314	465	675	12
(donde	336	299	367	314	465	675	12
se	370	299	379	314	465	675	12
incor-	382	299	408	314	465	675	12
porara	45	312	73	326	465	675	12
la	77	312	84	326	465	675	12
afamada	88	312	124	326	465	675	12
“Sala	127	312	149	326	465	675	12
IV”	153	312	169	326	465	675	12
en	172	312	183	326	465	675	12
su	186	312	196	326	465	675	12
tribunal	199	312	234	326	465	675	12
superior,	238	312	275	326	465	675	12
para	279	312	298	326	465	675	12
atender	301	312	334	326	465	675	12
cuestiones	337	312	381	326	465	675	12
cons-	385	312	408	326	465	675	12
titucionales)	45	324	99	339	465	675	12
(Wilson,	102	324	140	339	465	675	12
2005;	143	324	169	339	465	675	12
2010),	172	324	201	339	465	675	12
que	204	324	220	339	465	675	12
implicaron	223	324	271	339	465	675	12
modificaciones	274	324	339	339	465	675	12
relevantes	342	324	384	339	465	675	12
en	387	324	398	339	465	675	12
el	401	324	408	339	465	675	12
funcionamiento	45	337	115	351	465	675	12
de	118	337	128	351	465	675	12
la	131	337	138	351	465	675	12
justicia	141	337	172	351	465	675	12
(volveremos	174	337	227	351	465	675	12
sobre	229	337	252	351	465	675	12
el	255	337	262	351	465	675	12
punto).	265	337	298	351	465	675	12
Aún	81	349	99	364	465	675	12
cuando	103	349	135	364	465	675	12
–en	138	349	154	364	465	675	12
la	158	349	165	364	465	675	12
mejor	168	349	194	364	465	675	12
lectura-	197	349	230	364	465	675	12
puede	233	349	260	364	465	675	12
decirse	263	349	293	364	465	675	12
que	296	349	312	364	465	675	12
el	315	349	322	364	465	675	12
constitucionalismo	326	349	408	364	465	675	12
latinoamericano	45	362	116	376	465	675	12
tomó	120	362	143	376	465	675	12
ciertas	148	362	175	376	465	675	12
medidas	180	362	216	376	465	675	12
destinadas	220	362	265	376	465	675	12
a	270	362	274	376	465	675	12
limitar	279	362	308	376	465	675	12
el	313	362	320	376	465	675	12
poder	324	362	350	376	465	675	12
presidencial,	354	362	408	376	465	675	12
debe	45	374	66	389	465	675	12
señalarse	69	374	107	389	465	675	12
también	110	374	146	389	465	675	12
que	149	374	164	389	465	675	12
dichas	167	374	195	389	465	675	12
medidas	198	374	234	389	465	675	12
fueron	237	374	265	389	465	675	12
en	268	374	279	389	465	675	12
general	282	374	313	389	465	675	12
muy	316	374	335	389	465	675	12
modestas	339	374	378	389	465	675	12
y	381	374	386	389	465	675	12
que,	389	374	408	389	465	675	12
habitualmente,	45	387	111	401	465	675	12
quedaron	114	387	155	401	465	675	12
cerca	158	387	180	401	465	675	12
de	183	387	194	401	465	675	12
la	197	387	204	401	465	675	12
supervisión	207	387	257	401	465	675	12
del	260	387	273	401	465	675	12
propio	276	387	305	401	465	675	12
Ejecutivo	308	387	349	401	465	675	12
teóricamente	352	387	408	401	465	675	12
afectado	45	399	81	414	465	675	12
por	85	399	100	414	465	675	12
las	103	399	114	414	465	675	12
mismas.	117	399	153	414	465	675	12
Más	156	399	174	414	465	675	12
aún,	177	399	197	414	465	675	12
tales	200	399	219	414	465	675	12
tendencias	222	399	268	414	465	675	12
contrastan,	271	399	319	414	465	675	12
no	322	399	334	414	465	675	12
sólo	337	399	355	414	465	675	12
con	358	399	374	414	465	675	12
las	377	399	388	414	465	675	12
me-	391	399	408	414	465	675	12
didas	45	412	68	426	465	675	12
en	72	412	82	426	465	675	12
general	86	412	117	426	465	675	12
tomadas	121	412	157	426	465	675	12
en	161	412	171	426	465	675	12
favor	175	412	197	426	465	675	12
de	201	412	211	426	465	675	12
las	215	412	226	426	465	675	12
reelecciones	229	412	281	426	465	675	12
presidenciales,	285	412	347	426	465	675	12
sino	351	412	369	426	465	675	12
también	372	412	408	426	465	675	12
con	45	424	61	439	465	675	12
otras	64	424	85	439	465	675	12
que	87	424	103	439	465	675	12
directamente	106	424	162	439	465	675	12
vinieron	165	424	201	439	465	675	12
a	203	424	208	439	465	675	12
consagrar	210	424	252	439	465	675	12
o	254	424	260	439	465	675	12
expandir	262	424	300	439	465	675	12
aún	302	424	319	439	465	675	12
más	321	424	338	439	465	675	12
la	341	424	348	439	465	675	12
autoridad	351	424	393	439	465	675	12
del	395	424	408	439	465	675	12
Ejecutivo.	45	437	89	451	465	675	12
En	92	437	104	451	465	675	12
efecto,	107	437	136	451	465	675	12
en	139	437	149	451	465	675	12
algunas	152	437	184	451	465	675	12
situaciones	187	437	235	451	465	675	12
–como	237	437	268	451	465	675	12
la	270	437	278	451	465	675	12
de	281	437	291	451	465	675	12
Argentina	294	437	337	451	465	675	12
en	340	437	350	451	465	675	12
1994-	353	437	380	451	465	675	12
las	382	437	393	451	465	675	12
re-	396	437	408	451	465	675	12
formas	45	449	75	464	465	675	12
certificaron	78	449	127	464	465	675	12
constitucionalmente	130	449	219	464	465	675	12
poderes	222	449	255	464	465	675	12
que	258	449	274	464	465	675	12
el	277	449	284	464	465	675	12
Ejecutivo	287	449	328	464	465	675	12
había	331	449	355	464	465	675	12
ido	358	449	372	464	465	675	12
acumu-	375	449	408	464	465	675	12
lando	45	462	70	476	465	675	12
de	73	462	83	476	465	675	12
hecho	86	462	112	476	465	675	12
y	114	462	119	476	465	675	12
que	122	462	138	476	465	675	12
la	141	462	148	476	465	675	12
jurisprudencia	151	462	213	476	465	675	12
le	216	462	223	476	465	675	12
había	226	462	249	476	465	675	12
ido	252	462	266	476	465	675	12
reconociendo	269	462	327	476	465	675	12
(i.e.,	330	462	350	476	465	675	12
expandiendo	352	462	408	476	465	675	12
sus	45	474	58	489	465	675	12
capacidades	61	474	112	489	465	675	12
legislativas	115	474	160	489	465	675	12
o	163	474	169	489	465	675	12
su	171	474	181	489	465	675	12
poder	183	474	208	489	465	675	12
para	211	474	230	489	465	675	12
actuar	232	474	259	489	465	675	12
en	262	474	272	489	465	675	12
situaciones	275	474	322	489	465	675	12
de	325	474	335	489	465	675	12
emergencia).	338	474	393	489	465	675	12
En	396	474	408	489	465	675	12
otras	45	487	66	501	465	675	12
ocasiones,	69	487	113	501	465	675	12
directamente,	116	487	176	501	465	675	12
se	179	487	187	501	465	675	12
asignaron	190	487	232	501	465	675	12
al	235	487	242	501	465	675	12
presidente	245	487	290	501	465	675	12
capacidades	293	487	344	501	465	675	12
para	347	487	366	501	465	675	12
definir	369	487	398	501	465	675	12
el	401	487	408	501	465	675	12
presupuesto	45	499	97	514	465	675	12
o	100	499	106	514	465	675	12
involucrarse	109	499	161	514	465	675	12
más	164	499	181	514	465	675	12
directamente	184	499	241	514	465	675	12
en	244	499	254	514	465	675	12
la	257	499	265	514	465	675	12
decisión	268	499	303	514	465	675	12
de	306	499	316	514	465	675	12
cuestiones	320	499	364	514	465	675	12
económi-	367	499	408	514	465	675	12
cas,	45	512	61	526	465	675	12
para	64	512	82	526	465	675	12
someter	85	512	119	526	465	675	12
propuestas	122	512	168	526	465	675	12
a	170	512	175	526	465	675	12
la	178	512	185	526	465	675	12
aprobación	188	512	236	526	465	675	12
popular;	239	512	275	526	465	675	12
etc.	278	512	293	526	465	675	12
El	296	512	305	526	465	675	12
punto	308	512	334	526	465	675	12
más	337	512	354	526	465	675	12
importante,	357	512	408	526	465	675	12
de	45	524	56	539	465	675	12
todas	59	524	82	539	465	675	12
formas,	86	524	119	539	465	675	12
tiene	122	524	144	539	465	675	12
que	147	524	163	539	465	675	12
ver	167	524	180	539	465	675	12
con	184	524	200	539	465	675	12
el	203	524	210	539	465	675	12
modo	214	524	237	539	465	675	12
en	241	524	251	539	465	675	12
que	255	524	271	539	465	675	12
se	274	524	282	539	465	675	12
agregaron	286	524	329	539	465	675	12
aquellas	332	524	367	539	465	675	12
reformas	370	524	408	539	465	675	12
dentro	45	537	74	551	465	675	12
de	78	537	89	551	465	675	12
la	93	537	100	551	465	675	12
estructura	104	537	147	551	465	675	12
existente	152	537	189	551	465	675	12
y	193	537	198	551	465	675	12
el	202	537	209	551	465	675	12
lugar	213	537	235	551	465	675	12
constitucional	239	537	296	551	465	675	12
que	300	537	316	551	465	675	12
se	320	537	328	551	465	675	12
reservó	333	537	363	551	465	675	12
para	367	537	386	551	465	675	12
ellas	390	537	408	551	465	675	12
dentro	45	549	74	564	465	675	12
de	79	549	89	564	465	675	12
una	93	549	110	564	465	675	12
práctica	114	549	148	564	465	675	12
(híper-presidencialista)	152	549	252	564	465	675	12
ya	256	549	266	564	465	675	12
consolidada	270	549	322	564	465	675	12
(volveré	326	549	360	564	465	675	12
sobre	365	549	388	564	465	675	12
esta	392	549	408	564	465	675	12
cuestión	45	562	82	576	465	675	12
enseguida).	84	562	133	576	465	675	12
Según	81	574	107	589	465	675	12
entiendo,	111	574	152	589	465	675	12
en	155	574	166	589	465	675	12
balance,	169	574	204	589	465	675	12
estas	207	574	227	589	465	675	12
reformas	230	574	268	589	465	675	12
sobre	271	574	294	589	465	675	12
la	298	574	305	589	465	675	12
organización	308	574	363	589	465	675	12
del	367	574	380	589	465	675	12
poder	383	574	408	589	465	675	12
han	45	587	62	601	465	675	12
insistido	65	587	101	601	465	675	12
con	105	587	121	601	465	675	12
una	124	587	140	601	465	675	12
matriz	143	587	171	601	465	675	12
de	174	587	184	601	465	675	12
poder	187	587	213	601	465	675	12
político	216	587	249	601	465	675	12
concentrado,	252	587	309	601	465	675	12
que	312	587	328	601	465	675	12
se	331	587	339	601	465	675	12
ha	342	587	353	601	465	675	12
consolidado	356	587	408	601	465	675	12
como	45	599	70	614	465	675	12
un	74	599	86	614	465	675	12
elemento	90	599	130	614	465	675	12
distintivo	135	599	176	614	465	675	12
y	180	599	185	614	465	675	12
definitorio	190	599	236	614	465	675	12
del	240	599	253	614	465	675	12
constitucionalismo	258	599	340	614	465	675	12
regional	345	599	379	614	465	675	12
3	379	600	383	608	465	675	12
.	383	599	385	614	465	675	12
Esta	390	599	408	614	465	675	12
3	45	621	50	632	465	675	12
Según	53	621	75	632	465	675	12
el	76	621	82	632	465	675	12
jurista	84	621	105	632	465	675	12
colombiano	107	621	148	632	465	675	12
Rodrigo	150	621	178	632	465	675	12
Uprimny	180	621	212	632	465	675	12
(2011,	214	621	237	632	465	675	12
p.	239	621	246	632	465	675	12
10),	247	621	262	632	465	675	12
las	263	621	272	632	465	675	12
constituciones	274	621	323	632	465	675	12
de	325	621	333	632	465	675	12
la	335	621	341	632	465	675	12
región	343	621	365	632	465	675	12
“conservaron	366	621	408	632	465	675	12
Roberto	196	44	226	55	465	675	13
Gargarella	229	44	270	55	465	675	13
121	403	42	420	56	465	675	13
conclusión,	57	74	107	89	465	675	13
por	111	74	126	89	465	675	13
lo	130	74	138	89	465	675	13
demás,	142	74	172	89	465	675	13
es	176	74	185	89	465	675	13
consistente	189	74	237	89	465	675	13
con	241	74	257	89	465	675	13
los	261	74	273	89	465	675	13
datos	277	74	300	89	465	675	13
que	304	74	320	89	465	675	13
reporta	324	74	355	89	465	675	13
el	359	74	367	89	465	675	13
importante	371	74	420	89	465	675	13
trabajo	57	87	87	101	465	675	13
Comparative	89	87	143	101	465	675	13
Constitutions	146	87	201	101	465	675	13
Project	203	87	231	101	465	675	13
y	234	87	239	101	465	675	13
una	241	87	257	101	465	675	13
serie	260	87	279	101	465	675	13
de	281	87	291	101	465	675	13
autores	294	87	325	101	465	675	13
que	327	87	343	101	465	675	13
han	345	87	362	101	465	675	13
estado	364	87	392	101	465	675	13
traba-	394	87	420	101	465	675	13
jado	57	99	75	114	465	675	13
en	78	99	88	114	465	675	13
el	91	99	98	114	465	675	13
análisis	101	99	132	114	465	675	13
comparativo	134	99	188	114	465	675	13
de	191	99	201	114	465	675	13
constituciones	203	99	266	114	465	675	13
(Cheibub	268	99	310	114	465	675	13
et	312	99	320	114	465	675	13
al.,	323	99	336	114	465	675	13
2011;	338	99	364	114	465	675	13
Elkins	366	99	394	114	465	675	13
et	396	99	404	114	465	675	13
al.,	406	99	420	114	465	675	13
2010	57	112	79	126	465	675	13
y	82	112	87	126	465	675	13
comentarios	89	112	142	126	465	675	13
al	145	112	152	126	465	675	13
respecto	155	112	190	126	465	675	13
en	193	112	203	126	465	675	13
Hartlyn,	206	112	243	126	465	675	13
2011).	246	112	275	126	465	675	13
En	277	112	290	126	465	675	13
estos	292	112	313	126	465	675	13
estudios	315	112	351	126	465	675	13
se	353	112	361	126	465	675	13
afirma	364	112	391	126	465	675	13
que	394	112	410	126	465	675	13
el	412	112	419	126	465	675	13
desarrollo	57	124	99	139	465	675	13
más	102	124	119	139	465	675	13
destacado	122	124	164	139	465	675	13
que	167	124	183	139	465	675	13
ha	186	124	196	139	465	675	13
mostrado	199	124	240	139	465	675	13
el	243	124	251	139	465	675	13
constitucionalismo	253	124	336	139	465	675	13
regional	339	124	374	139	465	675	13
se	377	124	385	139	465	675	13
relacio-	388	124	420	139	465	675	13
na	57	137	67	151	465	675	13
con	70	137	86	151	465	675	13
el	88	137	95	151	465	675	13
“incremento	98	137	148	151	465	675	13
de	150	137	160	151	465	675	13
cláusulas	162	137	199	151	465	675	13
que	201	137	216	151	465	675	13
conceden	218	137	255	151	465	675	13
poderes	258	137	287	151	465	675	13
legislativos	289	137	333	151	465	675	13
a	335	137	340	151	465	675	13
la	343	137	351	151	465	675	13
rama	353	137	375	151	465	675	13
Ejecutiva”	378	137	420	151	465	675	13
(Cheibub	57	149	98	164	465	675	13
et	102	149	110	164	465	675	13
al.,	113	149	126	164	465	675	13
2011,	129	149	154	164	465	675	13
p.	158	149	166	164	465	675	13
1718),	169	149	198	164	465	675	13
una	202	149	218	164	465	675	13
evolución	221	149	263	164	465	675	13
notable	266	149	299	164	465	675	13
en	302	149	313	164	465	675	13
torno	316	149	340	164	465	675	13
a	343	149	348	164	465	675	13
la	351	149	358	164	465	675	13
cual	361	149	379	164	465	675	13
todas	382	149	405	164	465	675	13
las	408	149	419	164	465	675	13
constituciones	57	162	119	176	465	675	13
de	122	162	132	176	465	675	13
la	134	162	142	176	465	675	13
región	145	162	172	176	465	675	13
han	175	162	191	176	465	675	13
tendido	194	162	227	176	465	675	13
a	230	162	235	176	465	675	13
convergir	237	162	278	176	465	675	13
(ibídem).	281	162	321	176	465	675	13
Más	324	162	343	176	465	675	13
fuertemente	345	162	398	176	465	675	13
aún,	400	162	420	176	465	675	13
dichos	57	174	85	189	465	675	13
estudios	88	174	123	189	465	675	13
afirman	125	174	159	189	465	675	13
la	162	174	169	189	465	675	13
existencia	172	174	214	189	465	675	13
de	216	174	226	189	465	675	13
un	229	174	241	189	465	675	13
“modelo	244	174	277	189	465	675	13
de	279	174	289	189	465	675	13
poder	291	174	314	189	465	675	13
presidencial	317	174	365	189	465	675	13
propiamente	368	174	420	189	465	675	13
latinoamericano,	57	187	127	201	465	675	13
que	130	187	145	201	465	675	13
incluye	148	187	177	201	465	675	13
un	180	187	192	201	465	675	13
poderoso	195	187	230	201	465	675	13
papel	233	187	255	201	465	675	13
del	258	187	270	201	465	675	13
presidente	273	187	314	201	465	675	13
en	317	187	326	201	465	675	13
el	330	187	336	201	465	675	13
área	339	187	357	201	465	675	13
legislativa,	360	187	404	201	465	675	13
y	407	187	411	201	465	675	13
a	414	187	419	201	465	675	13
la	57	199	64	214	465	675	13
vez	67	199	81	214	465	675	13
amplios	83	199	115	214	465	675	13
poderes	118	199	147	214	465	675	13
de	150	199	160	214	465	675	13
emergencia”	162	199	211	214	465	675	13
(ibidem,	214	199	251	214	465	675	13
p.	254	199	263	214	465	675	13
1730).	265	199	294	214	465	675	13
4.	57	237	66	251	465	675	13
Describir	68	237	111	251	465	675	13
lo	114	237	123	251	465	675	13
ocurrido:	126	237	169	251	465	675	13
reuniendo	172	237	219	251	465	675	13
hilos	222	237	244	251	465	675	13
En	57	262	69	276	465	675	13
las	72	262	83	276	465	675	13
páginas	87	262	119	276	465	675	13
anteriores	122	262	165	276	465	675	13
pudimos	168	262	206	276	465	675	13
reconocer	209	262	251	276	465	675	13
varias	255	262	279	276	465	675	13
cuestiones	282	262	327	276	465	675	13
importantes	330	262	382	276	465	675	13
que	385	262	401	276	465	675	13
nos	404	262	420	276	465	675	13
ayudan	57	274	88	289	465	675	13
a	92	274	96	289	465	675	13
pensar	100	274	128	289	465	675	13
mejor	131	274	157	289	465	675	13
sobre	160	274	183	289	465	675	13
los	186	274	198	289	465	675	13
rasgos	202	274	228	289	465	675	13
distintivos	231	274	276	289	465	675	13
del	280	274	293	289	465	675	13
constitucionalismo	296	274	378	289	465	675	13
regional.	382	274	420	289	465	675	13
Permítanme	57	287	110	301	465	675	13
realizar	112	287	143	301	465	675	13
un	146	287	158	301	465	675	13
repaso	161	287	188	301	465	675	13
sobre	191	287	214	301	465	675	13
lo	217	287	225	301	465	675	13
dicho.	228	287	255	301	465	675	13
En	92	299	105	314	465	675	13
primer	108	299	137	314	465	675	13
lugar,	140	299	164	314	465	675	13
pudimos	167	299	205	314	465	675	13
advertir	209	299	242	314	465	675	13
que,	245	299	264	314	465	675	13
a	267	299	271	314	465	675	13
pesar	274	299	297	314	465	675	13
de	300	299	310	314	465	675	13
las	313	299	324	314	465	675	13
más	327	299	344	314	465	675	13
de	347	299	357	314	465	675	13
doscientas	360	299	405	314	465	675	13
re-	408	299	420	314	465	675	13
formas	57	312	86	326	465	675	13
constitucionales	89	312	158	326	465	675	13
producidas	161	312	209	326	465	675	13
en	212	312	222	326	465	675	13
doscientos	225	312	270	326	465	675	13
años,	273	312	295	326	465	675	13
el	298	312	305	326	465	675	13
panorama	307	312	351	326	465	675	13
que	354	312	369	326	465	675	13
obtenemos	372	312	420	326	465	675	13
no	57	324	68	339	465	675	13
es	71	324	79	339	465	675	13
el	81	324	89	339	465	675	13
de	91	324	102	339	465	675	13
un	104	324	116	339	465	675	13
“caos	119	324	141	339	465	675	13
constitucional”	143	324	209	339	465	675	13
–cada	212	324	237	339	465	675	13
nueva	240	324	265	339	465	675	13
Constitución	268	324	325	339	465	675	13
procurando	328	324	378	339	465	675	13
instaurar	381	324	419	339	465	675	13
un	57	337	68	351	465	675	13
nuevo	71	337	98	351	465	675	13
paradigma-	100	337	150	351	465	675	13
sino	152	337	170	351	465	675	13
un	173	337	184	351	465	675	13
conjunto	187	337	227	351	465	675	13
de	229	337	239	351	465	675	13
constituciones	242	337	304	351	465	675	13
que	307	337	323	351	465	675	13
se	325	337	333	351	465	675	13
han	336	337	352	351	465	675	13
movido	355	337	388	351	465	675	13
dentro	391	337	420	351	465	675	13
de	57	349	67	364	465	675	13
canales	70	349	101	364	465	675	13
más	104	349	121	364	465	675	13
bien	125	349	144	364	465	675	13
estrechos,	147	349	189	364	465	675	13
que	192	349	208	364	465	675	13
finalmente	212	349	258	364	465	675	13
se	261	349	269	364	465	675	13
remontan	273	349	315	364	465	675	13
a	319	349	323	364	465	675	13
los	326	349	338	364	465	675	13
grandes	342	349	375	364	465	675	13
proyectos	378	349	420	364	465	675	13
constitucionales	57	362	126	376	465	675	13
que	129	362	145	376	465	675	13
están	147	362	169	376	465	675	13
en	172	362	182	376	465	675	13
la	185	362	192	376	465	675	13
historia	195	362	228	376	465	675	13
más	230	362	247	376	465	675	13
temprana	250	362	291	376	465	675	13
del	294	362	307	376	465	675	13
constitucionalismo	309	362	392	376	465	675	13
regio-	394	362	420	376	465	675	13
nal	57	374	70	389	465	675	13
(fundamentalmente,	74	374	163	389	465	675	13
los	166	374	178	389	465	675	13
relacionados	182	374	236	389	465	675	13
con	239	374	255	389	465	675	13
el	259	374	266	389	465	675	13
Imperio	270	374	305	389	465	675	13
Español	309	374	343	389	465	675	13
–un	347	374	364	389	465	675	13
proyecto	368	374	406	389	465	675	13
de	409	374	420	389	465	675	13
rasgos	57	387	83	401	465	675	13
fundamentalmente	86	387	169	401	465	675	13
conservadores-,	173	387	239	401	465	675	13
la	243	387	250	401	465	675	13
Revolución	254	387	303	401	465	675	13
Norteamericana	307	387	377	401	465	675	13
–un	380	387	398	401	465	675	13
pro-	401	387	420	401	465	675	13
yecto	57	399	80	414	465	675	13
constitucional	83	399	145	414	465	675	13
de	149	399	159	414	465	675	13
rasgos	163	399	189	414	465	675	13
típicamente	193	399	245	414	465	675	13
liberales	248	399	284	414	465	675	13
y	288	399	292	414	465	675	13
la	296	399	304	414	465	675	13
Revolución	308	399	357	414	465	675	13
Francesa	361	399	398	414	465	675	13
–un	402	399	420	414	465	675	13
proyecto	57	412	94	426	465	675	13
constitucional	97	412	159	426	465	675	13
de	161	412	172	426	465	675	13
rasgos	174	412	201	426	465	675	13
radical-republicanos).	203	412	297	426	465	675	13
Particularmente,	92	424	164	439	465	675	13
hemos	168	424	196	439	465	675	13
señalado	200	424	237	439	465	675	13
que	241	424	257	439	465	675	13
en	261	424	272	439	465	675	13
el	275	424	283	439	465	675	13
constitucionalismo	287	424	369	439	465	675	13
latinoame-	373	424	420	439	465	675	13
ricano	57	437	84	451	465	675	13
hubo	88	437	110	451	465	675	13
un	114	437	126	451	465	675	13
primer	130	437	159	451	465	675	13
período	163	437	196	451	465	675	13
de	200	437	210	451	465	675	13
“experimentación”	214	437	294	451	465	675	13
relativamente	298	437	356	451	465	675	13
breve	360	437	383	451	465	675	13
–al	387	437	400	451	465	675	13
que	404	437	420	451	465	675	13
Alberdi	57	449	89	464	465	675	13
llamó	92	449	117	464	465	675	13
el	120	449	127	464	465	675	13
“primer	131	449	164	464	465	675	13
derecho	167	449	202	464	465	675	13
constitucional”	205	449	271	464	465	675	13
de	274	449	284	464	465	675	13
la	288	449	295	464	465	675	13
región	298	449	326	464	465	675	13
(1810-1850).	329	449	388	464	465	675	13
En	392	449	404	464	465	675	13
di-	407	449	420	464	465	675	13
cho	57	462	73	476	465	675	13
período,	76	462	113	476	465	675	13
las	117	462	128	476	465	675	13
propuestas	132	462	178	476	465	675	13
constitucionales	182	462	251	476	465	675	13
que	255	462	271	476	465	675	13
se	275	462	283	476	465	675	13
pusieron	287	462	324	476	465	675	13
en	328	462	339	476	465	675	13
juego	342	462	366	476	465	675	13
fueron	370	462	399	476	465	675	13
más	402	462	420	476	465	675	13
ambiciosas,	57	474	106	489	465	675	13
imaginativas	110	474	164	489	465	675	13
y	168	474	173	489	465	675	13
diversas	177	474	211	489	465	675	13
de	215	474	225	489	465	675	13
lo	229	474	237	489	465	675	13
que	241	474	257	489	465	675	13
resultarían	261	474	307	489	465	675	13
después.	311	474	347	489	465	675	13
Luego	351	474	378	489	465	675	13
de	382	474	392	489	465	675	13
dicha	396	474	420	489	465	675	13
etapa	57	487	79	501	465	675	13
comenzaron	84	487	137	501	465	675	13
a	141	487	146	501	465	675	13
dejarse	150	487	179	501	465	675	13
de	183	487	193	501	465	675	13
lado	198	487	216	501	465	675	13
muchas	220	487	254	501	465	675	13
variables	258	487	295	501	465	675	13
ensayadas	299	487	341	501	465	675	13
en	345	487	355	501	465	675	13
esos	360	487	377	501	465	675	13
primeros	381	487	420	501	465	675	13
años.	57	499	79	514	465	675	13
Desde	82	499	109	514	465	675	13
entonces,	111	499	152	514	465	675	13
no	155	499	166	514	465	675	13
sólo	169	499	186	514	465	675	13
se	189	499	197	514	465	675	13
abandonaron	199	499	257	514	465	675	13
esas	259	499	276	514	465	675	13
primeras	278	499	316	514	465	675	13
búsquedas	319	499	364	514	465	675	13
más	366	499	383	514	465	675	13
“experi-	386	499	420	514	465	675	13
mentales”	57	512	99	526	465	675	13
–referidas	102	512	144	526	465	675	13
a	146	512	151	526	465	675	13
ensayos	154	512	186	526	465	675	13
con	189	512	205	526	465	675	13
instituciones	207	512	262	526	465	675	13
novedosas	265	512	309	526	465	675	13
y	311	512	316	526	465	675	13
exóticas.	319	512	355	526	465	675	13
De	358	512	371	526	465	675	13
forma	374	512	400	526	465	675	13
más	402	512	420	526	465	675	13
general	57	524	88	539	465	675	13
y	91	524	96	539	465	675	13
relevante,	99	524	141	539	465	675	13
el	144	524	152	539	465	675	13
constitucionalismo	155	524	237	539	465	675	13
latinoamericano	241	524	311	539	465	675	13
dejó	314	524	333	539	465	675	13
de	336	524	347	539	465	675	13
oscilar	350	524	378	539	465	675	13
entre	381	524	403	539	465	675	13
sus	406	524	420	539	465	675	13
tres	57	537	72	551	465	675	13
proyectos	76	537	117	551	465	675	13
“madre”	121	537	156	551	465	675	13
–conservador,	160	537	221	551	465	675	13
liberal,	224	537	254	551	465	675	13
republicano-	258	537	313	551	465	675	13
y	317	537	322	551	465	675	13
comenzó	326	537	365	551	465	675	13
a	369	537	373	551	465	675	13
converger	377	537	420	551	465	675	13
hacia	57	549	79	564	465	675	13
canales	82	549	113	564	465	675	13
más	116	549	133	564	465	675	13
delgados,	136	549	176	564	465	675	13
definidos	179	549	219	564	465	675	13
–en	222	549	238	564	465	675	13
su	241	549	251	564	465	675	13
estructura	254	549	297	564	465	675	13
organizativa	300	549	352	564	465	675	13
principal-	355	549	398	564	465	675	13
bajo	401	549	420	564	465	675	13
el	57	562	64	576	465	675	13
marco	67	562	94	576	465	675	13
de	97	562	108	576	465	675	13
un	111	562	123	576	465	675	13
“liberalismo-conservador”.	126	562	241	576	465	675	13
En	245	562	257	576	465	675	13
efecto,	260	562	289	576	465	675	13
desde	292	562	316	576	465	675	13
1850	319	562	342	576	465	675	13
hasta	345	562	367	576	465	675	13
hoy,	370	562	388	576	465	675	13
podría	391	562	420	576	465	675	13
decirse,	57	574	89	589	465	675	13
el	92	574	99	589	465	675	13
constitucionalismo	101	574	184	589	465	675	13
ha	186	574	197	589	465	675	13
tendido	199	574	233	589	465	675	13
a	236	574	240	589	465	675	13
moverse,	243	574	281	589	465	675	13
en	284	574	294	589	465	675	13
general	297	574	328	589	465	675	13
(aunque	330	574	366	589	465	675	13
no	369	574	380	589	465	675	13
en	383	574	393	589	465	675	13
todos	396	574	420	589	465	675	13
para	57	599	72	610	465	675	13
el	74	599	79	610	465	675	13
presidente	81	599	114	610	465	675	13
poderes	116	599	139	610	465	675	13
enormes	141	599	168	610	465	675	13
frente	170	599	188	610	465	675	13
al	190	599	197	610	465	675	13
modelo	199	599	222	610	465	675	13
presidencial	224	599	263	610	465	675	13
clásico”,	265	599	291	610	465	675	13
aunque	293	599	319	610	465	675	13
“hicieron	321	599	351	610	465	675	13
esfuerzos	353	599	381	610	465	675	13
por	383	599	394	610	465	675	13
limitar	396	599	420	610	465	675	13
el	57	610	62	621	465	675	13
poder	64	610	82	621	465	675	13
presidencial”,	84	610	128	621	465	675	13
a	130	610	134	621	465	675	13
la	136	610	141	621	465	675	13
vez	143	610	154	621	465	675	13
que,	156	610	171	621	465	675	13
de	173	610	181	621	465	675	13
modo	183	610	203	621	465	675	13
generalizado,	205	610	251	621	465	675	13
tendieron	253	610	286	621	465	675	13
a	288	610	292	621	465	675	13
“aprobar	294	610	322	621	465	675	13
la	324	610	331	621	465	675	13
posibilidad	332	610	369	621	465	675	13
de	371	610	378	621	465	675	13
la	380	610	386	621	465	675	13
reelección	388	610	420	621	465	675	13
inmediata	57	621	91	632	465	675	13
del	93	621	103	632	465	675	13
presidente”.	105	621	143	632	465	675	13
Conviene	145	621	178	632	465	675	13
leer	180	621	193	632	465	675	13
también	195	621	224	632	465	675	13
sobre	226	621	244	632	465	675	13
el	246	621	252	632	465	675	13
tema	254	621	271	632	465	675	13
a	274	621	277	632	465	675	13
Pisarello	280	621	309	632	465	675	13
(2011,	311	621	334	632	465	675	13
p.	336	621	343	632	465	675	13
193).	345	621	364	632	465	675	13
122	45	42	62	56	465	675	14
Sobre	125	44	145	55	465	675	14
el	149	44	155	55	465	675	14
“nuevo	158	44	184	55	465	675	14
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	14
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	14
los	45	74	57	89	465	675	14
casos)	61	74	87	89	465	675	14
dentro	91	74	119	89	465	675	14
de	123	74	134	89	465	675	14
carriles	137	74	168	89	465	675	14
bastante	172	74	208	89	465	675	14
angostos,	211	74	252	89	465	675	14
que	255	74	271	89	465	675	14
caracterizamos	275	74	339	89	465	675	14
a	343	74	347	89	465	675	14
partir	351	74	375	89	465	675	14
de	379	74	389	89	465	675	14
dos	393	74	408	89	465	675	14
“marcas”	45	87	83	101	465	675	14
principales.	86	87	136	101	465	675	14
La	81	99	92	114	465	675	14
primera	94	99	128	114	465	675	14
marca	131	99	157	114	465	675	14
es	160	99	168	114	465	675	14
la	171	99	178	114	465	675	14
que	181	99	197	114	465	675	14
dejó	200	99	218	114	465	675	14
el	221	99	228	114	465	675	14
acuerdo	231	99	265	114	465	675	14
liberal-conservador	268	99	351	114	465	675	14
de	354	99	364	114	465	675	14
mediados	367	99	408	114	465	675	14
del	45	112	58	126	465	675	14
siglo	62	112	82	126	465	675	14
XIX,	86	112	107	126	465	675	14
vinculada	111	112	153	126	465	675	14
con	157	112	173	126	465	675	14
la	177	112	184	126	465	675	14
organización	188	112	244	126	465	675	14
del	248	112	261	126	465	675	14
poder.	265	112	292	126	465	675	14
Desde	296	112	323	126	465	675	14
entonces,	327	112	368	126	465	675	14
América	372	112	408	126	465	675	14
Latina	45	124	73	139	465	675	14
mantiene	75	124	116	139	465	675	14
una	118	124	135	139	465	675	14
división	137	124	172	139	465	675	14
de	174	124	184	139	465	675	14
poderes	186	124	220	139	465	675	14
fundamentalmente	222	124	305	139	465	675	14
tripartita,	307	124	349	139	465	675	14
ladeada	351	124	383	139	465	675	14
hacia	386	124	408	139	465	675	14
el	45	137	53	151	465	675	14
Poder	56	137	81	151	465	675	14
Ejecutivo	85	137	125	151	465	675	14
y	129	137	134	151	465	675	14
territorialmente	137	137	206	151	465	675	14
concentrada.	209	137	265	151	465	675	14
Dicho	268	137	296	151	465	675	14
esquema	299	137	337	151	465	675	14
aparece	340	137	372	151	465	675	14
basado,	376	137	408	151	465	675	14
ante	45	149	64	164	465	675	14
todo,	68	149	91	164	465	675	14
en	95	149	106	164	465	675	14
una	110	149	126	164	465	675	14
general	130	149	161	164	465	675	14
desconfianza	165	149	220	164	465	675	14
hacia	224	149	247	164	465	675	14
la	251	149	258	164	465	675	14
ciudadanía	262	149	310	164	465	675	14
–punto	314	149	346	164	465	675	14
de	350	149	360	164	465	675	14
encuentro	364	149	408	164	465	675	14
que	45	162	61	176	465	675	14
favorece	65	162	101	176	465	675	14
decisivamente	105	162	165	176	465	675	14
el	170	162	177	176	465	675	14
acuerdo	181	162	215	176	465	675	14
liberal-conservador-,	219	162	308	176	465	675	14
lo	313	162	321	176	465	675	14
cual	325	162	343	176	465	675	14
ha	347	162	357	176	465	675	14
redundado	361	162	408	176	465	675	14
en	45	174	56	189	465	675	14
sistemas	60	174	95	189	465	675	14
políticos	99	174	136	189	465	675	14
que	140	174	156	189	465	675	14
desalientan	160	174	209	189	465	675	14
(con	213	174	232	189	465	675	14
las	237	174	248	189	465	675	14
reservas	252	174	285	189	465	675	14
conocidas)	289	174	335	189	465	675	14
la	340	174	347	189	465	675	14
participación	351	174	408	189	465	675	14
autónoma	45	187	90	201	465	675	14
de	92	187	102	201	465	675	14
la	105	187	113	201	465	675	14
ciudadanía	115	187	163	201	465	675	14
y	165	187	170	201	465	675	14
las	173	187	184	201	465	675	14
diversas	187	187	220	201	465	675	14
formas	223	187	252	201	465	675	14
del	255	187	268	201	465	675	14
control	271	187	302	201	465	675	14
y	305	187	310	201	465	675	14
decisión	313	187	348	201	465	675	14
populares.	351	187	396	201	465	675	14
Al	398	187	408	201	465	675	14
mismo	45	199	75	214	465	675	14
tiempo,	78	199	112	214	465	675	14
el	115	199	122	214	465	675	14
modelo	125	199	158	214	465	675	14
liberal-conservador	161	199	244	214	465	675	14
ha	247	199	258	214	465	675	14
generado	261	199	300	214	465	675	14
Poderes	303	199	336	214	465	675	14
Legislativos	339	199	389	214	465	675	14
con	392	199	408	214	465	675	14
dificultades	45	212	95	226	465	675	14
para	99	212	117	226	465	675	14
funcionar	121	212	163	226	465	675	14
autónomamente	167	212	238	226	465	675	14
del	242	212	255	226	465	675	14
Ejecutivo	258	212	299	226	465	675	14
y	303	212	308	226	465	675	14
Poderes	311	212	344	226	465	675	14
Judiciales	348	212	389	226	465	675	14
que	392	212	408	226	465	675	14
aparecen	45	224	83	239	465	675	14
habitualmente	86	224	149	239	465	675	14
amenazados	152	224	204	239	465	675	14
por	207	224	222	239	465	675	14
la	225	224	232	239	465	675	14
enorme	235	224	268	239	465	675	14
capacidad	271	224	314	239	465	675	14
de	317	224	327	239	465	675	14
injerencia	330	224	372	239	465	675	14
del	375	224	388	239	465	675	14
par-	391	224	408	239	465	675	14
tido	45	237	63	251	465	675	14
dominante	66	237	113	251	465	675	14
(expresado	116	237	162	251	465	675	14
normalmente	165	237	223	251	465	675	14
en	226	237	236	251	465	675	14
el	239	237	246	251	465	675	14
Ejecutivo)	249	237	293	251	465	675	14
sobre	296	237	319	251	465	675	14
sus	322	237	335	251	465	675	14
propios	337	237	370	251	465	675	14
asuntos.	373	237	408	251	465	675	14
La	81	249	92	264	465	675	14
segunda	94	249	129	264	465	675	14
marca,	132	249	161	264	465	675	14
según	164	249	189	264	465	675	14
vimos,	191	249	220	264	465	675	14
fue	223	249	236	264	465	675	14
la	239	249	246	264	465	675	14
que	249	249	265	264	465	675	14
quedó	267	249	294	264	465	675	14
definida	297	249	332	264	465	675	14
un	335	249	347	264	465	675	14
siglo	349	249	369	264	465	675	14
después,	372	249	408	264	465	675	14
a	45	262	50	276	465	675	14
mediados	54	262	95	276	465	675	14
del	99	262	112	276	465	675	14
siglo	116	262	136	276	465	675	14
XX,	139	262	157	276	465	675	14
cuando	160	262	193	276	465	675	14
se	196	262	204	276	465	675	14
integraron	208	262	253	276	465	675	14
a	257	262	262	276	465	675	14
la	266	262	273	276	465	675	14
vieja	277	262	296	276	465	675	14
estructura	300	262	343	276	465	675	14
algunas	347	262	379	276	465	675	14
de	383	262	393	276	465	675	14
las	397	262	408	276	465	675	14
demandas	45	274	89	289	465	675	14
asociadas	92	274	132	289	465	675	14
con	136	274	152	289	465	675	14
los	155	274	167	289	465	675	14
reclamos	170	274	208	289	465	675	14
republicanos	212	274	267	289	465	675	14
del	271	274	284	289	465	675	14
siglo	287	274	307	289	465	675	14
pasado,	310	274	343	289	465	675	14
en	347	274	357	289	465	675	14
nombre	360	274	395	289	465	675	14
de	398	274	408	289	465	675	14
la	45	287	53	301	465	675	14
“cuestión	57	287	97	301	465	675	14
social”	101	287	129	301	465	675	14
(“cuestión	133	287	177	301	465	675	14
social”	181	287	209	301	465	675	14
que	213	287	229	301	465	675	14
los	233	287	245	301	465	675	14
líderes	249	287	277	301	465	675	14
del	281	287	294	301	465	675	14
pacto	297	287	321	301	465	675	14
liberal-conservador	325	287	408	301	465	675	14
habían	45	299	75	314	465	675	14
decidido	78	299	116	314	465	675	14
postergar).	119	299	165	314	465	675	14
Desde	169	299	196	314	465	675	14
entonces,	199	299	240	314	465	675	14
se	243	299	251	314	465	675	14
introdujeron	254	299	310	314	465	675	14
cambios	313	299	349	314	465	675	14
relevantes	352	299	395	314	465	675	14
en	398	299	408	314	465	675	14
las	45	312	56	326	465	675	14
declaraciones	59	312	116	326	465	675	14
de	119	312	129	326	465	675	14
derechos	132	312	170	326	465	675	14
propias	173	312	204	326	465	675	14
del	207	312	220	326	465	675	14
siglo	223	312	243	326	465	675	14
XIX:	245	312	267	326	465	675	14
hoy,	269	312	287	326	465	675	14
las	290	312	301	326	465	675	14
viejas	304	312	327	326	465	675	14
listas	330	312	351	326	465	675	14
de	353	312	364	326	465	675	14
“derechos	366	312	408	326	465	675	14
liberales	45	324	80	339	465	675	14
clásicos”	84	324	120	339	465	675	14
anexan	124	324	154	339	465	675	14
amplios	158	324	192	339	465	675	14
compromisos	195	324	254	339	465	675	14
con	257	324	273	339	465	675	14
derechos	277	324	315	339	465	675	14
sociales,	318	324	353	339	465	675	14
económicos	357	324	408	339	465	675	14
y	45	337	50	351	465	675	14
culturales.	53	337	98	351	465	675	14
Lo	81	349	92	364	465	675	14
importante	96	349	144	364	465	675	14
de	147	349	158	364	465	675	14
lo	161	349	169	364	465	675	14
que	172	349	188	364	465	675	14
varió	191	349	213	364	465	675	14
con	216	349	232	364	465	675	14
la	235	349	242	364	465	675	14
llegada	245	349	275	364	465	675	14
del	278	349	291	364	465	675	14
nuevo	295	349	321	364	465	675	14
siglo,	324	349	347	364	465	675	14
de	350	349	360	364	465	675	14
todos	363	349	387	364	465	675	14
mo-	390	349	408	364	465	675	14
dos,	45	362	63	376	465	675	14
no	67	362	78	376	465	675	14
se	82	362	90	376	465	675	14
equipara	93	362	131	376	465	675	14
con	134	362	150	376	465	675	14
lo	154	362	162	376	465	675	14
importante	166	362	215	376	465	675	14
de	218	362	228	376	465	675	14
lo	232	362	240	376	465	675	14
que	244	362	260	376	465	675	14
no	263	362	275	376	465	675	14
cambió:	278	362	313	376	465	675	14
permanecen	317	362	370	376	465	675	14
desde	373	362	397	376	465	675	14
el	401	362	408	376	465	675	14
siglo	45	374	65	389	465	675	14
XIX,	69	374	90	389	465	675	14
casi	93	374	109	389	465	675	14
intocadas,	113	374	156	389	465	675	14
estructuras	160	374	207	389	465	675	14
de	210	374	221	389	465	675	14
poder	224	374	249	389	465	675	14
a	253	374	257	389	465	675	14
la	261	374	268	389	465	675	14
vieja	272	374	291	389	465	675	14
usanza,	295	374	327	389	465	675	14
que	330	374	346	389	465	675	14
consagran	349	374	393	389	465	675	14
un	396	374	408	389	465	675	14
poder	45	387	71	401	465	675	14
concentrado	73	387	127	401	465	675	14
y	130	387	135	401	465	675	14
pocas	138	387	162	401	465	675	14
posibilidades	165	387	221	401	465	675	14
para	224	387	242	401	465	675	14
la	245	387	252	401	465	675	14
intervención	255	387	310	401	465	675	14
popular	313	387	347	401	465	675	14
en	350	387	360	401	465	675	14
política.	363	387	398	401	465	675	14
Es	81	399	91	414	465	675	14
en	95	399	105	414	465	675	14
dicho	109	399	133	414	465	675	14
marco	137	399	164	414	465	675	14
que	167	399	183	414	465	675	14
se	187	399	195	414	465	675	14
produce	199	399	234	414	465	675	14
la	238	399	245	414	465	675	14
llegada	249	399	278	414	465	675	14
del	282	399	295	414	465	675	14
“nuevo”	299	399	333	414	465	675	14
constitucionalis-	337	399	408	414	465	675	14
mo	45	412	60	426	465	675	14
regional.	63	412	100	426	465	675	14
Aquí,	103	412	127	426	465	675	14
otra	130	412	148	426	465	675	14
vez,	151	412	167	426	465	675	14
lo	170	412	178	426	465	675	14
que	181	412	197	426	465	675	14
predominan	200	412	254	426	465	675	14
son	257	412	272	426	465	675	14
las	275	412	286	426	465	675	14
continuidades.	289	412	353	426	465	675	14
En	356	412	368	426	465	675	14
este	371	412	387	426	465	675	14
caso	390	412	408	426	465	675	14
–insistiría-	45	424	91	439	465	675	14
continuidades	95	424	156	439	465	675	14
gravemente	160	424	210	439	465	675	14
acentuadas.	214	424	264	439	465	675	14
Conforme	268	424	313	439	465	675	14
viéramos,	317	424	358	439	465	675	14
aquí	362	424	381	439	465	675	14
no	385	424	396	439	465	675	14
se	400	424	408	439	465	675	14
producen	45	437	87	451	465	675	14
cambios	89	437	125	451	465	675	14
importantes,	127	437	182	451	465	675	14
ni	185	437	193	451	465	675	14
al	196	437	203	451	465	675	14
nivel	206	437	226	451	465	675	14
de	229	437	239	451	465	675	14
la	241	437	249	451	465	675	14
organización	251	437	306	451	465	675	14
del	309	437	322	451	465	675	14
poder,	324	437	351	451	465	675	14
ni	354	437	363	451	465	675	14
al	365	437	372	451	465	675	14
nivel	375	437	396	451	465	675	14
de	398	437	408	451	465	675	14
las	45	449	56	464	465	675	14
declaraciones	59	449	117	464	465	675	14
de	120	449	130	464	465	675	14
derechos.	133	449	174	464	465	675	14
Las	177	449	192	464	465	675	14
renovadas	195	449	237	464	465	675	14
declaraciones	240	449	298	464	465	675	14
de	301	449	311	464	465	675	14
derechos	314	449	352	464	465	675	14
se	355	449	363	464	465	675	14
expanden	366	449	408	464	465	675	14
aún	45	462	62	476	465	675	14
más,	65	462	85	476	465	675	14
para	88	462	107	476	465	675	14
hacer	110	462	133	476	465	675	14
mención	137	462	175	476	465	675	14
a	178	462	183	476	465	675	14
grupos	186	462	216	476	465	675	14
antes	219	462	241	476	465	675	14
no	245	462	256	476	465	675	14
mencionados,	259	462	320	476	465	675	14
a	323	462	328	476	465	675	14
intereses	331	462	368	476	465	675	14
antes	371	462	393	476	465	675	14
no	397	462	408	476	465	675	14
contemplados,	45	474	109	489	465	675	14
o	113	474	118	489	465	675	14
a	122	474	127	489	465	675	14
derechos	131	474	169	489	465	675	14
humanos	173	474	213	489	465	675	14
antes	217	474	239	489	465	675	14
dispersos	243	474	282	489	465	675	14
u	286	474	292	489	465	675	14
ocultos	296	474	327	489	465	675	14
detrás	331	474	357	489	465	675	14
de	361	474	371	489	465	675	14
algunos	375	474	408	489	465	675	14
de	45	487	56	501	465	675	14
los	59	487	71	501	465	675	14
derechos	74	487	112	501	465	675	14
ya	115	487	124	501	465	675	14
existentes.	127	487	171	501	465	675	14
Simplemente,	175	487	235	501	465	675	14
“no	238	487	253	501	465	675	14
había	256	487	280	501	465	675	14
mucho	283	487	313	501	465	675	14
nuevo	317	487	343	501	465	675	14
que	346	487	362	501	465	675	14
inventar”:	365	487	408	501	465	675	14
los	45	499	57	514	465	675	14
intereses	61	499	98	514	465	675	14
fundamentales	102	499	165	514	465	675	14
de	169	499	179	514	465	675	14
la	183	499	191	514	465	675	14
ciudadanía	195	499	242	514	465	675	14
latinoamericana	246	499	315	514	465	675	14
estaban	319	499	351	514	465	675	14
básicamente	355	499	408	514	465	675	14
contemplados	45	512	106	526	465	675	14
ya	109	512	118	526	465	675	14
en	121	512	132	526	465	675	14
las	135	512	146	526	465	675	14
viejas	148	512	172	526	465	675	14
constituciones	175	512	237	526	465	675	14
existentes.	240	512	284	526	465	675	14
No	81	524	95	539	465	675	14
fue	97	524	111	539	465	675	14
negativo,	113	524	153	539	465	675	14
entonces,	155	524	196	539	465	675	14
que	198	524	214	539	465	675	14
se	217	524	225	539	465	675	14
nombrara	227	524	270	539	465	675	14
lo	272	524	280	539	465	675	14
no	283	524	294	539	465	675	14
nombrado	297	524	342	539	465	675	14
(derechos	345	524	386	539	465	675	14
nue-	388	524	408	539	465	675	14
vos,	45	537	62	551	465	675	14
grupos	65	537	94	551	465	675	14
particulares).	97	537	154	551	465	675	14
Sin	156	537	171	551	465	675	14
embargo,	173	537	214	551	465	675	14
lo	217	537	225	551	465	675	14
que	228	537	244	551	465	675	14
se	247	537	255	551	465	675	14
adoptó	258	537	288	551	465	675	14
entonces	291	537	329	551	465	675	14
fue,	332	537	348	551	465	675	14
en	351	537	361	551	465	675	14
todo	364	537	384	551	465	675	14
caso,	387	537	408	551	465	675	14
algo	45	549	63	564	465	675	14
más	66	549	83	564	465	675	14
o	85	549	91	564	465	675	14
mejor	93	549	119	564	465	675	14
de	121	549	131	564	465	675	14
lo	134	549	142	564	465	675	14
que	144	549	160	564	465	675	14
ya	163	549	172	564	465	675	14
se	174	549	183	564	465	675	14
tenía,	185	549	209	564	465	675	14
pero	212	549	231	564	465	675	14
no	233	549	245	564	465	675	14
algo	247	549	265	564	465	675	14
estructuralmente	267	549	341	564	465	675	14
distinto.	343	549	379	564	465	675	14
Puede	382	549	408	564	465	675	14
decirse	45	562	75	576	465	675	14
algo	78	562	96	576	465	675	14
similar	100	562	129	576	465	675	14
en	133	562	143	576	465	675	14
relación	147	562	181	576	465	675	14
con	184	562	200	576	465	675	14
los	204	562	216	576	465	675	14
cambios	219	562	255	576	465	675	14
introducidos	258	562	314	576	465	675	14
al	317	562	325	576	465	675	14
nivel	328	562	349	576	465	675	14
de	352	562	363	576	465	675	14
la	366	562	373	576	465	675	14
organi-	377	562	408	576	465	675	14
zación	45	574	73	589	465	675	14
del	77	574	90	589	465	675	14
poder.	94	574	121	589	465	675	14
Se	125	574	135	589	465	675	14
produjeron	139	574	188	589	465	675	14
algunas	192	574	224	589	465	675	14
modificaciones	228	574	293	589	465	675	14
interesantes,	297	574	350	589	465	675	14
dentro	354	574	383	589	465	675	14
de	387	574	397	589	465	675	14
la	401	574	408	589	465	675	14
organización	45	587	101	601	465	675	14
tradicional,	104	587	154	601	465	675	14
conforme	157	587	199	601	465	675	14
viéramos:	202	587	243	601	465	675	14
se	247	587	255	601	465	675	14
acortaron	258	587	300	601	465	675	14
mandatos	303	587	345	601	465	675	14
a	349	587	353	601	465	675	14
veces;	357	587	381	601	465	675	14
se	385	587	393	601	465	675	14
los	396	587	408	601	465	675	14
extendieron	45	599	97	614	465	675	14
poco	100	599	121	614	465	675	14
después;	124	599	160	614	465	675	14
se	163	599	171	614	465	675	14
agregaron	174	599	217	614	465	675	14
algunos	220	599	253	614	465	675	14
controles	256	599	295	614	465	675	14
nuevos	298	599	328	614	465	675	14
sobre	331	599	354	614	465	675	14
el	357	599	364	614	465	675	14
Ejecutivo	367	599	408	614	465	675	14
(Ministerio	45	612	95	626	465	675	14
Público,	99	612	135	626	465	675	14
Consejo	139	612	175	626	465	675	14
de	179	612	190	626	465	675	14
la	194	612	201	626	465	675	14
Magistratura);	206	612	268	626	465	675	14
a	272	612	277	626	465	675	14
la	281	612	288	626	465	675	14
vez	293	612	306	626	465	675	14
que	311	612	327	626	465	675	14
se	331	612	339	626	465	675	14
le	343	612	351	626	465	675	14
concedieron	355	612	408	626	465	675	14
Roberto	196	44	226	55	465	675	15
Gargarella	229	44	270	55	465	675	15
123	403	42	420	56	465	675	15
poderes	57	74	90	89	465	675	15
que	94	74	110	89	465	675	15
no	114	74	125	89	465	675	15
se	130	74	138	89	465	675	15
le	142	74	149	89	465	675	15
habían	153	74	183	89	465	675	15
reconocido	187	74	235	89	465	675	15
antes	239	74	261	89	465	675	15
(i.e.,	265	74	285	89	465	675	15
facultades	289	74	332	89	465	675	15
de	336	74	346	89	465	675	15
intervención	350	74	405	89	465	675	15
en	409	74	420	89	465	675	15
asuntos	57	87	89	101	465	675	15
legislativos).	92	87	145	101	465	675	15
Tal	92	99	106	114	465	675	15
vez,	109	99	125	114	465	675	15
lo	129	99	137	114	465	675	15
mejor	140	99	166	114	465	675	15
que	169	99	185	114	465	675	15
ocurrió	188	99	220	114	465	675	15
en	223	99	233	114	465	675	15
el	237	99	244	114	465	675	15
área	247	99	264	114	465	675	15
fue	268	99	281	114	465	675	15
algo	284	99	302	114	465	675	15
que	305	99	321	114	465	675	15
sus	325	99	338	114	465	675	15
creadores	341	99	381	114	465	675	15
no	384	99	396	114	465	675	15
anti-	399	99	420	114	465	675	15
ciparon	57	112	90	126	465	675	15
bien,	93	112	115	126	465	675	15
pero	118	112	138	126	465	675	15
que	141	112	157	126	465	675	15
iba	160	112	174	126	465	675	15
–aunque	177	112	215	126	465	675	15
muy	218	112	238	126	465	675	15
modestamente-	241	112	309	126	465	675	15
en	312	112	323	126	465	675	15
línea	326	112	347	126	465	675	15
con	350	112	366	126	465	675	15
lo	370	112	378	126	465	675	15
que	381	112	397	126	465	675	15
aquí	401	112	420	126	465	675	15
venimos	57	124	93	139	465	675	15
sugiriendo:	97	124	145	139	465	675	15
cambios	149	124	185	139	465	675	15
sobre	188	124	211	139	465	675	15
alguna	215	124	244	139	465	675	15
de	247	124	258	139	465	675	15
las	261	124	272	139	465	675	15
“palancas	276	124	316	139	465	675	15
del	320	124	333	139	465	675	15
poder”,	337	124	369	139	465	675	15
dirigidos	373	124	411	139	465	675	15
a	415	124	420	139	465	675	15
favorecer	57	137	96	151	465	675	15
el	100	137	107	151	465	675	15
acceso	111	137	138	151	465	675	15
ciudadano	142	137	187	151	465	675	15
a	191	137	195	151	465	675	15
la	199	137	206	151	465	675	15
“sala	210	137	230	151	465	675	15
de	234	137	244	151	465	675	15
máquinas”	248	137	294	151	465	675	15
del	297	137	310	151	465	675	15
constitucionalismo.	314	137	399	151	465	675	15
Así,	403	137	420	151	465	675	15
por	57	149	72	164	465	675	15
ejemplo,	74	149	112	164	465	675	15
en	115	149	125	164	465	675	15
las	128	149	139	164	465	675	15
“pequeñas	142	149	186	164	465	675	15
pero	189	149	208	164	465	675	15
significativas”	211	149	270	164	465	675	15
variaciones	272	149	320	164	465	675	15
impulsadas	323	149	371	164	465	675	15
en	374	149	384	164	465	675	15
materia	387	149	420	164	465	675	15
judicial,	57	162	92	176	465	675	15
y	95	162	100	176	465	675	15
destinadas	104	162	149	176	465	675	15
a	153	162	157	176	465	675	15
facilitar	161	162	194	176	465	675	15
y	198	162	203	176	465	675	15
expandir	207	162	245	176	465	675	15
la	248	162	256	176	465	675	15
“legitimidad	260	162	314	176	465	675	15
jurídica”	318	162	354	176	465	675	15
necesaria	358	162	397	176	465	675	15
para	401	162	420	176	465	675	15
litigar	57	174	82	189	465	675	15
judicialmente	84	174	144	189	465	675	15
(Wilson,	146	174	184	189	465	675	15
2010).	187	174	216	189	465	675	15
En	218	174	230	189	465	675	15
todo	233	174	253	189	465	675	15
caso,	255	174	276	189	465	675	15
en	279	174	289	189	465	675	15
sus	291	174	304	189	465	675	15
rasgos	307	174	333	189	465	675	15
más	335	174	352	189	465	675	15
básicos,	355	174	388	189	465	675	15
la	390	174	398	189	465	675	15
vieja	400	174	420	189	465	675	15
estructura	57	187	100	201	465	675	15
de	103	187	113	201	465	675	15
poderes	116	187	149	201	465	675	15
se	152	187	160	201	465	675	15
mantuvo	163	187	202	201	465	675	15
cómoda	205	187	240	201	465	675	15
con	243	187	259	201	465	675	15
los	262	187	274	201	465	675	15
cambios	277	187	312	201	465	675	15
introducidos:	315	187	373	201	465	675	15
las	376	187	387	201	465	675	15
nuevas	390	187	419	201	465	675	15
modificaciones	57	199	122	214	465	675	15
parecían	125	199	161	214	465	675	15
adaptarse	164	199	205	214	465	675	15
bien	208	199	227	214	465	675	15
al	230	199	237	214	465	675	15
paladar	241	199	272	214	465	675	15
de	275	199	286	214	465	675	15
los	289	199	301	214	465	675	15
viejos	304	199	328	214	465	675	15
poderes	331	199	364	214	465	675	15
prevalecien-	368	199	420	214	465	675	15
tes.	57	212	71	226	465	675	15
Paso	74	212	93	226	465	675	15
entonces,	96	212	137	226	465	675	15
más	140	212	157	226	465	675	15
de	160	212	170	226	465	675	15
lleno,	173	212	197	226	465	675	15
al	200	212	207	226	465	675	15
examen	210	212	243	226	465	675	15
crítico	246	212	274	226	465	675	15
de	277	212	287	226	465	675	15
lo	290	212	298	226	465	675	15
realizado	301	212	339	226	465	675	15
en	342	212	352	226	465	675	15
estos	355	212	376	226	465	675	15
años.	379	212	401	226	465	675	15
5.	57	250	66	263	465	675	15
Evaluar	69	250	104	263	465	675	15
lo	107	250	116	263	465	675	15
escrito:	119	250	152	263	465	675	15
modelos	155	250	194	263	465	675	15
de	197	250	208	263	465	675	15
democracia	211	250	263	263	465	675	15
superpuestos	267	250	326	263	465	675	15
y	330	250	335	263	465	675	15
un	338	250	350	263	465	675	15
constituciona-	353	250	420	263	465	675	15
lismo	57	262	82	276	465	675	15
que	85	262	102	276	465	675	15
no	104	262	116	276	465	675	15
termina	119	262	155	276	465	675	15
de	158	262	169	276	465	675	15
irse	171	262	188	276	465	675	15
El	57	287	66	301	465	675	15
recorrido	70	287	110	301	465	675	15
hecho	114	287	141	301	465	675	15
hasta	145	287	167	301	465	675	15
aquí,	171	287	193	301	465	675	15
fundamentalmente	198	287	280	301	465	675	15
descriptivo,	285	287	335	301	465	675	15
resulta	339	287	368	301	465	675	15
–conforme	372	287	420	301	465	675	15
entiendo-	57	299	99	314	465	675	15
relevante,	103	299	144	314	465	675	15
también,	148	299	187	314	465	675	15
en	191	299	201	314	465	675	15
términos	205	299	244	314	465	675	15
normativos.	248	299	300	314	465	675	15
No	304	299	318	314	465	675	15
sólo	322	299	339	314	465	675	15
por	343	299	358	314	465	675	15
el	362	299	370	314	465	675	15
hecho	374	299	400	314	465	675	15
que	404	299	420	314	465	675	15
la	57	312	64	326	465	675	15
selección	68	312	107	326	465	675	15
de	111	312	121	326	465	675	15
datos	125	312	148	326	465	675	15
responde	151	312	191	326	465	675	15
a	194	312	199	326	465	675	15
concepciones	203	312	261	326	465	675	15
y	264	312	269	326	465	675	15
entendimientos	273	312	341	326	465	675	15
particulares,	345	312	398	326	465	675	15
sino	402	312	420	326	465	675	15
también	57	324	93	339	465	675	15
porque	96	324	127	339	465	675	15
ella	130	324	144	339	465	675	15
tiene	148	324	169	339	465	675	15
fuerza	172	324	198	339	465	675	15
suficiente	202	324	243	339	465	675	15
para	246	324	265	339	465	675	15
ayudarnos	268	324	312	339	465	675	15
a	315	324	320	339	465	675	15
pensar	323	324	351	339	465	675	15
sobre	355	324	378	339	465	675	15
lo	381	324	389	339	465	675	15
que	392	324	408	339	465	675	15
se	411	324	420	339	465	675	15
ha	57	337	67	351	465	675	15
hecho	70	337	96	351	465	675	15
y	99	337	104	351	465	675	15
lo	107	337	115	351	465	675	15
que	118	337	134	351	465	675	15
no	136	337	148	351	465	675	15
se	151	337	159	351	465	675	15
ha	162	337	172	351	465	675	15
hecho	175	337	201	351	465	675	15
en	204	337	214	351	465	675	15
materia	217	337	250	351	465	675	15
constitucional	252	337	314	351	465	675	15
en	317	337	327	351	465	675	15
la	330	337	337	351	465	675	15
región.	340	337	370	351	465	675	15
Entiendo	92	349	133	364	465	675	15
que	135	349	151	364	465	675	15
el	154	349	162	364	465	675	15
análisis	164	349	195	364	465	675	15
anterior	198	349	233	364	465	675	15
nos	236	349	251	364	465	675	15
ayuda	254	349	279	364	465	675	15
a	282	349	287	364	465	675	15
ir	290	349	296	364	465	675	15
bastante	299	349	335	364	465	675	15
más	338	349	355	364	465	675	15
lejos	358	349	377	364	465	675	15
de	380	349	390	364	465	675	15
la	393	349	401	364	465	675	15
pri-	403	349	420	364	465	675	15
mera	57	362	78	376	465	675	15
idea	81	362	98	376	465	675	15
que	101	362	117	376	465	675	15
parece	119	362	147	376	465	675	15
derivarse	149	362	187	376	465	675	15
de	189	362	200	376	465	675	15
lo	202	362	210	376	465	675	15
dicho,	213	362	240	376	465	675	15
según	242	362	267	376	465	675	15
la	270	362	277	376	465	675	15
cual	279	362	297	376	465	675	15
lo	299	362	307	376	465	675	15
nuevo	309	362	334	376	465	675	15
es	336	362	343	376	465	675	15
demasiado	345	362	389	376	465	675	15
pareci-	391	362	420	376	465	675	15
do	57	374	67	389	465	675	15
a	69	374	74	389	465	675	15
lo	77	374	84	389	465	675	15
viejo.	87	374	109	389	465	675	15
Por	112	374	127	389	465	675	15
ello	129	374	145	389	465	675	15
mismo,	147	374	180	389	465	675	15
en	183	374	193	389	465	675	15
esta	196	374	212	389	465	675	15
sección,	214	374	249	389	465	675	15
me	251	374	265	389	465	675	15
adentraré	267	374	308	389	465	675	15
algo	310	374	328	389	465	675	15
más	331	374	348	389	465	675	15
en	351	374	361	389	465	675	15
la	364	374	371	389	465	675	15
evaluación	374	374	420	389	465	675	15
de	57	387	67	401	465	675	15
lo	70	387	78	401	465	675	15
acontecido	81	387	128	401	465	675	15
para	131	387	150	401	465	675	15
apoyar	153	387	182	401	465	675	15
mejor	185	387	210	401	465	675	15
la	213	387	220	401	465	675	15
idea	223	387	241	401	465	675	15
según	244	387	269	401	465	675	15
la	272	387	279	401	465	675	15
cual,	282	387	302	401	465	675	15
la	305	387	313	401	465	675	15
estructura	316	387	357	401	465	675	15
que	360	387	375	401	465	675	15
existe	378	387	399	401	465	675	15
deja	402	387	420	401	465	675	15
mucho	57	399	84	414	465	675	15
que	87	399	102	414	465	675	15
desear	105	399	130	414	465	675	15
respecto	133	399	164	414	465	675	15
de	166	399	176	414	465	675	15
lo	179	399	186	414	465	675	15
que	189	399	204	414	465	675	15
ella	206	399	221	414	465	675	15
misma	224	399	251	414	465	675	15
proclama.	254	399	295	414	465	675	15
5.1.	57	424	74	439	465	675	15
Constituciones	76	424	136	439	465	675	15
de	139	424	148	439	465	675	15
“mezcla”	151	424	187	439	465	675	15
Ante	57	449	78	464	465	675	15
todo,	81	449	104	464	465	675	15
destacaría	107	449	150	464	465	675	15
que	153	449	169	464	465	675	15
las	172	449	183	464	465	675	15
constituciones	187	449	249	464	465	675	15
latinoamericanas	252	449	325	464	465	675	15
superponen	329	449	380	464	465	675	15
modelos	383	449	420	464	465	675	15
de	57	462	67	476	465	675	15
democracia	69	462	119	476	465	675	15
más	121	462	138	476	465	675	15
bien	140	462	159	476	465	675	15
opuestos,	161	462	202	476	465	675	15
que	204	462	220	476	465	675	15
se	222	462	231	476	465	675	15
correlacionan	233	462	291	476	465	675	15
con	294	462	310	476	465	675	15
aspiraciones	312	462	364	476	465	675	15
económicas,	366	462	420	476	465	675	15
ideales	57	474	85	489	465	675	15
políticos,	90	474	130	489	465	675	15
compromisos	135	474	193	489	465	675	15
legales	198	474	226	489	465	675	15
–finalmente,	230	474	285	489	465	675	15
modelos	290	474	326	489	465	675	15
constitucionales-	331	474	404	489	465	675	15
en	409	474	420	489	465	675	15
tensión	57	487	89	501	465	675	15
entre	92	487	114	501	465	675	15
sí.	117	487	127	501	465	675	15
Esta	130	487	148	501	465	675	15
idea	152	487	169	501	465	675	15
de	173	487	183	501	465	675	15
“mezclar”	186	487	228	501	465	675	15
pretensiones	231	487	285	501	465	675	15
opuestas,	288	487	328	501	465	675	15
superponiendo	331	487	396	501	465	675	15
unas	400	487	420	501	465	675	15
con	57	499	73	514	465	675	15
otras,	76	499	100	514	465	675	15
cuenta	103	499	132	514	465	675	15
ya	135	499	144	514	465	675	15
con	148	499	164	514	465	675	15
buen	167	499	189	514	465	675	15
arraigo	192	499	222	514	465	675	15
en	225	499	236	514	465	675	15
la	239	499	246	514	465	675	15
tradición	250	499	289	514	465	675	15
constitucional	292	499	354	514	465	675	15
latinoamerica-	357	499	420	514	465	675	15
na.	57	512	70	526	465	675	15
Esa	73	512	88	526	465	675	15
fue	91	512	105	526	465	675	15
la	108	512	116	526	465	675	15
manera	119	512	151	526	465	675	15
principal	155	512	193	526	465	675	15
en	197	512	207	526	465	675	15
que	210	512	226	526	465	675	15
se	230	512	238	526	465	675	15
consolidó	241	512	283	526	465	675	15
el	286	512	294	526	465	675	15
acuerdo	297	512	331	526	465	675	15
liberal-conservador.	334	512	420	526	465	675	15
Fue	57	524	73	539	465	675	15
muy	77	524	96	539	465	675	15
habitual,	100	524	139	539	465	675	15
según	142	524	167	539	465	675	15
viéramos,	171	524	213	539	465	675	15
que	216	524	232	539	465	675	15
las	236	524	247	539	465	675	15
aspiraciones	251	524	303	539	465	675	15
propias	307	524	339	539	465	675	15
del	343	524	356	539	465	675	15
liberalismo	360	524	408	539	465	675	15
se	411	524	420	539	465	675	15
sumaran,	57	537	97	551	465	675	15
sin	100	537	113	551	465	675	15
mucho	116	537	147	551	465	675	15
más,	150	537	170	551	465	675	15
a	174	537	178	551	465	675	15
las	182	537	193	551	465	675	15
del	197	537	210	551	465	675	15
conservadurismo.	213	537	290	551	465	675	15
Entonces,	293	537	336	551	465	675	15
se	340	537	348	551	465	675	15
pudo	351	537	374	551	465	675	15
agregar	378	537	409	551	465	675	15
al	412	537	420	551	465	675	15
esquema	57	549	94	564	465	675	15
liberal	98	549	125	564	465	675	15
de	129	549	139	564	465	675	15
los	143	549	155	564	465	675	15
“frenos	159	549	190	564	465	675	15
y	194	549	199	564	465	675	15
contrapesos”	203	549	258	564	465	675	15
un	262	549	273	564	465	675	15
Ejecutivo	277	549	318	564	465	675	15
sobre-poderoso;	322	549	391	564	465	675	15
como	395	549	420	564	465	675	15
se	57	562	65	576	465	675	15
pudo	68	562	91	576	465	675	15
sumar,	95	562	124	576	465	675	15
junto	127	562	151	576	465	675	15
a	155	562	159	576	465	675	15
las	163	562	174	576	465	675	15
liberales	177	562	212	576	465	675	15
declaraciones	216	562	273	576	465	675	15
de	277	562	287	576	465	675	15
tolerancia	291	562	333	576	465	675	15
religiosa,	337	562	375	576	465	675	15
otras	379	562	400	576	465	675	15
que	404	562	420	576	465	675	15
proclamaban	57	574	113	589	465	675	15
el	117	574	124	589	465	675	15
sesgo	127	574	150	589	465	675	15
estatal	153	574	180	589	465	675	15
a	184	574	188	589	465	675	15
favor	192	574	214	589	465	675	15
de	217	574	228	589	465	675	15
la	231	574	238	589	465	675	15
religión	242	574	275	589	465	675	15
católica.	279	574	314	589	465	675	15
Se	318	574	328	589	465	675	15
escogió	331	574	363	589	465	675	15
entonces	366	574	404	589	465	675	15
un	408	574	420	589	465	675	15
sistema	57	587	88	601	465	675	15
de	92	587	102	601	465	675	15
integración	105	587	151	601	465	675	15
entre	154	587	175	601	465	675	15
modelos	178	587	210	601	465	675	15
-una	214	587	234	601	465	675	15
mezcla	237	587	265	601	465	675	15
constitucional-	268	587	329	601	465	675	15
muy	333	587	352	601	465	675	15
deficitaria,	355	587	401	601	465	675	15
pu-	404	587	420	601	465	675	15
diendo	57	599	87	614	465	675	15
haberse	90	599	122	614	465	675	15
optado	125	599	156	614	465	675	15
por	158	599	173	614	465	675	15
otros	176	599	198	614	465	675	15
sistemas	201	599	236	614	465	675	15
de	239	599	249	614	465	675	15
combinación	252	599	309	614	465	675	15
más	312	599	329	614	465	675	15
virtuosos.	331	599	373	614	465	675	15
124	45	42	62	56	465	675	16
Sobre	125	44	145	55	465	675	16
el	149	44	155	55	465	675	16
“nuevo	158	44	184	55	465	675	16
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	16
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	16
Para	81	74	99	89	465	675	16
decirlo	102	74	132	89	465	675	16
en	135	74	145	89	465	675	16
otros	148	74	170	89	465	675	16
términos	172	74	211	89	465	675	16
más	214	74	231	89	465	675	16
precisos,	234	74	271	89	465	675	16
tratando	273	74	310	89	465	675	16
de	313	74	324	89	465	675	16
integrar	326	74	360	89	465	675	16
las	363	74	374	89	465	675	16
preten-	377	74	408	89	465	675	16
siones	45	87	71	101	465	675	16
opuestas	74	87	111	101	465	675	16
propias	114	87	146	101	465	675	16
de	149	87	159	101	465	675	16
cualquier	162	87	202	101	465	675	16
sociedad	205	87	242	101	465	675	16
caracterizada	245	87	301	101	465	675	16
por	304	87	319	101	465	675	16
el	322	87	329	101	465	675	16
“hecho	332	87	363	101	465	675	16
del	366	87	379	101	465	675	16
plura-	382	87	408	101	465	675	16
lismo”	45	99	73	114	465	675	16
y	76	99	80	114	465	675	16
el	83	99	90	114	465	675	16
desacuerdo	93	99	141	114	465	675	16
razonable,	143	99	187	114	465	675	16
el	190	99	197	114	465	675	16
sistema	200	99	231	114	465	675	16
institucional	234	99	288	114	465	675	16
puede	290	99	317	114	465	675	16
reaccionar	319	99	363	114	465	675	16
de	366	99	376	114	465	675	16
formas	379	99	408	114	465	675	16
diversas.	45	112	82	126	465	675	16
Puede,	85	112	115	126	465	675	16
por	118	112	133	126	465	675	16
un	137	112	149	126	465	675	16
lado,	153	112	174	126	465	675	16
optar	178	112	201	126	465	675	16
por	204	112	219	126	465	675	16
propuestas	223	112	269	126	465	675	16
de	273	112	283	126	465	675	16
síntesis,	287	112	318	126	465	675	16
tomando	322	112	361	126	465	675	16
parte	365	112	387	126	465	675	16
o	391	112	396	126	465	675	16
lo	400	112	408	126	465	675	16
mejor	45	124	71	139	465	675	16
de	74	124	84	139	465	675	16
cada	88	124	107	139	465	675	16
propuesta,	110	124	156	139	465	675	16
puede	159	124	185	139	465	675	16
hacer	188	124	212	139	465	675	16
un	215	124	227	139	465	675	16
esfuerzo	230	124	265	139	465	675	16
por	268	124	283	139	465	675	16
combinar	287	124	328	139	465	675	16
esas	332	124	348	139	465	675	16
distintas	351	124	387	139	465	675	16
pre-	391	124	408	139	465	675	16
tensiones	45	137	85	151	465	675	16
encontradas.	89	137	144	151	465	675	16
Es	147	137	157	151	465	675	16
lo	160	137	169	151	465	675	16
que	172	137	188	151	465	675	16
ocurre	191	137	219	151	465	675	16
cuando	222	137	254	151	465	675	16
–frente	257	137	288	151	465	675	16
a	292	137	296	151	465	675	16
demandas	299	137	343	151	465	675	16
religiosas	346	137	385	151	465	675	16
con-	389	137	408	151	465	675	16
tradictorias-	45	149	98	164	465	675	16
se	101	149	110	164	465	675	16
afirma	113	149	141	164	465	675	16
la	145	149	152	164	465	675	16
imposibilidad	156	149	216	164	465	675	16
de	219	149	230	164	465	675	16
que	233	149	249	164	465	675	16
cualquier	253	149	293	164	465	675	16
religión	297	149	330	164	465	675	16
sea	334	149	346	164	465	675	16
impuesta	350	149	390	164	465	675	16
por	393	149	408	164	465	675	16
sobre	45	162	68	176	465	675	16
las	72	162	83	176	465	675	16
otras,	86	162	110	176	465	675	16
permitiendo	113	162	167	176	465	675	16
la	170	162	177	176	465	675	16
coexistencia	181	162	232	176	465	675	16
de	236	162	246	176	465	675	16
todas.	249	162	275	176	465	675	16
O	278	162	287	176	465	675	16
se	290	162	299	176	465	675	16
puede	302	162	328	176	465	675	16
optar,	331	162	356	176	465	675	16
en	360	162	370	176	465	675	16
cambio,	373	162	408	176	465	675	16
por	45	174	60	189	465	675	16
–lo	63	174	77	189	465	675	16
que	80	174	95	189	465	675	16
consideraría	98	174	150	189	465	675	16
indeseables-	153	174	205	189	465	675	16
propuestas	207	174	254	189	465	675	16
de	256	174	267	189	465	675	16
acumulación,	269	174	325	189	465	675	16
superponiendo	328	174	393	189	465	675	16
sin	396	174	408	189	465	675	16
más	45	187	62	201	465	675	16
esas	65	187	81	201	465	675	16
pretensiones	84	187	138	201	465	675	16
encontradas.	140	187	195	201	465	675	16
Es	197	187	208	201	465	675	16
lo	210	187	218	201	465	675	16
que	221	187	237	201	465	675	16
hizo	239	187	258	201	465	675	16
la	260	187	267	201	465	675	16
Constitución	270	187	327	201	465	675	16
argentina	330	187	370	201	465	675	16
de	373	187	383	201	465	675	16
1853	386	187	408	201	465	675	16
(en	45	199	59	214	465	675	16
buena	64	199	90	214	465	675	16
medida	94	199	127	214	465	675	16
todavía	131	199	163	214	465	675	16
vigente)	167	199	202	214	465	675	16
al	206	199	213	214	465	675	16
afirmar,	218	199	251	214	465	675	16
al	256	199	263	214	465	675	16
mismo	267	199	297	214	465	675	16
tiempo,	301	199	335	214	465	675	16
la	340	199	347	214	465	675	16
tolerancia	351	199	394	214	465	675	16
de	398	199	408	214	465	675	16
cultos	45	212	71	226	465	675	16
(artículo	75	212	112	226	465	675	16
14	115	212	126	226	465	675	16
CN)	130	212	150	226	465	675	16
y	154	212	159	226	465	675	16
el	162	212	169	226	465	675	16
status	173	212	198	226	465	675	16
especial	201	212	234	226	465	675	16
de	238	212	248	226	465	675	16
la	251	212	259	226	465	675	16
religión	262	212	295	226	465	675	16
católica	299	212	332	226	465	675	16
(artículo	335	212	372	226	465	675	16
2	376	212	381	226	465	675	16
CN).	385	212	408	226	465	675	16
O	45	224	54	239	465	675	16
es	57	224	65	239	465	675	16
lo	68	224	76	239	465	675	16
que	79	224	95	239	465	675	16
hicieron	98	224	133	239	465	675	16
la	136	224	143	239	465	675	16
mayoría	146	224	181	239	465	675	16
de	184	224	194	239	465	675	16
las	197	224	208	239	465	675	16
Constituciones	211	224	276	239	465	675	16
latinoamericanas,	279	224	355	239	465	675	16
al	357	224	365	239	465	675	16
acumular	368	224	408	239	465	675	16
simplemente	45	237	101	251	465	675	16
las	104	237	115	251	465	675	16
demandas	118	237	161	251	465	675	16
de	164	237	174	251	465	675	16
los	177	237	189	251	465	675	16
conservadores	192	237	252	251	465	675	16
a	255	237	260	251	465	675	16
favor	263	237	284	251	465	675	16
de	287	237	297	251	465	675	16
un	300	237	312	251	465	675	16
Ejecutivo	315	237	356	251	465	675	16
fuerte,	358	237	387	251	465	675	16
y	389	237	394	251	465	675	16
las	397	237	408	251	465	675	16
del	45	249	58	264	465	675	16
liberalismo	61	249	109	264	465	675	16
a	112	249	116	264	465	675	16
favor	119	249	141	264	465	675	16
de	144	249	154	264	465	675	16
un	157	249	169	264	465	675	16
sistema	172	249	203	264	465	675	16
de	206	249	216	264	465	675	16
equilibrios	219	249	265	264	465	675	16
–dando	268	249	301	264	465	675	16
lugar	304	249	326	264	465	675	16
a	329	249	333	264	465	675	16
un	336	249	348	264	465	675	16
problemático	350	249	408	264	465	675	16
híbrido	45	262	78	276	465	675	16
latinoamericano	81	262	152	276	465	675	16
que	155	262	171	276	465	675	16
combina	175	262	213	276	465	675	16
los	217	262	229	276	465	675	16
“checks	232	262	265	276	465	675	16
and	268	262	285	276	465	675	16
balances”	288	262	329	276	465	675	16
con	332	262	348	276	465	675	16
un	352	262	364	276	465	675	16
Ejecutivo	367	262	408	276	465	675	16
súper-poderoso,	45	274	115	289	465	675	16
capaz	118	274	141	289	465	675	16
de	144	274	154	289	465	675	16
desafiar	157	274	190	289	465	675	16
ese	193	274	205	289	465	675	16
equilibrio.	208	274	253	289	465	675	16
Las	81	287	95	301	465	675	16
reformas	98	287	135	301	465	675	16
que	139	287	154	301	465	675	16
se	158	287	166	301	465	675	16
sucedieron	169	287	215	301	465	675	16
en	218	287	229	301	465	675	16
la	232	287	239	301	465	675	16
vida	243	287	261	301	465	675	16
constitucional	264	287	324	301	465	675	16
de	327	287	337	301	465	675	16
la	341	287	348	301	465	675	16
región,	352	287	381	301	465	675	16
desde	385	287	408	301	465	675	16
aquellos	45	299	80	314	465	675	16
años	83	299	102	314	465	675	16
fundacionales,	105	299	166	314	465	675	16
parecen	169	299	202	314	465	675	16
responder	205	299	247	314	465	675	16
exactamente	250	299	302	314	465	675	16
a	305	299	310	314	465	675	16
la	313	299	320	314	465	675	16
misma	323	299	351	314	465	675	16
lógica	354	299	379	314	465	675	16
de	382	299	392	314	465	675	16
sus	395	299	408	314	465	675	16
primeros	45	312	83	326	465	675	16
años.	85	312	107	326	465	675	16
La	110	312	120	326	465	675	16
principal	123	312	161	326	465	675	16
de	163	312	173	326	465	675	16
las	175	312	186	326	465	675	16
tensiones	188	312	227	326	465	675	16
en	229	312	240	326	465	675	16
conflicto	242	312	279	326	465	675	16
aparecidas	282	312	325	326	465	675	16
a	327	312	332	326	465	675	16
partir	334	312	358	326	465	675	16
de	360	312	370	326	465	675	16
allí	372	312	385	326	465	675	16
tiene	387	312	408	326	465	675	16
que	45	324	61	339	465	675	16
ver	63	324	76	339	465	675	16
con	78	324	94	339	465	675	16
la	97	324	104	339	465	675	16
presencia	106	324	145	339	465	675	16
de	147	324	158	339	465	675	16
(con	160	324	179	339	465	675	16
la	181	324	189	339	465	675	16
acumulación	191	324	246	339	465	675	16
de),	248	324	264	339	465	675	16
al	267	324	274	339	465	675	16
menos,	276	324	307	339	465	675	16
modelos	309	324	345	339	465	675	16
de	347	324	357	339	465	675	16
democracia	360	324	408	339	465	675	16
diferentes,	45	337	89	351	465	675	16
orientados	92	337	136	351	465	675	16
en	139	337	149	351	465	675	16
direcciones	152	337	199	351	465	675	16
opuestas.	202	337	241	351	465	675	16
En	244	337	256	351	465	675	16
efecto,	259	337	287	351	465	675	16
en	290	337	300	351	465	675	16
esa	303	337	315	351	465	675	16
“doble	318	337	346	351	465	675	16
marca”	348	337	378	351	465	675	16
propia	381	337	408	351	465	675	16
del	45	349	58	364	465	675	16
constitucionalismo	62	349	143	364	465	675	16
regional	146	349	181	364	465	675	16
–poderes	184	349	223	364	465	675	16
arreglados	226	349	269	364	465	675	16
conforme	273	349	314	364	465	675	16
a	318	349	323	364	465	675	16
la	327	349	334	364	465	675	16
regla	338	349	358	364	465	675	16
dominante	362	349	408	364	465	675	16
en	45	362	56	376	465	675	16
el	59	362	66	376	465	675	16
siglo	69	362	88	376	465	675	16
XIX;	91	362	112	376	465	675	16
derechos	115	362	152	376	465	675	16
arreglados	155	362	197	376	465	675	16
conforme	200	362	241	376	465	675	16
a	244	362	249	376	465	675	16
la	252	362	259	376	465	675	16
regla	262	362	282	376	465	675	16
dominante	285	362	332	376	465	675	16
en	335	362	345	376	465	675	16
el	348	362	355	376	465	675	16
siglo	358	362	377	376	465	675	16
XX-	380	362	398	376	465	675	16
el	401	362	408	376	465	675	16
constitucionalismo	45	374	126	389	465	675	16
regional	128	374	162	389	465	675	16
muestra	164	374	198	389	465	675	16
su	201	374	210	389	465	675	16
doble	212	374	236	389	465	675	16
e	238	374	243	389	465	675	16
inusual	245	374	275	389	465	675	16
compromiso	278	374	331	389	465	675	16
en	334	374	344	389	465	675	16
materia	346	374	378	389	465	675	16
demo-	380	374	408	389	465	675	16
crática.	45	387	76	401	465	675	16
Así,	78	387	95	401	465	675	16
la	97	387	105	401	465	675	16
estructura	107	387	150	401	465	675	16
de	152	387	163	401	465	675	16
poderes	165	387	198	401	465	675	16
respondió	201	387	243	401	465	675	16
–como	246	387	275	401	465	675	16
responde	278	387	316	401	465	675	16
aún-	319	387	339	401	465	675	16
a	342	387	346	401	465	675	16
valores	349	387	378	401	465	675	16
demo-	380	387	408	401	465	675	16
cráticos	45	399	77	414	465	675	16
propios	80	399	112	414	465	675	16
del	115	399	127	414	465	675	16
siglo	130	399	149	414	465	675	16
XIX:	152	399	173	414	465	675	16
baja	175	399	193	414	465	675	16
participación	195	399	251	414	465	675	16
popular,	254	399	289	414	465	675	16
sectores	291	399	324	414	465	675	16
excluidos,	327	399	369	414	465	675	16
derechos	371	399	408	414	465	675	16
políticos	45	412	81	426	465	675	16
limitados	84	412	123	426	465	675	16
–los	125	412	143	426	465	675	16
mecanismos	145	412	197	426	465	675	16
propios	199	412	231	426	465	675	16
de	233	412	243	426	465	675	16
la	246	412	253	426	465	675	16
democracia	255	412	304	426	465	675	16
censitaria.	306	412	348	426	465	675	16
Mientras	351	412	389	426	465	675	16
tan-	391	412	408	426	465	675	16
to,	45	424	57	439	465	675	16
las	59	424	70	439	465	675	16
nuevas	72	424	101	439	465	675	16
declaraciones	103	424	159	439	465	675	16
de	162	424	172	439	465	675	16
derechos	174	424	211	439	465	675	16
aparecen	214	424	251	439	465	675	16
vinculadas	253	424	297	439	465	675	16
con	300	424	315	439	465	675	16
discursos	318	424	356	439	465	675	16
y	358	424	363	439	465	675	16
principios	366	424	408	439	465	675	16
democráticos	45	437	102	451	465	675	16
de	105	437	115	451	465	675	16
“última	118	437	150	451	465	675	16
generación”.	153	437	205	451	465	675	16
Se	209	437	218	451	465	675	16
pretende	222	437	259	451	465	675	16
una	262	437	278	451	465	675	16
participación	281	437	337	451	465	675	16
popular	340	437	373	451	465	675	16
amplia,	377	437	408	451	465	675	16
que	45	449	61	464	465	675	16
busca	64	449	88	464	465	675	16
apoyarse	92	449	128	464	465	675	16
de	131	449	141	464	465	675	16
diversas	145	449	177	464	465	675	16
maneras:	181	449	219	464	465	675	16
se	222	449	230	464	465	675	16
abren	234	449	257	464	465	675	16
oportunidades	261	449	322	464	465	675	16
institucionales	326	449	387	464	465	675	16
para	390	449	408	464	465	675	16
que	45	462	61	476	465	675	16
la	65	462	72	476	465	675	16
ciudadanía	76	462	122	476	465	675	16
gane	126	462	146	476	465	675	16
capacidad	150	462	192	476	465	675	16
de	196	462	206	476	465	675	16
decisión	210	462	245	476	465	675	16
y	249	462	254	476	465	675	16
control	258	462	288	476	465	675	16
(revocatorias	292	462	346	476	465	675	16
de	350	462	360	476	465	675	16
mandatos,	364	462	408	476	465	675	16
etc.),	45	474	67	489	465	675	16
se	69	474	77	489	465	675	16
expanden	80	474	121	489	465	675	16
los	124	474	136	489	465	675	16
derechos	139	474	176	489	465	675	16
políticos	179	474	215	489	465	675	16
y,	217	474	224	489	465	675	16
a	227	474	232	489	465	675	16
la	234	474	242	489	465	675	16
vez,	245	474	261	489	465	675	16
se	263	474	271	489	465	675	16
comprometen	274	474	334	489	465	675	16
derechos	337	474	374	489	465	675	16
sociales	377	474	408	489	465	675	16
destinados	45	487	90	501	465	675	16
a	93	487	98	501	465	675	16
fortalecer	101	487	141	501	465	675	16
todavía	144	487	175	501	465	675	16
más	178	487	195	501	465	675	16
el	199	487	206	501	465	675	16
ingreso	209	487	239	501	465	675	16
de	243	487	253	501	465	675	16
las	256	487	267	501	465	675	16
mayorías	270	487	308	501	465	675	16
a	311	487	316	501	465	675	16
la	319	487	327	501	465	675	16
política	330	487	361	501	465	675	16
(todo	365	487	388	501	465	675	16
esto	391	487	408	501	465	675	16
sujeto	45	499	71	514	465	675	16
a	74	499	78	514	465	675	16
limitaciones	82	499	133	514	465	675	16
varias)	136	499	163	514	465	675	16
4	163	500	166	508	465	675	16
.	166	499	169	514	465	675	16
En	173	499	185	514	465	675	16
términos	188	499	226	514	465	675	16
democráticos,	229	499	288	514	465	675	16
en	291	499	302	514	465	675	16
definitiva,	305	499	347	514	465	675	16
se	351	499	359	514	465	675	16
afirma	362	499	389	514	465	675	16
con	392	499	408	514	465	675	16
una	45	512	61	526	465	675	16
mano	64	512	89	526	465	675	16
de	91	512	101	526	465	675	16
la	104	512	111	526	465	675	16
Constitución,	114	512	173	526	465	675	16
lo	175	512	183	526	465	675	16
que	186	512	202	526	465	675	16
se	204	512	212	526	465	675	16
niega	215	512	237	526	465	675	16
con	240	512	256	526	465	675	16
la	258	512	265	526	465	675	16
otra.	268	512	288	526	465	675	16
Esa	81	524	96	539	465	675	16
misma	99	524	128	539	465	675	16
mezcla/acumulación	132	524	221	539	465	675	16
problemática	225	524	281	539	465	675	16
se	285	524	293	539	465	675	16
da	297	524	307	539	465	675	16
con	311	524	327	539	465	675	16
otras	331	524	351	539	465	675	16
cuestiones	355	524	400	539	465	675	16
y	403	524	408	539	465	675	16
en	45	537	56	551	465	675	16
otros	59	537	80	551	465	675	16
ámbitos	83	537	118	551	465	675	16
de	121	537	131	551	465	675	16
la	134	537	141	551	465	675	16
Constitución:	144	537	204	551	465	675	16
muchas	207	537	240	551	465	675	16
de	243	537	253	551	465	675	16
las	256	537	267	551	465	675	16
nuevas	269	537	299	551	465	675	16
constituciones	301	537	364	551	465	675	16
(como	366	537	394	551	465	675	16
las	397	537	408	551	465	675	16
de	45	549	56	564	465	675	16
Colombia	59	549	103	564	465	675	16
o	106	549	111	564	465	675	16
Perú,	115	549	137	564	465	675	16
claramente)	140	549	191	564	465	675	16
aparecen,	195	549	236	564	465	675	16
a	239	549	243	564	465	675	16
la	247	549	254	564	465	675	16
vez,	257	549	274	564	465	675	16
afirmando	277	549	322	564	465	675	16
formulaciones	325	549	387	564	465	675	16
eco-	390	549	408	564	465	675	16
nómicas	45	562	81	576	465	675	16
“neoliberales”	84	562	143	576	465	675	16
y	145	562	150	576	465	675	16
proclamas	153	562	196	576	465	675	16
de	199	562	209	576	465	675	16
fuerte	211	562	237	576	465	675	16
contenido	239	562	283	576	465	675	16
social	286	562	310	576	465	675	16
que	312	562	328	576	465	675	16
parecen	330	562	364	576	465	675	16
indicar	366	562	396	576	465	675	16
su	399	562	408	576	465	675	16
vocación	45	574	84	589	465	675	16
por	87	574	102	589	465	675	16
formas	106	574	135	589	465	675	16
económicas	139	574	189	589	465	675	16
diferentes.	193	574	237	589	465	675	16
Es	241	574	251	589	465	675	16
muy	255	574	274	589	465	675	16
común,	278	574	311	589	465	675	16
también,	315	574	353	589	465	675	16
en	357	574	367	589	465	675	16
todas	371	574	394	589	465	675	16
las	397	574	408	589	465	675	16
4	45	593	50	605	465	675	16
Es	56	593	65	605	465	675	16
lo	68	593	74	605	465	675	16
que,	78	593	93	605	465	675	16
durante	96	593	123	605	465	675	16
el	126	593	132	605	465	675	16
siglo	135	593	151	605	465	675	16
XIX,	154	593	171	605	465	675	16
se	174	593	181	605	465	675	16
expresaba	184	593	217	605	465	675	16
en	220	593	229	605	465	675	16
la	232	593	238	605	465	675	16
tensión	241	593	266	605	465	675	16
entre	270	593	287	605	465	675	16
una	290	593	303	605	465	675	16
idea	307	593	321	605	465	675	16
de	324	593	332	605	465	675	16
la	335	593	341	605	465	675	16
política	345	593	370	605	465	675	16
que	374	593	386	605	465	675	16
pedía	390	593	408	605	465	675	16
“libertades	45	604	82	616	465	675	16
económicas”	84	604	127	616	465	675	16
“abundantísimas”	129	604	190	616	465	675	16
y	192	604	196	616	465	675	16
“libertades	198	604	234	616	465	675	16
políticas”	236	604	268	616	465	675	16
limitadas;	270	604	304	616	465	675	16
y	306	604	310	616	465	675	16
otra	312	604	325	616	465	675	16
que	327	604	340	616	465	675	16
proponía	342	604	373	616	465	675	16
libertades	375	604	408	616	465	675	16
políticas	45	615	74	627	465	675	16
amplias,	76	615	105	627	465	675	16
y	107	615	111	627	465	675	16
restricciones	113	615	156	627	465	675	16
sobre	158	615	176	627	465	675	16
las	179	615	187	627	465	675	16
“libertades	190	615	226	627	465	675	16
económicas”	229	615	272	627	465	675	16
sin	274	615	284	627	465	675	16
controles,	287	615	320	627	465	675	16
entonces	322	615	353	627	465	675	16
vigentes.	355	615	385	627	465	675	16
Roberto	196	44	226	55	465	675	17
Gargarella	229	44	270	55	465	675	17
125	403	42	420	56	465	675	17
constituciones	57	74	119	89	465	675	17
“nuevas”	123	74	160	89	465	675	17
comprometidas	164	74	231	89	465	675	17
con	235	74	251	89	465	675	17
los	255	74	267	89	465	675	17
derechos	271	74	309	89	465	675	17
indígenas,	312	74	356	89	465	675	17
que	360	74	376	89	465	675	17
se	380	74	388	89	465	675	17
afirme	392	74	420	89	465	675	17
simultáneamente	57	87	131	101	465	675	17
el	134	87	142	101	465	675	17
valor	145	87	166	101	465	675	17
de	169	87	180	101	465	675	17
la	183	87	190	101	465	675	17
propiedad	194	87	238	101	465	675	17
privada	241	87	273	101	465	675	17
y	276	87	281	101	465	675	17
el	285	87	292	101	465	675	17
valor	295	87	317	101	465	675	17
de	320	87	330	101	465	675	17
la	333	87	341	101	465	675	17
propiedad	344	87	388	101	465	675	17
comu-	391	87	420	101	465	675	17
nitaria	57	99	85	114	465	675	17
(u	88	99	97	114	465	675	17
otras	101	99	121	114	465	675	17
similares),	125	99	169	114	465	675	17
o	172	99	177	114	465	675	17
que	180	99	196	114	465	675	17
se	199	99	208	114	465	675	17
afirme	211	99	238	114	465	675	17
el	241	99	249	114	465	675	17
valor	252	99	273	114	465	675	17
de	276	99	287	114	465	675	17
la	290	99	297	114	465	675	17
economía	300	99	343	114	465	675	17
privada,	346	99	381	114	465	675	17
mixta,	384	99	411	114	465	675	17
y	415	99	419	114	465	675	17
pública,	57	112	91	126	465	675	17
al	94	112	102	126	465	675	17
mismo	104	112	134	126	465	675	17
tiempo.	137	112	171	126	465	675	17
Podría	92	124	120	139	465	675	17
decirse	124	124	154	139	465	675	17
que	157	124	173	139	465	675	17
este	177	124	193	139	465	675	17
tipo	197	124	215	139	465	675	17
de	219	124	229	139	465	675	17
combinaciones	233	124	298	139	465	675	17
resultan	302	124	336	139	465	675	17
virtuosas:	340	124	381	139	465	675	17
se	385	124	393	139	465	675	17
trata,	397	124	419	139	465	675	17
sobre	57	137	80	151	465	675	17
todo,	83	137	106	151	465	675	17
de	110	137	120	151	465	675	17
un	124	137	136	151	465	675	17
modo	139	137	165	151	465	675	17
de	169	137	179	151	465	675	17
comprometer,	183	137	244	151	465	675	17
en	247	137	258	151	465	675	17
el	261	137	269	151	465	675	17
mismo	272	137	302	151	465	675	17
proyecto	306	137	343	151	465	675	17
constitucional,	347	137	411	151	465	675	17
a	415	137	420	151	465	675	17
formaciones	57	149	110	164	465	675	17
políticas	114	149	150	164	465	675	17
o	154	149	159	164	465	675	17
grupos	163	149	193	164	465	675	17
de	197	149	207	164	465	675	17
interés	211	149	240	164	465	675	17
en	244	149	254	164	465	675	17
conflicto.	258	149	299	164	465	675	17
Sin	303	149	318	164	465	675	17
embargo,	322	149	362	164	465	675	17
en	366	149	377	164	465	675	17
términos	381	149	420	164	465	675	17
constitucionales,	57	162	129	176	465	675	17
este	132	162	148	176	465	675	17
tipo	151	162	169	176	465	675	17
de	172	162	182	176	465	675	17
decisiones	185	162	229	176	465	675	17
resultan	232	162	267	176	465	675	17
cuestionables,	270	162	330	176	465	675	17
por	333	162	348	176	465	675	17
muchas	351	162	384	176	465	675	17
razones	387	162	420	176	465	675	17
y	57	174	62	189	465	675	17
nos	64	174	80	189	465	675	17
retrotraen	82	174	125	189	465	675	17
a	128	174	133	189	465	675	17
problemas	136	174	181	189	465	675	17
a	183	174	188	189	465	675	17
los	191	174	203	189	465	675	17
que	206	174	221	189	465	675	17
aludiéramos	224	174	277	189	465	675	17
más	280	174	297	189	465	675	17
arriba,	300	174	328	189	465	675	17
al	330	174	338	189	465	675	17
hablar	341	174	368	189	465	675	17
del	371	174	384	189	465	675	17
impacto	386	174	420	189	465	675	17
intra-seccional	57	187	117	201	465	675	17
de	121	187	131	201	465	675	17
las	135	187	146	201	465	675	17
reformas.	151	187	191	201	465	675	17
Corresponde	196	187	252	201	465	675	17
preguntarse,	256	187	309	201	465	675	17
entonces:	314	187	355	201	465	675	17
¿cómo	359	187	387	201	465	675	17
es	391	187	399	201	465	675	17
que	404	187	420	201	465	675	17
los	57	199	69	214	465	675	17
nuevos	72	199	102	214	465	675	17
derechos	105	199	143	214	465	675	17
incorporados	146	199	203	214	465	675	17
(i.e.,	206	199	225	214	465	675	17
derechos	228	199	266	214	465	675	17
sociales,	269	199	304	214	465	675	17
multiculturales,	307	199	375	214	465	675	17
etc.)	378	199	397	214	465	675	17
que-	400	199	420	214	465	675	17
dan	57	212	73	226	465	675	17
vinculados	77	212	123	226	465	675	17
con	126	212	142	226	465	675	17
los	146	212	158	226	465	675	17
derechos	161	212	199	226	465	675	17
ya	203	212	212	226	465	675	17
existentes?	216	212	261	226	465	675	17
¿Cómo	265	212	296	226	465	675	17
se	300	212	308	226	465	675	17
relaciona	311	212	350	226	465	675	17
lo	354	212	362	226	465	675	17
“nuevo”	366	212	400	226	465	675	17
que	404	212	419	226	465	675	17
incorporamos,	57	224	120	239	465	675	17
con	123	224	139	239	465	675	17
lo	142	224	150	239	465	675	17
“viejo”	154	224	182	239	465	675	17
que	186	224	201	239	465	675	17
ya	205	224	214	239	465	675	17
teníamos?	217	224	260	239	465	675	17
Los	264	224	279	239	465	675	17
problemas	282	224	327	239	465	675	17
que	330	224	346	239	465	675	17
se	350	224	358	239	465	675	17
advierten	361	224	401	239	465	675	17
son	404	224	420	239	465	675	17
numerosos.	57	237	107	251	465	675	17
Ante	109	237	130	251	465	675	17
todo,	133	237	156	251	465	675	17
a	159	237	163	251	465	675	17
través	166	237	191	251	465	675	17
de	193	237	204	251	465	675	17
este	206	237	222	251	465	675	17
tipo	225	237	243	251	465	675	17
de	245	237	256	251	465	675	17
decisiones	258	237	302	251	465	675	17
el	305	237	312	251	465	675	17
texto	315	237	336	251	465	675	17
de	339	237	349	251	465	675	17
la	352	237	359	251	465	675	17
Constitución	362	237	420	251	465	675	17
se	57	249	65	264	465	675	17
torna	67	249	91	264	465	675	17
confuso,	93	249	130	264	465	675	17
menos	132	249	161	264	465	675	17
claro.	163	249	187	264	465	675	17
¿De	190	249	206	264	465	675	17
qué	209	249	225	264	465	675	17
se	227	249	235	264	465	675	17
trata,	238	249	261	264	465	675	17
finalmente,	263	249	312	264	465	675	17
la	315	249	322	264	465	675	17
Constitución,	325	249	385	264	465	675	17
cuando	387	249	420	264	465	675	17
ella	57	262	71	276	465	675	17
afirma,	74	262	105	276	465	675	17
al	108	262	115	276	465	675	17
mismo	119	262	148	276	465	675	17
tiempo,	152	262	185	276	465	675	17
pretensiones	188	262	242	276	465	675	17
opuestas?	245	262	286	276	465	675	17
De	289	262	302	276	465	675	17
ese	305	262	318	276	465	675	17
modo	321	262	347	276	465	675	17
se	350	262	358	276	465	675	17
abre	361	262	379	276	465	675	17
la	383	262	390	276	465	675	17
Cons-	393	262	420	276	465	675	17
titución	57	274	91	289	465	675	17
a	95	274	99	289	465	675	17
interpretaciones	103	274	172	289	465	675	17
contradictorias:	176	274	244	289	465	675	17
ella	247	274	262	289	465	675	17
pasa	265	274	284	289	465	675	17
a	288	274	292	289	465	675	17
decir	296	274	317	289	465	675	17
mucho,	321	274	354	289	465	675	17
nada	358	274	378	289	465	675	17
o	382	274	388	289	465	675	17
todo	391	274	411	289	465	675	17
a	415	274	420	289	465	675	17
la	57	287	64	301	465	675	17
vez,	67	287	83	301	465	675	17
en	86	287	97	301	465	675	17
cuestiones	100	287	144	301	465	675	17
fundamentales.	147	287	213	301	465	675	17
¿Cuál	216	287	241	301	465	675	17
es	244	287	252	301	465	675	17
el	255	287	262	301	465	675	17
sentido,	265	287	299	301	465	675	17
en	302	287	313	301	465	675	17
tales	316	287	335	301	465	675	17
casos,	337	287	362	301	465	675	17
de	365	287	375	301	465	675	17
tener	378	287	400	301	465	675	17
una	403	287	420	301	465	675	17
Constitución?	57	299	118	314	465	675	17
Peor	121	299	140	314	465	675	17
aún,	143	299	162	314	465	675	17
así	165	299	176	314	465	675	17
organizada,	179	299	229	314	465	675	17
la	232	299	239	314	465	675	17
Constitución	242	299	300	314	465	675	17
induce	303	299	332	314	465	675	17
a	335	299	340	314	465	675	17
comportamientos	343	299	420	314	465	675	17
equívocos	57	312	99	326	465	675	17
y	102	312	107	326	465	675	17
genera	110	312	139	326	465	675	17
expectativas	142	312	193	326	465	675	17
engañosas:	196	312	242	326	465	675	17
tiene	245	312	267	326	465	675	17
razón	270	312	294	326	465	675	17
quien	297	312	321	326	465	675	17
pasa	324	312	343	326	465	675	17
a	346	312	351	326	465	675	17
litigar	354	312	379	326	465	675	17
en	382	312	393	326	465	675	17
nom-	396	312	420	326	465	675	17
bre	57	324	70	339	465	675	17
de	74	324	85	339	465	675	17
su	89	324	98	339	465	675	17
propiedad,	102	324	149	339	465	675	17
como	153	324	177	339	465	675	17
quien	181	324	206	339	465	675	17
pasa	210	324	229	339	465	675	17
a	233	324	237	339	465	675	17
impugnar	241	324	284	339	465	675	17
dicha	288	324	311	339	465	675	17
posesión	315	324	353	339	465	675	17
en	357	324	367	339	465	675	17
nombre	371	324	405	339	465	675	17
de	409	324	420	339	465	675	17
valores	57	337	86	351	465	675	17
ancestrales.	89	337	138	351	465	675	17
Por	141	337	156	351	465	675	17
tomar	159	337	186	351	465	675	17
un	189	337	200	351	465	675	17
caso	204	337	222	351	465	675	17
relevante:	225	337	267	351	465	675	17
la	270	337	277	351	465	675	17
introducción	281	337	337	351	465	675	17
de	340	337	350	351	465	675	17
“derechos	354	337	395	351	465	675	17
de	399	337	409	351	465	675	17
la	412	337	419	351	465	675	17
naturaleza”	57	349	105	364	465	675	17
(“suma	108	349	139	364	465	675	17
kausay”)	142	349	179	364	465	675	17
en	183	349	193	364	465	675	17
Constituciones	197	349	262	364	465	675	17
como	266	349	290	364	465	675	17
las	294	349	305	364	465	675	17
de	308	349	319	364	465	675	17
Ecuador	322	349	359	364	465	675	17
o	362	349	368	364	465	675	17
Bolivia,	371	349	404	364	465	675	17
no	408	349	419	364	465	675	17
sólo	57	362	74	376	465	675	17
nos	78	362	93	376	465	675	17
refiere	97	362	123	376	465	675	17
a	127	362	132	376	465	675	17
problemas	135	362	180	376	465	675	17
más	184	362	201	376	465	675	17
o	205	362	211	376	465	675	17
menos	214	362	243	376	465	675	17
evidentes	247	362	287	376	465	675	17
(i.e.,	290	362	310	376	465	675	17
no	314	362	325	376	465	675	17
es	329	362	337	376	465	675	17
claro	341	362	362	376	465	675	17
que	365	362	381	376	465	675	17
se	385	362	393	376	465	675	17
trate,	397	362	420	376	465	675	17
como	57	374	81	389	465	675	17
se	86	374	94	389	465	675	17
alegara	98	374	128	389	465	675	17
al	132	374	140	389	465	675	17
adoptarse	144	374	186	389	465	675	17
tales	190	374	209	389	465	675	17
declaraciones,	214	374	274	389	465	675	17
de	278	374	289	389	465	675	17
“derechos	293	374	335	389	465	675	17
ancestrales”	339	374	389	389	465	675	17
de	394	374	404	389	465	675	17
las	409	374	420	389	465	675	17
comunidades	57	387	114	401	465	675	17
indígenas	117	387	158	401	465	675	17
–¿cuáles?-;	161	387	206	401	465	675	17
ni	209	387	218	401	465	675	17
es	221	387	229	401	465	675	17
claro	232	387	253	401	465	675	17
que	255	387	271	401	465	675	17
tenga	274	387	298	401	465	675	17
sentido	300	387	332	401	465	675	17
hablar	335	387	362	401	465	675	17
de	365	387	375	401	465	675	17
“derechos	378	387	420	401	465	675	17
de	57	399	67	414	465	675	17
la	70	399	77	414	465	675	17
naturaleza”).	81	399	135	414	465	675	17
Se	138	399	148	414	465	675	17
puede	151	399	177	414	465	675	17
valorar	180	399	210	414	465	675	17
la	213	399	221	414	465	675	17
intención	224	399	265	414	465	675	17
de	269	399	279	414	465	675	17
incorporar	282	399	328	414	465	675	17
“principios	331	399	378	414	465	675	17
interpre-	382	399	420	414	465	675	17
tativos”	57	412	89	426	465	675	17
nuevos,	92	412	125	426	465	675	17
diferentes	128	412	170	426	465	675	17
a	173	412	178	426	465	675	17
los	181	412	193	426	465	675	17
tradicionales	196	412	251	426	465	675	17
(Acosta,	254	412	289	426	465	675	17
2008);	292	412	321	426	465	675	17
sin	324	412	337	426	465	675	17
embargo,	340	412	380	426	465	675	17
es	383	412	391	426	465	675	17
difícil	395	412	420	426	465	675	17
no	57	424	68	439	465	675	17
preguntarse	71	424	121	439	465	675	17
cómo	123	424	148	439	465	675	17
entender	150	424	188	439	465	675	17
tales	191	424	210	439	465	675	17
principios	212	424	256	439	465	675	17
cuando	258	424	290	439	465	675	17
la	292	424	300	439	465	675	17
Constitución	302	424	360	439	465	675	17
no	362	424	373	439	465	675	17
reniega	376	424	407	439	465	675	17
de	409	424	419	439	465	675	17
otros	57	437	78	451	465	675	17
principios	81	437	124	451	465	675	17
e	127	437	131	451	465	675	17
instituciones	134	437	189	451	465	675	17
contrarias	191	437	234	451	465	675	17
(i.e.,	236	437	256	451	465	675	17
vinculadas	258	437	304	451	465	675	17
con	306	437	322	451	465	675	17
tradicionales	324	437	379	451	465	675	17
derechos	382	437	420	451	465	675	17
de	57	449	67	464	465	675	17
propiedad).	70	449	120	464	465	675	17
Encontramos	92	462	150	476	465	675	17
problemas	154	462	199	476	465	675	17
similares	204	462	241	476	465	675	17
a	245	462	250	476	465	675	17
los	254	462	266	476	465	675	17
que	270	462	286	476	465	675	17
reconocemos	290	462	346	476	465	675	17
en	351	462	361	476	465	675	17
relación	365	462	399	476	465	675	17
con	404	462	420	476	465	675	17
los	57	474	69	489	465	675	17
“viejos”	72	474	105	489	465	675	17
y	109	474	114	489	465	675	17
“nuevos”	117	474	156	489	465	675	17
derechos	159	474	197	489	465	675	17
en	201	474	211	489	465	675	17
la	215	474	223	489	465	675	17
Constitución,	226	474	287	489	465	675	17
en	290	474	301	489	465	675	17
el	305	474	312	489	465	675	17
vínculo	316	474	348	489	465	675	17
que	352	474	368	489	465	675	17
se	371	474	380	489	465	675	17
da	383	474	394	489	465	675	17
entre	397	474	419	489	465	675	17
las	57	487	68	501	465	675	17
“viejas”	71	487	102	501	465	675	17
estructuras	105	487	152	501	465	675	17
de	155	487	166	501	465	675	17
poder	169	487	194	501	465	675	17
y	197	487	202	501	465	675	17
las	205	487	216	501	465	675	17
“nuevas”	219	487	256	501	465	675	17
instituciones	259	487	314	501	465	675	17
que	317	487	333	501	465	675	17
se	336	487	344	501	465	675	17
incorporan.	347	487	398	501	465	675	17
Una	401	487	420	501	465	675	17
buena	57	499	83	514	465	675	17
ilustración	86	499	132	514	465	675	17
de	135	499	145	514	465	675	17
lo	148	499	156	514	465	675	17
dicho	159	499	184	514	465	675	17
puede	187	499	213	514	465	675	17
encontrarse	216	499	266	514	465	675	17
en	269	499	279	514	465	675	17
el	282	499	289	514	465	675	17
ejemplo	292	499	327	514	465	675	17
del	330	499	343	514	465	675	17
llamado	346	499	381	514	465	675	17
“choque	384	499	420	514	465	675	17
de	57	512	67	526	465	675	17
trenes”	71	512	100	526	465	675	17
en	104	512	115	526	465	675	17
Colombia,	118	512	165	526	465	675	17
que	169	512	185	526	465	675	17
enfrentó	188	512	225	526	465	675	17
a	229	512	233	526	465	675	17
la	237	512	245	526	465	675	17
vieja	248	512	268	526	465	675	17
Corte	272	512	297	526	465	675	17
Suprema	301	512	339	526	465	675	17
Colombiana,	343	512	400	526	465	675	17
con	404	512	420	526	465	675	17
la	57	524	64	539	465	675	17
nueva	68	524	94	539	465	675	17
Corte	98	524	124	539	465	675	17
Constitucional	128	524	193	539	465	675	17
introducida	197	524	248	539	465	675	17
por	252	524	267	539	465	675	17
la	272	524	279	539	465	675	17
Constitución	283	524	341	539	465	675	17
de	345	524	356	539	465	675	17
1991.	360	524	385	539	465	675	17
Ambas	390	524	420	539	465	675	17
instituciones	57	537	112	551	465	675	17
mantienen	116	537	163	551	465	675	17
desde	167	537	191	551	465	675	17
hace	195	537	215	551	465	675	17
años	219	537	238	551	465	675	17
una	243	537	259	551	465	675	17
relación	263	537	298	551	465	675	17
de	302	537	312	551	465	675	17
rivalidad	316	537	354	551	465	675	17
y	358	537	363	551	465	675	17
tensión	368	537	399	551	465	675	17
que	404	537	420	551	465	675	17
comenzó	57	549	96	564	465	675	17
con	99	549	115	564	465	675	17
el	118	549	125	564	465	675	17
mismo	128	549	158	564	465	675	17
nacimiento	161	549	210	564	465	675	17
de	213	549	224	564	465	675	17
la	227	549	234	564	465	675	17
última	237	549	266	564	465	675	17
y	269	549	274	564	465	675	17
que	277	549	293	564	465	675	17
implica	296	549	328	564	465	675	17
persistentes	331	549	381	564	465	675	17
disputas	384	549	420	564	465	675	17
de	57	562	67	576	465	675	17
poder,	70	562	97	576	465	675	17
y	100	562	105	576	465	675	17
una	109	562	125	576	465	675	17
nociva	128	562	156	576	465	675	17
competencia	159	562	214	576	465	675	17
entre	217	562	239	576	465	675	17
las	242	562	253	576	465	675	17
dos	257	562	271	576	465	675	17
Cortes	275	562	303	576	465	675	17
(Cepeda,	306	562	346	576	465	675	17
2004;	349	562	374	576	465	675	17
Uprimny,	377	562	420	576	465	675	17
2011).	57	574	86	589	465	675	17
Otro	89	574	110	589	465	675	17
ejemplo	113	574	148	589	465	675	17
relevante	151	574	189	589	465	675	17
en	192	574	203	589	465	675	17
la	205	574	213	589	465	675	17
materia	216	574	248	589	465	675	17
puede	251	574	277	589	465	675	17
encontrarse	280	574	330	589	465	675	17
en	333	574	343	589	465	675	17
Argentina,	346	574	392	589	465	675	17
cuan-	395	574	420	589	465	675	17
do	57	587	68	601	465	675	17
examinamos	72	587	126	601	465	675	17
las	131	587	142	601	465	675	17
relaciones	146	587	188	601	465	675	17
entre	192	587	214	601	465	675	17
la	219	587	226	601	465	675	17
Corte	230	587	255	601	465	675	17
Suprema	259	587	298	601	465	675	17
(presente	302	587	341	601	465	675	17
desde	346	587	370	601	465	675	17
la	374	587	381	601	465	675	17
primera	386	587	420	601	465	675	17
Constitución,	57	599	117	614	465	675	17
de	120	599	130	614	465	675	17
1853)	133	599	160	614	465	675	17
y	163	599	168	614	465	675	17
el	171	599	178	614	465	675	17
Consejo	181	599	217	614	465	675	17
de	220	599	230	614	465	675	17
la	234	599	241	614	465	675	17
Magistratura,	244	599	303	614	465	675	17
que	306	599	322	614	465	675	17
fuera	325	599	347	614	465	675	17
introducido	350	599	401	614	465	675	17
por	405	599	420	614	465	675	17
la	57	612	64	626	465	675	17
reforma	67	612	101	626	465	675	17
constitucional	104	612	165	626	465	675	17
de	168	612	179	626	465	675	17
1994.	181	612	207	626	465	675	17
Aquí	210	612	231	626	465	675	17
vemos	234	612	261	626	465	675	17
otra	264	612	282	626	465	675	17
vez	284	612	298	626	465	675	17
relaciones	301	612	343	626	465	675	17
de	346	612	357	626	465	675	17
fuerte	359	612	385	626	465	675	17
tensión	388	612	420	626	465	675	17
126	45	42	62	56	465	675	18
Sobre	125	44	145	55	465	675	18
el	149	44	155	55	465	675	18
“nuevo	158	44	184	55	465	675	18
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	18
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	18
entre	45	74	67	89	465	675	18
los	71	74	83	89	465	675	18
dos	86	74	101	89	465	675	18
organismos	104	74	154	89	465	675	18
(tensiones	157	74	200	89	465	675	18
que	204	74	220	89	465	675	18
podían	223	74	253	89	465	675	18
anticiparse	257	74	303	89	465	675	18
al	306	74	314	89	465	675	18
momento	317	74	360	89	465	675	18
de	363	74	373	89	465	675	18
la	377	74	384	89	465	675	18
crea-	387	74	408	89	465	675	18
ción	45	87	64	101	465	675	18
del	68	87	81	101	465	675	18
Consejo)	84	87	123	101	465	675	18
relacionadas	127	87	180	101	465	675	18
con	183	87	199	101	465	675	18
la	203	87	210	101	465	675	18
dificultad	213	87	255	101	465	675	18
de	258	87	268	101	465	675	18
definir	272	87	301	101	465	675	18
con	304	87	320	101	465	675	18
exactitud	323	87	363	101	465	675	18
el	367	87	374	101	465	675	18
área	377	87	394	101	465	675	18
de	398	87	408	101	465	675	18
la	45	99	53	114	465	675	18
competencia	56	99	111	114	465	675	18
exclusiva	115	99	153	114	465	675	18
de	156	99	166	114	465	675	18
cada	170	99	189	114	465	675	18
una	193	99	209	114	465	675	18
de	212	99	223	114	465	675	18
las	226	99	237	114	465	675	18
instituciones,	240	99	298	114	465	675	18
pero	302	99	321	114	465	675	18
también	325	99	360	114	465	675	18
(y	364	99	372	114	465	675	18
a	376	99	380	114	465	675	18
partir	384	99	408	114	465	675	18
de	45	112	56	126	465	675	18
allí)	59	112	75	126	465	675	18
con	78	112	94	126	465	675	18
un	97	112	109	126	465	675	18
cierto	112	112	136	126	465	675	18
hostigamiento	139	112	201	126	465	675	18
de	204	112	215	126	465	675	18
la	218	112	225	126	465	675	18
Corte	228	112	253	126	465	675	18
sobre	256	112	279	126	465	675	18
el	282	112	289	126	465	675	18
Consejo,	292	112	331	126	465	675	18
donde	333	112	361	126	465	675	18
la	364	112	371	126	465	675	18
primera	374	112	408	126	465	675	18
aparece	45	124	77	139	465	675	18
celosa	80	124	106	139	465	675	18
de	108	124	119	139	465	675	18
perder	122	124	149	139	465	675	18
facultades	152	124	195	139	465	675	18
que	198	124	214	139	465	675	18
considera	216	124	258	139	465	675	18
propias	260	124	292	139	465	675	18
(Gargarella,	295	124	346	139	465	675	18
1996).	349	124	378	139	465	675	18
En	81	137	93	151	465	675	18
situaciones	97	137	145	151	465	675	18
como	148	137	173	151	465	675	18
las	177	137	188	151	465	675	18
descriptas,	192	137	237	151	465	675	18
encontramos	241	137	297	151	465	675	18
una	301	137	317	151	465	675	18
falta	321	137	340	151	465	675	18
de	344	137	354	151	465	675	18
reflexión,	358	137	399	151	465	675	18
o	403	137	408	151	465	675	18
reflexión	45	149	83	164	465	675	18
impropia	86	149	126	164	465	675	18
por	129	149	144	164	465	675	18
parte	147	149	169	164	465	675	18
de	171	149	182	164	465	675	18
los	185	149	197	164	465	675	18
constituyentes	199	149	261	164	465	675	18
latinoamericanos.	264	149	341	164	465	675	18
Por	344	149	359	164	465	675	18
hipocresía,	362	149	408	164	465	675	18
demagogia,	45	162	95	176	465	675	18
descuido	98	162	136	176	465	675	18
o	139	162	145	176	465	675	18
algún	147	162	172	176	465	675	18
malentendido,	174	162	238	176	465	675	18
aquellos	241	162	276	176	465	675	18
actúan	279	162	307	176	465	675	18
mal	310	162	327	176	465	675	18
cuando	329	162	362	176	465	675	18
no	364	162	376	176	465	675	18
cuidan	379	162	408	176	465	675	18
los	45	174	57	189	465	675	18
modos	60	174	89	189	465	675	18
en	92	174	103	189	465	675	18
que	105	174	121	189	465	675	18
“el	124	174	135	189	465	675	18
pasado”	138	174	172	189	465	675	18
va	175	174	184	189	465	675	18
a	187	174	192	189	465	675	18
relacionarse	194	174	245	189	465	675	18
con	248	174	264	189	465	675	18
“el	267	174	278	189	465	675	18
presente”	281	174	321	189	465	675	18
–la	324	174	337	189	465	675	18
“vieja	339	174	363	189	465	675	18
Constitu-	366	174	408	189	465	675	18
ción”	45	187	68	201	465	675	18
va	71	187	80	201	465	675	18
a	83	187	88	201	465	675	18
recibir	90	187	118	201	465	675	18
a	121	187	126	201	465	675	18
los	128	187	140	201	465	675	18
aspectos	143	187	179	201	465	675	18
“nuevos”	182	187	220	201	465	675	18
que	223	187	238	201	465	675	18
se	241	187	249	201	465	675	18
le	252	187	259	201	465	675	18
incorporen.	262	187	313	201	465	675	18
5.2.	45	212	62	226	465	675	18
Las	65	212	79	226	465	675	18
viejas	82	212	105	226	465	675	18
estructuras	108	212	151	226	465	675	18
contra	154	212	180	226	465	675	18
los	183	212	193	226	465	675	18
nuevos	196	212	224	226	465	675	18
derechos	226	212	260	226	465	675	18
Lo	45	237	57	251	465	675	18
dicho	60	237	85	251	465	675	18
hasta	88	237	110	251	465	675	18
aquí	113	237	132	251	465	675	18
está	135	237	151	251	465	675	18
especialmente	154	237	214	251	465	675	18
vinculado	217	237	260	251	465	675	18
con	263	237	279	251	465	675	18
lo	282	237	290	251	465	675	18
que	293	237	309	251	465	675	18
llamáramos	312	237	362	251	465	675	18
el	365	237	372	251	465	675	18
impacto	375	237	408	251	465	675	18
intra-seccional	45	249	105	264	465	675	18
de	108	249	118	264	465	675	18
las	121	249	132	264	465	675	18
reformas.	135	249	176	264	465	675	18
Pero	179	249	198	264	465	675	18
los	201	249	213	264	465	675	18
problemas	216	249	261	264	465	675	18
en	264	249	274	264	465	675	18
cuestión	277	249	313	264	465	675	18
se	316	249	324	264	465	675	18
extienden	327	249	369	264	465	675	18
también	372	249	408	264	465	675	18
–y	45	262	56	276	465	675	18
se	58	262	66	276	465	675	18
agravan-	69	262	106	276	465	675	18
en	108	262	118	276	465	675	18
lo	121	262	129	276	465	675	18
relacionado	132	262	182	276	465	675	18
con	184	262	200	276	465	675	18
lo	202	262	211	276	465	675	18
que	213	262	229	276	465	675	18
denomináramos	231	262	302	276	465	675	18
el	304	262	311	276	465	675	18
impacto	314	262	347	276	465	675	18
inter-seccional	349	262	408	276	465	675	18
de	45	274	56	289	465	675	18
las	58	274	69	289	465	675	18
reformas.	72	274	113	289	465	675	18
Me	116	274	130	289	465	675	18
refiero	133	274	161	289	465	675	18
a	164	274	168	289	465	675	18
los	171	274	183	289	465	675	18
modos	186	274	215	289	465	675	18
en	218	274	229	289	465	675	18
que	231	274	247	289	465	675	18
la	250	274	258	289	465	675	18
incorporación	260	274	321	289	465	675	18
de	324	274	335	289	465	675	18
nuevos	337	274	368	289	465	675	18
derechos	370	274	408	289	465	675	18
afecta	45	287	70	301	465	675	18
la	73	287	81	301	465	675	18
organización	84	287	139	301	465	675	18
del	143	287	156	301	465	675	18
poder,	159	287	186	301	465	675	18
o	189	287	195	301	465	675	18
los	198	287	210	301	465	675	18
modos	213	287	243	301	465	675	18
en	246	287	256	301	465	675	18
que	259	287	275	301	465	675	18
lo	279	287	287	301	465	675	18
que	290	287	306	301	465	675	18
hagamos	309	287	347	301	465	675	18
o	350	287	356	301	465	675	18
dejemos	359	287	395	301	465	675	18
de	398	287	408	301	465	675	18
hacer	45	299	68	314	465	675	18
en	71	299	82	314	465	675	18
la	85	299	92	314	465	675	18
organización	95	299	150	314	465	675	18
del	153	299	166	314	465	675	18
poder	169	299	194	314	465	675	18
afectan	197	299	228	314	465	675	18
a	230	299	235	314	465	675	18
las	238	299	249	314	465	675	18
declaraciones	252	299	309	314	465	675	18
de	312	299	322	314	465	675	18
derechos.	325	299	366	314	465	675	18
Los	81	312	96	326	465	675	18
problemas	100	312	145	326	465	675	18
que	148	312	164	326	465	675	18
aparecen	168	312	206	326	465	675	18
entonces	209	312	247	326	465	675	18
se	251	312	259	326	465	675	18
producen	263	312	304	326	465	675	18
en	308	312	318	326	465	675	18
diferentes	322	312	364	326	465	675	18
niveles,	368	312	400	326	465	675	18
y	403	312	408	326	465	675	18
quisiera	45	324	79	339	465	675	18
mencionar	82	324	128	339	465	675	18
a	131	324	136	339	465	675	18
algunos	138	324	172	339	465	675	18
de	174	324	185	339	465	675	18
ellos,	188	324	210	339	465	675	18
aún	212	324	229	339	465	675	18
cuando	231	324	263	339	465	675	18
no	266	324	278	339	465	675	18
pueda	280	324	307	339	465	675	18
detenerme	310	324	355	339	465	675	18
tanto	358	324	381	339	465	675	18
como	384	324	408	339	465	675	18
desearía	45	337	79	351	465	675	18
en	83	337	93	351	465	675	18
el	97	337	104	351	465	675	18
análisis	107	337	138	351	465	675	18
de	142	337	152	351	465	675	18
los	155	337	167	351	465	675	18
mismos.	171	337	207	351	465	675	18
La	210	337	221	351	465	675	18
dificultad	224	337	266	351	465	675	18
general	269	337	300	351	465	675	18
que	304	337	320	351	465	675	18
enmarca	323	337	360	351	465	675	18
a	363	337	367	351	465	675	18
todas	371	337	394	351	465	675	18
las	397	337	408	351	465	675	18
restantes	45	349	83	364	465	675	18
es	85	349	93	364	465	675	18
ya	96	349	106	364	465	675	18
clásica	108	349	136	364	465	675	18
en	139	349	149	364	465	675	18
el	152	349	159	364	465	675	18
constitucionalismo,	162	349	247	364	465	675	18
y	250	349	254	364	465	675	18
refiere	257	349	284	364	465	675	18
a	286	349	291	364	465	675	18
las	294	349	305	364	465	675	18
tensiones	307	349	347	364	465	675	18
existentes	350	349	391	364	465	675	18
en-	394	349	408	364	465	675	18
tre	45	362	57	376	465	675	18
Constitución	60	362	117	376	465	675	18
y	120	362	125	376	465	675	18
democracia	128	362	177	376	465	675	18
(Elster	180	362	208	376	465	675	18
y	211	362	216	376	465	675	18
Slagstad,	219	362	257	376	465	675	18
1993).	259	362	288	376	465	675	18
En	291	362	304	376	465	675	18
principio,	306	362	349	376	465	675	18
suele	352	362	373	376	465	675	18
decirse,	376	362	408	376	465	675	18
existe	45	374	69	389	465	675	18
–algo	72	374	95	389	465	675	18
así	98	374	109	389	465	675	18
como-	112	374	140	389	465	675	18
una	142	374	159	389	465	675	18
relación	161	374	195	389	465	675	18
de	198	374	208	389	465	675	18
“suma	211	374	238	389	465	675	18
cero”	240	374	263	389	465	675	18
entre	265	374	287	389	465	675	18
ambas	290	374	317	389	465	675	18
esferas.	320	374	350	389	465	675	18
Así,	353	374	369	389	465	675	18
la	372	374	379	389	465	675	18
incor-	382	374	408	389	465	675	18
poración	45	387	84	401	465	675	18
de	86	387	96	401	465	675	18
más	99	387	116	401	465	675	18
y	118	387	123	401	465	675	18
más	126	387	143	401	465	675	18
derechos	145	387	183	401	465	675	18
en	186	387	196	401	465	675	18
la	199	387	206	401	465	675	18
Constitución	208	387	266	401	465	675	18
sugiere	268	387	298	401	465	675	18
un	301	387	312	401	465	675	18
menor	315	387	343	401	465	675	18
espacio	346	387	377	401	465	675	18
para	380	387	398	401	465	675	18
la	401	387	408	401	465	675	18
deliberación	45	399	99	414	465	675	18
colectiva:	102	399	142	414	465	675	18
cuantas	146	399	178	414	465	675	18
más	181	399	198	414	465	675	18
preguntas	202	399	244	414	465	675	18
se	247	399	255	414	465	675	18
resuelven	259	399	299	414	465	675	18
de	302	399	312	414	465	675	18
antemano	316	399	359	414	465	675	18
a	362	399	367	414	465	675	18
través	370	399	395	414	465	675	18
de	398	399	408	414	465	675	18
la	45	412	53	426	465	675	18
afirmación	55	412	102	426	465	675	18
de	105	412	115	426	465	675	18
derechos	118	412	155	426	465	675	18
(“cartas	158	412	190	426	465	675	18
de	193	412	203	426	465	675	18
triunfo”	206	412	241	426	465	675	18
frente	243	412	269	426	465	675	18
a	271	412	276	426	465	675	18
las	279	412	290	426	465	675	18
pretensiones	292	412	346	426	465	675	18
democráticas,	349	412	408	426	465	675	18
como	45	424	70	439	465	675	18
sostuviera	73	424	116	439	465	675	18
Ronald	120	424	151	439	465	675	18
Dworkin,	155	424	198	439	465	675	18
1977),	201	424	230	439	465	675	18
menos	234	424	262	439	465	675	18
espacio	266	424	297	439	465	675	18
le	301	424	308	439	465	675	18
queda	312	424	338	439	465	675	18
a	342	424	346	439	465	675	18
la	350	424	357	439	465	675	18
ciudadanía	361	424	408	439	465	675	18
democrática	45	437	98	451	465	675	18
para	101	437	120	451	465	675	18
decidir	123	437	153	451	465	675	18
conforme	155	437	197	451	465	675	18
a	200	437	205	451	465	675	18
sus	207	437	221	451	465	675	18
necesidades	223	437	274	451	465	675	18
y	276	437	281	451	465	675	18
pretensiones	284	437	338	451	465	675	18
presentes.	341	437	383	451	465	675	18
De	81	449	94	464	465	675	18
modo	97	449	123	464	465	675	18
más	126	449	143	464	465	675	18
específico,	147	449	191	464	465	675	18
aparece	194	449	226	464	465	675	18
la	230	449	237	464	465	675	18
cuestión	240	449	276	464	465	675	18
acerca	280	449	306	464	465	675	18
de	309	449	320	464	465	675	18
cómo	323	449	347	464	465	675	18
“transferimos	350	449	408	464	465	675	18
poder,”	45	462	77	476	465	675	18
dentro	80	462	109	476	465	675	18
de	112	462	122	476	465	675	18
la	126	462	133	476	465	675	18
Constitución,	136	462	197	476	465	675	18
a	200	462	205	476	465	675	18
través	208	462	233	476	465	675	18
de	236	462	246	476	465	675	18
cada	250	462	269	476	465	675	18
modificación	272	462	329	476	465	675	18
que	333	462	348	476	465	675	18
le	352	462	359	476	465	675	18
incorpora-	362	462	408	476	465	675	18
mos.	45	474	66	489	465	675	18
Como	69	474	97	489	465	675	18
ejemplo	100	474	135	489	465	675	18
podemos	138	474	177	489	465	675	18
citar	181	474	200	489	465	675	18
el	203	474	210	489	465	675	18
siguiente	213	474	252	489	465	675	18
hecho:	255	474	284	489	465	675	18
la	287	474	294	489	465	675	18
deseada	298	474	331	489	465	675	18
incorporación	334	474	395	489	465	675	18
de	398	474	408	489	465	675	18
derechos	45	487	83	501	465	675	18
sociales	86	487	118	501	465	675	18
(promovida,	121	487	174	501	465	675	18
habitualmente,	177	487	243	501	465	675	18
por	246	487	261	501	465	675	18
reformistas	263	487	311	501	465	675	18
democráticos)	314	487	375	501	465	675	18
impor-	378	487	408	501	465	675	18
te	45	499	53	514	465	675	18
la	57	499	64	514	465	675	18
transferencia	68	499	123	514	465	675	18
de	127	499	137	514	465	675	18
poderes	141	499	174	514	465	675	18
adicionales	177	499	225	514	465	675	18
al	228	499	236	514	465	675	18
Poder	239	499	265	514	465	675	18
Judicial	268	499	301	514	465	675	18
(esto	304	499	325	514	465	675	18
es,	329	499	340	514	465	675	18
la	343	499	351	514	465	675	18
rama	354	499	376	514	465	675	18
menos	380	499	408	514	465	675	18
democrática	45	512	98	526	465	675	18
del	101	512	114	526	465	675	18
poder).	118	512	149	526	465	675	18
Cabe	152	512	175	526	465	675	18
señalar	178	512	208	526	465	675	18
que	211	512	227	526	465	675	18
problemas	230	512	275	526	465	675	18
como	278	512	302	526	465	675	18
el	305	512	313	526	465	675	18
citado	316	512	343	526	465	675	18
resultan	346	512	380	526	465	675	18
de	383	512	393	526	465	675	18
es-	396	512	408	526	465	675	18
pecial	45	524	70	539	465	675	18
relevancia	73	524	116	539	465	675	18
en	119	524	129	539	465	675	18
el	133	524	140	539	465	675	18
constitucionalismo	143	524	225	539	465	675	18
contemporáneo,	228	524	299	539	465	675	18
dado	302	524	324	539	465	675	18
que	327	524	343	539	465	675	18
muchos	346	524	380	539	465	675	18
de	383	524	393	539	465	675	18
los	396	524	408	539	465	675	18
defensores	45	537	90	551	465	675	18
de	92	537	103	551	465	675	18
los	105	537	117	551	465	675	18
derechos	119	537	157	551	465	675	18
sociales	159	537	191	551	465	675	18
tienen	194	537	221	551	465	675	18
como	223	537	247	551	465	675	18
propósito	250	537	291	551	465	675	18
reforzar	294	537	327	551	465	675	18
el	329	537	336	551	465	675	18
“poder	339	537	368	551	465	675	18
popular”	370	537	408	551	465	675	18
antes	45	549	67	564	465	675	18
que	70	549	86	564	465	675	18
el	89	549	96	564	465	675	18
poder	99	549	124	564	465	675	18
de	126	549	137	564	465	675	18
las	139	549	150	564	465	675	18
jerarquías	153	549	195	564	465	675	18
legales	198	549	225	564	465	675	18
existentes.	228	549	272	564	465	675	18
Y,	275	549	283	564	465	675	18
sin	286	549	298	564	465	675	18
embargo,	301	549	342	564	465	675	18
al	344	549	352	564	465	675	18
actuar	354	549	381	564	465	675	18
como	384	549	408	564	465	675	18
actúan,	45	562	77	576	465	675	18
generan	80	562	114	576	465	675	18
un	117	562	129	576	465	675	18
“impacto	131	562	172	576	465	675	18
constitucional”	174	562	240	576	465	675	18
en	243	562	253	576	465	675	18
parte	256	562	278	576	465	675	18
opuesto	281	562	315	576	465	675	18
al	318	562	325	576	465	675	18
que	328	562	344	576	465	675	18
dicen	347	562	371	576	465	675	18
buscar.	373	562	403	576	465	675	18
Finalmente,	81	574	133	589	465	675	18
llegamos	135	574	173	589	465	675	18
a	175	574	180	589	465	675	18
la	182	574	189	589	465	675	18
cuestión	192	574	228	589	465	675	18
que	230	574	246	589	465	675	18
aquí	248	574	267	589	465	675	18
más	269	574	287	589	465	675	18
me	289	574	302	589	465	675	18
interesa	305	574	338	589	465	675	18
y	340	574	345	589	465	675	18
preocupa,	347	574	390	589	465	675	18
que	392	574	408	589	465	675	18
es	45	587	53	601	465	675	18
la	57	587	64	601	465	675	18
relacionada	67	587	116	601	465	675	18
con	119	587	135	601	465	675	18
los	139	587	150	601	465	675	18
modos	154	587	183	601	465	675	18
en	186	587	196	601	465	675	18
que	200	587	215	601	465	675	18
las	219	587	230	601	465	675	18
“viejas	233	587	260	601	465	675	18
estructuras”	263	587	314	601	465	675	18
bloquean	317	587	358	601	465	675	18
las	361	587	372	601	465	675	18
“nuevas	375	587	408	601	465	675	18
propuestas”,	45	599	99	614	465	675	18
o	101	599	107	614	465	675	18
tornan	110	599	139	614	465	675	18
difícil	142	599	167	614	465	675	18
la	170	599	177	614	465	675	18
implementación	180	599	251	614	465	675	18
de	254	599	264	614	465	675	18
las	267	599	278	614	465	675	18
mismas	281	599	313	614	465	675	18
–típicamente,	316	599	376	614	465	675	18
en	379	599	389	614	465	675	18
este	392	599	408	614	465	675	18
caso,	45	612	66	626	465	675	18
el	70	612	78	626	465	675	18
modo	81	612	107	626	465	675	18
en	111	612	121	626	465	675	18
que	125	612	141	626	465	675	18
la	145	612	152	626	465	675	18
vieja	156	612	176	626	465	675	18
organización	180	612	235	626	465	675	18
del	239	612	252	626	465	675	18
poder	256	612	281	626	465	675	18
obstaculiza	285	612	333	626	465	675	18
la	337	612	344	626	465	675	18
realización	348	612	394	626	465	675	18
de	398	612	408	626	465	675	18
Roberto	196	44	226	55	465	675	19
Gargarella	229	44	270	55	465	675	19
127	403	42	420	56	465	675	19
los	57	74	69	89	465	675	19
nuevos	72	74	102	89	465	675	19
derechos	106	74	144	89	465	675	19
sociales	148	74	180	89	465	675	19
y	183	74	188	89	465	675	19
multiculturales.	192	74	260	89	465	675	19
El	264	74	273	89	465	675	19
problema	277	74	318	89	465	675	19
en	322	74	332	89	465	675	19
juego	336	74	360	89	465	675	19
no	363	74	375	89	465	675	19
nos	379	74	394	89	465	675	19
refie-	397	74	420	89	465	675	19
re,	57	87	68	101	465	675	19
meramente,	71	87	123	101	465	675	19
a	126	87	131	101	465	675	19
una	134	87	150	101	465	675	19
cuestión	154	87	190	101	465	675	19
de	193	87	204	101	465	675	19
“simple	207	87	239	101	465	675	19
descuido”	243	87	285	101	465	675	19
en	288	87	299	101	465	675	19
la	302	87	310	101	465	675	19
redacción	313	87	355	101	465	675	19
constitucional	358	87	419	101	465	675	19
(digamos,	57	99	99	114	465	675	19
introducimos	102	99	161	114	465	675	19
nuevos	164	99	194	114	465	675	19
derechos,	197	99	238	114	465	675	19
sin	240	99	253	114	465	675	19
prestarle	256	99	292	114	465	675	19
atención	295	99	333	114	465	675	19
a	336	99	340	114	465	675	19
los	343	99	355	114	465	675	19
modos	358	99	387	114	465	675	19
en	390	99	401	114	465	675	19
que	404	99	420	114	465	675	19
reacciona	57	112	97	126	465	675	19
o	101	112	106	126	465	675	19
va	110	112	119	126	465	675	19
a	122	112	127	126	465	675	19
reaccionar	130	112	175	126	465	675	19
la	178	112	185	126	465	675	19
vieja	189	112	208	126	465	675	19
organización	212	112	267	126	465	675	19
del	270	112	283	126	465	675	19
poder).	287	112	318	126	465	675	19
Se	322	112	332	126	465	675	19
trata,	335	112	358	126	465	675	19
ante	361	112	380	126	465	675	19
todo,	383	112	406	126	465	675	19
de	409	112	420	126	465	675	19
que	57	124	73	139	465	675	19
no	75	124	87	139	465	675	19
reconocemos	89	124	146	139	465	675	19
el	148	124	156	139	465	675	19
peculiar	158	124	192	139	465	675	19
lugar	194	124	216	139	465	675	19
que	218	124	234	139	465	675	19
ocupa	237	124	263	139	465	675	19
la	266	124	273	139	465	675	19
parte	276	124	298	139	465	675	19
“orgánica”	300	124	345	139	465	675	19
no	347	124	359	139	465	675	19
reformada:	361	124	409	139	465	675	19
lo	411	124	420	139	465	675	19
que	57	137	73	151	465	675	19
está	75	137	91	151	465	675	19
en	94	137	105	151	465	675	19
juego	107	137	131	151	465	675	19
es	134	137	142	151	465	675	19
el	144	137	152	151	465	675	19
núcleo	154	137	183	151	465	675	19
básico	186	137	213	151	465	675	19
de	216	137	226	151	465	675	19
la	228	137	236	151	465	675	19
organización	239	137	294	151	465	675	19
de	297	137	307	151	465	675	19
poderes,	310	137	346	151	465	675	19
esto	348	137	365	151	465	675	19
es,	368	137	379	151	465	675	19
la	382	137	389	151	465	675	19
sala	392	137	408	151	465	675	19
de	410	137	420	151	465	675	19
máquinas	57	149	98	164	465	675	19
de	100	149	109	164	465	675	19
la	112	149	120	164	465	675	19
Constitución.	122	149	178	164	465	675	19
Por	181	149	195	164	465	675	19
supuesto,	198	149	239	164	465	675	19
puede	241	149	268	164	465	675	19
entenderse	270	149	317	164	465	675	19
que	319	149	335	164	465	675	19
existan	338	149	367	164	465	675	19
dificultades	370	149	420	164	465	675	19
para	57	162	75	176	465	675	19
reconocer	78	162	121	176	465	675	19
todos	123	162	147	176	465	675	19
los	150	162	162	176	465	675	19
cambios	165	162	201	176	465	675	19
que	204	162	220	176	465	675	19
es	222	162	231	176	465	675	19
necesario	234	162	273	176	465	675	19
agregar,	276	162	309	176	465	675	19
para	312	162	331	176	465	675	19
“darle	334	162	359	176	465	675	19
vida	362	162	380	176	465	675	19
efectiva”	383	162	419	176	465	675	19
a	57	174	61	189	465	675	19
la	66	174	73	189	465	675	19
modificación	78	174	134	189	465	675	19
constitucional	139	174	200	189	465	675	19
que	205	174	221	189	465	675	19
estamos	225	174	259	189	465	675	19
más	264	174	281	189	465	675	19
interesados	285	174	333	189	465	675	19
en	338	174	348	189	465	675	19
incorporar.	353	174	401	189	465	675	19
Sin	405	174	420	189	465	675	19
embargo,	57	187	97	201	465	675	19
dejar	100	187	122	201	465	675	19
de	125	187	135	201	465	675	19
lado,	138	187	159	201	465	675	19
directamente,	162	187	222	201	465	675	19
la	225	187	232	201	465	675	19
pregunta	235	187	274	201	465	675	19
acerca	277	187	303	201	465	675	19
de	306	187	316	201	465	675	19
cómo	319	187	343	201	465	675	19
va	346	187	356	201	465	675	19
a	359	187	363	201	465	675	19
responder	366	187	409	201	465	675	19
la	412	187	420	201	465	675	19
“sala	57	199	76	214	465	675	19
de	80	199	90	214	465	675	19
máquinas”	94	199	140	214	465	675	19
constitucional	143	199	205	214	465	675	19
frente	208	199	233	214	465	675	19
a	237	199	241	214	465	675	19
los	245	199	257	214	465	675	19
demás	260	199	288	214	465	675	19
cambios	291	199	327	214	465	675	19
constitucionales	331	199	400	214	465	675	19
que	404	199	420	214	465	675	19
introduzcamos	57	212	121	226	465	675	19
(“más	123	212	148	226	465	675	19
derechos”),	150	212	199	226	465	675	19
es	201	212	209	226	465	675	19
dejar	211	212	233	226	465	675	19
de	235	212	245	226	465	675	19
lado	248	212	266	226	465	675	19
lo	268	212	277	226	465	675	19
más	279	212	296	226	465	675	19
importante.	298	212	350	226	465	675	19
En	352	212	365	226	465	675	19
aquella	367	212	398	226	465	675	19
“sala	400	212	420	226	465	675	19
de	57	224	67	239	465	675	19
máquinas”	70	224	116	239	465	675	19
reside,	119	224	147	239	465	675	19
justamente,	150	224	201	239	465	675	19
el	204	224	211	239	465	675	19
corazón	215	224	249	239	465	675	19
de	252	224	262	239	465	675	19
la	265	224	273	239	465	675	19
Constitución:	276	224	336	239	465	675	19
no	339	224	351	239	465	675	19
puede	354	224	380	239	465	675	19
operarse	384	224	420	239	465	675	19
sobre	57	237	80	251	465	675	19
la	83	237	90	251	465	675	19
Constitución	93	237	151	251	465	675	19
dándole	154	237	189	251	465	675	19
la	192	237	199	251	465	675	19
espalda	202	237	234	251	465	675	19
al	237	237	244	251	465	675	19
modo	248	237	273	251	465	675	19
en	276	237	287	251	465	675	19
que	290	237	306	251	465	675	19
la	309	237	316	251	465	675	19
organización	320	237	375	251	465	675	19
del	378	237	391	251	465	675	19
poder	394	237	419	251	465	675	19
reacciona	57	249	97	264	465	675	19
(o,	102	249	114	264	465	675	19
previsiblemente,	118	249	189	264	465	675	19
va	194	249	203	264	465	675	19
a	207	249	212	264	465	675	19
reaccionar)	216	249	264	264	465	675	19
frente	269	249	294	264	465	675	19
a	298	249	303	264	465	675	19
las	307	249	318	264	465	675	19
modificaciones	323	249	388	264	465	675	19
que	392	249	408	264	465	675	19
le	412	249	420	264	465	675	19
introducimos.	57	262	118	276	465	675	19
Bibliografía	57	300	112	313	465	675	19
Acosta,	57	326	82	338	465	675	19
A.	84	326	92	338	465	675	19
(2008).	94	326	120	338	465	675	19
“El	122	326	133	338	465	675	19
Buen	136	326	154	338	465	675	19
Vivir:	156	326	176	338	465	675	19
una	178	326	191	338	465	675	19
oportunidad	193	326	237	338	465	675	19
para	239	326	254	338	465	675	19
construir”.	256	326	293	338	465	675	19
Ecuador	295	326	324	338	465	675	19
Debate,	327	326	354	338	465	675	19
75,	356	326	367	338	465	675	19
pp.	370	326	381	338	465	675	19
33-48.	383	326	406	338	465	675	19
Ackerman,	57	339	94	350	465	675	19
Bruce	97	339	117	350	465	675	19
(2000).	120	339	146	350	465	675	19
“The	149	339	166	350	465	675	19
New	168	339	185	350	465	675	19
Separation	187	339	224	350	465	675	19
of	227	339	234	350	465	675	19
Powers”,	237	339	266	350	465	675	19
Harvard	269	339	298	350	465	675	19
Law	301	339	315	350	465	675	19
Review,	318	339	345	350	465	675	19
January	347	339	374	350	465	675	19
113	377	339	390	350	465	675	19
(3),	393	339	405	350	465	675	19
pp.	408	339	419	350	465	675	19
633-729.	92	351	124	363	465	675	19
Alberdi,	57	364	85	375	465	675	19
Juan	86	364	102	375	465	675	19
Bautista	104	364	132	375	465	675	19
(1920).	134	364	160	375	465	675	19
Obras	162	364	183	375	465	675	19
Selectas.	185	364	214	375	465	675	19
Edición	216	364	243	375	465	675	19
de	245	364	253	375	465	675	19
Joaquín	255	364	282	375	465	675	19
V.	283	364	291	375	465	675	19
González.	292	364	327	375	465	675	19
Buenos	329	364	354	375	465	675	19
Aires:	356	364	375	375	465	675	19
La	377	364	386	375	465	675	19
Facultad.	388	364	420	375	465	675	19
Alberdi,	57	376	85	388	465	675	19
Juan	88	376	103	388	465	675	19
Bautista	107	376	135	388	465	675	19
(1981).	138	376	164	388	465	675	19
Bases	167	376	185	388	465	675	19
y	188	376	192	388	465	675	19
puntos	195	376	219	388	465	675	19
de	222	376	231	388	465	675	19
partida	234	376	258	388	465	675	19
para	261	376	276	388	465	675	19
la	279	376	285	388	465	675	19
organización	288	376	332	388	465	675	19
política	336	376	361	388	465	675	19
de	365	376	373	388	465	675	19
la	376	376	382	388	465	675	19
República	385	376	419	388	465	675	19
Argentina.	92	389	129	400	465	675	19
Buenos	131	389	156	400	465	675	19
Aires:	159	389	178	400	465	675	19
Plus	181	389	195	400	465	675	19
Ultra.	197	389	218	400	465	675	19
Barros	57	401	79	413	465	675	19
Arana,	81	401	104	413	465	675	19
Diego	105	401	127	413	465	675	19
(1913).	129	401	155	413	465	675	19
Un	156	401	168	413	465	675	19
decenio	169	401	196	413	465	675	19
de	198	401	206	413	465	675	19
la	208	401	214	413	465	675	19
historia	216	401	242	413	465	675	19
de	244	401	252	413	465	675	19
Chile.	254	401	275	413	465	675	19
Tomos	276	401	300	413	465	675	19
I	302	401	305	413	465	675	19
y	307	401	311	413	465	675	19
II.	312	401	321	413	465	675	19
Santiago	323	401	352	413	465	675	19
de	354	401	362	413	465	675	19
Chile:	364	401	386	413	465	675	19
Imprenta	387	401	420	413	465	675	19
Universitaria.	92	414	139	425	465	675	19
Basadre,	57	426	86	438	465	675	19
Jorge	88	426	106	438	465	675	19
(1949).	108	426	134	438	465	675	19
Historia	136	426	164	438	465	675	19
de	167	426	175	438	465	675	19
la	177	426	183	438	465	675	19
República	185	426	220	438	465	675	19
del	222	426	232	438	465	675	19
Perú.	235	426	253	438	465	675	19
Lima:	255	426	275	438	465	675	19
Editorial	277	426	308	438	465	675	19
Cultura	310	426	337	438	465	675	19
Antártica.	339	426	374	438	465	675	19
Bauzá,	57	439	80	450	465	675	19
Francisco	82	439	114	450	465	675	19
(1887).	116	439	142	450	465	675	19
Estudios	145	439	174	450	465	675	19
constitucionales,	176	439	234	450	465	675	19
Montevideo:	236	439	280	450	465	675	19
Establecimiento	283	439	338	450	465	675	19
tipográfico-editorial	340	439	409	450	465	675	19
de	411	439	420	450	465	675	19
la	92	451	98	463	465	675	19
Librería	100	451	127	463	465	675	19
Nacional.	130	451	163	463	465	675	19
Bazant,	57	464	82	475	465	675	19
Jan	85	464	96	475	465	675	19
(1977).	99	464	125	475	465	675	19
A	128	464	133	475	465	675	19
Concise	136	464	164	475	465	675	19
History	166	464	193	475	465	675	19
of	195	464	202	475	465	675	19
México.	205	464	233	475	465	675	19
From	235	464	254	475	465	675	19
Hidalgo	257	464	285	475	465	675	19
to	288	464	295	475	465	675	19
Cárdenas,	298	464	332	475	465	675	19
1805-1940.	335	464	376	475	465	675	19
Cambridge:	378	464	420	475	465	675	19
Cambridge	92	476	131	488	465	675	19
University	133	476	169	488	465	675	19
Press.	171	476	191	488	465	675	19
Blanco	57	489	81	500	465	675	19
Acevedo,	83	489	114	500	465	675	19
Pablo	116	489	136	500	465	675	19
(1939).	138	489	164	500	465	675	19
Estudios	166	489	196	500	465	675	19
constitucionales.	198	489	256	500	465	675	19
Montevideo.	258	489	302	500	465	675	19
Bushnell,	57	501	89	513	465	675	19
David	91	501	113	513	465	675	19
(1993).	115	501	141	513	465	675	19
The	143	501	156	513	465	675	19
Making	158	501	185	513	465	675	19
of	187	501	194	513	465	675	19
Modern	196	501	225	513	465	675	19
Colombia.	227	501	264	513	465	675	19
A	266	501	271	513	465	675	19
Nation	274	501	298	513	465	675	19
in	300	501	307	513	465	675	19
Spite	309	501	327	513	465	675	19
of	329	501	336	513	465	675	19
Itself.	338	501	357	513	465	675	19
Berkeley:	359	501	391	513	465	675	19
Univer-	393	501	420	513	465	675	19
sity	92	514	104	525	465	675	19
of	106	514	113	525	465	675	19
California	116	514	151	525	465	675	19
Press.	153	514	172	525	465	675	19
Carpizo,	57	526	86	538	465	675	19
J.	89	526	94	538	465	675	19
(2009).	96	526	122	538	465	675	19
“Tendencias	125	526	167	538	465	675	19
actuales	169	526	196	538	465	675	19
del	198	526	209	538	465	675	19
constitucionalismo	211	526	276	538	465	675	19
latinoamericano”.	279	526	340	538	465	675	19
Disponible	342	526	381	538	465	675	19
en:	383	526	394	538	465	675	19
http://www.pj.gov.py/ebook/libros_files/Ponencia_Jorge_Carpizo_Tendencias_Const.pdf	57	539	366	550	465	675	19
[Acceso:	367	539	396	550	465	675	19
marzo	398	539	420	550	465	675	19
de	92	551	100	563	465	675	19
2018].	103	551	126	563	465	675	19
Cepeda,	57	564	85	575	465	675	19
Manuel	88	564	115	575	465	675	19
(2004).	118	564	144	575	465	675	19
“Judicial	146	564	176	575	465	675	19
Activism	179	564	209	575	465	675	19
in	212	564	219	575	465	675	19
a	222	564	226	575	465	675	19
Violent	228	564	254	575	465	675	19
Context:	257	564	288	575	465	675	19
The	290	564	303	575	465	675	19
Origin,	306	564	332	575	465	675	19
Role,	335	564	353	575	465	675	19
and	356	564	369	575	465	675	19
Impact	371	564	396	575	465	675	19
of	399	564	406	575	465	675	19
the	409	564	420	575	465	675	19
Colombian	92	576	132	588	465	675	19
Constitutional	134	576	184	588	465	675	19
Court”,	186	576	213	588	465	675	19
3	215	576	219	588	465	675	19
(529)	221	576	241	588	465	675	19
Washington	242	576	284	588	465	675	19
University	286	576	322	588	465	675	19
Global	324	576	348	588	465	675	19
Studies	350	576	375	588	465	675	19
Law	376	576	391	588	465	675	19
Review.	393	576	420	588	465	675	19
Cheibub,	57	589	89	600	465	675	19
J.	92	589	98	600	465	675	19
C.;	101	589	111	600	465	675	19
Elkins,	114	589	138	600	465	675	19
Z.;	141	589	152	600	465	675	19
Ginsburg,	155	589	190	600	465	675	19
T.	192	589	199	600	465	675	19
(2011).	202	589	228	600	465	675	19
“Latin	231	589	253	600	465	675	19
American	256	589	290	600	465	675	19
Presidentialism	293	589	345	600	465	675	19
in	348	589	356	600	465	675	19
Comparative	359	589	404	600	465	675	19
and	407	589	420	600	465	675	19
Historical	92	601	126	613	465	675	19
Perspective”,	129	601	172	613	465	675	19
Texas	174	601	193	613	465	675	19
Law	195	601	210	613	465	675	19
Review,	212	601	239	613	465	675	19
89	241	601	250	613	465	675	19
(7),	252	601	265	613	465	675	19
pp.	267	601	278	613	465	675	19
1701-1741.	280	601	322	613	465	675	19
Couso,	57	614	81	625	465	675	19
J.	84	614	90	625	465	675	19
(2014).	92	614	118	625	465	675	19
“Las	121	614	136	625	465	675	19
democracias	139	614	181	625	465	675	19
radicales	184	614	213	625	465	675	19
y	216	614	220	625	465	675	19
el	222	614	228	625	465	675	19
nuevo	231	614	252	625	465	675	19
constitucionalismo	255	614	320	625	465	675	19
latinoamericano”,	323	614	384	625	465	675	19
Derechos	387	614	420	625	465	675	19
humanos:	92	626	126	638	465	675	19
posibilidades	129	626	173	638	465	675	19
teóricas	176	626	202	638	465	675	19
y	204	626	208	638	465	675	19
desafíos	210	626	237	638	465	675	19
prácticos,	239	626	272	638	465	675	19
SELA.	275	626	297	638	465	675	19
Buenos	299	626	325	638	465	675	19
Aires:	327	626	347	638	465	675	19
Libraria.	349	626	379	638	465	675	19
128	45	42	62	56	465	675	20
Sobre	125	44	145	55	465	675	20
el	149	44	155	55	465	675	20
“nuevo	158	44	184	55	465	675	20
constitucionalismo	188	44	259	55	465	675	20
latinoamericano”	262	44	329	55	465	675	20
Dworkin,	45	75	79	86	465	675	20
Ronald	81	75	107	86	465	675	20
(1977).	109	75	135	86	465	675	20
Taking	137	75	161	86	465	675	20
Rights	163	75	186	86	465	675	20
Seriously.	188	75	220	86	465	675	20
Cambridge:	223	75	264	86	465	675	20
Harvard	266	75	295	86	465	675	20
University	297	75	333	86	465	675	20
Press.	335	75	354	86	465	675	20
Elkins,	45	87	69	99	465	675	20
Z.;	72	87	82	99	465	675	20
Ginsburg,	84	87	119	99	465	675	20
T.	121	87	128	99	465	675	20
y	130	87	134	99	465	675	20
Melton,	136	87	164	99	465	675	20
J.	167	87	172	99	465	675	20
(2010).	174	87	200	99	465	675	20
“The	203	87	219	99	465	675	20
Comparative	222	87	267	99	465	675	20
Constitutions	269	87	317	99	465	675	20
Project:	319	87	345	99	465	675	20
A	348	87	353	99	465	675	20
Cross-National	356	87	408	99	465	675	20
Historical	81	100	115	111	465	675	20
Database	117	100	149	111	465	675	20
of	152	100	159	111	465	675	20
Written	161	100	188	111	465	675	20
Constitutions”.	190	100	244	111	465	675	20
Disponible	246	100	285	111	465	675	20
en:	287	100	298	111	465	675	20
http://www.comparativeconsti-	300	100	408	111	465	675	20
tutionsproject.org	81	112	143	124	465	675	20
[Acceso:	145	112	174	124	465	675	20
marzo	176	112	198	124	465	675	20
de	200	112	208	124	465	675	20
2018].	210	112	233	124	465	675	20
Elster,	45	125	67	136	465	675	20
Jon	69	125	81	136	465	675	20
y	83	125	87	136	465	675	20
Slagstad,	89	125	119	136	465	675	20
Rune	121	125	140	136	465	675	20
(Editores)	142	125	177	136	465	675	20
(1993).	179	125	205	136	465	675	20
Constitutionalism	207	125	270	136	465	675	20
and	272	125	285	136	465	675	20
Democracy.	287	125	328	136	465	675	20
Cambridge:	331	125	372	136	465	675	20
Cambrid-	374	125	408	136	465	675	20
ge	81	137	88	149	465	675	20
University	91	137	126	149	465	675	20
Press.	129	137	148	149	465	675	20
Gargarella,	45	150	83	161	465	675	20
Roberto	85	150	114	161	465	675	20
(1996).	116	150	142	161	465	675	20
La	144	150	153	161	465	675	20
justicia	155	150	179	161	465	675	20
frente	182	150	202	161	465	675	20
al	204	150	210	161	465	675	20
gobierno.	212	150	245	161	465	675	20
Barcelona:	247	150	284	161	465	675	20
Ariel.	286	150	305	161	465	675	20
Gargarella,	45	162	83	174	465	675	20
Roberto	87	162	115	174	465	675	20
(2010).	119	162	145	174	465	675	20
The	148	162	161	174	465	675	20
Legal	165	162	183	174	465	675	20
Foundations	187	162	231	174	465	675	20
of	234	162	241	174	465	675	20
Inequality.	245	162	281	174	465	675	20
Cambridge:	285	162	326	174	465	675	20
Cambridge	330	162	369	174	465	675	20
University	372	162	408	174	465	675	20
Press.	81	175	100	186	465	675	20
Gargarella,	45	187	83	199	465	675	20
Roberto	86	187	114	199	465	675	20
(2013).	117	187	143	199	465	675	20
Latin	145	187	164	199	465	675	20
American	166	187	200	199	465	675	20
Constitutionalism,	202	187	268	199	465	675	20
1810-2010.	270	187	311	199	465	675	20
Oxford:	314	187	342	199	465	675	20
Oxford	344	187	370	199	465	675	20
University	372	187	408	199	465	675	20
Press.	81	200	100	211	465	675	20
Gargarella	45	212	81	224	465	675	20
R.,	84	212	94	224	465	675	20
Filippini	96	212	126	224	465	675	20
L.	129	212	136	224	465	675	20
y	139	212	143	224	465	675	20
Cavana,	145	212	173	224	465	675	20
A.	176	212	184	224	465	675	20
(2011).	187	212	213	224	465	675	20
Recientes	215	212	248	224	465	675	20
reformas	251	212	281	224	465	675	20
constitucionales	283	212	339	224	465	675	20
en	341	212	350	224	465	675	20
América	352	212	381	224	465	675	20
Latina,	384	212	408	224	465	675	20
Reporte	81	225	108	236	465	675	20
UNDP.	111	225	137	236	465	675	20
Gilly,	45	237	64	249	465	675	20
Adolfo	66	237	90	249	465	675	20
(1994).	92	237	118	249	465	675	20
La	121	237	129	249	465	675	20
revolución	131	237	168	249	465	675	20
interrumpida.	170	237	219	249	465	675	20
México:	221	237	249	249	465	675	20
Ediciones	251	237	285	249	465	675	20
Era.	287	237	301	249	465	675	20
Gloppen,	45	250	78	261	465	675	20
S.,	81	250	90	261	465	675	20
Wilson,	93	250	121	261	465	675	20
B.,	124	250	134	261	465	675	20
Gargarella,	137	250	174	261	465	675	20
R.,	178	250	188	261	465	675	20
Skaar,	191	250	212	261	465	675	20
E.	215	250	222	261	465	675	20
y	225	250	229	261	465	675	20
Kinander,	232	250	267	261	465	675	20
M.	270	250	280	261	465	675	20
(2010).	283	250	309	261	465	675	20
Courts	312	250	336	261	465	675	20
and	339	250	352	261	465	675	20
Power	355	250	377	261	465	675	20
in	380	250	387	261	465	675	20
Latin	390	250	408	261	465	675	20
America	81	262	110	274	465	675	20
and	112	262	125	274	465	675	20
Africa.	127	262	150	274	465	675	20
New	152	262	169	274	465	675	20
York:	171	262	189	274	465	675	20
Palgrave.	191	262	222	274	465	675	20
Halperín	45	275	77	286	465	675	20
Donghi,	79	275	108	286	465	675	20
Tulio	110	275	128	286	465	675	20
(1980).	130	275	156	286	465	675	20
Proyecto	159	275	189	286	465	675	20
y	191	275	195	286	465	675	20
Construcción	197	275	244	286	465	675	20
de	247	275	255	286	465	675	20
una	257	275	270	286	465	675	20
Nación.	272	275	300	286	465	675	20
Caracas:	302	275	331	286	465	675	20
Biblioteca	333	275	368	286	465	675	20
Ayacucho.	370	275	406	286	465	675	20
Hartlyn,	45	287	75	299	465	675	20
J.	77	287	82	299	465	675	20
(2011).	84	287	110	299	465	675	20
“Commentary:	112	287	165	299	465	675	20
Constitutional	167	287	218	299	465	675	20
Structure	220	287	252	299	465	675	20
in	254	287	261	299	465	675	20
Latin	263	287	281	299	465	675	20
America”,	283	287	317	299	465	675	20
Texas	319	287	338	299	465	675	20
Law	340	287	354	299	465	675	20
Review,	356	287	383	299	465	675	20
89	385	287	394	299	465	675	20
(7),	396	287	408	299	465	675	20
pp.	81	300	92	311	465	675	20
1977-1983.	94	300	135	311	465	675	20
Hartlyn,	45	312	75	324	465	675	20
J.;	78	312	86	324	465	675	20
Luna,	89	312	109	324	465	675	20
J.	112	312	118	324	465	675	20
P.	121	312	126	324	465	675	20
(2007).	130	312	156	324	465	675	20
“Constitutional	159	312	213	324	465	675	20
Reform	216	312	243	324	465	675	20
in	246	312	253	324	465	675	20
Latin	256	312	274	324	465	675	20
America:	277	312	309	324	465	675	20
Intentions	312	312	347	324	465	675	20
and	351	312	364	324	465	675	20
Outcomes”,	367	312	408	324	465	675	20
trabajo	81	325	105	336	465	675	20
presentado	108	325	146	336	465	675	20
en	149	325	157	336	465	675	20
27o.	160	325	176	336	465	675	20
Congreso	179	325	212	336	465	675	20
de	216	325	224	336	465	675	20
la	227	325	233	336	465	675	20
Asociación	236	325	273	336	465	675	20
de	277	325	285	336	465	675	20
Estudios	288	325	318	336	465	675	20
Latinomericanos,	321	325	381	336	465	675	20
LASA	388	325	408	336	465	675	20
Montreal,	81	337	115	349	465	675	20
Canadá.	117	337	146	349	465	675	20
Jaksic,	45	350	67	361	465	675	20
Iván	69	350	85	361	465	675	20
(2001).	87	350	113	361	465	675	20
Andrés	115	350	139	361	465	675	20
Bello.	142	350	161	361	465	675	20
La	164	350	172	361	465	675	20
pasión	175	350	197	361	465	675	20
por	199	350	211	361	465	675	20
el	213	350	219	361	465	675	20
orden.	222	350	244	361	465	675	20
Santiago	246	350	276	361	465	675	20
de	278	350	286	361	465	675	20
Chile:	289	350	310	361	465	675	20
Editorial	312	350	342	361	465	675	20
Universitaria.	345	350	391	361	465	675	20
Jaramillo	45	362	77	374	465	675	20
Uribe,	79	362	101	374	465	675	20
J.	103	362	109	374	465	675	20
(1964).	111	362	137	374	465	675	20
El	139	362	146	374	465	675	20
pensamiento	149	362	193	374	465	675	20
colombiano	195	362	236	374	465	675	20
en	239	362	247	374	465	675	20
el	249	362	255	374	465	675	20
siglo	257	362	273	374	465	675	20
XIX.	275	362	292	374	465	675	20
Bogotá:	294	362	321	374	465	675	20
Editorial	323	362	354	374	465	675	20
Temis.	356	362	379	374	465	675	20
Linz,	45	375	63	386	465	675	20
Juan	66	375	81	386	465	675	20
y	84	375	88	386	465	675	20
Stepan,	90	375	116	386	465	675	20
Alfred	119	375	140	386	465	675	20
(1978).	143	375	169	386	465	675	20
The	171	375	184	386	465	675	20
Breakdown	187	375	226	386	465	675	20
of	229	375	236	386	465	675	20
Democratic	238	375	279	386	465	675	20
Regimes.	282	375	313	386	465	675	20
Baltimore:	315	375	352	386	465	675	20
The	354	375	368	386	465	675	20
John	370	375	387	386	465	675	20
Hop-	389	375	408	386	465	675	20
kins	81	387	95	399	465	675	20
University	97	387	133	399	465	675	20
Press.	135	387	155	399	465	675	20
Linz,	45	400	63	411	465	675	20
Juan	67	400	82	411	465	675	20
y	86	400	90	411	465	675	20
Valenzuela,	93	400	132	411	465	675	20
Arturo	136	400	159	411	465	675	20
(1994).	163	400	189	411	465	675	20
The	192	400	205	411	465	675	20
Failure	209	400	233	411	465	675	20
of	236	400	243	411	465	675	20
Presidential	247	400	287	411	465	675	20
Democracy,	290	400	331	411	465	675	20
Baltimore:	335	400	371	411	465	675	20
The	375	400	388	411	465	675	20
John	392	400	408	411	465	675	20
Hopkins	81	412	111	424	465	675	20
University	113	412	149	424	465	675	20
Press.	151	412	171	424	465	675	20
Loveman,	45	425	80	436	465	675	20
Brian	82	425	101	436	465	675	20
(1993).	104	425	130	436	465	675	20
The	133	425	146	436	465	675	20
Constitution	148	425	193	436	465	675	20
of	196	425	203	436	465	675	20
Tyranny.	205	425	235	436	465	675	20
Regimes	238	425	267	436	465	675	20
of	270	425	277	436	465	675	20
Exception	279	425	314	436	465	675	20
in	317	425	324	436	465	675	20
Spanish	327	425	353	436	465	675	20
America.	356	425	387	436	465	675	20
Pitts-	390	425	408	436	465	675	20
burg:	81	437	99	449	465	675	20
University	101	437	137	449	465	675	20
of	139	437	146	449	465	675	20
Pittsburg	149	437	180	449	465	675	20
Press.	183	437	202	449	465	675	20
Martínez	45	450	77	461	465	675	20
Dalmau,	79	450	110	461	465	675	20
R.	112	450	120	461	465	675	20
(2009).	122	450	148	461	465	675	20
¿Qué	150	450	168	461	465	675	20
es	171	450	177	461	465	675	20
el	179	450	185	461	465	675	20
‘nuevo	187	450	210	461	465	675	20
constitucionalismo	212	450	278	461	465	675	20
latinoamericano'?”,	280	450	346	461	465	675	20
Gaceta	349	450	372	461	465	675	20
Constitu-	375	450	408	461	465	675	20
cional,	81	462	104	474	465	675	20
n.	106	462	113	474	465	675	20
52,	115	462	127	474	465	675	20
Lima.	129	462	149	474	465	675	20
Molina,	45	475	73	486	465	675	20
Gerardo	76	475	105	486	465	675	20
(1973).	109	475	135	486	465	675	20
Las	138	475	150	486	465	675	20
Ideas	153	475	171	486	465	675	20
Liberales	174	475	205	486	465	675	20
en	209	475	217	486	465	675	20
Colombia,	221	475	258	486	465	675	20
1849-1914.	261	475	302	486	465	675	20
Bogotá:	306	475	333	486	465	675	20
Colección	336	475	371	486	465	675	20
Manuales	375	475	408	486	465	675	20
Universitarios,	81	487	131	499	465	675	20
Tercer	133	487	154	499	465	675	20
Mundo.	157	487	185	499	465	675	20
Negretto,	45	500	78	511	465	675	20
Gabriel	81	500	107	511	465	675	20
(2013).	110	500	136	511	465	675	20
Making	139	500	166	511	465	675	20
Constitutions:	169	500	219	511	465	675	20
Presidents,	222	500	259	511	465	675	20
Parties,	262	500	287	511	465	675	20
and	290	500	303	511	465	675	20
Institutional	306	500	349	511	465	675	20
Choice	352	500	377	511	465	675	20
in	380	500	387	511	465	675	20
Latin	390	500	408	511	465	675	20
America.	81	512	112	524	465	675	20
Cambridge:	114	512	155	524	465	675	20
Cambridge	158	512	196	524	465	675	20
University	199	512	234	524	465	675	20
Press.	237	512	256	524	465	675	20
Negretto,	45	525	78	536	465	675	20
G.	80	525	89	536	465	675	20
y	92	525	95	536	465	675	20
Aguilar	98	525	123	536	465	675	20
Rivera,	125	525	149	536	465	675	20
J.	152	525	157	536	465	675	20
A.	159	525	167	536	465	675	20
(2000).	169	525	195	536	465	675	20
“Liberalism	197	525	237	536	465	675	20
and	239	525	252	536	465	675	20
Emergency	254	525	293	536	465	675	20
Powers	295	525	319	536	465	675	20
in	321	525	328	536	465	675	20
Latin	330	525	349	536	465	675	20
America:	351	525	382	536	465	675	20
Reflec-	384	525	408	536	465	675	20
tions	81	537	98	549	465	675	20
on	101	537	110	549	465	675	20
Carl	112	537	128	549	465	675	20
Schmitt	130	537	158	549	465	675	20
and	160	537	173	549	465	675	20
the	176	537	187	549	465	675	20
Theory	190	537	214	549	465	675	20
of	217	537	224	549	465	675	20
Constitutional	227	537	278	549	465	675	20
Dictatorship”,	280	537	329	549	465	675	20
Cardozo	332	537	362	549	465	675	20
Law	364	537	379	549	465	675	20
Review,	382	537	408	549	465	675	20
21	81	550	90	561	465	675	20
(5-6),	92	550	112	561	465	675	20
pp.	114	550	125	561	465	675	20
1797-1823.	128	550	169	561	465	675	20
Nino,	45	562	66	574	465	675	20
Carlos	68	562	91	574	465	675	20
(ed.)	93	562	110	574	465	675	20
(1987).	112	562	138	574	465	675	20
Presidencialismo	141	562	198	574	465	675	20
vs.	201	562	210	574	465	675	20
Parlamentarismo.	213	562	273	574	465	675	20
Buenos	276	562	301	574	465	675	20
Aires:	304	562	323	574	465	675	20
Consejo	326	562	354	574	465	675	20
para	357	562	372	574	465	675	20
la	374	562	380	574	465	675	20
Conso-	383	562	408	574	465	675	20
lidación	81	575	109	586	465	675	20
de	111	575	119	586	465	675	20
la	121	575	127	586	465	675	20
Democracia.	129	575	173	586	465	675	20
Nino,	45	587	66	599	465	675	20
C.	68	587	77	599	465	675	20
(1992).	79	587	105	599	465	675	20
“¿Qué	107	587	129	599	465	675	20
reforma	131	587	158	599	465	675	20
constitucional?”,	161	587	218	599	465	675	20
Propuesta	221	587	255	599	465	675	20
y	257	587	261	599	465	675	20
control,	263	587	290	599	465	675	20
vol.	292	587	305	599	465	675	20
21,	307	587	319	599	465	675	20
pp.	321	587	332	599	465	675	20
37-59.	334	587	358	599	465	675	20
Nino,	45	600	66	611	465	675	20
C.	68	600	77	611	465	675	20
(1993).	79	600	105	611	465	675	20
“Transition	108	600	147	611	465	675	20
to	150	600	157	611	465	675	20
Democracy,	159	600	200	611	465	675	20
Corporatism	203	600	247	611	465	675	20
and	250	600	263	611	465	675	20
Presidentialism	265	600	318	611	465	675	20
with	320	600	336	611	465	675	20
Special	338	600	362	611	465	675	20
Reference	365	600	399	611	465	675	20
to	401	600	408	611	465	675	20
Latin	81	612	99	624	465	675	20
America”,	102	612	136	624	465	675	20
en	138	612	146	624	465	675	20
D.	148	612	158	624	465	675	20
Greenberg,	160	612	199	624	465	675	20
S.	201	612	208	624	465	675	20
Katz,	210	612	228	624	465	675	20
B.	230	612	238	624	465	675	20
Oliveiro	240	612	269	624	465	675	20
y	271	612	275	624	465	675	20
S.	277	612	284	624	465	675	20
Wheatley	286	612	319	624	465	675	20
(eds.):	322	612	343	624	465	675	20
Constitutionalism	345	612	408	624	465	675	20
and	81	625	94	636	465	675	20
Democracy,	96	625	137	636	465	675	20
Transitions	139	625	177	636	465	675	20
in	180	625	187	636	465	675	20
the	189	625	200	636	465	675	20
Contemporary	202	625	254	636	465	675	20
World.	256	625	280	636	465	675	20
Oxford:	282	625	310	636	465	675	20
Oxford	312	625	338	636	465	675	20
University	340	625	376	636	465	675	20
Press.	378	625	397	636	465	675	20
Roberto	196	44	226	55	465	675	21
Gargarella	229	44	270	55	465	675	21
129	403	42	420	56	465	675	21
Nino,	57	75	77	86	465	675	21
C.	79	75	88	86	465	675	21
(1996).	90	75	116	86	465	675	21
“Hyperpresidentialism	118	75	196	86	465	675	21
and	199	75	212	86	465	675	21
Constitutional	214	75	264	86	465	675	21
Reform	267	75	293	86	465	675	21
in	295	75	302	86	465	675	21
Argentina”,	304	75	344	86	465	675	21
en	346	75	354	86	465	675	21
A.	357	75	365	86	465	675	21
Liphart	367	75	393	86	465	675	21
A.	395	75	403	86	465	675	21
y	405	75	409	86	465	675	21
C.	411	75	420	86	465	675	21
Waisman,	92	87	127	99	465	675	21
eds.:	129	87	144	99	465	675	21
Institutional	147	87	190	99	465	675	21
Design	192	87	216	99	465	675	21
in	219	87	226	99	465	675	21
New	228	87	244	99	465	675	21
Democracies,	247	87	293	99	465	675	21
New	296	87	312	99	465	675	21
York:	314	87	332	99	465	675	21
Westview	334	87	367	99	465	675	21
Press.	370	87	389	99	465	675	21
Payne,	57	100	79	111	465	675	21
M.,	82	100	94	111	465	675	21
Zovatto,	97	100	126	111	465	675	21
D.	129	100	138	111	465	675	21
y	140	100	144	111	465	675	21
Mateo	146	100	169	111	465	675	21
Díaz,	171	100	190	111	465	675	21
M.	192	100	203	111	465	675	21
(2007).	205	100	231	111	465	675	21
Democracies	233	100	278	111	465	675	21
in	280	100	287	111	465	675	21
Development:	289	100	339	111	465	675	21
Politics	341	100	366	111	465	675	21
and	369	100	382	111	465	675	21
Reform	384	100	410	111	465	675	21
in	412	100	420	111	465	675	21
Latin	92	112	111	124	465	675	21
America.	113	112	144	124	465	675	21
Washington	146	112	188	124	465	675	21
DC:	190	112	206	124	465	675	21
Inter	208	112	225	124	465	675	21
American	227	112	261	124	465	675	21
Development	263	112	310	124	465	675	21
Bank.	312	112	333	124	465	675	21
Pisarello,	57	125	88	136	465	675	21
Gerardo	91	125	119	136	465	675	21
(2011).	122	125	148	136	465	675	21
Un	151	125	162	136	465	675	21
largo	165	125	182	136	465	675	21
termidor.	185	125	217	136	465	675	21
La	220	125	229	136	465	675	21
ofensiva	231	125	259	136	465	675	21
del	262	125	273	136	465	675	21
constitucionalismo	275	125	341	136	465	675	21
antidemocrático.	344	125	402	136	465	675	21
Ma-	405	125	420	136	465	675	21
drid:	92	137	109	149	465	675	21
Trotta.	111	137	134	149	465	675	21
Rabassa,	57	150	86	161	465	675	21
E.	88	150	95	161	465	675	21
(1991).	97	150	123	161	465	675	21
“Historia	125	150	157	161	465	675	21
de	159	150	168	161	465	675	21
las	170	150	178	161	465	675	21
Constituciones	180	150	232	161	465	675	21
mexicanas”,	234	150	275	161	465	675	21
en	277	150	286	161	465	675	21
J.	288	150	293	161	465	675	21
L.	295	150	302	161	465	675	21
Soberanes	304	150	339	161	465	675	21
Fernández.	341	150	379	161	465	675	21
El	381	150	388	161	465	675	21
Derecho	390	150	420	161	465	675	21
en	92	162	100	174	465	675	21
México.	104	162	132	174	465	675	21
Una	135	162	150	174	465	675	21
visión	154	162	174	174	465	675	21
de	178	162	186	174	465	675	21
conjunto,	189	162	223	174	465	675	21
Tomo	226	162	247	174	465	675	21
I.	250	162	256	174	465	675	21
México:	259	162	287	174	465	675	21
Universidad	291	162	333	174	465	675	21
Nacional	336	162	367	174	465	675	21
Autónoma	371	162	408	174	465	675	21
de	411	162	420	174	465	675	21
México.	92	175	120	186	465	675	21
Reyes	57	187	76	199	465	675	21
Heroles,	79	187	107	199	465	675	21
Jesús	110	187	127	199	465	675	21
(1957).	129	187	155	199	465	675	21
El	157	187	164	199	465	675	21
liberalismo	167	187	205	199	465	675	21
mexicano.	207	187	242	199	465	675	21
México:	245	187	273	199	465	675	21
Universidad	275	187	317	199	465	675	21
Nacional	319	187	350	199	465	675	21
de	352	187	361	199	465	675	21
México.	363	187	391	199	465	675	21
Ríos-Figueroa,	57	200	107	211	465	675	21
J.	110	200	115	211	465	675	21
(2011).	118	200	144	211	465	675	21
“Institutions	147	200	191	211	465	675	21
for	194	200	204	211	465	675	21
Constitutional	207	200	257	211	465	675	21
Justice	260	200	283	211	465	675	21
in	286	200	293	211	465	675	21
Latin	295	200	314	211	465	675	21
America”,	317	200	351	211	465	675	21
en	354	200	362	211	465	675	21
G.	365	200	374	211	465	675	21
Helmke	377	200	405	211	465	675	21
y	407	200	411	211	465	675	21
J.	414	200	420	211	465	675	21
Ríos-Figueroa	92	212	140	224	465	675	21
(eds.):	143	212	164	224	465	675	21
Courts	166	212	190	224	465	675	21
in	192	212	199	224	465	675	21
Latin	202	212	220	224	465	675	21
America.	222	212	253	224	465	675	21
New	256	212	272	224	465	675	21
York:	274	212	292	224	465	675	21
Cambridge	295	212	334	224	465	675	21
University	336	212	372	224	465	675	21
Press.	374	212	393	224	465	675	21
Rodríguez	57	225	92	236	465	675	21
Garavito,	95	225	127	236	465	675	21
César	129	225	149	236	465	675	21
(2011).	151	225	177	236	465	675	21
El	179	225	187	236	465	675	21
derecho	189	225	216	236	465	675	21
en	218	225	227	236	465	675	21
América	229	225	258	236	465	675	21
Latina.	260	225	284	236	465	675	21
Buenos	286	225	312	236	465	675	21
Aires:	314	225	334	236	465	675	21
Siglo	336	225	353	236	465	675	21
XXI.	355	225	372	236	465	675	21
Rossi,	57	237	77	249	465	675	21
J.	80	237	85	249	465	675	21
y	88	237	92	249	465	675	21
Filippini,	94	237	126	249	465	675	21
L.	129	237	136	249	465	675	21
(2010).	138	237	164	249	465	675	21
“El	167	237	178	249	465	675	21
derecho	181	237	208	249	465	675	21
internacional	210	237	256	249	465	675	21
en	258	237	267	249	465	675	21
la	269	237	275	249	465	675	21
justiciabilidad	278	237	326	249	465	675	21
de	329	237	337	249	465	675	21
los	339	237	349	249	465	675	21
derechos	351	237	382	249	465	675	21
sociales	384	237	410	249	465	675	21
El	412	237	420	249	465	675	21
caso	92	250	107	261	465	675	21
de	109	250	117	261	465	675	21
Latinoamérica”,	119	250	174	261	465	675	21
en	176	250	184	261	465	675	21
P.	186	250	192	261	465	675	21
Arcidiácono	194	250	236	261	465	675	21
et	238	250	244	261	465	675	21
al.:	246	250	257	261	465	675	21
Derechos	259	250	291	261	465	675	21
sociales:	293	250	321	261	465	675	21
justicia,	323	250	350	261	465	675	21
política	352	250	378	261	465	675	21
y	380	250	384	261	465	675	21
economía	386	250	420	261	465	675	21
en	92	262	100	274	465	675	21
América	103	262	131	274	465	675	21
Latina.	134	262	158	274	465	675	21
Bogotá:	160	262	187	274	465	675	21
Siglo	189	262	207	274	465	675	21
del	209	262	219	274	465	675	21
Hombre,	221	262	253	274	465	675	21
Universidad	255	262	297	274	465	675	21
de	300	262	308	274	465	675	21
Los	310	262	322	274	465	675	21
Andes.	324	262	348	274	465	675	21
Salazar	57	275	80	286	465	675	21
Ugarte,	83	275	109	286	465	675	21
P.	111	275	117	286	465	675	21
(2013).	119	275	145	286	465	675	21
“El	147	275	158	286	465	675	21
nuevo	161	275	182	286	465	675	21
constitucionalismo	184	275	250	286	465	675	21
latinoamericano	252	275	308	286	465	675	21
(una	310	275	326	286	465	675	21
perspectiva	329	275	367	286	465	675	21
crítica)”,	369	275	399	286	465	675	21
en	402	275	410	286	465	675	21
L.	412	275	420	286	465	675	21
González	92	287	124	299	465	675	21
Pérez,	127	287	147	299	465	675	21
D.	150	287	159	299	465	675	21
Valadés	162	287	188	299	465	675	21
(comps.):	190	287	223	299	465	675	21
Constitucionalismo	226	287	294	299	465	675	21
contemporáneo.	297	287	353	299	465	675	21
Homenaje	356	287	393	299	465	675	21
a	395	287	399	299	465	675	21
Jorge	402	287	420	299	465	675	21
Carpizo.	92	300	122	311	465	675	21
México.	124	300	152	311	465	675	21
Disponible	154	300	192	311	465	675	21
en:	195	300	205	311	465	675	21
http://biblio.juridicas.unam.mx/libros/libro.htm?l=3271	57	312	252	324	465	675	21
[Acceso:	255	312	283	324	465	675	21
marzo	285	312	307	324	465	675	21
de	309	312	317	324	465	675	21
2018].	320	312	343	324	465	675	21
Samper,	57	325	85	336	465	675	21
José	87	325	101	336	465	675	21
María	103	325	124	336	465	675	21
(1861).	126	325	152	336	465	675	21
Ensayo	155	325	179	336	465	675	21
sobre	182	325	200	336	465	675	21
las	202	325	211	336	465	675	21
revoluciones	213	325	256	336	465	675	21
políticas	259	325	288	336	465	675	21
y	290	325	294	336	465	675	21
la	296	325	302	336	465	675	21
condición	305	325	339	336	465	675	21
social	342	325	361	336	465	675	21
de	363	325	371	336	465	675	21
las	374	325	382	336	465	675	21
repúblicas	385	325	420	336	465	675	21
colombianas.	92	337	138	349	465	675	21
París:	140	337	159	349	465	675	21
Imprenta	161	337	193	349	465	675	21
de	195	337	203	349	465	675	21
E.	206	337	213	349	465	675	21
Thunot.	215	337	244	349	465	675	21
Unger,	57	350	80	361	465	675	21
R.	82	350	91	361	465	675	21
(1987).	93	350	119	361	465	675	21
“El	121	350	132	361	465	675	21
sistema	135	350	160	361	465	675	21
de	162	350	170	361	465	675	21
gobierno	173	350	204	361	465	675	21
que	206	350	219	361	465	675	21
le	221	350	227	361	465	675	21
conviene	229	350	260	361	465	675	21
a	262	350	266	361	465	675	21
Brasil”,	268	350	293	361	465	675	21
en	296	350	304	361	465	675	21
Presidencialismo	306	350	364	361	465	675	21
vs.	366	350	375	361	465	675	21
Parlamenta-	378	350	420	361	465	675	21
rismo.	92	362	114	374	465	675	21
Buenos	116	362	142	374	465	675	21
Aires:	144	362	163	374	465	675	21
Consejo	166	362	194	374	465	675	21
para	196	362	211	374	465	675	21
la	214	362	219	374	465	675	21
Consolidación	222	362	272	374	465	675	21
de	274	362	282	374	465	675	21
la	285	362	291	374	465	675	21
Democracia.	293	362	337	374	465	675	21
Uprimny,	57	375	90	386	465	675	21
R.	93	375	101	386	465	675	21
(2011).	104	375	130	386	465	675	21
“The	133	375	149	386	465	675	21
Recent	152	375	176	386	465	675	21
Transformation	179	375	232	386	465	675	21
of	235	375	242	386	465	675	21
Constitutional	245	375	296	386	465	675	21
Law	299	375	313	386	465	675	21
in	316	375	323	386	465	675	21
Latin	326	375	344	386	465	675	21
America:	347	375	378	386	465	675	21
Trends	380	375	404	386	465	675	21
and	407	375	420	386	465	675	21
Challenges”,	92	387	135	399	465	675	21
Texas	137	387	156	399	465	675	21
Law	158	387	173	399	465	675	21
Review,	175	387	202	399	465	675	21
vol.	204	387	217	399	465	675	21
89	219	387	228	399	465	675	21
(7),	230	387	243	399	465	675	21
pp.	245	387	256	399	465	675	21
1587-1610.	258	387	300	399	465	675	21
Valadés,	57	400	85	411	465	675	21
D.,	87	400	99	411	465	675	21
et	101	400	107	411	465	675	21
al.	109	400	117	411	465	675	21
(eds.)	120	400	139	411	465	675	21
(2011).	141	400	167	411	465	675	21
Ideas	169	400	187	411	465	675	21
e	189	400	193	411	465	675	21
instituciones	195	400	239	411	465	675	21
constitucionales	241	400	296	411	465	675	21
en	299	400	307	411	465	675	21
el	309	400	315	411	465	675	21
siglo	317	400	333	411	465	675	21
XX.	335	400	349	411	465	675	21
México:	351	400	379	411	465	675	21
Siglo	382	400	399	411	465	675	21
XXI.	401	400	418	411	465	675	21
Vallenilla	57	412	89	424	465	675	21
Lanz,	92	412	111	424	465	675	21
Laureano	115	412	147	424	465	675	21
(1919).	151	412	177	424	465	675	21
Cesarismo	181	412	217	424	465	675	21
democrático.	220	412	265	424	465	675	21
Estudios	269	412	299	424	465	675	21
sobre	302	412	321	424	465	675	21
las	324	412	333	424	465	675	21
bases	337	412	354	424	465	675	21
sociológicas	358	412	398	424	465	675	21
de	402	412	410	424	465	675	21
la	414	412	420	424	465	675	21
Constitución	92	425	138	436	465	675	21
de	140	425	148	436	465	675	21
Venezuela.	150	425	187	436	465	675	21
Caracas	189	425	216	436	465	675	21
Viciano	57	437	84	449	465	675	21
Pastor,	86	437	109	449	465	675	21
R.	111	437	119	449	465	675	21
y	121	437	125	449	465	675	21
Martínez	127	437	159	449	465	675	21
Dalmau,	161	437	191	449	465	675	21
R.	193	437	201	449	465	675	21
(2011).	203	437	230	449	465	675	21
“Fundamentos	232	437	283	449	465	675	21
teóricos	285	437	312	449	465	675	21
y	314	437	318	449	465	675	21
prácticos	320	437	351	449	465	675	21
del	353	437	363	449	465	675	21
nuevo	365	437	387	449	465	675	21
constitu-	389	437	420	449	465	675	21
cionalismo	92	450	130	461	465	675	21
latinoamericano”,	132	450	193	461	465	675	21
Gaceta	196	450	219	461	465	675	21
Constitucional	222	450	273	461	465	675	21
n.	276	450	283	461	465	675	21
48,	285	450	296	461	465	675	21
Lima,	298	450	319	461	465	675	21
pp.	321	450	332	461	465	675	21
307-328.	334	450	366	461	465	675	21
von	57	462	70	474	465	675	21
Bogdandy,	72	462	108	474	465	675	21
A.,	110	462	121	474	465	675	21
Fix	123	462	133	474	465	675	21
Fierro,	135	462	158	474	465	675	21
H.,	160	462	172	474	465	675	21
Morales	174	462	202	474	465	675	21
Antoniazzi,	204	462	243	474	465	675	21
M.	245	462	256	474	465	675	21
(coords.)	258	462	289	474	465	675	21
(2014).	291	462	317	474	465	675	21
Ius	319	462	329	474	465	675	21
Constitutionale	331	462	385	474	465	675	21
Commu-	387	462	420	474	465	675	21
ne	92	475	100	486	465	675	21
en	103	475	111	486	465	675	21
América	113	475	142	486	465	675	21
Latina.	144	475	169	486	465	675	21
Rasgos,	171	475	197	486	465	675	21
Potencialidades	199	475	252	486	465	675	21
y	254	475	258	486	465	675	21
Desafíos.	261	475	292	486	465	675	21
México,	294	475	322	486	465	675	21
UNAM.	325	475	354	486	465	675	21
Wilson,	57	487	84	499	465	675	21
B.	88	487	96	499	465	675	21
(2010),	99	487	125	499	465	675	21
“Explaining	129	487	170	499	465	675	21
the	174	487	185	499	465	675	21
Rise	189	487	204	499	465	675	21
of	207	487	214	499	465	675	21
Accountability	218	487	269	499	465	675	21
Functions	273	487	308	499	465	675	21
of	311	487	318	499	465	675	21
Costa	322	487	342	499	465	675	21
Rica's	346	487	365	499	465	675	21
Constitutional	369	487	420	499	465	675	21
Court,”	92	500	119	511	465	675	21
en	121	500	130	511	465	675	21
S.	132	500	139	511	465	675	21
Gloppen	141	500	172	511	465	675	21
et	175	500	181	511	465	675	21
al.:	184	500	194	511	465	675	21
Courts	197	500	221	511	465	675	21
and	223	500	236	511	465	675	21
Power	239	500	260	511	465	675	21
in	263	500	270	511	465	675	21
Latin	273	500	291	511	465	675	21
America	294	500	322	511	465	675	21
and	325	500	338	511	465	675	21
Africa.	341	500	364	511	465	675	21
New	366	500	383	511	465	675	21
York:	385	500	404	511	465	675	21
Pal-	406	500	420	511	465	675	21
grave,	92	512	112	524	465	675	21
63-82.	115	512	138	524	465	675	21
