Bioagro	71	71	110	85	612	792	1
27(3):	113	71	142	85	612	792	1
133-142.	145	71	188	85	612	792	1
2015	191	71	215	85	612	792	1
TRANSMISIÓN	80	102	195	117	612	792	1
DE	199	102	221	117	612	792	1
LOS	225	102	257	117	612	792	1
BEGOMOVIRUS	261	102	385	117	612	792	1
TYLCV	389	102	445	117	612	792	1
Y	449	102	460	117	612	792	1
ToVEV	464	102	517	117	612	792	1
A	521	102	532	117	612	792	1
GENOTIPOS	99	121	194	135	612	792	1
COMERCIALES	198	121	319	135	612	792	1
DE	323	121	346	135	612	792	1
TOMATE	350	121	421	135	612	792	1
MEDIANTE	425	121	513	135	612	792	1
Bemisia	92	139	145	154	612	792	1
tabaci	149	139	189	154	612	792	1
(Gennadius)	193	139	278	154	612	792	1
(HEMIPTERA:	282	139	391	154	612	792	1
ALEYRODIDAE)	395	139	520	154	612	792	1
Liseth	158	168	188	181	612	792	1
Bastidas	191	168	232	181	612	792	1
1	232	166	236	175	612	792	1
,	236	168	239	181	612	792	1
Francis	242	168	277	181	612	792	1
Geraud-Pouey	280	168	350	181	612	792	1
2	350	166	354	175	612	792	1
,	354	168	357	181	612	792	1
Dorys	360	168	389	181	612	792	1
T.	392	168	402	181	612	792	1
Chirinos	405	168	447	181	612	792	1
2	447	166	451	175	612	792	1
,	451	168	454	181	612	792	1
Gustavo	215	182	255	195	612	792	1
Romay	258	182	293	195	612	792	1
3	293	180	297	189	612	792	1
y	300	182	306	195	612	792	1
María	309	182	337	195	612	792	1
A.	340	182	352	195	612	792	1
Santana	355	182	393	195	612	792	1
4	393	180	397	189	612	792	1
RESUMEN	276	212	336	223	612	792	1
Palabras	71	370	105	378	612	792	1
clave	107	370	127	378	612	792	1
adicionales:	129	370	174	378	612	792	1
Accesiones	176	368	217	378	612	792	1
comerciales,	219	368	265	378	612	792	1
mosca	267	368	290	378	612	792	1
blanca,	292	368	318	378	612	792	1
susceptibilidad	320	368	374	378	612	792	1
ABSTRACT	273	395	339	406	612	792	1
Transmission	125	418	177	426	612	792	1
of	181	418	189	426	612	792	1
the	193	418	205	426	612	792	1
begomoviruses	208	418	265	426	612	792	1
TYLCV	267	418	298	426	612	792	1
and	303	418	317	426	612	792	1
ToVEV	320	418	349	426	612	792	1
to	351	418	359	426	612	792	1
tomato	361	418	388	426	612	792	1
commercial	390	418	435	426	612	792	1
genotypes	438	418	476	426	612	792	1
by	478	418	487	426	612	792	1
Bemisia	203	428	233	437	612	792	1
tabaci	235	428	257	437	612	792	1
(Gennadius)	260	428	307	437	612	792	1
(Hemiptera:	310	428	357	437	612	792	1
Aleyrodidae)	359	428	409	437	612	792	1
Additional	71	563	112	571	612	792	1
key	114	563	128	571	612	792	1
words:	130	563	156	571	612	792	1
Commercial	158	561	203	571	612	792	1
accessions,	205	561	245	571	612	792	1
susceptibility,	248	561	298	571	612	792	1
whitefly	300	561	330	571	612	792	1
Recibido:	71	627	110	638	612	792	1
Marzo	112	627	138	638	612	792	1
27,	141	627	153	638	612	792	1
2015	156	627	176	638	612	792	1
Aceptado:	319	627	360	638	612	792	1
Agosto	363	627	392	638	612	792	1
21,	394	627	407	638	612	792	1
2015	409	627	429	638	612	792	1
1	71	637	75	646	612	792	1
Instituto	78	640	111	651	612	792	1
Nacional	114	640	150	651	612	792	1
de	152	640	162	651	612	792	1
Investigaciones	164	640	227	651	612	792	1
Agrícolas	229	640	268	651	612	792	1
(INIA-Zulia),	270	640	325	651	612	792	1
Maracaibo.	328	640	373	651	612	792	1
e-mail:	375	640	404	651	612	792	1
lisethbastidas@gmail.com	406	640	512	651	612	792	1
2	71	651	74	658	612	792	1
Unidad	77	652	106	663	612	792	1
Técnica	109	652	140	663	612	792	1
Fitosanitaria,	143	652	195	663	612	792	1
Facultad	198	652	232	663	612	792	1
de	235	652	244	663	612	792	1
Agronomía,	247	652	295	663	612	792	1
Universidad	297	652	346	663	612	792	1
del	349	652	361	663	612	792	1
Zulia.	363	652	387	663	612	792	1
Maracaibo.	392	652	437	663	612	792	1
e-mail:	76	664	104	675	612	792	1
fgeraudp@gmail.com;	107	664	197	675	612	792	1
dtchirinos@gmail.com	199	664	291	675	612	792	1
3	71	674	74	681	612	792	1
Instituto	77	675	110	686	612	792	1
de	112	675	122	686	612	792	1
Estudios	124	675	159	686	612	792	1
Avanzados.	161	675	208	686	612	792	1
Apdo.	211	675	236	686	612	792	1
17606.	238	675	266	686	612	792	1
Caracas.	268	675	302	686	612	792	1
e-mail:	305	675	333	686	612	792	1
gromay@idea.gob.ve	336	675	422	686	612	792	1
4	71	685	74	693	612	792	1
Dpto.	77	687	99	698	612	792	1
de	102	687	111	698	612	792	1
Biología	114	687	148	698	612	792	1
Celular,	151	687	183	698	612	792	1
Universidad	185	687	234	698	612	792	1
Simón	236	687	263	698	612	792	1
Bolívar.	265	687	298	698	612	792	1
Caracas,	300	687	334	698	612	792	1
Venezuela.	337	687	381	698	612	792	1
e-mail:	384	687	412	698	612	792	1
m.santana@gmail.com	415	687	507	698	612	792	1
133	299	710	314	721	612	792	1
134	71	36	86	47	612	792	2
Volumen	71	50	118	61	612	792	2
27	121	50	133	61	612	792	2
(2015)	136	50	168	61	612	792	2
BIOAGRO	276	50	334	61	612	792	2
INTRODUCCIÓN	134	74	231	85	612	792	2
Los	85	96	102	108	612	792	2
begomovirus	106	96	164	108	612	792	2
(familia	168	96	203	108	612	792	2
Geminiviridae)	208	96	275	108	612	792	2
son	279	96	295	108	612	792	2
transmitidos	71	108	125	121	612	792	2
de	142	108	152	121	612	792	2
manera	169	108	201	121	612	792	2
circulativa,	218	108	267	121	612	792	2
no	284	108	295	121	612	792	2
propagativa,	71	121	126	133	612	792	2
exclusivamente	130	121	198	133	612	792	2
por	202	121	217	133	612	792	2
la	221	121	229	133	612	792	2
mosca	234	121	262	133	612	792	2
blanca	266	121	295	133	612	792	2
Bemisia	71	136	106	146	612	792	2
tabaci	113	136	141	146	612	792	2
(Fereres	147	134	183	146	612	792	2
y	190	134	196	146	612	792	2
Moreno,	202	134	240	146	612	792	2
2009),	247	134	275	146	612	792	2
los	282	134	295	146	612	792	2
cuales,	71	147	101	159	612	792	2
debido	108	147	138	159	612	792	2
a	145	147	149	159	612	792	2
su	156	147	166	159	612	792	2
impacto	173	147	208	159	612	792	2
económico	215	147	263	159	612	792	2
en	270	147	280	159	612	792	2
el	287	147	295	159	612	792	2
mundo,	71	159	104	172	612	792	2
han	109	159	124	172	612	792	2
adquirido	129	159	171	172	612	792	2
gran	175	159	195	172	612	792	2
relevancia	199	159	244	172	612	792	2
(Moriones	249	159	295	172	612	792	2
y	71	172	76	184	612	792	2
Navas,	80	172	110	184	612	792	2
2000;	114	172	139	184	612	792	2
Nava	142	172	166	184	612	792	2
et	169	172	177	184	612	792	2
al.,	181	172	194	184	612	792	2
2006;	197	172	223	184	612	792	2
Massumi	226	172	266	184	612	792	2
et	270	172	278	184	612	792	2
al.,	281	172	295	184	612	792	2
2009).	71	185	99	197	612	792	2
En	105	185	117	197	612	792	2
Venezuela,	123	185	173	197	612	792	2
desde	179	185	204	197	612	792	2
principios	216	185	260	197	612	792	2
de	266	185	276	197	612	792	2
los	282	185	295	197	612	792	2
años	71	198	91	210	612	792	2
noventa,	103	198	141	210	612	792	2
estas	152	198	174	210	612	792	2
afecciones	186	198	232	210	612	792	2
virales	244	198	274	210	612	792	2
se	285	198	295	210	612	792	2
convirtieron	71	210	125	223	612	792	2
en	134	210	144	223	612	792	2
el	153	210	161	223	612	792	2
más	170	210	188	223	612	792	2
importante	197	210	244	223	612	792	2
problema	253	210	295	223	612	792	2
fitosanitario	71	223	124	235	612	792	2
del	128	223	141	235	612	792	2
cultivo	145	223	175	235	612	792	2
del	179	223	192	235	612	792	2
tomate	196	223	226	235	612	792	2
(Faría	230	223	256	235	612	792	2
y	260	223	265	235	612	792	2
Nava,	269	223	295	235	612	792	2
2009;	71	236	96	248	612	792	2
Romay	100	236	132	248	612	792	2
et	136	236	144	248	612	792	2
al.,	148	236	161	248	612	792	2
2010;	165	236	191	248	612	792	2
Chirinos	195	236	233	248	612	792	2
et	237	236	245	248	612	792	2
al.,	249	236	262	248	612	792	2
2012).	266	236	295	248	612	792	2
Antes	71	249	97	261	612	792	2
de	105	249	116	261	612	792	2
esa	125	249	139	261	612	792	2
década	148	249	178	261	612	792	2
el	187	249	195	261	612	792	2
único	204	249	228	261	612	792	2
begomovirus	237	249	295	261	612	792	2
conocido	71	261	111	274	612	792	2
era	115	261	128	274	612	792	2
el	132	261	140	274	612	792	2
“mosaico	144	261	185	274	612	792	2
amarillento	189	261	239	274	612	792	2
del	243	261	256	274	612	792	2
tomate”	260	261	295	274	612	792	2
descrito	71	274	106	286	612	792	2
con	110	274	126	286	612	792	2
base	130	274	149	286	612	792	2
a	153	274	158	286	612	792	2
su	162	274	172	286	612	792	2
sintomatología	176	274	241	286	612	792	2
por	245	274	260	286	612	792	2
Debrot	264	274	295	286	612	792	2
et	71	287	79	299	612	792	2
al.	82	287	93	299	612	792	2
(1963);	96	287	128	299	612	792	2
sin	131	287	144	299	612	792	2
embargo,	147	287	188	299	612	792	2
desde	191	287	216	299	612	792	2
entonces,	219	287	261	299	612	792	2
nuevos	264	287	295	299	612	792	2
begomovirus	71	300	128	312	612	792	2
han	136	300	152	312	612	792	2
sido	160	300	179	312	612	792	2
detectados	187	300	233	312	612	792	2
para	241	300	260	312	612	792	2
varias	268	300	295	312	612	792	2
zonas	71	312	96	325	612	792	2
del	105	312	119	325	612	792	2
país	128	312	146	325	612	792	2
entre	155	312	177	325	612	792	2
los	187	312	200	325	612	792	2
que	209	312	225	325	612	792	2
destacan	234	312	272	325	612	792	2
los	282	312	295	325	612	792	2
encontrados	71	325	124	337	612	792	2
en	131	325	141	337	612	792	2
los	147	325	160	337	612	792	2
estados	167	325	199	337	612	792	2
Aragua,	206	325	241	337	612	792	2
Guárico	247	325	283	337	612	792	2
y	289	325	295	337	612	792	2
Monagas,	71	338	114	350	612	792	2
uno	122	338	138	350	612	792	2
de	146	338	156	350	612	792	2
los	164	338	176	350	612	792	2
cuales	184	338	212	350	612	792	2
fue	219	338	233	350	612	792	2
secuenciado	241	338	295	350	612	792	2
parcialmente	71	351	128	363	612	792	2
y	134	351	140	363	612	792	2
denominado	146	351	200	363	612	792	2
“Venezuela	207	351	258	363	612	792	2
tomato	264	351	295	363	612	792	2
geminivirus”	71	363	128	376	612	792	2
por	138	363	153	376	612	792	2
Guzmán	163	363	201	376	612	792	2
et	211	363	219	376	612	792	2
al.	229	363	240	376	612	792	2
(1997)	250	363	279	376	612	792	2
y	289	363	295	376	612	792	2
posteriormente	71	376	137	388	612	792	2
referido	149	376	184	388	612	792	2
como	196	376	221	388	612	792	2
ToVEV	233	376	268	388	612	792	2
por	280	376	295	388	612	792	2
Argüelloy	71	389	115	401	612	792	2
Ruiz	118	389	139	401	612	792	2
(2001).	142	389	174	401	612	792	2
Posteriormente,	85	402	155	414	612	792	2
otros	164	402	186	414	612	792	2
noveles	195	402	228	414	612	792	2
begomovirus	237	402	295	414	612	792	2
bipartitos	71	414	112	427	612	792	2
fueron	116	414	144	427	612	792	2
reportados	147	414	194	427	612	792	2
en	197	414	207	427	612	792	2
el	210	414	218	427	612	792	2
país,	221	414	242	427	612	792	2
entre	245	414	267	427	612	792	2
estos,	270	414	295	427	612	792	2
el	71	427	79	439	612	792	2
Tomato	90	429	123	439	612	792	2
yellow	134	429	163	439	612	792	2
margin	174	429	206	439	612	792	2
leaf	217	429	233	439	612	792	2
curl	244	429	262	439	612	792	2
virus	273	429	295	439	612	792	2
(TYMLCV)	71	440	125	452	612	792	2
(Nava	133	440	160	452	612	792	2
et	169	440	177	452	612	792	2
al.,	185	440	199	452	612	792	2
2012),	207	440	236	452	612	792	2
el	244	440	252	452	612	792	2
Tomato	261	442	295	452	612	792	2
chlorotic	71	455	111	465	612	792	2
leaf	116	455	132	465	612	792	2
distortion	137	455	180	465	612	792	2
virus	185	455	207	465	612	792	2
(ToCLDV)	212	453	261	465	612	792	2
en	271	453	282	465	612	792	2
el	287	453	295	465	612	792	2
Zulia	71	465	94	478	612	792	2
(Zambrano	105	465	154	478	612	792	2
et	160	465	168	478	612	792	2
al.,	173	465	187	478	612	792	2
2011)	192	465	218	478	612	792	2
y	223	465	229	478	612	792	2
el	234	465	242	478	612	792	2
Euphorbia	248	468	295	478	612	792	2
mosaic	71	481	102	490	612	792	2
Venezuela	106	481	152	490	612	792	2
virus	156	481	178	490	612	792	2
en	182	478	193	490	612	792	2
Aragua	197	478	229	490	612	792	2
(Zambrano	234	478	282	490	612	792	2
et	287	478	295	490	612	792	2
al.,	71	491	84	503	612	792	2
2012).	92	491	121	503	612	792	2
Así	129	491	144	503	612	792	2
mismo,	152	491	185	503	612	792	2
en	193	491	203	503	612	792	2
el	211	491	219	503	612	792	2
año	227	491	243	503	612	792	2
2007	251	491	273	503	612	792	2
fue	281	491	295	503	612	792	2
reportado	71	504	113	516	612	792	2
por	118	504	132	516	612	792	2
primera	137	504	171	516	612	792	2
vez	175	504	191	516	612	792	2
para	195	504	214	516	612	792	2
Venezuela	219	504	265	516	612	792	2
y	269	504	275	516	612	792	2
Sur	279	504	295	516	612	792	2
América	71	516	109	529	612	792	2
un	114	516	125	529	612	792	2
begomovirus	131	516	189	529	612	792	2
monopartito	195	516	248	529	612	792	2
el	254	516	262	529	612	792	2
“virus	268	516	295	529	612	792	2
del	71	529	84	541	612	792	2
encrespado	90	529	139	541	612	792	2
amarillo	145	529	182	541	612	792	2
de	187	529	197	541	612	792	2
la	203	529	211	541	612	792	2
hoja	216	529	235	541	612	792	2
del	241	529	254	541	612	792	2
tomate”	260	529	295	541	612	792	2
(Tomato	71	542	108	554	612	792	2
yellow	112	544	141	554	612	792	2
leaf	144	544	161	554	612	792	2
curl	165	544	182	554	612	792	2
virus;	186	544	211	554	612	792	2
TYLCV	215	542	252	554	612	792	2
siglas	255	542	280	554	612	792	2
en	284	542	295	554	612	792	2
inglés)	71	555	101	567	612	792	2
encontrado	105	555	154	567	612	792	2
en	158	555	169	567	612	792	2
sembradíos	173	555	223	567	612	792	2
comerciales	227	555	280	567	612	792	2
de	284	555	295	567	612	792	2
este	71	568	88	580	612	792	2
cultivo	91	568	122	580	612	792	2
en	129	568	139	580	612	792	2
varios	142	568	169	580	612	792	2
estados	172	568	205	580	612	792	2
del	208	568	222	580	612	792	2
país	225	568	243	580	612	792	2
(Zambrano	246	568	295	580	612	792	2
et	71	580	79	592	612	792	2
al.,	85	580	98	592	612	792	2
2007).	104	580	132	592	612	792	2
Todo	138	580	161	592	612	792	2
esto	167	580	185	592	612	792	2
sugiere	190	580	222	592	612	792	2
una	228	580	244	592	612	792	2
apreciable	249	580	295	592	612	792	2
diversidad	71	593	117	605	612	792	2
de	131	593	141	605	612	792	2
begomovirus	155	593	213	605	612	792	2
existentes	227	593	270	605	612	792	2
en	284	593	295	605	612	792	2
Venezuela.	71	606	120	618	612	792	2
Morales	131	606	167	618	612	792	2
(2006)	178	606	207	618	612	792	2
señaló	218	606	246	618	612	792	2
que	257	606	273	618	612	792	2
en	284	606	295	618	612	792	2
Latinoamérica	71	619	134	631	612	792	2
se	138	619	147	631	612	792	2
encuentra	151	619	193	631	612	792	2
la	197	619	205	631	612	792	2
mayor	209	619	237	631	612	792	2
diversidad	240	619	286	631	612	792	2
e	290	619	295	631	612	792	2
incidencia	71	631	116	643	612	792	2
de	119	631	129	643	612	792	2
estas	132	631	153	643	612	792	2
afecciones	156	631	203	643	612	792	2
virales.	205	631	237	643	612	792	2
Las	85	644	101	656	612	792	2
medidas	109	644	145	656	612	792	2
de	149	644	159	656	612	792	2
control	163	644	194	656	612	792	2
para	198	644	217	656	612	792	2
los	221	644	234	656	612	792	2
begomovirus	237	644	295	656	612	792	2
se	71	657	80	669	612	792	2
han	84	657	99	669	612	792	2
basado	103	657	134	669	612	792	2
en	137	657	147	669	612	792	2
la	151	657	159	669	612	792	2
reducción	162	657	206	669	612	792	2
de	209	657	219	669	612	792	2
las	226	657	239	669	612	792	2
poblaciones	242	657	295	669	612	792	2
de	71	670	81	682	612	792	2
B.	89	672	98	682	612	792	2
tabaci	105	672	133	682	612	792	2
mediante	140	670	181	682	612	792	2
el	188	670	196	682	612	792	2
uso	203	670	218	682	612	792	2
de	226	670	236	682	612	792	2
insecticidas	243	670	295	682	612	792	2
(Chirinos	71	682	112	694	612	792	2
y	117	682	123	694	612	792	2
Geraud,	127	682	162	694	612	792	2
2011;	167	682	192	694	612	792	2
Chirinos	197	682	234	694	612	792	2
et	239	682	247	694	612	792	2
al.,	252	682	265	694	612	792	2
2011;	270	682	295	694	612	792	2
Flores,	71	695	101	707	612	792	2
2015),	106	695	134	707	612	792	2
protección	139	695	186	707	612	792	2
de	191	695	201	707	612	792	2
semilleros	206	695	251	707	612	792	2
(Hilje	256	695	282	707	612	792	2
et	287	695	295	707	612	792	2
al.,	71	708	84	720	612	792	2
2001;	89	708	114	720	612	792	2
Hilje	119	708	141	720	612	792	2
y	146	708	151	720	612	792	2
Stansly,	156	708	191	720	612	792	2
2008;	196	708	221	720	612	792	2
Chirinos	226	708	264	720	612	792	2
et	269	708	276	720	612	792	2
al.,	281	708	295	720	612	792	2
Nº	520	50	533	61	612	792	2
3	536	50	542	61	612	792	2
2014)	317	71	343	83	612	792	2
y	347	71	352	83	612	792	2
el	356	71	364	83	612	792	2
uso	368	71	383	83	612	792	2
de	387	71	397	83	612	792	2
materiales	401	71	446	83	612	792	2
genéticos	450	71	491	83	612	792	2
resistentes	495	71	541	83	612	792	2
(Moriones	317	84	363	96	612	792	2
y	367	84	373	96	612	792	2
Navas,	377	84	407	96	612	792	2
2000;	412	84	437	96	612	792	2
Chirinos	441	84	479	96	612	792	2
et	483	84	491	96	612	792	2
al.,	495	84	509	96	612	792	2
2012).	513	84	541	96	612	792	2
Aun	317	97	336	109	612	792	2
cuando	339	97	371	109	612	792	2
el	374	97	382	109	612	792	2
tomate	385	97	415	109	612	792	2
es	418	97	427	109	612	792	2
una	430	97	446	109	612	792	2
especie	449	97	482	109	612	792	2
originaria	485	97	528	109	612	792	2
de	531	97	541	109	612	792	2
Suramérica,	317	109	370	122	612	792	2
el	379	109	387	122	612	792	2
mejoramiento	396	109	457	122	612	792	2
genético	466	109	504	122	612	792	2
se	513	109	522	122	612	792	2
ha	531	109	541	122	612	792	2
llevado	317	122	350	134	612	792	2
a	358	122	362	134	612	792	2
cabo	370	122	391	134	612	792	2
en	399	122	409	134	612	792	2
zonas	417	122	442	134	612	792	2
de	450	122	460	134	612	792	2
clima	468	122	492	134	612	792	2
templado	500	122	541	134	612	792	2
(Morales	317	135	356	147	612	792	2
y	360	135	365	147	612	792	2
Anderson,	369	135	413	147	612	792	2
2001)	417	135	442	147	612	792	2
y	445	135	451	147	612	792	2
con	454	135	470	147	612	792	2
especial	473	135	508	147	612	792	2
énfasis	511	135	541	147	612	792	2
en	317	148	328	160	612	792	2
generar	335	148	368	160	612	792	2
resistencia	376	148	421	160	612	792	2
hacia	429	148	452	160	612	792	2
el	460	148	467	160	612	792	2
virus	475	148	497	160	612	792	2
TYLCV	505	148	541	160	612	792	2
(Lapidot	317	161	354	173	612	792	2
et	357	161	365	173	612	792	2
al.,	368	161	381	173	612	792	2
1997)	385	161	410	173	612	792	2
debido	413	161	442	173	612	792	2
a	445	161	450	173	612	792	2
las	453	161	465	173	612	792	2
grandes	468	161	502	173	612	792	2
pérdidas	505	161	541	173	612	792	2
que	317	173	333	185	612	792	2
ha	341	173	352	185	612	792	2
causado	360	173	395	185	612	792	2
en	403	173	413	185	612	792	2
varias	422	173	447	185	612	792	2
partes	456	173	481	185	612	792	2
del	489	173	503	185	612	792	2
mundo	511	173	541	185	612	792	2
(Moriones	317	186	362	198	612	792	2
y	365	186	370	198	612	792	2
Nava,	373	186	399	198	612	792	2
2000;	401	186	426	198	612	792	2
Gómez	428	186	460	198	612	792	2
et	462	186	470	198	612	792	2
al.,	473	186	486	198	612	792	2
2004).	488	186	516	198	612	792	2
En	332	199	344	211	612	792	2
Venezuela,	351	199	400	211	612	792	2
además	407	199	440	211	612	792	2
de	447	199	457	211	612	792	2
la	464	199	472	211	612	792	2
presencia	479	199	521	211	612	792	2
del	528	199	541	211	612	792	2
TYLCV,	317	212	357	224	612	792	2
tienen	372	212	399	224	612	792	2
mayor	414	212	442	224	612	792	2
ocurrencia	457	212	504	224	612	792	2
otros	519	212	541	224	612	792	2
begomovirus	317	224	375	236	612	792	2
bipartitos	381	224	422	236	612	792	2
entre	429	224	451	236	612	792	2
los	457	224	470	236	612	792	2
que	476	224	492	236	612	792	2
resalta	498	224	527	236	612	792	2
el	533	224	541	236	612	792	2
ToVEV	317	237	352	249	612	792	2
(Güerere,	361	237	403	249	612	792	2
2013).	413	237	441	249	612	792	2
Por	450	237	466	249	612	792	2
esa	475	237	489	249	612	792	2
razón	498	237	523	249	612	792	2
es	532	237	541	249	612	792	2
necesario	317	250	359	262	612	792	2
evaluar	365	250	398	262	612	792	2
la	404	250	412	262	612	792	2
reacción	419	250	456	262	612	792	2
de	462	250	473	262	612	792	2
los	479	250	492	262	612	792	2
genotipos	498	250	541	262	612	792	2
comerciales	317	263	370	275	612	792	2
de	379	263	389	275	612	792	2
tomate	398	263	428	275	612	792	2
ante	437	263	455	275	612	792	2
la	464	263	472	275	612	792	2
infección	481	263	522	275	612	792	2
de	531	263	541	275	612	792	2
begomovirus	317	275	375	287	612	792	2
autóctonos	378	275	426	287	612	792	2
como	429	275	453	287	612	792	2
son	456	275	472	287	612	792	2
los	475	275	488	287	612	792	2
bipartitos	491	275	532	287	612	792	2
y	536	275	541	287	612	792	2
ante	317	288	336	300	612	792	2
el	347	288	355	300	612	792	2
introducido	366	288	417	300	612	792	2
TYLCV,	428	288	468	300	612	792	2
con	479	288	495	300	612	792	2
genoma	506	288	541	300	612	792	2
monopartito,	317	301	374	313	612	792	2
para	381	301	400	313	612	792	2
racionalizar	407	301	459	313	612	792	2
los	467	301	479	313	612	792	2
manejos	487	301	523	313	612	792	2
de	531	301	541	313	612	792	2
estas	317	314	339	326	612	792	2
importantes	358	314	410	326	612	792	2
enfermedades	429	314	490	326	612	792	2
virales,	509	314	541	326	612	792	2
especialmente	317	326	380	338	612	792	2
en	389	326	400	338	612	792	2
cuanto	409	326	439	338	612	792	2
a	448	326	453	338	612	792	2
la	463	326	471	338	612	792	2
selección	480	326	521	338	612	792	2
de	531	326	541	338	612	792	2
genotipos	317	339	360	351	612	792	2
resistentes	365	339	411	351	612	792	2
a	416	339	421	351	612	792	2
begomovirus.	425	339	486	351	612	792	2
El	490	339	500	351	612	792	2
objetivo	505	339	541	351	612	792	2
de	317	352	328	364	612	792	2
este	334	352	351	364	612	792	2
trabajo	358	352	389	364	612	792	2
fue	395	352	409	364	612	792	2
evaluar	416	352	448	364	612	792	2
la	455	352	463	364	612	792	2
transmisión	470	352	521	364	612	792	2
del	528	352	541	364	612	792	2
TYLCV	317	365	354	377	612	792	2
y	358	365	363	377	612	792	2
el	368	365	376	377	612	792	2
ToVEV	379	365	414	377	612	792	2
mediante	418	365	459	377	612	792	2
su	463	365	472	377	612	792	2
vector	476	365	504	377	612	792	2
natural,	508	365	541	377	612	792	2
Bemisia	317	380	353	389	612	792	2
tabaci,	360	380	391	389	612	792	2
para	398	377	417	389	612	792	2
estimar	425	377	457	389	612	792	2
la	465	377	473	389	612	792	2
velocidad	480	377	523	389	612	792	2
de	531	377	541	389	612	792	2
aparición	317	390	358	402	612	792	2
de	362	390	373	402	612	792	2
síntomas,	377	390	418	402	612	792	2
porcentajes	422	390	472	402	612	792	2
de	476	390	487	402	612	792	2
infección	491	390	532	402	612	792	2
y	536	390	541	402	612	792	2
relaciones	317	403	362	415	612	792	2
entre	365	403	387	415	612	792	2
infección	390	403	431	415	612	792	2
y	434	403	439	415	612	792	2
aparición	442	403	483	415	612	792	2
de	486	403	496	415	612	792	2
síntomas,	499	403	541	415	612	792	2
como	317	416	342	428	612	792	2
indicadores	346	416	397	428	612	792	2
de	401	416	411	428	612	792	2
infecciones	415	416	465	428	612	792	2
en	469	416	480	428	612	792	2
genotipos	484	416	527	428	612	792	2
de	531	416	541	428	612	792	2
tomate,	317	428	350	441	612	792	2
promovidos	362	428	414	441	612	792	2
en	426	428	436	441	612	792	2
el	448	428	456	441	612	792	2
mercado	467	428	505	441	612	792	2
como	517	428	541	441	612	792	2
“resistentes	317	441	368	453	612	792	2
a	379	441	384	453	612	792	2
begomovirus”,	395	441	460	453	612	792	2
a	471	441	476	453	612	792	2
manera	487	441	520	453	612	792	2
de	531	441	541	453	612	792	2
alternativa	317	454	364	466	612	792	2
para	370	454	389	466	612	792	2
el	396	454	404	466	612	792	2
manejo	411	454	443	466	612	792	2
de	450	454	460	466	612	792	2
estos	467	454	489	466	612	792	2
problemas	495	454	541	466	612	792	2
fitosanitarios.	317	467	378	479	612	792	2
MATERIALES	351	496	432	507	612	792	2
Y	434	496	443	507	612	792	2
MÉTODOS	446	496	508	507	612	792	2
Este	332	516	350	529	612	792	2
trabajo	355	516	386	529	612	792	2
fue	390	516	404	529	612	792	2
conducido	409	516	454	529	612	792	2
en	459	516	469	529	612	792	2
condiciones	474	516	526	529	612	792	2
de	531	516	541	529	612	792	2
laboratorio	317	529	366	541	612	792	2
(	371	530	375	541	612	792	2
26,7	375	529	394	541	612	792	2
±	400	529	406	541	612	792	2
1,5	412	529	425	541	612	792	2
ºC	431	529	442	541	612	792	2
y	448	529	453	541	612	792	2
75	459	529	470	541	612	792	2
±	476	529	482	541	612	792	2
3,7	488	529	501	541	612	792	2
%	507	529	516	541	612	792	2
HR)	522	529	541	541	612	792	2
combinado	317	542	366	554	612	792	2
con	371	542	387	554	612	792	2
jaulas-umbráculos,	391	542	475	554	612	792	2
en	479	542	490	554	612	792	2
el	494	542	502	554	612	792	2
exterior	507	542	541	554	612	792	2
del	317	555	331	567	612	792	2
laboratorio	335	555	383	567	612	792	2
(29,6	387	555	410	567	612	792	2
±	413	555	419	567	612	792	2
4,0	423	555	437	567	612	792	2
ºC	441	555	451	567	612	792	2
y	455	555	461	567	612	792	2
87	464	555	475	567	612	792	2
±	479	555	485	567	612	792	2
4,5	489	555	503	567	612	792	2
%	507	555	516	567	612	792	2
HR),	519	555	541	567	612	792	2
en	317	568	328	580	612	792	2
la	332	568	340	580	612	792	2
Unidad	345	568	378	580	612	792	2
Técnica	382	568	417	580	612	792	2
Fitosanitaria,	422	568	480	580	612	792	2
Laboratorio	489	568	541	580	612	792	2
de	317	580	328	592	612	792	2
Manejo	334	580	368	592	612	792	2
Integrado	375	580	417	592	612	792	2
de	424	580	434	592	612	792	2
Plagas	441	580	469	592	612	792	2
en	476	580	487	592	612	792	2
Frutales	493	580	529	592	612	792	2
y	536	580	541	592	612	792	2
Hortalizas	317	593	363	605	612	792	2
(MIPFH),	371	593	415	605	612	792	2
Facultad	423	593	461	605	612	792	2
de	470	593	480	605	612	792	2
Agronomía,	488	593	541	605	612	792	2
Universidad	317	606	371	618	612	792	2
del	376	606	390	618	612	792	2
Zulia,	395	606	421	618	612	792	2
Maracaibo,	427	606	476	618	612	792	2
estado	482	606	510	618	612	792	2
Zulia.	515	606	541	618	612	792	2
Los	317	619	334	631	612	792	2
diagnósticos	338	619	393	631	612	792	2
moleculares	398	619	451	631	612	792	2
se	456	619	465	631	612	792	2
realizaron	470	619	514	631	612	792	2
en	518	619	529	631	612	792	2
el	533	619	541	631	612	792	2
laboratorio	317	631	366	643	612	792	2
de	369	631	380	643	612	792	2
Biología	384	631	421	643	612	792	2
Celular	425	631	458	643	612	792	2
de	461	631	472	643	612	792	2
la	476	631	483	643	612	792	2
Universidad	487	631	541	643	612	792	2
Simón	317	644	346	656	612	792	2
Bolívar,	355	644	390	656	612	792	2
Sartenejas,	399	644	447	656	612	792	2
municipio	456	644	500	656	612	792	2
Baruta,	509	644	541	656	612	792	2
estado	317	657	345	669	612	792	2
Miranda.	348	657	388	669	612	792	2
La	332	670	343	682	612	792	2
colonia	352	670	384	682	612	792	2
de	393	670	403	682	612	792	2
B.	412	672	421	682	612	792	2
tabaci,	430	672	460	682	612	792	2
libre	469	670	489	682	612	792	2
de	497	670	508	682	612	792	2
virus,	516	670	541	682	612	792	2
previamente	317	682	372	694	612	792	2
determinada	379	682	434	694	612	792	2
como	441	682	466	694	612	792	2
del	474	682	487	694	612	792	2
biotipo	495	682	526	694	612	792	2
B	534	682	541	694	612	792	2
(Geraud	317	695	353	707	612	792	2
et	358	695	366	707	612	792	2
al.,	371	695	385	707	612	792	2
2009)	390	695	415	707	612	792	2
ahora	420	695	445	707	612	792	2
B.	450	697	459	707	612	792	2
tabaci	464	697	491	707	612	792	2
MEAM	496	695	531	707	612	792	2
1	536	695	541	707	612	792	2
(Romay	317	708	353	720	612	792	2
et	357	708	365	720	612	792	2
al.,	368	708	382	720	612	792	2
2011)	386	708	411	720	612	792	2
fue	415	708	429	720	612	792	2
mantenida	433	708	478	720	612	792	2
sobre	482	708	506	720	612	792	2
plantas	510	708	541	720	612	792	2
135	524	36	539	47	612	792	3
Bastidas	71	50	114	61	612	792	3
et	117	50	127	61	612	792	3
al.	130	50	142	61	612	792	3
Transmisión	211	50	276	61	612	792	3
de	279	50	291	61	612	792	3
TYLCV	294	50	336	61	612	792	3
y	339	50	345	61	612	792	3
ToVEV	348	50	387	61	612	792	3
en	390	50	402	61	612	792	3
tomate	405	50	440	61	612	792	3
por	443	50	461	61	612	792	3
Bemisia	464	50	504	61	612	792	3
tabaci	507	50	537	61	612	792	3
de	71	71	81	83	612	792	3
algodón	87	71	123	83	612	792	3
(Gossypium	128	71	181	83	612	792	3
hirsutum	187	74	226	83	612	792	3
L.)	231	71	245	83	612	792	3
dentro	250	71	279	83	612	792	3
de	284	71	295	83	612	792	3
jaulas	71	84	97	96	612	792	3
entomológicas	102	84	166	96	612	792	3
de	172	84	182	96	612	792	3
madera	187	84	220	96	612	792	3
(0,53	225	84	248	96	612	792	3
x	254	84	259	96	612	792	3
0,53	264	84	284	96	612	792	3
x	289	84	295	96	612	792	3
0,53	71	97	90	109	612	792	3
m,	94	97	105	109	612	792	3
largo	112	97	134	109	612	792	3
x	141	97	147	109	612	792	3
ancho	153	97	180	109	612	792	3
x	186	97	192	109	612	792	3
alto)	199	97	219	109	612	792	3
con	226	97	242	109	612	792	3
manga	248	97	278	109	612	792	3
de	284	97	295	109	612	792	3
tela	71	109	87	122	612	792	3
y	97	109	102	122	612	792	3
parte	112	109	134	122	612	792	3
posterior	143	109	183	122	612	792	3
aireada	192	109	224	122	612	792	3
a	234	109	239	122	612	792	3
través	248	109	275	122	612	792	3
de	284	109	295	122	612	792	3
cobertura	71	122	112	134	612	792	3
de	119	122	129	134	612	792	3
organza	135	122	170	134	612	792	3
(0,45	176	122	199	134	612	792	3
x	206	122	211	134	612	792	3
0,53	217	122	237	134	612	792	3
m,	243	122	254	134	612	792	3
largo	260	122	283	134	612	792	3
x	289	122	295	134	612	792	3
ancho)	71	135	101	147	612	792	3
e	106	135	111	147	612	792	3
iluminadas	117	135	165	147	612	792	3
artificialmente	171	135	235	147	612	792	3
combinando	240	135	295	147	612	792	3
en	71	148	81	160	612	792	3
un	87	148	98	160	612	792	3
panel	104	148	128	160	612	792	3
de	134	148	145	160	612	792	3
125	151	148	167	160	612	792	3
x	173	148	179	160	612	792	3
45	185	148	196	160	612	792	3
cm	202	148	215	160	612	792	3
(largo	221	148	247	160	612	792	3
x	253	148	259	160	612	792	3
ancho)	265	148	295	160	612	792	3
cuatro	71	161	98	173	612	792	3
tubos	107	161	130	173	612	792	3
fluorescentes	139	161	197	173	612	792	3
de	205	161	215	173	612	792	3
40	223	161	234	173	612	792	3
W	239	161	249	173	612	792	3
y	257	161	263	173	612	792	3
cinco	271	161	295	173	612	792	3
bulbos	71	173	100	185	612	792	3
incandescentes	105	173	171	185	612	792	3
de	175	173	186	185	612	792	3
60	190	173	201	185	612	792	3
W,	205	173	219	185	612	792	3
con	223	173	239	185	612	792	3
fotoperiodo	243	173	295	185	612	792	3
de	71	186	81	198	612	792	3
12:12	89	186	115	198	612	792	3
horas	123	186	147	198	612	792	3
luz:	155	186	171	198	612	792	3
oscuridad,	179	186	225	198	612	792	3
bajo	233	186	252	198	612	792	3
el	260	186	268	198	612	792	3
cual	276	186	295	198	612	792	3
estaban	71	199	104	211	612	792	3
colocadas	114	199	157	211	612	792	3
las	167	199	179	211	612	792	3
jaulas	189	199	215	211	612	792	3
a	225	199	230	211	612	792	3
40	240	199	251	211	612	792	3
cm,	256	199	272	211	612	792	3
sin	282	199	295	211	612	792	3
excluir	71	212	101	224	612	792	3
la	106	212	114	224	612	792	3
luz	119	212	133	224	612	792	3
natural.	138	212	171	224	612	792	3
Para	176	212	196	224	612	792	3
mantener	201	212	242	224	612	792	3
la	247	212	255	224	612	792	3
colonia,	260	212	295	224	612	792	3
cada	71	224	91	236	612	792	3
mes	97	224	115	236	612	792	3
eran	120	224	139	236	612	792	3
iniciadas	145	224	184	236	612	792	3
dos	190	224	205	236	612	792	3
nuevas	211	224	241	236	612	792	3
jaulas	247	224	273	236	612	792	3
con	279	224	295	236	612	792	3
plantas	71	237	102	249	612	792	3
(3-4/jaula)	109	237	156	249	612	792	3
de	163	237	173	249	612	792	3
15	181	237	192	249	612	792	3
días	199	237	217	249	612	792	3
de	224	237	234	249	612	792	3
germinadas,	241	237	295	249	612	792	3
exponiéndolas	71	250	134	262	612	792	3
a	138	250	142	262	612	792	3
adultos	146	250	177	262	612	792	3
recién	181	250	207	262	612	792	3
emergidos	211	250	256	262	612	792	3
de	260	250	270	262	612	792	3
otras	273	250	295	262	612	792	3
jaulas,	71	263	99	275	612	792	3
colectados	103	263	149	275	612	792	3
con	153	263	169	275	612	792	3
un	173	263	183	275	612	792	3
succionador	187	263	240	275	612	792	3
de	244	263	254	275	612	792	3
boca.	258	263	281	275	612	792	3
El	285	263	295	275	612	792	3
algodón	71	275	106	287	612	792	3
ha	116	275	126	287	612	792	3
sido	135	275	153	287	612	792	3
reportado	163	275	205	287	612	792	3
como	214	275	238	287	612	792	3
planta	248	275	275	287	612	792	3
no	284	275	295	287	612	792	3
huésped	71	288	107	300	612	792	3
del	115	288	128	300	612	792	3
TYLCV	136	288	172	300	612	792	3
(Czosnek	180	288	222	300	612	792	3
et	229	288	237	300	612	792	3
al.,	245	288	258	300	612	792	3
1993).	266	288	295	300	612	792	3
Además,	71	301	110	313	612	792	3
periódicas	114	301	160	313	612	792	3
exposiciones	165	301	221	313	612	792	3
comprobatorias	226	301	295	313	612	792	3
mostraron	71	314	115	326	612	792	3
la	119	314	127	326	612	792	3
inocuidad	130	314	173	326	612	792	3
de	176	314	187	326	612	792	3
estas	190	314	211	326	612	792	3
moscas	214	314	247	326	612	792	3
en	250	314	260	326	612	792	3
plantas	264	314	295	326	612	792	3
de	71	326	81	338	612	792	3
tomate.	84	326	117	338	612	792	3
Los	85	339	102	351	612	792	3
begomovirus	105	339	163	351	612	792	3
evaluados	166	339	210	351	612	792	3
fueron	214	339	243	351	612	792	3
el	246	339	254	351	612	792	3
TYLCV	258	339	295	351	612	792	3
Mild	71	352	92	364	612	792	3
(Portugal)	106	352	150	364	612	792	3
con	164	352	179	364	612	792	3
genoma	193	352	228	364	612	792	3
monopartito	241	352	295	364	612	792	3
introducido	71	365	122	377	612	792	3
desde	125	365	150	377	612	792	3
Medio	153	365	182	377	612	792	3
Oriente	185	365	218	377	612	792	3
y	221	365	226	377	612	792	3
el	230	365	238	377	612	792	3
ToVEV	241	365	276	377	612	792	3
con	279	365	295	377	612	792	3
genoma	71	377	106	389	612	792	3
bipartito	117	377	154	389	612	792	3
como	165	377	189	389	612	792	3
uno	200	377	217	389	612	792	3
de	228	377	238	389	612	792	3
los	249	377	262	389	612	792	3
virus	273	377	295	389	612	792	3
autóctonos	71	390	119	402	612	792	3
de	122	390	133	402	612	792	3
Venezuela.	136	390	185	402	612	792	3
Ambos	189	390	221	402	612	792	3
provenientes	225	390	281	402	612	792	3
de	284	390	295	402	612	792	3
plantas	71	403	102	415	612	792	3
fuentes	116	403	148	415	612	792	3
mantenidas	162	403	212	415	612	792	3
en	226	403	236	415	612	792	3
ambientes	250	403	295	415	612	792	3
separados	71	416	114	428	612	792	3
en	122	416	132	428	612	792	3
los	136	416	149	428	612	792	3
laboratorios	153	416	205	428	612	792	3
de	209	416	219	428	612	792	3
MIPFH.	223	416	260	428	612	792	3
Dichos	264	416	295	428	612	792	3
begomovirus	71	428	128	441	612	792	3
fueron	136	428	165	441	612	792	3
previamente	173	428	227	441	612	792	3
identificados,	235	428	295	441	612	792	3
como	71	441	95	453	612	792	3
TYLCV	98	441	135	453	612	792	3
y	138	441	143	453	612	792	3
ToVEV	146	441	181	453	612	792	3
de	184	441	194	453	612	792	3
muestras	197	441	236	453	612	792	3
obtenidas	239	441	281	453	612	792	3
de	284	441	295	453	612	792	3
las	71	454	83	466	612	792	3
plantas	86	454	117	466	612	792	3
fuentes	121	454	152	466	612	792	3
de	156	454	166	466	612	792	3
estos	169	454	191	466	612	792	3
virus	195	454	217	466	612	792	3
mantenidas	220	454	270	466	612	792	3
en	273	454	283	466	612	792	3
el	287	454	295	466	612	792	3
laboratorio,	71	467	122	479	612	792	3
las	130	467	142	479	612	792	3
cuales	151	467	178	479	612	792	3
fueron	186	467	215	479	612	792	3
secuenciadas	223	467	281	479	612	792	3
y	289	467	295	479	612	792	3
depositadas	71	479	122	492	612	792	3
en	129	479	139	492	612	792	3
el	146	479	154	492	612	792	3
banco	161	479	187	492	612	792	3
de	194	479	204	492	612	792	3
genes	211	479	236	492	612	792	3
(GenBank),	243	479	295	492	612	792	3
donde	71	492	98	504	612	792	3
quedaron	103	492	144	504	612	792	3
registradas	149	492	197	504	612	792	3
con	202	492	218	504	612	792	3
los	223	492	236	504	612	792	3
números	241	492	279	504	612	792	3
de	284	492	295	504	612	792	3
accesión	71	505	109	517	612	792	3
JX025074	113	505	158	517	612	792	3
y	162	505	167	517	612	792	3
JX025075,	171	505	219	517	612	792	3
respectivamente	223	505	295	517	612	792	3
(Chirinos	71	518	113	530	612	792	3
et	115	518	123	530	612	792	3
al.,	126	518	139	530	612	792	3
2012).	142	518	171	530	612	792	3
El	85	530	95	543	612	792	3
origen	103	530	131	543	612	792	3
y	138	530	144	543	612	792	3
mantenimiento	152	530	218	543	612	792	3
de	225	530	236	543	612	792	3
las	244	530	256	543	612	792	3
plantas	264	530	295	543	612	792	3
infectadas	71	543	115	555	612	792	3
(fuentes)	119	543	158	555	612	792	3
con	161	543	177	555	612	792	3
TYLCV	181	543	217	555	612	792	3
fue	224	543	238	555	612	792	3
referido	242	543	277	555	612	792	3
por	280	543	295	555	612	792	3
Geraud	71	556	103	568	612	792	3
et	110	556	118	568	612	792	3
al.	124	556	135	568	612	792	3
(2009).	141	556	173	568	612	792	3
Se	180	556	191	568	612	792	3
trata	197	556	217	568	612	792	3
de	223	556	234	568	612	792	3
una	240	556	256	568	612	792	3
colonia	262	556	295	568	612	792	3
iniciada	71	569	106	581	612	792	3
a	109	569	114	581	612	792	3
partir	117	569	141	581	612	792	3
de	144	569	154	581	612	792	3
una	158	569	173	581	612	792	3
planta	177	569	203	581	612	792	3
de	207	569	217	581	612	792	3
tomate	220	569	250	581	612	792	3
colectada	253	569	295	581	612	792	3
en	71	581	81	594	612	792	3
el	85	581	93	594	612	792	3
año	96	581	112	594	612	792	3
2004	116	581	138	594	612	792	3
al	141	581	149	594	612	792	3
noroeste	153	581	190	594	612	792	3
del	193	581	207	594	612	792	3
estado	210	581	239	594	612	792	3
Zulia.	242	581	268	594	612	792	3
Éstas	272	581	295	594	612	792	3
fueron	71	594	100	606	612	792	3
mantenidas	104	594	155	606	612	792	3
en	159	594	170	606	612	792	3
jaulas	175	594	200	606	612	792	3
entomológicas	205	594	269	606	612	792	3
y	274	594	279	606	612	792	3
en	284	594	295	606	612	792	3
condiciones	71	607	123	619	612	792	3
de	128	607	139	619	612	792	3
iluminación	143	607	196	619	612	792	3
ya	200	607	211	619	612	792	3
descritas	216	607	254	619	612	792	3
para	259	607	278	619	612	792	3
las	282	607	295	619	612	792	3
plantas	71	620	102	632	612	792	3
de	105	620	115	632	612	792	3
algodón.	118	620	156	632	612	792	3
En	85	632	97	645	612	792	3
otro	108	632	125	645	612	792	3
laboratorio,	136	632	187	645	612	792	3
y	197	632	202	645	612	792	3
con	212	632	228	645	612	792	3
las	239	632	251	645	612	792	3
mismas	261	632	295	645	612	792	3
condiciones	71	645	123	657	612	792	3
de	127	645	137	657	612	792	3
jaulas	140	645	166	657	612	792	3
ya	169	645	179	657	612	792	3
descritas,	182	645	224	657	612	792	3
se	227	645	236	657	612	792	3
mantuvieron	239	645	295	657	612	792	3
las	71	658	83	670	612	792	3
plantas	88	658	119	670	612	792	3
fuentes	123	658	155	670	612	792	3
del	159	658	173	670	612	792	3
virus	177	658	199	670	612	792	3
ToVEV,	204	658	241	670	612	792	3
el	246	658	254	670	612	792	3
cual	258	658	276	670	612	792	3
fue	281	658	295	670	612	792	3
colectado	71	671	113	683	612	792	3
en	120	671	131	683	612	792	3
plantas	138	671	169	683	612	792	3
ubicadas	177	671	215	683	612	792	3
en	223	671	233	683	612	792	3
la	241	671	249	683	612	792	3
zona	256	671	277	683	612	792	3
de	284	671	295	683	612	792	3
Peribeca,	71	683	112	696	612	792	3
estado	121	683	149	696	612	792	3
Táchira,	158	683	195	696	612	792	3
en	204	683	214	696	612	792	3
julio	224	683	244	696	612	792	3
de	253	683	263	696	612	792	3
2007	273	683	295	696	612	792	3
(Chirinos	71	696	113	708	612	792	3
et	115	696	123	708	612	792	3
al.,	126	696	139	708	612	792	3
2012).	142	696	171	708	612	792	3
Se	332	71	343	83	612	792	3
evaluaron	348	71	392	83	612	792	3
cuatro	397	71	425	83	612	792	3
genotipos	430	71	473	83	612	792	3
de	478	71	489	83	612	792	3
tomate:	494	71	527	83	612	792	3
1.	533	71	541	83	612	792	3
Cultivar	317	84	353	96	612	792	3
Río	362	84	378	96	612	792	3
Grande	386	84	419	96	612	792	3
(Petoseed	427	84	470	96	612	792	3
Co.,	478	84	497	96	612	792	3
Saticoy,	505	84	541	96	612	792	3
California,)	317	97	368	109	612	792	3
incluido	380	97	416	109	612	792	3
como	427	97	451	109	612	792	3
control	463	97	494	109	612	792	3
por	505	97	520	109	612	792	3
su	531	97	541	109	612	792	3
susceptibilidad	317	109	383	122	612	792	3
a	388	109	393	122	612	792	3
ambos	398	109	426	122	612	792	3
virus.	431	109	456	122	612	792	3
2.	461	109	469	122	612	792	3
Alba	473	109	495	122	612	792	3
(variedad	500	109	541	122	612	792	3
venezolana	317	122	367	134	612	792	3
del	373	122	387	134	612	792	3
INIA	393	122	417	134	612	792	3
registrada	423	122	466	134	612	792	3
en	473	122	483	134	612	792	3
el	490	122	498	134	612	792	3
Servicio	504	122	541	134	612	792	3
Nacional	317	135	357	147	612	792	3
de	360	135	370	147	612	792	3
Semillas,	373	135	414	147	612	792	3
Senasem)	417	135	460	147	612	792	3
3.	463	135	471	147	612	792	3
El	474	135	484	147	612	792	3
Cid	487	135	503	147	612	792	3
(híbrido	506	135	541	147	612	792	3
de	317	148	328	160	612	792	3
Petoseed	334	148	373	160	612	792	3
Co.).	380	148	402	160	612	792	3
4.	409	148	417	160	612	792	3
Shan	423	148	445	160	612	792	3
TY	452	148	466	160	612	792	3
(código:	473	148	510	160	612	792	3
3371,	516	148	541	160	612	792	3
híbrido	317	161	349	173	612	792	3
de	352	161	362	173	612	792	3
Hazera	365	161	396	173	612	792	3
Genetics	399	161	438	173	612	792	3
Seed,	441	161	465	173	612	792	3
Berurim,	468	161	507	173	612	792	3
Israel).	510	161	541	173	612	792	3
Estos	317	173	341	185	612	792	3
tres	346	173	362	185	612	792	3
últimos	367	173	400	185	612	792	3
genotipos	405	173	448	185	612	792	3
son	453	173	468	185	612	792	3
promocionados	473	173	541	185	612	792	3
por	317	186	332	198	612	792	3
su	335	186	345	198	612	792	3
resistencia	347	186	394	198	612	792	3
a	396	186	401	198	612	792	3
TYLCV.	404	186	443	198	612	792	3
Las	332	199	347	211	612	792	3
semillas	354	199	390	211	612	792	3
de	396	199	407	211	612	792	3
cada	413	199	433	211	612	792	3
uno	439	199	456	211	612	792	3
de	462	199	473	211	612	792	3
los	479	199	492	211	612	792	3
genotipos	498	199	541	211	612	792	3
de	317	212	328	224	612	792	3
tomate	340	212	370	224	612	792	3
fueron	381	212	410	224	612	792	3
sembradas	422	212	468	224	612	792	3
en	480	212	491	224	612	792	3
bandejas	503	212	541	224	612	792	3
germinadoras	317	224	377	236	612	792	3
de	381	224	391	236	612	792	3
polietileno	395	224	442	236	612	792	3
de	446	224	456	236	612	792	3
28	460	224	471	236	612	792	3
cm	474	224	488	236	612	792	3
de	492	224	502	236	612	792	3
ancho	506	224	532	236	612	792	3
x	536	224	541	236	612	792	3
55	317	237	328	249	612	792	3
cm	332	237	345	249	612	792	3
largo	348	237	371	249	612	792	3
con	374	237	390	249	612	792	3
128	393	237	410	249	612	792	3
receptáculos	413	237	468	249	612	792	3
sobre	472	237	495	249	612	792	3
sustrato	499	237	533	249	612	792	3
a	536	237	541	249	612	792	3
base	317	250	337	262	612	792	3
de	350	250	360	262	612	792	3
turba	374	250	396	262	612	792	3
y	410	250	415	262	612	792	3
mantenidas	428	250	478	262	612	792	3
en	492	250	502	262	612	792	3
jaulas	515	250	541	262	612	792	3
entomológicas	317	263	381	275	612	792	3
dentro	389	263	417	275	612	792	3
del	425	263	439	275	612	792	3
laboratorio	447	263	495	275	612	792	3
hasta	503	263	525	275	612	792	3
el	533	263	541	275	612	792	3
momento	317	275	359	287	612	792	3
de	362	275	372	287	612	792	3
la	375	275	383	287	612	792	3
germinación.	386	275	443	287	612	792	3
Luego	332	288	360	300	612	792	3
de	364	288	374	300	612	792	3
la	379	288	387	300	612	792	3
germinación,	391	288	449	300	612	792	3
las	453	288	465	300	612	792	3
bandejas	470	288	508	300	612	792	3
fueron	512	288	541	300	612	792	3
trasladadas	317	301	366	313	612	792	3
hacia	376	301	399	313	612	792	3
las	409	301	422	313	612	792	3
jaulas	432	301	457	313	612	792	3
tipo	467	301	484	313	612	792	3
umbráculo	494	301	541	313	612	792	3
(2,3	317	314	335	326	612	792	3
m	338	314	347	326	612	792	3
de	354	314	364	326	612	792	3
largo	372	314	394	326	612	792	3
x	398	314	403	326	612	792	3
1,12	407	314	426	326	612	792	3
m	430	314	438	326	612	792	3
de	446	314	456	326	612	792	3
ancho	463	314	489	326	612	792	3
x	493	314	499	326	612	792	3
1	506	314	511	326	612	792	3
m	515	314	524	326	612	792	3
de	531	314	541	326	612	792	3
alto),	317	326	340	338	612	792	3
con	344	326	360	338	612	792	3
estructura	363	326	406	338	612	792	3
de	417	326	427	338	612	792	3
perfiles	438	326	471	338	612	792	3
de	481	326	491	338	612	792	3
aluminio	502	326	541	338	612	792	3
cerrada	317	339	350	351	612	792	3
con	361	339	377	351	612	792	3
malla	388	339	412	351	612	792	3
anti-áfidos	423	339	470	351	612	792	3
de	481	339	492	351	612	792	3
15	503	339	514	351	612	792	3
x	519	339	525	351	612	792	3
15	530	339	541	351	612	792	3
hilos⋅cm	317	353	355	365	612	792	3
-2	355	351	361	359	612	792	3
,	361	353	363	365	612	792	3
colocadas	374	353	418	365	612	792	3
sobre	429	353	452	365	612	792	3
mesones	463	353	501	365	612	792	3
en	512	353	522	365	612	792	3
el	533	353	541	365	612	792	3
exterior	317	365	352	378	612	792	3
del	359	365	372	378	612	792	3
laboratorio.	379	365	430	378	612	792	3
Estas	437	365	460	378	612	792	3
bandejas	467	365	505	378	612	792	3
fueron	512	365	541	378	612	792	3
regadas	317	378	351	390	612	792	3
diariamente	356	378	408	390	612	792	3
y	413	378	418	390	612	792	3
fertilizadas	423	378	472	390	612	792	3
dos	477	378	492	390	612	792	3
veces	497	378	521	390	612	792	3
por	526	378	541	390	612	792	3
semana	317	391	350	403	612	792	3
a	359	391	363	403	612	792	3
razón	368	391	392	403	612	792	3
de	396	391	407	403	612	792	3
2	411	391	416	403	612	792	3
g	420	391	426	403	612	792	3
por	430	391	445	403	612	792	3
planta	449	391	476	403	612	792	3
de	480	391	490	403	612	792	3
la	494	391	502	403	612	792	3
fórmula	506	391	541	403	612	792	3
hidrosoluble	317	404	372	416	612	792	3
18-18-18.	375	404	418	416	612	792	3
Después	332	416	369	429	612	792	3
de	373	416	383	429	612	792	3
veinte	388	416	414	429	612	792	3
días	419	416	436	429	612	792	3
de	440	416	451	429	612	792	3
la	455	416	463	429	612	792	3
germinación,	467	416	525	429	612	792	3
las	529	416	541	429	612	792	3
plántulas	317	429	357	441	612	792	3
fueron	363	429	392	441	612	792	3
trasplantadas	398	429	455	441	612	792	3
a	461	429	466	441	612	792	3
vasos	472	429	496	441	612	792	3
plásticos	503	429	541	441	612	792	3
desechables	317	442	370	454	612	792	3
de	374	442	385	454	612	792	3
400	389	442	406	454	612	792	3
mL,	410	442	428	454	612	792	3
cuyo	433	442	454	454	612	792	3
sustrato	463	442	498	454	612	792	3
consistió	502	442	541	454	612	792	3
en	317	455	328	467	612	792	3
una	332	455	348	467	612	792	3
mezcla	352	455	383	467	612	792	3
de	387	455	397	467	612	792	3
suelo	401	455	425	467	612	792	3
areno-francoso	429	455	495	467	612	792	3
y	499	455	504	467	612	792	3
materia	508	455	541	467	612	792	3
orgánica	317	467	355	480	612	792	3
vegetal	360	467	392	480	612	792	3
(“abono	397	467	432	480	612	792	3
de	437	467	447	480	612	792	3
río”)	452	467	473	480	612	792	3
en	478	467	488	480	612	792	3
proporción	493	467	541	480	612	792	3
2:1,	317	480	334	492	612	792	3
previamente	337	480	391	492	612	792	3
esterilizada.	394	480	447	492	612	792	3
Cada	332	493	354	505	612	792	3
planta	361	493	388	505	612	792	3
cultivada	395	493	435	505	612	792	3
en	442	493	452	505	612	792	3
vaso	459	493	479	505	612	792	3
plástico	486	493	520	505	612	792	3
fue	527	493	541	505	612	792	3
confinada	317	506	361	518	612	792	3
en	368	506	379	518	612	792	3
una	387	506	402	518	612	792	3
jaula	410	506	432	518	612	792	3
cilíndrica	439	506	481	518	612	792	3
de	489	506	499	518	612	792	3
plástico	507	506	541	518	612	792	3
transparente	317	519	371	531	612	792	3
(sección	374	519	411	531	612	792	3
de	413	519	424	531	612	792	3
envase	427	519	457	531	612	792	3
de	460	519	470	531	612	792	3
gaseosa	473	519	507	531	612	792	3
de	510	519	520	531	612	792	3
2	523	519	529	531	612	792	3
L,	532	519	541	531	612	792	3
de	317	531	328	543	612	792	3
10	333	531	344	543	612	792	3
x	349	531	354	543	612	792	3
15	359	531	370	543	612	792	3
cm,	375	531	391	543	612	792	3
(diámetro	396	531	439	543	612	792	3
x	444	531	450	543	612	792	3
altura)	455	531	483	543	612	792	3
con	488	531	504	543	612	792	3
el	509	531	517	543	612	792	3
tope	522	531	541	543	612	792	3
cerrado	317	544	350	556	612	792	3
con	356	544	372	556	612	792	3
organza).	378	544	419	556	612	792	3
Dentro	425	544	456	556	612	792	3
de	462	544	472	556	612	792	3
cada	478	544	499	556	612	792	3
jaula	505	544	526	556	612	792	3
se	532	544	541	556	612	792	3
introdujo	317	557	358	569	612	792	3
un	362	557	373	569	612	792	3
vial	376	557	393	569	612	792	3
del	397	557	410	569	612	792	3
succionador	414	557	467	569	612	792	3
de	471	557	482	569	612	792	3
boca	486	557	506	569	612	792	3
con	510	557	526	569	612	792	3
20	530	557	541	569	612	792	3
adultos	317	570	349	582	612	792	3
de	358	570	368	582	612	792	3
B.	376	572	386	582	612	792	3
tabaci,	394	572	425	582	612	792	3
emergidos	433	570	479	582	612	792	3
durante	487	570	520	582	612	792	3
las	529	570	541	582	612	792	3
últimas	317	582	350	594	612	792	3
24	353	582	364	594	612	792	3
h	367	582	373	594	612	792	3
y	376	582	381	594	612	792	3
provenientes	388	582	444	594	612	792	3
de	447	582	457	594	612	792	3
la	461	582	469	594	612	792	3
colonia	472	582	504	594	612	792	3
libre	507	582	527	594	612	792	3
de	531	582	541	594	612	792	3
virus	317	595	339	607	612	792	3
(plantas	347	595	382	607	612	792	3
de	389	595	400	607	612	792	3
algodón),	407	595	449	607	612	792	3
o	457	595	462	607	612	792	3
de	470	595	480	607	612	792	3
una	487	595	503	607	612	792	3
de	511	595	521	607	612	792	3
las	529	595	541	607	612	792	3
colonias	317	608	354	620	612	792	3
sobre	362	608	386	620	612	792	3
plantas	394	608	425	620	612	792	3
fuentes	433	608	465	620	612	792	3
de	473	608	483	620	612	792	3
TYLCV	491	608	527	620	612	792	3
o	535	608	541	620	612	792	3
ToVEV.	317	621	355	633	612	792	3
Los	359	621	376	633	612	792	3
insectos	380	621	416	633	612	792	3
fueron	420	621	449	633	612	792	3
mantenidos	453	621	504	633	612	792	3
durante	508	621	541	633	612	792	3
48	317	633	328	645	612	792	3
h	334	633	339	645	612	792	3
como	345	633	369	645	612	792	3
período	375	633	409	645	612	792	3
de	414	633	425	645	612	792	3
acceso	430	633	460	645	612	792	3
para	465	633	484	645	612	792	3
inoculación	490	633	541	645	612	792	3
(PAI),	317	646	345	658	612	792	3
después	348	646	383	658	612	792	3
de	386	646	396	658	612	792	3
lo	400	646	408	658	612	792	3
cual	411	646	429	658	612	792	3
fueron	433	646	461	658	612	792	3
eliminados	464	646	512	658	612	792	3
de	516	646	526	658	612	792	3
las	529	646	541	658	612	792	3
plantas,	317	659	351	671	612	792	3
asperjando	355	659	402	671	612	792	3
una	406	659	422	671	612	792	3
suspensión	425	659	474	671	612	792	3
del	477	659	491	671	612	792	3
insecticida	494	659	541	671	612	792	3
imidacloprid	317	672	374	685	612	792	3
(Relevo	377	672	412	685	612	792	3
500)	416	672	436	685	612	792	3
a	439	672	444	685	612	792	3
0,35	448	672	467	685	612	792	3
g⋅L	471	672	486	685	612	792	3
-1	486	671	492	679	612	792	3
i.a.	495	672	509	685	612	792	3
Previo	512	672	541	685	612	792	3
a	317	685	322	697	612	792	3
la	326	685	334	697	612	792	3
eliminación	338	685	390	697	612	792	3
de	394	685	404	697	612	792	3
los	408	685	421	697	612	792	3
adultos	425	685	457	697	612	792	3
con	461	685	477	697	612	792	3
insecticida	481	685	528	697	612	792	3
se	532	685	541	697	612	792	3
colectaron	317	698	363	710	612	792	3
20	368	698	379	710	612	792	3
moscas	384	698	417	710	612	792	3
para	422	698	441	710	612	792	3
cada	446	698	466	710	612	792	3
una	471	698	487	710	612	792	3
de	492	698	503	710	612	792	3
las	508	698	520	710	612	792	3
tres	525	698	541	710	612	792	3
136	71	36	86	47	612	792	4
Volumen	71	50	118	61	612	792	4
27	121	50	133	61	612	792	4
(2015)	136	50	168	61	612	792	4
BIOAGRO	276	50	334	61	612	792	4
condiciones	71	71	123	83	612	792	4
de	129	71	139	83	612	792	4
transmisión	144	71	196	83	612	792	4
(TYLCV,	201	71	244	83	612	792	4
ToVEV	249	71	284	83	612	792	4
y	289	71	295	83	612	792	4
no	71	84	82	96	612	792	4
virulíferas)	89	84	138	96	612	792	4
por	145	84	160	96	612	792	4
cada	167	84	188	96	612	792	4
cultivar,	195	84	231	96	612	792	4
reuniéndolas	239	84	295	96	612	792	4
luego	71	97	95	109	612	792	4
en	100	97	111	109	612	792	4
muestras	115	97	154	109	612	792	4
compuestas,	159	97	213	109	612	792	4
conformadas	218	97	275	109	612	792	4
por	280	97	295	109	612	792	4
80	71	109	82	122	612	792	4
individuos	91	109	137	122	612	792	4
por	146	109	161	122	612	792	4
condición	169	109	213	122	612	792	4
de	222	109	232	122	612	792	4
transmisión,	241	109	295	122	612	792	4
provenientes	71	122	127	134	612	792	4
de	132	122	142	134	612	792	4
los	147	122	160	134	612	792	4
cuatro	165	122	192	134	612	792	4
cultivares	197	122	240	134	612	792	4
juntos.	244	122	274	134	612	792	4
Las	279	122	295	134	612	792	4
moscas	71	135	103	147	612	792	4
fueron	106	135	135	147	612	792	4
preservadas	138	135	190	147	612	792	4
en	193	135	203	147	612	792	4
alcohol	206	135	238	147	612	792	4
etílico	241	135	269	147	612	792	4
98	272	135	283	147	612	792	4
%	286	135	295	147	612	792	4
a	71	148	76	160	612	792	4
-20	80	148	95	160	612	792	4
ºC	99	148	109	160	612	792	4
para	113	148	132	160	612	792	4
finalmente	137	148	184	160	612	792	4
detectar	188	148	223	160	612	792	4
la	227	148	235	160	612	792	4
presencia	239	148	280	160	612	792	4
de	284	148	295	160	612	792	4
ADN	71	161	95	173	612	792	4
viral	97	161	118	173	612	792	4
en	120	161	131	173	612	792	4
las	134	161	146	173	612	792	4
mismas.	149	161	185	173	612	792	4
Las	85	173	101	185	612	792	4
plantas	106	173	137	185	612	792	4
fueron	142	173	170	185	612	792	4
colocadas	175	173	218	185	612	792	4
individualmente	223	173	295	185	612	792	4
en	71	186	81	198	612	792	4
macetas	89	186	124	198	612	792	4
plásticas	131	186	169	198	612	792	4
de	176	186	187	198	612	792	4
3	194	186	199	198	612	792	4
L	207	186	213	198	612	792	4
de	220	186	231	198	612	792	4
capacidad	238	186	282	198	612	792	4
y	289	186	295	198	612	792	4
pasadas	71	199	105	211	612	792	4
a	109	199	114	211	612	792	4
las	117	199	130	211	612	792	4
jaulas	133	199	159	211	612	792	4
umbráculos	163	199	214	211	612	792	4
en	218	199	228	211	612	792	4
el	232	199	240	211	612	792	4
exterior	243	199	278	211	612	792	4
del	281	199	295	211	612	792	4
laboratorio	71	212	119	224	612	792	4
para	122	212	141	224	612	792	4
realizar	144	212	177	224	612	792	4
las	180	212	192	224	612	792	4
evaluaciones	195	212	252	224	612	792	4
mediante	254	212	295	224	612	792	4
observaciones	71	224	133	236	612	792	4
diarias	138	224	167	236	612	792	4
por	172	224	187	236	612	792	4
un	192	224	203	236	612	792	4
período	208	224	241	236	612	792	4
de	246	224	256	236	612	792	4
30	261	224	272	236	612	792	4
días	277	224	295	236	612	792	4
post-trasplante,	71	237	138	249	612	792	4
caracterizando	147	237	211	249	612	792	4
los	220	237	233	249	612	792	4
síntomas	241	237	280	249	612	792	4
y	289	237	295	249	612	792	4
registrando	71	250	120	262	612	792	4
el	126	250	134	262	612	792	4
día	140	250	154	262	612	792	4
de	159	250	170	262	612	792	4
su	176	250	186	262	612	792	4
aparición	191	250	232	262	612	792	4
así	238	250	251	262	612	792	4
como	256	250	281	262	612	792	4
el	287	250	295	262	612	792	4
porcentaje	71	263	117	275	612	792	4
de	119	263	130	275	612	792	4
plantas	133	263	164	275	612	792	4
sintomáticas.	166	263	224	275	612	792	4
Con	85	275	103	287	612	792	4
el	109	275	117	287	612	792	4
objeto	123	275	151	287	612	792	4
de	157	275	167	287	612	792	4
confirmar	173	275	217	287	612	792	4
la	223	275	231	287	612	792	4
presencia	237	275	278	287	612	792	4
de	284	275	295	287	612	792	4
virus	71	288	93	300	612	792	4
en	101	288	111	300	612	792	4
plantas	119	288	150	300	612	792	4
expuestas	158	288	201	300	612	792	4
a	209	288	213	300	612	792	4
moscas	221	288	254	300	612	792	4
blancas	262	288	295	300	612	792	4
virulíferas	71	301	116	313	612	792	4
y	123	301	128	313	612	792	4
no	135	301	146	313	612	792	4
virulíferas	152	301	197	313	612	792	4
a	204	301	209	313	612	792	4
los	215	301	228	313	612	792	4
30	234	301	245	313	612	792	4
días	252	301	270	313	612	792	4
post	276	301	295	313	612	792	4
evaluación	71	314	119	326	612	792	4
de	123	314	134	326	612	792	4
aparición	139	314	180	326	612	792	4
de	185	314	195	326	612	792	4
síntomas	200	314	239	326	612	792	4
se	244	314	253	326	612	792	4
tomaron	258	314	295	326	612	792	4
dos	71	326	86	338	612	792	4
muestras	90	326	129	338	612	792	4
de	132	326	142	338	612	792	4
ápices	146	326	173	338	612	792	4
foliares	177	326	210	338	612	792	4
por	213	326	228	338	612	792	4
tratamiento	231	326	281	338	612	792	4
en	284	326	295	338	612	792	4
cada	71	339	91	351	612	792	4
repetición,	102	339	149	351	612	792	4
en	160	339	170	351	612	792	4
plantas	181	339	212	351	612	792	4
sintomáticas	223	339	278	351	612	792	4
y	289	339	295	351	612	792	4
asintomáticas,	71	352	134	364	612	792	4
cuando	136	352	168	364	612	792	4
las	171	352	183	364	612	792	4
hubo.	186	352	211	364	612	792	4
Asimismo,	85	365	133	377	612	792	4
se	138	365	147	377	612	792	4
tomaron	152	365	188	377	612	792	4
muestras	193	365	232	377	612	792	4
de	237	365	247	377	612	792	4
ápices	252	365	280	377	612	792	4
de	284	365	295	377	612	792	4
las	71	377	83	389	612	792	4
plantas	89	377	120	389	612	792	4
fuentes	126	377	158	389	612	792	4
de	164	377	174	389	612	792	4
TYLCV	181	377	217	389	612	792	4
y	223	377	229	389	612	792	4
ToVEV	235	377	270	389	612	792	4
para	276	377	295	389	612	792	4
cotejar	71	390	101	402	612	792	4
la	107	390	115	402	612	792	4
presencia	122	390	164	402	612	792	4
del	170	390	184	402	612	792	4
virus	190	390	212	402	612	792	4
en	219	390	229	402	612	792	4
éstas	236	390	258	402	612	792	4
con	264	390	280	402	612	792	4
el	287	390	295	402	612	792	4
detectado	71	403	113	415	612	792	4
en	117	403	127	415	612	792	4
las	131	403	144	415	612	792	4
plantas	148	403	179	415	612	792	4
a	183	403	188	415	612	792	4
las	192	403	204	415	612	792	4
que	208	403	224	415	612	792	4
se	228	403	237	415	612	792	4
le	241	403	249	415	612	792	4
realizó	253	403	283	415	612	792	4
la	287	403	295	415	612	792	4
transmisión.	71	416	125	428	612	792	4
Igualmente	130	416	179	428	612	792	4
se	184	416	194	428	612	792	4
tomaron	199	416	235	428	612	792	4
muestras	240	416	279	428	612	792	4
de	284	416	295	428	612	792	4
las	71	428	83	441	612	792	4
plantas	88	428	119	441	612	792	4
de	124	428	134	441	612	792	4
algodón	139	428	175	441	612	792	4
donde	179	428	206	441	612	792	4
fueron	211	428	240	441	612	792	4
mantenidas	245	428	295	441	612	792	4
las	71	441	83	453	612	792	4
moscas	86	441	118	453	612	792	4
libres	121	441	145	453	612	792	4
de	148	441	159	453	612	792	4
virus.	161	441	186	453	612	792	4
Se	85	454	96	466	612	792	4
realizó	104	454	134	466	612	792	4
la	142	454	150	466	612	792	4
extracción	158	454	203	466	612	792	4
del	211	454	225	466	612	792	4
ADN	233	454	256	466	612	792	4
de	264	454	275	466	612	792	4
las	283	454	295	466	612	792	4
muestras	71	467	110	479	612	792	4
de	114	467	124	479	612	792	4
ápices	129	467	156	479	612	792	4
mediante	160	467	201	479	612	792	4
el	205	467	213	479	612	792	4
procedimiento	217	467	280	479	612	792	4
de	284	467	295	479	612	792	4
Gilbertson	71	479	117	492	612	792	4
et	124	479	132	492	612	792	4
al.	139	479	150	492	612	792	4
(1991)	157	479	186	492	612	792	4
mientras	193	479	231	492	612	792	4
que	238	479	254	492	612	792	4
para	261	479	280	492	612	792	4
la	287	479	295	492	612	792	4
extracción	71	492	117	504	612	792	4
de	119	492	130	504	612	792	4
ADN	133	492	156	504	612	792	4
viral	159	492	179	504	612	792	4
de	182	492	193	504	612	792	4
adultos	195	492	227	504	612	792	4
de	230	492	240	504	612	792	4
B.	243	494	252	504	612	792	4
tabaci	255	494	283	504	612	792	4
se	286	492	295	504	612	792	4
tomaron	71	505	108	517	612	792	4
20	114	505	125	517	612	792	4
hembras	131	505	168	517	612	792	4
tanto	174	505	196	517	612	792	4
virulíferas	202	505	247	517	612	792	4
como	253	505	278	517	612	792	4
no	284	505	295	517	612	792	4
virulíferas,	71	518	119	530	612	792	4
preservadas	132	518	184	530	612	792	4
en	198	518	208	530	612	792	4
alcohol	221	518	254	530	612	792	4
etílico	267	518	295	530	612	792	4
absoluto,	71	530	111	543	612	792	4
para	121	530	140	543	612	792	4
ser	150	530	163	543	612	792	4
procesadas	173	530	221	543	612	792	4
por	231	530	246	543	612	792	4
separado	256	530	295	543	612	792	4
siguiendo	71	543	114	555	612	792	4
el	117	543	124	555	612	792	4
protocolo	127	543	169	555	612	792	4
de	172	543	182	555	612	792	4
Frohlich	185	543	223	555	612	792	4
et	225	543	233	555	612	792	4
al.	236	543	247	555	612	792	4
(1999).	249	543	281	555	612	792	4
Para	85	556	105	568	612	792	4
la	108	556	116	568	612	792	4
detección	118	556	161	568	612	792	4
de	164	556	174	568	612	792	4
ADN	177	556	201	568	612	792	4
viral	204	556	224	568	612	792	4
en	227	556	237	568	612	792	4
las	240	556	252	568	612	792	4
plantas	255	556	286	568	612	792	4
y	289	556	295	568	612	792	4
los	71	569	84	581	612	792	4
adultos	87	569	119	581	612	792	4
de	122	569	132	581	612	792	4
B.	135	571	145	581	612	792	4
tabaci	148	571	175	581	612	792	4
se	178	569	187	581	612	792	4
amplificó	190	569	232	581	612	792	4
un	235	569	246	581	612	792	4
fragmento	249	569	295	581	612	792	4
de	71	581	81	594	612	792	4
unos	84	581	105	594	612	792	4
550	108	581	125	594	612	792	4
pb	128	581	139	594	612	792	4
correspondiente	142	581	212	594	612	792	4
a	215	581	220	594	612	792	4
la	223	581	231	594	612	792	4
región	234	581	262	594	612	792	4
central	265	581	295	594	612	792	4
del	71	594	84	606	612	792	4
gen	90	594	106	606	612	792	4
que	112	594	128	606	612	792	4
codifica	134	594	169	606	612	792	4
la	175	594	183	606	612	792	4
proteína	189	594	225	606	612	792	4
de	231	594	242	606	612	792	4
la	248	594	256	606	612	792	4
cápside	262	594	295	606	612	792	4
utilizando	71	607	115	619	612	792	4
los	121	607	134	619	612	792	4
cebadores	140	607	184	619	612	792	4
degenerados	190	607	245	619	612	792	4
AV494	251	607	283	619	612	792	4
y	289	607	295	619	612	792	4
AC1048.	71	620	111	632	612	792	4
La	114	620	126	632	612	792	4
cantidad	129	620	166	632	612	792	4
de	169	620	180	632	612	792	4
ADN	183	620	207	632	612	792	4
total	210	620	229	632	612	792	4
usada	233	620	258	632	612	792	4
en	261	620	271	632	612	792	4
cada	274	620	295	632	612	792	4
reacción	71	632	108	645	612	792	4
fue	112	632	126	645	612	792	4
de	129	632	140	645	612	792	4
aproximadamente	143	632	222	645	612	792	4
1	225	632	231	645	612	792	4
µg,	234	632	249	645	612	792	4
se	253	632	262	645	612	792	4
usaron	265	632	295	645	612	792	4
los	71	645	84	657	612	792	4
cebadores	88	645	132	657	612	792	4
AV494	136	645	169	657	612	792	4
y	173	645	178	657	612	792	4
AC1048	183	645	220	657	612	792	4
de	224	645	234	657	612	792	4
acuerdo	239	645	273	657	612	792	4
a	278	645	283	657	612	792	4
la	287	645	295	657	612	792	4
metodología	71	658	126	670	612	792	4
seguida	130	658	164	670	612	792	4
por	168	658	183	670	612	792	4
Wyatt	187	658	214	670	612	792	4
y	218	658	224	670	612	792	4
Brown	228	658	258	670	612	792	4
(1996).	263	658	295	670	612	792	4
Como	71	671	98	683	612	792	4
control	101	671	132	683	612	792	4
negativo	135	671	172	683	612	792	4
se	175	671	184	683	612	792	4
incluyeron	187	671	234	683	612	792	4
plantas	237	671	268	683	612	792	4
sanas	271	671	295	683	612	792	4
de	71	683	81	696	612	792	4
tomate	94	683	124	696	612	792	4
cultivadas	137	683	182	696	612	792	4
en	195	683	206	696	612	792	4
condiciones	219	683	271	696	612	792	4
de	284	683	295	696	612	792	4
aislamiento	71	696	122	708	612	792	4
y	128	696	133	708	612	792	4
como	140	696	164	708	612	792	4
controles	171	696	211	708	612	792	4
positivos	217	696	257	708	612	792	4
plantas	263	696	295	708	612	792	4
Nº	520	50	533	61	612	792	4
3	536	50	542	61	612	792	4
enfermas	317	71	358	83	612	792	4
con	360	71	376	83	612	792	4
TYLCV	379	71	416	83	612	792	4
y	418	71	424	83	612	792	4
ToVEV.	427	71	464	83	612	792	4
Las	332	84	347	96	612	792	4
condiciones	355	84	408	96	612	792	4
del	416	84	429	96	612	792	4
termociclador	437	84	498	96	612	792	4
para	506	84	525	96	612	792	4
la	533	84	541	96	612	792	4
amplificación	317	97	378	109	612	792	4
fue	383	97	397	109	612	792	4
de	403	97	413	109	612	792	4
35	419	97	430	109	612	792	4
ciclos	435	97	461	109	612	792	4
de	467	97	477	109	612	792	4
94	483	97	494	109	612	792	4
ºC	499	97	510	109	612	792	4
por	515	97	530	109	612	792	4
1	536	97	541	109	612	792	4
minuto,	317	109	351	121	612	792	4
55	356	109	367	121	612	792	4
ºC	372	109	383	121	612	792	4
por	388	109	402	121	612	792	4
20	407	109	418	121	612	792	4
segundos	423	109	464	121	612	792	4
y	469	109	474	121	612	792	4
72	479	109	490	121	612	792	4
ºC	495	109	506	121	612	792	4
por	511	109	525	121	612	792	4
30	530	109	541	121	612	792	4
segundos.	317	122	361	134	612	792	4
El	365	122	375	134	612	792	4
producto	379	122	418	134	612	792	4
de	422	122	433	134	612	792	4
PCR	437	122	458	134	612	792	4
fue	462	122	476	134	612	792	4
analizado	480	122	522	134	612	792	4
por	526	122	541	134	612	792	4
electroforesis	317	135	377	147	612	792	4
en	380	135	390	147	612	792	4
agarosa	393	135	427	147	612	792	4
al	430	135	438	147	612	792	4
1%	441	135	456	147	612	792	4
y	459	135	465	147	612	792	4
solución	468	135	505	147	612	792	4
tampón	508	135	541	147	612	792	4
de	317	147	328	159	612	792	4
Tris-Acetato	333	147	389	159	612	792	4
EDTA	395	147	424	159	612	792	4
pH	430	147	443	159	612	792	4
8,0.	449	147	466	159	612	792	4
En	471	147	483	159	612	792	4
cada	489	147	509	159	612	792	4
celda	518	147	541	159	612	792	4
se	317	161	326	173	612	792	4
colocaron	335	161	378	173	612	792	4
8	387	161	392	173	612	792	4
µL	397	159	409	173	612	792	4
del	418	161	431	173	612	792	4
producto	440	161	479	173	612	792	4
de	487	161	498	173	612	792	4
PCR	506	161	527	173	612	792	4
y	535	161	541	173	612	792	4
2	317	174	323	186	612	792	4
µL	331	173	344	186	612	792	4
de	352	174	362	186	612	792	4
tampón	371	174	404	186	612	792	4
de	412	174	422	186	612	792	4
carga,	430	174	457	186	612	792	4
luego	465	174	489	186	612	792	4
se	498	174	507	186	612	792	4
corrió	515	174	541	186	612	792	4
aproximadamente	317	187	396	199	612	792	4
a	400	187	404	199	612	792	4
60	408	187	419	199	612	792	4
V	422	187	430	199	612	792	4
por	434	187	448	199	612	792	4
30	452	187	463	199	612	792	4
min	466	187	483	199	612	792	4
y	487	187	492	199	612	792	4
al	496	187	504	199	612	792	4
final	507	187	527	199	612	792	4
de	531	187	541	199	612	792	4
la	317	199	325	212	612	792	4
corrida	331	199	362	212	612	792	4
se	367	199	376	212	612	792	4
tiñó	382	199	399	212	612	792	4
el	404	199	412	212	612	792	4
gel	417	199	431	212	612	792	4
con	436	199	452	212	612	792	4
bromuro	457	199	495	212	612	792	4
de	500	199	511	212	612	792	4
etidio	516	199	541	212	612	792	4
(1	317	213	327	225	612	792	4
µg⋅mL	333	212	362	225	612	792	4
-1	362	212	368	219	612	792	4
)	368	213	372	225	612	792	4
para	378	213	397	225	612	792	4
la	403	213	411	225	612	792	4
observación	417	213	470	225	612	792	4
del	476	213	490	225	612	792	4
fragmento	496	213	541	225	612	792	4
amplificado	317	226	370	238	612	792	4
a	373	226	377	238	612	792	4
la	380	226	388	238	612	792	4
luz	391	226	404	238	612	792	4
ultravioleta.	407	226	460	238	612	792	4
Se	332	238	343	250	612	792	4
utilizó	346	238	374	250	612	792	4
un	377	238	388	250	612	792	4
diseño	391	238	420	250	612	792	4
completamente	423	238	490	250	612	792	4
al	493	238	501	250	612	792	4
azar	504	238	522	250	612	792	4
con	525	238	541	250	612	792	4
arreglo	317	251	348	263	612	792	4
factorial	352	251	388	263	612	792	4
3	391	251	397	263	612	792	4
x	400	251	405	263	612	792	4
4	408	251	414	263	612	792	4
(dos	417	251	436	263	612	792	4
virus	439	251	461	263	612	792	4
más	464	251	482	263	612	792	4
el	485	251	493	263	612	792	4
testigo	496	251	525	263	612	792	4
sin	528	251	541	263	612	792	4
virus	317	264	339	276	612	792	4
y	343	264	349	276	612	792	4
cuatro	353	264	380	276	612	792	4
genotipos	385	264	427	276	612	792	4
de	431	264	442	276	612	792	4
tomate)	446	264	479	276	612	792	4
para	483	264	502	276	612	792	4
un	506	264	517	276	612	792	4
total	522	264	541	276	612	792	4
de	317	276	328	288	612	792	4
12	335	276	346	288	612	792	4
tratamientos,	354	276	411	288	612	792	4
tres	418	276	434	288	612	792	4
repeticiones	441	276	495	288	612	792	4
y	502	276	507	288	612	792	4
nueve	515	276	541	288	612	792	4
plantas	317	289	349	301	612	792	4
por	353	289	368	301	612	792	4
unidad	372	289	402	301	612	792	4
experimental	406	289	464	301	612	792	4
para	468	289	487	301	612	792	4
un	491	289	502	301	612	792	4
total	507	289	526	301	612	792	4
de	531	289	541	301	612	792	4
324	317	301	334	314	612	792	4
plantas	337	301	368	314	612	792	4
en	370	301	381	314	612	792	4
el	384	301	392	314	612	792	4
ensayo.	394	301	428	314	612	792	4
Los	332	314	348	326	612	792	4
porcentajes	352	314	402	326	612	792	4
de	405	314	416	326	612	792	4
plantas	419	314	450	326	612	792	4
sintomáticas	454	314	509	326	612	792	4
fueron	512	314	541	326	612	792	4
transformados	317	327	380	339	612	792	4
con	384	327	400	339	612	792	4
la	404	327	412	339	612	792	4
función	416	327	449	339	612	792	4
(X	462	334	469	341	612	792	4
+	474	331	479	341	612	792	4
1)	481	334	488	341	612	792	4
con	497	327	513	339	612	792	4
el	517	327	525	339	612	792	4
fin	529	327	541	339	612	792	4
de	317	342	328	354	612	792	4
homogenizar	334	342	391	354	612	792	4
las	397	342	409	354	612	792	4
varianzas	415	342	457	354	612	792	4
y	463	342	468	354	612	792	4
ajustarlas	475	342	516	354	612	792	4
a	522	342	527	354	612	792	4
la	533	342	541	354	612	792	4
distribución	317	355	370	367	612	792	4
normal.	375	355	409	367	612	792	4
En	414	355	426	367	612	792	4
el	431	355	439	367	612	792	4
caso	444	355	464	367	612	792	4
de	469	355	479	367	612	792	4
las	484	355	496	367	612	792	4
variables	501	355	541	367	612	792	4
día	317	367	331	380	612	792	4
de	338	367	348	380	612	792	4
aparición	355	367	396	380	612	792	4
de	403	367	413	380	612	792	4
síntomas	420	367	459	380	612	792	4
y	466	367	471	380	612	792	4
porcentaje	478	367	524	380	612	792	4
de	531	367	541	380	612	792	4
plantas	317	380	348	392	612	792	4
sintomáticas,	352	380	410	392	612	792	4
el	413	380	421	392	612	792	4
análisis	425	380	458	392	612	792	4
de	461	380	471	392	612	792	4
la	475	380	483	392	612	792	4
varianza	486	380	524	392	612	792	4
fue	527	380	541	392	612	792	4
realizado	317	393	358	405	612	792	4
con	362	393	378	405	612	792	4
el	383	393	391	405	612	792	4
modelo	396	393	428	405	612	792	4
lineal	433	393	458	405	612	792	4
general	462	393	495	405	612	792	4
(GLM)	499	393	531	405	612	792	4
y	536	393	541	405	612	792	4
las	317	405	330	418	612	792	4
comparaciones	335	405	401	418	612	792	4
de	406	405	416	418	612	792	4
media	421	405	448	418	612	792	4
con	453	405	469	418	612	792	4
las	474	405	486	418	612	792	4
pruebas	491	405	526	418	612	792	4
de	531	405	541	418	612	792	4
mínimos	317	418	356	430	612	792	4
cuadrados	367	418	412	430	612	792	4
utilizando	424	418	468	430	612	792	4
el	479	418	487	430	612	792	4
programa	499	418	541	430	612	792	4
estadístico	317	431	364	443	612	792	4
SAS	367	431	387	443	612	792	4
6.0	390	431	403	443	612	792	4
(Cary,	406	431	434	443	612	792	4
NC).	437	431	458	443	612	792	4
RESULTADOS	348	459	429	469	612	792	4
Y	432	459	441	469	612	792	4
DISCUSIÓN	444	459	510	469	612	792	4
Detección	317	483	363	493	612	792	4
de	371	483	382	493	612	792	4
begomovirus	391	483	451	493	612	792	4
en	460	483	470	493	612	792	4
muestras	479	483	522	493	612	792	4
de	530	483	541	493	612	792	4
plantas	317	495	352	505	612	792	4
y	355	495	361	505	612	792	4
adultos	365	495	399	505	612	792	4
de	403	495	414	505	612	792	4
B.	418	495	428	505	612	792	4
tabaci.	432	495	462	505	612	792	4
La	466	493	478	505	612	792	4
detección	482	493	524	505	612	792	4
del	528	493	541	505	612	792	4
virus	317	506	339	518	612	792	4
por	345	506	360	518	612	792	4
PCR	366	506	387	518	612	792	4
utilizando	393	506	437	518	612	792	4
el	443	506	451	518	612	792	4
par	456	506	471	518	612	792	4
de	476	506	487	518	612	792	4
iniciadores	493	506	541	518	612	792	4
AV494-AC1048	317	519	391	531	612	792	4
resultó	399	519	429	531	612	792	4
ser	437	519	450	531	612	792	4
positiva	458	519	493	531	612	792	4
para	502	519	521	531	612	792	4
las	529	519	541	531	612	792	4
muestras	317	531	356	544	612	792	4
de	360	531	370	544	612	792	4
plantas	374	531	405	544	612	792	4
de	408	531	419	544	612	792	4
tomate	422	531	452	544	612	792	4
fuentes	455	531	487	544	612	792	4
de	491	531	501	544	612	792	4
TYLCV	504	531	541	544	612	792	4
y	317	544	323	556	612	792	4
de	331	544	341	556	612	792	4
ToVEV,	349	544	386	556	612	792	4
observándose	394	544	454	556	612	792	4
el	462	544	470	556	612	792	4
fragmento	478	544	523	556	612	792	4
de	531	544	541	556	612	792	4
tamaño	317	557	350	569	612	792	4
esperado	356	557	395	569	612	792	4
de	402	557	412	569	612	792	4
550	419	557	435	569	612	792	4
pb,	442	557	455	569	612	792	4
mientras	462	557	500	569	612	792	4
que	506	557	522	569	612	792	4
las	529	557	541	569	612	792	4
muestras	317	570	356	582	612	792	4
tomadas	362	570	398	582	612	792	4
de	403	570	414	582	612	792	4
plantas	419	570	450	582	612	792	4
de	455	570	466	582	612	792	4
algodón	471	570	507	582	612	792	4
usadas	512	570	541	582	612	792	4
como	317	582	342	595	612	792	4
testigo,	345	582	378	595	612	792	4
en	381	582	392	595	612	792	4
las	395	582	407	595	612	792	4
cuales	411	582	439	595	612	792	4
se	442	582	451	595	612	792	4
mantuvo	455	582	493	595	612	792	4
la	497	582	505	595	612	792	4
colonia	509	582	541	595	612	792	4
de	317	595	328	607	612	792	4
moscas	333	595	366	607	612	792	4
blancas	371	595	404	607	612	792	4
no	410	595	421	607	612	792	4
virulíferas,	426	595	474	607	612	792	4
no	480	595	491	607	612	792	4
mostraron	497	595	541	607	612	792	4
dichas	317	608	345	620	612	792	4
bandas,	350	608	383	620	612	792	4
lo	388	608	397	620	612	792	4
que	401	608	417	620	612	792	4
demuestra	422	608	467	620	612	792	4
que	472	608	488	620	612	792	4
no	492	608	503	620	612	792	4
estaban	508	608	541	620	612	792	4
infectadas	317	621	362	633	612	792	4
con	377	621	393	633	612	792	4
begomovirus	409	621	466	633	612	792	4
(Figura	481	621	514	633	612	792	4
1).	529	621	541	633	612	792	4
Adicionalmente,	317	633	390	646	612	792	4
la	396	633	404	646	612	792	4
amplificación	409	633	469	646	612	792	4
mediante	475	633	515	646	612	792	4
PCR	520	633	541	646	612	792	4
utilizando	317	646	361	658	612	792	4
los	374	646	386	658	612	792	4
mismos	399	646	433	658	612	792	4
iniciadores	445	646	493	658	612	792	4
también	506	646	541	658	612	792	4
permitió	317	659	355	671	612	792	4
la	358	659	366	671	612	792	4
detección	369	659	411	671	612	792	4
de	415	659	425	671	612	792	4
ADN	429	659	452	671	612	792	4
viral	456	659	476	671	612	792	4
en	479	659	490	671	612	792	4
las	493	659	505	671	612	792	4
moscas	509	659	541	671	612	792	4
virulíferas	317	672	363	684	612	792	4
que	366	672	382	684	612	792	4
fueron	385	672	414	684	612	792	4
utilizadas	417	672	459	684	612	792	4
en	463	672	473	684	612	792	4
los	476	672	489	684	612	792	4
ensayos	493	672	527	684	612	792	4
de	531	672	541	684	612	792	4
transmisión	317	684	369	697	612	792	4
para	375	684	394	697	612	792	4
ambos	400	684	428	697	612	792	4
begomovirus,	435	684	495	697	612	792	4
resultado	501	684	541	697	612	792	4
que	317	697	333	709	612	792	4
contrastó	340	697	381	709	612	792	4
con	388	697	404	709	612	792	4
lo	411	697	420	709	612	792	4
observado	427	697	472	709	612	792	4
para	479	697	498	709	612	792	4
aquellas	505	697	541	709	612	792	4
137	524	36	539	47	612	792	5
Bastidas	71	50	114	61	612	792	5
et	117	50	127	61	612	792	5
al.	130	50	142	61	612	792	5
Transmisión	211	50	276	61	612	792	5
de	279	50	291	61	612	792	5
TYLCV	294	50	336	61	612	792	5
y	339	50	345	61	612	792	5
ToVEV	348	50	387	61	612	792	5
en	390	50	402	61	612	792	5
tomate	405	50	440	61	612	792	5
por	443	50	461	61	612	792	5
Bemisia	464	50	504	61	612	792	5
tabaci	507	50	537	61	612	792	5
moscas	71	71	103	83	612	792	5
alimentadas	106	71	159	83	612	792	5
sobre	162	71	186	83	612	792	5
algodón	189	71	225	83	612	792	5
(testigo)	228	71	265	83	612	792	5
donde	268	71	295	83	612	792	5
no	71	84	82	96	612	792	5
se	85	84	94	96	612	792	5
detectó	97	84	128	96	612	792	5
ADN	131	84	155	96	612	792	5
viral	158	84	178	96	612	792	5
(Figura	181	84	213	96	612	792	5
2).	216	84	228	96	612	792	5
Figura	71	189	102	199	612	792	5
1.	106	189	115	199	612	792	5
Detección	119	187	163	199	612	792	5
de	167	187	177	199	612	792	5
ADN	181	187	205	199	612	792	5
viral	209	187	229	199	612	792	5
en	233	187	244	199	612	792	5
las	248	187	260	199	612	792	5
plantas	264	187	295	199	612	792	5
fuentes	85	200	116	212	612	792	5
de	120	200	131	212	612	792	5
los	135	200	147	212	612	792	5
virus	152	200	173	212	612	792	5
y	177	200	183	212	612	792	5
plantas	187	200	218	212	612	792	5
de	222	200	232	212	612	792	5
algodón.	236	200	274	212	612	792	5
M:	282	200	295	212	612	792	5
marcador	85	212	126	224	612	792	5
molecular;	130	212	176	224	612	792	5
C-:	181	212	195	224	612	792	5
control	199	212	230	224	612	792	5
negativo;	234	212	274	224	612	792	5
C+:	278	212	295	224	612	792	5
control	85	225	116	237	612	792	5
positivo;	119	225	157	237	612	792	5
1:	160	225	168	237	612	792	5
planta	171	225	197	237	612	792	5
fuente	201	225	228	237	612	792	5
de	231	225	241	237	612	792	5
TYLCV;	244	225	283	237	612	792	5
2:	286	225	295	237	612	792	5
planta	85	238	111	250	612	792	5
fuente	114	238	141	250	612	792	5
de	144	238	154	250	612	792	5
ToVEV;	156	238	194	250	612	792	5
3:	196	238	205	250	612	792	5
planta	207	238	234	250	612	792	5
de	236	238	247	250	612	792	5
algodón	249	238	284	250	612	792	5
Figura	71	341	102	351	612	792	5
2.	105	341	113	351	612	792	5
Detección	116	339	160	351	612	792	5
de	162	339	173	351	612	792	5
ADN	175	339	199	351	612	792	5
viral	202	339	222	351	612	792	5
en	224	339	235	351	612	792	5
B.	237	341	247	351	612	792	5
tabaci.	250	341	279	351	612	792	5
M:	282	339	295	351	612	792	5
marcador	85	352	126	364	612	792	5
molecular;	130	352	176	364	612	792	5
C-:	181	352	195	364	612	792	5
control	199	352	230	364	612	792	5
negativo;	234	352	274	364	612	792	5
C+:	278	352	295	364	612	792	5
control	85	364	116	376	612	792	5
positivo;	125	364	162	376	612	792	5
1:	172	364	180	376	612	792	5
adultos	189	364	220	376	612	792	5
de	230	364	240	376	612	792	5
B.	249	367	259	376	612	792	5
tabaci	268	367	295	376	612	792	5
alimentados	85	377	137	389	612	792	5
sobre	145	377	169	389	612	792	5
plantas	177	377	207	389	612	792	5
con	215	377	231	389	612	792	5
TYLCV;	239	377	278	389	612	792	5
2:	286	377	295	389	612	792	5
adultos	85	390	116	402	612	792	5
de	121	390	131	402	612	792	5
B.	135	392	144	402	612	792	5
tabaci	149	392	176	402	612	792	5
alimentados	180	390	232	402	612	792	5
sobre	236	390	260	402	612	792	5
plantas	264	390	295	402	612	792	5
con	85	402	101	414	612	792	5
ToVEV;	103	402	141	414	612	792	5
3:	143	402	152	414	612	792	5
adultos	154	402	186	414	612	792	5
de	188	402	199	414	612	792	5
B.	201	404	210	414	612	792	5
tabaci	213	404	240	414	612	792	5
alimentados	243	402	295	414	612	792	5
sobre	85	415	109	427	612	792	5
plantas	111	415	142	427	612	792	5
de	144	415	154	427	612	792	5
algodón.	157	415	194	427	612	792	5
Tiempo	71	443	107	452	612	792	5
para	120	443	142	452	612	792	5
aparición	154	443	199	452	612	792	5
de	211	443	222	452	612	792	5
síntomas	235	443	277	452	612	792	5
y	289	443	295	452	612	792	5
porcentaje	71	455	121	465	612	792	5
de	124	455	135	465	612	792	5
plantas	138	455	172	465	612	792	5
sintomáticas.	175	455	236	465	612	792	5
En	240	453	252	465	612	792	5
todos	255	453	279	465	612	792	5
los	282	453	295	465	612	792	5
cultivares	71	466	114	478	612	792	5
evaluados	126	466	170	478	612	792	5
se	182	466	191	478	612	792	5
observaron	203	466	252	478	612	792	5
plantas	263	466	295	478	612	792	5
sintomáticas	71	479	126	491	612	792	5
independientemente	130	479	218	491	612	792	5
del	222	479	235	491	612	792	5
virus	239	479	261	491	612	792	5
al	265	479	273	491	612	792	5
cual	276	479	295	491	612	792	5
fueron	71	492	100	504	612	792	5
expuestas,	108	492	154	504	612	792	5
aunque	162	492	194	504	612	792	5
con	203	492	219	504	612	792	5
diferencias	227	492	276	504	612	792	5
de	284	492	295	504	612	792	5
porcentajes	71	505	121	517	612	792	5
(Cuadro	125	505	162	517	612	792	5
1)	166	505	175	517	612	792	5
y	179	505	185	517	612	792	5
tiempo	189	505	220	517	612	792	5
de	224	505	235	517	612	792	5
aparición	239	505	280	517	612	792	5
de	284	505	295	517	612	792	5
síntomas	71	518	110	530	612	792	5
(Cuadro	117	518	153	530	612	792	5
2).	159	518	171	530	612	792	5
Así,	178	518	196	530	612	792	5
aunque	203	518	234	530	612	792	5
en	241	518	251	530	612	792	5
aquellos	258	518	295	530	612	792	5
seleccionados	71	531	132	543	612	792	5
para	139	531	158	543	612	792	5
resistencia	164	531	211	543	612	792	5
a	218	531	223	543	612	792	5
TYLCV	229	531	266	543	612	792	5
hubo	273	531	295	543	612	792	5
manifestación	71	543	133	556	612	792	5
de	136	543	146	556	612	792	5
síntomas	150	543	189	556	612	792	5
al	192	543	200	556	612	792	5
ser	203	543	216	556	612	792	5
infectadas	220	543	264	556	612	792	5
con	268	543	283	556	612	792	5
el	287	543	295	556	612	792	5
mismo	71	556	101	569	612	792	5
virus,	110	556	135	569	612	792	5
en	144	556	154	569	612	792	5
Río	164	556	180	569	612	792	5
Grande	189	556	221	569	612	792	5
se	230	556	240	569	612	792	5
detectaron	249	556	295	569	612	792	5
síntomas	71	569	110	581	612	792	5
en	116	569	126	581	612	792	5
el	132	569	140	581	612	792	5
100%	146	569	171	581	612	792	5
de	177	569	188	581	612	792	5
las	193	569	206	581	612	792	5
plantas	212	569	243	581	612	792	5
evaluadas,	249	569	295	581	612	792	5
mientras	71	582	109	594	612	792	5
que	114	582	130	594	612	792	5
en	136	582	146	594	612	792	5
Alba,	151	582	176	594	612	792	5
El	181	582	191	594	612	792	5
Cid	196	582	212	594	612	792	5
y	218	582	223	594	612	792	5
Shan	229	582	251	594	612	792	5
TY	256	582	271	594	612	792	5
sólo	276	582	295	594	612	792	5
fueron	71	595	100	607	612	792	5
observados	106	595	155	607	612	792	5
en	161	595	171	607	612	792	5
parte	177	595	199	607	612	792	5
de	205	595	216	607	612	792	5
éstas	221	595	243	607	612	792	5
(amplitud:	249	595	295	607	612	792	5
18,5-33,3	71	608	113	620	612	792	5
%)	117	608	130	620	612	792	5
(Cuadro	135	608	171	620	612	792	5
1).	175	608	187	620	612	792	5
Es	191	608	202	620	612	792	5
importante	207	608	254	620	612	792	5
destacar	259	608	295	620	612	792	5
que	71	621	87	633	612	792	5
los	94	621	106	633	612	792	5
síntomas	113	621	152	633	612	792	5
observados	159	621	209	633	612	792	5
en	216	621	226	633	612	792	5
estos	233	621	255	633	612	792	5
últimos	262	621	295	633	612	792	5
cultivares	71	634	114	646	612	792	5
resultaron	116	634	160	646	612	792	5
leves.	163	634	189	646	612	792	5
En	85	647	97	659	612	792	5
contraste,	101	647	144	659	612	792	5
cuando	148	647	179	659	612	792	5
los	183	647	196	659	612	792	5
mismos	200	647	234	659	612	792	5
cultivares	238	647	280	659	612	792	5
de	284	647	295	659	612	792	5
tomate	71	660	101	672	612	792	5
fueron	105	660	133	672	612	792	5
infectados	137	660	182	672	612	792	5
con	186	660	202	672	612	792	5
ToVEV	205	660	240	672	612	792	5
en	244	660	254	672	612	792	5
aquellos	258	660	295	672	612	792	5
mejorados	71	673	117	685	612	792	5
para	120	673	139	685	612	792	5
resistir	142	673	172	685	612	792	5
a	175	673	180	685	612	792	5
TYLCV	183	673	220	685	612	792	5
hubo	223	673	245	685	612	792	5
una	248	673	264	685	612	792	5
mayor	267	673	295	685	612	792	5
proporción	71	686	119	698	612	792	5
de	123	686	133	698	612	792	5
plantas	137	686	168	698	612	792	5
que	172	686	188	698	612	792	5
manifestaron	192	686	249	698	612	792	5
síntomas.	253	686	295	698	612	792	5
Así,	71	698	89	711	612	792	5
en	95	698	106	711	612	792	5
Alba,	112	698	136	711	612	792	5
El	142	698	152	711	612	792	5
Cid	158	698	174	711	612	792	5
y	180	698	186	711	612	792	5
Shan	192	698	214	711	612	792	5
TY,	220	698	238	711	612	792	5
aunque	244	698	276	711	612	792	5
los	282	698	295	711	612	792	5
porcentajes	317	71	367	83	612	792	5
de	376	71	386	83	612	792	5
plantas	394	71	426	83	612	792	5
sintomáticas	434	71	489	83	612	792	5
resultaron	497	71	541	83	612	792	5
inferiores	317	84	359	96	612	792	5
comparados	363	84	416	96	612	792	5
con	420	84	436	96	612	792	5
Río	439	84	455	96	612	792	5
Grande,	459	84	494	96	612	792	5
más	498	84	515	96	612	792	5
de	519	84	530	96	612	792	5
la	533	84	541	96	612	792	5
mitad	317	97	342	109	612	792	5
de	355	97	365	109	612	792	5
las	377	97	390	109	612	792	5
plantas	402	97	433	109	612	792	5
mostraron	445	97	490	109	612	792	5
síntomas	502	97	541	109	612	792	5
(amplitud;	317	110	363	122	612	792	5
66,7-	368	110	391	122	612	792	5
81,5	396	110	415	122	612	792	5
%,	420	110	431	122	612	792	5
P≤0,05).	441	110	479	122	612	792	5
No	483	110	497	122	612	792	5
obstante,	502	110	541	122	612	792	5
aunado	317	123	349	135	612	792	5
al	354	123	361	135	612	792	5
hecho	366	123	392	135	612	792	5
que	397	123	413	135	612	792	5
los	417	123	430	135	612	792	5
síntomas	434	123	473	135	612	792	5
de	478	123	488	135	612	792	5
ToVEV	493	123	527	135	612	792	5
se	532	123	541	135	612	792	5
manifestaron	317	136	375	148	612	792	5
con	382	136	398	148	612	792	5
mucho	405	136	435	148	612	792	5
más	443	136	460	148	612	792	5
rapidez	468	136	500	148	612	792	5
en	508	136	518	148	612	792	5
Río	525	136	541	148	612	792	5
Grande	317	149	350	161	612	792	5
comparado	354	149	403	161	612	792	5
con	408	149	423	161	612	792	5
el	428	149	436	161	612	792	5
resto	440	149	462	161	612	792	5
de	466	149	477	161	612	792	5
los	481	149	494	161	612	792	5
cultivares	498	149	541	161	612	792	5
evaluados,	317	162	364	174	612	792	5
denota	367	162	396	174	612	792	5
un	399	162	410	174	612	792	5
cierto	413	162	438	174	612	792	5
grado	440	162	466	174	612	792	5
de	468	162	479	174	612	792	5
resistencia	481	162	528	174	612	792	5
de	531	162	541	174	612	792	5
los	317	175	330	187	612	792	5
mismos	333	175	367	187	612	792	5
a	370	175	375	187	612	792	5
este	378	175	395	187	612	792	5
virus.	397	175	422	187	612	792	5
Con	332	188	350	200	612	792	5
relación	359	188	394	200	612	792	5
al	403	188	411	200	612	792	5
porcentaje	419	188	465	200	612	792	5
acumulado	474	188	522	200	612	792	5
de	531	188	541	200	612	792	5
síntomas	317	200	356	212	612	792	5
en	362	200	372	212	612	792	5
el	377	200	385	212	612	792	5
tiempo,	391	200	424	212	612	792	5
se	429	200	438	212	612	792	5
encontró	444	200	482	212	612	792	5
que	488	200	503	212	612	792	5
para	509	200	528	212	612	792	5
el	533	200	541	212	612	792	5
caso	317	213	337	225	612	792	5
de	341	213	351	225	612	792	5
TYLCV	355	213	391	225	612	792	5
(Figura	395	213	427	225	612	792	5
3A)	431	213	448	225	612	792	5
las	452	213	464	225	612	792	5
primeras	468	213	506	225	612	792	5
plantas	510	213	541	225	612	792	5
sintomáticas	317	226	372	238	612	792	5
fueron	378	226	406	238	612	792	5
detectadas	411	226	457	238	612	792	5
en	462	226	473	238	612	792	5
Río	478	226	494	238	612	792	5
Grande	499	226	531	238	612	792	5
a	536	226	541	238	612	792	5
los	317	239	330	251	612	792	5
9	335	239	340	251	612	792	5
días	345	239	363	251	612	792	5
después	367	239	402	251	612	792	5
del	407	239	420	251	612	792	5
PAI,	425	239	445	251	612	792	5
mientras	450	239	488	251	612	792	5
que	493	239	508	251	612	792	5
en	513	239	524	251	612	792	5
los	528	239	541	251	612	792	5
otros	317	251	339	263	612	792	5
cultivares	342	251	385	263	612	792	5
esto	388	251	406	263	612	792	5
ocurrió	409	251	440	263	612	792	5
entre	443	251	465	263	612	792	5
los	468	251	481	263	612	792	5
12	484	251	495	263	612	792	5
y	498	251	504	263	612	792	5
13	507	251	518	263	612	792	5
días.	521	251	541	263	612	792	5
En	317	264	330	276	612	792	5
estos	335	264	357	276	612	792	5
cultivares	363	264	406	276	612	792	5
existía	411	264	440	276	612	792	5
menos	446	264	474	276	612	792	5
del	480	264	493	276	612	792	5
20	499	264	510	276	612	792	5
%	516	264	525	276	612	792	5
de	531	264	541	276	612	792	5
plantas	317	277	349	289	612	792	5
sintomáticas,	355	277	412	289	612	792	5
cuando	418	277	450	289	612	792	5
el	456	277	464	289	612	792	5
Río	470	277	486	289	612	792	5
Grande	492	277	525	289	612	792	5
ya	531	277	541	289	612	792	5
había	317	290	341	302	612	792	5
alcanzado	348	290	392	302	612	792	5
el	398	290	406	302	612	792	5
70	413	290	424	302	612	792	5
%,	427	290	439	302	612	792	5
para	445	290	464	302	612	792	5
luego	471	290	495	302	612	792	5
llegar	502	290	527	302	612	792	5
al	533	290	541	302	612	792	5
100	317	302	334	314	612	792	5
%	341	302	350	314	612	792	5
de	357	302	367	314	612	792	5
plantas	374	302	405	314	612	792	5
sintomáticas	412	302	467	314	612	792	5
a	474	302	479	314	612	792	5
los	486	302	499	314	612	792	5
15	506	302	517	314	612	792	5
días	523	302	541	314	612	792	5
posterior	317	315	356	327	612	792	5
al	365	315	373	327	612	792	5
PAI.	382	315	402	327	612	792	5
Los	411	315	428	327	612	792	5
tiempos	436	315	471	327	612	792	5
promedio	480	315	522	327	612	792	5
de	531	315	541	327	612	792	5
aparición	317	328	358	340	612	792	5
de	363	328	373	340	612	792	5
síntomas	378	328	417	340	612	792	5
son	422	328	437	340	612	792	5
consistentes	441	328	495	340	612	792	5
con	499	328	515	340	612	792	5
estas	520	328	541	340	612	792	5
diferencias	317	341	366	353	612	792	5
(P≤0,05;	370	341	408	353	612	792	5
Cuadro	413	341	445	353	612	792	5
2).	450	341	462	353	612	792	5
La	467	341	478	353	612	792	5
variedad	483	341	521	353	612	792	5
Río	525	341	541	353	612	792	5
Grande	317	353	350	365	612	792	5
se	354	353	363	365	612	792	5
infectó	368	353	399	365	612	792	5
en	403	353	414	365	612	792	5
el	418	353	426	365	612	792	5
menor	431	353	459	365	612	792	5
tiempo	464	353	494	365	612	792	5
promedio	499	353	541	365	612	792	5
(12	317	366	332	378	612	792	5
días),	335	366	359	378	612	792	5
comparado	362	366	411	378	612	792	5
con	414	366	429	378	612	792	5
el	432	366	440	378	612	792	5
resto,	443	366	467	378	612	792	5
siendo	470	366	499	378	612	792	5
Shan	502	366	524	378	612	792	5
TY	527	366	541	378	612	792	5
en	317	379	328	391	612	792	5
la	331	379	339	391	612	792	5
que	341	379	357	391	612	792	5
más	360	379	378	391	612	792	5
se	381	379	390	391	612	792	5
retardó	393	379	424	391	612	792	5
la	427	379	435	391	612	792	5
infección	438	379	479	391	612	792	5
promedio	481	379	524	391	612	792	5
(16	526	379	541	391	612	792	5
días;	317	392	338	404	612	792	5
Cuadro	345	392	377	404	612	792	5
2)	384	392	393	404	612	792	5
en	400	392	410	404	612	792	5
las	417	392	429	404	612	792	5
pocas	436	392	461	404	612	792	5
plantas	468	392	499	404	612	792	5
que	506	392	521	404	612	792	5
los	528	392	541	404	612	792	5
manifestaron	317	404	375	416	612	792	5
(10	378	404	392	416	612	792	5
%;	395	404	407	416	612	792	5
Figura	410	404	439	416	612	792	5
3A).	441	404	461	416	612	792	5
Cuadro	317	434	353	444	612	792	5
1.	359	434	367	444	612	792	5
Porcentaje	372	432	419	444	612	792	5
(media	424	432	455	444	612	792	5
±	460	432	466	444	612	792	5
SD)	471	432	489	444	612	792	5
de	494	432	505	444	612	792	5
plantas	510	432	541	444	612	792	5
con	332	445	347	457	612	792	5
síntomas	361	445	400	457	612	792	5
de	413	445	424	457	612	792	5
TYLCV	437	445	474	457	612	792	5
y	487	445	493	457	612	792	5
ToVEV	506	445	541	457	612	792	5
transmitidos	332	457	386	469	612	792	5
por	389	457	404	469	612	792	5
B.	407	460	417	469	612	792	5
tabaci	420	460	447	469	612	792	5
en	454	457	464	469	612	792	5
cuatro	468	457	495	469	612	792	5
cultivares	498	457	541	469	612	792	5
de	332	470	342	482	612	792	5
tomate	345	470	375	482	612	792	5
Plantas	450	483	481	495	612	792	5
Cultivar	328	495	363	507	612	792	5
Tratamiento	376	495	428	507	612	792	5
sintomáticas	439	495	492	507	612	792	5
n	506	495	511	507	612	792	5
PCR	518	495	538	507	612	792	5
(%)	458	507	474	519	612	792	5
Sin	374	521	388	532	612	792	5
virus	391	521	412	532	612	792	5
0	476	521	481	532	612	792	5
d	484	521	489	532	612	792	5
27	503	521	513	532	612	792	5
-	526	521	530	532	612	792	5
Río	318	533	333	544	612	792	5
Grande	336	533	366	544	612	792	5
TYLCV	374	533	409	545	612	792	5
100,0	458	533	482	545	612	792	5
a	485	533	489	545	612	792	5
19	503	533	513	545	612	792	5
+	525	533	531	545	612	792	5
ToVEV	374	546	408	558	612	792	5
100,0	458	546	482	558	612	792	5
a	485	546	489	558	612	792	5
14	503	546	513	558	612	792	5
+	525	546	531	558	612	792	5
Sin	374	559	388	571	612	792	5
virus	391	559	412	571	612	792	5
0	476	559	481	571	612	792	5
d	484	559	489	571	612	792	5
27	503	559	513	571	612	792	5
-	526	559	530	571	612	792	5
Alba	318	571	338	583	612	792	5
TYLCV	374	572	409	584	612	792	5
33,3	434	572	453	584	612	792	5
±	455	572	461	584	612	792	5
6,8	464	572	477	584	612	792	5
bc	479	572	489	584	612	792	5
27	503	572	513	584	612	792	5
+	525	572	531	584	612	792	5
ToVEV	374	585	408	596	612	792	5
81,5	434	585	452	596	612	792	5
±	455	585	460	596	612	792	5
16,6	463	585	481	596	612	792	5
b	484	585	489	596	612	792	5
27	503	585	513	596	612	792	5
+	525	585	531	596	612	792	5
Sin	374	598	388	610	612	792	5
virus	391	598	412	610	612	792	5
0	476	598	481	610	612	792	5
d	484	598	489	610	612	792	5
27	503	598	513	610	612	792	5
-	526	598	530	610	612	792	5
El	318	610	327	622	612	792	5
Cid	330	610	345	622	612	792	5
TYLCV	374	611	409	622	612	792	5
18,5	437	611	455	622	612	792	5
±	458	611	464	622	612	792	5
3,8	469	611	482	622	612	792	5
c	485	611	489	622	612	792	5
27	503	611	513	622	612	792	5
+	525	611	531	622	612	792	5
ToVEV	374	623	408	635	612	792	5
70,4	434	623	452	635	612	792	5
±	455	623	460	635	612	792	5
14,4	463	623	481	635	612	792	5
b	484	623	489	635	612	792	5
25	503	623	513	635	612	792	5
+	525	623	531	635	612	792	5
Sin	374	637	388	648	612	792	5
virus	391	637	412	648	612	792	5
0	476	637	481	648	612	792	5
d	484	637	489	648	612	792	5
27	503	637	513	648	612	792	5
-	526	637	530	648	612	792	5
Shan	318	649	339	661	612	792	5
TY	341	649	355	661	612	792	5
TYLCV	374	650	409	662	612	792	5
26,4	434	650	453	662	612	792	5
±	455	650	461	662	612	792	5
5,8	464	650	477	662	612	792	5
bc	479	650	489	662	612	792	5
25	503	650	513	662	612	792	5
+	525	650	531	662	612	792	5
ToVEV	374	663	408	675	612	792	5
66,7	434	663	452	675	612	792	5
±	455	663	460	675	612	792	5
13,6	463	663	481	675	612	792	5
b	484	663	489	675	612	792	5
27	503	663	513	675	612	792	5
+	525	663	531	675	612	792	5
Medias	317	676	346	687	612	792	5
con	350	676	364	687	612	792	5
letras	367	676	388	687	612	792	5
iguales	392	676	419	687	612	792	5
no	423	676	433	687	612	792	5
difieren	436	676	466	687	612	792	5
significativamente	470	676	541	687	612	792	5
entre	317	687	337	698	612	792	5
sí	340	687	346	698	612	792	5
según	349	687	371	698	612	792	5
la	374	687	381	698	612	792	5
prueba	384	687	411	698	612	792	5
de	413	687	423	698	612	792	5
mínimos	425	687	459	698	612	792	5
cuadrados	462	687	502	698	612	792	5
(P≤0,05);	505	687	541	698	612	792	5
n:	317	699	325	710	612	792	5
número	327	699	357	710	612	792	5
de	359	699	368	710	612	792	5
plantas	371	699	398	710	612	792	5
evaluadas	400	699	439	710	612	792	5
138	71	36	86	47	612	792	6
Volumen	71	50	118	61	612	792	6
27	121	50	133	61	612	792	6
(2015)	136	50	168	61	612	792	6
BIOAGRO	276	50	334	61	612	792	6
Cuadro	71	74	107	83	612	792	6
2.	112	74	121	83	612	792	6
Tiempo	131	71	166	83	612	792	6
transcurrido	171	71	224	83	612	792	6
(media	230	71	260	83	612	792	6
±	266	71	272	83	612	792	6
SD)	277	71	295	83	612	792	6
para	85	84	104	96	612	792	6
la	110	84	118	96	612	792	6
aparición	123	84	164	96	612	792	6
de	170	84	180	96	612	792	6
síntomas	186	84	225	96	612	792	6
de	231	84	241	96	612	792	6
TYLCV	247	84	284	96	612	792	6
y	289	84	295	96	612	792	6
ToVEV	85	97	120	109	612	792	6
transmitidos	125	97	179	109	612	792	6
por	185	97	199	109	612	792	6
B.	204	99	214	109	612	792	6
tabaci	219	99	247	109	612	792	6
en	252	97	262	109	612	792	6
cuatro	267	97	295	109	612	792	6
cultivares	85	109	128	121	612	792	6
de	131	109	141	121	612	792	6
tomate	144	109	174	121	612	792	6
Cultivar	80	123	113	134	612	792	6
Tratamiento	135	123	184	134	612	792	6
Días	226	123	244	134	612	792	6
n	281	123	286	134	612	792	6
Sin	122	137	136	148	612	792	6
virus	138	137	158	148	612	792	6
-	233	137	237	148	612	792	6
27	278	137	289	148	612	792	6
Río	71	147	86	158	612	792	6
Grande	88	147	118	158	612	792	6
TYLCV	122	150	156	161	612	792	6
12,6	211	150	229	161	612	792	6
±	231	150	237	161	612	792	6
1,2	239	150	252	161	612	792	6
a	254	150	259	161	612	792	6
19	278	150	289	161	612	792	6
ToVEV	122	162	154	173	612	792	6
12,4	211	162	229	173	612	792	6
±	231	162	237	173	612	792	6
1,2	239	162	252	173	612	792	6
a	254	162	259	173	612	792	6
14	278	162	289	173	612	792	6
Sin	122	176	136	187	612	792	6
virus	138	176	158	187	612	792	6
-	233	176	237	187	612	792	6
27	278	176	289	187	612	792	6
Alba	71	186	91	197	612	792	6
TYLCV	122	188	156	199	612	792	6
14,1	211	188	228	199	612	792	6
±	231	188	236	199	612	792	6
1,3	239	188	251	199	612	792	6
b	254	188	259	199	612	792	6
27	278	188	289	199	612	792	6
ToVEV	122	201	154	212	612	792	6
14,9	211	201	228	212	612	792	6
±	231	201	236	212	612	792	6
1,4	239	201	251	212	612	792	6
b	254	201	259	212	612	792	6
27	278	201	289	212	612	792	6
Sin	122	214	136	225	612	792	6
virus	138	214	158	225	612	792	6
-	233	214	237	225	612	792	6
27	278	214	289	225	612	792	6
El	71	224	80	236	612	792	6
Cid	83	224	97	236	612	792	6
TYLCV	122	227	156	238	612	792	6
14,8	211	227	228	238	612	792	6
±	231	227	236	238	612	792	6
1,4	239	227	251	238	612	792	6
b	254	227	259	238	612	792	6
27	278	227	289	238	612	792	6
ToVEV	122	240	154	251	612	792	6
12,0	211	240	229	251	612	792	6
±	231	240	237	251	612	792	6
1,1	239	240	252	251	612	792	6
a	254	240	259	251	612	792	6
25	278	240	289	251	612	792	6
Sin	122	253	136	264	612	792	6
virus	138	253	158	264	612	792	6
-	233	253	237	264	612	792	6
27	278	253	289	264	612	792	6
Shan	71	263	91	274	612	792	6
TY	94	263	107	274	612	792	6
TYLCV	122	266	156	277	612	792	6
16,0	211	266	229	277	612	792	6
±	231	266	237	277	612	792	6
1,5	239	266	252	277	612	792	6
c	254	266	259	277	612	792	6
25	278	266	289	277	612	792	6
ToVEV	122	279	154	291	612	792	6
13,1	209	279	226	291	612	792	6
±	229	279	234	291	612	792	6
1,2	237	279	249	291	612	792	6
ab	252	279	261	291	612	792	6
27	278	279	289	291	612	792	6
Medias	71	291	100	303	612	792	6
con	103	291	117	303	612	792	6
letras	121	291	142	303	612	792	6
iguales	145	291	173	303	612	792	6
no	176	291	186	303	612	792	6
difieren	190	291	220	303	612	792	6
significativamente	224	291	295	303	612	792	6
entre	71	303	90	314	612	792	6
sí	93	303	100	314	612	792	6
según	102	303	125	314	612	792	6
la	128	303	135	314	612	792	6
prueba	138	303	164	314	612	792	6
de	167	303	176	314	612	792	6
mínimos	179	303	213	314	612	792	6
cuadrados	216	303	255	314	612	792	6
(P≤0,05);	258	303	295	314	612	792	6
n:	71	314	79	326	612	792	6
número	81	314	110	326	612	792	6
de	113	314	122	326	612	792	6
plantas	124	314	152	326	612	792	6
evaluadas	154	314	192	326	612	792	6
Río	255	346	264	352	612	792	6
Grande	266	346	288	352	612	792	6
100	93	347	102	352	612	792	6
A	128	353	134	361	612	792	6
Alba	255	356	268	362	612	792	6
90	96	361	102	366	612	792	6
El	255	366	261	372	612	792	6
Cid	262	366	273	372	612	792	6
Porcentaje	84	418	91	451	612	792	6
acumulado	84	384	91	417	612	792	6
80	96	374	102	379	612	792	6
Shan	255	376	270	382	612	792	6
TY	272	376	280	382	612	792	6
70	96	387	102	392	612	792	6
60	96	400	102	405	612	792	6
50	96	414	102	419	612	792	6
40	96	427	102	432	612	792	6
30	96	440	102	445	612	792	6
20	96	454	102	459	612	792	6
10	96	467	102	472	612	792	6
0	99	480	102	485	612	792	6
100	93	504	102	510	612	792	6
Nº	520	50	533	61	612	792	6
3	536	50	542	61	612	792	6
Con	332	71	350	83	612	792	6
variantes,	353	71	396	83	612	792	6
similar	399	71	430	83	612	792	6
fue	433	71	447	83	612	792	6
la	451	71	459	83	612	792	6
tendencia	462	71	504	83	612	792	6
seguida	508	71	541	83	612	792	6
por	317	84	332	96	612	792	6
estos	336	84	358	96	612	792	6
cultivares	362	84	404	96	612	792	6
cuando	408	84	440	96	612	792	6
fueron	444	84	472	96	612	792	6
infectados	476	84	521	96	612	792	6
con	525	84	541	96	612	792	6
ToVEV	317	97	352	109	612	792	6
(Figura	356	97	388	109	612	792	6
3B).	392	97	411	109	612	792	6
Para	415	97	434	109	612	792	6
el	438	97	446	109	612	792	6
cultivar	449	97	483	109	612	792	6
Río	486	97	502	109	612	792	6
Grande,	506	97	541	109	612	792	6
cerca	317	109	341	121	612	792	6
del	344	109	357	121	612	792	6
50	360	109	371	121	612	792	6
%	374	109	383	121	612	792	6
de	389	109	400	121	612	792	6
las	403	109	415	121	612	792	6
plantas	418	109	449	121	612	792	6
estaban	452	109	485	121	612	792	6
infectadas	489	109	533	121	612	792	6
a	536	109	541	121	612	792	6
los	317	122	330	134	612	792	6
10	335	122	346	134	612	792	6
días,	351	122	371	134	612	792	6
comparado	376	122	425	134	612	792	6
con	430	122	446	134	612	792	6
los	451	122	464	134	612	792	6
otros	469	122	491	134	612	792	6
cultivares,	496	122	541	134	612	792	6
donde	317	135	344	147	612	792	6
aproximadamente	347	135	426	147	612	792	6
la	429	135	437	147	612	792	6
mitad	440	135	465	147	612	792	6
de	469	135	479	147	612	792	6
las	482	135	494	147	612	792	6
plantas	498	135	529	147	612	792	6
se	532	135	541	147	612	792	6
infectaron	317	147	362	159	612	792	6
a	366	147	371	159	612	792	6
los	376	147	388	159	612	792	6
14	393	147	404	159	612	792	6
días,	408	147	429	159	612	792	6
tiempo	433	147	464	159	612	792	6
en	468	147	478	159	612	792	6
el	483	147	491	159	612	792	6
cual	495	147	513	159	612	792	6
todas	518	147	541	159	612	792	6
las	317	160	330	172	612	792	6
plantas	334	160	365	172	612	792	6
de	370	160	380	172	612	792	6
la	385	160	392	172	612	792	6
variedad	397	160	435	172	612	792	6
Río	439	160	455	172	612	792	6
Grande	460	160	492	172	612	792	6
mostraron	497	160	541	172	612	792	6
síntomas	317	172	356	185	612	792	6
de	361	172	371	185	612	792	6
la	375	172	383	185	612	792	6
infección.	388	172	431	185	612	792	6
El	436	172	445	185	612	792	6
tiempo	450	172	480	185	612	792	6
promedio	484	172	527	185	612	792	6
de	531	172	541	185	612	792	6
aparición	317	185	358	197	612	792	6
de	364	185	374	197	612	792	6
síntomas	379	185	418	197	612	792	6
con	424	185	440	197	612	792	6
este	445	185	462	197	612	792	6
begomovirus	467	185	525	197	612	792	6
no	530	185	541	197	612	792	6
mostró	317	198	348	210	612	792	6
mayor	356	198	384	210	612	792	6
diferencia	391	198	435	210	612	792	6
entre	443	198	465	210	612	792	6
genotipos,	472	198	518	210	612	792	6
con	525	198	541	210	612	792	6
excepción	317	210	362	223	612	792	6
de	366	210	376	223	612	792	6
Río	384	210	400	223	612	792	6
Grande,	404	210	439	223	612	792	6
donde	443	210	470	223	612	792	6
resultó	474	210	504	223	612	792	6
inferior	508	210	541	223	612	792	6
en	317	223	328	235	612	792	6
comparación	335	223	392	235	612	792	6
con	399	223	415	235	612	792	6
Alba,	422	223	446	235	612	792	6
en	453	223	463	235	612	792	6
el	471	223	479	235	612	792	6
cual	486	223	504	235	612	792	6
resultó	511	223	541	235	612	792	6
significativamente	317	236	399	248	612	792	6
superior.	401	236	440	248	612	792	6
Aunque	332	248	366	260	612	792	6
no	371	248	382	260	612	792	6
todas	386	248	409	260	612	792	6
las	414	248	426	260	612	792	6
plantas	431	248	462	260	612	792	6
de	466	248	477	260	612	792	6
los	481	248	494	260	612	792	6
genotipos	498	248	541	260	612	792	6
resistentes	317	261	363	273	612	792	6
mostraron	367	261	412	273	612	792	6
síntomas	416	261	455	273	612	792	6
de	460	261	470	273	612	792	6
la	474	261	482	273	612	792	6
enfermedad,	486	261	541	273	612	792	6
bien	317	274	336	286	612	792	6
sea	341	274	355	286	612	792	6
TYLCV	360	274	397	286	612	792	6
o	402	274	407	286	612	792	6
ToVEV,	412	274	449	286	612	792	6
en	454	274	465	286	612	792	6
las	470	274	482	286	612	792	6
muestras	487	274	526	286	612	792	6
de	531	274	541	286	612	792	6
plantas,	317	286	351	298	612	792	6
tanto	355	286	377	298	612	792	6
sintomáticas	380	286	435	298	612	792	6
como	438	286	463	298	612	792	6
asintomáticas,	466	286	529	298	612	792	6
se	532	286	541	298	612	792	6
detectó	317	299	349	311	612	792	6
ADN	355	299	379	311	612	792	6
viral	385	299	405	311	612	792	6
cuando	411	299	443	311	612	792	6
fueron	449	299	478	311	612	792	6
analizadas	484	299	530	311	612	792	6
a	536	299	541	311	612	792	6
través	317	312	344	324	612	792	6
de	350	312	360	324	612	792	6
la	367	312	375	324	612	792	6
PCR	382	312	402	324	612	792	6
(Figura	409	312	441	324	612	792	6
4).	448	312	460	324	612	792	6
Estos	466	312	490	324	612	792	6
resultados	496	312	541	324	612	792	6
confirman	317	324	363	336	612	792	6
la	370	324	378	336	612	792	6
presencia	385	324	427	336	612	792	6
de	434	324	445	336	612	792	6
ADN	452	324	476	336	612	792	6
viral	483	324	504	336	612	792	6
en	511	324	521	336	612	792	6
las	529	324	541	336	612	792	6
plantas	317	337	348	349	612	792	6
que	352	337	368	349	612	792	6
resultaron	371	337	415	349	612	792	6
sintomáticas	419	337	474	349	612	792	6
y	477	337	483	349	612	792	6
convierte	486	337	527	349	612	792	6
en	531	337	541	349	612	792	6
hospederos	317	350	367	362	612	792	6
asintomáticos	372	350	432	362	612	792	6
a	437	350	442	362	612	792	6
aquellos	447	350	484	362	612	792	6
que	489	350	504	362	612	792	6
aunque	509	350	541	362	612	792	6
no	317	362	328	374	612	792	6
manifestaron	337	362	394	374	612	792	6
síntomas	403	362	442	374	612	792	6
de	451	362	461	374	612	792	6
la	470	362	478	374	612	792	6
enfermedad,	487	362	541	374	612	792	6
contenían	317	375	360	387	612	792	6
begomovirus.	375	375	436	387	612	792	6
Si	443	375	452	387	612	792	6
bien	460	375	479	387	612	792	6
esto	487	375	504	387	612	792	6
denota	512	375	541	387	612	792	6
resistencia	317	387	364	400	612	792	6
a	369	387	373	400	612	792	6
los	378	387	391	400	612	792	6
begomovirus	396	387	453	400	612	792	6
evaluados,	458	387	505	400	612	792	6
plantea	509	387	541	400	612	792	6
el	317	400	325	412	612	792	6
riesgo	329	400	356	412	612	792	6
de	359	400	370	412	612	792	6
llevar	373	400	398	412	612	792	6
al	402	400	410	412	612	792	6
campo	413	400	443	412	612	792	6
plantas	446	400	478	412	612	792	6
asintomáticas	481	400	541	412	612	792	6
portadoras	317	413	364	425	612	792	6
de	369	413	380	425	612	792	6
virus,	385	413	410	425	612	792	6
potenciales	415	413	464	425	612	792	6
fuentes	470	413	502	425	612	792	6
para	507	413	526	425	612	792	6
su	531	413	541	425	612	792	6
transmisión	317	425	369	438	612	792	6
mediante	384	425	425	438	612	792	6
el	440	425	448	438	612	792	6
insecto	464	425	495	438	612	792	6
vector,	511	425	541	438	612	792	6
especialmente	317	438	380	450	612	792	6
si	386	438	394	450	612	792	6
las	400	438	412	450	612	792	6
condiciones	419	438	471	450	612	792	6
de	478	438	488	450	612	792	6
protección	495	438	541	450	612	792	6
física	317	451	341	463	612	792	6
para	345	451	364	463	612	792	6
la	369	451	376	463	612	792	6
propagación	381	451	435	463	612	792	6
son	439	451	454	463	612	792	6
inadecuadas	459	451	512	463	612	792	6
como	517	451	541	463	612	792	6
para	317	463	336	476	612	792	6
evitar	344	463	369	476	612	792	6
el	376	463	384	476	612	792	6
acceso	391	463	421	476	612	792	6
de	428	463	438	476	612	792	6
los	446	463	459	476	612	792	6
vectores	466	463	503	476	612	792	6
a	510	463	515	476	612	792	6
esos	522	463	541	476	612	792	6
semilleros	317	476	363	488	612	792	6
(Chirinos	365	476	407	488	612	792	6
et	410	476	418	488	612	792	6
al.,	420	476	434	488	612	792	6
2014).	437	476	465	488	612	792	6
B	119	507	124	514	612	792	6
90	96	517	102	522	612	792	6
Porcentaje	84	571	91	603	612	792	6
acumulado	84	536	91	569	612	792	6
80	96	530	102	535	612	792	6
70	96	543	102	548	612	792	6
60	96	555	102	560	612	792	6
50	96	568	102	573	612	792	6
40	96	580	102	586	612	792	6
30	96	593	102	598	612	792	6
20	96	606	102	611	612	792	6
10	96	619	102	624	612	792	6
0	99	631	102	636	612	792	6
9	111	639	115	644	612	792	6
10	122	639	128	644	612	792	6
11	135	639	141	644	612	792	6
12	147	639	153	644	612	792	6
13	160	639	166	644	612	792	6
14	173	639	179	644	612	792	6
15	185	639	191	644	612	792	6
16	197	639	203	644	612	792	6
17	210	639	216	644	612	792	6
18	223	639	228	644	612	792	6
19	235	639	241	644	612	792	6
20	248	639	254	644	612	792	6
21	260	639	266	644	612	792	6
22	273	639	279	644	612	792	6
Tiempo	178	651	201	657	612	792	6
(días)	202	651	219	657	612	792	6
Figura	71	664	103	674	612	792	6
3.	110	664	119	674	612	792	6
Porcentajes	123	662	173	674	612	792	6
de	177	662	188	674	612	792	6
síntomas	192	662	231	674	612	792	6
de	234	662	245	674	612	792	6
TYLCV	249	662	285	674	612	792	6
y	289	662	295	674	612	792	6
ToVEV	85	675	120	687	612	792	6
acumulados	127	675	179	687	612	792	6
en	186	675	197	687	612	792	6
el	204	675	212	687	612	792	6
tiempo	218	675	249	687	612	792	6
para	256	675	275	687	612	792	6
los	282	675	295	687	612	792	6
cuatro	85	687	113	699	612	792	6
cultivares	120	687	163	699	612	792	6
de	171	687	181	699	612	792	6
tomate	189	687	219	699	612	792	6
después	226	687	261	699	612	792	6
de	269	687	279	699	612	792	6
la	287	687	295	699	612	792	6
exposición	85	700	133	712	612	792	6
a	136	700	140	712	612	792	6
adultos	143	700	175	712	612	792	6
virulíferos	178	700	223	712	612	792	6
de	226	700	237	712	612	792	6
B.	239	702	249	712	612	792	6
tabaci	252	702	279	712	612	792	6
Figura	317	598	349	608	612	792	6
4.	356	598	364	608	612	792	6
Detección	371	595	415	608	612	792	6
de	422	595	432	608	612	792	6
ADN	439	595	463	608	612	792	6
viral	470	595	490	608	612	792	6
en	497	595	507	608	612	792	6
cuatro	514	595	541	608	612	792	6
cultivares	332	608	374	620	612	792	6
de	379	608	389	620	612	792	6
tomate.	394	608	426	620	612	792	6
M:	431	608	444	620	612	792	6
marcador	448	608	490	620	612	792	6
molecular;	494	608	541	620	612	792	6
C-:	332	621	346	633	612	792	6
control	353	621	384	633	612	792	6
negativo;	392	621	433	633	612	792	6
C+:	440	621	457	633	612	792	6
control	464	621	495	633	612	792	6
positivo;	503	621	541	633	612	792	6
VRG:	332	633	358	645	612	792	6
variedad	361	633	399	645	612	792	6
Río	402	633	418	645	612	792	6
Grande.	421	633	456	645	612	792	6
La	459	633	470	645	612	792	6
flecha	473	633	500	645	612	792	6
indica	503	633	530	645	612	792	6
el	533	633	541	645	612	792	6
fragmento	332	646	377	658	612	792	6
de	380	646	390	658	612	792	6
550	393	646	409	658	612	792	6
pb	412	646	423	658	612	792	6
Caracterización	317	677	393	687	612	792	6
de	401	677	412	687	612	792	6
síntomas	420	677	461	687	612	792	6
de	470	677	481	687	612	792	6
TYLCV	489	677	527	687	612	792	6
y	536	677	541	687	612	792	6
ToVEV	317	690	353	700	612	792	6
en	356	690	367	700	612	792	6
los	370	690	383	700	612	792	6
genotipos	386	690	430	700	612	792	6
de	433	690	444	700	612	792	6
tomate.	447	690	482	700	612	792	6
TYLCV.	317	702	359	712	612	792	6
Los	362	700	378	712	612	792	6
síntomas	382	700	421	712	612	792	6
de	424	700	435	712	612	792	6
este	438	700	455	712	612	792	6
begomovirus	459	700	516	712	612	792	6
en	519	700	530	712	612	792	6
la	533	700	541	712	612	792	6
139	524	36	539	47	612	792	7
Bastidas	71	50	114	61	612	792	7
et	117	50	127	61	612	792	7
al.	130	50	142	61	612	792	7
Transmisión	211	50	276	61	612	792	7
de	279	50	291	61	612	792	7
TYLCV	294	50	336	61	612	792	7
y	339	50	345	61	612	792	7
ToVEV	348	50	387	61	612	792	7
en	390	50	402	61	612	792	7
tomate	405	50	440	61	612	792	7
por	443	50	461	61	612	792	7
Bemisia	464	50	504	61	612	792	7
tabaci	507	50	537	61	612	792	7
variedad	71	71	109	83	612	792	7
Río	119	71	135	83	612	792	7
Grande	145	71	178	83	612	792	7
se	188	71	197	83	612	792	7
caracterizaron	207	71	270	83	612	792	7
por	280	71	295	83	612	792	7
achaparramiento	71	84	144	96	612	792	7
de	148	84	158	96	612	792	7
las	162	84	174	96	612	792	7
plantas,	178	84	212	96	612	792	7
encrespado	215	84	265	96	612	792	7
de	268	84	279	96	612	792	7
las	282	84	295	96	612	792	7
hojas	71	97	94	109	612	792	7
con	105	97	121	109	612	792	7
clorosis	131	97	166	109	612	792	7
y	177	97	182	109	612	792	7
acortamiento	193	97	250	109	612	792	7
de	261	97	271	109	612	792	7
los	282	97	295	109	612	792	7
entrenudos.	71	109	122	121	612	792	7
Estos	130	109	153	121	612	792	7
síntomas	161	109	200	121	612	792	7
coinciden	208	109	251	121	612	792	7
con	258	109	274	121	612	792	7
los	282	109	295	121	612	792	7
descritos	71	122	110	134	612	792	7
para	118	122	137	134	612	792	7
la	144	122	152	134	612	792	7
misma	160	122	189	134	612	792	7
variedad	197	122	235	134	612	792	7
que	242	122	258	134	612	792	7
fueron	266	122	295	134	612	792	7
previamente	71	135	125	147	612	792	7
detallados	135	135	179	147	612	792	7
en	189	135	199	147	612	792	7
otros	209	135	231	147	612	792	7
ensayos	240	135	275	147	612	792	7
de	284	135	295	147	612	792	7
transmisión	71	147	122	159	612	792	7
(Chirinos	127	147	169	159	612	792	7
et	173	147	181	159	612	792	7
al.,	186	147	199	159	612	792	7
2012).	204	147	232	159	612	792	7
No	237	147	251	159	612	792	7
obstante,	255	147	295	159	612	792	7
para	71	160	90	172	612	792	7
el	93	160	101	172	612	792	7
resto	103	160	125	172	612	792	7
de	128	160	138	172	612	792	7
los	141	160	154	172	612	792	7
cultivares	156	160	199	172	612	792	7
la	202	160	210	172	612	792	7
sintomatología	213	160	278	172	612	792	7
fue	281	160	295	172	612	792	7
leve,	71	172	92	185	612	792	7
con	96	172	112	185	612	792	7
un	117	172	128	185	612	792	7
muy	132	172	152	185	612	792	7
ligero	156	172	182	185	612	792	7
encrespado	186	172	236	185	612	792	7
en	240	172	250	185	612	792	7
las	255	172	267	185	612	792	7
hojas	272	172	295	185	612	792	7
comparado	71	185	120	197	612	792	7
con	123	185	139	197	612	792	7
las	142	185	155	197	612	792	7
plantas	158	185	189	197	612	792	7
inoculadas	193	185	240	197	612	792	7
con	243	185	259	197	612	792	7
moscas	262	185	295	197	612	792	7
no	71	198	82	210	612	792	7
virulíferas.	85	198	133	210	612	792	7
ToVEV.	71	213	110	223	612	792	7
En	114	210	126	223	612	792	7
Río	130	210	146	223	612	792	7
Grande	150	210	183	223	612	792	7
y	187	210	193	223	612	792	7
Alba,	197	210	221	223	612	792	7
los	225	210	238	223	612	792	7
síntomas	242	210	281	223	612	792	7
se	286	210	295	223	612	792	7
correspondían	71	223	133	235	612	792	7
con	150	223	166	235	612	792	7
mosaicos	183	223	224	235	612	792	7
amarillentos	240	223	295	235	612	792	7
iniciados	71	236	111	248	612	792	7
desde	114	236	139	248	612	792	7
nervaduras	141	236	190	248	612	792	7
cloróticas,	193	236	238	248	612	792	7
siendo	241	236	270	248	612	792	7
éstos	273	236	295	248	612	792	7
más	71	248	89	260	612	792	7
severos	92	248	125	260	612	792	7
en	128	248	138	260	612	792	7
Río	141	248	157	260	612	792	7
Grande.	160	248	195	260	612	792	7
Sin	199	248	213	260	612	792	7
embargo,	219	248	261	260	612	792	7
a	264	248	268	260	612	792	7
pesar	272	248	295	260	612	792	7
que	71	261	87	273	612	792	7
en	91	261	101	273	612	792	7
este	105	261	123	273	612	792	7
ensayo	127	261	157	273	612	792	7
no	161	261	172	273	612	792	7
se	177	261	186	273	612	792	7
evaluó	190	261	219	273	612	792	7
la	223	261	231	273	612	792	7
severidad,	235	261	280	273	612	792	7
en	284	261	295	273	612	792	7
Alba	71	274	92	286	612	792	7
predominó	96	274	143	286	612	792	7
una	147	274	162	286	612	792	7
clorosis	166	274	200	286	612	792	7
en	203	274	214	286	612	792	7
las	217	274	229	286	612	792	7
nervaduras	233	274	281	286	612	792	7
de	284	274	295	286	612	792	7
las	71	286	83	298	612	792	7
hojas,	87	286	113	298	612	792	7
la	117	286	125	298	612	792	7
cual	129	286	148	298	612	792	7
era	152	286	165	298	612	792	7
más	174	286	191	298	612	792	7
intensa	196	286	227	298	612	792	7
al	231	286	239	298	612	792	7
inicio	243	286	268	298	612	792	7
de	272	286	283	298	612	792	7
la	287	286	295	298	612	792	7
infección,	71	299	115	311	612	792	7
atenuándose	119	299	173	311	612	792	7
hacia	178	299	201	311	612	792	7
el	206	299	214	311	612	792	7
final	218	299	238	311	612	792	7
del	243	299	256	311	612	792	7
período	261	299	295	311	612	792	7
de	71	312	81	324	612	792	7
la	85	312	93	324	612	792	7
evaluación.	97	312	147	324	612	792	7
En	155	312	167	324	612	792	7
el	171	312	179	324	612	792	7
caso	182	312	202	324	612	792	7
de	206	312	216	324	612	792	7
las	220	312	232	324	612	792	7
plantas	236	312	267	324	612	792	7
de	271	312	281	324	612	792	7
El	285	312	295	324	612	792	7
Cid,	71	324	90	336	612	792	7
los	94	324	107	336	612	792	7
síntomas	111	324	150	336	612	792	7
fueron	154	324	183	336	612	792	7
mucho	187	324	217	336	612	792	7
más	221	324	239	336	612	792	7
acentuados,	243	324	295	336	612	792	7
mostrando	71	337	117	349	612	792	7
deformación	121	337	177	349	612	792	7
y	181	337	187	349	612	792	7
moteados	191	337	233	349	612	792	7
cloróticos	237	337	280	349	612	792	7
en	284	337	295	349	612	792	7
hojas,	71	350	97	362	612	792	7
los	106	350	119	362	612	792	7
cuales	127	350	155	362	612	792	7
adquirieron	164	350	215	362	612	792	7
una	224	350	239	362	612	792	7
coloración	248	350	295	362	612	792	7
amarillenta	71	362	120	374	612	792	7
blanquecina.	127	362	183	374	612	792	7
Estos	190	362	213	374	612	792	7
síntomas	220	362	259	374	612	792	7
fueron	266	362	295	374	612	792	7
mucho	71	375	101	387	612	792	7
más	108	375	126	387	612	792	7
severos	133	375	166	387	612	792	7
que	173	375	189	387	612	792	7
en	204	375	214	387	612	792	7
Río	221	375	237	387	612	792	7
Grande,	244	375	280	387	612	792	7
el	287	375	295	387	612	792	7
cultivar	71	387	105	400	612	792	7
que	108	387	124	400	612	792	7
fue	127	387	141	400	612	792	7
incluido	145	387	181	400	612	792	7
como	184	387	208	400	612	792	7
susceptible,	212	387	264	400	612	792	7
lo	267	387	275	400	612	792	7
que	279	387	295	400	612	792	7
sugiere	71	400	103	412	612	792	7
la	111	400	119	412	612	792	7
hipersensibilidad	128	400	203	412	612	792	7
de	212	400	222	412	612	792	7
este	231	400	248	412	612	792	7
genotipo	256	400	295	412	612	792	7
resistente	71	413	112	425	612	792	7
al	117	413	125	425	612	792	7
TYLCV,	130	413	169	425	612	792	7
ante	179	413	198	425	612	792	7
el	202	413	210	425	612	792	7
bipartito	215	413	252	425	612	792	7
ToVEV.	257	413	295	425	612	792	7
En	71	425	83	438	612	792	7
Shan	87	425	109	438	612	792	7
TY,	114	425	131	438	612	792	7
el	136	425	143	438	612	792	7
ToVEV	148	425	183	438	612	792	7
causó	187	425	212	438	612	792	7
clorosis	216	425	251	438	612	792	7
en	255	425	265	438	612	792	7
venas	270	425	295	438	612	792	7
con	71	438	87	450	612	792	7
intensidad	91	438	136	450	612	792	7
intermedia	140	438	187	450	612	792	7
entre	191	438	213	450	612	792	7
las	217	438	229	450	612	792	7
descritas	233	438	272	450	612	792	7
para	276	438	295	450	612	792	7
los	71	451	84	463	612	792	7
dos	87	451	102	463	612	792	7
anteriores	105	451	148	463	612	792	7
genotipos.	151	451	196	463	612	792	7
La	85	463	97	476	612	792	7
mayor	101	463	129	476	612	792	7
rapidez	133	463	166	476	612	792	7
en	170	463	180	476	612	792	7
la	184	463	192	476	612	792	7
aparición	196	463	237	476	612	792	7
de	241	463	252	476	612	792	7
síntomas	256	463	295	476	612	792	7
de	71	476	81	488	612	792	7
ambos	85	476	113	488	612	792	7
begomovirus	116	476	174	488	612	792	7
en	177	476	187	488	612	792	7
la	191	476	199	488	612	792	7
variedad	202	476	240	488	612	792	7
Río	243	476	259	488	612	792	7
Grande	262	476	295	488	612	792	7
detectada	71	489	112	501	612	792	7
coincide	115	489	153	501	612	792	7
con	156	489	171	501	612	792	7
lo	174	489	183	501	612	792	7
previamente	186	489	240	501	612	792	7
señalado	243	489	281	501	612	792	7
en	284	489	295	501	612	792	7
anteriores	71	501	114	513	612	792	7
trabajos	117	501	152	513	612	792	7
tanto	155	501	177	513	612	792	7
para	180	501	199	513	612	792	7
TYLCV	202	501	239	513	612	792	7
(Chirinos	242	501	284	513	612	792	7
et	287	501	295	513	612	792	7
al.,	71	514	84	526	612	792	7
2009;	88	514	113	526	612	792	7
Geraud	116	514	149	526	612	792	7
et	152	514	160	526	612	792	7
al.,	164	514	177	526	612	792	7
2009)	181	514	206	526	612	792	7
como	210	514	234	526	612	792	7
para	238	514	256	526	612	792	7
ToVEV	260	514	295	526	612	792	7
(Romay	71	527	106	539	612	792	7
et	114	527	121	539	612	792	7
al.,	129	527	142	539	612	792	7
2010;	149	527	174	539	612	792	7
Fernández	181	527	227	539	612	792	7
et	234	527	242	539	612	792	7
al.,	249	527	263	539	612	792	7
2011;	270	527	295	539	612	792	7
Chirinos	71	539	109	551	612	792	7
et	118	539	126	551	612	792	7
al.,	134	539	148	551	612	792	7
2012).	157	539	185	551	612	792	7
Así	194	539	209	551	612	792	7
mismo,	218	539	250	551	612	792	7
el	259	539	267	551	612	792	7
bajo	276	539	295	551	612	792	7
porcentaje	71	552	117	564	612	792	7
de	120	552	131	564	612	792	7
plantas	135	552	166	564	612	792	7
sintomáticas	170	552	225	564	612	792	7
y	228	552	234	564	612	792	7
el	238	552	246	564	612	792	7
retardo	249	552	281	564	612	792	7
en	284	552	295	564	612	792	7
la	71	565	79	577	612	792	7
aparición	83	565	124	577	612	792	7
de	128	565	139	577	612	792	7
síntomas	143	565	182	577	612	792	7
en	186	565	197	577	612	792	7
Alba,	201	565	225	577	612	792	7
El	229	565	239	577	612	792	7
Cid	243	565	259	577	612	792	7
y	263	565	269	577	612	792	7
Shan	273	565	295	577	612	792	7
TY	71	577	86	589	612	792	7
ante	90	577	109	589	612	792	7
TYLCV	114	577	150	589	612	792	7
era	155	577	168	589	612	792	7
de	173	577	184	589	612	792	7
esperarse	189	577	229	589	612	792	7
debido	234	577	264	589	612	792	7
a	269	577	274	589	612	792	7
que	279	577	295	589	612	792	7
estos	71	590	93	602	612	792	7
genotipos	96	590	139	602	612	792	7
han	142	590	158	602	612	792	7
sido	161	590	179	602	612	792	7
mejorados	183	590	228	602	612	792	7
para	231	590	250	602	612	792	7
resistir	254	590	284	602	612	792	7
la	287	590	295	602	612	792	7
infección	71	603	112	615	612	792	7
por	115	603	129	615	612	792	7
este	132	603	149	615	612	792	7
begomovirus	152	603	209	615	612	792	7
monopartito.	212	603	269	615	612	792	7
El	85	615	95	627	612	792	7
Alba	99	615	120	627	612	792	7
merece	124	615	156	627	612	792	7
especial	160	615	195	627	612	792	7
atención	199	615	237	627	612	792	7
dado	241	615	262	627	612	792	7
que	266	615	282	627	612	792	7
es	286	615	295	627	612	792	7
un	71	628	82	640	612	792	7
genotipo	88	628	126	640	612	792	7
promocionado	132	628	196	640	612	792	7
en	201	628	212	640	612	792	7
Venezuela	218	628	264	640	612	792	7
como	270	628	295	640	612	792	7
parte	71	640	93	653	612	792	7
de	102	640	112	653	612	792	7
las	121	640	134	653	612	792	7
alternativas	143	640	193	653	612	792	7
para	203	640	221	653	612	792	7
disminuir	231	640	273	653	612	792	7
los	282	640	295	653	612	792	7
problemas	71	653	117	665	612	792	7
fitosanitarios	139	653	196	665	612	792	7
causados	218	653	258	665	612	792	7
por	280	653	295	665	612	792	7
begomovirus.	71	666	131	678	612	792	7
Este	137	666	156	678	612	792	7
genotipo	162	666	200	678	612	792	7
manifestó	206	666	250	678	612	792	7
síntomas	256	666	295	678	612	792	7
leves	71	678	93	691	612	792	7
de	97	678	107	691	612	792	7
TYLCV	110	678	147	691	612	792	7
en	150	678	160	691	612	792	7
parte	163	678	185	691	612	792	7
de	188	678	199	691	612	792	7
las	202	678	214	691	612	792	7
plantas	217	678	248	691	612	792	7
evaluadas	251	678	295	691	612	792	7
y	71	691	76	703	612	792	7
ante	79	691	98	703	612	792	7
la	100	691	108	703	612	792	7
infección	111	691	152	703	612	792	7
del	155	691	168	703	612	792	7
ToVEV	171	691	206	703	612	792	7
los	208	691	221	703	612	792	7
síntomas	224	691	263	703	612	792	7
fueron	266	691	295	703	612	792	7
leves	71	704	94	716	612	792	7
y	99	704	104	716	612	792	7
tendieron	110	704	151	716	612	792	7
a	157	704	161	716	612	792	7
atenuarse	167	704	208	716	612	792	7
hacia	214	704	237	716	612	792	7
el	242	704	250	716	612	792	7
final	256	704	276	716	612	792	7
del	281	704	295	716	612	792	7
ensayo,	317	71	351	83	612	792	7
lo	358	71	367	83	612	792	7
que	374	71	390	83	612	792	7
sugiere	398	71	430	83	612	792	7
silenciamiento	437	71	501	83	612	792	7
génico,	509	71	541	83	612	792	7
como	317	84	342	96	612	792	7
producto	346	84	385	96	612	792	7
de	390	84	400	96	612	792	7
la	405	84	413	96	612	792	7
degradación	417	84	471	96	612	792	7
del	475	84	489	96	612	792	7
ARN	493	84	516	96	612	792	7
viral	521	84	541	96	612	792	7
producido	317	97	362	109	612	792	7
en	366	97	377	109	612	792	7
el	381	97	389	109	612	792	7
proceso	394	97	428	109	612	792	7
de	433	97	443	109	612	792	7
replicación	448	97	496	109	612	792	7
del	501	97	515	109	612	792	7
virus	519	97	541	109	612	792	7
(Cortés	317	109	350	121	612	792	7
y	357	109	362	121	612	792	7
López,	370	109	400	121	612	792	7
2011).	407	109	436	121	612	792	7
Esto	443	109	463	121	612	792	7
podría	470	109	498	121	612	792	7
ser	505	109	518	121	612	792	7
una	525	109	541	121	612	792	7
medida	317	122	350	134	612	792	7
de	361	122	371	134	612	792	7
resistencia	382	122	429	134	612	792	7
de	440	122	451	134	612	792	7
un	462	122	473	134	612	792	7
begomovirus	484	122	541	134	612	792	7
mejorado	317	135	359	147	612	792	7
para	363	135	382	147	612	792	7
TYLCV	386	135	422	147	612	792	7
ante	426	135	445	147	612	792	7
uno	449	135	465	147	612	792	7
autóctono	469	135	513	147	612	792	7
como	517	135	541	147	612	792	7
es	317	147	327	159	612	792	7
el	333	147	341	159	612	792	7
ToVEV.	347	147	385	159	612	792	7
Sin	391	147	406	159	612	792	7
embargo,	412	147	453	159	612	792	7
otros	460	147	482	159	612	792	7
estudios	488	147	524	159	612	792	7
de	531	147	541	159	612	792	7
laboratorio	317	160	366	172	612	792	7
y	372	160	378	172	612	792	7
campo	384	160	413	172	612	792	7
deben	420	160	446	172	612	792	7
ser	452	160	465	172	612	792	7
realizados	471	160	516	172	612	792	7
para	522	160	541	172	612	792	7
promover	317	172	359	185	612	792	7
su	368	172	378	185	612	792	7
uso	387	172	402	185	612	792	7
en	411	172	421	185	612	792	7
la	430	172	438	185	612	792	7
disminución	447	172	500	185	612	792	7
de	509	172	520	185	612	792	7
los	529	172	541	185	612	792	7
problemas	317	185	362	197	612	792	7
causados	365	185	404	197	612	792	7
por	406	185	421	197	612	792	7
estas	424	185	444	197	612	792	7
enfermedades	447	185	507	197	612	792	7
virales.	509	185	541	197	612	792	7
El	332	198	341	210	612	792	7
comportamiento	345	198	417	210	612	792	7
de	421	198	431	210	612	792	7
El	435	198	444	210	612	792	7
Cid	448	198	464	210	612	792	7
ante	471	198	489	210	612	792	7
el	493	198	501	210	612	792	7
TYLCV	504	198	541	210	612	792	7
en	317	210	328	223	612	792	7
cuanto	339	210	369	223	612	792	7
a	381	210	385	223	612	792	7
su	397	210	407	223	612	792	7
condición	419	210	462	223	612	792	7
de	474	210	484	223	612	792	7
hospedero	496	210	541	223	612	792	7
asintomático	317	223	374	235	612	792	7
concuerda	381	223	426	235	612	792	7
con	434	223	450	235	612	792	7
lo	458	223	466	235	612	792	7
observado	474	223	519	235	612	792	7
por	527	223	541	235	612	792	7
Geraud	317	236	350	248	612	792	7
et	353	236	361	248	612	792	7
al.	364	236	375	248	612	792	7
(2009);	378	236	411	248	612	792	7
sin	414	236	427	248	612	792	7
embargo,	430	236	471	248	612	792	7
al	475	236	483	248	612	792	7
ser	486	236	499	248	612	792	7
expuesto	502	236	541	248	612	792	7
al	317	248	325	260	612	792	7
ToVEV	329	248	363	260	612	792	7
presentó	367	248	404	260	612	792	7
síntomas	407	248	446	260	612	792	7
acentuados	450	248	499	260	612	792	7
tal	502	248	513	260	612	792	7
como	516	248	541	260	612	792	7
fue	317	261	331	273	612	792	7
anteriormente	339	261	400	273	612	792	7
señalado	407	261	445	273	612	792	7
y	452	261	458	273	612	792	7
coindice	465	261	502	273	612	792	7
con	509	261	525	273	612	792	7
lo	532	261	541	273	612	792	7
encontrado	317	274	366	286	612	792	7
por	369	274	384	286	612	792	7
Fernández	387	274	433	286	612	792	7
et	436	274	444	286	612	792	7
al.	447	274	458	286	612	792	7
(2011),	461	274	493	286	612	792	7
aunque	496	274	528	286	612	792	7
en	531	274	541	286	612	792	7
nuestro	317	286	350	298	612	792	7
trabajo	353	286	384	298	612	792	7
los	387	286	400	298	612	792	7
síntomas	404	286	443	298	612	792	7
de	446	286	456	298	612	792	7
ToVEV	460	286	495	298	612	792	7
en	498	286	508	298	612	792	7
El	512	286	522	298	612	792	7
Cid	525	286	541	298	612	792	7
se	317	299	326	311	612	792	7
manifestaron	332	299	389	311	612	792	7
más	394	299	412	311	612	792	7
rápidamente	417	299	471	311	612	792	7
(a	476	299	484	311	612	792	7
los	489	299	502	311	612	792	7
12	507	299	518	311	612	792	7
días	523	299	541	311	612	792	7
aproximadamente)	317	312	400	324	612	792	7
comparado	407	312	456	324	612	792	7
con	463	312	479	324	612	792	7
los	486	312	498	324	612	792	7
16	505	312	516	324	612	792	7
días	523	312	541	324	612	792	7
observados	317	324	367	336	612	792	7
por	370	324	384	336	612	792	7
dichos	387	324	416	336	612	792	7
investigadores.	418	324	485	336	612	792	7
El	332	337	341	349	612	792	7
porcentaje	345	337	391	349	612	792	7
de	394	337	404	349	612	792	7
plantas	408	337	439	349	612	792	7
sintomáticas	442	337	497	349	612	792	7
y	501	337	506	349	612	792	7
días	510	337	527	349	612	792	7
de	531	337	541	349	612	792	7
aparición	317	350	358	362	612	792	7
de	362	350	373	362	612	792	7
síntomas	377	350	416	362	612	792	7
observados	420	350	470	362	612	792	7
para	474	350	493	362	612	792	7
el	497	350	505	362	612	792	7
híbrido	509	350	541	362	612	792	7
Shan	317	362	339	374	612	792	7
TY	342	362	357	374	612	792	7
coincidió	360	362	401	374	612	792	7
con	404	362	419	374	612	792	7
lo	422	362	431	374	612	792	7
obtenido	434	362	472	374	612	792	7
por	475	362	490	374	612	792	7
Chirinos	493	362	531	374	612	792	7
et	533	362	541	374	612	792	7
al.	317	375	328	387	612	792	7
(2012)	332	375	361	387	612	792	7
para	365	375	384	387	612	792	7
los	387	375	400	387	612	792	7
híbridos	404	375	440	387	612	792	7
Helena	443	375	474	387	612	792	7
y	478	375	484	387	612	792	7
Cecile	487	375	515	387	612	792	7
de	519	375	530	387	612	792	7
la	533	375	541	387	612	792	7
misma	317	387	347	400	612	792	7
empresa	350	387	387	400	612	792	7
productora	391	387	438	400	612	792	7
de	442	387	452	400	612	792	7
semillas	456	387	492	400	612	792	7
infectados	496	387	541	400	612	792	7
con	317	400	333	412	612	792	7
los	339	400	351	412	612	792	7
mismos	357	400	391	412	612	792	7
begomovirus	396	400	454	412	612	792	7
evaluados	459	400	503	412	612	792	7
en	508	400	519	412	612	792	7
este	524	400	541	412	612	792	7
trabajo.	317	413	351	425	612	792	7
Estos	357	413	381	425	612	792	7
híbridos	388	413	424	425	612	792	7
resultaron	430	413	474	425	612	792	7
asintomáticos	481	413	541	425	612	792	7
ante	317	425	336	438	612	792	7
el	341	425	349	438	612	792	7
TYLCV	355	425	391	438	612	792	7
para	397	425	416	438	612	792	7
el	421	425	429	438	612	792	7
cual	435	425	453	438	612	792	7
fueron	458	425	487	438	612	792	7
mejorados,	493	425	541	438	612	792	7
pero	317	438	337	450	612	792	7
mostraron	340	438	384	450	612	792	7
síntomas	387	438	426	450	612	792	7
en	429	438	440	450	612	792	7
más	443	438	460	450	612	792	7
de	463	438	474	450	612	792	7
la	477	438	485	450	612	792	7
mitad	488	438	513	450	612	792	7
de	516	438	526	450	612	792	7
las	529	438	541	450	612	792	7
plantas	317	451	348	463	612	792	7
evaluadas	356	451	399	463	612	792	7
cuando	407	451	439	463	612	792	7
fueron	446	451	475	463	612	792	7
expuestos	482	451	526	463	612	792	7
al	533	451	541	463	612	792	7
ToVEV.	317	463	355	476	612	792	7
A	332	476	339	488	612	792	7
pesar	346	476	369	488	612	792	7
de	375	476	385	488	612	792	7
que	392	476	408	488	612	792	7
la	414	476	422	488	612	792	7
fuente	428	476	455	488	612	792	7
de	461	476	472	488	612	792	7
resistencia	478	476	525	488	612	792	7
de	531	476	541	488	612	792	7
begomovirus	317	489	375	501	612	792	7
en	393	489	404	501	612	792	7
tomate	422	489	452	501	612	792	7
está	471	489	488	501	612	792	7
dirigida	507	489	541	501	612	792	7
principalmente	317	501	383	513	612	792	7
hacia	392	501	415	513	612	792	7
el	423	501	431	513	612	792	7
monopartito	440	501	493	513	612	792	7
TYLCV,	502	501	541	513	612	792	7
también	317	514	353	526	612	792	7
se	364	514	373	526	612	792	7
han	384	514	400	526	612	792	7
realizado	411	514	452	526	612	792	7
evaluaciones	463	514	520	526	612	792	7
de	531	514	541	526	612	792	7
comportamiento	317	527	389	539	612	792	7
en	393	527	403	539	612	792	7
líneas	406	527	432	539	612	792	7
de	436	527	446	539	612	792	7
tomates	449	527	484	539	612	792	7
resistentes	487	527	533	539	612	792	7
a	536	527	541	539	612	792	7
TYLCV	317	539	354	551	612	792	7
ante	366	539	384	551	612	792	7
el	396	539	404	551	612	792	7
Tomato	416	542	450	551	612	792	7
chlorotic	462	542	502	551	612	792	7
mottle	514	542	541	551	612	792	7
(begomovirus	317	552	378	564	612	792	7
bipartito)	385	552	426	564	612	792	7
obteniéndose	432	552	490	564	612	792	7
resultados	496	552	541	564	612	792	7
promisorios	317	565	370	577	612	792	7
(Giordano	377	565	423	577	612	792	7
et	430	565	438	577	612	792	7
al.,	446	565	459	577	612	792	7
2005).	467	565	495	577	612	792	7
Dada	502	565	526	577	612	792	7
la	533	565	541	577	612	792	7
importancia	317	577	370	589	612	792	7
del	374	577	388	589	612	792	7
begomovirus	392	577	449	589	612	792	7
bipartito	453	577	491	589	612	792	7
PYMV	495	577	526	589	612	792	7
en	531	577	541	589	612	792	7
la	317	590	325	602	612	792	7
América	331	590	369	602	612	792	7
Latina	374	590	402	602	612	792	7
se	408	590	417	602	612	792	7
han	423	590	439	602	612	792	7
realizado	444	590	485	602	612	792	7
trabajos	490	590	525	602	612	792	7
de	531	590	541	602	612	792	7
mejoras	317	603	352	615	612	792	7
genéticas	361	603	401	615	612	792	7
de	410	603	420	615	612	792	7
tomate	429	603	459	615	612	792	7
ante	467	603	485	615	612	792	7
este	494	603	511	615	612	792	7
virus	519	603	541	615	612	792	7
(Boissot	317	615	354	627	612	792	7
et	357	615	365	627	612	792	7
al.,	367	615	381	627	612	792	7
2008).	384	615	412	627	612	792	7
La	332	628	343	640	612	792	7
importancia	346	628	398	640	612	792	7
de	401	628	412	640	612	792	7
evaluar	414	628	447	640	612	792	7
cultivares	450	628	492	640	612	792	7
resistentes	495	628	541	640	612	792	7
a	317	640	322	653	612	792	7
TYLCV	328	640	364	653	612	792	7
ante	369	640	388	653	612	792	7
otros	393	640	415	653	612	792	7
begomovirus	420	640	478	653	612	792	7
es	483	640	492	653	612	792	7
que	497	640	513	653	612	792	7
hasta	518	640	541	653	612	792	7
ahora	317	653	342	665	612	792	7
en	353	653	363	665	612	792	7
Venezuela	374	653	421	665	612	792	7
no	432	653	443	665	612	792	7
se	454	653	463	665	612	792	7
han	474	653	490	665	612	792	7
realizado	501	653	541	665	612	792	7
mejoramientos	317	666	383	678	612	792	7
genéticos	387	666	429	678	612	792	7
de	434	666	444	678	612	792	7
cultivares	449	666	491	678	612	792	7
de	496	666	506	678	612	792	7
tomate	511	666	541	678	612	792	7
para	317	678	336	691	612	792	7
resistir	345	678	375	691	612	792	7
a	384	678	389	691	612	792	7
begomovirus	398	678	455	691	612	792	7
autóctonos.	464	678	514	691	612	792	7
Así,	523	678	541	691	612	792	7
mientras	317	691	355	703	612	792	7
se	360	691	369	703	612	792	7
realizan	373	691	408	703	612	792	7
investigaciones	413	691	480	703	612	792	7
para	485	691	504	703	612	792	7
generar	508	691	541	703	612	792	7
genotipos	317	704	360	716	612	792	7
resistentes	370	704	415	716	612	792	7
a	425	704	430	716	612	792	7
begomovirus	440	704	497	716	612	792	7
nativos,	507	704	541	716	612	792	7
140	71	36	86	47	612	792	8
Volumen	71	50	118	61	612	792	8
27	121	50	133	61	612	792	8
(2015)	136	50	168	61	612	792	8
BIOAGRO	276	50	334	61	612	792	8
deben	71	71	97	83	612	792	8
seguirse	104	71	140	83	612	792	8
evaluando	146	71	191	83	612	792	8
los	198	71	211	83	612	792	8
resistentes	224	71	270	83	612	792	8
ante	276	71	295	83	612	792	8
otras	71	84	92	96	612	792	8
especies	98	84	135	96	612	792	8
de	140	84	151	96	612	792	8
estos	157	84	179	96	612	792	8
virus	184	84	206	96	612	792	8
para	212	84	231	96	612	792	8
así	237	84	249	96	612	792	8
descartar	255	84	295	96	612	792	8
aquellos	71	97	108	109	612	792	8
que	114	97	130	109	612	792	8
muestren	137	97	177	109	612	792	8
susceptibilidad	184	97	250	109	612	792	8
ante	257	97	275	109	612	792	8
los	282	97	295	109	612	792	8
begomovirus	71	109	128	121	612	792	8
autóctonos	135	109	183	121	612	792	8
y	189	109	195	121	612	792	8
continuar	201	109	243	121	612	792	8
evaluando	249	109	295	121	612	792	8
aquellos	71	122	108	134	612	792	8
que	111	122	127	134	612	792	8
muestren	131	122	171	134	612	792	8
resistencia	175	122	222	134	612	792	8
a	226	122	230	134	612	792	8
los	234	122	247	134	612	792	8
mismos	251	122	285	134	612	792	8
y	289	122	295	134	612	792	8
que	71	135	87	147	612	792	8
puedan	90	135	122	147	612	792	8
resultar	125	135	158	147	612	792	8
promisorios	161	135	213	147	612	792	8
para	216	135	235	147	612	792	8
el	238	135	246	147	612	792	8
manejo	249	135	281	147	612	792	8
de	284	135	295	147	612	792	8
este	71	147	88	159	612	792	8
importante	91	147	138	159	612	792	8
problema	141	147	183	159	612	792	8
fitosanitario.	185	147	241	159	612	792	8
Estos	85	160	109	172	612	792	8
resultados	114	160	159	172	612	792	8
muestran	164	160	204	172	612	792	8
que	209	160	225	172	612	792	8
un	230	160	241	172	612	792	8
cultivar	246	160	279	172	612	792	8
de	284	160	295	172	612	792	8
tomate	71	172	101	185	612	792	8
mejorado	105	172	147	185	612	792	8
para	151	172	170	185	612	792	8
un	174	172	185	185	612	792	8
begomovirus	189	172	246	185	612	792	8
específico	250	172	295	185	612	792	8
no	71	185	82	197	612	792	8
necesariamente	95	185	163	197	612	792	8
es	177	185	186	197	612	792	8
resistente	199	185	241	197	612	792	8
a	254	185	259	197	612	792	8
otros	273	185	295	197	612	792	8
begomovirus.	71	198	131	210	612	792	8
Esto	136	198	155	210	612	792	8
fue	160	198	174	210	612	792	8
previamente	178	198	232	210	612	792	8
señalado	237	198	276	210	612	792	8
por	280	198	295	210	612	792	8
Chirinos	71	210	109	223	612	792	8
et	113	210	121	223	612	792	8
al.	126	210	137	223	612	792	8
(2012),	141	210	174	223	612	792	8
con	178	210	194	223	612	792	8
base	199	210	218	223	612	792	8
a	223	210	228	223	612	792	8
los	233	210	245	223	612	792	8
resultados	250	210	295	223	612	792	8
obtenidos	71	223	114	235	612	792	8
al	120	223	128	235	612	792	8
evaluar	135	223	167	235	612	792	8
genotipos	174	223	217	235	612	792	8
mejorados	223	223	269	235	612	792	8
para	276	223	295	235	612	792	8
resistir	71	236	101	248	612	792	8
la	106	236	114	248	612	792	8
infección	118	236	159	248	612	792	8
del	164	236	178	248	612	792	8
TYLCV,	182	236	222	248	612	792	8
ante	227	236	245	248	612	792	8
la	250	236	258	248	612	792	8
cual	262	236	281	248	612	792	8
se	286	236	295	248	612	792	8
comportaron	71	248	127	260	612	792	8
como	132	248	156	260	612	792	8
asintomáticas	161	248	221	260	612	792	8
pero	226	248	245	260	612	792	8
mostraron	250	248	295	260	612	792	8
síntomas	71	261	110	273	612	792	8
de	113	261	123	273	612	792	8
ToVEV.	126	261	164	273	612	792	8
Esta	85	274	104	286	612	792	8
respuesta	109	274	150	286	612	792	8
diferencial	155	274	202	286	612	792	8
se	207	274	216	286	612	792	8
explica	221	274	253	286	612	792	8
en	257	274	268	286	612	792	8
parte	273	274	295	286	612	792	8
por	71	286	86	298	612	792	8
el	91	286	99	298	612	792	8
hecho	104	286	130	298	612	792	8
que	135	286	151	298	612	792	8
los	156	286	169	298	612	792	8
begomovirus	174	286	231	298	612	792	8
monopartitos	237	286	295	298	612	792	8
presentan	71	299	113	311	612	792	8
características	116	299	179	311	612	792	8
genéticas	182	299	223	311	612	792	8
diferentes	227	299	270	311	612	792	8
a	274	299	278	311	612	792	8
los	282	299	295	311	612	792	8
bipartitos	71	312	112	324	612	792	8
(Fauquet	116	312	155	324	612	792	8
et	159	312	167	324	612	792	8
al.,	170	312	184	324	612	792	8
2008).	187	312	215	324	612	792	8
Por	219	312	234	324	612	792	8
otro	238	312	255	324	612	792	8
lado,	259	312	281	324	612	792	8
en	284	312	295	324	612	792	8
este	71	324	88	336	612	792	8
trabajo	91	324	122	336	612	792	8
se	125	324	134	336	612	792	8
encontraron	137	324	190	336	612	792	8
diferencias	193	324	241	336	612	792	8
en	244	324	254	336	612	792	8
cuanto	257	324	287	336	612	792	8
a	290	324	295	336	612	792	8
manifestación	71	337	133	349	612	792	8
de	142	337	152	349	612	792	8
síntomas	162	337	201	349	612	792	8
y	210	337	216	349	612	792	8
porcentajes	225	337	275	349	612	792	8
de	284	337	295	349	612	792	8
infección	71	350	112	362	612	792	8
entre	122	350	144	362	612	792	8
los	154	350	167	362	612	792	8
cultivares	177	350	220	362	612	792	8
resistentes	231	350	276	362	612	792	8
al	287	350	295	362	612	792	8
TYLCV	71	362	108	374	612	792	8
ante	112	362	130	374	612	792	8
el	135	362	143	374	612	792	8
ToVEV.	148	362	185	374	612	792	8
Un	190	362	203	374	612	792	8
ejemplo	208	362	243	374	612	792	8
de	248	362	258	374	612	792	8
ello,	263	362	282	374	612	792	8
la	287	362	295	374	612	792	8
severidad	71	375	113	387	612	792	8
de	116	375	126	387	612	792	8
los	129	375	142	387	612	792	8
síntomas	145	375	184	387	612	792	8
observada	187	375	232	387	612	792	8
en	235	375	245	387	612	792	8
las	248	375	260	387	612	792	8
plantas	263	375	295	387	612	792	8
El	71	387	81	400	612	792	8
Cid,	85	387	104	400	612	792	8
comparadas	109	387	161	400	612	792	8
con	166	387	182	400	612	792	8
Alba	186	387	208	400	612	792	8
y	212	387	218	400	612	792	8
Shan	223	387	245	400	612	792	8
TY.	249	387	267	400	612	792	8
Estas	271	387	295	400	612	792	8
diferencias	71	400	119	412	612	792	8
podrían	122	400	156	412	612	792	8
estar	159	400	179	412	612	792	8
asociadas	182	400	224	412	612	792	8
a	227	400	232	412	612	792	8
los	235	400	248	412	612	792	8
genes	251	400	276	412	612	792	8
que	279	400	295	412	612	792	8
han	71	413	87	425	612	792	8
sido	90	413	108	425	612	792	8
mejorados	111	413	157	425	612	792	8
para	160	413	179	425	612	792	8
resistir	182	413	212	425	612	792	8
a	215	413	220	425	612	792	8
un	223	413	234	425	612	792	8
begomovirus	237	413	295	425	612	792	8
en	71	425	81	438	612	792	8
particular	85	425	127	438	612	792	8
y	131	425	137	438	612	792	8
no	141	425	152	438	612	792	8
necesariamente	156	425	224	438	612	792	8
funcionan	228	425	272	438	612	792	8
para	276	425	295	438	612	792	8
otros	71	438	93	450	612	792	8
begomovirus	96	438	153	450	612	792	8
(Gilbertson	156	438	206	450	612	792	8
et	209	438	217	450	612	792	8
al.,	219	438	233	450	612	792	8
2011).	236	438	264	450	612	792	8
Es	85	451	96	463	612	792	8
importante	100	451	148	463	612	792	8
señalar	152	451	183	463	612	792	8
que	187	451	203	463	612	792	8
la	207	451	215	463	612	792	8
manifestación	219	451	280	463	612	792	8
de	284	451	295	463	612	792	8
síntomas	71	463	110	476	612	792	8
y	114	463	120	476	612	792	8
el	124	463	132	476	612	792	8
porcentaje	137	463	182	476	612	792	8
de	187	463	197	476	612	792	8
infección	202	463	243	476	612	792	8
no	247	463	258	476	612	792	8
son	262	463	278	476	612	792	8
los	282	463	295	476	612	792	8
únicos	71	476	100	488	612	792	8
parámetros	110	476	159	488	612	792	8
a	169	476	174	488	612	792	8
ser	185	476	198	488	612	792	8
considerados	208	476	265	488	612	792	8
para	276	476	295	488	612	792	8
determinar	71	489	119	501	612	792	8
la	123	489	131	501	612	792	8
susceptibilidad	136	489	202	501	612	792	8
o	207	489	212	501	612	792	8
resistencia	217	489	264	501	612	792	8
de	269	489	279	501	612	792	8
un	284	489	295	501	612	792	8
cultivar	71	501	105	513	612	792	8
ante	108	501	126	513	612	792	8
un	130	501	141	513	612	792	8
begomovirus.	144	501	204	513	612	792	8
Otras	207	501	231	513	612	792	8
medidas	235	501	271	513	612	792	8
tales	275	501	295	513	612	792	8
como	71	514	95	526	612	792	8
parámetros	109	514	158	526	612	792	8
biométricos	165	514	217	526	612	792	8
en	224	514	234	526	612	792	8
las	241	514	254	526	612	792	8
plantas,	261	514	295	526	612	792	8
deben	71	527	97	539	612	792	8
ser	103	527	116	539	612	792	8
considerados	122	527	179	539	612	792	8
con	185	527	201	539	612	792	8
el	207	527	215	539	612	792	8
fin	221	527	233	539	612	792	8
de	239	527	249	539	612	792	8
medir	255	527	281	539	612	792	8
el	287	527	295	539	612	792	8
verdadero	71	539	115	551	612	792	8
efecto	118	539	144	551	612	792	8
de	147	539	158	551	612	792	8
éste.	160	539	180	551	612	792	8
CONCLUSIONES	135	568	231	579	612	792	8
Los	85	589	102	601	612	792	8
híbridos	111	589	147	601	612	792	8
Alba,	156	589	180	601	612	792	8
El	190	589	199	601	612	792	8
Cid	209	589	225	601	612	792	8
y	234	589	239	601	612	792	8
Shan	249	589	271	601	612	792	8
TY	280	589	295	601	612	792	8
promocionados	71	601	139	614	612	792	8
como	144	601	168	614	612	792	8
resistentes	173	601	219	614	612	792	8
al	224	601	232	614	612	792	8
begomovirus	237	601	295	614	612	792	8
TYLCV	71	614	108	626	612	792	8
mostraron	113	614	157	626	612	792	8
síntomas	163	614	202	626	612	792	8
ante	207	614	226	626	612	792	8
el	231	614	239	626	612	792	8
ToVEV	244	614	279	626	612	792	8
en	284	614	295	626	612	792	8
más	71	627	89	639	612	792	8
de	95	627	105	639	612	792	8
la	111	627	119	639	612	792	8
mitad	126	627	151	639	612	792	8
de	157	627	167	639	612	792	8
las	174	627	186	639	612	792	8
plantas	192	627	223	639	612	792	8
evaluadas,	229	627	276	639	612	792	8
los	282	627	295	639	612	792	8
mismos	71	639	105	651	612	792	8
resultaron	108	639	152	651	612	792	8
más	155	639	172	651	612	792	8
severos	175	639	208	651	612	792	8
en	211	639	221	651	612	792	8
El	224	639	234	651	612	792	8
Cid.	237	639	255	651	612	792	8
Todas	85	652	112	664	612	792	8
las	116	652	128	664	612	792	8
plantas	133	652	164	664	612	792	8
expuestas	168	652	211	664	612	792	8
a	215	652	220	664	612	792	8
virus	224	652	246	664	612	792	8
resultaron	251	652	295	664	612	792	8
positivas	71	665	110	677	612	792	8
a	113	665	118	677	612	792	8
los	121	665	134	677	612	792	8
mismos	137	665	171	677	612	792	8
con	174	665	190	677	612	792	8
PCR,	193	665	217	677	612	792	8
lo	220	665	228	677	612	792	8
cual	231	665	250	677	612	792	8
evidencia	253	665	295	677	612	792	8
apreciables	71	677	120	689	612	792	8
niveles	125	677	156	689	612	792	8
de	161	677	171	689	612	792	8
tolerancia	176	677	219	689	612	792	8
o	224	677	229	689	612	792	8
resistencia	234	677	280	689	612	792	8
a	290	677	295	689	612	792	8
esos	71	690	90	702	612	792	8
begomovirus,	93	690	153	702	612	792	8
en	157	690	167	702	612	792	8
los	170	690	183	702	612	792	8
casos	186	690	210	702	612	792	8
en	213	690	224	702	612	792	8
que	227	690	243	702	612	792	8
no	246	690	257	702	612	792	8
pasaron	260	690	295	702	612	792	8
de	71	703	81	715	612	792	8
mostrar	84	703	118	715	612	792	8
síntomas	120	703	159	715	612	792	8
leves.	162	703	188	715	612	792	8
Nº	520	50	533	61	612	792	8
3	536	50	542	61	612	792	8
AGRADECIMIENTO	372	74	487	85	612	792	8
Al	332	95	343	108	612	792	8
Fondo	348	95	376	108	612	792	8
Nacional	381	95	421	108	612	792	8
de	427	95	437	108	612	792	8
Ciencia	442	95	476	108	612	792	8
Tecnología	481	95	531	108	612	792	8
e	536	95	541	108	612	792	8
Innovación	317	108	367	120	612	792	8
(FONACIT),	370	108	427	120	612	792	8
por	430	108	445	120	612	792	8
haber	448	108	472	120	612	792	8
subvencionado	475	108	541	120	612	792	8
parte	317	121	339	133	612	792	8
de	344	121	354	133	612	792	8
esta	359	121	376	133	612	792	8
investigación	381	121	439	133	612	792	8
a	444	121	449	133	612	792	8
través	453	121	479	133	612	792	8
del	484	121	497	133	612	792	8
Proyecto	502	121	541	133	612	792	8
G-2000001610	317	134	384	146	612	792	8
y	387	134	392	146	612	792	8
a	395	134	400	146	612	792	8
la	403	134	411	146	612	792	8
Red	413	134	431	146	612	792	8
Cyted	434	134	460	146	612	792	8
Nº	463	134	474	146	612	792	8
111RT0433.	477	134	532	146	612	792	8
LITERATURA	364	164	444	175	612	792	8
CITADA	447	164	494	175	612	792	8
1.	317	186	326	198	612	792	8
Argüello-Astorga	332	186	409	198	612	792	8
y	412	186	418	198	612	792	8
G.	420	186	431	198	612	792	8
Ruiz-Medrano,	434	186	501	198	612	792	8
R.	504	186	514	198	612	792	8
2001.	517	186	541	198	612	792	8
An	332	198	345	210	612	792	8
iteron-related	348	198	407	210	612	792	8
domain	410	198	443	210	612	792	8
is	446	198	453	210	612	792	8
associated	456	198	502	210	612	792	8
to	505	198	513	210	612	792	8
Motif	516	198	541	210	612	792	8
1	332	211	337	223	612	792	8
in	341	211	350	223	612	792	8
the	354	211	368	223	612	792	8
replication	372	211	419	223	612	792	8
proteins	423	211	459	223	612	792	8
of	463	211	472	223	612	792	8
geminiviruses:	476	211	541	223	612	792	8
identification	332	224	390	236	612	792	8
of	397	224	407	236	612	792	8
potential	414	224	452	236	612	792	8
interacting	459	224	507	236	612	792	8
amino	514	224	541	236	612	792	8
acid-base	332	237	373	249	612	792	8
pairs	380	237	401	249	612	792	8
by	408	237	419	249	612	792	8
a	425	237	430	249	612	792	8
comparative	437	237	491	249	612	792	8
approach.	498	237	541	249	612	792	8
Arch.	332	249	356	261	612	792	8
Virol.	359	249	385	261	612	792	8
146:	388	249	407	261	612	792	8
1465-1485.	410	249	461	261	612	792	8
2.	317	265	326	277	612	792	8
Boissot,	332	265	367	277	612	792	8
N.,	370	265	384	277	612	792	8
C.	387	265	397	277	612	792	8
Urbino,	400	265	434	277	612	792	8
J.	437	265	444	277	612	792	8
Dintinger	447	265	490	277	612	792	8
y	493	265	498	277	612	792	8
C.	501	265	511	277	612	792	8
Pavis.	515	265	541	277	612	792	8
2008.	332	278	356	290	612	792	8
Vector	361	278	391	290	612	792	8
and	395	278	411	290	612	792	8
graft	415	278	436	290	612	792	8
inoculations	440	278	494	290	612	792	8
of	498	278	508	290	612	792	8
Potato	512	280	541	290	612	792	8
yellow	332	293	360	303	612	792	8
mosaic	364	293	395	303	612	792	8
virus	398	293	420	303	612	792	8
reveal	424	291	451	303	612	792	8
recessive	454	291	494	303	612	792	8
resistance	498	291	541	303	612	792	8
in	332	303	340	315	612	792	8
Solanum	344	306	382	315	612	792	8
pimpinellifolium.	386	306	462	315	612	792	8
Ann.	465	303	487	315	612	792	8
Appl.	491	303	516	315	612	792	8
Biol.	519	303	541	315	612	792	8
152:	332	316	351	328	612	792	8
263-269.	354	316	393	328	612	792	8
3.	317	332	326	344	612	792	8
Chirinos,	332	332	372	344	612	792	8
D.T.,	377	332	400	344	612	792	8
P.	405	332	414	344	612	792	8
Güerere,	418	332	456	344	612	792	8
F.	461	332	470	344	612	792	8
Geraud-Pouey,	475	332	541	344	612	792	8
G.	332	344	342	357	612	792	8
Romay,	346	344	380	357	612	792	8
M.	383	344	396	357	612	792	8
A.	399	344	410	357	612	792	8
Santana	413	344	448	357	612	792	8
y	451	344	457	357	612	792	8
L.	460	344	470	357	612	792	8
Bastidas.	473	344	513	357	612	792	8
2009.	516	344	541	357	612	792	8
Transmisión	332	357	387	369	612	792	8
experimental	393	357	450	369	612	792	8
de	456	357	467	369	612	792	8
Tomato	473	359	506	369	612	792	8
yellow	512	359	541	369	612	792	8
leaf	332	372	348	382	612	792	8
curl	353	372	371	382	612	792	8
virus	376	372	398	382	612	792	8
(TYLCV)	404	370	448	382	612	792	8
por	453	370	468	382	612	792	8
Bemisia	473	372	508	382	612	792	8
tabaci	514	372	541	382	612	792	8
(Hemiptera:	332	382	385	395	612	792	8
Aleyrodidae)	388	382	446	395	612	792	8
a	449	382	454	395	612	792	8
algunas	457	382	491	395	612	792	8
solanáceas	494	382	541	395	612	792	8
en	332	395	342	407	612	792	8
Venezuela.	345	395	394	407	612	792	8
Rev.	397	395	418	407	612	792	8
Colomb.	421	395	459	407	612	792	8
Entomol.	466	395	506	407	612	792	8
35:	509	395	523	407	612	792	8
22-	527	395	541	407	612	792	8
27.	332	408	345	420	612	792	8
4.	317	423	326	436	612	792	8
Chirinos,	332	423	372	436	612	792	8
D.T	378	423	396	436	612	792	8
y	402	423	407	436	612	792	8
F.	413	423	422	436	612	792	8
Geraud-Pouey.	428	423	495	436	612	792	8
2011.	501	423	525	436	612	792	8
El	531	423	541	436	612	792	8
manejo	332	436	364	448	612	792	8
de	372	436	382	448	612	792	8
plagas	390	436	418	448	612	792	8
agrícolas	426	436	466	448	612	792	8
en	474	436	484	448	612	792	8
Venezuela.	492	436	541	448	612	792	8
Análisis	332	449	368	461	612	792	8
y	379	449	385	461	612	792	8
reflexiones	390	449	439	461	612	792	8
sobre	445	449	469	461	612	792	8
algunos	475	449	509	461	612	792	8
casos.	515	449	541	461	612	792	8
Interciencia	332	461	384	473	612	792	8
36:	389	461	403	473	612	792	8
192-199.	406	461	445	473	612	792	8
5.	317	477	326	489	612	792	8
Chirinos,	332	477	372	489	612	792	8
D.T.,	378	477	401	489	612	792	8
M.	406	477	419	489	612	792	8
Paradiso,	424	477	465	489	612	792	8
R.	471	477	481	489	612	792	8
Dávila	486	477	516	489	612	792	8
y	521	477	527	489	612	792	8
F.	532	477	541	489	612	792	8
Geraud-Pouey.	332	490	398	502	612	792	8
2011.	403	490	428	502	612	792	8
Efecto	433	490	461	502	612	792	8
del	466	490	480	502	612	792	8
imidacloprid	485	490	541	502	612	792	8
sobre	332	502	355	514	612	792	8
la	361	502	369	514	612	792	8
transmisión	374	502	426	514	612	792	8
de	431	502	442	514	612	792	8
un	447	502	458	514	612	792	8
begomovirus	464	502	521	514	612	792	8
por	527	502	541	514	612	792	8
Bemisia	332	517	367	527	612	792	8
tabaci	373	517	400	527	612	792	8
en	406	515	416	527	612	792	8
tomate.	422	515	454	527	612	792	8
Rev.	460	515	480	527	612	792	8
Fac.	486	515	505	527	612	792	8
Agron.	510	515	541	527	612	792	8
(LUZ)	332	528	360	540	612	792	8
28:	363	528	377	540	612	792	8
73-82.	380	528	408	540	612	792	8
6.	317	543	326	555	612	792	8
Chirinos,	332	543	372	555	612	792	8
D.T,	375	543	396	555	612	792	8
F.	399	543	408	555	612	792	8
Geraud-Pouey,	411	543	477	555	612	792	8
G.	481	543	491	555	612	792	8
Romay,	494	543	529	555	612	792	8
P.	532	543	541	555	612	792	8
Güerere,	332	556	370	568	612	792	8
M.A.	377	556	400	568	612	792	8
Franco	407	556	438	568	612	792	8
e	445	556	450	568	612	792	8
I.	457	556	463	568	612	792	8
Galindo-Castro.	471	556	541	568	612	792	8
2012.	332	568	356	581	612	792	8
Evaluación	360	568	410	581	612	792	8
de	413	568	424	581	612	792	8
genotipos	428	568	470	581	612	792	8
comerciales	474	568	527	581	612	792	8
de	531	568	541	581	612	792	8
tomate	332	581	361	593	612	792	8
por	370	581	385	593	612	792	8
su	394	581	403	593	612	792	8
resistencia	412	581	459	593	612	792	8
a	467	581	472	593	612	792	8
begomovirus.	481	581	541	593	612	792	8
Interciencia	332	594	384	606	612	792	8
37:	386	594	400	606	612	792	8
451-456.	403	594	443	606	612	792	8
7.	317	609	326	622	612	792	8
Chirinos,	332	609	372	622	612	792	8
D.T.,	377	609	400	622	612	792	8
F.	405	609	414	622	612	792	8
Geraud-Pouey,	419	609	486	622	612	792	8
G.	491	609	501	622	612	792	8
Romay,	507	609	541	622	612	792	8
C.	332	622	342	634	612	792	8
Fernández,	349	622	397	634	612	792	8
L.	404	622	414	634	612	792	8
Bastidas,	421	622	461	634	612	792	8
L.	468	622	478	634	612	792	8
Flores	485	622	512	634	612	792	8
y	520	622	525	634	612	792	8
P.	532	622	541	634	612	792	8
Güerere.	332	635	370	647	612	792	8
2014.	374	635	399	647	612	792	8
Infección	404	635	445	647	612	792	8
por	450	635	464	647	612	792	8
begomovirus	469	635	526	647	612	792	8
en	531	635	541	647	612	792	8
plantas	332	647	363	660	612	792	8
de	368	647	378	660	612	792	8
tomate	383	647	413	660	612	792	8
propagadas	418	647	469	660	612	792	8
bajo	474	647	493	660	612	792	8
diferentes	498	647	541	660	612	792	8
condiciones	332	660	384	672	612	792	8
de	388	660	398	672	612	792	8
protección	402	660	448	672	612	792	8
física	452	660	475	672	612	792	8
de	479	660	489	672	612	792	8
semilleros.	493	660	541	672	612	792	8
Bioagro	332	673	367	685	612	792	8
26:	370	673	384	685	612	792	8
57-62.	387	673	415	685	612	792	8
8.	317	688	326	700	612	792	8
Cortés,	332	688	363	700	612	792	8
S.	367	688	376	700	612	792	8
y	385	688	391	700	612	792	8
C.	395	688	405	700	612	792	8
López.	410	688	440	700	612	792	8
2011.	444	688	469	700	612	792	8
Gene	474	688	497	700	612	792	8
silencing	501	688	541	700	612	792	8
and	332	701	347	713	612	792	8
applications	351	701	404	713	612	792	8
for	407	701	420	713	612	792	8
functional	423	701	467	713	612	792	8
gene	470	701	491	713	612	792	8
validation.	494	701	541	713	612	792	8
141	524	36	539	47	612	792	9
Bastidas	71	50	114	61	612	792	9
et	117	50	127	61	612	792	9
al.	130	50	142	61	612	792	9
Transmisión	211	50	276	61	612	792	9
de	279	50	291	61	612	792	9
TYLCV	294	50	336	61	612	792	9
y	339	50	345	61	612	792	9
ToVEV	348	50	387	61	612	792	9
en	390	50	402	61	612	792	9
tomate	405	50	440	61	612	792	9
por	443	50	461	61	612	792	9
Bemisia	464	50	504	61	612	792	9
tabaci	507	50	537	61	612	792	9
The	85	71	102	83	612	792	9
case	107	71	126	83	612	792	9
of	130	71	139	83	612	792	9
geminivirus.	143	71	199	83	612	792	9
Agron.	203	71	234	83	612	792	9
Colomb.	238	71	276	83	612	792	9
29:	281	71	295	83	612	792	9
27-34.	85	84	114	96	612	792	9
9.	71	100	79	112	612	792	9
Czosnek,	85	100	126	112	612	792	9
H.,	131	100	144	112	612	792	9
A.	149	100	160	112	612	792	9
Kheyr-Pour,	164	100	219	112	612	792	9
B.	224	100	234	112	612	792	9
Gronenborn,	239	100	295	112	612	792	9
E.	85	112	95	124	612	792	9
Remetz,	105	112	141	124	612	792	9
M.	151	112	164	124	612	792	9
Zeidan,	174	112	207	124	612	792	9
A.	217	112	228	124	612	792	9
Altman,	238	112	274	124	612	792	9
H.	284	112	295	124	612	792	9
Rabinowitch,	85	125	144	137	612	792	9
S.	148	125	156	137	612	792	9
Vidavsky,	160	125	205	137	612	792	9
N.	208	125	219	137	612	792	9
Kedar,	222	125	252	137	612	792	9
Y.	256	125	266	137	612	792	9
Gafni	270	125	295	137	612	792	9
y	85	138	91	150	612	792	9
D.	98	138	109	150	612	792	9
Zamir.	117	138	146	150	612	792	9
1993.	154	138	178	150	612	792	9
Replication	186	138	237	150	612	792	9
of	244	138	253	150	612	792	9
Tomato	261	140	295	150	612	792	9
yellow	85	152	114	162	612	792	9
leaf	122	152	138	162	612	792	9
curl	146	152	164	162	612	792	9
virus	172	152	194	162	612	792	9
(TYLCV)	202	150	246	162	612	792	9
DNA	254	150	278	162	612	792	9
in	286	150	295	162	612	792	9
agroinoculated	85	163	150	175	612	792	9
leaf	154	163	171	175	612	792	9
discs	174	163	196	175	612	792	9
from	200	163	221	175	612	792	9
selected	225	163	260	175	612	792	9
tomato	264	163	295	175	612	792	9
genotypes.	85	175	133	188	612	792	9
Plant.	135	175	161	188	612	792	9
Mol.	163	175	185	188	612	792	9
Biol.	187	175	209	188	612	792	9
22:	212	175	226	188	612	792	9
995-1005.	229	175	273	188	612	792	9
10.	71	191	85	203	612	792	9
Debrot,	85	191	118	203	612	792	9
E,	124	191	133	203	612	792	9
F.	138	191	147	203	612	792	9
Herold	152	191	183	203	612	792	9
y	188	191	194	203	612	792	9
F,	199	191	208	203	612	792	9
Dao.	213	191	234	203	612	792	9
1963.	239	191	264	203	612	792	9
Notas	269	191	295	203	612	792	9
preliminares	85	204	140	216	612	792	9
sobre	144	204	168	216	612	792	9
un	172	204	183	216	612	792	9
mosaico	187	204	223	216	612	792	9
amarillento	227	204	277	216	612	792	9
del	281	204	295	216	612	792	9
tomate	85	216	115	229	612	792	9
en	119	216	129	229	612	792	9
Venezuela.	133	216	182	229	612	792	9
Agronomía	186	216	236	229	612	792	9
Tropical	240	216	277	229	612	792	9
13:	281	216	295	229	612	792	9
33-41.	85	229	114	241	612	792	9
11.	71	245	85	257	612	792	9
Faría,	85	245	110	257	612	792	9
A.	113	245	124	257	612	792	9
y	127	245	133	257	612	792	9
A.	136	245	146	257	612	792	9
Nava.	152	245	178	257	612	792	9
2009.	181	245	206	257	612	792	9
Detección	209	245	253	257	612	792	9
por	256	245	271	257	612	792	9
PCR	274	245	295	257	612	792	9
de	85	257	96	269	612	792	9
Begomovirus	99	257	158	269	612	792	9
en	161	257	171	269	612	792	9
el	175	257	182	269	612	792	9
cultivo	186	257	216	269	612	792	9
del	219	257	233	269	612	792	9
tomate	236	257	266	269	612	792	9
en	269	257	279	269	612	792	9
las	282	257	295	269	612	792	9
áreas	85	270	108	282	612	792	9
productoras	112	270	164	282	612	792	9
de	169	270	179	282	612	792	9
Los	184	270	200	282	612	792	9
Andes	205	270	233	282	612	792	9
venezolanos.	238	270	295	282	612	792	9
Rev.	85	283	106	295	612	792	9
Fac.	108	283	127	295	612	792	9
Agron.	130	283	161	295	612	792	9
(LUZ)	163	283	192	295	612	792	9
26:	195	283	209	295	612	792	9
179-195.	212	283	251	295	612	792	9
12.	71	298	85	310	612	792	9
Fauquet,	85	298	123	310	612	792	9
C.M.,	127	298	153	310	612	792	9
R.W.	157	298	180	310	612	792	9
Briddon,	184	298	223	310	612	792	9
J.K.	227	298	245	310	612	792	9
Brown,	249	298	281	310	612	792	9
E.	285	298	295	310	612	792	9
Moriones,	85	311	130	323	612	792	9
J.	135	311	142	323	612	792	9
Stanley,	147	311	183	323	612	792	9
M.	188	311	200	323	612	792	9
Zerbini	205	311	238	323	612	792	9
y	243	311	248	323	612	792	9
X.	253	311	264	323	612	792	9
Zhou.	269	311	295	323	612	792	9
2008.	85	323	110	335	612	792	9
Geminivirus	119	323	174	335	612	792	9
strain	182	323	207	335	612	792	9
demarcation	216	323	270	335	612	792	9
and	279	323	295	335	612	792	9
nomenclature.	85	336	148	348	612	792	9
Arch.	151	336	175	348	612	792	9
Virol.	178	336	204	348	612	792	9
153:783–821.	207	336	268	348	612	792	9
13.	71	351	85	364	612	792	9
Fereres,	85	351	120	364	612	792	9
A.	127	351	138	364	612	792	9
y	144	351	150	364	612	792	9
A.	156	351	167	364	612	792	9
Moreno.	173	351	211	364	612	792	9
2009.	218	351	242	364	612	792	9
Behaviour	249	351	295	364	612	792	9
aspects	85	364	117	376	612	792	9
influencing	120	364	170	376	612	792	9
plant	174	364	196	376	612	792	9
virus	199	364	221	376	612	792	9
transmission	225	364	280	376	612	792	9
by	284	364	295	376	612	792	9
homopteran	85	376	138	389	612	792	9
insects.	140	376	173	389	612	792	9
Virus	176	376	200	389	612	792	9
Res.	203	376	222	389	612	792	9
141:	225	376	245	389	612	792	9
158-168.	247	376	287	389	612	792	9
14.	71	392	85	404	612	792	9
Fernández,	85	392	134	404	612	792	9
C.,	140	392	153	404	612	792	9
J.	159	392	166	404	612	792	9
Chirinos,	172	392	213	404	612	792	9
J.	225	392	232	404	612	792	9
Mejías,	239	392	271	404	612	792	9
A.	284	392	295	404	612	792	9
Gómez,	85	405	120	417	612	792	9
F.	127	405	136	417	612	792	9
Geraud-Pouey,	140	405	206	417	612	792	9
D.T.	209	405	230	417	612	792	9
Chirinos	233	405	271	417	612	792	9
y	275	405	280	417	612	792	9
G.	284	405	295	417	612	792	9
Romay.	85	417	120	429	612	792	9
2011.	134	417	159	429	612	792	9
Crecimiento	173	417	228	429	612	792	9
de	242	417	253	429	612	792	9
cuatro	267	417	295	429	612	792	9
accesiones	85	430	132	442	612	792	9
de	136	430	147	442	612	792	9
tomate	151	430	181	442	612	792	9
(Solanum	190	430	232	442	612	792	9
lycopersicum	236	432	295	442	612	792	9
L.)	85	442	98	454	612	792	9
infectados	106	442	151	454	612	792	9
con	158	442	174	454	612	792	9
el	181	442	189	454	612	792	9
virus	197	442	219	454	612	792	9
del	226	442	240	454	612	792	9
tomate	247	442	277	454	612	792	9
de	284	442	295	454	612	792	9
Venezuela	85	455	132	467	612	792	9
(ToVEV).	138	455	183	467	612	792	9
Rev.	186	455	207	467	612	792	9
Fac.	210	455	229	467	612	792	9
Agron.	232	455	263	467	612	792	9
(LUZ)	266	455	295	467	612	792	9
28:	85	467	99	479	612	792	9
291-300.	102	467	141	479	612	792	9
15.	71	483	85	495	612	792	9
Flores,	85	483	115	495	612	792	9
L.,	119	483	132	495	612	792	9
F.	136	483	145	495	612	792	9
Geraud-Pouey,	149	483	215	495	612	792	9
D.	219	483	230	495	612	792	9
T.	234	483	243	495	612	792	9
Chirinos	247	483	285	495	612	792	9
y	289	483	295	495	612	792	9
L.	85	495	95	508	612	792	9
Melendez-Ramirez.	101	495	188	508	612	792	9
2015.	195	495	220	508	612	792	9
Efectividad	227	495	277	508	612	792	9
de	284	495	295	508	612	792	9
algunos	85	508	119	520	612	792	9
insecticidas	123	508	174	520	612	792	9
para	177	508	196	520	612	792	9
el	200	508	208	520	612	792	9
control	211	508	242	520	612	792	9
de	246	508	256	520	612	792	9
Bemisia	259	510	295	520	612	792	9
tabaci	85	523	113	533	612	792	9
(Gennadius)	124	520	179	533	612	792	9
en	190	520	200	533	612	792	9
tomate,	212	520	245	533	612	792	9
Solanum	256	523	295	533	612	792	9
lycopersicum	85	535	144	545	612	792	9
L.	147	533	156	545	612	792	9
Interciencia	159	533	211	545	612	792	9
40:	214	533	228	545	612	792	9
121-126.	230	533	270	545	612	792	9
16.	71	549	85	561	612	792	9
Frohlich,	85	549	125	561	612	792	9
D.,	129	549	142	561	612	792	9
I.	145	549	152	561	612	792	9
Torres-Jerez,	155	549	213	561	612	792	9
P.	216	549	225	561	612	792	9
Bedford	229	549	265	561	612	792	9
y	268	549	273	561	612	792	9
J.K.	277	549	295	561	612	792	9
Brown.	85	561	118	573	612	792	9
1999.	123	561	148	573	612	792	9
A	153	561	161	573	612	792	9
phylogeographic	166	561	240	573	612	792	9
analysis	245	561	280	573	612	792	9
of	286	561	295	573	612	792	9
the	85	574	99	586	612	792	9
Bemisia	103	576	139	586	612	792	9
tabaci	143	576	171	586	612	792	9
species	175	574	207	586	612	792	9
complex	212	574	249	586	612	792	9
based	254	574	279	586	612	792	9
on	284	574	295	586	612	792	9
mitochondrial	85	586	147	598	612	792	9
DNA	154	586	177	598	612	792	9
markers.	184	586	222	598	612	792	9
Mol.	229	586	250	598	612	792	9
Ecol.	257	586	280	598	612	792	9
8:	286	586	295	598	612	792	9
1593-1602.	85	599	136	611	612	792	9
17.	71	614	85	626	612	792	9
Geraud,	85	614	120	626	612	792	9
F.,	125	614	137	626	612	792	9
D.T.	146	614	166	626	612	792	9
Chirinos,	171	614	212	626	612	792	9
G.	217	614	227	626	612	792	9
Romay,	232	614	267	626	612	792	9
M.A.	271	614	295	626	612	792	9
Santana,	85	627	123	639	612	792	9
L.	132	627	141	639	612	792	9
Bastidas	151	627	188	639	612	792	9
y	197	627	203	639	612	792	9
L.	212	627	221	639	612	792	9
Flores.	230	627	261	639	612	792	9
2009.	270	627	295	639	612	792	9
Transmisión	85	639	140	652	612	792	9
del	154	639	168	652	612	792	9
TYLCV	182	639	218	652	612	792	9
a	232	639	237	652	612	792	9
diferentes	251	639	295	652	612	792	9
materiales	85	652	130	664	612	792	9
de	133	652	144	664	612	792	9
tomate	147	652	176	664	612	792	9
(Lycopersicon	179	652	242	664	612	792	9
esculentum	245	654	295	664	612	792	9
Miller)	85	664	116	677	612	792	9
mediado	120	664	157	677	612	792	9
por	161	664	175	677	612	792	9
el	179	664	187	677	612	792	9
Biotipo	190	664	223	677	612	792	9
B	226	664	234	677	612	792	9
del	237	664	250	677	612	792	9
complejo	254	664	295	677	612	792	9
Bemisia	85	679	121	689	612	792	9
tabaci	129	679	156	689	612	792	9
(Gennadius)	164	677	219	689	612	792	9
en	227	677	237	689	612	792	9
Venezuela.	245	677	295	689	612	792	9
Bioagro	85	690	121	702	612	792	9
21:	126	690	140	702	612	792	9
23-31.	143	690	171	702	612	792	9
18.	71	705	85	717	612	792	9
Gilberston,	85	705	134	717	612	792	9
R.L.,	140	705	162	717	612	792	9
M.R.	168	705	190	717	612	792	9
Rojas,	196	705	224	717	612	792	9
D.R.	229	705	250	717	612	792	9
Rusell	255	705	284	717	612	792	9
y	289	705	295	717	612	792	9
D.P.	332	71	351	83	612	792	9
Maxwell.	360	71	402	83	612	792	9
1991.	411	71	436	83	612	792	9
Use	445	71	462	83	612	792	9
of	471	71	481	83	612	792	9
asymmetric	490	71	541	83	612	792	9
polymerase	332	84	382	96	612	792	9
chain	397	84	421	96	612	792	9
reaction	436	84	471	96	612	792	9
and	486	84	502	96	612	792	9
DNA	517	84	541	96	612	792	9
sequencing	332	97	381	109	612	792	9
to	385	97	394	109	612	792	9
determine	398	97	442	109	612	792	9
genetic	446	97	478	109	612	792	9
variability	482	97	528	109	612	792	9
of	532	97	541	109	612	792	9
Bean	332	109	354	121	612	792	9
golden	364	109	394	121	612	792	9
mosaic	405	109	436	121	612	792	9
geminivirus	446	109	499	121	612	792	9
in	509	109	517	121	612	792	9
the	528	109	541	121	612	792	9
Dominican	332	122	380	134	612	792	9
Republic.	385	122	427	134	612	792	9
J.	431	122	438	134	612	792	9
Gen.	442	122	463	134	612	792	9
Virol.	467	122	493	134	612	792	9
72:	497	122	512	134	612	792	9
2843-	516	122	541	134	612	792	9
2849.	332	135	356	147	612	792	9
19.	317	150	331	162	612	792	9
Gilberston,	332	150	381	162	612	792	9
R.L.,	384	150	406	162	612	792	9
M.	409	150	422	162	612	792	9
Rojas	424	150	450	162	612	792	9
y	452	150	458	162	612	792	9
E.	461	150	470	162	612	792	9
Natwick.	473	150	514	162	612	792	9
2011.	516	150	541	162	612	792	9
Development	332	163	391	175	612	792	9
of	396	163	405	175	612	792	9
Integrated	410	163	455	175	612	792	9
Pest	460	163	479	175	612	792	9
Management	484	163	541	175	612	792	9
(IPM)	332	176	358	188	612	792	9
Strategies	362	176	405	188	612	792	9
for	409	176	421	188	612	792	9
Whitefly	425	176	464	188	612	792	9
(Bemisia	467	176	507	188	612	792	9
tabaci)	510	178	541	188	612	792	9
–Trasmissible	332	188	393	201	612	792	9
Geminiviruses.	404	188	471	201	612	792	9
In:	481	191	493	201	612	792	9
Winston	504	188	541	201	612	792	9
Thompson	332	201	379	213	612	792	9
(ed.).	382	201	405	213	612	792	9
The	409	201	426	213	612	792	9
Whitefly,	429	201	471	213	612	792	9
Bemisia	475	203	510	213	612	792	9
tabaci	514	203	541	213	612	792	9
(Homoptera:	332	214	388	226	612	792	9
Aleyrodidae)	397	214	455	226	612	792	9
Interaction	465	214	512	226	612	792	9
with	522	214	541	226	612	792	9
Geminivirus-infected	332	227	426	239	612	792	9
Hosts	433	227	458	239	612	792	9
Plants.	466	227	496	239	612	792	9
Springer	503	227	541	239	612	792	9
Netherlands.	332	239	388	252	612	792	9
Dordrecht.	390	239	438	252	612	792	9
pp.	440	239	454	252	612	792	9
323-356.	457	239	496	252	612	792	9
20.	317	255	331	267	612	792	9
Giordano,	332	255	376	267	612	792	9
L.B.,	380	255	402	267	612	792	9
V.	406	255	417	267	612	792	9
L.	421	255	430	267	612	792	9
Silva-Lobo,	434	255	487	267	612	792	9
F.	491	255	500	267	612	792	9
Santana,	504	255	541	267	612	792	9
M.	332	268	344	280	612	792	9
Fonseca	348	268	384	280	612	792	9
y	389	268	394	280	612	792	9
L.S.	398	268	417	280	612	792	9
Boiteux.	421	268	458	280	612	792	9
2005.	463	268	487	280	612	792	9
Inheritance	492	268	541	280	612	792	9
of	332	281	341	293	612	792	9
resistance	354	281	397	293	612	792	9
to	410	281	418	293	612	792	9
the	431	281	445	293	612	792	9
bipartite	457	281	494	293	612	792	9
Tomato	507	281	541	293	612	792	9
chlorotic	332	293	371	306	612	792	9
mottle	379	293	407	306	612	792	9
begomovirus	415	293	471	306	612	792	9
derived	480	293	512	306	612	792	9
from	520	293	541	306	612	792	9
Lycopersicon	332	308	390	318	612	792	9
esculentum	405	308	455	318	612	792	9
cv.	470	306	484	318	612	792	9
‘Tyking'.	499	306	541	318	612	792	9
Euphytica	332	319	376	331	612	792	9
143:	379	319	399	331	612	792	9
27-33.	401	319	430	331	612	792	9
21.	317	335	331	347	612	792	9
Gómez,	332	335	366	347	612	792	9
O.,	375	335	389	347	612	792	9
M.	398	335	410	347	612	792	9
Piñón,	420	335	448	347	612	792	9
Y.	457	335	468	347	612	792	9
Martinez,	477	335	519	347	612	792	9
M.	529	335	541	347	612	792	9
Quiñonez,	332	347	377	360	612	792	9
D.	383	347	394	360	612	792	9
Fonseca	400	347	436	360	612	792	9
y	443	347	448	360	612	792	9
H.	455	347	465	360	612	792	9
Laterrot.	472	347	510	360	612	792	9
2004.	516	347	541	360	612	792	9
Breeding	332	360	372	372	612	792	9
for	379	360	392	372	612	792	9
resistance	399	360	443	372	612	792	9
to	450	360	459	372	612	792	9
Begomovirus	466	360	525	372	612	792	9
in	533	360	541	372	612	792	9
tropic-adapted	332	373	395	385	612	792	9
tomato	398	373	429	385	612	792	9
genotypes.	432	373	480	385	612	792	9
Plant.	483	373	509	385	612	792	9
Breed.	512	373	541	385	612	792	9
123:	332	386	351	398	612	792	9
275-279.	354	386	393	398	612	792	9
22.	317	401	331	414	612	792	9
Güerere,	332	401	370	414	612	792	9
P.R.	382	401	401	414	612	792	9
2013.	413	401	437	414	612	792	9
Evaluación	449	401	499	414	612	792	9
de	511	401	521	414	612	792	9
la	533	401	541	414	612	792	9
transmisión	332	414	383	426	612	792	9
del	388	414	401	426	612	792	9
tomato	406	417	437	426	612	792	9
yellow	441	417	470	426	612	792	9
leaf	475	417	492	426	612	792	9
curl	496	417	514	426	612	792	9
virus	519	417	541	426	612	792	9
(TYLCV-MId)	332	427	398	439	612	792	9
en	415	427	425	439	612	792	9
hospederas	442	427	490	439	612	792	9
alternas	507	427	541	439	612	792	9
cultivadas	332	440	376	452	612	792	9
y	379	440	385	452	612	792	9
silvestres	388	440	429	452	612	792	9
mediante	432	440	472	452	612	792	9
el	475	440	483	452	612	792	9
biotipo	486	440	517	452	612	792	9
B	520	440	528	452	612	792	9
de	531	440	541	452	612	792	9
mosca	332	452	360	465	612	792	9
blanca	367	452	395	465	612	792	9
(Bemisia	402	452	442	465	612	792	9
tabaci	449	455	476	465	612	792	9
(Gennadius))	483	452	541	465	612	792	9
(Hemiptera:	332	465	385	477	612	792	9
Aleyrodidae).	394	465	454	477	612	792	9
Tesis.	463	465	489	477	612	792	9
Convenio	498	465	541	477	612	792	9
Universidad	332	478	385	490	612	792	9
del	398	478	412	490	612	792	9
Zulia.	425	478	451	490	612	792	9
Universidad	464	478	518	490	612	792	9
de	531	478	541	490	612	792	9
Córdoba.	332	491	372	503	612	792	9
134	375	491	391	503	612	792	9
p.	394	491	402	503	612	792	9
23.	317	506	331	519	612	792	9
Guzmán,	332	506	372	519	612	792	9
P.,	377	506	389	519	612	792	9
C.	394	506	404	519	612	792	9
Arredondo,	410	506	460	519	612	792	9
D.	466	506	477	519	612	792	9
Emmatty,	482	506	526	519	612	792	9
R.	531	506	541	519	612	792	9
Portillo	332	519	365	531	612	792	9
y	379	519	385	531	612	792	9
R.	399	519	409	531	612	792	9
Gilbertson.1997.	424	519	498	531	612	792	9
Partial	512	519	541	531	612	792	9
characterization	332	532	402	544	612	792	9
of	410	532	419	544	612	792	9
two	427	532	443	544	612	792	9
whitefly-transmitted	451	532	541	544	612	792	9
geminiviruses	332	544	393	557	612	792	9
infecting	396	544	435	557	612	792	9
tomatoes	438	544	478	557	612	792	9
in	480	544	489	557	612	792	9
Venezuela.	492	544	541	557	612	792	9
Plant.	332	557	357	569	612	792	9
Dis.	360	557	378	569	612	792	9
81:	381	557	395	569	612	792	9
312.	397	557	417	569	612	792	9
24.	317	573	331	585	612	792	9
Hilje,	332	573	356	585	612	792	9
L.,	360	573	372	585	612	792	9
H.	375	573	386	585	612	792	9
Costa	389	573	414	585	612	792	9
y	418	573	423	585	612	792	9
P.	426	573	435	585	612	792	9
Stansly.	439	573	474	585	612	792	9
2001.	477	573	502	585	612	792	9
Cultural	505	573	541	585	612	792	9
practices	332	585	371	597	612	792	9
for	378	585	391	597	612	792	9
managing	398	585	441	597	612	792	9
Bemisia	448	588	484	597	612	792	9
tabaci	491	588	518	597	612	792	9
and	525	585	541	597	612	792	9
associated	332	598	377	610	612	792	9
viral	382	598	402	610	612	792	9
diseases.	407	598	445	610	612	792	9
Crop	450	598	472	610	612	792	9
Protection	477	598	522	610	612	792	9
20:	527	598	541	610	612	792	9
801–812.	332	611	373	623	612	792	9
25.	317	626	331	638	612	792	9
Hilje,	332	626	356	638	612	792	9
L.	362	626	372	638	612	792	9
y	377	626	383	638	612	792	9
P.	389	626	398	638	612	792	9
Stansly.	403	626	439	638	612	792	9
2008.	444	626	469	638	612	792	9
Living	475	626	504	638	612	792	9
ground	510	626	541	638	612	792	9
covers	332	639	360	651	612	792	9
for	368	639	381	651	612	792	9
management	389	639	445	651	612	792	9
of	453	639	462	651	612	792	9
Bemisia	470	641	506	651	612	792	9
tabaci	514	641	541	651	612	792	9
(Gennadius)	332	651	386	664	612	792	9
(Homoptera:	394	651	450	664	612	792	9
Aleyrodidae)	459	651	517	664	612	792	9
and	525	651	541	664	612	792	9
tomato	332	666	362	676	612	792	9
yellow	370	666	399	676	612	792	9
mottle	407	666	435	676	612	792	9
virus	443	666	465	676	612	792	9
(ToYMoV)	474	664	524	676	612	792	9
in	533	664	541	676	612	792	9
Costa	332	677	357	689	612	792	9
Rica.	359	677	382	689	612	792	9
Crop	385	677	407	689	612	792	9
Protection	410	677	455	689	612	792	9
27:	458	677	472	689	612	792	9
10-16.	475	677	503	689	612	792	9
26.	317	692	331	705	612	792	9
Lapidot,	332	692	369	705	612	792	9
M.,	373	692	389	705	612	792	9
M.	393	692	406	705	612	792	9
Friedmann,	411	692	461	705	612	792	9
O.	466	692	477	705	612	792	9
Lachman,	482	692	526	705	612	792	9
A.	530	692	541	705	612	792	9
Yehezkel,	332	705	376	717	612	792	9
S.	379	705	388	717	612	792	9
Nahon,	392	705	424	717	612	792	9
S.	428	705	436	717	612	792	9
Cohen	440	705	469	717	612	792	9
y	472	705	478	717	612	792	9
M.	481	705	494	717	612	792	9
Pilowsky.	497	705	541	717	612	792	9
142	71	36	86	47	612	792	10
Volumen	71	50	118	61	612	792	10
27	121	50	133	61	612	792	10
(2015)	136	50	168	61	612	792	10
BIOAGRO	276	50	334	61	612	792	10
1997.	85	71	110	83	612	792	10
Comparison	120	71	173	83	612	792	10
of	183	71	192	83	612	792	10
resistance	202	71	245	83	612	792	10
level	255	71	277	83	612	792	10
to	286	71	295	83	612	792	10
Tomato	85	86	119	96	612	792	10
yellow	131	86	160	96	612	792	10
leaf	172	86	188	96	612	792	10
curl	201	86	218	96	612	792	10
virus	231	86	252	96	612	792	10
among	265	84	295	96	612	792	10
commercial	85	97	137	109	612	792	10
cultivars	140	97	178	109	612	792	10
and	182	97	197	109	612	792	10
breeding	201	97	239	109	612	792	10
lines.	243	97	266	109	612	792	10
Plant.	269	97	295	109	612	792	10
Dis.	85	109	103	121	612	792	10
81:	106	109	120	121	612	792	10
1425-1428.	123	109	173	121	612	792	10
27.	71	125	85	137	612	792	10
Massumi,	85	125	128	137	612	792	10
H.,	133	125	146	137	612	792	10
M.	151	125	164	137	612	792	10
Shaabanian,	168	125	222	137	612	792	10
A.	226	125	237	137	612	792	10
Hosseini,	242	125	283	137	612	792	10
J,	288	125	295	137	612	792	10
Heydarnejad	85	138	141	150	612	792	10
y	146	138	152	150	612	792	10
H.	157	138	167	150	612	792	10
Rahimian.	172	138	218	150	612	792	10
2009.	222	138	247	150	612	792	10
Incidence	252	138	295	150	612	792	10
of	85	150	94	162	612	792	10
virus	97	150	119	162	612	792	10
infecting	122	150	161	162	612	792	10
tomato	164	150	194	162	612	792	10
and	197	150	213	162	612	792	10
their	216	150	236	162	612	792	10
natural	239	150	269	162	612	792	10
hosts	272	150	295	162	612	792	10
in	85	163	94	175	612	792	10
the	99	163	113	175	612	792	10
southeast	118	163	159	175	612	792	10
and	165	163	181	175	612	792	10
central	186	163	216	175	612	792	10
regions	222	163	254	175	612	792	10
of	260	163	269	175	612	792	10
Iran.	274	163	295	175	612	792	10
Plant.	85	175	111	188	612	792	10
Dis.	113	175	131	188	612	792	10
93:	134	175	148	188	612	792	10
67-72.	151	175	179	188	612	792	10
28.	71	191	85	203	612	792	10
Morales,	85	191	124	203	612	792	10
F.	135	191	144	203	612	792	10
2006.	156	191	180	203	612	792	10
History	192	191	225	203	612	792	10
and	236	191	252	203	612	792	10
current	264	191	295	203	612	792	10
distribution	85	204	136	216	612	792	10
of	149	204	158	216	612	792	10
begomoviruses	171	204	237	216	612	792	10
in	250	204	259	216	612	792	10
Latin	271	204	295	216	612	792	10
America.	85	216	126	229	612	792	10
Adv.	128	216	150	229	612	792	10
Virus.	153	216	180	229	612	792	10
Res.	183	216	202	229	612	792	10
67:	205	216	219	229	612	792	10
127-155.	222	216	261	229	612	792	10
29.	71	232	85	244	612	792	10
Morales,	85	232	124	244	612	792	10
F.J.	131	232	147	244	612	792	10
y	154	232	159	244	612	792	10
P.K.	167	232	186	244	612	792	10
Anderson.	193	232	239	244	612	792	10
2001.	246	232	271	244	612	792	10
The	278	232	295	244	612	792	10
emergence	85	245	133	257	612	792	10
and	142	245	158	257	612	792	10
dissemination	166	245	228	257	612	792	10
of	236	245	246	257	612	792	10
whitefly-	254	245	295	257	612	792	10
transmitted	85	257	135	269	612	792	10
geminiviruses	141	257	203	269	612	792	10
in	209	257	218	269	612	792	10
Latin	224	257	248	269	612	792	10
America.	254	257	295	269	612	792	10
Arch.	85	270	110	282	612	792	10
Virol.	113	270	139	282	612	792	10
146:	141	270	161	282	612	792	10
415-441.	164	270	203	282	612	792	10
30.	71	286	85	298	612	792	10
Moriones,	85	286	130	298	612	792	10
E.	140	286	149	298	612	792	10
y	159	286	165	298	612	792	10
J.	175	286	182	298	612	792	10
Navas-Castillo.	192	286	260	298	612	792	10
2000.	270	286	295	298	612	792	10
Tomato	85	301	119	310	612	792	10
yellow	125	301	153	310	612	792	10
leaf	160	301	176	310	612	792	10
curl	182	301	200	310	612	792	10
virus,	206	301	231	310	612	792	10
an	237	298	247	310	612	792	10
emerging	253	298	295	310	612	792	10
virus	85	311	107	323	612	792	10
complex	113	311	150	323	612	792	10
causing	156	311	189	323	612	792	10
epidemics	195	311	239	323	612	792	10
worldwide.	245	311	295	323	612	792	10
Virus	85	324	110	336	612	792	10
Res.	112	324	132	336	612	792	10
71:	137	324	151	336	612	792	10
123-134.	154	324	193	336	612	792	10
31.	71	339	85	351	612	792	10
Nava,	85	339	111	351	612	792	10
A.R.,	119	339	142	351	612	792	10
C.P.	149	339	168	351	612	792	10
Patte,	176	339	201	351	612	792	10
E.	208	339	217	351	612	792	10
Hiebert	225	339	258	351	612	792	10
y	265	339	271	351	612	792	10
J.E.	278	339	295	351	612	792	10
Polston.	85	352	121	364	612	792	10
2006.	128	352	153	364	612	792	10
Detection	160	352	203	364	612	792	10
and	210	352	226	364	612	792	10
variability	233	352	278	364	612	792	10
of	286	352	295	364	612	792	10
begomoviruses	85	365	152	377	612	792	10
in	159	365	167	377	612	792	10
tomato	174	365	205	377	612	792	10
from	212	365	233	377	612	792	10
the	240	365	253	377	612	792	10
Andean	260	365	295	377	612	792	10
States	85	377	111	389	612	792	10
of	114	377	123	389	612	792	10
Venezuela.	126	377	175	389	612	792	10
Plant.	178	377	203	389	612	792	10
Dis.	206	377	224	389	612	792	10
90:	227	377	241	389	612	792	10
61-66.	244	377	272	389	612	792	10
32.	71	393	85	405	612	792	10
Nava,	85	393	111	405	612	792	10
A.,	116	393	130	405	612	792	10
A.	135	393	145	405	612	792	10
Londoño	150	393	190	405	612	792	10
y	195	393	200	405	612	792	10
J.	205	393	212	405	612	792	10
E	217	393	224	405	612	792	10
Polston.	229	393	265	405	612	792	10
2012.	270	393	295	405	612	792	10
Characterization	85	405	158	418	612	792	10
and	166	405	181	418	612	792	10
distribution	189	405	240	418	612	792	10
of	247	405	257	418	612	792	10
tomato	264	408	295	418	612	792	10
yellow	85	420	114	430	612	792	10
margin	118	420	150	430	612	792	10
leaf	155	420	171	430	612	792	10
curl	176	420	194	430	612	792	10
virus,	198	420	223	430	612	792	10
a	228	418	233	430	612	792	10
begomovirus	237	418	295	430	612	792	10
from	85	431	107	443	612	792	10
Venezuela.	109	431	159	443	612	792	10
Arch.	161	431	186	443	612	792	10
Virol.	189	431	215	443	612	792	10
158:	218	431	237	443	612	792	10
399-406.	240	431	279	443	612	792	10
33.	71	446	85	459	612	792	10
Romay,	85	446	120	459	612	792	10
G.,	123	446	136	459	612	792	10
F.	139	446	148	459	612	792	10
D.T.	220	446	240	459	612	792	10
Chirinos,	243	446	283	459	612	792	10
F.	286	446	295	459	612	792	10
Morales,	85	459	124	471	612	792	10
E.	136	459	145	471	612	792	10
Herrera,	151	459	188	471	612	792	10
C.	194	459	204	471	612	792	10
Fernández	210	459	256	471	612	792	10
y	262	459	267	471	612	792	10
A.K.	273	459	295	471	612	792	10
Nº	520	50	533	61	612	792	10
3	536	50	542	61	612	792	10
Martínez.	332	71	374	83	612	792	10
2010.	387	71	412	83	612	792	10
Transmisión	425	71	480	83	612	792	10
del	493	71	506	83	612	792	10
virus	519	71	541	83	612	792	10
Venezuela	332	84	378	96	612	792	10
tomato	384	84	415	96	612	792	10
geminivirus	421	84	473	96	612	792	10
por	485	84	500	96	612	792	10
Bemisia	506	86	541	96	612	792	10
tabaci	332	99	359	109	612	792	10
(Gennadius),	365	97	422	109	612	792	10
Hemiptera:	428	97	478	109	612	792	10
Aleyrodidae,	484	97	541	109	612	792	10
en	332	109	342	121	612	792	10
Maracaibo,	346	109	396	121	612	792	10
Venezuela.	400	109	449	121	612	792	10
Neotrop.	458	109	496	121	612	792	10
Entomol.	500	109	541	121	612	792	10
39:	332	122	346	134	612	792	10
266-74.	348	122	382	134	612	792	10
34.	317	138	331	150	612	792	10
Romay,	332	138	366	150	612	792	10
G.,	371	138	385	150	612	792	10
F.	390	138	399	150	612	792	10
Geraud-Pouey,	404	138	470	150	612	792	10
D.T.	475	138	495	150	612	792	10
Chirinos,	500	138	541	150	612	792	10
M.A.	332	150	355	163	612	792	10
Santana,	364	150	402	163	612	792	10
I.	411	150	418	163	612	792	10
Galindo-Castro	427	150	495	163	612	792	10
y	504	150	510	163	612	792	10
L.M.	519	150	541	163	612	792	10
Márquez.	332	163	373	176	612	792	10
2011.	390	163	415	176	612	792	10
Microsatellites	432	163	497	176	612	792	10
reveal	514	163	541	176	612	792	10
widespread	332	176	382	188	612	792	10
predominance	386	176	448	188	612	792	10
of	453	176	462	188	612	792	10
an	466	176	476	188	612	792	10
invasive	481	176	517	188	612	792	10
over	522	176	541	188	612	792	10
an	332	189	342	201	612	792	10
indigenous	348	189	396	201	612	792	10
Bemisia	402	192	438	201	612	792	10
tabaci	444	192	471	201	612	792	10
in	477	189	486	201	612	792	10
Venezuela.	492	189	541	201	612	792	10
Phytoparasitica	332	202	399	214	612	792	10
39:	402	202	416	214	612	792	10
419–428.	419	202	460	214	612	792	10
35.	317	218	331	230	612	792	10
Wyatt,	332	218	361	230	612	792	10
S.D.	365	218	385	230	612	792	10
y	389	218	394	230	612	792	10
J.K.	398	218	416	230	612	792	10
Brown.	420	218	453	230	612	792	10
1996.	457	218	481	230	612	792	10
Detection	485	218	528	230	612	792	10
of	532	218	541	230	612	792	10
subgroup	332	231	372	243	612	792	10
III	382	231	393	243	612	792	10
geminivirus	402	231	455	243	612	792	10
isolates	464	231	497	243	612	792	10
in	507	231	515	243	612	792	10
leaf	525	231	541	243	612	792	10
extracts	332	244	366	256	612	792	10
by	369	244	380	256	612	792	10
degenerate	383	244	431	256	612	792	10
primers	434	244	468	256	612	792	10
and	471	244	487	256	612	792	10
polymerase	490	244	541	256	612	792	10
chain	332	257	355	269	612	792	10
reaction.	358	257	396	269	612	792	10
Phytopathol.	399	257	455	269	612	792	10
86:1288-1293.	458	257	522	269	612	792	10
36.	317	273	331	285	612	792	10
Zambrano,	332	273	379	285	612	792	10
K.,	385	273	398	285	612	792	10
O.	404	273	414	285	612	792	10
Carballo,	420	273	461	285	612	792	10
F.	466	273	475	285	612	792	10
Geraud,	480	273	515	285	612	792	10
D.T.	521	273	541	285	612	792	10
Chirinos,	332	286	372	298	612	792	10
C.	375	286	385	298	612	792	10
Fernández	389	286	434	298	612	792	10
y	438	286	443	298	612	792	10
E.	446	286	456	298	612	792	10
Marys.	459	286	490	298	612	792	10
2007.	493	286	518	298	612	792	10
First	521	286	541	298	612	792	10
Report	332	298	362	311	612	792	10
of	368	298	377	311	612	792	10
Tomato	383	301	417	311	612	792	10
yellow	423	301	452	311	612	792	10
leaf	458	301	474	311	612	792	10
curl	480	301	498	311	612	792	10
virus	504	301	526	311	612	792	10
in	532	298	541	311	612	792	10
Venezuela.	332	311	381	324	612	792	10
Plant.	384	311	409	324	612	792	10
Dis.	412	311	430	324	612	792	10
91:	432	311	447	324	612	792	10
768.	449	311	468	324	612	792	10
37.	317	327	331	340	612	792	10
Zambrano,	332	327	379	340	612	792	10
K.,	384	327	397	340	612	792	10
F.	402	327	410	340	612	792	10
Geraud-Pouey,	415	327	481	340	612	792	10
D.	485	327	496	340	612	792	10
Chirinos,	500	327	541	340	612	792	10
G.	332	340	342	352	612	792	10
Romay	346	340	377	352	612	792	10
y	381	340	386	352	612	792	10
E.	389	340	399	352	612	792	10
Marys.	402	340	433	352	612	792	10
2011.	436	340	461	352	612	792	10
Tomato	465	343	498	352	612	792	10
chlorotic	501	343	541	352	612	792	10
leaf	332	355	348	365	612	792	10
distortion	361	355	404	365	612	792	10
virus,	417	355	442	365	612	792	10
a	455	353	460	365	612	792	10
new	473	353	491	365	612	792	10
bipartite	504	353	541	365	612	792	10
begomovirus	332	366	389	378	612	792	10
infecting	393	366	432	378	612	792	10
Solanum	436	366	475	378	612	792	10
Lycopersicum	479	368	541	378	612	792	10
and	332	379	347	391	612	792	10
Capsicum	353	381	397	391	612	792	10
chinense	402	381	441	391	612	792	10
en	446	379	456	391	612	792	10
Venezuela.	462	379	511	391	612	792	10
Arch.	516	379	541	391	612	792	10
Virol.	332	392	358	404	612	792	10
156:	360	392	380	404	612	792	10
2263-2266.	383	392	433	404	612	792	10
38.	317	408	331	420	612	792	10
Zambrano,	332	408	379	420	612	792	10
K.,	385	408	399	420	612	792	10
T.	404	408	414	420	612	792	10
Fernández-Rodríguez	419	408	515	420	612	792	10
y	520	408	526	420	612	792	10
E.	532	408	541	420	612	792	10
Marys.	332	421	362	433	612	792	10
2012.	370	421	395	433	612	792	10
Molecular	402	421	447	433	612	792	10
characterization	454	421	525	433	612	792	10
of	532	421	541	433	612	792	10
new	332	434	350	446	612	792	10
begomovirus	360	434	418	446	612	792	10
that	428	434	444	446	612	792	10
infects	455	434	484	446	612	792	10
Euphorbia	494	436	541	446	612	792	10
heterophylla	332	449	387	459	612	792	10
and	395	447	411	459	612	792	10
Solanum	419	449	458	459	612	792	10
lycopersicum	466	449	525	459	612	792	10
in	533	447	541	459	612	792	10
Venezuela.	332	459	381	472	612	792	10
Arch.	384	459	408	472	612	792	10
Virol.	411	459	437	472	612	792	10
157:	440	459	459	472	612	792	10
379-382.	462	459	502	472	612	792	10
