Saber,	179	50	199	61	612	808	1
Universidad	201	50	240	61	612	808	1
de	242	50	250	61	612	808	1
Oriente,	252	50	278	61	612	808	1
Venezuela.Vol.	280	50	328	61	612	808	1
26	330	50	338	61	612	808	1
Nº	340	50	348	61	612	808	1
4:	350	50	356	61	612	808	1
441-457.	358	50	387	61	612	808	1
(2014)	389	50	410	61	612	808	1
ISSN:	152	60	172	70	612	808	1
2343-6468	174	60	209	70	612	808	1
Digital	211	60	233	70	612	808	1
/	235	60	237	70	612	808	1
ISSN:	239	60	259	70	612	808	1
1315-0162	261	60	295	70	612	808	1
Impreso	297	60	323	70	612	808	1
/	325	60	328	70	612	808	1
Depósito	330	60	359	70	612	808	1
Legal	361	60	379	70	612	808	1
pp	381	60	389	70	612	808	1
198702SU187	391	60	437	70	612	808	1
MORTALIDAD	126	84	210	100	612	808	1
CAUSADA	213	84	269	100	612	808	1
POR	272	84	297	100	612	808	1
ANIMALES	300	84	366	100	612	808	1
VENENOSOS	369	84	443	100	612	808	1
EN	446	84	463	100	612	808	1
VENEZUELA:	228	96	307	112	612	808	1
1980-1999	310	96	362	112	612	808	1
MORTALITY	113	122	176	135	612	808	1
CAUSED	178	122	219	135	612	808	1
BY	221	122	235	135	612	808	1
VENOMOUS	237	122	296	135	612	808	1
ANIMALS	298	122	347	135	612	808	1
IN	350	122	361	135	612	808	1
VENEZUELA:	363	122	430	135	612	808	1
1980-1999	432	122	476	135	612	808	1
L	157	145	163	157	612	808	1
eonardo	163	148	194	156	612	808	1
D	197	145	203	157	612	808	1
e	203	148	207	156	612	808	1
S	209	145	214	157	612	808	1
ousa	214	148	231	156	612	808	1
1	231	146	234	153	612	808	1
,	234	145	236	157	612	808	1
A	238	145	245	157	612	808	1
dolfo	245	148	266	156	612	808	1
B	268	145	274	157	612	808	1
orges	274	148	295	156	612	808	1
3	295	146	298	153	612	808	1
,	298	145	300	157	612	808	1
E	302	145	307	157	612	808	1
rasmo	308	148	330	156	612	808	1
A	333	145	339	157	612	808	1
vellaneda	338	148	377	156	612	808	1
1	377	146	380	153	612	808	1
,	380	145	382	157	612	808	1
S	384	145	389	157	612	808	1
tefano	389	148	414	156	612	808	1
B	416	145	422	157	612	808	1
ónoli	422	148	442	156	612	808	1
1	441	146	444	153	612	808	1
,	444	145	446	157	612	808	1
M	220	155	228	167	612	808	1
ercedes	228	158	256	166	612	808	1
M	259	155	267	167	612	808	1
atos	267	158	283	166	612	808	1
1	283	156	285	163	612	808	1
,	285	155	288	167	612	808	1
P	290	155	295	167	612	808	1
edro	295	158	312	166	612	808	1
P	314	155	319	167	612	808	1
arrilla	319	158	347	166	612	808	1
-Á	347	155	356	167	612	808	1
lvarez	356	158	381	166	612	808	1
2	381	156	383	163	612	808	1
Universidad	108	175	153	187	612	808	1
de	155	175	164	187	612	808	1
Oriente,	166	175	197	187	612	808	1
1	199	176	202	183	612	808	1
Núcleo	202	175	227	187	612	808	1
de	230	175	238	187	612	808	1
Anzoátegui,	240	175	284	187	612	808	1
Escuela	287	175	316	187	612	808	1
de	318	175	327	187	612	808	1
Ciencias	329	175	361	187	612	808	1
de	363	175	372	187	612	808	1
la	374	175	381	187	612	808	1
Salud,	383	175	407	187	612	808	1
Grupo	409	175	433	187	612	808	1
de	436	175	444	187	612	808	1
Investigación	446	175	496	187	612	808	1
en	90	185	98	197	612	808	1
Toxinología	100	185	144	197	612	808	1
Aplicada	146	185	179	197	612	808	1
y	182	185	186	197	612	808	1
Animales	188	185	222	197	612	808	1
Venenosos,	224	185	265	197	612	808	1
Barcelona,	267	185	308	197	612	808	1
Venezuela,	310	185	350	197	612	808	1
2	352	186	355	193	612	808	1
Núcleo	355	185	381	197	612	808	1
de	383	185	391	197	612	808	1
Bolívar,	394	185	423	197	612	808	1
Escuela	425	185	454	197	612	808	1
de	457	185	465	197	612	808	1
Ciencias	468	185	500	197	612	808	1
de	97	195	106	207	612	808	1
la	108	195	115	207	612	808	1
Salud,	117	195	140	207	612	808	1
Laboratorio	143	195	188	207	612	808	1
de	190	195	199	207	612	808	1
Alacranología,	201	195	256	207	612	808	1
Ciudad	258	195	285	207	612	808	1
Bolívar,	288	195	317	207	612	808	1
Venezuela,	319	195	359	207	612	808	1
3	361	196	364	203	612	808	1
Universidad	364	195	409	207	612	808	1
Central	411	195	440	207	612	808	1
de	442	195	450	207	612	808	1
Venezuela,	453	195	492	207	612	808	1
Instituto	98	205	129	217	612	808	1
de	131	205	140	217	612	808	1
Medicina	142	205	176	217	612	808	1
Experimental,	179	205	231	217	612	808	1
Laboratorio	233	205	278	217	612	808	1
de	280	205	289	217	612	808	1
Biología	291	205	322	217	612	808	1
Molecular	325	205	363	217	612	808	1
de	365	205	374	217	612	808	1
Toxinas	376	205	404	217	612	808	1
y	406	205	410	217	612	808	1
Receptores,	413	205	456	217	612	808	1
Caracas,	458	205	492	217	612	808	1
Venezuela.	151	215	191	227	612	808	1
E-mail:	193	215	221	227	612	808	1
leonardodesousa@yahoo.com	223	215	334	227	612	808	1
/	336	215	339	227	612	808	1
borges.adolfo@gmail.com	341	215	439	227	612	808	1
RESUMEN	279	235	325	247	612	808	1
P	102	369	108	381	612	808	1
alabras	107	372	138	380	612	808	1
clave	140	372	162	380	612	808	1
:	162	369	165	381	612	808	1
Epidemiología,	167	369	223	381	612	808	1
envenenamiento,	225	369	287	381	612	808	1
Serpentes,	289	369	328	381	612	808	1
Insecta,	330	369	359	381	612	808	1
Arachnida,	361	369	403	381	612	808	1
Myriapoda.	405	369	448	381	612	808	1
ABSTRACT	270	389	320	401	612	808	1
K	102	514	109	526	612	808	1
ey	109	517	118	525	612	808	1
words	120	517	144	525	612	808	1
:	144	514	147	526	612	808	1
Epidemiology,	149	514	202	526	612	808	1
envenomation,	205	514	258	526	612	808	1
Serpentes,	261	514	299	526	612	808	1
Insecta,	301	514	330	526	612	808	1
Arachnida,	333	514	374	526	612	808	1
Myriapoda.	376	514	419	526	612	808	1
Introducción	133	542	213	555	612	808	1
Brasil	303	542	327	555	612	808	1
2009,	330	542	352	555	612	808	1
2014,	355	542	376	555	612	808	1
Gutiérrez	378	542	417	555	612	808	1
2011,	420	542	440	555	612	808	1
2014).	443	542	467	555	612	808	1
La	74	566	84	579	612	808	1
fauna	86	566	108	579	612	808	1
venenosa	109	566	145	579	612	808	1
incluye	147	566	175	579	612	808	1
vertebrados	177	566	223	579	612	808	1
e	224	566	229	579	612	808	1
invertebrados,	230	566	286	579	612	808	1
terrestres	60	578	101	591	612	808	1
o	106	578	111	591	612	808	1
acuáticos	116	578	157	591	612	808	1
(marinos	162	578	201	591	612	808	1
o	205	578	210	591	612	808	1
dulceacuícolas),	215	578	286	591	612	808	1
responsables	60	590	115	603	612	808	1
anualmente	119	590	169	603	612	808	1
de	174	590	184	603	612	808	1
numerosas	188	590	234	603	612	808	1
fatalidades	239	590	286	603	612	808	1
humanas,	60	602	98	615	612	808	1
particularmente	102	602	166	615	612	808	1
en	170	602	179	615	612	808	1
países	183	602	207	615	612	808	1
tropicales	211	602	250	615	612	808	1
con	254	602	268	615	612	808	1
alta	272	602	286	615	612	808	1
diversidad	60	614	102	627	612	808	1
biológica	104	614	141	627	612	808	1
de	143	614	152	627	612	808	1
América,	155	614	192	627	612	808	1
Asia,	195	614	216	627	612	808	1
África	218	614	244	627	612	808	1
y	246	614	251	627	612	808	1
parte	254	614	274	627	612	808	1
de	277	614	286	627	612	808	1
Oceanía	60	626	93	639	612	808	1
(Chippaux	97	626	139	639	612	808	1
1998,	143	626	165	639	612	808	1
Gutiérrez	168	626	207	639	612	808	1
et	211	626	218	639	612	808	1
al.	222	626	232	639	612	808	1
2006,	236	626	258	639	612	808	1
WHO	262	626	286	639	612	808	1
2007,	60	638	81	651	612	808	1
Kasturiratne	83	638	133	651	612	808	1
et	134	638	142	651	612	808	1
al.	143	638	153	651	612	808	1
2008).	155	638	179	651	612	808	1
Son	181	638	196	651	612	808	1
escasos	198	638	228	651	612	808	1
los	229	638	241	651	612	808	1
datos	242	638	263	651	612	808	1
sobre	265	638	286	651	612	808	1
incidencia	60	650	101	663	612	808	1
disponibles	105	650	151	663	612	808	1
para	155	650	173	663	612	808	1
la	177	650	184	663	612	808	1
región	188	650	213	663	612	808	1
Latinoamericana	217	650	286	663	612	808	1
con	60	662	74	675	612	808	1
excepción	77	662	117	675	612	808	1
de	120	662	130	675	612	808	1
Brasil	133	662	157	675	612	808	1
y	160	662	165	675	612	808	1
Costa	168	662	191	675	612	808	1
Rica,	194	662	215	675	612	808	1
donde	218	662	242	675	612	808	1
el	245	662	252	675	612	808	1
registro	255	662	286	675	612	808	1
de	60	674	69	687	612	808	1
los	72	674	83	687	612	808	1
accidentes	86	674	128	687	612	808	1
con	130	674	145	687	612	808	1
animales	147	674	184	687	612	808	1
venenosos	186	674	228	687	612	808	1
y	231	674	236	687	612	808	1
su	238	674	247	687	612	808	1
denuncia	250	674	286	687	612	808	1
a	60	686	64	699	612	808	1
las	68	686	79	699	612	808	1
autoridades	83	686	131	699	612	808	1
sanitarias	135	686	175	699	612	808	1
es	179	686	187	699	612	808	1
de	191	686	201	699	612	808	1
carácter	204	686	237	699	612	808	1
obligatorio	241	686	286	699	612	808	1
(Fernández	60	698	105	711	612	808	1
y	108	698	113	711	612	808	1
Gutiérrez	115	698	154	711	612	808	1
2008,	156	698	179	711	612	808	1
Gutiérrez	181	698	220	711	612	808	1
et	222	698	229	711	612	808	1
al.	232	698	242	711	612	808	1
2010,	244	698	266	711	612	808	1
MS­-	268	698	286	711	612	808	1
–––––––	60	712	88	722	612	808	1
Recibido:	60	721	91	732	612	808	1
agosto	93	721	114	732	612	808	1
2014.	116	721	134	732	612	808	1
Aprobado:	135	721	169	732	612	808	1
octubre	171	721	195	732	612	808	1
2014.	197	721	215	732	612	808	1
Versión	60	731	84	742	612	808	1
final:	86	731	102	742	612	808	1
noviembre	104	731	139	742	612	808	1
2014.	141	731	159	742	612	808	1
En	317	566	328	579	612	808	1
Venezuela,	330	566	373	579	612	808	1
no	375	566	385	579	612	808	1
se	386	566	395	579	612	808	1
han	396	566	410	579	612	808	1
realizado	412	566	447	579	612	808	1
estudios	449	566	481	579	612	808	1
sistemáticos	482	566	530	579	612	808	1
de	303	578	313	591	612	808	1
la	318	578	326	591	612	808	1
epidemiología	331	578	395	591	612	808	1
de	400	578	410	591	612	808	1
los	415	578	428	591	612	808	1
envenenamientos	433	578	510	591	612	808	1
por	515	578	530	591	612	808	1
animales	303	590	343	603	612	808	1
que	348	590	363	603	612	808	1
abarquen	368	590	409	603	612	808	1
la	414	590	421	603	612	808	1
totalidad	426	590	466	603	612	808	1
del	471	590	484	603	612	808	1
territorio	489	590	530	603	612	808	1
nacional;	303	602	340	615	612	808	1
la	343	602	350	615	612	808	1
magnitud	353	602	391	615	612	808	1
de	394	602	404	615	612	808	1
la	407	602	414	615	612	808	1
situación	417	602	453	615	612	808	1
epidemiológica	457	602	518	615	612	808	1
se	521	602	530	615	612	808	1
encuentra	303	614	342	627	612	808	1
apenas	345	614	372	627	612	808	1
sugerida	376	614	409	627	612	808	1
por	413	614	426	627	612	808	1
datos	429	614	450	627	612	808	1
regionales	453	614	494	627	612	808	1
aislados	498	614	530	627	612	808	1
o	303	626	308	639	612	808	1
circunscritos	311	626	362	639	612	808	1
a	366	626	370	639	612	808	1
registros	373	626	408	639	612	808	1
hospitalarios	411	626	462	639	612	808	1
de	465	626	475	639	612	808	1
morbilidad	478	626	522	639	612	808	1
o	525	626	530	639	612	808	1
de	303	638	313	651	612	808	1
descripción	317	638	364	651	612	808	1
de	367	638	377	651	612	808	1
casos	381	638	403	651	612	808	1
clínicos	407	638	439	651	612	808	1
sobre	442	638	464	651	612	808	1
mordeduras	468	638	516	651	612	808	1
de	520	638	530	651	612	808	1
serpientes	303	650	344	663	612	808	1
(Serpentes,	348	650	393	663	612	808	1
Viperidae,	397	650	440	663	612	808	1
Elapidae),	443	650	485	663	612	808	1
incidentes	489	650	530	663	612	808	1
con	303	662	318	675	612	808	1
escorpiones	323	662	374	675	612	808	1
(Arachnida,	379	662	430	675	612	808	1
Scorpiones),	434	662	489	675	612	808	1
abejas	493	662	520	675	612	808	1
y	525	662	530	675	612	808	1
avispas	303	674	333	687	612	808	1
(Insecta,	335	674	369	687	612	808	1
Hymenoptera),	372	674	432	687	612	808	1
centípedos	435	674	478	687	612	808	1
(Myriapoda,	480	674	530	687	612	808	1
Chilopoda),	303	686	356	699	612	808	1
arañas	361	686	389	699	612	808	1
(Arachnida,	394	686	447	699	612	808	1
Araneae)	452	686	493	699	612	808	1
y	498	686	503	699	612	808	1
otros	508	686	530	699	612	808	1
artrópodos	303	698	346	711	612	808	1
o	348	698	353	711	612	808	1
vertebrados	355	698	401	711	612	808	1
de	403	698	413	711	612	808	1
la	415	698	422	711	612	808	1
fauna	424	698	446	711	612	808	1
autóctona	448	698	487	711	612	808	1
(Vásquez-­	489	698	532	711	612	808	1
441	288	734	302	747	612	808	1
D	291	48	297	60	612	808	2
e	297	51	301	59	612	808	2
S	304	48	309	60	612	808	2
ousa	309	51	326	59	612	808	2
et	328	48	334	60	612	808	2
al.	337	48	346	60	612	808	2
Suárez	82	86	109	99	612	808	2
et	111	86	118	99	612	808	2
al.	120	86	130	99	612	808	2
2012,	132	86	155	99	612	808	2
De	157	86	168	99	612	808	2
Sousa	170	86	194	99	612	808	2
et	196	86	203	99	612	808	2
al.	205	86	215	99	612	808	2
2013).	217	86	242	99	612	808	2
En	244	86	255	99	612	808	2
este	257	86	273	99	612	808	2
contexto	275	86	309	99	612	808	2
Benítez	82	98	113	111	612	808	2
et	116	98	123	111	612	808	2
al.	126	98	136	111	612	808	2
(2007)	139	98	165	111	612	808	2
y	168	98	173	111	612	808	2
De	176	98	188	111	612	808	2
Sousa	190	98	214	111	612	808	2
et	217	98	224	111	612	808	2
al.	227	98	237	111	612	808	2
(2013)	240	98	267	111	612	808	2
muestran,	270	98	309	111	612	808	2
respectivamente,	82	110	152	123	612	808	2
a	156	110	161	123	612	808	2
nivel	165	110	185	123	612	808	2
nacional,	190	110	227	123	612	808	2
los	231	110	243	123	612	808	2
indicadores	247	110	295	123	612	808	2
de	299	110	309	123	612	808	2
impacto	82	122	115	135	612	808	2
en	118	122	128	135	612	808	2
Salud	132	122	155	135	612	808	2
Colectiva	158	122	197	135	612	808	2
que	201	122	215	135	612	808	2
causa	219	122	241	135	612	808	2
la	245	122	253	135	612	808	2
mortalidad	256	122	300	135	612	808	2
y	304	122	309	135	612	808	2
morbilidad	82	134	126	147	612	808	2
de	129	134	138	147	612	808	2
los	141	134	152	147	612	808	2
accidentes	155	134	196	147	612	808	2
por	199	134	212	147	612	808	2
reptiles.	215	134	247	147	612	808	2
vertebrados	326	86	372	99	612	808	2
(Rodríguez-Acosta	374	86	449	99	612	808	2
y	451	86	456	99	612	808	2
Reyes-Lugo	457	86	506	99	612	808	2
1999,	507	86	530	99	612	808	2
Loyo	531	86	552	99	612	808	2
et	326	98	333	111	612	808	2
al.	335	98	346	111	612	808	2
2008,	348	98	370	111	612	808	2
Cazorla	372	98	404	111	612	808	2
et	406	98	413	111	612	808	2
al.	415	98	426	111	612	808	2
2009)	428	98	451	111	612	808	2
o	453	98	458	111	612	808	2
invertebrados	461	98	516	111	612	808	2
(Cazorla	518	98	552	111	612	808	2
et	326	110	333	123	612	808	2
al.	337	110	348	123	612	808	2
2010,	352	110	375	123	612	808	2
Cazorla-Perfetti	379	110	445	123	612	808	2
et	450	110	457	123	612	808	2
al.	461	110	472	123	612	808	2
2012)	476	110	500	123	612	808	2
de	504	110	513	123	612	808	2
sistemas	517	110	552	123	612	808	2
acuáticos	326	122	363	135	612	808	2
marinos	367	122	399	135	612	808	2
o	403	122	408	135	612	808	2
fluviales	412	122	446	135	612	808	2
(Rodríguez-Acosta	449	122	526	135	612	808	2
1997,	530	122	552	135	612	808	2
Gutiérrez	326	134	364	147	612	808	2
et	367	134	374	147	612	808	2
al.	378	134	388	147	612	808	2
2004,	391	134	414	147	612	808	2
Cermeño	417	134	454	147	612	808	2
et	457	134	464	147	612	808	2
al.	467	134	478	147	612	808	2
2005).	481	134	507	147	612	808	2
Es	510	134	520	147	612	808	2
posible	523	134	552	147	612	808	2
que	326	146	340	159	612	808	2
globalmente	344	146	394	159	612	808	2
todos	397	146	419	159	612	808	2
estos	423	146	443	159	612	808	2
grupos	447	146	474	159	612	808	2
zoológicos	478	146	521	159	612	808	2
causen	525	146	552	159	612	808	2
unos	326	158	345	171	612	808	2
30.000	347	158	375	171	612	808	2
incidentes	378	158	419	171	612	808	2
por	421	158	435	171	612	808	2
año	437	158	452	171	612	808	2
en	455	158	464	171	612	808	2
el	467	158	474	171	612	808	2
país.	477	158	495	171	612	808	2
De	96	158	108	171	612	808	2
los	111	158	122	171	612	808	2
eventos	125	158	155	171	612	808	2
causados	158	158	194	171	612	808	2
por	197	158	210	171	612	808	2
animales	212	158	248	171	612	808	2
venenosos,	250	158	295	171	612	808	2
los	297	158	309	171	612	808	2
más	82	170	98	183	612	808	2
estudiados	102	170	145	183	612	808	2
han	149	170	164	183	612	808	2
sido	168	170	184	183	612	808	2
los	188	170	200	183	612	808	2
provocado	204	170	247	183	612	808	2
por	251	170	264	183	612	808	2
serpientes	268	170	309	183	612	808	2
(Serpentes,	82	182	132	195	612	808	2
Viperidae)	137	182	184	195	612	808	2
y	189	182	194	195	612	808	2
escorpiones	199	182	251	195	612	808	2
(Arachnida,	256	182	309	195	612	808	2
Scorpiones),	82	194	131	207	612	808	2
existiendo	133	194	173	207	612	808	2
datos	174	194	195	207	612	808	2
publicados	197	194	239	207	612	808	2
para	241	194	257	207	612	808	2
casi	259	194	274	207	612	808	2
todas	276	194	296	207	612	808	2
las	298	194	309	207	612	808	2
regiones	82	206	115	219	612	808	2
político­-administrativas	117	206	209	219	612	808	2
del	211	206	223	219	612	808	2
país.	225	206	243	219	612	808	2
Para	244	206	262	219	612	808	2
el	263	206	271	219	612	808	2
ofidismo,	272	206	309	219	612	808	2
se	82	218	91	231	612	808	2
ha	93	218	102	231	612	808	2
registrado	104	218	144	231	612	808	2
información	146	218	195	231	612	808	2
en	197	218	207	231	612	808	2
las	209	218	220	231	612	808	2
regiones	222	218	256	231	612	808	2
de	258	218	267	231	612	808	2
los	270	218	281	231	612	808	2
Andes	283	218	309	231	612	808	2
(Pulido	82	230	112	243	612	808	2
et	114	230	121	243	612	808	2
al.	124	230	134	243	612	808	2
1996,	137	230	159	243	612	808	2
Araujo	162	230	189	243	612	808	2
y	192	230	197	243	612	808	2
Rivas	199	230	222	243	612	808	2
1997),	225	230	251	243	612	808	2
Capital	253	230	282	243	612	808	2
(Mota	284	230	309	243	612	808	2
et	82	242	89	255	612	808	2
al.	92	242	102	255	612	808	2
1999,	105	242	127	255	612	808	2
Navarro	130	242	163	255	612	808	2
et	165	242	173	255	612	808	2
al.	175	242	186	255	612	808	2
2000,	188	242	211	255	612	808	2
Rodríguez-­Acosta	213	242	286	255	612	808	2
et	289	242	296	255	612	808	2
al.	299	242	309	255	612	808	2
2000a,	82	254	109	267	612	808	2
Yoshida-­Kanashiro	113	254	192	267	612	808	2
et	195	254	203	267	612	808	2
al.	207	254	217	267	612	808	2
2003),	221	254	247	267	612	808	2
Central	251	254	280	267	612	808	2
(Fossi	284	254	309	267	612	808	2
et	82	266	89	279	612	808	2
al.	92	266	102	279	612	808	2
2007),	105	266	131	279	612	808	2
Centro-­Occidental	133	266	207	279	612	808	2
(Dao	210	266	230	279	612	808	2
1971,	233	266	255	279	612	808	2
Mujica	258	266	286	279	612	808	2
et	289	266	296	279	612	808	2
al.	299	266	309	279	612	808	2
2009,	82	278	104	291	612	808	2
Tagliaferro	106	278	150	291	612	808	2
y	151	278	156	291	612	808	2
Bracamonte	158	278	205	291	612	808	2
2010),	207	278	232	291	612	808	2
Guayana	234	278	269	291	612	808	2
(Acevedo	271	278	309	291	612	808	2
Ortega	82	290	109	303	612	808	2
1961,	111	290	134	303	612	808	2
Caraballo	136	290	175	303	612	808	2
et	177	290	184	303	612	808	2
al.	186	290	196	303	612	808	2
2004,	198	290	221	303	612	808	2
Vásquez-­Suárez	222	290	287	303	612	808	2
et	289	290	297	303	612	808	2
al.	299	290	309	303	612	808	2
2012),	82	302	108	315	612	808	2
Llanos	110	302	137	315	612	808	2
(Natera	140	302	170	315	612	808	2
et	172	302	179	315	612	808	2
al.	181	302	191	315	612	808	2
2005)	194	302	217	315	612	808	2
y	219	302	224	315	612	808	2
Nororiental	226	302	272	315	612	808	2
e	274	302	279	315	612	808	2
Insular	281	302	309	315	612	808	2
(Navarro	82	314	118	327	612	808	2
et	120	314	128	327	612	808	2
al.	130	314	140	327	612	808	2
2004,	142	314	165	327	612	808	2
Martínez	167	314	203	327	612	808	2
et	205	314	212	327	612	808	2
al.	214	314	225	327	612	808	2
2010a,b,c,	227	314	268	327	612	808	2
Boadas	270	314	300	327	612	808	2
et	302	314	309	327	612	808	2
al.	82	326	92	339	612	808	2
2012,	94	326	117	339	612	808	2
Cornejo­-Escobar	118	326	186	339	612	808	2
et	188	326	195	339	612	808	2
al.	197	326	207	339	612	808	2
2013).	209	326	234	339	612	808	2
Similarmente	236	326	290	339	612	808	2
para	292	326	309	339	612	808	2
el	82	338	89	351	612	808	2
escorpionismo	92	338	151	351	612	808	2
en	154	338	163	351	612	808	2
los	166	338	178	351	612	808	2
Andes	181	338	206	351	612	808	2
(con	209	338	227	351	612	808	2
énfasis	230	338	258	351	612	808	2
en	261	338	270	351	612	808	2
el	273	338	280	351	612	808	2
estado	283	338	309	351	612	808	2
Mérida)	82	350	114	363	612	808	2
(Mazzei	117	350	150	363	612	808	2
de	153	350	163	363	612	808	2
Dávila	166	350	192	363	612	808	2
et	196	350	203	363	612	808	2
al.	206	350	216	363	612	808	2
1997,	219	350	242	363	612	808	2
2002,	245	350	267	363	612	808	2
Borges	270	350	299	363	612	808	2
et	302	350	309	363	612	808	2
al.	82	362	92	375	612	808	2
2002,	96	362	118	375	612	808	2
Salinas	121	362	150	375	612	808	2
y	153	362	158	375	612	808	2
Salinas	161	362	190	375	612	808	2
2005,	193	362	216	375	612	808	2
Mejías­-R	219	362	256	375	612	808	2
et	259	362	267	375	612	808	2
al.	270	362	280	375	612	808	2
2007),	283	362	309	375	612	808	2
Capital	82	374	111	387	612	808	2
(Arellano-­Parra	114	374	177	387	612	808	2
et	180	374	187	387	612	808	2
al.	190	374	200	387	612	808	2
1981,	203	374	225	387	612	808	2
Sequera	228	374	260	387	612	808	2
et	263	374	270	387	612	808	2
al.	273	374	284	387	612	808	2
1993,	286	374	309	387	612	808	2
Mota	82	386	103	399	612	808	2
et	106	386	113	399	612	808	2
al.	116	386	126	399	612	808	2
1994,	129	386	152	399	612	808	2
Porras	155	386	180	399	612	808	2
et	183	386	190	399	612	808	2
al.	193	386	203	399	612	808	2
1994,	206	386	229	399	612	808	2
Rosillo	231	386	260	399	612	808	2
et	263	386	270	399	612	808	2
al.	273	386	284	399	612	808	2
1999,	286	386	309	399	612	808	2
Reyes-­Lugo	82	398	131	411	612	808	2
y	134	398	139	411	612	808	2
Rodríguez­-Acosta	142	398	214	411	612	808	2
2001,	217	398	240	411	612	808	2
Ghersy	243	398	272	411	612	808	2
de	274	398	284	411	612	808	2
Nieto	287	398	309	411	612	808	2
et	82	410	89	423	612	808	2
al.	93	410	104	423	612	808	2
2002,	108	410	130	423	612	808	2
2004,	134	410	157	423	612	808	2
D´Suze	161	410	191	423	612	808	2
et	195	410	202	423	612	808	2
al.	206	410	216	423	612	808	2
2003,	220	410	243	423	612	808	2
Fragoza	246	410	279	423	612	808	2
2012),	283	410	309	423	612	808	2
Centro-­Occidental	82	422	156	435	612	808	2
(Angulo	159	422	192	435	612	808	2
y	195	422	200	435	612	808	2
Ramírez	203	422	236	435	612	808	2
1998,	239	422	262	435	612	808	2
Guinand	264	422	299	435	612	808	2
et	302	422	309	435	612	808	2
al.	82	434	93	447	612	808	2
2004,	96	434	119	447	612	808	2
Ramírez-­Sánchez	123	434	193	447	612	808	2
2004,	197	434	220	447	612	808	2
Ramírez	223	434	257	447	612	808	2
et	261	434	268	447	612	808	2
al.	272	434	282	447	612	808	2
2009,	286	434	309	447	612	808	2
Ramírez-­Sánchez	82	446	153	459	612	808	2
et	155	446	163	459	612	808	2
al.	165	446	176	459	612	808	2
2010),	178	446	204	459	612	808	2
Guayana	207	446	242	459	612	808	2
(López-­Nouel	245	446	301	459	612	808	2
y	304	446	309	459	612	808	2
Trejo-Bastidas	82	458	141	471	612	808	2
1974,	144	458	166	471	612	808	2
Borges	169	458	198	471	612	808	2
et	200	458	208	471	612	808	2
al.	211	458	221	471	612	808	2
2010,	224	458	246	471	612	808	2
Cermeño	249	458	286	471	612	808	2
et	288	458	296	471	612	808	2
al.	299	458	309	471	612	808	2
2011,	82	470	105	483	612	808	2
Vásquez-­Suárez	107	470	172	483	612	808	2
et	175	470	182	483	612	808	2
al.	184	470	195	483	612	808	2
2012),	197	470	223	483	612	808	2
Nororiental	226	470	272	483	612	808	2
e	274	470	279	483	612	808	2
Insular	281	470	309	483	612	808	2
(De	82	482	97	495	612	808	2
Sousa	101	482	125	495	612	808	2
et	129	482	136	495	612	808	2
al.	140	482	150	495	612	808	2
1995,	154	482	177	495	612	808	2
1996,	181	482	203	495	612	808	2
1997,	207	482	230	495	612	808	2
1999,	233	482	256	495	612	808	2
2000,	260	482	282	495	612	808	2
2005,	286	482	309	495	612	808	2
2007a)	82	494	110	507	612	808	2
y	112	494	117	507	612	808	2
Zuliana	120	494	150	507	612	808	2
(Arocha-­Sandoval	153	494	226	507	612	808	2
y	229	494	234	507	612	808	2
Villalobos­-Perozo	236	494	309	507	612	808	2
2003).	82	506	108	519	612	808	2
De	340	182	352	195	612	808	2
Sousa	356	182	381	195	612	808	2
et	386	182	393	195	612	808	2
al.	398	182	408	195	612	808	2
(2000)	413	182	441	195	612	808	2
presentaron	445	182	495	195	612	808	2
los	499	182	512	195	612	808	2
datos	516	182	538	195	612	808	2
de	543	182	552	195	612	808	2
frecuencia	326	194	369	207	612	808	2
de	373	194	383	207	612	808	2
mortalidad	387	194	432	207	612	808	2
por	436	194	450	207	612	808	2
animales	454	194	491	207	612	808	2
venenosos	495	194	539	207	612	808	2
en	543	194	553	207	612	808	2
Venezuela,	326	206	371	219	612	808	2
correspondientes	374	206	442	219	612	808	2
al	445	206	452	219	612	808	2
periodo	455	206	486	219	612	808	2
1980-1990.	488	206	535	219	612	808	2
Los	537	206	552	219	612	808	2
autores	326	218	355	231	612	808	2
indicaron	358	218	396	231	612	808	2
que	399	218	414	231	612	808	2
en	417	218	427	231	612	808	2
el	430	218	437	231	612	808	2
territorio	440	218	476	231	612	808	2
nacional,	479	218	516	231	612	808	2
para	519	218	536	231	612	808	2
ese	540	218	552	231	612	808	2
lapso	326	230	347	243	612	808	2
de	350	230	360	243	612	808	2
11	362	230	373	243	612	808	2
años,	375	230	396	243	612	808	2
fallecieron	399	230	443	243	612	808	2
877	446	230	461	243	612	808	2
personas	464	230	499	243	612	808	2
por	502	230	515	243	612	808	2
contacto	518	230	552	243	612	808	2
accidental	326	242	368	255	612	808	2
con	372	242	387	255	612	808	2
animales	391	242	428	255	612	808	2
venenosos.	432	242	478	255	612	808	2
Discriminándose	482	242	553	255	612	808	2
por	326	254	339	267	612	808	2
causa,	342	254	367	267	612	808	2
las	369	254	381	267	612	808	2
serpientes	383	254	424	267	612	808	2
ocasionaron	426	254	475	267	612	808	2
586	477	254	493	267	612	808	2
fallecimientos	495	254	552	267	612	808	2
(66,8%),	326	266	361	279	612	808	2
los	364	266	376	279	612	808	2
himenópteros	379	266	434	279	612	808	2
(abejas,	437	266	468	279	612	808	2
avispas	471	266	501	279	612	808	2
y	504	266	509	279	612	808	2
hormigas)	512	266	552	279	612	808	2
170	326	278	341	291	612	808	2
(19,4%),	345	278	380	291	612	808	2
los	384	278	395	291	612	808	2
escorpiones	399	278	447	291	612	808	2
91	450	278	460	291	612	808	2
(10,4%),	464	278	499	291	612	808	2
las	503	278	514	291	612	808	2
arañas	518	278	544	291	612	808	2
3	547	278	552	291	612	808	2
(0,3%),	326	290	356	303	612	808	2
los	357	290	369	303	612	808	2
centípedos	371	290	413	303	612	808	2
(ciempiés)	415	290	456	303	612	808	2
2	458	290	463	303	612	808	2
(0,2%)	465	290	492	303	612	808	2
y	494	290	499	303	612	808	2
otros	501	290	521	303	612	808	2
taxones	522	290	553	303	612	808	2
venenosos	326	302	368	315	612	808	2
25	370	302	381	315	612	808	2
(2,9%)	383	302	411	315	612	808	2
muertes	413	302	445	315	612	808	2
(De	448	302	463	315	612	808	2
Sousa	466	302	490	315	612	808	2
et	492	302	500	315	612	808	2
al.	502	302	513	315	612	808	2
2000).	515	302	541	315	612	808	2
En	340	326	352	339	612	808	2
el	356	326	364	339	612	808	2
presente	369	326	406	339	612	808	2
trabajo,	410	326	444	339	612	808	2
se	449	326	458	339	612	808	2
amplía	463	326	492	339	612	808	2
los	497	326	510	339	612	808	2
datos	515	326	538	339	612	808	2
de	543	326	552	339	612	808	2
mortalidad	326	338	370	351	612	808	2
y	373	338	378	351	612	808	2
análisis	382	338	412	351	612	808	2
epidemiológico	416	338	478	351	612	808	2
de	482	338	492	351	612	808	2
los	495	338	507	351	612	808	2
accidentes	510	338	552	351	612	808	2
por	326	350	340	363	612	808	2
animales	344	350	382	363	612	808	2
venenosos	386	350	430	363	612	808	2
registrados	434	350	481	363	612	808	2
oficialmente	485	350	538	363	612	808	2
en	543	350	553	363	612	808	2
los	326	362	338	375	612	808	2
Anuarios	341	362	378	375	612	808	2
de	382	362	391	375	612	808	2
Epidemiología	395	362	454	375	612	808	2
y	458	362	463	375	612	808	2
Estadística	466	362	510	375	612	808	2
Vital,	514	362	537	375	612	808	2
del	540	362	552	375	612	808	2
ministerio	326	374	367	387	612	808	2
de	368	374	378	387	612	808	2
salud	380	374	401	387	612	808	2
venezolano,	403	374	451	387	612	808	2
para	453	374	470	387	612	808	2
un	472	374	482	387	612	808	2
periodo	484	374	515	387	612	808	2
de	517	374	526	387	612	808	2
veinte	528	374	552	387	612	808	2
años	326	386	344	399	612	808	2
(1980-1999)	346	386	397	399	612	808	2
y	399	386	404	399	612	808	2
contrasta	406	386	443	399	612	808	2
lo	445	386	453	399	612	808	2
ocurrido	455	386	489	399	612	808	2
entre	491	386	511	399	612	808	2
los	513	386	525	399	612	808	2
lapsos	527	386	552	399	612	808	2
de	326	398	335	411	612	808	2
1980-1989	338	398	382	411	612	808	2
y	384	398	389	411	612	808	2
1990-1999	392	398	436	411	612	808	2
en	438	398	448	411	612	808	2
el	450	398	458	411	612	808	2
territorio	460	398	496	411	612	808	2
nacional.	499	398	536	411	612	808	2
MATERIALES	373	422	441	435	612	808	2
Y	444	422	451	435	612	808	2
MÉTODOS	453	422	505	435	612	808	2
Obtención	326	446	371	459	612	808	2
de	373	446	383	459	612	808	2
datos	386	446	409	459	612	808	2
de	412	446	422	459	612	808	2
mortalidad	424	446	472	459	612	808	2
Los	340	470	357	483	612	808	2
datos	363	470	388	483	612	808	2
de	395	470	405	483	612	808	2
fallecimientos	412	470	481	483	612	808	2
causados	488	470	531	483	612	808	2
por	537	470	552	483	612	808	2
envenenamientos	326	482	394	495	612	808	2
animales,	396	482	433	495	612	808	2
durante	435	482	465	495	612	808	2
el	467	482	474	495	612	808	2
periodo	475	482	506	495	612	808	2
1980-1999,	507	482	552	495	612	808	2
fueron	326	494	352	507	612	808	2
obtenidos	355	494	394	507	612	808	2
de	397	494	406	507	612	808	2
los	409	494	420	507	612	808	2
registros	423	494	458	507	612	808	2
oficiales	460	494	494	507	612	808	2
de	497	494	506	507	612	808	2
mortalidad	509	494	552	507	612	808	2
de	326	506	335	519	612	808	2
Venezuela	338	506	381	519	612	808	2
(Anuarios	383	506	424	519	612	808	2
de	426	506	436	519	612	808	2
Epidemiología	438	506	498	519	612	808	2
y	500	506	505	519	612	808	2
Estadística	508	506	552	519	612	808	2
Vital)	326	518	349	531	612	808	2
del	350	518	363	531	612	808	2
Ministerio	365	518	406	531	612	808	2
de	408	518	418	531	612	808	2
Salud	419	518	442	531	612	808	2
(http://www.mpps.gob.ve).	444	518	552	531	612	808	2
Para	96	530	116	543	612	808	2
otros	120	530	142	543	612	808	2
grupos	147	530	176	543	612	808	2
zoológicos	181	530	229	543	612	808	2
han	233	530	249	543	612	808	2
sido	253	530	271	543	612	808	2
escasos	276	530	309	543	612	808	2
los	82	542	94	555	612	808	2
trabajos	99	542	133	555	612	808	2
publicados	137	542	183	555	612	808	2
con	187	542	202	555	612	808	2
información	207	542	258	555	612	808	2
clínica	263	542	291	555	612	808	2
y/o	295	542	309	555	612	808	2
epidemiológica,	82	554	151	567	612	808	2
en	155	554	165	567	612	808	2
al	169	554	177	567	612	808	2
ámbito	181	554	210	567	612	808	2
local	214	554	235	567	612	808	2
o	239	554	244	567	612	808	2
regional,	249	554	287	567	612	808	2
para	291	554	309	567	612	808	2
animales	82	566	118	579	612	808	2
invertebrados	120	566	175	579	612	808	2
de	177	566	187	579	612	808	2
las	189	566	200	579	612	808	2
clases	202	566	226	579	612	808	2
Arachnida	228	566	270	579	612	808	2
[Araneae	272	566	309	579	612	808	2
(Ramírez	82	578	120	591	612	808	2
et	123	578	130	591	612	808	2
al.	133	578	143	591	612	808	2
1989,	146	578	169	591	612	808	2
Cermeño	171	578	208	591	612	808	2
et	211	578	218	591	612	808	2
al.	221	578	232	591	612	808	2
2004,	235	578	257	591	612	808	2
De	260	578	272	591	612	808	2
Sousa	275	578	299	591	612	808	2
et	302	578	309	591	612	808	2
al.	82	590	93	603	612	808	2
2007b,	97	590	125	603	612	808	2
Kiriakos	129	590	165	603	612	808	2
et	169	590	176	603	612	808	2
al.	180	590	191	603	612	808	2
2008)],	195	590	225	603	612	808	2
Insecta	229	590	258	603	612	808	2
[Hemiptera	262	590	309	603	612	808	2
(Díaz	82	602	104	615	612	808	2
y	106	602	111	615	612	808	2
Péfaur	113	602	139	615	612	808	2
2006),	141	602	166	615	612	808	2
Lepidoptera	168	602	216	615	612	808	2
(Arocha	218	602	250	615	612	808	2
Piñango	252	602	285	615	612	808	2
1967,	286	602	309	615	612	808	2
Rodríguez-Acosta	82	614	155	627	612	808	2
et	156	614	163	627	612	808	2
al.	165	614	176	627	612	808	2
1998a,	177	614	204	627	612	808	2
Fornés	206	614	233	627	612	808	2
y	235	614	240	627	612	808	2
Hernández	242	614	285	627	612	808	2
2001,	287	614	309	627	612	808	2
Arocha	82	626	112	639	612	808	2
Piñango	116	626	149	639	612	808	2
y	153	626	158	639	612	808	2
Guerrero	162	626	199	639	612	808	2
2003,	203	626	226	639	612	808	2
Rodríguez-­Morales	230	626	309	639	612	808	2
et	82	638	89	651	612	808	2
al.	93	638	103	651	612	808	2
2005,	106	638	129	651	612	808	2
Arocha	132	638	162	651	612	808	2
Piñango	165	638	198	651	612	808	2
et	201	638	208	651	612	808	2
al.	211	638	222	651	612	808	2
2011),	225	638	251	651	612	808	2
Hymenoptera	254	638	309	651	612	808	2
(Rodríguez-Acosta	82	650	159	663	612	808	2
et	163	650	170	663	612	808	2
al.	174	650	185	663	612	808	2
1998b,	189	650	217	663	612	808	2
1999,	220	650	243	663	612	808	2
Rojas-Tovar	247	650	298	663	612	808	2
et	302	650	309	663	612	808	2
al.	82	662	93	675	612	808	2
2000,	95	662	117	675	612	808	2
Rodríguez-Acosta	120	662	193	675	612	808	2
et	195	662	203	675	612	808	2
al.	205	662	215	675	612	808	2
2002,	217	662	240	675	612	808	2
Peña	242	662	262	675	612	808	2
et	264	662	271	675	612	808	2
al.	274	662	284	675	612	808	2
2006,	286	662	309	675	612	808	2
Avilán	82	674	110	687	612	808	2
et	114	674	121	687	612	808	2
al.	125	674	135	687	612	808	2
2010,	139	674	162	687	612	808	2
Rodríguez-Acosta	166	674	239	687	612	808	2
et	243	674	250	687	612	808	2
al.	254	674	265	687	612	808	2
2010a)]	269	674	300	687	612	808	2
y	304	674	309	687	612	808	2
Myryapoda	82	686	128	699	612	808	2
[Chilopoda	130	686	175	699	612	808	2
et	254	686	261	699	612	808	2
al.	263	686	273	699	612	808	2
2000b,c,	275	686	309	699	612	808	2
Acosta	82	698	111	711	612	808	2
y	115	698	120	711	612	808	2
Cazorla	124	698	157	711	612	808	2
2004,	161	698	184	711	612	808	2
Cazorla-­Perfetti	188	698	255	711	612	808	2
2012],	259	698	286	711	612	808	2
o	290	698	295	711	612	808	2
de	299	698	309	711	612	808	2
En	340	542	351	555	612	808	2
el	354	542	362	555	612	808	2
lapso	365	542	386	555	612	808	2
1980-1995,	389	542	435	555	612	808	2
las	439	542	450	555	612	808	2
fatalidades	453	542	497	555	612	808	2
por	500	542	513	555	612	808	2
animales	517	542	552	555	612	808	2
venenosos	326	554	372	567	612	808	2
fueron	377	554	406	567	612	808	2
catalogadas	411	554	464	567	612	808	2
de	469	554	479	567	612	808	2
acuerdo	484	554	519	567	612	808	2
con	524	554	540	567	612	808	2
la	545	554	552	567	612	808	2
Clasificación	326	566	382	579	612	808	2
Internacional	387	566	443	579	612	808	2
de	447	566	457	579	612	808	2
Enfermedades,	461	566	525	579	612	808	2
en	529	566	539	579	612	808	2
su	543	566	552	579	612	808	2
novena	326	578	355	591	612	808	2
edición,	358	578	390	591	612	808	2
con	393	578	407	591	612	808	2
el	410	578	417	591	612	808	2
código	420	578	447	591	612	808	2
E905	450	578	471	591	612	808	2
(animales	474	578	513	591	612	808	2
y	516	578	521	591	612	808	2
plantas	524	578	552	591	612	808	2
venenosas	326	590	367	603	612	808	2
como	370	590	393	603	612	808	2
causa	395	590	418	603	612	808	2
de	421	590	430	603	612	808	2
envenenamiento	433	590	499	603	612	808	2
y	502	590	507	603	612	808	2
reacciones	510	590	552	603	612	808	2
tóxicas;	326	602	357	615	612	808	2
causadas	361	602	397	615	612	808	2
por	400	602	413	615	612	808	2
la	417	602	424	615	612	808	2
liberación	427	602	468	615	612	808	2
de	471	602	481	615	612	808	2
venenos	484	602	517	615	612	808	2
a	521	602	525	615	612	808	2
través	528	602	552	615	612	808	2
de	326	614	335	627	612	808	2
dientes,	339	614	371	627	612	808	2
pelos,	375	614	399	627	612	808	2
espinas,	403	614	436	627	612	808	2
tentáculos	440	614	481	627	612	808	2
y	485	614	490	627	612	808	2
otros	494	614	515	627	612	808	2
aparatos	518	614	553	627	612	808	2
venenosos	326	626	369	639	612	808	2
o	373	626	378	639	612	808	2
sustancia	382	626	421	639	612	808	2
química	425	626	458	639	612	808	2
liberada	462	626	496	639	612	808	2
por	500	626	514	639	612	808	2
animal).	518	626	552	639	612	808	2
Los	326	638	341	651	612	808	2
códigos	345	638	376	651	612	808	2
individuales	380	638	430	651	612	808	2
fueron:	434	638	463	651	612	808	2
E905.0	467	638	496	651	612	808	2
(serpientes	499	638	543	651	612	808	2
y	547	638	552	651	612	808	2
lagartos	326	650	357	663	612	808	2
venenosos),	360	650	408	663	612	808	2
E905.1	411	650	439	663	612	808	2
(arañas	442	650	471	663	612	808	2
venenosas),	474	650	521	663	612	808	2
E905.2	524	650	552	663	612	808	2
(escorpiones),	326	662	380	675	612	808	2
E905.3	382	662	410	675	612	808	2
(avispas,	411	662	445	675	612	808	2
avispones	447	662	485	675	612	808	2
y	487	662	492	675	612	808	2
abejas),	493	662	523	675	612	808	2
E905.4	525	662	553	675	612	808	2
(ciempiés	326	674	365	687	612	808	2
y	367	674	372	687	612	808	2
milpiés	373	674	403	687	612	808	2
venenosos),	405	674	452	687	612	808	2
E905.5	454	674	483	687	612	808	2
(otros	485	674	508	687	612	808	2
artrópodos	510	674	553	687	612	808	2
venenosos;	326	686	370	699	612	808	2
hormigas),	371	686	414	699	612	808	2
E905.6	415	686	443	699	612	808	2
(animales	445	686	483	699	612	808	2
y	485	686	490	699	612	808	2
plantas	492	686	520	699	612	808	2
marinas	521	686	553	699	612	808	2
venenosas),	326	698	372	711	612	808	2
E905.7	374	698	402	711	612	808	2
(envenenamiento	404	698	472	711	612	808	2
y	474	698	479	711	612	808	2
reacciones	481	698	523	711	612	808	2
tóxicas	524	698	552	711	612	808	2
442	311	736	325	749	612	808	2
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	3
causada	256	48	281	59	612	808	3
por	283	48	294	59	612	808	3
animales	296	48	324	59	612	808	3
venenosos......	326	48	371	59	612	808	3
causadas	60	86	95	99	612	808	3
por	99	86	112	99	612	808	3
otras	116	86	136	99	612	808	3
plantas),	139	86	174	99	612	808	3
E905.8	178	86	206	99	612	808	3
(otro	210	86	230	99	612	808	3
especifi	233	86	264	99	612	808	3
cado)	264	86	286	99	612	808	3
y	60	98	65	111	612	808	3
E905.9	68	98	97	111	612	808	3
(no	100	98	113	111	612	808	3
especifi	117	98	147	111	612	808	3
cado).	147	98	172	111	612	808	3
Posteriormente,	175	98	238	111	612	808	3
en	242	98	251	111	612	808	3
el	254	98	262	111	612	808	3
lapso	265	98	286	111	612	808	3
1996-1999,	60	110	105	123	612	808	3
con	109	110	123	123	612	808	3
base	126	110	144	123	612	808	3
en	147	110	156	123	612	808	3
la	160	110	167	123	612	808	3
décima	170	110	199	123	612	808	3
edición,	202	110	234	123	612	808	3
los	237	110	249	123	612	808	3
registros	252	110	286	123	612	808	3
de	60	122	69	135	612	808	3
mortalidad	73	122	118	135	612	808	3
por	121	122	135	135	612	808	3
animales	139	122	175	135	612	808	3
venenosos	179	122	222	135	612	808	3
se	226	122	234	135	612	808	3
catalogaron	238	122	286	135	612	808	3
bajo	60	134	77	147	612	808	3
los	81	134	92	147	612	808	3
códigos	96	134	127	147	612	808	3
X20	131	134	148	147	612	808	3
a	152	134	156	147	612	808	3
X29.	160	134	180	147	612	808	3
Los	184	134	199	147	612	808	3
códigos	202	134	233	147	612	808	3
individuales	237	134	286	147	612	808	3
correspondieron	60	146	125	159	612	808	3
a	126	146	131	159	612	808	3
los	133	146	144	159	612	808	3
envenenamientos	146	146	216	159	612	808	3
por	218	146	231	159	612	808	3
los	233	146	244	159	612	808	3
siguientes	246	146	286	159	612	808	3
grupos	60	158	86	171	612	808	3
de	88	158	97	171	612	808	3
animales:	99	158	136	171	612	808	3
X20	138	158	155	171	612	808	3
(serpientes	157	158	199	171	612	808	3
y	201	158	206	171	612	808	3
lagartos	207	158	238	171	612	808	3
venenosos),	240	158	286	171	612	808	3
X21	60	170	77	183	612	808	3
(arañas	78	170	107	183	612	808	3
venenosas),	109	170	155	183	612	808	3
X22	157	170	174	183	612	808	3
(escorpiones),	175	170	231	183	612	808	3
X23	233	170	250	183	612	808	3
(avispas,	251	170	286	183	612	808	3
avispones	60	182	99	195	612	808	3
y	101	182	106	195	612	808	3
abejas),	108	182	139	195	612	808	3
X24	141	182	158	195	612	808	3
(ciempiés	160	182	199	195	612	808	3
y	200	182	205	195	612	808	3
milpiés	207	182	237	195	612	808	3
venenosos),	239	182	286	195	612	808	3
X25	60	194	77	207	612	808	3
(artrópodos	82	194	131	207	612	808	3
venenosos	136	194	180	207	612	808	3
no	185	194	195	207	612	808	3
especificados),	199	194	264	207	612	808	3
X26	268	194	286	207	612	808	3
(animales	60	206	98	219	612	808	3
y	99	206	104	219	612	808	3
plantas	106	206	134	219	612	808	3
de	135	206	145	219	612	808	3
origen	146	206	171	219	612	808	3
marino),	173	206	207	219	612	808	3
X27	208	206	225	219	612	808	3
(otros	227	206	250	219	612	808	3
animales	251	206	286	219	612	808	3
venenosos)	60	218	105	231	612	808	3
y	107	218	112	231	612	808	3
X29	115	218	132	231	612	808	3
(animales	134	218	173	231	612	808	3
y	176	218	181	231	612	808	3
plantas	183	218	211	231	612	808	3
no	214	218	224	231	612	808	3
especifi	226	218	257	231	612	808	3
cados).	257	218	286	231	612	808	3
como	303	86	325	99	612	808	3
sigue:	329	86	353	99	612	808	3
921	357	86	372	99	612	808	3
(61,7%)	375	86	408	99	612	808	3
causados	412	86	448	99	612	808	3
por	452	86	465	99	612	808	3
serpientes,	469	86	511	99	612	808	3
310	515	86	530	99	612	808	3
(20,8%)	303	98	336	111	612	808	3
por	338	98	351	111	612	808	3
himenópteros,	353	98	410	111	612	808	3
185	413	98	428	111	612	808	3
(12,4%)	430	98	462	111	612	808	3
por	465	98	478	111	612	808	3
escorpiones,	480	98	530	111	612	808	3
15	303	110	313	123	612	808	3
(1,0%)	315	110	343	123	612	808	3
debidos	345	110	376	123	612	808	3
a	378	110	383	123	612	808	3
centípedos,	385	110	430	123	612	808	3
5	432	110	437	123	612	808	3
(0,3%)	440	110	467	123	612	808	3
por	469	110	483	123	612	808	3
arañas	485	110	510	123	612	808	3
y	513	110	518	123	612	808	3
58	520	110	530	123	612	808	3
(3,9%)	303	122	331	135	612	808	3
producidos	334	122	378	135	612	808	3
por	381	122	394	135	612	808	3
otros	397	122	417	135	612	808	3
(animales	420	122	459	135	612	808	3
no	462	122	472	135	612	808	3
identifi	475	122	504	135	612	808	3
cados)	504	122	530	135	612	808	3
(Fig.	303	134	322	147	612	808	3
1,	325	134	332	147	612	808	3
Tabla	335	134	358	147	612	808	3
1).	360	134	371	147	612	808	3
En	74	242	85	255	612	808	3
el	90	242	97	255	612	808	3
presente	102	242	138	255	612	808	3
trabajo	142	242	173	255	612	808	3
los	177	242	190	255	612	808	3
datos	194	242	217	255	612	808	3
de	221	242	231	255	612	808	3
los	236	242	248	255	612	808	3
códigos	253	242	286	255	612	808	3
individuales	60	254	109	267	612	808	3
fueron	113	254	139	267	612	808	3
organizados	143	254	191	267	612	808	3
de	195	254	204	267	612	808	3
la	208	254	216	267	612	808	3
siguiente	219	254	256	267	612	808	3
forma:	259	254	286	267	612	808	3
serpientes	60	266	102	279	612	808	3
(E905.0	106	266	139	279	612	808	3
+	144	266	149	279	612	808	3
X20),	153	266	177	279	612	808	3
himenópteros	182	266	239	279	612	808	3
(E905.3	243	266	276	279	612	808	3
+	281	266	286	279	612	808	3
E905.5	60	278	88	291	612	808	3
+	91	278	96	291	612	808	3
X23),	99	278	122	291	612	808	3
escorpiones	124	278	171	291	612	808	3
(E905.2	173	278	205	291	612	808	3
+	208	278	213	291	612	808	3
X22),	216	278	239	291	612	808	3
Centípedos	241	278	286	291	612	808	3
(E905.4	60	290	91	303	612	808	3
+	94	290	100	303	612	808	3
X24),	102	290	125	303	612	808	3
arañas	127	290	153	303	612	808	3
(E905.1	155	290	187	303	612	808	3
+	190	290	195	303	612	808	3
X21)	198	290	218	303	612	808	3
y	221	290	226	303	612	808	3
otros	228	290	248	303	612	808	3
animales	251	290	286	303	612	808	3
(E905.6	60	302	91	315	612	808	3
a	94	302	98	315	612	808	3
E905.9	101	302	130	315	612	808	3
+	132	302	138	315	612	808	3
X25	140	302	157	315	612	808	3
a	160	302	164	315	612	808	3
X29).	167	302	190	315	612	808	3
Figura	303	314	324	324	612	808	3
1.	326	314	332	324	612	808	3
Patrón	335	314	356	324	612	808	3
de	358	314	366	324	612	808	3
mortalidad	368	314	403	324	612	808	3
por	405	314	416	324	612	808	3
animales	418	314	447	324	612	808	3
venenosos	449	314	483	324	612	808	3
en	485	314	493	324	612	808	3
Venezuela,	495	314	530	324	612	808	3
1980	303	323	319	334	612	808	3
a	321	323	325	334	612	808	3
1999.	327	323	345	334	612	808	3
Análisis	60	326	93	339	612	808	3
estadísticos	96	326	144	339	612	808	3
Los	74	350	90	363	612	808	3
datos	95	350	118	363	612	808	3
obtenidos	123	350	166	363	612	808	3
de	171	350	181	363	612	808	3
los	186	350	199	363	612	808	3
registros	204	350	243	363	612	808	3
oficiales	248	350	286	363	612	808	3
fueron	60	362	86	375	612	808	3
usados	89	362	116	375	612	808	3
para	120	362	137	375	612	808	3
calcular:	141	362	175	375	612	808	3
a)	178	362	187	375	612	808	3
frecuencias;	190	362	239	375	612	808	3
b)	242	362	250	375	612	808	3
tasas	254	362	273	375	612	808	3
de	277	362	286	375	612	808	3
mortalidad	60	374	102	387	612	808	3
anual	104	374	125	387	612	808	3
(por	126	374	143	387	612	808	3
100.000	144	374	176	387	612	808	3
habitantes)	178	374	221	387	612	808	3
para	222	374	239	387	612	808	3
cada	241	374	259	387	612	808	3
agente	261	374	286	387	612	808	3
etiológico	60	386	99	399	612	808	3
(serpientes,	100	386	145	399	612	808	3
insectos	147	386	178	399	612	808	3
himenópteros,	180	386	236	399	612	808	3
escorpiones,	237	386	286	399	612	808	3
centípedos,	60	398	105	411	612	808	3
arañas	108	398	134	411	612	808	3
y	137	398	142	411	612	808	3
otros	146	398	166	411	612	808	3
animales),	169	398	210	411	612	808	3
defi	214	398	229	411	612	808	3
nidas	229	398	250	411	612	808	3
como	253	398	276	411	612	808	3
el	279	398	286	411	612	808	3
número	60	410	90	423	612	808	3
de	94	410	104	423	612	808	3
envenenamientos	107	410	177	423	612	808	3
dividido	181	410	215	423	612	808	3
por	218	410	232	423	612	808	3
la	236	410	243	423	612	808	3
población	247	410	286	423	612	808	3
de	60	422	69	435	612	808	3
Venezuela	72	422	115	435	612	808	3
estimada	118	422	154	435	612	808	3
para	157	422	174	435	612	808	3
cada	178	422	196	435	612	808	3
año;	199	422	216	435	612	808	3
y	220	422	225	435	612	808	3
c)	228	422	236	435	612	808	3
las	239	422	251	435	612	808	3
tasas	254	422	273	435	612	808	3
de	277	422	286	435	612	808	3
mortalidad	60	434	103	447	612	808	3
promedio	105	434	143	447	612	808	3
anual	146	434	167	447	612	808	3
(por	169	434	186	447	612	808	3
100.000	188	434	221	447	612	808	3
habitantes)	223	434	267	447	612	808	3
para	269	434	286	447	612	808	3
cada	60	446	78	459	612	808	3
agente	80	446	106	459	612	808	3
etiológico,	108	446	151	459	612	808	3
defi	153	446	168	459	612	808	3
nidas	168	446	189	459	612	808	3
como	191	446	213	459	612	808	3
el	215	446	222	459	612	808	3
número	224	446	255	459	612	808	3
total	257	446	275	459	612	808	3
de	277	446	286	459	612	808	3
envenenamientos	60	458	129	471	612	808	3
registrados	133	458	177	471	612	808	3
en	181	458	191	471	612	808	3
el	194	458	202	471	612	808	3
periodo	206	458	236	471	612	808	3
1980-1999,	240	458	286	471	612	808	3
relacionados	60	470	111	483	612	808	3
con	115	470	130	483	612	808	3
el	134	470	141	483	612	808	3
promedio	145	470	184	483	612	808	3
de	188	470	198	483	612	808	3
la	202	470	209	483	612	808	3
población	213	470	253	483	612	808	3
para	257	470	275	483	612	808	3
el	279	470	286	483	612	808	3
periodo	60	482	90	495	612	808	3
y	93	482	98	495	612	808	3
dividido	100	482	134	495	612	808	3
entre	136	482	156	495	612	808	3
los	159	482	171	495	612	808	3
20	173	482	183	495	612	808	3
años	186	482	204	495	612	808	3
del	207	482	219	495	612	808	3
estudio	222	482	251	495	612	808	3
(Boadas	253	482	286	495	612	808	3
et	60	494	67	507	612	808	3
al.	71	494	81	507	612	808	3
2012,	85	494	108	507	612	808	3
Vásquez-Suárez	112	494	178	507	612	808	3
et	182	494	190	507	612	808	3
al.	194	494	204	507	612	808	3
2012,	208	494	231	507	612	808	3
De	235	494	247	507	612	808	3
Sousa	251	494	275	507	612	808	3
et	279	494	286	507	612	808	3
al.	60	506	70	519	612	808	3
2013).	73	506	99	519	612	808	3
Los	102	506	117	519	612	808	3
datos	120	506	142	519	612	808	3
de	145	506	154	519	612	808	3
población	158	506	197	519	612	808	3
para	200	506	218	519	612	808	3
cada	221	506	239	519	612	808	3
año	242	506	257	519	612	808	3
fueron	260	506	286	519	612	808	3
obtenidos	60	518	100	531	612	808	3
del	104	518	116	531	612	808	3
INE	120	518	137	531	612	808	3
(Instituto	141	518	180	531	612	808	3
Nacional	184	518	221	531	612	808	3
de	225	518	235	531	612	808	3
Estadística,	239	518	286	531	612	808	3
Caracas,	60	530	94	543	612	808	3
Venezuela	96	530	138	543	612	808	3
[http://www.ine.gov.ve]).	141	530	243	543	612	808	3
Datos	60	650	84	663	612	808	3
epidemiológicos	86	650	154	663	612	808	3
generales	157	650	197	663	612	808	3
La	317	350	328	363	612	808	3
Tabla	331	350	353	363	612	808	3
1	356	350	361	363	612	808	3
compara	364	350	398	363	612	808	3
la	401	350	408	363	612	808	3
frecuencia	411	350	453	363	612	808	3
de	456	350	465	363	612	808	3
mortalidad,	468	350	514	363	612	808	3
por	516	350	530	363	612	808	3
décadas,	303	362	337	375	612	808	3
entre	339	362	359	375	612	808	3
1980-1989	360	362	403	375	612	808	3
y	405	362	410	375	612	808	3
1990-1999.	412	362	458	375	612	808	3
La	459	362	470	375	612	808	3
mortalidad	472	362	515	375	612	808	3
por	516	362	530	375	612	808	3
serpientes	303	374	343	387	612	808	3
en	345	374	355	387	612	808	3
la	357	374	364	387	612	808	3
década	366	374	394	387	612	808	3
1980-1989	396	374	440	387	612	808	3
(57,3%;	442	374	474	387	612	808	3
528/921),	476	374	515	387	612	808	3
fue	517	374	530	387	612	808	3
signifi	303	386	328	399	612	808	3
cativamente	328	386	377	399	612	808	3
mayor	380	386	406	399	612	808	3
que	410	386	424	399	612	808	3
en	428	386	437	399	612	808	3
el	441	386	448	399	612	808	3
periodo	452	386	483	399	612	808	3
1990-1999	486	386	530	399	612	808	3
(42,7%;	303	398	335	411	612	808	3
393/921)	338	398	374	411	612	808	3
(z	377	398	385	411	612	808	3
=	388	398	394	411	612	808	3
6,37;	397	398	417	411	612	808	3
p	420	398	425	411	612	808	3
<	428	398	434	411	612	808	3
0,00001).	437	398	476	411	612	808	3
En	479	398	490	411	612	808	3
el	493	398	500	411	612	808	3
primer	503	398	530	411	612	808	3
lapso	303	410	324	423	612	808	3
de	326	410	335	423	612	808	3
tiempo	336	410	364	423	612	808	3
la	365	410	372	423	612	808	3
mayor	374	410	399	423	612	808	3
frecuencia	401	410	442	423	612	808	3
de	443	410	453	423	612	808	3
mortalidad	454	410	497	423	612	808	3
se	498	410	506	423	612	808	3
ubicó	508	410	530	423	612	808	3
en	303	422	313	435	612	808	3
el	316	422	323	435	612	808	3
año	326	422	340	435	612	808	3
1987	343	422	363	435	612	808	3
(6,7%;	366	422	393	435	612	808	3
62/921)	396	422	427	435	612	808	3
y	430	422	435	435	612	808	3
en	438	422	448	435	612	808	3
el	451	422	458	435	612	808	3
segundo	461	422	494	435	612	808	3
en	497	422	507	435	612	808	3
1990	510	422	530	435	612	808	3
(6,3%;	303	434	330	447	612	808	3
58/921).	332	434	366	447	612	808	3
Para	368	434	386	447	612	808	3
estas	388	434	407	447	612	808	3
dos	409	434	423	447	612	808	3
décadas,	425	434	459	447	612	808	3
los	462	434	473	447	612	808	3
himenópteros	475	434	530	447	612	808	3
causaron	303	446	339	459	612	808	3
cantidades	343	446	385	459	612	808	3
de	389	446	399	459	612	808	3
fatalidades	403	446	446	459	612	808	3
muy	450	446	468	459	612	808	3
similares:	472	446	511	459	612	808	3
154	515	446	530	459	612	808	3
[49,7%	303	458	333	471	612	808	3
(1980-1989)]	336	458	390	471	612	808	3
y	394	458	399	471	612	808	3
156	403	458	418	471	612	808	3
[50,3%	422	458	451	471	612	808	3
(1990-1999)]	455	458	509	471	612	808	3
(z	512	458	520	471	612	808	3
=	524	458	530	471	612	808	3
0,10;	303	470	323	483	612	808	3
p	326	470	331	483	612	808	3
>	334	470	340	483	612	808	3
0,05),	343	470	366	483	612	808	3
siendo	369	470	395	483	612	808	3
1980	398	470	418	483	612	808	3
y	421	470	426	483	612	808	3
1991	428	470	448	483	612	808	3
los	451	470	463	483	612	808	3
años	466	470	484	483	612	808	3
con	487	470	501	483	612	808	3
mayor	504	470	530	483	612	808	3
número	303	482	334	495	612	808	3
de	337	482	346	495	612	808	3
muertes,	349	482	383	495	612	808	3
cada	386	482	404	495	612	808	3
uno	407	482	422	495	612	808	3
con	425	482	439	495	612	808	3
21	442	482	452	495	612	808	3
decesos.	455	482	488	495	612	808	3
La	491	482	501	495	612	808	3
menor	504	482	530	495	612	808	3
de	348	494	358	507	612	808	3
mortalidad	361	494	405	507	612	808	3
por	408	494	422	507	612	808	3
escorpionismo	425	494	484	507	612	808	3
se	487	494	496	507	612	808	3
registró	499	494	530	507	612	808	3
entre	303	506	323	519	612	808	3
1980	327	506	347	519	612	808	3
y	351	506	356	519	612	808	3
1989	360	506	380	519	612	808	3
(n	384	506	392	519	612	808	3
=	396	506	402	519	612	808	3
81	406	506	416	519	612	808	3
casos;	420	506	444	519	612	808	3
43,8%),	448	506	480	519	612	808	3
y	484	506	489	519	612	808	3
la	493	506	500	519	612	808	3
mayor	504	506	530	519	612	808	3
entre	303	518	323	531	612	808	3
1990	327	518	347	531	612	808	3
y	351	518	356	531	612	808	3
1999	360	518	380	531	612	808	3
(n	384	518	392	531	612	808	3
=	396	518	402	531	612	808	3
104	406	518	421	531	612	808	3
casos;	425	518	449	531	612	808	3
56,2%);	453	518	486	531	612	808	3
diferencia	489	518	530	531	612	808	3
estadísticamente	303	530	369	543	612	808	3
signifi	373	530	398	543	612	808	3
cativa	398	530	421	543	612	808	3
(z	425	530	432	543	612	808	3
=	436	530	441	543	612	808	3
2,48;	445	530	465	543	612	808	3
p	468	530	473	543	612	808	3
<	477	530	482	543	612	808	3
0,02).	485	530	509	543	612	808	3
Para	512	530	530	543	612	808	3
el	303	542	310	555	612	808	3
escorpionismo,	314	542	375	555	612	808	3
el	379	542	386	555	612	808	3
mayor	390	542	415	555	612	808	3
número	419	542	449	555	612	808	3
de	453	542	462	555	612	808	3
decesos	466	542	497	555	612	808	3
ocurrió	501	542	530	555	612	808	3
en	303	554	313	567	612	808	3
el	316	554	323	567	612	808	3
año	326	554	340	567	612	808	3
1995	344	554	364	567	612	808	3
con	367	554	381	567	612	808	3
18	384	554	394	567	612	808	3
(9,7%)	397	554	425	567	612	808	3
casos.	428	554	452	567	612	808	3
Con	455	554	472	567	612	808	3
respecto	475	554	508	567	612	808	3
a	511	554	516	567	612	808	3
las	519	554	530	567	612	808	3
muertes	303	566	335	579	612	808	3
causadas	337	566	373	579	612	808	3
por	375	566	388	579	612	808	3
centípedos,	391	566	436	579	612	808	3
la	438	566	446	579	612	808	3
mayor	448	566	473	579	612	808	3
mortalidad	476	566	519	579	612	808	3
(n	521	566	530	579	612	808	3
=	303	578	309	591	612	808	3
13;	312	578	324	591	612	808	3
86,7%)	327	578	356	591	612	808	3
se	359	578	367	591	612	808	3
registró	370	578	401	591	612	808	3
en	404	578	413	591	612	808	3
el	416	578	423	591	612	808	3
periodo	426	578	456	591	612	808	3
1990	459	578	479	591	612	808	3
y	482	578	487	591	612	808	3
1999;	490	578	513	591	612	808	3
con	515	578	530	591	612	808	3
una	303	590	318	603	612	808	3
frecuencia	319	590	361	603	612	808	3
más	363	590	379	603	612	808	3
elevada	381	590	411	603	612	808	3
en	413	590	422	603	612	808	3
el	424	590	431	603	612	808	3
año	433	590	448	603	612	808	3
1996	449	590	469	603	612	808	3
(n	471	590	479	603	612	808	3
=	481	590	487	603	612	808	3
5;	489	590	497	603	612	808	3
33,3%).	498	590	530	603	612	808	3
Las	303	602	318	615	612	808	3
arañas	320	602	346	615	612	808	3
ocasionaron	348	602	397	615	612	808	3
cinco	399	602	421	615	612	808	3
muertes	424	602	455	615	612	808	3
en	458	602	467	615	612	808	3
los	470	602	482	615	612	808	3
veinte	484	602	509	615	612	808	3
años	511	602	530	615	612	808	3
estudiados.	303	614	348	627	612	808	3
La	349	614	360	627	612	808	3
mortalidad	362	614	405	627	612	808	3
causada	407	614	438	627	612	808	3
por	440	614	453	627	612	808	3
todos	455	614	476	627	612	808	3
los	478	614	490	627	612	808	3
grupos	492	614	519	627	612	808	3
de	520	614	530	627	612	808	3
animales	303	626	339	639	612	808	3
venenosos,	342	626	386	639	612	808	3
fue	389	626	402	639	612	808	3
signifi	405	626	430	639	612	808	3
cativamente	430	626	478	639	612	808	3
mayor	481	626	507	639	612	808	3
entre	510	626	530	639	612	808	3
1980	303	638	323	651	612	808	3
y	327	638	332	651	612	808	3
1989	335	638	355	651	612	808	3
(n	358	638	367	651	612	808	3
=	370	638	376	651	612	808	3
789	379	638	394	651	612	808	3
casos;	397	638	422	651	612	808	3
52,8%)	426	638	455	651	612	808	3
que	459	638	473	651	612	808	3
entre	477	638	498	651	612	808	3
1990	501	638	521	651	612	808	3
y	525	638	530	651	612	808	3
1999	303	650	323	663	612	808	3
(n	326	650	334	663	612	808	3
=	337	650	342	663	612	808	3
705	345	650	360	663	612	808	3
casos;	362	650	388	663	612	808	3
47,2%)	390	650	418	663	612	808	3
(z	421	650	429	663	612	808	3
=	431	650	437	663	612	808	3
3,12;	440	650	459	663	612	808	3
p	462	650	467	663	612	808	3
<	470	650	475	663	612	808	3
0,01).	478	650	500	663	612	808	3
Se	74	674	84	687	612	808	3
registraron	86	674	129	687	612	808	3
en	131	674	141	687	612	808	3
Venezuela	143	674	185	687	612	808	3
1.494	187	674	209	687	612	808	3
decesos	211	674	242	687	612	808	3
en	244	674	254	687	612	808	3
el	256	674	263	687	612	808	3
lapso	265	674	286	687	612	808	3
estudiado	60	686	98	699	612	808	3
(1980-1999).	101	686	154	699	612	808	3
De	157	686	169	699	612	808	3
acuerdo	172	686	204	699	612	808	3
a	207	686	211	699	612	808	3
su	215	686	224	699	612	808	3
frecuencia,	227	686	271	699	612	808	3
los	275	686	286	699	612	808	3
envenenamientos	60	698	132	711	612	808	3
fueron	136	698	163	711	612	808	3
clasifi	167	698	192	711	612	808	3
cados	192	698	216	711	612	808	3
etiológicamente	220	698	286	711	612	808	3
Para	317	674	336	687	612	808	3
cualquiera	337	674	380	687	612	808	3
de	382	674	392	687	612	808	3
los	394	674	405	687	612	808	3
agentes	407	674	438	687	612	808	3
etiológicos,	440	674	487	687	612	808	3
fue	489	674	502	687	612	808	3
mayor	504	674	530	687	612	808	3
la	303	686	311	699	612	808	3
frecuencia	313	686	356	699	612	808	3
de	358	686	368	699	612	808	3
muerte	370	686	399	699	612	808	3
en	401	686	411	699	612	808	3
el	413	686	420	699	612	808	3
sexo	422	686	440	699	612	808	3
masculino	443	686	485	699	612	808	3
(n	488	686	496	699	612	808	3
=	498	686	503	699	612	808	3
1.201;	505	686	530	699	612	808	3
80,4%)	303	698	332	711	612	808	3
(Tabla	335	698	361	711	612	808	3
2).	363	698	374	711	612	808	3
En	74	554	85	567	612	808	3
algunos	90	554	124	567	612	808	3
casos,	128	554	155	567	612	808	3
los	160	554	172	567	612	808	3
datos	177	554	200	567	612	808	3
fueron	205	554	233	567	612	808	3
procesados	238	554	286	567	612	808	3
usando	60	566	89	579	612	808	3
estadística	93	566	135	579	612	808	3
paramétrica.	140	566	191	579	612	808	3
Cuando	195	566	226	579	612	808	3
fue	230	566	243	579	612	808	3
necesario	247	566	286	579	612	808	3
se	60	578	68	591	612	808	3
confrontaron	72	578	127	591	612	808	3
mediante	131	578	169	591	612	808	3
la	174	578	181	591	612	808	3
prueba	185	578	214	591	612	808	3
de	218	578	228	591	612	808	3
comparación	232	578	286	591	612	808	3
de	60	590	69	603	612	808	3
proporciones;	73	590	131	603	612	808	3
las	135	590	147	603	612	808	3
diferencias	151	590	197	603	612	808	3
fueron	201	590	228	603	612	808	3
consideradas	232	590	286	603	612	808	3
signifi	60	602	85	615	612	808	3
cativas	85	602	112	615	612	808	3
cuando	115	602	144	615	612	808	3
p	146	602	151	615	612	808	3
<	154	602	159	615	612	808	3
0,05	162	602	179	615	612	808	3
(Freund	182	602	214	615	612	808	3
y	216	602	221	615	612	808	3
Smith	224	602	247	615	612	808	3
1986).	250	602	276	615	612	808	3
RESULTADOS	139	626	207	639	612	808	3
443	289	736	303	749	612	808	3
D	291	48	297	60	612	808	4
e	297	51	301	59	612	808	4
S	304	48	309	60	612	808	4
ousa	309	51	326	59	612	808	4
et	328	48	334	60	612	808	4
al.	337	48	346	60	612	808	4
La	96	86	107	99	612	808	4
Tabla	112	86	135	99	612	808	4
3	140	86	145	99	612	808	4
presenta	149	86	184	99	612	808	4
la	189	86	196	99	612	808	4
frecuencia	200	86	245	99	612	808	4
de	249	86	259	99	612	808	4
mortalidad	263	86	309	99	612	808	4
registrada	82	98	123	111	612	808	4
por	127	98	140	111	612	808	4
grupos	144	98	172	111	612	808	4
de	176	98	185	111	612	808	4
edades.	189	98	220	111	612	808	4
El	224	98	233	111	612	808	4
grupo	237	98	260	111	612	808	4
con	264	98	279	111	612	808	4
mayor	283	98	309	111	612	808	4
frecuencia	82	110	124	123	612	808	4
de	126	110	135	123	612	808	4
muertes	138	110	169	123	612	808	4
por	171	110	185	123	612	808	4
serpientes	187	110	227	123	612	808	4
fue	229	110	242	123	612	808	4
el	244	110	251	123	612	808	4
de	253	110	262	123	612	808	4
0-9	265	110	278	123	612	808	4
años	280	110	298	123	612	808	4
(n	301	110	309	123	612	808	4
=	82	122	88	135	612	808	4
140	90	122	105	135	612	808	4
casos;	107	122	132	135	612	808	4
15,2%).	134	122	165	135	612	808	4
Para	168	122	185	135	612	808	4
himenópteros,	188	122	245	135	612	808	4
se	247	122	255	135	612	808	4
registró	257	122	288	135	612	808	4
en	290	122	299	135	612	808	4
el	302	122	309	135	612	808	4
de	82	134	92	147	612	808	4
mayores	94	134	128	147	612	808	4
de	131	134	140	147	612	808	4
70	143	134	153	147	612	808	4
años	155	134	173	147	612	808	4
(n	176	134	184	147	612	808	4
=	187	134	192	147	612	808	4
114;	195	134	213	147	612	808	4
36,8%).	215	134	247	147	612	808	4
El	249	134	258	147	612	808	4
causado	261	134	293	147	612	808	4
por	296	134	309	147	612	808	4
escorpiones	82	146	129	159	612	808	4
se	132	146	140	159	612	808	4
ubicó	143	146	165	159	612	808	4
en	168	146	177	159	612	808	4
el	180	146	187	159	612	808	4
de	189	146	199	159	612	808	4
0-9	201	146	215	159	612	808	4
años	217	146	236	159	612	808	4
(n	238	146	247	159	612	808	4
=	249	146	255	159	612	808	4
145	257	146	272	159	612	808	4
decesos;	275	146	309	159	612	808	4
78,4%).	326	86	358	99	612	808	4
En	362	86	374	99	612	808	4
los	378	86	390	99	612	808	4
centípedos	394	86	438	99	612	808	4
de	442	86	451	99	612	808	4
20	455	86	465	99	612	808	4
a	469	86	474	99	612	808	4
29	478	86	488	99	612	808	4
años	492	86	511	99	612	808	4
(9	515	86	523	99	612	808	4
casos;	527	86	553	99	612	808	4
60,0%),	326	98	357	111	612	808	4
y	360	98	365	111	612	808	4
en	367	98	377	111	612	808	4
arañas	379	98	405	111	612	808	4
en	407	98	417	111	612	808	4
el	419	98	427	111	612	808	4
de	429	98	439	111	612	808	4
0	441	98	446	111	612	808	4
a	449	98	453	111	612	808	4
9	456	98	461	111	612	808	4
(n	463	98	471	111	612	808	4
=	474	98	479	111	612	808	4
4;	482	98	490	111	612	808	4
80%).	492	98	516	111	612	808	4
La	340	122	350	135	612	808	4
primera	352	122	383	135	612	808	4
causa	385	122	407	135	612	808	4
de	409	122	418	135	612	808	4
muerte	420	122	447	135	612	808	4
para	449	122	466	135	612	808	4
los	468	122	479	135	612	808	4
menores	481	122	515	135	612	808	4
de	516	122	526	135	612	808	4
9	528	122	533	135	612	808	4
años	534	122	552	135	612	808	4
de	326	134	335	147	612	808	4
edad,	338	134	359	147	612	808	4
en	362	134	372	147	612	808	4
orden	374	134	397	147	612	808	4
de	400	134	409	147	612	808	4
frecuencia,	412	134	456	147	612	808	4
fue	459	134	472	147	612	808	4
escorpionismo	475	134	533	147	612	808	4
(n	536	134	544	147	612	808	4
=	547	134	552	147	612	808	4
145),	326	146	347	159	612	808	4
ofidismo	349	146	384	159	612	808	4
(n	387	146	395	159	612	808	4
=	397	146	403	159	612	808	4
140)	406	146	424	159	612	808	4
y	426	146	431	159	612	808	4
araneismo	434	146	475	159	612	808	4
(n	478	146	486	159	612	808	4
=	488	146	494	159	612	808	4
4).	497	146	507	159	612	808	4
Tabla	123	165	143	176	612	808	4
1.	145	165	152	176	612	808	4
Frecuencia	154	165	193	176	612	808	4
de	196	165	204	176	612	808	4
mortalidad	206	165	245	176	612	808	4
anual	248	165	267	176	612	808	4
causada	269	165	298	176	612	808	4
por	300	165	312	176	612	808	4
envenenamientos	314	165	377	176	612	808	4
animales	379	165	411	176	612	808	4
en	413	165	422	176	612	808	4
Venezuela,	424	165	463	176	612	808	4
1980	465	165	483	176	612	808	4
a	485	165	489	176	612	808	4
1990.	492	165	512	176	612	808	4
Causa	273	192	295	203	612	808	4
de	297	192	305	203	612	808	4
mortalidad	307	192	345	203	612	808	4
Serpientes	142	213	177	224	612	808	4
Año	99	214	114	225	612	808	4
Himenópteros	197	213	245	224	612	808	4
Escorpiones	264	213	305	224	612	808	4
Centípedos	321	213	359	224	612	808	4
Arañas	383	213	408	224	612	808	4
Total	509	203	527	214	612	808	4
Otros	447	213	466	224	612	808	4
n	144	236	148	246	612	808	4
%	171	236	179	246	612	808	4
n	203	236	208	246	612	808	4
%	234	236	242	246	612	808	4
n	267	236	271	246	612	808	4
%	296	236	304	246	612	808	4
n	325	236	329	246	612	808	4
%	348	236	356	246	612	808	4
n	378	236	382	246	612	808	4
%	407	236	415	246	612	808	4
n	439	236	444	246	612	808	4
%	468	236	476	246	612	808	4
n	500	236	505	246	612	808	4
%	529	236	537	246	612	808	4
1980	98	255	114	266	612	808	4
49	142	255	150	266	612	808	4
5,3	170	255	180	266	612	808	4
21	201	255	209	266	612	808	4
6,8	233	255	243	266	612	808	4
1	267	255	271	266	612	808	4
0,1	295	255	305	266	612	808	4
0	325	255	329	266	612	808	4
0	350	255	354	266	612	808	4
1	378	255	382	266	612	808	4
20,0	404	255	418	266	612	808	4
1	439	255	443	266	612	808	4
1,7	467	255	477	266	612	808	4
73	499	255	507	266	612	808	4
4,9	528	255	538	266	612	808	4
1981	98	272	114	283	612	808	4
46	142	272	150	283	612	808	4
5,0	170	272	180	283	612	808	4
18	201	272	209	283	612	808	4
5,8	233	272	243	283	612	808	4
9	267	272	271	283	612	808	4
4,9	295	272	305	283	612	808	4
0	325	272	329	283	612	808	4
0	350	272	354	283	612	808	4
0	378	272	382	283	612	808	4
0	409	272	413	283	612	808	4
6	439	272	443	283	612	808	4
10,3	465	272	479	283	612	808	4
79	499	272	507	283	612	808	4
5,3	528	272	538	283	612	808	4
1982	98	289	114	300	612	808	4
61	142	289	150	300	612	808	4
6,6	170	289	180	300	612	808	4
16	201	289	209	300	612	808	4
5,2	233	289	243	300	612	808	4
11	265	289	273	300	612	808	4
5,9	295	289	305	300	612	808	4
0	325	289	329	300	612	808	4
0	350	289	354	300	612	808	4
0	378	289	382	300	612	808	4
0	409	289	413	300	612	808	4
3	439	289	443	300	612	808	4
5,2	467	289	477	300	612	808	4
91	499	289	507	300	612	808	4
6,1	528	289	538	300	612	808	4
1983	98	306	114	317	612	808	4
53	142	306	150	317	612	808	4
5,8	170	306	180	317	612	808	4
11	202	306	209	317	612	808	4
3,5	233	306	243	317	612	808	4
11	265	306	273	317	612	808	4
5,9	295	306	305	317	612	808	4
0	325	306	329	317	612	808	4
0	350	306	354	317	612	808	4
0	378	306	382	317	612	808	4
0	409	306	413	317	612	808	4
1	439	306	443	317	612	808	4
1,7	467	306	477	317	612	808	4
76	499	306	507	317	612	808	4
5,1	528	306	538	317	612	808	4
1984	98	323	114	334	612	808	4
50	142	323	150	334	612	808	4
5,4	170	323	180	334	612	808	4
17	201	323	209	334	612	808	4
5,5	233	323	243	334	612	808	4
11	265	323	273	334	612	808	4
5,9	295	323	305	334	612	808	4
0	325	323	329	334	612	808	4
0	350	323	354	334	612	808	4
0	378	323	382	334	612	808	4
0	409	323	413	334	612	808	4
0	439	323	443	334	612	808	4
0	470	323	474	334	612	808	4
78	499	323	507	334	612	808	4
5,2	528	323	538	334	612	808	4
1985	98	340	114	351	612	808	4
56	142	340	150	351	612	808	4
6,1	170	340	180	351	612	808	4
12	201	340	209	351	612	808	4
3,9	233	340	243	351	612	808	4
11	265	340	273	351	612	808	4
5,9	295	340	305	351	612	808	4
0	325	340	329	351	612	808	4
0	350	340	354	351	612	808	4
1	378	340	382	351	612	808	4
20,0	404	340	418	351	612	808	4
1	439	340	443	351	612	808	4
1,7	467	340	477	351	612	808	4
81	499	340	507	351	612	808	4
5,4	528	340	538	351	612	808	4
1986	98	357	114	368	612	808	4
55	142	357	150	368	612	808	4
6,0	170	357	180	368	612	808	4
15	201	357	209	368	612	808	4
4,8	233	357	243	368	612	808	4
8	267	357	271	368	612	808	4
4,3	295	357	305	368	612	808	4
0	325	357	329	368	612	808	4
0	350	357	354	368	612	808	4
0	378	357	382	368	612	808	4
0	409	357	413	368	612	808	4
3	439	357	443	368	612	808	4
5,2	467	357	477	368	612	808	4
81	499	357	507	368	612	808	4
5,4	528	357	538	368	612	808	4
1987	98	374	114	385	612	808	4
62	142	374	150	385	612	808	4
6,7	170	374	180	385	612	808	4
17	201	374	209	385	612	808	4
5,5	233	374	243	385	612	808	4
5	267	374	271	385	612	808	4
2,7	295	374	305	385	612	808	4
0	325	374	329	385	612	808	4
0	350	374	354	385	612	808	4
0	378	374	382	385	612	808	4
0	409	374	413	385	612	808	4
0	439	374	443	385	612	808	4
0	470	374	474	385	612	808	4
84	499	374	507	385	612	808	4
5,6	528	374	538	385	612	808	4
1988	98	391	114	402	612	808	4
54	142	391	150	402	612	808	4
5,9	170	391	180	402	612	808	4
11	202	391	209	402	612	808	4
3,5	233	391	243	402	612	808	4
9	267	391	271	402	612	808	4
4,9	295	391	305	402	612	808	4
0	325	391	329	402	612	808	4
0	350	391	354	402	612	808	4
1	378	391	382	402	612	808	4
20,0	404	391	418	402	612	808	4
2	439	391	443	402	612	808	4
3,4	467	391	477	402	612	808	4
77	499	391	507	402	612	808	4
5,2	528	391	538	402	612	808	4
1989	98	408	114	419	612	808	4
42	142	408	150	419	612	808	4
4,6	170	408	180	419	612	808	4
16	201	408	209	419	612	808	4
5,2	233	408	243	419	612	808	4
5	267	408	271	419	612	808	4
2,7	295	408	305	419	612	808	4
2	325	408	329	419	612	808	4
13,3	345	408	359	419	612	808	4
0	378	408	382	419	612	808	4
0	409	408	413	419	612	808	4
4	439	408	443	419	612	808	4
6,9	467	408	477	419	612	808	4
69	499	408	507	419	612	808	4
4,6	528	408	538	419	612	808	4
Subtotal	93	426	120	437	612	808	4
1980-1989	89	436	124	446	612	808	4
528	140	431	152	442	612	808	4
57,3	168	431	182	442	612	808	4
154	199	431	211	442	612	808	4
49,7	231	431	245	442	612	808	4
81	265	431	273	442	612	808	4
43,8	293	431	307	442	612	808	4
2	325	431	329	442	612	808	4
13,3	345	431	359	442	612	808	4
3	378	431	382	442	612	808	4
60,0	404	431	418	442	612	808	4
21	437	431	445	442	612	808	4
36,2	465	431	479	442	612	808	4
789	497	431	509	442	612	808	4
52,8	526	431	540	442	612	808	4
1990	99	454	115	465	612	808	4
58	142	454	150	465	612	808	4
6,3	170	454	180	465	612	808	4
16	201	454	209	465	612	808	4
5,2	233	454	243	465	612	808	4
10	265	454	273	465	612	808	4
5,4	295	454	305	465	612	808	4
0	325	454	329	465	612	808	4
0	350	454	354	465	612	808	4
0	378	454	382	465	612	808	4
0	409	454	413	465	612	808	4
4	439	454	443	465	612	808	4
6,9	467	454	477	465	612	808	4
88	499	454	507	465	612	808	4
5,9	528	454	538	465	612	808	4
1991	99	471	115	482	612	808	4
38	142	471	150	482	612	808	4
4,1	170	471	180	482	612	808	4
21	201	471	209	482	612	808	4
6,8	233	471	243	482	612	808	4
4	267	471	271	482	612	808	4
2,2	295	471	305	482	612	808	4
0	325	471	329	482	612	808	4
0	350	471	354	482	612	808	4
1	378	471	382	482	612	808	4
20,0	404	471	418	482	612	808	4
4	439	471	443	482	612	808	4
6,9	467	471	477	482	612	808	4
68	499	471	507	482	612	808	4
4,6	529	471	539	482	612	808	4
1992	99	488	115	499	612	808	4
40	142	488	150	499	612	808	4
4,3	170	488	180	499	612	808	4
16	201	488	209	499	612	808	4
5,2	233	488	243	499	612	808	4
12	265	488	273	499	612	808	4
6,5	295	488	305	499	612	808	4
0	325	488	329	499	612	808	4
0	350	488	354	499	612	808	4
0	378	488	382	499	612	808	4
0	409	488	413	499	612	808	4
0	439	488	443	499	612	808	4
0	470	488	474	499	612	808	4
68	499	488	507	499	612	808	4
4,6	529	488	539	499	612	808	4
1993	99	505	115	516	612	808	4
52	142	505	150	516	612	808	4
5,6	170	505	180	516	612	808	4
11	202	505	209	516	612	808	4
3,5	233	505	243	516	612	808	4
9	267	505	271	516	612	808	4
4,9	295	505	305	516	612	808	4
0	325	505	329	516	612	808	4
0	350	505	354	516	612	808	4
0	378	505	382	516	612	808	4
0	409	505	413	516	612	808	4
1	439	505	443	516	612	808	4
1,7	467	505	477	516	612	808	4
73	499	505	507	516	612	808	4
4,9	529	505	539	516	612	808	4
1994	99	522	115	533	612	808	4
43	142	522	150	533	612	808	4
4,7	170	522	180	533	612	808	4
13	201	522	209	533	612	808	4
4,2	233	522	243	533	612	808	4
11	265	522	273	533	612	808	4
5,9	295	522	305	533	612	808	4
1	325	522	329	533	612	808	4
6,7	347	522	357	533	612	808	4
0	378	522	382	533	612	808	4
0	409	522	413	533	612	808	4
3	439	522	443	533	612	808	4
5,2	467	522	477	533	612	808	4
71	499	522	507	533	612	808	4
4,8	529	522	539	533	612	808	4
1995	99	539	115	550	612	808	4
28	142	539	150	550	612	808	4
3,0	170	539	180	550	612	808	4
14	201	539	209	550	612	808	4
4,5	233	539	243	550	612	808	4
18	265	539	273	550	612	808	4
9,7	295	539	305	550	612	808	4
0	325	539	329	550	612	808	4
0	350	539	354	550	612	808	4
0	378	539	382	550	612	808	4
0	409	539	413	550	612	808	4
0	439	539	443	550	612	808	4
0	470	539	474	550	612	808	4
60	499	539	507	550	612	808	4
4,0	529	539	539	550	612	808	4
1996	99	556	115	567	612	808	4
27	142	556	150	567	612	808	4
2,9	170	556	180	567	612	808	4
12	201	556	209	567	612	808	4
3,9	233	556	243	567	612	808	4
15	265	556	273	567	612	808	4
8,1	295	556	305	567	612	808	4
5	325	556	329	567	612	808	4
33,3	345	556	359	567	612	808	4
0	378	556	382	567	612	808	4
0	409	556	413	567	612	808	4
10	437	556	445	567	612	808	4
17,2	465	556	479	567	612	808	4
69	499	556	507	567	612	808	4
4,6	529	556	539	567	612	808	4
1997	99	573	115	584	612	808	4
26	142	573	150	584	612	808	4
2,8	170	573	180	584	612	808	4
16	201	573	209	584	612	808	4
5,2	233	573	243	584	612	808	4
11	265	573	273	584	612	808	4
5,9	295	573	305	584	612	808	4
2	325	573	329	584	612	808	4
13,3	345	573	359	584	612	808	4
1	378	573	382	584	612	808	4
20,0	404	573	418	584	612	808	4
7	439	573	443	584	612	808	4
12,1	465	573	479	584	612	808	4
63	499	573	507	584	612	808	4
4,2	529	573	539	584	612	808	4
1998	99	590	115	601	612	808	4
41	142	590	150	601	612	808	4
4,5	170	590	180	601	612	808	4
17	201	590	209	601	612	808	4
5,5	233	590	243	601	612	808	4
10	265	590	273	601	612	808	4
5,4	295	590	305	601	612	808	4
4	325	590	329	601	612	808	4
26,7	345	590	359	601	612	808	4
0	378	590	382	601	612	808	4
0	409	590	413	601	612	808	4
4	439	590	443	601	612	808	4
6,9	467	590	477	601	612	808	4
76	499	590	507	601	612	808	4
5,1	529	590	539	601	612	808	4
1999	99	608	115	619	612	808	4
40	142	608	150	619	612	808	4
4,3	170	608	180	619	612	808	4
20	202	608	210	619	612	808	4
6,5	233	608	243	619	612	808	4
4	267	608	271	619	612	808	4
2,2	295	608	305	619	612	808	4
1	325	608	329	619	612	808	4
6,7	347	608	357	619	612	808	4
0	378	608	382	619	612	808	4
0	409	608	413	619	612	808	4
4	439	608	443	619	612	808	4
6,9	467	608	477	619	612	808	4
69	499	608	507	619	612	808	4
4,6	529	608	539	619	612	808	4
Subtotal	93	630	120	641	612	808	4
1990-1999	89	640	124	651	612	808	4
393	140	635	152	646	612	808	4
42,7	168	635	182	646	612	808	4
156	200	635	212	646	612	808	4
50,3	231	635	245	646	612	808	4
104	263	635	275	646	612	808	4
56,2	293	635	307	646	612	808	4
13	323	635	331	646	612	808	4
86,7	345	635	359	646	612	808	4
2	378	635	382	646	612	808	4
40,0	404	635	418	646	612	808	4
37	437	635	445	646	612	808	4
63,8	465	635	479	646	612	808	4
705	497	635	509	646	612	808	4
47,2	527	635	541	646	612	808	4
Total	98	659	115	670	612	808	4
1980-1999	89	669	124	680	612	808	4
921	140	664	152	675	612	808	4
100	169	664	181	675	612	808	4
310	200	664	212	675	612	808	4
100	232	664	244	675	612	808	4
185	263	664	275	675	612	808	4
100	294	664	306	675	612	808	4
15	323	664	331	675	612	808	4
100	346	664	358	675	612	808	4
5	378	664	382	675	612	808	4
100	405	664	417	675	612	808	4
58	437	664	445	675	612	808	4
100	466	664	478	675	612	808	4
1494	495	664	511	675	612	808	4
100	528	664	540	675	612	808	4
n	82	687	86	696	612	808	4
=	87	687	91	696	612	808	4
Número	93	687	116	696	612	808	4
de	118	687	124	696	612	808	4
casos	126	687	141	696	612	808	4
444	311	736	325	749	612	808	4
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	5
causada	256	48	281	59	612	808	5
por	283	48	294	59	612	808	5
animales	296	48	324	59	612	808	5
venenosos......	326	48	371	59	612	808	5
Tabla	98	87	118	98	612	808	5
2.	120	87	127	98	612	808	5
Frecuencia	129	87	168	98	612	808	5
de	171	87	179	98	612	808	5
mortalidad	181	87	220	98	612	808	5
por	223	87	235	98	612	808	5
animales	237	87	269	98	612	808	5
venenosos	271	87	309	98	612	808	5
en	311	87	319	98	612	808	5
Venezuela	321	87	358	98	612	808	5
con	361	87	374	98	612	808	5
relación	376	87	405	98	612	808	5
al	407	87	414	98	612	808	5
género,	416	87	443	98	612	808	5
1980	445	87	463	98	612	808	5
a	465	87	469	98	612	808	5
1990.	471	87	492	98	612	808	5
Género	291	107	316	118	612	808	5
Total	377	116	395	127	612	808	5
Masculino	258	123	293	134	612	808	5
Femenino	315	123	349	134	612	808	5
n	260	142	264	153	612	808	5
%	287	142	295	153	612	808	5
n	316	142	320	153	612	808	5
%	342	142	350	153	612	808	5
n	373	142	377	153	612	808	5
%	397	142	405	153	612	808	5
Serpientes	196	161	229	172	612	808	5
739	256	161	268	172	612	808	5
80,2	284	161	298	172	612	808	5
182	312	161	324	172	612	808	5
19,8	339	161	353	172	612	808	5
921	369	161	381	172	612	808	5
100	395	161	407	172	612	808	5
Himenópteros	190	178	235	189	612	808	5
260	256	178	268	189	612	808	5
83,9	284	178	298	189	612	808	5
50	314	178	322	189	612	808	5
16,1	339	178	353	189	612	808	5
310	369	178	381	189	612	808	5
100	395	178	407	189	612	808	5
Escorpiones	193	196	232	206	612	808	5
144	256	196	268	206	612	808	5
77,8	284	196	298	206	612	808	5
41	314	196	322	206	612	808	5
22,2	339	196	353	206	612	808	5
185	369	196	381	206	612	808	5
100	395	196	407	206	612	808	5
Centípedos	195	213	231	224	612	808	5
13	258	213	266	224	612	808	5
86,7	284	213	298	224	612	808	5
2	316	213	320	224	612	808	5
13,	338	213	348	224	612	808	5
3	350	213	354	224	612	808	5
15	371	213	379	224	612	808	5
100	395	213	407	224	612	808	5
Arañas	201	231	224	242	612	808	5
4	260	231	264	242	612	808	5
80,0	284	231	298	242	612	808	5
1	316	231	320	242	612	808	5
20,0	339	231	353	242	612	808	5
5	373	231	377	242	612	808	5
100	395	231	407	242	612	808	5
Otros	204	248	222	259	612	808	5
41	258	248	266	259	612	808	5
70,7	284	248	298	259	612	808	5
17	314	248	322	259	612	808	5
29,3	339	248	353	259	612	808	5
58	371	248	379	259	612	808	5
100	395	248	407	259	612	808	5
Total	204	269	221	279	612	808	5
1.201	253	269	271	279	612	808	5
80,4	284	269	298	279	612	808	5
293	312	269	324	279	612	808	5
19,6	339	269	353	279	612	808	5
1.494	366	269	384	279	612	808	5
100	395	269	407	279	612	808	5
Causa	184	126	205	137	612	808	5
de	207	126	215	137	612	808	5
muerte	217	126	242	137	612	808	5
n	179	287	182	296	612	808	5
=	184	287	188	296	612	808	5
Número	190	287	213	296	612	808	5
de	214	287	221	296	612	808	5
casos	223	287	238	296	612	808	5
Tabla	103	298	123	310	612	808	5
3.	126	298	132	310	612	808	5
Frecuencia	135	298	174	310	612	808	5
de	176	298	185	310	612	808	5
mortalidad	187	298	226	310	612	808	5
por	228	298	240	310	612	808	5
animales	243	298	275	310	612	808	5
venenosos	277	298	314	310	612	808	5
en	317	298	325	310	612	808	5
Venezuela	327	298	365	310	612	808	5
por	368	298	380	310	612	808	5
grupos	382	298	406	310	612	808	5
de	409	298	417	310	612	808	5
edad,	419	298	439	310	612	808	5
1980	441	298	459	310	612	808	5
a	461	298	465	310	612	808	5
1990.	467	298	488	310	612	808	5
Causa	252	318	273	329	612	808	5
de	275	318	283	329	612	808	5
mortalidad	285	318	323	329	612	808	5
Grupos	63	335	89	346	612	808	5
de	91	335	99	346	612	808	5
edad	73	344	90	355	612	808	5
0-9	76	379	87	390	612	808	5
10-19	72	390	91	401	612	808	5
20-29	72	407	91	418	612	808	5
30-39	72	424	91	435	612	808	5
40-49	72	441	91	452	612	808	5
50-59	72	458	91	469	612	808	5
60-69	72	475	91	486	612	808	5
>	74	492	79	503	612	808	5
70	81	492	89	503	612	808	5
Total	73	519	90	529	612	808	5
Serpientes	113	340	149	351	612	808	5
Himenópteros	169	340	218	351	612	808	5
Escorpiones	239	340	280	351	612	808	5
Centípedos	305	340	343	351	612	808	5
Arañas	372	340	396	351	612	808	5
Total	492	331	509	342	612	808	5
Otros	431	340	451	351	612	808	5
n	116	362	121	372	612	808	5
%	143	362	151	372	612	808	5
n	175	362	179	372	612	808	5
%	208	362	216	372	612	808	5
n	241	362	246	372	612	808	5
%	271	362	279	372	612	808	5
n	302	362	307	372	612	808	5
%	334	362	342	372	612	808	5
n	366	362	371	372	612	808	5
%	391	362	399	372	612	808	5
n	423	362	428	372	612	808	5
%	452	362	460	372	612	808	5
n	485	362	489	372	612	808	5
%	512	362	520	372	612	808	5
140	113	379	125	390	612	808	5
15,2	140	379	154	390	612	808	5
29	173	379	181	390	612	808	5
9,4	207	379	217	390	612	808	5
145	237	379	249	390	612	808	5
78,4	268	379	282	390	612	808	5
1	302	379	306	390	612	808	5
6,7	333	379	343	390	612	808	5
4	367	379	371	390	612	808	5
80,0	388	379	402	390	612	808	5
12	421	379	429	390	612	808	5
20,7	449	379	463	390	612	808	5
331	481	379	493	390	612	808	5
22,2	509	379	523	390	612	808	5
134	113	396	125	406	612	808	5
14,5	140	396	154	406	612	808	5
8	175	396	179	406	612	808	5
2,6	207	396	217	406	612	808	5
23	239	396	247	406	612	808	5
12,4	268	396	282	406	612	808	5
2	302	396	306	406	612	808	5
13,3	331	396	345	406	612	808	5
0	367	396	371	406	612	808	5
0	393	396	397	406	612	808	5
5	423	396	427	406	612	808	5
8,6	451	396	461	406	612	808	5
172	481	396	493	406	612	808	5
11,5	509	396	523	406	612	808	5
101	113	413	125	423	612	808	5
11,0	140	413	153	423	612	808	5
10	173	413	181	423	612	808	5
3,2	205	413	215	423	612	808	5
1	242	413	246	423	612	808	5
0,5	270	413	280	423	612	808	5
9	303	413	307	423	612	808	5
60,0	331	413	345	423	612	808	5
0	367	413	371	423	612	808	5
0	393	413	397	423	612	808	5
16	421	413	429	423	612	808	5
27,6	449	413	463	423	612	808	5
137	481	413	493	423	612	808	5
9,2	511	413	521	423	612	808	5
108	113	430	125	440	612	808	5
11,7	140	430	153	440	612	808	5
15	173	430	181	440	612	808	5
4,8	207	430	217	440	612	808	5
0	241	430	245	440	612	808	5
0	273	430	277	440	612	808	5
2	302	430	306	440	612	808	5
13,3	331	430	345	440	612	808	5
0	367	430	371	440	612	808	5
0	393	430	397	440	612	808	5
5	424	430	428	440	612	808	5
8,6	451	430	461	440	612	808	5
130	481	430	493	440	612	808	5
8,7	511	430	521	440	612	808	5
103	113	447	125	457	612	808	5
11,2	140	447	153	457	612	808	5
28	173	447	181	457	612	808	5
9,0	207	447	217	457	612	808	5
7	242	447	246	457	612	808	5
3,8	270	447	280	457	612	808	5
0	302	447	306	457	612	808	5
0	336	447	340	457	612	808	5
0	367	447	371	457	612	808	5
0	393	447	397	457	612	808	5
5	424	447	428	457	612	808	5
8,6	451	447	461	457	612	808	5
143	481	447	493	457	612	808	5
9,6	511	447	521	457	612	808	5
113	113	464	124	474	612	808	5
12,3	140	464	154	474	612	808	5
39	173	464	181	474	612	808	5
12,6	205	464	219	474	612	808	5
6	242	464	246	474	612	808	5
3,2	270	464	280	474	612	808	5
0	302	464	306	474	612	808	5
0	336	464	340	474	612	808	5
0	367	464	371	474	612	808	5
0	393	464	397	474	612	808	5
4	424	464	428	474	612	808	5
6,9	451	464	461	474	612	808	5
162	481	464	493	474	612	808	5
10,8	509	464	523	474	612	808	5
129	113	481	125	491	612	808	5
14,0	140	481	154	491	612	808	5
67	173	481	181	491	612	808	5
21,6	205	481	219	491	612	808	5
1	242	481	246	491	612	808	5
0,5	270	481	280	491	612	808	5
0	302	481	306	491	612	808	5
0	336	481	340	491	612	808	5
0	367	481	371	491	612	808	5
0	393	481	397	491	612	808	5
4	424	481	428	491	612	808	5
6,9	451	481	461	491	612	808	5
201	481	481	493	491	612	808	5
13,5	509	481	523	491	612	808	5
93	115	498	123	508	612	808	5
10,1	140	498	154	508	612	808	5
114	171	498	183	508	612	808	5
36,8	205	498	219	508	612	808	5
2	242	498	246	508	612	808	5
1,1	270	498	280	508	612	808	5
1	302	498	306	508	612	808	5
6,7	333	498	343	508	612	808	5
1	367	498	371	508	612	808	5
20,0	388	498	402	508	612	808	5
7	424	498	428	508	612	808	5
12,1	449	498	463	508	612	808	5
218	481	498	493	508	612	808	5
14,6	509	498	523	508	612	808	5
921	113	519	125	529	612	808	5
100	141	519	153	529	612	808	5
310	171	519	183	529	612	808	5
100	206	519	218	529	612	808	5
185	238	519	250	529	612	808	5
100	269	519	281	529	612	808	5
15	300	519	308	529	612	808	5
100	332	519	344	529	612	808	5
5	367	519	371	529	612	808	5
100	389	519	401	529	612	808	5
63	422	519	430	529	612	808	5
100	450	519	462	529	612	808	5
1.494	478	519	496	529	612	808	5
100	510	519	522	529	612	808	5
n	60	537	63	546	612	808	5
=	65	537	69	546	612	808	5
Número	70	537	93	546	612	808	5
de	95	537	102	546	612	808	5
casos	104	537	119	546	612	808	5
Indicadores	60	554	110	567	612	808	5
de	113	554	123	567	612	808	5
mortalidad	125	554	173	567	612	808	5
centípedos	303	554	346	567	612	808	5
y	347	554	352	567	612	808	5
arañas	354	554	380	567	612	808	5
registraron	382	554	425	567	612	808	5
las	426	554	437	567	612	808	5
menores	439	554	473	567	612	808	5
TMPA	475	554	502	567	612	808	5
(0,004	504	554	530	567	612	808	5
y	303	566	308	579	612	808	5
0,001,	310	566	334	579	612	808	5
respectivamente).	336	566	405	579	612	808	5
La	407	566	417	579	612	808	5
TMPA	419	566	446	579	612	808	5
causada	448	566	479	579	612	808	5
por	481	566	494	579	612	808	5
todos	495	566	517	579	612	808	5
los	518	566	530	579	612	808	5
animales	303	578	339	591	612	808	5
venenosos	341	578	383	591	612	808	5
fue	385	578	398	591	612	808	5
de	401	578	410	591	612	808	5
0,39	413	578	430	591	612	808	5
por	433	578	446	591	612	808	5
100.000	448	578	481	591	612	808	5
habitantes.	483	578	526	591	612	808	5
La	74	578	84	591	612	808	5
Tabla	89	578	112	591	612	808	5
4	116	578	121	591	612	808	5
presentan	125	578	165	591	612	808	5
las	169	578	181	591	612	808	5
tasas	185	578	205	591	612	808	5
de	209	578	219	591	612	808	5
mortalidad	223	578	268	591	612	808	5
por	273	578	286	591	612	808	5
100.000	60	590	92	603	612	808	5
habitantes.	96	590	139	603	612	808	5
En	143	590	154	603	612	808	5
1982,	158	590	180	603	612	808	5
se	184	590	192	603	612	808	5
registró	196	590	227	603	612	808	5
la	230	590	238	603	612	808	5
mayor	241	590	267	603	612	808	5
tasa	271	590	286	603	612	808	5
por	60	602	73	615	612	808	5
ofidismo	77	602	114	615	612	808	5
(0,38	118	602	139	615	612	808	5
por	143	602	157	615	612	808	5
100.000	161	602	195	615	612	808	5
habitantes).	199	602	247	615	612	808	5
Para	252	602	270	615	612	808	5
los	274	602	286	615	612	808	5
himenópteros	60	614	114	627	612	808	5
en	118	614	127	627	612	808	5
1980	131	614	151	627	612	808	5
(0,14),	155	614	181	627	612	808	5
y	185	614	190	627	612	808	5
para	194	614	211	627	612	808	5
escorpionismo	215	614	273	627	612	808	5
en	277	614	286	627	612	808	5
1995	60	626	80	639	612	808	5
(0,08).	82	626	108	639	612	808	5
La	111	626	121	639	612	808	5
mayor	123	626	149	639	612	808	5
tasa	151	626	167	639	612	808	5
general	169	626	198	639	612	808	5
se	200	626	209	639	612	808	5
ubicó	211	626	233	639	612	808	5
en	235	626	245	639	612	808	5
1982,	247	626	270	639	612	808	5
con	272	626	286	639	612	808	5
0,57	60	638	77	651	612	808	5
fallecidos	80	638	119	651	612	808	5
por	121	638	135	651	612	808	5
100.000	137	638	170	651	612	808	5
de	172	638	182	651	612	808	5
habitantes	184	638	225	651	612	808	5
(n	228	638	236	651	612	808	5
=	238	638	244	651	612	808	5
91).	247	638	263	651	612	808	5
En	265	638	276	651	612	808	5
la	279	638	286	651	612	808	5
última	60	650	85	663	612	808	5
fila	87	650	100	663	612	808	5
de	102	650	111	663	612	808	5
la	113	650	120	663	612	808	5
tabla,	122	650	144	663	612	808	5
se	146	650	155	663	612	808	5
presentan	157	650	195	663	612	808	5
las	197	650	208	663	612	808	5
tasas	210	650	229	663	612	808	5
de	231	650	241	663	612	808	5
mortalidad	243	650	286	663	612	808	5
promedio	60	662	98	675	612	808	5
anual	101	662	123	675	612	808	5
(TMPA),	126	662	163	675	612	808	5
calculada	166	662	204	675	612	808	5
para	207	662	224	675	612	808	5
los	227	662	239	675	612	808	5
20	242	662	252	675	612	808	5
años	255	662	274	675	612	808	5
de	277	662	286	675	612	808	5
registro.	60	674	94	687	612	808	5
Los	98	674	113	687	612	808	5
fallecidos	117	674	157	687	612	808	5
por	161	674	175	687	612	808	5
mordeduras	179	674	227	687	612	808	5
de	231	674	241	687	612	808	5
serpientes	245	674	286	687	612	808	5
registraron	60	686	103	699	612	808	5
la	106	686	113	699	612	808	5
mayor	116	686	142	699	612	808	5
TMPA	145	686	173	699	612	808	5
con	176	686	190	699	612	808	5
0,24,	193	686	213	699	612	808	5
seguida	216	686	247	699	612	808	5
por	250	686	263	699	612	808	5
la	266	686	274	699	612	808	5
de	277	686	286	699	612	808	5
picadura	60	698	94	711	612	808	5
de	95	698	105	711	612	808	5
himenópteros	107	698	160	711	612	808	5
(0,08)	162	698	186	711	612	808	5
y	188	698	193	711	612	808	5
escorpiones	195	698	241	711	612	808	5
(0,05).	243	698	270	711	612	808	5
Los	271	698	286	711	612	808	5
El	317	602	326	615	612	808	5
periodo	328	602	359	615	612	808	5
de	361	602	371	615	612	808	5
1980	373	602	393	615	612	808	5
a	395	602	400	615	612	808	5
1989	402	602	422	615	612	808	5
presentó	424	602	458	615	612	808	5
el	460	602	468	615	612	808	5
mayor	470	602	495	615	612	808	5
impacto	498	602	530	615	612	808	5
de	303	614	313	627	612	808	5
muertes	315	614	346	627	612	808	5
por	348	614	361	627	612	808	5
ofidismo	363	614	398	627	612	808	5
en	400	614	410	627	612	808	5
Venezuela.	412	614	456	627	612	808	5
La	458	614	469	627	612	808	5
mayoría	471	614	504	627	612	808	5
de	506	614	515	627	612	808	5
sus	517	614	530	627	612	808	5
tasas	303	626	323	639	612	808	5
anuales	325	626	355	639	612	808	5
(n	357	626	366	639	612	808	5
=	368	626	373	639	612	808	5
11	376	626	386	639	612	808	5
años),	388	626	412	639	612	808	5
se	414	626	423	639	612	808	5
ubicaron	425	626	460	639	612	808	5
por	462	626	476	639	612	808	5
encima	478	626	507	639	612	808	5
de	509	626	519	639	612	808	5
su	521	626	530	639	612	808	5
TMPA	303	638	331	651	612	808	5
(0,24);	334	638	361	651	612	808	5
mientras	363	638	398	651	612	808	5
que	400	638	415	651	612	808	5
en	417	638	427	651	612	808	5
el	429	638	437	651	612	808	5
decenio	439	638	470	651	612	808	5
1990-1999,	473	638	519	651	612	808	5
se	521	638	530	651	612	808	5
ubicaron	303	650	338	663	612	808	5
por	341	650	354	663	612	808	5
debajo	356	650	383	663	612	808	5
de	386	650	395	663	612	808	5
0,24	398	650	415	663	612	808	5
(Tabla	418	650	443	663	612	808	5
4	446	650	451	663	612	808	5
y	453	650	458	663	612	808	5
5).	461	650	471	663	612	808	5
Para	317	674	335	687	612	808	5
los	337	674	349	687	612	808	5
himenópteros,	351	674	408	687	612	808	5
el	410	674	417	687	612	808	5
mayor	419	674	444	687	612	808	5
impacto	446	674	478	687	612	808	5
ocurrió	480	674	509	687	612	808	5
en	511	674	521	687	612	808	5
el	523	674	530	687	612	808	5
primer	303	686	330	699	612	808	5
decenio;	332	686	365	699	612	808	5
registrándose	367	686	421	699	612	808	5
en	422	686	432	699	612	808	5
el	434	686	441	699	612	808	5
período	443	686	473	699	612	808	5
siete	475	686	493	699	612	808	5
años	495	686	514	699	612	808	5
con	515	686	530	699	612	808	5
tasas	303	698	323	711	612	808	5
de	325	698	334	711	612	808	5
mortalidad	336	698	379	711	612	808	5
superiores	381	698	423	711	612	808	5
a	425	698	429	711	612	808	5
la	431	698	438	711	612	808	5
TMPA	440	698	468	711	612	808	5
(0,08),	470	698	497	711	612	808	5
y	499	698	504	711	612	808	5
nueve	506	698	530	711	612	808	5
445	289	736	303	749	612	808	5
D	291	48	297	60	612	808	6
e	297	51	301	59	612	808	6
S	304	48	309	60	612	808	6
ousa	309	51	326	59	612	808	6
et	328	48	334	60	612	808	6
al.	337	48	346	60	612	808	6
Tabla	104	87	124	99	612	808	6
4.	126	87	133	99	612	808	6
Tasas	135	87	155	99	612	808	6
de	157	87	166	99	612	808	6
mortalidad	168	87	207	99	612	808	6
anual	209	87	229	99	612	808	6
(TMA)	231	87	257	99	612	808	6
y	259	87	264	99	612	808	6
de	266	87	274	99	612	808	6
mortalidad	277	87	316	99	612	808	6
promedio	318	87	352	99	612	808	6
anual	355	87	374	99	612	808	6
(TMPA)	376	87	407	99	612	808	6
por	409	87	421	99	612	808	6
envenenamientos	423	87	486	99	612	808	6
animales	488	87	520	99	612	808	6
en	522	87	531	99	612	808	6
Venezuela,	273	97	312	109	612	808	6
1980	315	97	333	109	612	808	6
a	335	97	339	109	612	808	6
1999.	341	97	361	109	612	808	6
Causa	303	118	325	129	612	808	6
de	327	118	335	129	612	808	6
mortalidad	337	118	375	129	612	808	6
Total	516	132	534	143	612	808	6
Año	99	146	114	157	612	808	6
Población	139	146	173	157	612	808	6
Serpientes	190	145	225	156	612	808	6
Himenópteros	240	145	288	156	612	808	6
Escorpiones	298	145	339	156	612	808	6
Centípedos	352	145	390	156	612	808	6
Arañas	412	145	437	156	612	808	6
Otros	464	145	483	156	612	808	6
n	192	173	196	184	612	808	6
TMA	212	173	230	184	612	808	6
n	246	173	250	184	612	808	6
TMA	269	173	287	184	612	808	6
n	303	173	308	184	612	808	6
TMA	321	173	340	184	612	808	6
n	354	173	358	184	612	808	6
TMA	375	173	393	184	612	808	6
n	408	173	412	184	612	808	6
TMA	426	173	445	184	612	808	6
n	458	173	462	184	612	808	6
TMA	475	173	494	184	612	808	6
n	509	173	513	184	612	808	6
TMA	529	173	548	184	612	808	6
1980	98	197	114	208	612	808	6
15.091.222	138	197	174	208	612	808	6
49	190	197	198	208	612	808	6
0,32	214	197	228	208	612	808	6
21	244	197	252	208	612	808	6
0,14	271	197	285	208	612	808	6
1	303	197	307	208	612	808	6
0,01	323	197	337	208	612	808	6
0	354	197	358	208	612	808	6
0	382	197	386	208	612	808	6
1	408	197	412	208	612	808	6
0,007	426	197	444	208	612	808	6
1	458	197	462	208	612	808	6
0,01	477	197	491	208	612	808	6
73	507	197	515	208	612	808	6
0,48	532	197	546	208	612	808	6
1981	98	217	114	227	612	808	6
15.515.285	138	217	174	227	612	808	6
46	190	217	198	227	612	808	6
0,30	214	217	228	227	612	808	6
18	244	217	252	227	612	808	6
0,12	271	217	285	227	612	808	6
9	303	217	307	227	612	808	6
0,06	323	217	337	227	612	808	6
0	354	217	358	227	612	808	6
0	382	217	386	227	612	808	6
0	408	217	412	227	612	808	6
0	433	217	437	227	612	808	6
6	458	217	462	227	612	808	6
0,04	477	217	491	227	612	808	6
79	507	217	515	227	612	808	6
0,51	532	217	546	227	612	808	6
1982	98	237	114	247	612	808	6
15.916.874	138	237	174	247	612	808	6
61	190	237	198	247	612	808	6
0,38	214	237	228	247	612	808	6
16	244	237	252	247	612	808	6
0,10	271	237	285	247	612	808	6
11	302	237	309	247	612	808	6
0,07	323	237	337	247	612	808	6
0	354	237	358	247	612	808	6
0	382	237	386	247	612	808	6
0	408	237	412	247	612	808	6
0	433	237	437	247	612	808	6
3	458	237	462	247	612	808	6
0,02	477	237	491	247	612	808	6
91	507	237	515	247	612	808	6
0,57	532	237	546	247	612	808	6
1983	98	257	114	267	612	808	6
16.311.069	138	257	173	267	612	808	6
53	190	257	198	267	612	808	6
0,32	214	257	228	267	612	808	6
11	244	257	252	267	612	808	6
0,07	271	257	285	267	612	808	6
11	302	257	309	267	612	808	6
0,07	323	257	337	267	612	808	6
0	354	257	358	267	612	808	6
0	382	257	386	267	612	808	6
0	408	257	412	267	612	808	6
0	433	257	437	267	612	808	6
1	458	257	462	267	612	808	6
0,01	477	257	491	267	612	808	6
76	507	257	515	267	612	808	6
0,47	532	257	546	267	612	808	6
1984	98	276	114	287	612	808	6
16.712.952	138	276	174	287	612	808	6
50	190	276	198	287	612	808	6
0,30	214	276	228	287	612	808	6
17	244	276	252	287	612	808	6
0,10	271	276	285	287	612	808	6
11	302	276	309	287	612	808	6
0,07	323	276	337	287	612	808	6
0	354	276	358	287	612	808	6
0	382	276	386	287	612	808	6
0	408	276	412	287	612	808	6
0	433	276	437	287	612	808	6
0	458	276	462	287	612	808	6
0	482	276	486	287	612	808	6
78	507	276	515	287	612	808	6
0,47	532	276	546	287	612	808	6
1985	98	296	114	307	612	808	6
17.137.604	138	296	174	307	612	808	6
56	190	296	198	307	612	808	6
0,33	214	296	228	307	612	808	6
12	244	296	252	307	612	808	6
0,07	271	296	285	307	612	808	6
11	302	296	309	307	612	808	6
0,06	323	296	337	307	612	808	6
0	354	296	358	307	612	808	6
0	382	296	386	307	612	808	6
1	408	296	412	307	612	808	6
0,006	426	296	444	307	612	808	6
1	458	296	462	307	612	808	6
0,01	477	296	491	307	612	808	6
81	507	296	515	307	612	808	6
0,47	532	296	546	307	612	808	6
1986	98	316	114	327	612	808	6
17.590.455	138	316	174	327	612	808	6
55	190	316	198	327	612	808	6
0,31	214	316	228	327	612	808	6
15	244	316	252	327	612	808	6
0,09	271	316	285	327	612	808	6
8	303	316	307	327	612	808	6
0,05	323	316	337	327	612	808	6
0	354	316	358	327	612	808	6
0	382	316	386	327	612	808	6
0	408	316	412	327	612	808	6
0	433	316	437	327	612	808	6
3	458	316	462	327	612	808	6
0,02	477	316	491	327	612	808	6
81	507	316	515	327	612	808	6
0,46	532	316	546	327	612	808	6
1987	98	336	114	347	612	808	6
18.061.452	138	336	174	347	612	808	6
62	190	336	198	347	612	808	6
0,34	214	336	228	347	612	808	6
17	244	336	252	347	612	808	6
0,09	271	336	285	347	612	808	6
5	303	336	307	347	612	808	6
0,03	323	336	337	347	612	808	6
0	354	336	358	347	612	808	6
0	382	336	386	347	612	808	6
0	408	336	412	347	612	808	6
0	433	336	437	347	612	808	6
0	458	336	462	347	612	808	6
0	482	336	486	347	612	808	6
84	507	336	515	347	612	808	6
0,47	532	336	546	347	612	808	6
1988	98	356	114	366	612	808	6
18.542.449	138	356	174	366	612	808	6
54	190	356	198	366	612	808	6
0,29	214	356	228	366	612	808	6
11	244	356	252	366	612	808	6
0,06	271	356	285	366	612	808	6
9	303	356	307	366	612	808	6
0,05	323	356	337	366	612	808	6
0	354	356	358	366	612	808	6
0	382	356	386	366	612	808	6
1	408	356	412	366	612	808	6
0,005	426	356	444	366	612	808	6
2	458	356	462	366	612	808	6
0,01	477	356	491	366	612	808	6
77	507	356	515	366	612	808	6
0,42	532	356	546	366	612	808	6
1989	98	376	114	386	612	808	6
19.025.297	138	376	174	386	612	808	6
42	190	376	198	386	612	808	6
0,22	214	376	228	386	612	808	6
16	244	376	252	386	612	808	6
0,08	271	376	285	386	612	808	6
5	303	376	307	386	612	808	6
0,03	323	376	337	386	612	808	6
2	354	376	358	386	612	808	6
0,011	375	376	393	386	612	808	6
0	408	376	412	386	612	808	6
0	433	376	437	386	612	808	6
4	458	376	462	386	612	808	6
0,02	477	376	491	386	612	808	6
69	507	376	515	386	612	808	6
0,36	532	376	546	386	612	808	6
TMPA‡	94	397	119	407	612	808	6
1980­-1989	89	406	124	417	612	808	6
16.990.466	138	401	174	412	612	808	6
528	188	401	200	412	612	808	6
0,31	214	401	228	412	612	808	6
154	242	401	254	412	612	808	6
0,09	271	401	285	412	612	808	6
81	301	401	309	412	612	808	6
0,05	323	401	337	412	612	808	6
2	354	401	358	412	612	808	6
0,001	375	401	393	412	612	808	6
3	408	401	412	412	612	808	6
0,002	426	401	444	412	612	808	6
21	456	401	464	412	612	808	6
0,01	477	401	491	412	612	808	6
789	505	401	517	412	612	808	6
0,46	531	401	545	412	612	808	6
1990	98	427	114	438	612	808	6
19.501.849	138	427	174	438	612	808	6
58	190	427	198	438	612	808	6
0,30	214	427	228	438	612	808	6
16	244	427	252	438	612	808	6
0,08	271	427	285	438	612	808	6
10	301	427	309	438	612	808	6
0,05	323	427	337	438	612	808	6
0	354	427	358	438	612	808	6
0	382	427	386	438	612	808	6
0	408	427	412	438	612	808	6
0	433	427	437	438	612	808	6
4	458	427	462	438	612	808	6
0,02	477	427	491	438	612	808	6
88	507	427	515	438	612	808	6
0,45	531	427	545	438	612	808	6
1991	98	447	114	458	612	808	6
19.972.039	138	447	174	458	612	808	6
38	190	447	198	458	612	808	6
0,19	214	447	228	458	612	808	6
21	244	447	252	458	612	808	6
0,11	271	447	284	458	612	808	6
4	303	447	307	458	612	808	6
0,02	323	447	337	458	612	808	6
0	354	447	358	458	612	808	6
0	382	447	386	458	612	808	6
1	408	447	412	458	612	808	6
0,005	426	447	444	458	612	808	6
4	458	447	462	458	612	808	6
0,02	477	447	491	458	612	808	6
68	507	447	515	458	612	808	6
0,34	531	447	545	458	612	808	6
1992	98	467	114	477	612	808	6
20.441.298	138	467	174	477	612	808	6
40	190	467	198	477	612	808	6
0,20	214	467	228	477	612	808	6
16	244	467	252	477	612	808	6
0,08	271	467	285	477	612	808	6
12	301	467	309	477	612	808	6
0,06	323	467	337	477	612	808	6
0	354	467	358	477	612	808	6
0	382	467	386	477	612	808	6
0	408	467	412	477	612	808	6
0	433	467	437	477	612	808	6
0	458	467	462	477	612	808	6
0	482	467	486	477	612	808	6
68	507	467	515	477	612	808	6
0,33	531	467	545	477	612	808	6
1993	98	487	114	497	612	808	6
20.909.727	138	487	174	497	612	808	6
52	190	487	198	497	612	808	6
0,25	214	487	228	497	612	808	6
11	244	487	252	497	612	808	6
0,05	271	487	285	497	612	808	6
9	303	487	307	497	612	808	6
0,04	323	487	337	497	612	808	6
0	354	487	358	497	612	808	6
0	382	487	386	497	612	808	6
0	408	487	412	497	612	808	6
0	433	487	437	497	612	808	6
1	458	487	462	497	612	808	6
0,005	475	487	493	497	612	808	6
73	507	487	515	497	612	808	6
0,35	531	487	545	497	612	808	6
1994	98	507	114	517	612	808	6
21.377.426	138	507	174	517	612	808	6
43	190	507	198	517	612	808	6
0,20	214	507	228	517	612	808	6
13	244	507	252	517	612	808	6
0,06	271	507	285	517	612	808	6
11	301	507	309	517	612	808	6
0,05	323	507	337	517	612	808	6
1	354	507	358	517	612	808	6
0,005	375	507	393	517	612	808	6
0	408	507	412	517	612	808	6
0	433	507	437	517	612	808	6
3	458	507	462	517	612	808	6
0,01	477	507	491	517	612	808	6
71	507	507	515	517	612	808	6
0,33	531	507	545	517	612	808	6
1995	98	526	114	537	612	808	6
21.844.496	138	526	174	537	612	808	6
28	190	526	198	537	612	808	6
0,13	214	526	228	537	612	808	6
14	244	526	252	537	612	808	6
0,06	271	526	285	537	612	808	6
18	301	526	309	537	612	808	6
0,08	323	526	337	537	612	808	6
0	354	526	358	537	612	808	6
0	382	526	386	537	612	808	6
0	408	526	412	537	612	808	6
0	433	526	437	537	612	808	6
0	458	526	462	537	612	808	6
0	482	526	486	537	612	808	6
60	507	526	515	537	612	808	6
0,27	531	526	545	537	612	808	6
1996	98	546	114	557	612	808	6
22.311.094	138	546	173	557	612	808	6
27	190	546	198	557	612	808	6
0,12	214	546	228	557	612	808	6
12	244	546	252	557	612	808	6
0,05	271	546	285	557	612	808	6
15	301	546	309	557	612	808	6
0,07	323	546	337	557	612	808	6
5	354	546	358	557	612	808	6
0,022	375	546	393	557	612	808	6
0	408	546	412	557	612	808	6
0	433	546	437	557	612	808	6
10	456	546	464	557	612	808	6
0,04	477	546	491	557	612	808	6
69	507	546	515	557	612	808	6
0,31	531	546	545	557	612	808	6
1997	98	566	114	577	612	808	6
22.777.151	138	566	174	577	612	808	6
26	190	566	198	577	612	808	6
0,11	214	566	228	577	612	808	6
16	244	566	252	577	612	808	6
0,07	271	566	285	577	612	808	6
11	301	566	309	577	612	808	6
0,05	323	566	337	577	612	808	6
2	354	566	358	577	612	808	6
0,009	375	566	393	577	612	808	6
1	408	566	412	577	612	808	6
0,004	426	566	444	577	612	808	6
7	458	566	462	577	612	808	6
0,03	477	566	491	577	612	808	6
63	507	566	515	577	612	808	6
0,28	531	566	545	577	612	808	6
1998	98	586	114	596	612	808	6
23.242.435	138	586	174	596	612	808	6
41	190	586	198	596	612	808	6
0,18	214	586	228	596	612	808	6
17	244	586	252	596	612	808	6
0,07	271	586	285	596	612	808	6
10	301	586	309	596	612	808	6
0,04	323	586	337	596	612	808	6
4	354	586	358	596	612	808	6
0,017	375	586	393	596	612	808	6
0	408	586	412	596	612	808	6
0	433	586	437	596	612	808	6
4	458	586	462	596	612	808	6
0,02	477	586	491	596	612	808	6
76	507	586	515	596	612	808	6
0,33	531	586	545	596	612	808	6
1999	98	606	114	616	612	808	6
23.706.711	138	606	173	616	612	808	6
40	190	606	198	616	612	808	6
0,17	214	606	228	616	612	808	6
20	244	606	252	616	612	808	6
0,08	271	606	285	616	612	808	6
4	303	606	307	616	612	808	6
0,02	323	606	337	616	612	808	6
1	354	606	358	616	612	808	6
0,004	375	606	393	616	612	808	6
0	408	606	412	616	612	808	6
0	433	606	437	616	612	808	6
4	458	606	462	616	612	808	6
0,02	477	606	491	616	612	808	6
69	507	606	515	616	612	808	6
0,29	531	606	545	616	612	808	6
TMPAΨ	93	626	120	637	612	808	6
1990­-1999	89	636	124	646	612	808	6
21.608.423	137	631	173	641	612	808	6
393	188	631	200	641	612	808	6
0,18	214	631	228	641	612	808	6
156	242	631	254	641	612	808	6
0,07	271	631	285	641	612	808	6
104	299	631	311	641	612	808	6
0,05	323	631	337	641	612	808	6
13	352	631	360	641	612	808	6
0,006	375	631	393	641	612	808	6
2	408	631	412	641	612	808	6
0,001	426	631	444	641	612	808	6
37	456	631	464	641	612	808	6
0,02	477	631	491	641	612	808	6
705	505	631	517	641	612	808	6
0,33	531	631	545	641	612	808	6
TMPA†	94	659	119	669	612	808	6
1980­-1999	89	668	124	679	612	808	6
19.299.444	137	663	173	674	612	808	6
921	188	663	200	674	612	808	6
0,24	214	663	228	674	612	808	6
310	242	663	254	674	612	808	6
0,08	271	663	285	674	612	808	6
185	299	663	311	674	612	808	6
0,05	323	663	337	674	612	808	6
15	352	663	360	674	612	808	6
0,004	375	663	393	674	612	808	6
5	408	663	412	674	612	808	6
0,001	426	663	444	674	612	808	6
58	456	663	464	674	612	808	6
0,02	477	663	491	674	612	808	6
1.494	502	663	520	674	612	808	6
0,39	531	663	545	674	612	808	6
TMPA‡:	82	687	106	696	612	808	6
tasas	108	687	122	696	612	808	6
calculadas	124	687	153	696	612	808	6
con	154	687	165	696	612	808	6
base	166	687	179	696	612	808	6
en	181	687	187	696	612	808	6
el	189	687	194	696	612	808	6
promedio	196	687	223	696	612	808	6
de	224	687	231	696	612	808	6
la	233	687	238	696	612	808	6
población	239	687	267	696	612	808	6
entre	269	687	283	696	612	808	6
1980­-1989,	285	687	317	696	612	808	6
dividido	318	687	342	696	612	808	6
entre	343	687	357	696	612	808	6
los	359	687	367	696	612	808	6
10	369	687	376	696	612	808	6
años	378	687	391	696	612	808	6
del	392	687	401	696	612	808	6
decenio.	403	687	426	696	612	808	6
TMPAΨ:	82	695	108	704	612	808	6
tasas	110	695	123	704	612	808	6
calculadas	125	695	154	704	612	808	6
con	156	695	166	704	612	808	6
base	168	695	180	704	612	808	6
en	182	695	189	704	612	808	6
el	191	695	196	704	612	808	6
promedio	197	695	224	704	612	808	6
de	226	695	233	704	612	808	6
la	234	695	239	704	612	808	6
población	241	695	269	704	612	808	6
entre	270	695	284	704	612	808	6
1990­-1999,	286	695	318	704	612	808	6
dividido	320	695	343	704	612	808	6
entre	345	695	359	704	612	808	6
los	361	695	369	704	612	808	6
10	371	695	378	704	612	808	6
años	379	695	392	704	612	808	6
del	394	695	403	704	612	808	6
decenio.	404	695	428	704	612	808	6
TMPA†:	82	703	106	713	612	808	6
tasas	108	703	122	713	612	808	6
calculadas	124	703	153	713	612	808	6
con	154	703	165	713	612	808	6
base	166	703	179	713	612	808	6
en	181	703	187	713	612	808	6
el	189	703	194	713	612	808	6
promedio	196	703	223	713	612	808	6
de	224	703	231	713	612	808	6
la	233	703	238	713	612	808	6
población	239	703	267	713	612	808	6
entre	269	703	283	713	612	808	6
1980	285	703	299	713	612	808	6
y	300	703	304	713	612	808	6
1999,	306	703	321	713	612	808	6
dividido	323	703	346	713	612	808	6
entre	348	703	362	713	612	808	6
los	364	703	372	713	612	808	6
20	374	703	381	713	612	808	6
años	383	703	395	713	612	808	6
del	397	703	406	713	612	808	6
periodo.	407	703	431	713	612	808	6
446	311	736	325	749	612	808	6
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	7
causada	256	48	281	59	612	808	7
por	283	48	294	59	612	808	7
animales	296	48	324	59	612	808	7
venenosos......	326	48	371	59	612	808	7
años	60	86	78	99	612	808	7
con	81	86	96	99	612	808	7
tasas	99	86	119	99	612	808	7
menores	122	86	156	99	612	808	7
a	159	86	164	99	612	808	7
la	167	86	174	99	612	808	7
TMPA	178	86	205	99	612	808	7
en	209	86	218	99	612	808	7
todo	221	86	239	99	612	808	7
el	243	86	250	99	612	808	7
periodo.	253	86	286	99	612	808	7
Para	60	98	77	111	612	808	7
este	79	98	94	111	612	808	7
grupo	96	98	119	111	612	808	7
etiológico,	121	98	162	111	612	808	7
las	164	98	175	111	612	808	7
menores	177	98	210	111	612	808	7
tasas	212	98	231	111	612	808	7
de	233	98	242	111	612	808	7
mortalidad	244	98	286	111	612	808	7
se	60	110	68	123	612	808	7
registraron	71	110	115	123	612	808	7
en	118	110	128	123	612	808	7
el	131	110	138	123	612	808	7
segundo	142	110	175	123	612	808	7
decenio.	179	110	212	123	612	808	7
El	216	110	224	123	612	808	7
escorpionismo	228	110	286	123	612	808	7
presentó	60	122	93	135	612	808	7
ocho	96	122	116	135	612	808	7
años	119	122	137	135	612	808	7
con	140	122	154	135	612	808	7
tasas	157	122	177	135	612	808	7
de	179	122	189	135	612	808	7
mortalidad	192	122	235	135	612	808	7
superiores	238	122	279	135	612	808	7
a	282	122	286	135	612	808	7
su	60	134	68	147	612	808	7
TMPA	71	134	99	147	612	808	7
(0,05),	101	134	128	147	612	808	7
cinco	130	134	152	147	612	808	7
de	155	134	164	147	612	808	7
ellos	166	134	185	147	612	808	7
entre	188	134	208	147	612	808	7
1980	210	134	230	147	612	808	7
y	233	134	238	147	612	808	7
1989.	240	134	263	147	612	808	7
arañas	303	86	330	99	612	808	7
registró,	334	86	368	99	612	808	7
en	372	86	382	99	612	808	7
cuatro	386	86	411	99	612	808	7
de	416	86	425	99	612	808	7
cinco	429	86	451	99	612	808	7
años	456	86	474	99	612	808	7
con	478	86	493	99	612	808	7
muertes	497	86	530	99	612	808	7
registradas,	303	98	349	111	612	808	7
tasas	353	98	372	111	612	808	7
de	376	98	385	111	612	808	7
mortalidad	389	98	432	111	612	808	7
mayores	436	98	470	111	612	808	7
que	473	98	488	111	612	808	7
la	491	98	498	111	612	808	7
TMPA	502	98	530	111	612	808	7
(0,001).	303	110	335	123	612	808	7
Las	317	134	333	147	612	808	7
serpientes,	339	134	390	147	612	808	7
himenópteros	395	134	458	147	612	808	7
y	464	134	469	147	612	808	7
escorpiones	474	134	530	147	612	808	7
produjeron	303	146	348	159	612	808	7
muertes	350	146	382	159	612	808	7
en	384	146	394	159	612	808	7
todos	396	146	418	159	612	808	7
los	420	146	432	159	612	808	7
años	434	146	452	159	612	808	7
evaluados	454	146	495	159	612	808	7
(20/20).	497	146	530	159	612	808	7
Los	303	158	319	171	612	808	7
centípedos	323	158	368	171	612	808	7
y	373	158	378	171	612	808	7
arañas,	382	158	412	171	612	808	7
respectivamente,	416	158	488	171	612	808	7
causaron	492	158	530	171	612	808	7
muertes	303	170	336	183	612	808	7
en	340	170	349	183	612	808	7
seis	353	170	368	183	612	808	7
y	372	170	377	183	612	808	7
cinco	381	170	404	183	612	808	7
años	408	170	426	183	612	808	7
de	430	170	440	183	612	808	7
los	444	170	456	183	612	808	7
veinte	460	170	485	183	612	808	7
evaluados	489	170	530	183	612	808	7
(Tabla	303	182	330	195	612	808	7
4	332	182	337	195	612	808	7
y	340	182	345	195	612	808	7
5).	348	182	359	195	612	808	7
Las	74	158	89	171	612	808	7
muertes	93	158	126	171	612	808	7
por	130	158	144	171	612	808	7
centípedos	148	158	193	171	612	808	7
y	197	158	202	171	612	808	7
arañas	206	158	233	171	612	808	7
presentaron	237	158	286	171	612	808	7
tendencia	60	170	100	183	612	808	7
a	104	170	108	183	612	808	7
incrementar	112	170	162	183	612	808	7
su	166	170	175	183	612	808	7
impacto	180	170	213	183	612	808	7
en	217	170	227	183	612	808	7
la	231	170	238	183	612	808	7
población,	243	170	286	183	612	808	7
especialmente	60	182	118	195	612	808	7
en	122	182	131	195	612	808	7
el	135	182	142	195	612	808	7
segundo	146	182	180	195	612	808	7
decenio.	184	182	219	195	612	808	7
El	223	182	232	195	612	808	7
impacto	236	182	269	195	612	808	7
por	273	182	286	195	612	808	7
Tabla	77	199	97	211	612	808	7
5.	99	199	106	211	612	808	7
Frecuencia	108	199	148	211	612	808	7
de	150	199	158	211	612	808	7
años	161	199	177	211	612	808	7
con	179	199	192	211	612	808	7
registro	195	199	222	211	612	808	7
de	227	199	235	211	612	808	7
mortalidad	237	199	276	211	612	808	7
anual	279	199	298	211	612	808	7
por	300	199	312	211	612	808	7
envenenamientos	315	199	377	211	612	808	7
animales	379	199	411	211	612	808	7
en	414	199	422	211	612	808	7
Venezuela,	424	199	463	211	612	808	7
1980	466	199	484	211	612	808	7
a	486	199	490	211	612	808	7
1999.	492	199	512	211	612	808	7
Causa	98	228	119	238	612	808	7
de	121	228	129	238	612	808	7
mortalidad	131	228	169	238	612	808	7
TMPA	122	237	145	248	612	808	7
Frecuencia	308	218	345	229	612	808	7
de	347	218	355	229	612	808	7
años	357	218	373	229	612	808	7
Sin	186	238	197	248	612	808	7
registro	199	238	225	248	612	808	7
de	227	238	235	248	612	808	7
mortalidad	191	247	230	258	612	808	7
Con	247	238	262	248	612	808	7
registro	264	238	290	248	612	808	7
de	292	238	300	248	612	808	7
mortalidad	255	247	293	258	612	808	7
Con	316	238	330	248	612	808	7
registro	332	238	359	248	612	808	7
<	323	247	328	258	612	808	7
TMPA	329	247	352	258	612	808	7
Con	382	238	397	248	612	808	7
registro	399	238	425	248	612	808	7
=	389	247	394	258	612	808	7
TMPA	396	247	419	258	612	808	7
Con	449	238	463	248	612	808	7
registro	465	238	491	248	612	808	7
>	455	247	460	258	612	808	7
TMPA	462	247	485	258	612	808	7
Serpientes	117	265	150	275	612	808	7
0,24	126	274	140	285	612	808	7
­	209	270	211	280	612	808	7
20	270	270	278	280	612	808	7
9	335	270	339	280	612	808	7
­	403	270	405	280	612	808	7
11	466	270	474	280	612	808	7
Himenópteros	111	290	156	301	612	808	7
0,08	126	300	140	310	612	808	7
­	209	295	211	306	612	808	7
20	270	295	278	306	612	808	7
9	335	295	339	306	612	808	7
4	402	295	406	306	612	808	7
7	468	295	472	306	612	808	7
Escorpiones	114	316	153	327	612	808	7
0,05	126	326	140	336	612	808	7
­	209	321	211	332	612	808	7
20	270	321	278	332	612	808	7
7	335	321	339	332	612	808	7
5	402	321	406	332	612	808	7
8	468	321	472	332	612	808	7
Centípedos	115	343	151	353	612	808	7
0,004	124	352	142	363	612	808	7
14	206	347	214	358	612	808	7
6	272	347	276	358	612	808	7
­	336	347	338	358	612	808	7
1	402	347	406	358	612	808	7
5	468	347	472	358	612	808	7
Arañas	122	369	145	379	612	808	7
0,001	124	378	142	389	612	808	7
15	206	374	214	384	612	808	7
5	272	374	276	384	612	808	7
1	335	374	339	384	612	808	7
­	403	374	405	384	612	808	7
4	468	374	472	384	612	808	7
Otros	124	395	142	405	612	808	7
0,39	126	405	140	415	612	808	7
4	208	400	212	410	612	808	7
16	270	400	278	410	612	808	7
6	335	400	339	410	612	808	7
7	402	400	406	410	612	808	7
3	468	400	472	410	612	808	7
Total	125	425	141	436	612	808	7
­	209	425	211	436	612	808	7
20	270	425	278	436	612	808	7
10	333	425	341	436	612	808	7
­	403	425	405	436	612	808	7
10	466	425	474	436	612	808	7
DISCUSIÓN	145	458	201	471	612	808	7
(De	303	458	318	471	612	808	7
Sousa	321	458	345	471	612	808	7
et	348	458	355	471	612	808	7
al.	358	458	368	471	612	808	7
2013),	371	458	396	471	612	808	7
con	399	458	414	471	612	808	7
seguramente	417	458	467	471	612	808	7
un	470	458	480	471	612	808	7
sub-registro	483	458	530	471	612	808	7
importante.	303	470	349	483	612	808	7
Se	74	482	84	495	612	808	7
han	85	482	99	495	612	808	7
tipificado	101	482	137	495	612	808	7
los	139	482	150	495	612	808	7
accidentes	152	482	192	495	612	808	7
por	193	482	206	495	612	808	7
animales	208	482	242	495	612	808	7
venenosos,	244	482	286	495	612	808	7
particularmente	60	494	127	507	612	808	7
los	131	494	144	507	612	808	7
ofídicos	148	494	183	507	612	808	7
y	187	494	192	507	612	808	7
escorpiónicos,	197	494	259	507	612	808	7
como	263	494	286	507	612	808	7
problemas	60	506	101	519	612	808	7
globales,	104	506	139	519	612	808	7
que	142	506	156	519	612	808	7
ocurren	159	506	190	519	612	808	7
especialmente	192	506	249	519	612	808	7
en	251	506	261	519	612	808	7
zonas	264	506	286	519	612	808	7
tropicales	60	518	99	531	612	808	7
y	103	518	108	531	612	808	7
subtropicales;	112	518	168	531	612	808	7
adquiriendo	172	518	220	531	612	808	7
connotación	224	518	273	531	612	808	7
de	277	518	286	531	612	808	7
Salud	60	530	82	543	612	808	7
Colectiva	86	530	124	543	612	808	7
en	128	530	137	543	612	808	7
algunas	141	530	171	543	612	808	7
regiones	175	530	208	543	612	808	7
del	212	530	224	543	612	808	7
mundo,	228	530	258	543	612	808	7
y	261	530	266	543	612	808	7
más	270	530	286	543	612	808	7
recientemente	60	542	115	555	612	808	7
han	118	542	133	555	612	808	7
sido	136	542	153	555	612	808	7
catalogadas	156	542	202	555	612	808	7
como	206	542	228	555	612	808	7
enfermedades	231	542	286	555	612	808	7
desasistidas	60	554	106	567	612	808	7
debido	109	554	136	567	612	808	7
a	139	554	144	567	612	808	7
su	147	554	156	567	612	808	7
alta	159	554	173	567	612	808	7
incidencia,	176	554	219	567	612	808	7
severidad	222	554	260	567	612	808	7
y	263	554	268	567	612	808	7
a	272	554	276	567	612	808	7
la	279	554	286	567	612	808	7
secuelas	60	566	93	579	612	808	7
graves	97	566	123	579	612	808	7
que	127	566	141	579	612	808	7
pueden	145	566	174	579	612	808	7
producir	178	566	212	579	612	808	7
en	215	566	225	579	612	808	7
los	228	566	240	579	612	808	7
individuos	244	566	286	579	612	808	7
afectados	60	578	97	591	612	808	7
y	100	578	105	591	612	808	7
a	108	578	112	591	612	808	7
la	115	578	122	591	612	808	7
poca	125	578	144	591	612	808	7
importancia	147	578	194	591	612	808	7
que	197	578	211	591	612	808	7
le	214	578	221	591	612	808	7
dan	224	578	238	591	612	808	7
los	241	578	253	591	612	808	7
Estados	255	578	286	591	612	808	7
en	60	590	69	603	612	808	7
su	71	590	80	603	612	808	7
estudio	82	590	110	603	612	808	7
y	113	590	118	603	612	808	7
control	120	590	148	603	612	808	7
(WHO	150	590	177	603	612	808	7
2007,	179	590	201	603	612	808	7
Gutiérrez	203	590	240	603	612	808	7
et	243	590	250	603	612	808	7
al.	252	590	262	603	612	808	7
2006,	264	590	286	603	612	808	7
2007,	60	602	82	615	612	808	7
Kasturiratne	86	602	137	615	612	808	7
et	141	602	148	615	612	808	7
al.	152	602	162	615	612	808	7
2008,	166	602	189	615	612	808	7
Chippaux	193	602	233	615	612	808	7
2008,	237	602	259	615	612	808	7
2010,	263	602	286	615	612	808	7
Gutiérrez	60	614	98	627	612	808	7
et	101	614	109	627	612	808	7
al.	112	614	123	627	612	808	7
2010,	127	614	149	627	612	808	7
Gutiérrez	153	614	191	627	612	808	7
2011,	195	614	218	627	612	808	7
De	222	614	233	627	612	808	7
Sousa	237	614	261	627	612	808	7
et	265	614	272	627	612	808	7
al.	276	614	286	627	612	808	7
2013).	60	626	85	639	612	808	7
Desafortunadamente,	88	626	172	639	612	808	7
en	175	626	184	639	612	808	7
muchos	187	626	218	639	612	808	7
países	221	626	245	639	612	808	7
tropicales	248	626	286	639	612	808	7
en	60	638	69	651	612	808	7
vías	73	638	89	651	612	808	7
de	93	638	102	651	612	808	7
desarrollo,	106	638	149	651	612	808	7
donde	153	638	177	651	612	808	7
comúnmente	181	638	233	651	612	808	7
se	237	638	245	651	612	808	7
producen	249	638	286	651	612	808	7
estos	60	650	79	663	612	808	7
accidentes,	81	650	125	663	612	808	7
hay	127	650	141	663	612	808	7
pocos	143	650	166	663	612	808	7
datos	168	650	189	663	612	808	7
epidemiológicos	191	650	256	663	612	808	7
fiables.	258	650	286	663	612	808	7
Venezuela	60	662	101	675	612	808	7
como	103	662	125	675	612	808	7
país	127	662	143	675	612	808	7
de	145	662	154	675	612	808	7
la	156	662	163	675	612	808	7
franja	165	662	188	675	612	808	7
tropical,	190	662	223	675	612	808	7
no	225	662	235	675	612	808	7
escapa	236	662	263	675	612	808	7
a	265	662	269	675	612	808	7
esta	271	662	286	675	612	808	7
realidad	60	674	91	687	612	808	7
y	94	674	99	687	612	808	7
en	102	674	111	687	612	808	7
el	114	674	121	687	612	808	7
caso	124	674	142	687	612	808	7
del	145	674	157	687	612	808	7
ofidismo,	160	674	197	687	612	808	7
entre	200	674	220	687	612	808	7
1996	222	674	242	687	612	808	7
y	245	674	250	687	612	808	7
2004,	253	674	275	687	612	808	7
se	278	674	286	687	612	808	7
registraron	60	686	102	699	612	808	7
53.792	103	686	130	699	612	808	7
accidentes	132	686	172	699	612	808	7
(en	174	686	186	699	612	808	7
promedio	188	686	225	699	612	808	7
5.976	227	686	249	699	612	808	7
casos	251	686	272	699	612	808	7
por	273	686	286	699	612	808	7
año);	60	698	80	711	612	808	7
con	83	698	97	711	612	808	7
cifra	100	698	119	711	612	808	7
record	122	698	147	711	612	808	7
en	150	698	159	711	612	808	7
el	163	698	170	711	612	808	7
año	173	698	187	711	612	808	7
2004	190	698	210	711	612	808	7
con	213	698	228	711	612	808	7
7.486	231	698	253	711	612	808	7
eventos	256	698	286	711	612	808	7
El	317	494	326	507	612	808	7
territorio	331	494	368	507	612	808	7
venezolano	372	494	420	507	612	808	7
catalogado	424	494	469	507	612	808	7
como	474	494	496	507	612	808	7
uno	501	494	516	507	612	808	7
de	520	494	530	507	612	808	7
los	303	506	315	519	612	808	7
países	320	506	345	519	612	808	7
tropicales	350	506	391	519	612	808	7
de	395	506	405	519	612	808	7
mayor	409	506	435	519	612	808	7
diversidad	440	506	484	519	612	808	7
biológica,	488	506	530	519	612	808	7
por	303	518	317	531	612	808	7
su	321	518	331	531	612	808	7
alta	335	518	350	531	612	808	7
heterogeneidad	355	518	419	531	612	808	7
en	424	518	433	531	612	808	7
hábitats,	438	518	474	531	612	808	7
posibilita	478	518	518	531	612	808	7
la	522	518	530	531	612	808	7
presencia	303	530	341	543	612	808	7
de	342	530	352	543	612	808	7
una	354	530	368	543	612	808	7
amplia	370	530	397	543	612	808	7
variedad	399	530	433	543	612	808	7
de	434	530	444	543	612	808	7
serpientes,	446	530	488	543	612	808	7
arácnidos,	489	530	530	543	612	808	7
insectos,	303	542	337	555	612	808	7
miriápodos,	339	542	386	555	612	808	7
peces,	388	542	413	555	612	808	7
anfibios,	414	542	448	555	612	808	7
moluscos,	450	542	490	555	612	808	7
poríferos,	492	542	530	555	612	808	7
cnidarios	303	554	340	567	612	808	7
y	343	554	348	567	612	808	7
equinodermos,	352	554	411	567	612	808	7
con	414	554	429	567	612	808	7
especies	433	554	466	567	612	808	7
de	469	554	479	567	612	808	7
importancia	482	554	530	567	612	808	7
médica,	303	566	334	579	612	808	7
muchos	337	566	368	579	612	808	7
capaces	371	566	402	579	612	808	7
de	404	566	414	579	612	808	7
producir	417	566	450	579	612	808	7
venenos	453	566	486	579	612	808	7
de	488	566	498	579	612	808	7
distinta	501	566	530	579	612	808	7
naturaleza,	303	578	346	591	612	808	7
que	349	578	363	591	612	808	7
inducen	366	578	397	591	612	808	7
cuadros	399	578	430	591	612	808	7
clínicos	433	578	463	591	612	808	7
con	466	578	480	591	612	808	7
alteraciones	483	578	530	591	612	808	7
fisiopatológicas	303	590	370	603	612	808	7
que	374	590	389	603	612	808	7
pueden	393	590	424	603	612	808	7
causar	428	590	455	603	612	808	7
la	459	590	466	603	612	808	7
muerte	470	590	499	603	612	808	7
en	504	590	513	603	612	808	7
los	518	590	530	603	612	808	7
individuos	303	602	345	615	612	808	7
afectados	349	602	386	615	612	808	7
(Borges	390	602	422	615	612	808	7
1996,	425	602	448	615	612	808	7
Machado-Allison	452	602	521	615	612	808	7
y	525	602	530	615	612	808	7
Rodríguez-Acosta	303	614	375	627	612	808	7
1997,	378	614	401	627	612	808	7
De	404	614	415	627	612	808	7
Sousa	418	614	442	627	612	808	7
et	445	614	452	627	612	808	7
al.	455	614	465	627	612	808	7
2000,	468	614	491	627	612	808	7
Borges	494	614	522	627	612	808	7
y	525	614	530	627	612	808	7
De	303	626	315	639	612	808	7
Sousa	317	626	340	639	612	808	7
2006,	342	626	365	639	612	808	7
2009,	366	626	389	639	612	808	7
De	391	626	402	639	612	808	7
Sousa	404	626	428	639	612	808	7
y	430	626	435	639	612	808	7
Borges	437	626	465	639	612	808	7
2009,	467	626	489	639	612	808	7
Navarrete	491	626	530	639	612	808	7
et	303	638	310	651	612	808	7
al.	314	638	325	651	612	808	7
2009).	328	638	354	651	612	808	7
En	358	638	369	651	612	808	7
consecuencia,	373	638	429	651	612	808	7
este	433	638	449	651	612	808	7
trabajo	452	638	480	651	612	808	7
solo	484	638	501	651	612	808	7
refleja	505	638	530	651	612	808	7
parte	303	650	323	663	612	808	7
de	326	650	335	663	612	808	7
esa	338	650	351	663	612	808	7
diversidad	354	650	395	663	612	808	7
de	398	650	407	663	612	808	7
fauna	410	650	432	663	612	808	7
venenosa	435	650	472	663	612	808	7
en	474	650	484	663	612	808	7
el	487	650	494	663	612	808	7
perfil	497	650	518	663	612	808	7
de	520	650	530	663	612	808	7
mortalidad	303	662	346	675	612	808	7
en	348	662	358	675	612	808	7
el	360	662	367	675	612	808	7
país.	370	662	388	675	612	808	7
Con	317	686	334	699	612	808	7
base	336	686	353	699	612	808	7
en	355	686	364	699	612	808	7
los	366	686	377	699	612	808	7
registros	379	686	413	699	612	808	7
oficiales	415	686	448	699	612	808	7
de	449	686	459	699	612	808	7
mortalidad,	460	686	506	699	612	808	7
en	507	686	517	699	612	808	7
los	518	686	530	699	612	808	7
20	303	698	313	711	612	808	7
años	315	698	333	711	612	808	7
evaluados,	335	698	377	711	612	808	7
ocurrieron	379	698	420	711	612	808	7
1.494	422	698	444	711	612	808	7
decesos	446	698	477	711	612	808	7
causados	479	698	515	711	612	808	7
por	516	698	530	711	612	808	7
447	289	736	303	749	612	808	7
D	291	48	297	60	612	808	8
e	297	51	301	59	612	808	8
S	304	48	309	60	612	808	8
ousa	309	51	326	59	612	808	8
et	328	48	334	60	612	808	8
al.	337	48	346	60	612	808	8
animales	82	86	118	99	612	808	8
venenosos.	119	86	163	99	612	808	8
En	165	86	176	99	612	808	8
este	178	86	194	99	612	808	8
patrón	196	86	221	99	612	808	8
de	223	86	232	99	612	808	8
mortalidad,	234	86	280	99	612	808	8
el	282	86	289	99	612	808	8
95%	291	86	309	99	612	808	8
de	82	98	92	111	612	808	8
todas	95	98	116	111	612	808	8
las	119	98	130	111	612	808	8
muertes	134	98	165	111	612	808	8
fueron	169	98	195	111	612	808	8
ocasionadas	198	98	246	111	612	808	8
por	250	98	263	111	612	808	8
serpientes,	266	98	309	111	612	808	8
himenópteros	82	110	140	123	612	808	8
y	144	110	149	123	612	808	8
escorpiones;	153	110	207	123	612	808	8
de	211	110	221	123	612	808	8
este	225	110	241	123	612	808	8
porcentaje,	246	110	293	123	612	808	8
las	297	110	309	123	612	808	8
serpientes	82	122	122	135	612	808	8
produjeron	125	122	169	135	612	808	8
casi	171	122	187	135	612	808	8
dos	190	122	204	135	612	808	8
tercios	206	122	233	135	612	808	8
de	236	122	245	135	612	808	8
los	248	122	259	135	612	808	8
decesos.	262	122	296	135	612	808	8
La	298	122	309	135	612	808	8
mortalidad,	82	134	128	147	612	808	8
por	131	134	144	147	612	808	8
cualquiera	147	134	189	147	612	808	8
de	192	134	201	147	612	808	8
los	204	134	216	147	612	808	8
agentes	218	134	248	147	612	808	8
etiológicos,	251	134	298	147	612	808	8
se	301	134	309	147	612	808	8
asoció	82	146	108	159	612	808	8
fundamentalmente	111	146	186	159	612	808	8
al	190	146	197	159	612	808	8
género	201	146	228	159	612	808	8
masculino	231	146	273	159	612	808	8
en	276	146	286	159	612	808	8
ocho	289	146	309	159	612	808	8
de	82	158	92	171	612	808	8
cada	95	158	113	171	612	808	8
diez	116	158	133	171	612	808	8
eventos.	136	158	169	171	612	808	8
Con	172	158	189	171	612	808	8
relación	192	158	224	171	612	808	8
al	228	158	235	171	612	808	8
grupo	238	158	261	171	612	808	8
de	264	158	274	171	612	808	8
edad,	277	158	298	171	612	808	8
el	302	158	309	171	612	808	8
ofidismo	82	170	117	183	612	808	8
presentó	119	170	153	183	612	808	8
una	155	170	169	183	612	808	8
frecuencia	171	170	213	183	612	808	8
similar	215	170	242	183	612	808	8
en	244	170	254	183	612	808	8
la	256	170	263	183	612	808	8
mayoría	265	170	298	183	612	808	8
de	299	170	309	183	612	808	8
los	82	182	94	195	612	808	8
grupos,	96	182	126	195	612	808	8
mientras	128	182	162	195	612	808	8
que	165	182	179	195	612	808	8
el	181	182	188	195	612	808	8
escorpionismo	191	182	249	195	612	808	8
y	251	182	256	195	612	808	8
el	258	182	266	195	612	808	8
araneismo	268	182	309	195	612	808	8
fueron	82	194	111	207	612	808	8
accidentes	115	194	161	207	612	808	8
casi	166	194	183	207	612	808	8
exclusivos	188	194	234	207	612	808	8
de	239	194	249	207	612	808	8
los	254	194	266	207	612	808	8
infantes.	271	194	309	207	612	808	8
En	82	206	94	219	612	808	8
contraste,	98	206	139	219	612	808	8
los	143	206	155	219	612	808	8
himenópteros	160	206	217	219	612	808	8
causaron	221	206	259	219	612	808	8
mortalidad	263	206	309	219	612	808	8
fundamentalmente	82	218	157	231	612	808	8
en	159	218	168	231	612	808	8
personas	171	218	206	231	612	808	8
mayores	208	218	242	231	612	808	8
de	245	218	254	231	612	808	8
60	257	218	267	231	612	808	8
años	269	218	287	231	612	808	8
y	290	218	295	231	612	808	8
los	297	218	309	231	612	808	8
centípedos	82	230	125	243	612	808	8
a	127	230	132	243	612	808	8
las	134	230	146	243	612	808	8
de	148	230	157	243	612	808	8
20	160	230	170	243	612	808	8
a	172	230	177	243	612	808	8
29	179	230	189	243	612	808	8
años.	192	230	213	243	612	808	8
entre	326	86	346	99	612	808	8
23,3%	348	86	373	99	612	808	8
y	375	86	380	99	612	808	8
55,0%	382	86	408	99	612	808	8
(promedio	410	86	451	99	612	808	8
32,4%)].	453	86	488	99	612	808	8
Posteriormente,	490	86	552	99	612	808	8
de	326	98	335	111	612	808	8
Bellard	338	98	367	111	612	808	8
(1962)	370	98	396	111	612	808	8
encontró	399	98	434	111	612	808	8
para	436	98	454	111	612	808	8
el	456	98	463	111	612	808	8
lapso	466	98	487	111	612	808	8
1956-­1960,	490	98	535	111	612	808	8
con	538	98	552	111	612	808	8
base	326	110	344	123	612	808	8
en	348	110	357	123	612	808	8
registros	361	110	397	123	612	808	8
hospitalarios,	401	110	456	123	612	808	8
una	460	110	474	123	612	808	8
letalidad	478	110	514	123	612	808	8
de	518	110	527	123	612	808	8
5,2%	531	110	552	123	612	808	8
(35	326	122	339	135	612	808	8
fallecidos/669	343	122	401	135	612	808	8
casos)	405	122	430	135	612	808	8
y	434	122	439	135	612	808	8
con	443	122	458	135	612	808	8
base	462	122	480	135	612	808	8
en	484	122	493	135	612	808	8
la	497	122	505	135	612	808	8
mortalidad	508	122	553	135	612	808	8
nacional	326	134	360	147	612	808	8
oficial,	363	134	390	147	612	808	8
reportó	393	134	422	147	612	808	8
604	425	134	440	147	612	808	8
fallecidos	443	134	482	147	612	808	8
[resultando	485	134	530	147	612	808	8
tasas	533	134	552	147	612	808	8
de	326	146	335	159	612	808	8
mortalidad	339	146	382	159	612	808	8
entre	386	146	406	159	612	808	8
2,59	409	146	427	159	612	808	8
y	430	146	435	159	612	808	8
1,17	439	146	456	159	612	808	8
(promedio	460	146	502	159	612	808	8
de	505	146	515	159	612	808	8
1,72	518	146	536	159	612	808	8
por	539	146	552	159	612	808	8
año)].	326	158	349	171	612	808	8
Dao	353	158	369	171	612	808	8
(1971)	372	158	399	171	612	808	8
comentó	402	158	437	171	612	808	8
que	440	158	454	171	612	808	8
el	457	158	465	171	612	808	8
país,	468	158	486	171	612	808	8
en	489	158	499	171	612	808	8
el	502	158	509	171	612	808	8
año	512	158	527	171	612	808	8
1964,	530	158	552	171	612	808	8
ocupó	326	170	350	183	612	808	8
el	352	170	359	183	612	808	8
tercer	361	170	383	183	612	808	8
lugar	385	170	405	183	612	808	8
con	407	170	422	183	612	808	8
el	423	170	430	183	612	808	8
mayor	432	170	458	183	612	808	8
indicador	459	170	497	183	612	808	8
de	498	170	508	183	612	808	8
mortalidad	510	170	553	183	612	808	8
mundial	326	182	359	195	612	808	8
(4,1	361	182	377	195	612	808	8
muertes	379	182	411	195	612	808	8
por	413	182	426	195	612	808	8
100.000	428	182	461	195	612	808	8
habitantes)	463	182	507	195	612	808	8
después	509	182	541	195	612	808	8
de	543	182	552	195	612	808	8
India	326	194	346	207	612	808	8
y	349	194	354	207	612	808	8
Birmania.	356	194	395	207	612	808	8
El	398	194	407	207	612	808	8
mismo	409	194	436	207	612	808	8
autor	438	194	459	207	612	808	8
indicó	461	194	486	207	612	808	8
para	488	194	505	207	612	808	8
el	507	194	515	207	612	808	8
territorio	517	194	552	207	612	808	8
venezolano,	326	206	374	219	612	808	8
entre	378	206	398	219	612	808	8
1955	402	206	422	219	612	808	8
y	426	206	431	219	612	808	8
1968,	435	206	458	219	612	808	8
13.618	462	206	489	219	612	808	8
incidentes	493	206	534	219	612	808	8
con	538	206	553	219	612	808	8
ofidios	326	218	353	231	612	808	8
(en	355	218	368	231	612	808	8
promedio	371	218	409	231	612	808	8
973	411	218	426	231	612	808	8
casos	429	218	450	231	612	808	8
por	453	218	466	231	612	808	8
año)	468	218	486	231	612	808	8
y	489	218	494	231	612	808	8
1.448	496	218	518	231	612	808	8
muertes	521	218	552	231	612	808	8
(103	326	230	344	243	612	808	8
fallecidos	347	230	386	243	612	808	8
por	390	230	403	243	612	808	8
año);	406	230	427	243	612	808	8
resultando	430	230	472	243	612	808	8
en	475	230	484	243	612	808	8
una	488	230	502	243	612	808	8
letalidad	505	230	540	243	612	808	8
de	543	230	552	243	612	808	8
10,6%	326	242	352	255	612	808	8
para	355	242	372	255	612	808	8
el	376	242	383	255	612	808	8
periodo.	387	242	420	255	612	808	8
Datos	424	242	447	255	612	808	8
regionales	451	242	492	255	612	808	8
para	495	242	512	255	612	808	8
el	516	242	523	255	612	808	8
estado	527	242	552	255	612	808	8
Lara,	326	254	347	267	612	808	8
registrados	349	254	393	267	612	808	8
en	396	254	405	267	612	808	8
el	408	254	415	267	612	808	8
Hospital	418	254	452	267	612	808	8
“Antonio	454	254	492	267	612	808	8
María	494	254	518	267	612	808	8
Pineda”	521	254	552	267	612	808	8
de	326	266	335	279	612	808	8
Barquisimeto,	337	266	394	279	612	808	8
entre	395	266	415	279	612	808	8
1953	417	266	437	279	612	808	8
y	439	266	444	279	612	808	8
1959,	446	266	469	279	612	808	8
dieron	471	266	496	279	612	808	8
cuenta	498	266	524	279	612	808	8
de	526	266	536	279	612	808	8
325	537	266	552	279	612	808	8
incidentes	326	278	366	291	612	808	8
ofídicos	369	278	402	291	612	808	8
(46	405	278	418	291	612	808	8
casos	421	278	443	291	612	808	8
promedio	446	278	484	291	612	808	8
por	488	278	501	291	612	808	8
año)	504	278	522	291	612	808	8
con	525	278	539	291	612	808	8
21	542	278	552	291	612	808	8
decesos	326	290	357	303	612	808	8
(letalidad	360	290	398	303	612	808	8
de	401	290	410	303	612	808	8
6,4%).	413	290	440	303	612	808	8
Para	443	290	461	303	612	808	8
el	464	290	471	303	612	808	8
mismo	474	290	501	303	612	808	8
estado	504	290	530	303	612	808	8
en	533	290	542	303	612	808	8
el	545	290	552	303	612	808	8
Centro	326	302	353	315	612	808	8
de	356	302	365	315	612	808	8
Salud	368	302	390	315	612	808	8
“Dr.	393	302	410	315	612	808	8
Egidio	413	302	440	315	612	808	8
Montesinos”	442	302	493	315	612	808	8
de	496	302	505	315	612	808	8
El	508	302	517	315	612	808	8
Tocuyo,	519	302	552	315	612	808	8
entre	326	314	346	327	612	808	8
1960	348	314	368	327	612	808	8
y	370	314	375	327	612	808	8
1969,	377	314	399	327	612	808	8
se	401	314	409	327	612	808	8
atendieron	411	314	454	327	612	808	8
70	456	314	466	327	612	808	8
pacientes	467	314	505	327	612	808	8
(10	507	314	520	327	612	808	8
eventos	522	314	552	327	612	808	8
en	326	326	335	339	612	808	8
promedio	338	326	376	339	612	808	8
por	379	326	392	339	612	808	8
año)	394	326	412	339	612	808	8
con	415	326	429	339	612	808	8
5	432	326	437	339	612	808	8
decesos	439	326	470	339	612	808	8
(letalidad	473	326	511	339	612	808	8
de	513	326	522	339	612	808	8
7,1%).	525	326	552	339	612	808	8
Históricamente,	96	254	159	267	612	808	8
en	161	254	171	267	612	808	8
el	172	254	180	267	612	808	8
territorio	181	254	216	267	612	808	8
venezolano	218	254	263	267	612	808	8
el	265	254	272	267	612	808	8
ofidismo	274	254	309	267	612	808	8
ha	82	266	92	279	612	808	8
sido	93	266	110	279	612	808	8
el	112	266	119	279	612	808	8
evento	121	266	148	279	612	808	8
con	149	266	164	279	612	808	8
animales	166	266	201	279	612	808	8
venenosos	203	266	245	279	612	808	8
que	246	266	261	279	612	808	8
ha	263	266	272	279	612	808	8
obtenido	274	266	309	279	612	808	8
mayor	82	278	108	291	612	808	8
atención	109	278	143	291	612	808	8
para	145	278	162	291	612	808	8
su	164	278	173	291	612	808	8
estudio	174	278	203	291	612	808	8
(Tabla	205	278	231	291	612	808	8
6).	232	278	243	291	612	808	8
Swaroop	245	278	280	291	612	808	8
y	282	278	287	291	612	808	8
Grab	289	278	309	291	612	808	8
(1954),	82	290	111	303	612	808	8
evaluando	114	290	155	303	612	808	8
la	158	290	165	303	612	808	8
mortalidad	167	290	211	303	612	808	8
global	213	290	238	303	612	808	8
por	241	290	254	303	612	808	8
ofidismo	257	290	292	303	612	808	8
con	294	290	309	303	612	808	8
base	82	302	100	315	612	808	8
en	103	302	113	315	612	808	8
registros	116	302	150	315	612	808	8
hospitalarios	153	302	205	315	612	808	8
oficiales,	208	302	244	315	612	808	8
reportaron	247	302	288	315	612	808	8
para	292	302	309	315	612	808	8
el	82	314	89	327	612	808	8
país,	92	314	111	327	612	808	8
entre	114	314	134	327	612	808	8
1947	137	314	157	327	612	808	8
y	159	314	164	327	612	808	8
1949,	167	314	190	327	612	808	8
419	193	314	208	327	612	808	8
muertes	210	314	242	327	612	808	8
por	245	314	258	327	612	808	8
ofidios	261	314	288	327	612	808	8
[con	291	314	309	327	612	808	8
tasas	82	326	102	339	612	808	8
de	104	326	114	339	612	808	8
mortalidad	116	326	160	339	612	808	8
(calculadas	162	326	207	339	612	808	8
para	210	326	227	339	612	808	8
100.000	230	326	262	339	612	808	8
habitantes)	265	326	309	339	612	808	8
entre	82	338	102	351	612	808	8
2,62	105	338	123	351	612	808	8
y	126	338	131	351	612	808	8
3,32	134	338	151	351	612	808	8
(promedio	154	338	196	351	612	808	8
3,10%)	199	338	228	351	612	808	8
y	231	338	236	351	612	808	8
tasas	239	338	259	351	612	808	8
de	262	338	271	351	612	808	8
letalidad	274	338	309	351	612	808	8
Año	131	373	146	385	612	808	8
1947	130	392	147	403	612	808	8
Tabla	172	354	192	366	612	808	8
6.	194	354	201	366	612	808	8
Datos	203	354	224	366	612	808	8
históricos	227	354	262	366	612	808	8
de	264	354	272	366	612	808	8
morbilidad	275	354	314	366	612	808	8
y	316	354	321	366	612	808	8
mortalidad	323	354	362	366	612	808	8
por	364	354	376	366	612	808	8
ofidismo	379	354	410	366	612	808	8
en	412	354	421	366	612	808	8
Venezuela.	423	354	462	366	612	808	8
Tasa*	305	368	325	380	612	808	8
Tasa	428	368	444	380	612	808	8
*	446	368	450	380	612	808	8
Población	178	373	212	385	612	808	8
Casos	244	373	264	385	612	808	8
Muertes	359	373	388	385	612	808	8
mortalidad	421	379	458	390	612	808	8
incidencia	297	379	332	390	612	808	8
4.485.785	178	392	212	403	612	808	8
271	242	392	255	403	612	808	8
(a)	257	392	266	403	612	808	8
6,04	307	392	322	403	612	808	8
149	361	392	374	403	612	808	8
(a)	376	392	386	403	612	808	8
3,32	432	392	447	403	612	808	8
Letalidad	484	373	516	385	612	808	8
55,0	492	392	508	403	612	808	8
1948	130	405	147	417	612	808	8
4.655.655	178	405	212	417	612	808	8
389	242	405	255	417	612	808	8
(a)	257	405	266	417	612	808	8
8,36	307	405	322	417	612	808	8
122	361	405	374	417	612	808	8
(a)	376	405	386	417	612	808	8
2,62	432	405	447	417	612	808	8
31,4	492	405	508	417	612	808	8
1949	130	419	147	430	612	808	8
4.843.395	178	419	212	430	612	808	8
635	242	419	255	430	612	808	8
(a)	257	419	266	430	612	808	8
13,11	305	419	324	430	612	808	8
148	361	419	374	430	612	808	8
(a)	376	419	386	430	612	808	8
3,05	432	419	447	430	612	808	8
23,3	492	419	508	430	612	808	8
1947-1948	120	433	157	444	612	808	8
­	194	433	196	444	612	808	8
1.295	238	433	258	444	612	808	8
(a)	260	433	270	444	612	808	8
9,27	304	433	319	444	612	808	8
†	321	433	325	444	612	808	8
419	361	433	374	444	612	808	8
(a)	376	433	386	444	612	808	8
3,10	428	433	444	444	612	808	8
†	446	433	450	444	612	808	8
32,4	489	433	504	444	612	808	8
†	506	433	511	444	612	808	8
1956	130	446	147	458	612	808	8
6.483.951	178	446	212	458	612	808	8
­	253	446	255	458	612	808	8
­	314	446	316	458	612	808	8
168	361	446	374	458	612	808	8
(b)	376	446	386	458	612	808	8
2,59	432	446	447	458	612	808	8
­	499	446	501	458	612	808	8
­	499	460	501	471	612	808	8
1957	130	460	147	471	612	808	8
6.746.956	178	460	212	471	612	808	8
­	253	460	255	471	612	808	8
­	314	460	316	471	612	808	8
152	361	460	374	471	612	808	8
(b)	376	460	386	471	612	808	8
2,25	432	460	447	471	612	808	8
1958	130	474	147	485	612	808	8
7.018.119	178	474	212	485	612	808	8
­	253	474	255	485	612	808	8
­	314	474	316	485	612	808	8
101	361	474	374	485	612	808	8
(b)	376	474	386	485	612	808	8
1,44	432	474	447	485	612	808	8
­	499	474	501	485	612	808	8
1959	130	487	147	499	612	808	8
7.246.286	178	487	212	499	612	808	8
­	253	487	255	499	612	808	8
­	314	487	316	499	612	808	8
94	363	487	372	499	612	808	8
(b)	374	487	384	499	612	808	8
1,29	432	487	447	499	612	808	8
­	499	487	501	499	612	808	8
1960	130	501	147	512	612	808	8
7.580.299	178	501	212	512	612	808	8
­	253	501	255	512	612	808	8
­	314	501	316	512	612	808	8
89	363	501	372	512	612	808	8
(b)	374	501	384	512	612	808	8
1,17	432	501	447	512	612	808	8
­	499	501	501	512	612	808	8
1956-1960	120	514	157	526	612	808	8
­	194	514	196	526	612	808	8
­	253	514	255	526	612	808	8
­	314	514	316	526	612	808	8
604	361	514	374	526	612	808	8
(b)	376	514	386	526	612	808	8
1,72	428	514	444	526	612	808	8
†	446	514	450	526	612	808	8
­	499	514	501	526	612	808	8
1996	130	528	147	539	612	808	8
22.311.094	176	528	214	539	612	808	8
5.314	238	528	258	539	612	808	8
(c)	260	528	270	539	612	808	8
23,84	299	528	319	539	612	808	8
(c)	321	528	330	539	612	808	8
27	359	528	368	539	612	808	8
(d,	370	528	379	539	612	808	8
e)	381	528	388	539	612	808	8
0,1	412	528	423	539	612	808	8
(d);	425	528	438	539	612	808	8
0,12	440	528	455	539	612	808	8
(e)	457	528	467	539	612	808	8
0,51	492	528	508	539	612	808	8
1997	130	542	147	553	612	808	8
22.777.151	176	542	214	553	612	808	8
5.264	238	542	258	553	612	808	8
(c)	260	542	270	553	612	808	8
23,11	299	542	318	553	612	808	8
(c)	321	542	330	553	612	808	8
26	359	542	368	553	612	808	8
(d,	370	542	379	553	612	808	8
e)	381	542	388	553	612	808	8
0,1	412	542	423	553	612	808	8
(d);	425	542	438	553	612	808	8
0,11	440	542	455	553	612	808	8
(e)	457	542	466	553	612	808	8
0,49	492	542	508	553	612	808	8
1998	130	555	147	567	612	808	8
23.242.435	175	555	214	567	612	808	8
5.791	238	555	258	567	612	808	8
(c)	260	555	270	567	612	808	8
24,92	299	555	319	567	612	808	8
(c)	321	555	330	567	612	808	8
41	359	555	368	567	612	808	8
(d,	370	555	379	567	612	808	8
e)	381	555	388	567	612	808	8
0,2	412	555	423	567	612	808	8
(d);	425	555	437	567	612	808	8
0,18	440	555	455	567	612	808	8
(e)	457	555	467	567	612	808	8
0,71	492	555	508	567	612	808	8
1999	130	569	147	580	612	808	8
23.706.711	176	569	214	580	612	808	8
6.116	239	569	258	580	612	808	8
(c)	260	569	269	580	612	808	8
25,80	299	569	319	580	612	808	8
(c)	321	569	330	580	612	808	8
40	359	569	368	580	612	808	8
(d,	370	569	379	580	612	808	8
e)	381	569	388	580	612	808	8
0,2	412	569	423	580	612	808	8
(d);	425	569	437	580	612	808	8
0,17	440	569	455	580	612	808	8
(e)	457	569	467	580	612	808	8
0,65	492	569	508	580	612	808	8
1996-1999	120	583	157	594	612	808	8
­	194	583	196	594	612	808	8
22.485	236	583	260	594	612	808	8
(c)	262	583	272	594	612	808	8
24,42	302	583	321	594	612	808	8
†	323	583	328	594	612	808	8
136	357	583	370	594	612	808	8
(d,	372	583	381	594	612	808	8
e)	384	583	390	594	612	808	8
0,15	428	583	444	594	612	808	8
†	446	583	450	594	612	808	8
0,59	489	583	504	594	612	808	8
†	506	583	511	594	612	808	8
2000	130	596	147	608	612	808	8
24.069.837	175	596	214	608	612	808	8
6.442	238	596	258	608	612	808	8
(c)	260	596	270	608	612	808	8
26,76	299	596	319	608	612	808	8
(c)	321	596	330	608	612	808	8
31	359	596	368	608	612	808	8
(d,	370	596	379	608	612	808	8
e)	381	596	388	608	612	808	8
0,1	412	596	423	608	612	808	8
(d);	425	596	437	608	612	808	8
0,13	440	596	455	608	612	808	8
(e)	457	596	467	608	612	808	8
0,48	492	596	508	608	612	808	8
2001	130	610	147	621	612	808	8
25.173.322	175	610	214	621	612	808	8
5.164	238	610	258	621	612	808	8
(c)	260	610	270	621	612	808	8
20,51	299	610	319	621	612	808	8
(c)	321	610	330	621	612	808	8
45	359	610	368	621	612	808	8
(d,	370	610	379	621	612	808	8
e)	381	610	388	621	612	808	8
0,2	412	610	423	621	612	808	8
(d);	425	610	437	621	612	808	8
0,18	440	610	455	621	612	808	8
(e)	457	610	466	621	612	808	8
0,87	492	610	508	621	612	808	8
2002	130	624	147	635	612	808	8
25.537.781	175	624	214	635	612	808	8
5.360	238	624	258	635	612	808	8
(c)	260	624	270	635	612	808	8
20,99	299	624	318	635	612	808	8
(c)	321	624	330	635	612	808	8
28	359	624	368	635	612	808	8
(d,	370	624	379	635	612	808	8
e)	381	624	388	635	612	808	8
0,1	412	624	423	635	612	808	8
(d);	425	624	438	635	612	808	8
0,11	440	624	455	635	612	808	8
(e)	457	624	466	635	612	808	8
0,52	492	624	508	635	612	808	8
2000-2002	120	637	157	648	612	808	8
­	194	637	196	648	612	808	8
16.966	236	637	260	648	612	808	8
(c)	262	637	272	648	612	808	8
22,75	302	637	321	648	612	808	8
†	323	637	328	648	612	808	8
104	357	637	370	648	612	808	8
(d,	372	637	381	648	612	808	8
e)	384	637	390	648	612	808	8
0,14	428	637	444	648	612	808	8
†	446	637	450	648	612	808	8
0,62	489	637	504	648	612	808	8
†	506	637	511	648	612	808	8
*	111	655	114	664	612	808	8
Tasas	116	655	130	664	612	808	8
por	132	655	141	664	612	808	8
100.000	143	655	165	664	612	808	8
habitantes	166	655	194	664	612	808	8
†	111	663	114	672	612	808	8
Promedio	116	663	142	672	612	808	8
aritmético	144	663	171	672	612	808	8
(a)	111	672	118	680	612	808	8
Swaroop	120	672	144	680	612	808	8
y	145	672	149	680	612	808	8
Grab	150	672	164	680	612	808	8
1954	166	672	179	680	612	808	8
(b)	111	680	119	688	612	808	8
de	120	680	127	688	612	808	8
Bellard	128	680	148	688	612	808	8
1962	150	680	163	688	612	808	8
(c)	111	688	118	696	612	808	8
De	120	688	128	696	612	808	8
Sousa	129	688	145	696	612	808	8
et	147	688	152	696	612	808	8
al.	154	688	161	696	612	808	8
2013	162	688	176	696	612	808	8
(d)	111	696	119	705	612	808	8
Benítez	120	696	141	705	612	808	8
et	142	696	147	705	612	808	8
al.	149	696	156	705	612	808	8
2007	158	696	171	705	612	808	8
(e)	111	704	118	713	612	808	8
Este	120	704	131	713	612	808	8
trabajo	133	704	152	713	612	808	8
448	311	736	325	749	612	808	8
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	9
causada	256	48	281	59	612	808	9
por	283	48	294	59	612	808	9
animales	296	48	324	59	612	808	9
venenosos......	326	48	371	59	612	808	9
Al	74	86	84	99	612	808	9
contrastar	85	86	124	99	612	808	9
las	125	86	136	99	612	808	9
tasas	138	86	157	99	612	808	9
de	158	86	168	99	612	808	9
mortalidad	169	86	212	99	612	808	9
de	213	86	222	99	612	808	9
ofidismo	224	86	258	99	612	808	9
de	260	86	269	99	612	808	9
este	271	86	286	99	612	808	9
trabajo,	60	98	90	111	612	808	9
obtenidos	92	98	131	111	612	808	9
entre	134	98	154	111	612	808	9
1993	156	98	176	111	612	808	9
y	179	98	184	111	612	808	9
1999,	186	98	209	111	612	808	9
con	211	98	226	111	612	808	9
los	228	98	240	111	612	808	9
registrados	242	98	286	111	612	808	9
por	60	110	73	123	612	808	9
Fernández	75	110	117	123	612	808	9
y	119	110	124	123	612	808	9
Gutiérrez	126	110	164	123	612	808	9
(2008),	166	110	195	123	612	808	9
para	197	110	215	123	612	808	9
el	217	110	224	123	612	808	9
mismo	226	110	253	123	612	808	9
período	256	110	286	123	612	808	9
en	60	122	69	135	612	808	9
Costa	72	122	95	135	612	808	9
Rica,	98	122	118	135	612	808	9
nación	121	122	148	135	612	808	9
con	151	122	165	135	612	808	9
políticas	168	122	202	135	612	808	9
sanitarias	205	122	243	135	612	808	9
de	246	122	255	135	612	808	9
control	258	122	286	135	612	808	9
del	60	134	72	147	612	808	9
ofidismo,	75	134	113	147	612	808	9
se	116	134	124	147	612	808	9
comprobó	128	134	168	147	612	808	9
en	172	134	181	147	612	808	9
promedio	185	134	223	147	612	808	9
0,17	226	134	244	147	612	808	9
fallecidos	247	134	286	147	612	808	9
por	60	146	73	159	612	808	9
100.000	76	146	108	159	612	808	9
habitantes	111	146	152	159	612	808	9
en	155	146	164	159	612	808	9
Venezuela	167	146	209	159	612	808	9
[0,25	212	146	233	159	612	808	9
(1993);	236	146	266	159	612	808	9
0,20	269	146	286	159	612	808	9
(1994);	60	158	89	171	612	808	9
0,13	90	158	108	171	612	808	9
(1995);	110	158	139	171	612	808	9
0,12	141	158	158	171	612	808	9
(1996);	160	158	189	171	612	808	9
0,11	191	158	208	171	612	808	9
(1997);	210	158	239	171	612	808	9
0,18	241	158	258	171	612	808	9
(1998)	260	158	286	171	612	808	9
y	60	170	65	183	612	808	9
0,17	68	170	85	183	612	808	9
(1999)],	89	170	121	183	612	808	9
en	124	170	134	183	612	808	9
comparación	137	170	189	183	612	808	9
con	192	170	207	183	612	808	9
0,11	210	170	227	183	612	808	9
fallecidos	231	170	270	183	612	808	9
por	273	170	286	183	612	808	9
100.000	60	182	92	195	612	808	9
habitantes	93	182	133	195	612	808	9
registrados	135	182	178	195	612	808	9
en	180	182	189	195	612	808	9
Costa	191	182	213	195	612	808	9
Rica	215	182	233	195	612	808	9
[0,19	235	182	256	195	612	808	9
(1993);	257	182	286	195	612	808	9
0,12	60	194	77	207	612	808	9
(1994);	80	194	109	207	612	808	9
0,15	112	194	129	207	612	808	9
(1995);	132	194	161	207	612	808	9
0,06	164	194	182	207	612	808	9
(1996);	184	194	214	207	612	808	9
0,03	216	194	234	207	612	808	9
(1997);	237	194	266	207	612	808	9
0,08	269	194	286	207	612	808	9
(1998)	60	206	86	219	612	808	9
y	90	206	95	219	612	808	9
0,11	99	206	116	219	612	808	9
(1999)].	120	206	152	219	612	808	9
El	156	206	165	219	612	808	9
país	169	206	185	219	612	808	9
centroamericano	189	206	255	219	612	808	9
apenas	259	206	286	219	612	808	9
registró	60	218	90	231	612	808	9
un	93	218	103	231	612	808	9
año	106	218	120	231	612	808	9
(1995)	123	218	149	231	612	808	9
con	152	218	167	231	612	808	9
tasa	169	218	185	231	612	808	9
mortalidad	188	218	231	231	612	808	9
(0,15)	234	218	258	231	612	808	9
mayor	261	218	286	231	612	808	9
que	60	230	74	243	612	808	9
la	77	230	84	243	612	808	9
verificada	87	230	127	243	612	808	9
(0,13)	130	230	154	243	612	808	9
en	157	230	167	243	612	808	9
Venezuela.	170	230	214	243	612	808	9
Sin	217	230	231	243	612	808	9
embargo,	234	230	271	243	612	808	9
los	275	230	286	243	612	808	9
indicadores	60	242	107	255	612	808	9
de	111	242	120	255	612	808	9
mortalidad	124	242	169	255	612	808	9
por	173	242	186	255	612	808	9
ofidismo	190	242	226	255	612	808	9
en	230	242	239	255	612	808	9
Venezuela	243	242	286	255	612	808	9
valorados	60	254	98	267	612	808	9
en	101	254	111	267	612	808	9
este	113	254	129	267	612	808	9
trabajo	132	254	160	267	612	808	9
y	162	254	167	267	612	808	9
los	170	254	182	267	612	808	9
calculados	185	254	227	267	612	808	9
por	230	254	243	267	612	808	9
Benítez	246	254	276	267	612	808	9
et	279	254	286	267	612	808	9
al.	60	266	70	279	612	808	9
(2007),	71	266	100	279	612	808	9
aunque	102	266	131	279	612	808	9
en	133	266	142	279	612	808	9
lapsos	144	266	168	279	612	808	9
diferentes,	170	266	212	279	612	808	9
son	213	266	227	279	612	808	9
inferiores	229	266	267	279	612	808	9
a	269	266	273	279	612	808	9
los	275	266	286	279	612	808	9
de	60	278	69	291	612	808	9
Ecuador	71	278	104	291	612	808	9
estimados	106	278	146	291	612	808	9
por	148	278	161	291	612	808	9
González-­Andrade	163	278	239	291	612	808	9
y	240	278	245	291	612	808	9
Chippaux	247	278	286	291	612	808	9
(2010).	60	290	89	303	612	808	9
Los	90	290	105	303	612	808	9
autores	107	290	136	303	612	808	9
demostraron	138	290	188	303	612	808	9
67	189	290	199	303	612	808	9
fallecidos,	201	290	242	303	612	808	9
entre	244	290	264	303	612	808	9
2001	266	290	286	303	612	808	9
y	60	302	65	315	612	808	9
2007,	67	302	90	315	612	808	9
con	92	302	107	315	612	808	9
valores	109	302	138	315	612	808	9
extremos	141	302	178	315	612	808	9
de	180	302	190	315	612	808	9
mortalidad	192	302	236	315	612	808	9
entre	238	302	258	315	612	808	9
0,30	261	302	279	315	612	808	9
y	281	302	286	315	612	808	9
1,13	60	314	77	327	612	808	9
fallecidos	78	314	116	327	612	808	9
por	118	314	131	327	612	808	9
100.000	132	314	164	327	612	808	9
habitantes	166	314	205	327	612	808	9
(con	207	314	224	327	612	808	9
promedio	226	314	264	327	612	808	9
anual	265	314	286	327	612	808	9
de	60	326	69	339	612	808	9
0,62	71	326	89	339	612	808	9
fallecidos	91	326	130	339	612	808	9
por	133	326	146	339	612	808	9
100.000	149	326	181	339	612	808	9
para	184	326	201	339	612	808	9
el	203	326	211	339	612	808	9
lapso	213	326	234	339	612	808	9
estudiado).	237	326	281	339	612	808	9
y	303	86	308	99	612	808	9
tratamiento	312	86	359	99	612	808	9
de	363	86	373	99	612	808	9
los	377	86	389	99	612	808	9
accidentes	393	86	436	99	612	808	9
ofídicos;	440	86	476	99	612	808	9
aspecto	480	86	511	99	612	808	9
que	515	86	530	99	612	808	9
debe	303	98	322	111	612	808	9
tomarse	325	98	357	111	612	808	9
en	360	98	370	111	612	808	9
cuenta,	373	98	401	111	612	808	9
tanto	405	98	425	111	612	808	9
para	428	98	445	111	612	808	9
la	448	98	456	111	612	808	9
distribución	459	98	507	111	612	808	9
de	510	98	519	111	612	808	9
la	523	98	530	111	612	808	9
antivenina	303	110	344	123	612	808	9
como	346	110	368	123	612	808	9
para	370	110	387	123	612	808	9
mejorar	389	110	420	123	612	808	9
la	421	110	429	123	612	808	9
calidad	430	110	459	123	612	808	9
de	461	110	470	123	612	808	9
atención	472	110	505	123	612	808	9
en	507	110	517	123	612	808	9
los	518	110	530	123	612	808	9
centros	303	122	332	135	612	808	9
asistenciales,	334	122	386	135	612	808	9
evitando	388	122	423	135	612	808	9
el	425	122	432	135	612	808	9
traslado	434	122	466	135	612	808	9
de	468	122	477	135	612	808	9
los	479	122	491	135	612	808	9
pacientes	493	122	530	135	612	808	9
hacia	303	134	324	147	612	808	9
sitios	326	134	346	147	612	808	9
distantes	348	134	382	147	612	808	9
a	384	134	388	147	612	808	9
la	390	134	397	147	612	808	9
localidad	399	134	434	147	612	808	9
de	436	134	445	147	612	808	9
ocurrencia	447	134	488	147	612	808	9
del	490	134	502	147	612	808	9
evento	504	134	530	147	612	808	9
y,	303	146	311	159	612	808	9
por	314	146	327	159	612	808	9
lo	330	146	338	159	612	808	9
tanto,	341	146	363	159	612	808	9
disminuir	366	146	404	159	612	808	9
la	407	146	415	159	612	808	9
posibilidad	418	146	462	159	612	808	9
de	465	146	474	159	612	808	9
desarrollo	477	146	517	159	612	808	9
de	520	146	530	159	612	808	9
complicaciones,	303	158	368	171	612	808	9
secuelas	370	158	404	171	612	808	9
graves	406	158	432	171	612	808	9
y/o	435	158	448	171	612	808	9
eventos	450	158	481	171	612	808	9
fatales.	483	158	512	171	612	808	9
Los	317	182	333	195	612	808	9
datos	337	182	359	195	612	808	9
evaluados	363	182	405	195	612	808	9
en	409	182	418	195	612	808	9
este	423	182	439	195	612	808	9
trabajo	443	182	472	195	612	808	9
indicaron	476	182	515	195	612	808	9
un	519	182	530	195	612	808	9
descenso	303	194	339	207	612	808	9
del	341	194	353	207	612	808	9
ofidismo	355	194	390	207	612	808	9
del	392	194	404	207	612	808	9
24,6%	406	194	432	207	612	808	9
(135	434	194	452	207	612	808	9
casos),	454	194	481	207	612	808	9
al	483	194	490	207	612	808	9
comparar	492	194	530	207	612	808	9
el	303	206	310	219	612	808	9
primer	314	206	340	219	612	808	9
decenio	344	206	375	219	612	808	9
(1980-1989	378	206	425	219	612	808	9
=	428	206	434	219	612	808	9
528	437	206	452	219	612	808	9
casos;	455	206	480	219	612	808	9
57,3%)	483	206	512	219	612	808	9
con	515	206	530	219	612	808	9
el	303	218	310	231	612	808	9
segundo	313	218	347	231	612	808	9
(1990-1999	349	218	396	231	612	808	9
=	399	218	405	231	612	808	9
393	407	218	422	231	612	808	9
casos;	425	218	450	231	612	808	9
42,7%).	452	218	484	231	612	808	9
Esta	487	218	504	231	612	808	9
fue	507	218	520	231	612	808	9
la	523	218	530	231	612	808	9
única	303	230	325	243	612	808	9
causa	327	230	349	243	612	808	9
etiológica	351	230	391	243	612	808	9
de	393	230	403	243	612	808	9
muerte	405	230	433	243	612	808	9
por	435	230	448	243	612	808	9
animales	450	230	486	243	612	808	9
venenosos	488	230	530	243	612	808	9
con	303	242	318	255	612	808	9
tendencia	322	242	362	255	612	808	9
al	366	242	373	255	612	808	9
descenso	377	242	415	255	612	808	9
en	419	242	428	255	612	808	9
los	432	242	444	255	612	808	9
20	448	242	459	255	612	808	9
años	463	242	482	255	612	808	9
evaluados.	486	242	530	255	612	808	9
En	303	254	314	267	612	808	9
contraste,	318	254	358	267	612	808	9
el	362	254	369	267	612	808	9
comportamiento	373	254	440	267	612	808	9
de	444	254	453	267	612	808	9
la	457	254	464	267	612	808	9
mortalidad	468	254	512	267	612	808	9
por	516	254	530	267	612	808	9
himenópteros	303	266	361	279	612	808	9
mantuvo	365	266	402	279	612	808	9
una	406	266	421	279	612	808	9
frecuencia	426	266	470	279	612	808	9
similar	474	266	504	279	612	808	9
entre	508	266	530	279	612	808	9
los	303	278	315	291	612	808	9
dos	319	278	333	291	612	808	9
decenios	336	278	372	291	612	808	9
(1980-1989	375	278	422	291	612	808	9
=	426	278	432	291	612	808	9
154	436	278	451	291	612	808	9
casos;	454	278	479	291	612	808	9
10,31%	483	278	514	291	612	808	9
del	518	278	530	291	612	808	9
total	303	290	321	303	612	808	9
de	324	290	334	303	612	808	9
las	337	290	348	303	612	808	9
causas	352	290	378	303	612	808	9
de	381	290	391	303	612	808	9
muertes	394	290	426	303	612	808	9
estudiadas;	429	290	474	303	612	808	9
1990-1999	477	290	521	303	612	808	9
=	524	290	530	303	612	808	9
156	303	302	318	315	612	808	9
casos;	322	302	347	315	612	808	9
10,44%	351	302	383	315	612	808	9
del	386	302	399	315	612	808	9
total	403	302	421	315	612	808	9
de	425	302	434	315	612	808	9
las	438	302	450	315	612	808	9
causas	454	302	480	315	612	808	9
de	484	302	494	315	612	808	9
muertes	498	302	530	315	612	808	9
estudiadas);	303	314	351	327	612	808	9
aunque	354	314	383	327	612	808	9
los	386	314	398	327	612	808	9
indicadores	401	314	447	327	612	808	9
de	450	314	460	327	612	808	9
su	463	314	472	327	612	808	9
impacto	475	314	507	327	612	808	9
en	510	314	519	327	612	808	9
la	523	314	530	327	612	808	9
población	303	326	343	339	612	808	9
ostentó	345	326	373	339	612	808	9
valores	375	326	404	339	612	808	9
de	406	326	416	339	612	808	9
tasas	418	326	437	339	612	808	9
de	439	326	449	339	612	808	9
mortalidad	451	326	494	339	612	808	9
menores	496	326	530	339	612	808	9
con	303	338	318	351	612	808	9
relación	320	338	352	351	612	808	9
al	355	338	362	351	612	808	9
primer	365	338	391	351	612	808	9
decenio.	394	338	427	351	612	808	9
Es	74	350	84	363	612	808	9
notable	86	350	115	363	612	808	9
la	117	350	124	363	612	808	9
constante	126	350	163	363	612	808	9
disminución	165	350	214	363	612	808	9
de	216	350	225	363	612	808	9
los	227	350	239	363	612	808	9
indicadores	240	350	286	363	612	808	9
tanto	60	362	81	375	612	808	9
de	85	362	95	375	612	808	9
mortalidad	99	362	145	375	612	808	9
como	149	362	172	375	612	808	9
de	176	362	186	375	612	808	9
letalidad	190	362	227	375	612	808	9
por	231	362	245	375	612	808	9
ofidismo	249	362	286	375	612	808	9
en	60	374	69	387	612	808	9
Venezuela.	73	374	117	387	612	808	9
Esto	121	374	139	387	612	808	9
se	143	374	151	387	612	808	9
evidencia	155	374	193	387	612	808	9
con	197	374	211	387	612	808	9
base	215	374	233	387	612	808	9
en	236	374	246	387	612	808	9
los	250	374	261	387	612	808	9
datos	265	374	286	387	612	808	9
históricos	60	386	99	399	612	808	9
presentados	103	386	150	399	612	808	9
por	154	386	167	399	612	808	9
Swaroop	171	386	207	399	612	808	9
y	211	386	216	399	612	808	9
Grab	220	386	240	399	612	808	9
(1954),	244	386	273	399	612	808	9
de	277	386	286	399	612	808	9
Bellard	60	398	89	411	612	808	9
(1962),	92	398	122	411	612	808	9
Dao	125	398	142	411	612	808	9
(1971),	145	398	174	411	612	808	9
Benítez	178	398	208	411	612	808	9
et	212	398	219	411	612	808	9
al.	222	398	233	411	612	808	9
(2007)	236	398	263	411	612	808	9
y	266	398	271	411	612	808	9
los	275	398	286	411	612	808	9
de	60	410	69	423	612	808	9
este	73	410	88	423	612	808	9
trabajo	92	410	120	423	612	808	9
(Tabla	123	410	149	423	612	808	9
6).	153	410	164	423	612	808	9
Los	167	410	182	423	612	808	9
resultados	186	410	227	423	612	808	9
revelaron	230	410	268	423	612	808	9
una	272	410	286	423	612	808	9
clara	60	422	79	435	612	808	9
disminución	81	422	131	435	612	808	9
de	133	422	143	435	612	808	9
las	145	422	156	435	612	808	9
cifras	158	422	181	435	612	808	9
promedio	183	422	221	435	612	808	9
de	224	422	233	435	612	808	9
mortalidad	235	422	279	435	612	808	9
y	281	422	286	435	612	808	9
de	60	434	69	447	612	808	9
letalidad	72	434	106	447	612	808	9
desde	109	434	132	447	612	808	9
3,10	135	434	152	447	612	808	9
por	155	434	168	447	612	808	9
100.000	171	434	204	447	612	808	9
habitantes	207	434	247	447	612	808	9
y	250	434	255	447	612	808	9
32,4%,	258	434	286	447	612	808	9
respectivamente,	60	446	127	459	612	808	9
en	131	446	140	459	612	808	9
los	144	446	155	459	612	808	9
años	159	446	177	459	612	808	9
de	181	446	190	459	612	808	9
1940,	194	446	216	459	612	808	9
hasta	220	446	240	459	612	808	9
promedios	244	446	286	459	612	808	9
de	60	458	69	471	612	808	9
0,15	73	458	91	471	612	808	9
fallecidos	95	458	134	471	612	808	9
por	138	458	152	471	612	808	9
100.000	156	458	189	471	612	808	9
habitantes	192	458	234	471	612	808	9
y	238	458	243	471	612	808	9
0,59%	247	458	273	471	612	808	9
de	277	458	286	471	612	808	9
letalidad	60	470	94	483	612	808	9
para	97	470	114	483	612	808	9
finales	118	470	144	483	612	808	9
de	147	470	157	483	612	808	9
los	160	470	172	483	612	808	9
años	175	470	193	483	612	808	9
1990;	196	470	219	483	612	808	9
lo	222	470	230	483	612	808	9
que	233	470	248	483	612	808	9
indicaría	251	470	286	483	612	808	9
una	60	482	74	495	612	808	9
disminución	78	482	128	495	612	808	9
de	132	482	142	495	612	808	9
95,2%	146	482	172	495	612	808	9
en	176	482	185	495	612	808	9
términos	189	482	225	495	612	808	9
de	229	482	238	495	612	808	9
mortalidad	242	482	286	495	612	808	9
y	60	494	65	507	612	808	9
de	68	494	77	507	612	808	9
98,2%	80	494	106	507	612	808	9
en	109	494	119	507	612	808	9
términos	122	494	157	507	612	808	9
de	160	494	169	507	612	808	9
letalidad.	173	494	209	507	612	808	9
Sin	213	494	226	507	612	808	9
lugar	229	494	250	507	612	808	9
a	253	494	257	507	612	808	9
dudas,	260	494	286	507	612	808	9
este	60	506	75	519	612	808	9
descenso	78	506	114	519	612	808	9
es	117	506	126	519	612	808	9
producto	129	506	164	519	612	808	9
de	168	506	177	519	612	808	9
una	180	506	195	519	612	808	9
progresiva	198	506	240	519	612	808	9
eficacia	243	506	274	519	612	808	9
en	277	506	286	519	612	808	9
la	60	518	67	531	612	808	9
conducta	70	518	106	531	612	808	9
terapéutica	110	518	154	531	612	808	9
y	158	518	163	531	612	808	9
en	166	518	176	531	612	808	9
la	179	518	186	531	612	808	9
aplicación	190	518	231	531	612	808	9
oportuna	235	518	270	531	612	808	9
del	274	518	286	531	612	808	9
tratamiento,	60	530	108	543	612	808	9
en	110	530	119	543	612	808	9
este	121	530	137	543	612	808	9
caso,	139	530	159	543	612	808	9
la	162	530	169	543	612	808	9
seroterapia	171	530	215	543	612	808	9
específica,	217	530	259	543	612	808	9
que	261	530	276	543	612	808	9
es	278	530	286	543	612	808	9
tanto	60	542	80	555	612	808	9
más	82	542	98	555	612	808	9
efectiva	100	542	131	555	612	808	9
cuanto	134	542	160	555	612	808	9
más	162	542	178	555	612	808	9
precozmente	180	542	232	555	612	808	9
se	234	542	242	555	612	808	9
administre	244	542	286	555	612	808	9
(Vellard	60	554	93	567	612	808	9
1936,	96	554	118	567	612	808	9
de	121	554	130	567	612	808	9
Bellard	133	554	163	567	612	808	9
1962,	165	554	188	567	612	808	9
Rodríguez­-Acosta	191	554	263	567	612	808	9
et	266	554	273	567	612	808	9
al.	276	554	286	567	612	808	9
2000,	60	566	82	579	612	808	9
Boadas	85	566	115	579	612	808	9
et	118	566	125	579	612	808	9
al.	129	566	139	579	612	808	9
2012,	142	566	165	579	612	808	9
De	168	566	180	579	612	808	9
Sousa	183	566	207	579	612	808	9
et	211	566	218	579	612	808	9
al.	221	566	231	579	612	808	9
2013).	235	566	261	579	612	808	9
Otros	264	566	286	579	612	808	9
factores	60	578	91	591	612	808	9
que	94	578	109	591	612	808	9
posiblemente	112	578	165	591	612	808	9
han	169	578	183	591	612	808	9
facilitado	186	578	224	591	612	808	9
el	227	578	234	591	612	808	9
descenso	237	578	274	591	612	808	9
de	277	578	286	591	612	808	9
los	60	590	71	603	612	808	9
indicadores,	75	590	123	603	612	808	9
tanto	127	590	147	603	612	808	9
de	151	590	160	603	612	808	9
mortalidad	164	590	207	603	612	808	9
como	210	590	233	603	612	808	9
de	236	590	246	603	612	808	9
letalidad,	249	590	286	603	612	808	9
se	60	602	68	615	612	808	9
encuentren	71	602	115	615	612	808	9
fundamentados	118	602	180	615	612	808	9
en:	183	602	195	615	612	808	9
a)	198	602	207	615	612	808	9
mejor	210	602	233	615	612	808	9
acceso	237	602	263	615	612	808	9
a	267	602	271	615	612	808	9
los	275	602	286	615	612	808	9
centros	60	614	89	627	612	808	9
de	93	614	103	627	612	808	9
atención	107	614	142	627	612	808	9
médica,	146	614	178	627	612	808	9
b)	182	614	191	627	612	808	9
aumento	195	614	230	627	612	808	9
de	234	614	244	627	612	808	9
la	248	614	255	627	612	808	9
red	259	614	272	627	612	808	9
de	277	614	286	627	612	808	9
centros	60	626	89	639	612	808	9
dispensadores	92	626	149	639	612	808	9
de	152	626	162	639	612	808	9
salud	166	626	187	639	612	808	9
con	191	626	205	639	612	808	9
mayor	209	626	235	639	612	808	9
distribución	238	626	286	639	612	808	9
del	60	638	72	651	612	808	9
suero	76	638	99	651	612	808	9
antiofídico	103	638	149	651	612	808	9
polivalente,	153	638	202	651	612	808	9
y	206	638	211	651	612	808	9
finalmente	216	638	260	651	612	808	9
c)	264	638	272	651	612	808	9
en	277	638	286	651	612	808	9
el	60	650	67	663	612	808	9
traslado	71	650	104	663	612	808	9
oportuno	108	650	145	663	612	808	9
de	149	650	159	663	612	808	9
los	163	650	175	663	612	808	9
pacientes	179	650	218	663	612	808	9
y	222	650	227	663	612	808	9
en	231	650	240	663	612	808	9
el	245	650	252	663	612	808	9
manejo	256	650	286	663	612	808	9
previo	60	662	85	675	612	808	9
de	89	662	99	675	612	808	9
los	102	662	114	675	612	808	9
individuos	118	662	160	675	612	808	9
afectados	164	662	202	675	612	808	9
antes	206	662	227	675	612	808	9
de	230	662	240	675	612	808	9
su	244	662	253	675	612	808	9
ingreso	256	662	286	675	612	808	9
en	60	674	69	687	612	808	9
los	73	674	85	687	612	808	9
establecimientos	88	674	155	687	612	808	9
de	159	674	169	687	612	808	9
atención	172	674	206	687	612	808	9
médica.	210	674	242	687	612	808	9
Boadas	246	674	275	687	612	808	9
et	279	674	286	687	612	808	9
al.	60	686	70	699	612	808	9
(2012)	73	686	100	699	612	808	9
y	103	686	108	699	612	808	9
Cornejo-Escobar	111	686	178	699	612	808	9
et	181	686	189	699	612	808	9
al.	192	686	202	699	612	808	9
(2013)	205	686	232	699	612	808	9
evidenciaron	235	686	286	699	612	808	9
la	60	698	67	711	612	808	9
importancia	71	698	121	711	612	808	9
de	125	698	134	711	612	808	9
la	138	698	146	711	612	808	9
red	150	698	163	711	612	808	9
ambulatoria	167	698	217	711	612	808	9
en	221	698	230	711	612	808	9
la	234	698	242	711	612	808	9
recepción	246	698	286	711	612	808	9
La	317	362	328	375	612	808	9
mortalidad	333	362	380	375	612	808	9
por	384	362	398	375	612	808	9
escorpionismo	403	362	466	375	612	808	9
en	470	362	480	375	612	808	9
Venezuela	485	362	530	375	612	808	9
incrementó	303	374	348	387	612	808	9
su	350	374	359	387	612	808	9
frecuencia.	360	374	404	387	612	808	9
Cuando	406	374	437	387	612	808	9
se	439	374	447	387	612	808	9
evaluó	449	374	475	387	612	808	9
por	477	374	491	387	612	808	9
decenios,	492	374	530	387	612	808	9
aumentando	303	386	353	399	612	808	9
en	357	386	367	399	612	808	9
28,4%	371	386	397	399	612	808	9
en	401	386	411	399	612	808	9
el	415	386	422	399	612	808	9
decenio	427	386	458	399	612	808	9
1990-1999	463	386	507	399	612	808	9
(104	511	386	530	399	612	808	9
casos;	303	398	328	411	612	808	9
56,2%)	332	398	362	411	612	808	9
en	366	398	375	411	612	808	9
contraste	379	398	416	411	612	808	9
con	420	398	435	411	612	808	9
el	439	398	446	411	612	808	9
decenio	450	398	482	411	612	808	9
1980-1989	486	398	530	411	612	808	9
(81	303	410	317	423	612	808	9
casos;	319	410	344	423	612	808	9
43,8%).	346	410	378	423	612	808	9
Sin	380	410	394	423	612	808	9
embargo,	396	410	434	423	612	808	9
Mazzei	436	410	466	423	612	808	9
de	468	410	478	423	612	808	9
Dávila	480	410	507	423	612	808	9
et	510	410	517	423	612	808	9
al.	520	410	530	423	612	808	9
(2011)	303	422	330	435	612	808	9
han	332	422	347	435	612	808	9
indicado	349	422	384	435	612	808	9
descenso	386	422	422	435	612	808	9
paulatino	425	422	462	435	612	808	9
la	477	422	484	435	612	808	9
mortalidad	486	422	530	435	612	808	9
por	303	434	317	447	612	808	9
escorpionismo	319	434	378	447	612	808	9
entre	381	434	401	447	612	808	9
1995	404	434	424	447	612	808	9
y	427	434	432	447	612	808	9
2003.	434	434	457	447	612	808	9
En	460	434	471	447	612	808	9
los	474	434	486	447	612	808	9
años	489	434	507	447	612	808	9
1988	510	434	530	447	612	808	9
y	303	446	308	459	612	808	9
1989,	311	446	333	459	612	808	9
la	336	446	343	459	612	808	9
tasa	346	446	362	459	612	808	9
de	364	446	374	459	612	808	9
mortalidad	376	446	420	459	612	808	9
debido	422	446	450	459	612	808	9
a	452	446	457	459	612	808	9
escorpionismo	459	446	518	459	612	808	9
en	520	446	530	459	612	808	9
Brasil	303	458	327	471	612	808	9
fue,	331	458	346	471	612	808	9
respectivamente,	350	458	418	471	612	808	9
0,29	422	458	439	471	612	808	9
y	443	458	448	471	612	808	9
0,20	452	458	469	471	612	808	9
por	473	458	487	471	612	808	9
millón	490	458	517	471	612	808	9
de	520	458	530	471	612	808	9
habitantes	303	470	344	483	612	808	9
(0,029	346	470	372	483	612	808	9
y	374	470	379	483	612	808	9
0,020	382	470	404	483	612	808	9
por	406	470	420	483	612	808	9
100.000	422	470	455	483	612	808	9
habitantes)	457	470	501	483	612	808	9
(Alves	503	470	530	483	612	808	9
Araujo	303	482	331	495	612	808	9
y	335	482	340	495	612	808	9
Coimbra	344	482	380	495	612	808	9
de	384	482	394	495	612	808	9
Rezende	398	482	433	495	612	808	9
1990).	437	482	463	495	612	808	9
Las	467	482	482	495	612	808	9
registradas	485	482	530	495	612	808	9
oficialmente	303	494	353	507	612	808	9
en	356	494	365	507	612	808	9
Venezuela	368	494	411	507	612	808	9
por	414	494	427	507	612	808	9
las	430	494	441	507	612	808	9
autoridades	444	494	490	507	612	808	9
de	494	494	503	507	612	808	9
salud,	506	494	530	507	612	808	9
para	303	506	320	519	612	808	9
1988	324	506	344	519	612	808	9
y	347	506	352	519	612	808	9
1989	356	506	376	519	612	808	9
(9	380	506	388	519	612	808	9
casos	391	506	413	519	612	808	9
y	417	506	422	519	612	808	9
5	425	506	430	519	612	808	9
casos	434	506	455	519	612	808	9
respectivamente),	459	506	530	519	612	808	9
determinaron,	303	518	359	531	612	808	9
respectivamente,	363	518	431	531	612	808	9
para	435	518	452	531	612	808	9
cada	456	518	474	531	612	808	9
año	478	518	492	531	612	808	9
una	496	518	511	531	612	808	9
tasa	514	518	530	531	612	808	9
de	303	530	313	543	612	808	9
mortalidad	317	530	361	543	612	808	9
de	365	530	374	543	612	808	9
0,05	378	530	396	543	612	808	9
y	400	530	405	543	612	808	9
0,03	409	530	427	543	612	808	9
por	431	530	444	543	612	808	9
100.000	448	530	481	543	612	808	9
habitantes;	485	530	530	543	612	808	9
valores	303	542	332	555	612	808	9
que	335	542	349	555	612	808	9
indicaron	352	542	390	555	612	808	9
para	392	542	410	555	612	808	9
Venezuela	412	542	454	555	612	808	9
mayor	457	542	483	555	612	808	9
impacto	485	542	518	555	612	808	9
de	520	542	530	555	612	808	9
mortalidad	303	554	347	567	612	808	9
que	350	554	365	567	612	808	9
la	368	554	375	567	612	808	9
registrada	379	554	418	567	612	808	9
en	422	554	431	567	612	808	9
Brasil	435	554	459	567	612	808	9
(De	463	554	478	567	612	808	9
Sousa	481	554	505	567	612	808	9
et	509	554	516	567	612	808	9
al.	520	554	530	567	612	808	9
2000).	303	566	329	579	612	808	9
Algunos	331	566	365	579	612	808	9
autores	368	566	397	579	612	808	9
han	399	566	413	579	612	808	9
estimado	416	566	452	579	612	808	9
para	454	566	472	579	612	808	9
este	474	566	490	579	612	808	9
accidente	492	566	530	579	612	808	9
en	303	578	313	591	612	808	9
Venezuela	314	578	356	591	612	808	9
una	358	578	373	591	612	808	9
tasa	375	578	390	591	612	808	9
de	392	578	401	591	612	808	9
0,04	403	578	421	591	612	808	9
muertes	422	578	454	591	612	808	9
por	456	578	469	591	612	808	9
cien	471	578	488	591	612	808	9
habitantes	489	578	530	591	612	808	9
(Chippaux	303	590	346	603	612	808	9
y	350	590	355	603	612	808	9
Alagón	358	590	388	603	612	808	9
2008)	392	590	415	603	612	808	9
y	419	590	424	603	612	808	9
para	428	590	445	603	612	808	9
Suramérica	449	590	495	603	612	808	9
de	499	590	508	603	612	808	9
0,05	512	590	530	603	612	808	9
(Chippaux	303	602	345	615	612	808	9
2008,	348	602	370	615	612	808	9
Chippaux	373	602	412	615	612	808	9
y	414	602	419	615	612	808	9
Goyffon	422	602	456	615	612	808	9
2008).	458	602	484	615	612	808	9
Datos	317	626	341	639	612	808	9
de	345	626	354	639	612	808	9
ocurrencia	358	626	401	639	612	808	9
de	404	626	414	639	612	808	9
escorpionismo,	418	626	479	639	612	808	9
para	483	626	500	639	612	808	9
el	504	626	511	639	612	808	9
año	515	626	530	639	612	808	9
1995,	303	638	327	651	612	808	9
registrados	332	638	379	651	612	808	9
oficialmente	384	638	438	651	612	808	9
por	442	638	456	651	612	808	9
la	461	638	469	651	612	808	9
Dirección	473	638	515	651	612	808	9
de	520	638	530	651	612	808	9
Vigilancia	303	650	345	663	612	808	9
Epidemiológica	348	650	412	663	612	808	9
del	415	650	427	663	612	808	9
Ministerio	431	650	473	663	612	808	9
de	476	650	486	663	612	808	9
Sanidad	489	650	521	663	612	808	9
y	525	650	530	663	612	808	9
Asistencia	303	662	346	675	612	808	9
Social,	350	662	378	675	612	808	9
publicados	382	662	427	675	612	808	9
por	431	662	445	675	612	808	9
Arocha-Sandoval	449	662	521	675	612	808	9
y	525	662	530	675	612	808	9
Villalobos-Perozo	303	674	375	687	612	808	9
(2003)	377	674	404	687	612	808	9
y	405	674	410	687	612	808	9
Mazzei	412	674	441	687	612	808	9
de	443	674	452	687	612	808	9
Dávila	454	674	481	687	612	808	9
et	482	674	490	687	612	808	9
al.	491	674	502	687	612	808	9
(2011)	503	674	530	687	612	808	9
indicaron	303	686	341	699	612	808	9
para	344	686	362	699	612	808	9
ese	365	686	378	699	612	808	9
año	381	686	396	699	612	808	9
en	399	686	409	699	612	808	9
Venezuela	412	686	454	699	612	808	9
una	458	686	472	699	612	808	9
incidencia	476	686	517	699	612	808	9
de	520	686	530	699	612	808	9
9,88	303	698	321	711	612	808	9
casos	324	698	345	711	612	808	9
por	348	698	362	711	612	808	9
100.000	365	698	397	711	612	808	9
habitantes	400	698	441	711	612	808	9
(n	444	698	452	711	612	808	9
=	455	698	461	711	612	808	9
847	464	698	479	711	612	808	9
accidentes);	482	698	530	711	612	808	9
449	289	736	303	749	612	808	9
D	291	48	297	60	612	808	10
e	297	51	301	59	612	808	10
S	304	48	309	60	612	808	10
ousa	309	51	326	59	612	808	10
et	328	48	334	60	612	808	10
al.	337	48	346	60	612	808	10
los	82	86	94	99	612	808	10
estados	98	86	127	99	612	808	10
más	131	86	147	99	612	808	10
afectados	151	86	189	99	612	808	10
en	193	86	202	99	612	808	10
orden	206	86	229	99	612	808	10
decreciente	233	86	279	99	612	808	10
fueron	283	86	309	99	612	808	10
Delta	82	98	104	111	612	808	10
Amacuro	107	98	144	111	612	808	10
(48,96	147	98	173	111	612	808	10
casos	176	98	198	111	612	808	10
por	201	98	214	111	612	808	10
100.000	217	98	249	111	612	808	10
habitantes;	252	98	296	111	612	808	10
56	299	98	309	111	612	808	10
incidentes),	82	110	129	123	612	808	10
Monagas	131	110	168	123	612	808	10
(23,63	170	110	196	123	612	808	10
por	198	110	211	123	612	808	10
100.000	213	110	246	123	612	808	10
habitantes;	248	110	292	123	612	808	10
145	294	110	309	123	612	808	10
casos),	82	122	110	135	612	808	10
Sucre	112	122	135	135	612	808	10
(24,64;	137	122	166	135	612	808	10
177)	168	122	186	135	612	808	10
y	189	122	194	135	612	808	10
Mérida	196	122	225	135	612	808	10
(19,4;	227	122	251	135	612	808	10
132).	253	122	274	135	612	808	10
Para	276	122	294	135	612	808	10
ese	296	122	309	135	612	808	10
año,	82	134	99	147	612	808	10
la	101	134	109	147	612	808	10
tasa	111	134	126	147	612	808	10
de	128	134	138	147	612	808	10
mortalidad	140	134	183	147	612	808	10
calculada	185	134	223	147	612	808	10
en	225	134	235	147	612	808	10
este	237	134	252	147	612	808	10
trabajo	255	134	282	147	612	808	10
fue	284	134	297	147	612	808	10
de	299	134	309	147	612	808	10
0,08	82	146	100	159	612	808	10
fallecidos	102	146	141	159	612	808	10
por	143	146	157	159	612	808	10
100.000	159	146	192	159	612	808	10
habitantes.	194	146	237	159	612	808	10
En	240	146	251	159	612	808	10
consecuencia,	253	146	309	159	612	808	10
contrastando	82	158	133	171	612	808	10
la	137	158	144	171	612	808	10
frecuencia	148	158	190	171	612	808	10
de	193	158	203	171	612	808	10
casos	206	158	228	171	612	808	10
para	232	158	249	171	612	808	10
el	253	158	260	171	612	808	10
país	264	158	280	171	612	808	10
con	283	158	298	171	612	808	10
la	302	158	309	171	612	808	10
frecuencia	82	170	124	183	612	808	10
de	127	170	136	183	612	808	10
muertes	139	170	171	183	612	808	10
de	174	170	183	183	612	808	10
este	186	170	202	183	612	808	10
trabajo	205	170	233	183	612	808	10
(18	236	170	249	183	612	808	10
fallecidos/847	252	170	309	183	612	808	10
casos),	82	182	109	195	612	808	10
indicarían	111	182	150	195	612	808	10
una	151	182	165	195	612	808	10
letalidad	167	182	200	195	612	808	10
muy	202	182	220	195	612	808	10
alta	221	182	235	195	612	808	10
por	237	182	250	195	612	808	10
escorpionismo	252	182	309	195	612	808	10
de	82	194	92	207	612	808	10
2,13%.	94	194	122	207	612	808	10
cada	326	86	344	99	612	808	10
país.	347	86	365	99	612	808	10
Finalmente,	340	110	388	123	612	808	10
es	392	110	400	123	612	808	10
indispensable	404	110	459	123	612	808	10
la	463	110	470	123	612	808	10
creación	474	110	508	123	612	808	10
de	512	110	521	123	612	808	10
grupos	525	110	552	123	612	808	10
multidisciplinarios	326	122	401	135	612	808	10
en	403	122	412	135	612	808	10
el	414	122	422	135	612	808	10
país	424	122	440	135	612	808	10
con	442	122	456	135	612	808	10
el	458	122	465	135	612	808	10
objetivo	467	122	500	135	612	808	10
de	502	122	512	135	612	808	10
evaluar	514	122	543	135	612	808	10
el	545	122	552	135	612	808	10
problema	326	134	364	147	612	808	10
de	366	134	376	147	612	808	10
los	378	134	390	147	612	808	10
envenenamientos	392	134	462	147	612	808	10
por	464	134	477	147	612	808	10
animales,	480	134	518	147	612	808	10
tanto	521	134	541	147	612	808	10
en	543	134	552	147	612	808	10
su	326	146	335	159	612	808	10
morbilidad	336	146	379	159	612	808	10
como	381	146	403	159	612	808	10
mortalidad	405	146	447	159	612	808	10
(Borges	449	146	480	159	612	808	10
y	482	146	487	159	612	808	10
De	488	146	500	159	612	808	10
Sousa	502	146	525	159	612	808	10
2006),	527	146	552	159	612	808	10
en	326	158	335	171	612	808	10
términos	338	158	373	171	612	808	10
de:	377	158	389	171	612	808	10
a)	392	158	400	171	612	808	10
estudio	403	158	432	171	612	808	10
de	436	158	445	171	612	808	10
la	448	158	455	171	612	808	10
diversidad	459	158	500	171	612	808	10
taxonómica,	503	158	552	171	612	808	10
toxinológica	326	170	376	183	612	808	10
y	379	170	384	183	612	808	10
de	386	170	396	183	612	808	10
distribución	398	170	446	183	612	808	10
geográfica	449	170	491	183	612	808	10
de	493	170	503	183	612	808	10
las	505	170	516	183	612	808	10
especies	519	170	552	183	612	808	10
tóxicas;	326	182	358	195	612	808	10
b)	362	182	371	195	612	808	10
la	375	182	382	195	612	808	10
correlación	386	182	433	195	612	808	10
de	437	182	446	195	612	808	10
la	450	182	458	195	612	808	10
distribución	462	182	511	195	612	808	10
conocida	515	182	552	195	612	808	10
con	326	194	341	207	612	808	10
el	345	194	353	207	612	808	10
comportamiento	357	194	426	207	612	808	10
clínico/epidemiológico	431	194	529	207	612	808	10
y	533	194	538	207	612	808	10
de	543	194	552	207	612	808	10
indicadores	326	206	372	219	612	808	10
de	374	206	384	219	612	808	10
impacto	386	206	418	219	612	808	10
en	420	206	430	219	612	808	10
la	432	206	439	219	612	808	10
población;	441	206	484	219	612	808	10
c)	486	206	494	219	612	808	10
la	496	206	503	219	612	808	10
preparación	505	206	552	219	612	808	10
de	326	218	335	231	612	808	10
una	339	218	353	231	612	808	10
nueva	356	218	380	231	612	808	10
generación	383	218	427	231	612	808	10
de	430	218	440	231	612	808	10
antivenenos	443	218	491	231	612	808	10
(anti-ofídico	494	218	544	231	612	808	10
y	547	218	552	231	612	808	10
anti-escorpiónico),	326	230	402	243	612	808	10
independiente	406	230	462	243	612	808	10
de	466	230	475	243	612	808	10
la	479	230	487	243	612	808	10
cadena	490	230	518	243	612	808	10
de	522	230	532	243	612	808	10
frío,	535	230	553	243	612	808	10
que	326	242	340	255	612	808	10
además	342	242	372	255	612	808	10
pueda	375	242	398	255	612	808	10
incorporar	401	242	442	255	612	808	10
la	444	242	452	255	612	808	10
diversidad	454	242	495	255	612	808	10
de	498	242	507	255	612	808	10
toxinas	509	242	538	255	612	808	10
del	540	242	552	255	612	808	10
país;	326	254	345	267	612	808	10
d)	347	254	355	267	612	808	10
la	357	254	365	267	612	808	10
fabricación	367	254	412	267	612	808	10
de	414	254	423	267	612	808	10
nuevos	425	254	454	267	612	808	10
antivenenos,	456	254	506	267	612	808	10
con	508	254	523	267	612	808	10
nuevas	525	254	552	267	612	808	10
tecnologías,	326	266	376	279	612	808	10
para	380	266	397	279	612	808	10
otros	401	266	422	279	612	808	10
grupos	426	266	454	279	612	808	10
taxonómicos	458	266	511	279	612	808	10
(Parrilla-	515	266	553	279	612	808	10
Álvarez	326	278	357	291	612	808	10
et	361	278	368	291	612	808	10
al.	371	278	381	291	612	808	10
2008,	384	278	407	291	612	808	10
Álvarez	410	278	441	291	612	808	10
et	444	278	452	291	612	808	10
al.	455	278	465	291	612	808	10
2013);	468	278	494	291	612	808	10
y,	497	278	505	291	612	808	10
finalmente,	508	278	552	291	612	808	10
e)	326	290	334	303	612	808	10
la	337	290	344	303	612	808	10
creación	347	290	381	303	612	808	10
de	384	290	393	303	612	808	10
un	396	290	406	303	612	808	10
sistema	409	290	439	303	612	808	10
de	442	290	451	303	612	808	10
registro	454	290	485	303	612	808	10
oficial	488	290	513	303	612	808	10
confiable	516	290	552	303	612	808	10
de	326	302	335	315	612	808	10
los	338	302	350	315	612	808	10
datos,	353	302	377	315	612	808	10
similar	380	302	408	315	612	808	10
al	411	302	418	315	612	808	10
SINAN	422	302	452	315	612	808	10
(Sistema	455	302	490	315	612	808	10
de	494	302	503	315	612	808	10
Informação	506	302	552	315	612	808	10
de	326	314	335	327	612	808	10
Agravos	339	314	373	327	612	808	10
de	377	314	387	327	612	808	10
Notifcação)	391	314	438	327	612	808	10
de	442	314	452	327	612	808	10
Brasil	455	314	480	327	612	808	10
(Chippaux	483	314	526	327	612	808	10
2010,	530	314	553	327	612	808	10
Boadas	326	326	355	339	612	808	10
et	357	326	364	339	612	808	10
al.	366	326	376	339	612	808	10
2012,	378	326	401	339	612	808	10
Vásquez-Suárez	403	326	468	339	612	808	10
et	469	326	477	339	612	808	10
al.	479	326	489	339	612	808	10
2012,	491	326	513	339	612	808	10
De	515	326	527	339	612	808	10
Sousa	529	326	552	339	612	808	10
et	326	338	333	351	612	808	10
al.	336	338	347	351	612	808	10
2013).	350	338	376	351	612	808	10
Un	379	338	391	351	612	808	10
minucioso	395	338	436	351	612	808	10
análisis	440	338	470	351	612	808	10
nacional	473	338	507	351	612	808	10
ayudaría	510	338	545	351	612	808	10
a	548	338	552	351	612	808	10
la	326	350	333	363	612	808	10
elaboración	336	350	382	363	612	808	10
de	385	350	395	363	612	808	10
los	397	350	409	363	612	808	10
mapas	412	350	437	363	612	808	10
de	440	350	450	363	612	808	10
morbilidad	452	350	496	363	612	808	10
y	499	350	504	363	612	808	10
mortalidad,	507	350	552	363	612	808	10
además	326	362	358	375	612	808	10
de	363	362	373	375	612	808	10
contribuir	377	362	421	375	612	808	10
al	425	362	433	375	612	808	10
diseño	438	362	466	375	612	808	10
de	471	362	481	375	612	808	10
las	485	362	497	375	612	808	10
medidas	502	362	538	375	612	808	10
de	543	362	552	375	612	808	10
prevención	326	374	370	387	612	808	10
adecuadas	372	374	413	387	612	808	10
que	415	374	429	387	612	808	10
se	431	374	439	387	612	808	10
beneficiarían	441	374	493	387	612	808	10
de	495	374	504	387	612	808	10
tal	506	374	516	387	612	808	10
enfoque.	518	374	552	387	612	808	10
El	96	218	105	231	612	808	10
envenenamiento	109	218	176	231	612	808	10
por	180	218	193	231	612	808	10
centípedos	197	218	241	231	612	808	10
fue	245	218	258	231	612	808	10
la	262	218	269	231	612	808	10
causa	273	218	295	231	612	808	10
de	299	218	309	231	612	808	10
muerte	82	230	110	243	612	808	10
por	113	230	126	243	612	808	10
animales	129	230	164	243	612	808	10
venenosos	167	230	209	243	612	808	10
que	212	230	226	243	612	808	10
aumentó	229	230	263	243	612	808	10
con	266	230	280	243	612	808	10
mayor	283	230	309	243	612	808	10
proporción	82	242	126	255	612	808	10
su	129	242	138	255	612	808	10
frecuencia	141	242	183	255	612	808	10
relativa,	186	242	218	255	612	808	10
desde	221	242	244	255	612	808	10
dos	247	242	261	255	612	808	10
casos	264	242	286	255	612	808	10
en	289	242	299	255	612	808	10
el	302	242	309	255	612	808	10
primer	82	254	109	267	612	808	10
decenio	112	254	143	267	612	808	10
hasta	146	254	166	267	612	808	10
13	169	254	179	267	612	808	10
decesos	182	254	213	267	612	808	10
en	216	254	226	267	612	808	10
el	229	254	236	267	612	808	10
segundo	239	254	272	267	612	808	10
decenio,	275	254	309	267	612	808	10
indicando	82	266	125	279	612	808	10
un	129	266	139	279	612	808	10
incremento	144	266	192	279	612	808	10
de	197	266	206	279	612	808	10
550%.	211	266	238	279	612	808	10
Otros	243	266	266	279	612	808	10
animales	271	266	309	279	612	808	10
venenosos	82	278	128	291	612	808	10
aumentaron	133	278	184	291	612	808	10
su	189	278	198	291	612	808	10
frecuencia	203	278	249	291	612	808	10
en	254	278	264	291	612	808	10
76,2%	269	278	296	291	612	808	10
al	301	278	309	291	612	808	10
comparar	82	290	120	303	612	808	10
el	123	290	130	303	612	808	10
primer	132	290	159	303	612	808	10
decenio	162	290	193	303	612	808	10
(21	196	290	209	303	612	808	10
decesos)	211	290	246	303	612	808	10
con	249	290	263	303	612	808	10
el	266	290	273	303	612	808	10
segundo	275	290	309	303	612	808	10
(37	82	302	96	315	612	808	10
decesos).	98	302	135	315	612	808	10
La	96	326	107	339	612	808	10
información	112	326	163	339	612	808	10
disponible	168	326	212	339	612	808	10
sobre	216	326	239	339	612	808	10
los	244	326	256	339	612	808	10
venenos	260	326	295	339	612	808	10
de	299	326	309	339	612	808	10
algunos	82	338	116	351	612	808	10
grupos	120	338	150	351	612	808	10
taxonómicos	154	338	209	351	612	808	10
de	214	338	224	351	612	808	10
la	228	338	236	351	612	808	10
fauna	240	338	264	351	612	808	10
venenosa	269	338	309	351	612	808	10
venezolana,	82	350	129	363	612	808	10
indicaría	130	350	165	363	612	808	10
que	166	350	180	363	612	808	10
su	182	350	191	363	612	808	10
composición	193	350	243	363	612	808	10
es	244	350	253	363	612	808	10
compleja	254	350	290	363	612	808	10
para	292	350	309	363	612	808	10
todos	82	362	104	375	612	808	10
grupos	105	362	132	375	612	808	10
estudiados,	134	362	178	375	612	808	10
entre	180	362	199	375	612	808	10
ellos,	201	362	222	375	612	808	10
los	224	362	235	375	612	808	10
vipéridos	237	362	274	375	612	808	10
(Calvete	276	362	309	375	612	808	10
et	82	374	90	387	612	808	10
al.	94	374	104	387	612	808	10
2009,	108	374	131	387	612	808	10
Rodríguez-Acosta	135	374	210	387	612	808	10
et	214	374	222	387	612	808	10
al.	226	374	236	387	612	808	10
2010b,	240	374	269	387	612	808	10
Arteaga-	273	374	309	387	612	808	10
Vizcaíno	82	386	119	399	612	808	10
et	123	386	131	399	612	808	10
al.	135	386	145	399	612	808	10
2011,	149	386	172	399	612	808	10
Girón	176	386	200	399	612	808	10
et	204	386	211	399	612	808	10
al.	215	386	226	399	612	808	10
2013),	230	386	256	399	612	808	10
escorpiones	260	386	309	399	612	808	10
(Batista	82	398	113	411	612	808	10
et	116	398	124	411	612	808	10
al.	127	398	137	411	612	808	10
2006,	140	398	163	411	612	808	10
De	166	398	177	411	612	808	10
Sousa	180	398	204	411	612	808	10
et	207	398	215	411	612	808	10
al.	218	398	228	411	612	808	10
2010,	231	398	254	411	612	808	10
Borges	257	398	285	411	612	808	10
et	288	398	295	411	612	808	10
al.	299	398	309	411	612	808	10
2011,	82	410	105	423	612	808	10
Trejo	107	410	129	423	612	808	10
et	131	410	138	423	612	808	10
al.	140	410	151	423	612	808	10
2012,	153	410	175	423	612	808	10
Álvarez	177	410	209	423	612	808	10
et	211	410	219	423	612	808	10
al.	221	410	231	423	612	808	10
2013,	233	410	256	423	612	808	10
Brazón	258	410	287	423	612	808	10
et	289	410	296	423	612	808	10
al.	299	410	309	423	612	808	10
2014),	82	422	108	435	612	808	10
arañas	112	422	137	435	612	808	10
(Reyes-Lugo	141	422	193	435	612	808	10
et	197	422	204	435	612	808	10
al.	208	422	218	435	612	808	10
2009,	222	422	244	435	612	808	10
Guerrero	248	422	284	435	612	808	10
et	288	422	295	435	612	808	10
al.	299	422	309	435	612	808	10
2010),	82	434	108	447	612	808	10
lepidópteros	109	434	158	447	612	808	10
(Arocha­-Piñango	159	434	227	447	612	808	10
et	229	434	236	447	612	808	10
al.	238	434	248	447	612	808	10
2011,	249	434	272	447	612	808	10
Guerrero	273	434	309	447	612	808	10
et	82	446	89	459	612	808	10
al.	92	446	103	459	612	808	10
2011,	105	446	128	459	612	808	10
Barrios	131	446	160	459	612	808	10
et	163	446	170	459	612	808	10
al.	173	446	184	459	612	808	10
2012)	186	446	210	459	612	808	10
y	213	446	218	459	612	808	10
quilópodos	220	446	265	459	612	808	10
(González	268	446	309	459	612	808	10
et	82	458	90	471	612	808	10
al.	94	458	104	471	612	808	10
2000,	109	458	132	471	612	808	10
Parrilla-Álvarez	136	458	203	471	612	808	10
et	207	458	215	471	612	808	10
al.	219	458	230	471	612	808	10
2008);	234	458	261	471	612	808	10
mostrando	265	458	309	471	612	808	10
variaciones	82	470	129	483	612	808	10
poblacionales,	133	470	193	483	612	808	10
geográficas	197	470	244	483	612	808	10
y	248	470	253	483	612	808	10
ontogénicas.	257	470	309	483	612	808	10
Por	82	482	97	495	612	808	10
consiguiente,	101	482	157	495	612	808	10
la	162	482	169	495	612	808	10
información	173	482	225	495	612	808	10
relacionada	229	482	278	495	612	808	10
con	282	482	297	495	612	808	10
la	301	482	309	495	612	808	10
complejidad	82	494	132	507	612	808	10
de	134	494	144	507	612	808	10
los	146	494	158	507	612	808	10
venenos,	161	494	196	507	612	808	10
permitiría	199	494	238	507	612	808	10
constituir	241	494	279	507	612	808	10
la	281	494	288	507	612	808	10
base	291	494	309	507	612	808	10
fundamental	82	506	132	519	612	808	10
para	133	506	150	519	612	808	10
el	152	506	159	519	612	808	10
desarrollo	161	506	201	519	612	808	10
biotecnológico	202	506	261	519	612	808	10
relacionado	263	506	309	519	612	808	10
con	82	518	97	531	612	808	10
la	101	518	108	531	612	808	10
producción	112	518	158	531	612	808	10
de	162	518	172	531	612	808	10
nuevos	176	518	205	531	612	808	10
antivenenos	209	518	258	531	612	808	10
que	262	518	276	531	612	808	10
posean	280	518	309	531	612	808	10
mayor	82	530	108	543	612	808	10
espectro	112	530	145	543	612	808	10
neutralizante	149	530	201	543	612	808	10
de	204	530	214	543	612	808	10
la	217	530	225	543	612	808	10
variedad	228	530	263	543	612	808	10
de	267	530	276	543	612	808	10
toxinas	280	530	309	543	612	808	10
presentes	82	542	119	555	612	808	10
en	122	542	132	555	612	808	10
nuestros	134	542	168	555	612	808	10
animales	170	542	206	555	612	808	10
venenosos	209	542	250	555	612	808	10
(Boadas	253	542	286	555	612	808	10
et	289	542	296	555	612	808	10
al.	299	542	309	555	612	808	10
2012,	82	554	105	567	612	808	10
Vásquez-Suárez	107	554	172	567	612	808	10
et	174	554	181	567	612	808	10
al.	184	554	194	567	612	808	10
2012,	196	554	219	567	612	808	10
De	221	554	233	567	612	808	10
Sousa	235	554	259	567	612	808	10
et	261	554	268	567	612	808	10
al.	270	554	281	567	612	808	10
2013).	283	554	309	567	612	808	10
Ejemplos	82	566	120	579	612	808	10
de	124	566	134	579	612	808	10
esto,	137	566	156	579	612	808	10
el	160	566	167	579	612	808	10
desarrollo	171	566	211	579	612	808	10
de	215	566	225	579	612	808	10
nuevos	228	566	257	579	612	808	10
antivenenos	261	566	309	579	612	808	10
publicados	82	578	126	591	612	808	10
por	128	578	141	591	612	808	10
Parrilla-Álvarez	143	578	208	591	612	808	10
et	210	578	217	591	612	808	10
al.	219	578	230	591	612	808	10
(2008)	232	578	258	591	612	808	10
y	261	578	266	591	612	808	10
Álvarez	268	578	299	591	612	808	10
et	302	578	309	591	612	808	10
al.	82	590	92	603	612	808	10
(2013).	95	590	125	603	612	808	10
Con	128	590	144	603	612	808	10
relación	147	590	179	603	612	808	10
a	182	590	187	603	612	808	10
lo	190	590	198	603	612	808	10
anterior,	201	590	234	603	612	808	10
de	237	590	247	603	612	808	10
hecho,	250	590	276	603	612	808	10
Vellard	279	590	309	603	612	808	10
(1936)	82	602	109	615	612	808	10
ya	113	602	122	615	612	808	10
indicaba	126	602	161	615	612	808	10
“que	164	602	183	615	612	808	10
los	187	602	199	615	612	808	10
venenos	203	602	236	615	612	808	10
de	240	602	249	615	612	808	10
las	253	602	264	615	612	808	10
serpientes	268	602	309	615	612	808	10
son	82	614	96	627	612	808	10
extremadamente	98	614	165	627	612	808	10
complejos	167	614	208	627	612	808	10
y	210	614	215	627	612	808	10
variables	218	614	254	627	612	808	10
no	256	614	266	627	612	808	10
solamente	268	614	309	627	612	808	10
de	82	626	92	639	612	808	10
una	95	626	109	639	612	808	10
especie	112	626	141	639	612	808	10
a	144	626	149	639	612	808	10
otra	151	626	167	639	612	808	10
sino	170	626	187	639	612	808	10
aún	189	626	204	639	612	808	10
de	207	626	216	639	612	808	10
un	219	626	229	639	612	808	10
individuo	232	626	270	639	612	808	10
a	273	626	278	639	612	808	10
otro	280	626	297	639	612	808	10
de	299	626	309	639	612	808	10
una	82	638	97	651	612	808	10
misma	101	638	128	651	612	808	10
especie”.	131	638	168	651	612	808	10
Con	172	638	189	651	612	808	10
base	193	638	211	651	612	808	10
en	215	638	224	651	612	808	10
estas	228	638	248	651	612	808	10
características	252	638	309	651	612	808	10
“quedó	82	650	111	663	612	808	10
establecida	115	650	160	663	612	808	10
la	164	650	171	663	612	808	10
necesidad	175	650	215	663	612	808	10
imperiosa	218	650	258	663	612	808	10
de	262	650	272	663	612	808	10
preparar	275	650	309	663	612	808	10
en	82	662	92	675	612	808	10
cada	95	662	113	675	612	808	10
región	116	662	142	675	612	808	10
sueros	145	662	170	675	612	808	10
especiales	173	662	214	675	612	808	10
contra	217	662	242	675	612	808	10
especies	245	662	278	675	612	808	10
locales	281	662	309	675	612	808	10
de	82	674	92	687	612	808	10
serpientes”.	95	674	142	687	612	808	10
Bajo	144	674	163	687	612	808	10
esta	166	674	182	687	612	808	10
misma	185	674	211	687	612	808	10
óptica,	214	674	241	687	612	808	10
Berthold	244	674	279	687	612	808	10
(1967)	282	674	309	687	612	808	10
comentaba	82	686	127	699	612	808	10
sobre	132	686	154	699	612	808	10
la	158	686	166	699	612	808	10
conveniencia	170	686	225	699	612	808	10
de	230	686	239	699	612	808	10
elaborar	243	686	278	699	612	808	10
sueros	282	686	309	699	612	808	10
“específicos”,	82	698	138	711	612	808	10
de	142	698	152	711	612	808	10
acuerdo	155	698	187	711	612	808	10
con	191	698	206	711	612	808	10
los	210	698	222	711	612	808	10
tipos	225	698	245	711	612	808	10
de	249	698	258	711	612	808	10
venenos	262	698	295	711	612	808	10
de	299	698	309	711	612	808	10
AGRADECIMIENTO	391	398	487	411	612	808	10
A	340	422	347	435	612	808	10
los	351	422	362	435	612	808	10
cuatro	366	422	391	435	612	808	10
Árbitros	394	422	428	435	612	808	10
por	431	422	444	435	612	808	10
las	448	422	459	435	612	808	10
sugerencias	462	422	509	435	612	808	10
realizadas	512	422	552	435	612	808	10
que	326	434	340	447	612	808	10
contribuyeron	342	434	398	447	612	808	10
con	400	434	415	447	612	808	10
el	417	434	424	447	612	808	10
enriquecimiento	426	434	491	447	612	808	10
de	493	434	503	447	612	808	10
este	505	434	520	447	612	808	10
trabajo.	522	434	552	447	612	808	10
Parcialmente	326	446	378	459	612	808	10
financiado	382	446	424	459	612	808	10
por	428	446	442	459	612	808	10
el	445	446	453	459	612	808	10
FONACIT	456	446	500	459	612	808	10
a	504	446	508	459	612	808	10
través	512	446	536	459	612	808	10
del	540	446	552	459	612	808	10
Proyecto	326	458	361	471	612	808	10
en	363	458	373	471	612	808	10
Red	375	458	391	471	612	808	10
Nacional	393	458	429	471	612	808	10
de	431	458	441	471	612	808	10
Producción	443	458	488	471	612	808	10
de	490	458	500	471	612	808	10
Antivenenos	502	458	552	471	612	808	10
(Nº	326	470	340	483	612	808	10
2007000672):	345	470	406	483	612	808	10
Subproyecto	410	470	465	483	612	808	10
1	470	470	475	483	612	808	10
“Caracterización	479	470	553	483	612	808	10
epidemiológica	326	482	393	495	612	808	10
de	397	482	407	495	612	808	10
los	411	482	424	495	612	808	10
envenenamientos	428	482	503	495	612	808	10
ofídicos	508	482	543	495	612	808	10
y	547	482	552	495	612	808	10
escorpiónicos	326	494	385	507	612	808	10
en	390	494	400	507	612	808	10
Venezuela,	404	494	452	507	612	808	10
con	457	494	472	507	612	808	10
taxonomía	477	494	522	507	612	808	10
de	526	494	536	507	612	808	10
las	541	494	553	507	612	808	10
especies	326	506	359	519	612	808	10
asociadas	362	506	400	519	612	808	10
y	402	506	407	519	612	808	10
banco	410	506	433	519	612	808	10
de	436	506	445	519	612	808	10
venenos”	448	506	485	519	612	808	10
y	487	506	492	519	612	808	10
Subproyecto	495	506	545	519	612	808	10
2	547	506	552	519	612	808	10
“Bioensayos	326	518	376	531	612	808	10
para	380	518	397	531	612	808	10
el	400	518	407	531	612	808	10
estudio	411	518	439	531	612	808	10
de	443	518	452	531	612	808	10
la	455	518	463	531	612	808	10
diversidad	466	518	508	531	612	808	10
de	511	518	520	531	612	808	10
toxinas	524	518	552	531	612	808	10
de	326	530	335	543	612	808	10
la	338	530	345	543	612	808	10
fauna	347	530	370	543	612	808	10
venenosa	372	530	409	543	612	808	10
del	412	530	424	543	612	808	10
país”.	427	530	450	543	612	808	10
REFERENCIA	361	554	427	567	612	808	10
BIBLIOGRÁFICAS	430	554	517	567	612	808	10
A	326	578	333	591	612	808	10
cevedo	333	581	361	590	612	808	10
O	364	578	371	591	612	808	10
rtega	371	581	395	590	612	808	10
P.	397	578	405	591	612	808	10
1961.	408	578	431	591	612	808	10
Aspectos	433	578	470	591	612	808	10
zoológicos,	473	578	519	591	612	808	10
clínicos	521	578	552	591	612	808	10
y	354	590	359	603	612	808	10
terapéuticos	362	590	410	603	612	808	10
de	413	590	422	603	612	808	10
las	425	590	436	603	612	808	10
mordeduras	439	590	486	603	612	808	10
de	489	590	498	603	612	808	10
culebra	501	590	530	603	612	808	10
en	533	590	543	603	612	808	10
la	545	590	552	603	612	808	10
región	354	602	380	615	612	808	10
Guayana.	382	602	420	615	612	808	10
Rev.	422	602	440	615	612	808	10
Venez.	442	602	470	615	612	808	10
MSAS.	472	602	502	615	612	808	10
26:923-939.	504	602	552	615	612	808	10
A	326	626	333	639	612	808	10
costa	333	629	358	638	612	808	10
M,	362	626	374	639	612	808	10
C	378	626	385	639	612	808	10
azorla	385	629	415	638	612	808	10
D.	420	626	430	639	612	808	10
2004.	434	626	458	639	612	808	10
Envenenamiento	462	626	534	639	612	808	10
por	538	626	552	639	612	808	10
ciempiés	354	638	390	651	612	808	10
(Scolopendra	392	638	446	651	612	808	10
sp.)	448	638	462	651	612	808	10
en	464	638	474	651	612	808	10
una	476	638	490	651	612	808	10
población	492	638	532	651	612	808	10
rural	534	638	552	651	612	808	10
de	354	650	364	663	612	808	10
la	365	650	373	663	612	808	10
zona	374	650	393	663	612	808	10
semiárida	395	650	434	663	612	808	10
del	435	650	448	663	612	808	10
estado	449	650	475	663	612	808	10
Falcón,	477	650	506	663	612	808	10
Venezuela.	508	650	552	663	612	808	10
Rev.	354	662	373	675	612	808	10
Invest.	375	662	402	675	612	808	10
Clin.	405	662	424	675	612	808	10
56(6):712-717.	427	662	487	675	612	808	10
Á	326	686	333	699	612	808	10
lvarez	333	689	361	698	612	808	10
A,	364	686	374	699	612	808	10
M	377	686	386	699	612	808	10
ontero	386	689	414	698	612	808	10
Y,	418	686	427	699	612	808	10
J	431	686	435	699	612	808	10
iménez	435	689	461	698	612	808	10
E,	464	686	473	699	612	808	10
Z	476	686	482	699	612	808	10
erpa	482	689	500	698	612	808	10
N,	504	686	513	699	612	808	10
P	517	686	522	699	612	808	10
arrilla	522	689	552	698	612	808	10
P,	354	698	362	711	612	808	10
M	366	698	375	711	612	808	10
alavé	375	701	399	710	612	808	10
C.	403	698	413	711	612	808	10
2013.	416	698	439	711	612	808	10
IgY	443	698	459	711	612	808	10
antibodies	463	698	505	711	612	808	10
anti-Tityus	509	698	552	711	612	808	10
450	311	736	325	749	612	808	10
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	11
causada	256	48	281	59	612	808	11
por	283	48	294	59	612	808	11
animales	296	48	324	59	612	808	11
venenosos......	326	48	371	59	612	808	11
caripitensis	88	86	134	99	612	808	11
venom:	136	86	166	99	612	808	11
purification	168	86	214	99	612	808	11
and	215	86	230	99	612	808	11
neutralization	232	86	286	99	612	808	11
efficacy.	88	98	122	111	612	808	11
Toxicon.	125	98	160	111	612	808	11
74:208-214.	163	98	211	111	612	808	11
2010.	332	86	354	99	612	808	11
Description	355	86	401	99	612	808	11
of	402	86	411	99	612	808	11
envenomation	412	86	468	99	612	808	11
by	469	86	479	99	612	808	11
the	481	86	493	99	612	808	11
“gusano­	495	86	530	99	612	808	11
pollo”	332	98	357	111	612	808	11
caterpillar	361	98	404	111	612	808	11
(Megalopyde	408	98	462	111	612	808	11
opercularis)	466	98	518	111	612	808	11
in	522	98	530	111	612	808	11
Venezuela.	332	110	376	123	612	808	11
Invest.	379	110	406	123	612	808	11
Clin.	408	110	428	123	612	808	11
51(1):127-­132.	430	110	490	123	612	808	11
A	60	122	67	135	612	808	11
lves	67	125	86	134	612	808	11
A	91	122	98	135	612	808	11
raujo	99	125	123	134	612	808	11
FA,	128	122	144	135	612	808	11
C	149	122	156	135	612	808	11
oimbra	156	125	187	134	612	808	11
de	191	125	201	134	612	808	11
R	206	122	212	135	612	808	11
ezende	213	125	243	134	612	808	11
C.	247	122	257	135	612	808	11
1990.	262	122	286	135	612	808	11
Escorpionismo	88	134	149	147	612	808	11
no	153	134	163	147	612	808	11
Brasil,	166	134	193	147	612	808	11
1988/1989.	197	134	243	147	612	808	11
Fundação	247	134	286	147	612	808	11
Nacional	88	146	124	159	612	808	11
de	126	146	136	159	612	808	11
Saúde.	138	146	165	159	612	808	11
Ministerio	167	146	209	159	612	808	11
da	211	146	221	159	612	808	11
Saúde,	223	146	250	159	612	808	11
Brasilia,	253	146	286	159	612	808	11
Brasil,	88	158	114	171	612	808	11
pp.	117	158	129	171	612	808	11
47.	132	158	144	171	612	808	11
B	303	134	310	147	612	808	11
arrios	310	137	336	146	612	808	11
M,	340	134	351	147	612	808	11
T	355	134	361	147	612	808	11
aylor	361	137	385	146	612	808	11
P,	389	134	397	147	612	808	11
R	401	134	408	147	612	808	11
odríguez	408	137	444	146	612	808	11
-A	444	134	455	147	612	808	11
costa	455	137	478	146	612	808	11
A,	482	134	492	147	612	808	11
S	496	134	501	147	612	808	11
ánchez	501	137	530	146	612	808	11
EE,	332	146	346	159	612	808	11
A	350	146	357	159	612	808	11
rocha	357	149	382	158	612	808	11
-P	382	146	391	159	612	808	11
iñango	391	149	419	158	612	808	11
CL,	423	146	438	159	612	808	11
G	442	146	449	159	612	808	11
il	449	149	456	158	612	808	11
A,	460	146	469	159	612	808	11
S	473	146	479	159	612	808	11
alazar	479	149	507	158	612	808	11
AM,	511	146	530	159	612	808	11
C	332	158	338	171	612	808	11
arvajal	338	161	369	170	612	808	11
Z,	371	158	379	171	612	808	11
A	381	158	388	171	612	808	11
bad	388	161	402	170	612	808	11
MJ,	404	158	419	171	612	808	11
G	421	158	428	171	612	808	11
uerrero	428	161	460	170	612	808	11
B.	461	158	470	171	612	808	11
2012.	472	158	494	171	612	808	11
A	495	158	503	171	612	808	11
mouse	504	158	530	171	612	808	11
model	332	170	357	183	612	808	11
to	359	170	367	183	612	808	11
study	370	170	392	183	612	808	11
the	395	170	407	183	612	808	11
alterations	410	170	451	183	612	808	11
in	454	170	462	183	612	808	11
haemostatic	465	170	513	183	612	808	11
and	515	170	530	183	612	808	11
inflammatory	332	182	388	195	612	808	11
parameters	392	182	438	195	612	808	11
induced	442	182	475	195	612	808	11
by	479	182	489	195	612	808	11
Lonomia	493	182	530	195	612	808	11
achelous	332	194	371	207	612	808	11
caterpillar	375	194	421	207	612	808	11
haemolymph.	426	194	486	207	612	808	11
Toxicon.	490	194	530	207	612	808	11
59(5):547-554.	332	206	392	219	612	808	11
A	60	182	67	195	612	808	11
ngulo	67	185	91	194	612	808	11
N,	94	182	104	195	612	808	11
R	107	182	114	195	612	808	11
amírez	114	185	141	194	612	808	11
M.	144	182	155	195	612	808	11
1998.	159	182	181	195	612	808	11
Edema	184	182	212	195	612	808	11
agudo	215	182	240	195	612	808	11
de	243	182	252	195	612	808	11
pulmón	256	182	286	195	612	808	11
inducido	88	194	123	207	612	808	11
por	126	194	140	207	612	808	11
picadura	143	194	178	207	612	808	11
de	181	194	190	207	612	808	11
escorpión	194	194	233	207	612	808	11
en	236	194	246	207	612	808	11
pacientes	249	194	286	207	612	808	11
pediátricos.	88	206	134	219	612	808	11
Bol.	137	206	154	219	612	808	11
Méd.	156	206	177	219	612	808	11
Postgrado.	180	206	222	219	612	808	11
14(3):1-7.	225	206	264	219	612	808	11
A	60	230	67	243	612	808	11
raujo	67	233	89	242	612	808	11
S,	92	230	101	243	612	808	11
R	104	230	110	243	612	808	11
ivas	110	233	127	242	612	808	11
F.	130	230	138	243	612	808	11
1997.	141	230	163	243	612	808	11
Emponzoñamiento	167	230	242	243	612	808	11
ofídico	245	230	274	243	612	808	11
en	277	230	286	243	612	808	11
el	88	242	95	255	612	808	11
Instituto	98	242	131	255	612	808	11
Autónomo	134	242	177	255	612	808	11
Hospital	179	242	213	255	612	808	11
Universitario	216	242	269	255	612	808	11
Los	271	242	286	255	612	808	11
Andes,	88	254	116	267	612	808	11
Mérida,	119	254	150	267	612	808	11
Venezuela.	153	254	198	267	612	808	11
MedULA.	201	254	242	267	612	808	11
6(1-4):21-	245	254	286	267	612	808	11
51.	88	266	100	279	612	808	11
B	303	230	310	243	612	808	11
atista	310	233	335	242	612	808	11
CVF,	339	230	361	243	612	808	11
D'S	365	230	381	243	612	808	11
uze	381	233	395	242	612	808	11
G,	399	230	409	243	612	808	11
G	412	230	420	243	612	808	11
ómez	420	233	440	242	612	808	11
-L	440	230	449	243	612	808	11
agunas	449	233	479	242	612	808	11
F,	483	230	491	243	612	808	11
Z	495	230	501	243	612	808	11
amudio	501	233	530	242	612	808	11
FZ,	332	242	346	255	612	808	11
S	351	242	357	255	612	808	11
evcik	357	245	380	254	612	808	11
C,	384	242	394	255	612	808	11
P	398	242	404	255	612	808	11
ossani	404	245	432	254	612	808	11
LD.	436	242	453	255	612	808	11
2006.	457	242	481	255	612	808	11
Proteomic	486	242	530	255	612	808	11
analysis	332	254	364	267	612	808	11
of	366	254	374	267	612	808	11
Tityus	377	254	401	267	612	808	11
discrepans	403	254	447	267	612	808	11
scorpion	449	254	484	267	612	808	11
venom	486	254	513	267	612	808	11
and	515	254	530	267	612	808	11
amino	332	266	357	279	612	808	11
acid	359	266	376	279	612	808	11
sequence	378	266	415	279	612	808	11
of	417	266	426	279	612	808	11
novel	428	266	450	279	612	808	11
toxins.	453	266	480	279	612	808	11
Proteomics.	482	266	530	279	612	808	11
6(12):3718-3727.	332	278	402	291	612	808	11
A	60	290	67	303	612	808	11
rellano	67	293	101	302	612	808	11
-­P	101	290	110	303	612	808	11
arra	110	293	130	302	612	808	11
M,	134	290	146	303	612	808	11
G	150	290	157	303	612	808	11
onzález	157	293	191	302	612	808	11
-­S	191	290	200	303	612	808	11
ponga	200	293	225	302	612	808	11
M,	229	290	241	303	612	808	11
P	245	290	251	303	612	808	11
rincz	251	293	273	302	612	808	11
de	277	293	286	302	612	808	11
O	88	302	95	315	612	808	11
rtiz	95	305	111	314	612	808	11
C,	114	302	124	315	612	808	11
V	127	302	135	315	612	808	11
ildosola	135	305	170	314	612	808	11
B.	174	302	183	315	612	808	11
1981.	186	302	209	315	612	808	11
Escorpionismo	213	302	273	315	612	808	11
en	277	302	286	315	612	808	11
Venezuela.	88	314	133	327	612	808	11
Rev.	135	314	154	327	612	808	11
Soc.	156	314	174	327	612	808	11
Med.	176	314	197	327	612	808	11
Quirur.	199	314	229	327	612	808	11
Hosp.	231	314	255	327	612	808	11
Emerg.	257	314	286	327	612	808	11
Pérez	88	326	110	339	612	808	11
de	113	326	122	339	612	808	11
León.	125	326	148	339	612	808	11
16(1):63­-73.	150	326	200	339	612	808	11
B	303	302	310	315	612	808	11
enítez	310	305	334	314	612	808	11
J,	337	302	343	315	612	808	11
R	346	302	353	315	612	808	11
ifakis	353	305	375	314	612	808	11
P,	378	302	386	315	612	808	11
V	389	302	396	315	612	808	11
argas	396	305	420	314	612	808	11
J,	422	302	429	315	612	808	11
C	432	302	438	315	612	808	11
abaniel	438	305	469	314	612	808	11
G,	472	302	481	315	612	808	11
R	484	302	491	315	612	808	11
odríguez	491	305	526	314	612	808	11
-	526	302	530	315	612	808	11
M	332	314	340	327	612	808	11
orales	340	317	368	326	612	808	11
A.	372	314	381	327	612	808	11
2007.	385	314	408	327	612	808	11
Trends	411	314	439	327	612	808	11
in	443	314	451	327	612	808	11
fatal	455	314	473	327	612	808	11
snakebites	476	314	518	327	612	808	11
in	522	314	530	327	612	808	11
Venezuela,	332	326	376	339	612	808	11
1995-2002.	378	326	424	339	612	808	11
Wilderness	426	326	470	339	612	808	11
Environ.	472	326	507	339	612	808	11
Med.	509	326	530	339	612	808	11
18(3):209-213.	332	338	392	351	612	808	11
A	60	350	67	363	612	808	11
rocha	67	353	92	362	612	808	11
-P	92	350	101	363	612	808	11
iñango	102	353	130	362	612	808	11
C.	134	350	144	363	612	808	11
1967.	148	350	171	363	612	808	11
Fibrinólisis	175	350	223	363	612	808	11
producida	227	350	268	363	612	808	11
por	273	350	286	363	612	808	11
contacto	88	362	122	375	612	808	11
con	124	362	139	375	612	808	11
orugas.	141	362	171	375	612	808	11
Acta	173	362	192	375	612	808	11
Cient.	195	362	219	375	612	808	11
Ven.	222	362	241	375	612	808	11
18(5):136­	243	362	286	375	612	808	11
139.	88	374	105	387	612	808	11
B	303	362	310	375	612	808	11
erthold	310	365	342	374	612	808	11
G.	343	362	353	375	612	808	11
1967.	355	362	377	375	612	808	11
Diferencias	378	362	423	375	612	808	11
entre	425	362	445	375	612	808	11
venenos	446	362	478	375	612	808	11
de	480	362	489	375	612	808	11
serpientes	491	362	530	375	612	808	11
de	332	374	341	387	612	808	11
un	345	374	355	387	612	808	11
mismo	358	374	385	387	612	808	11
género,	389	374	419	387	612	808	11
en	422	374	432	387	612	808	11
las	435	374	446	387	612	808	11
Américas	450	374	488	387	612	808	11
Central	492	374	521	387	612	808	11
y	525	374	530	387	612	808	11
Meridional;	332	386	378	399	612	808	11
su	380	386	388	399	612	808	11
significación	390	386	440	399	612	808	11
respecto	442	386	475	399	612	808	11
a	476	386	481	399	612	808	11
los	482	386	494	399	612	808	11
procesos	496	386	530	399	612	808	11
inmunológicos.	332	398	393	411	612	808	11
Gac.	396	398	415	411	612	808	11
Méd.	418	398	438	411	612	808	11
Caracas.	441	398	475	411	612	808	11
75(712):409­-	478	398	530	411	612	808	11
417.	332	410	349	423	612	808	11
A	60	398	67	411	612	808	11
rocha	67	401	94	410	612	808	11
-P	94	398	103	411	612	808	11
iñango	104	401	134	410	612	808	11
C,	139	398	148	411	612	808	11
G	153	398	160	411	612	808	11
uerrero	161	401	196	410	612	808	11
B.	201	398	210	411	612	808	11
2003.	215	398	239	411	612	808	11
Síndrome	244	398	286	411	612	808	11
hemorrágico	88	410	138	423	612	808	11
producido	142	410	182	423	612	808	11
por	186	410	199	423	612	808	11
contacto	202	410	236	423	612	808	11
con	239	410	254	423	612	808	11
orugas.	257	410	286	423	612	808	11
Estudios	88	422	124	435	612	808	11
clínicos	128	422	161	435	612	808	11
y	166	422	171	435	612	808	11
experimentales.	175	422	242	435	612	808	11
Revisión.	246	422	286	435	612	808	11
Invest.	88	434	115	447	612	808	11
Clín.	117	434	137	447	612	808	11
44(2):155-163.	140	434	200	447	612	808	11
B	303	434	310	447	612	808	11
oadas	310	437	333	446	612	808	11
J,	335	434	341	447	612	808	11
M	343	434	352	447	612	808	11
atos	352	437	369	446	612	808	11
M,	371	434	382	447	612	808	11
B	384	434	390	447	612	808	11
ónoli	390	437	412	446	612	808	11
S,	413	434	421	447	612	808	11
B	423	434	429	447	612	808	11
orges	429	437	452	446	612	808	11
A,	453	434	463	447	612	808	11
V	464	434	472	447	612	808	11
ásquez	472	437	498	446	612	808	11
-S	498	434	507	447	612	808	11
uárez	507	437	530	446	612	808	11
A,	332	446	341	459	612	808	11
S	344	446	350	459	612	808	11
errano	350	449	379	458	612	808	11
L,	382	446	390	459	612	808	11
Q	393	446	401	459	612	808	11
uijada	401	449	426	458	612	808	11
N,	429	446	439	459	612	808	11
V	442	446	449	459	612	808	11
illalba	449	449	479	458	612	808	11
R,	482	446	491	459	612	808	11
P	494	446	500	459	612	808	11
érez	500	449	517	458	612	808	11
Y,	520	446	530	459	612	808	11
C	332	458	338	471	612	808	11
hadde	338	461	363	470	612	808	11
-B	363	458	373	471	612	808	11
urgos	373	461	396	470	612	808	11
R,	399	458	408	471	612	808	11
D	411	458	418	471	612	808	11
e	418	461	422	470	612	808	11
S	425	458	430	471	612	808	11
ousa	430	461	449	470	612	808	11
L.	452	458	461	471	612	808	11
2012.	463	458	486	471	612	808	11
Perfil	488	458	510	471	612	808	11
eco-	513	458	530	471	612	808	11
epidemiológico	332	470	394	483	612	808	11
de	398	470	407	483	612	808	11
los	411	470	423	483	612	808	11
accidentes	427	470	468	483	612	808	11
por	472	470	486	483	612	808	11
ofidios	489	470	517	483	612	808	11
en	520	470	530	483	612	808	11
Monagas,	332	482	370	495	612	808	11
Venezuela	372	482	414	495	612	808	11
(2002-2006).	415	482	467	495	612	808	11
Bol.	469	482	485	495	612	808	11
Mal.	487	482	506	495	612	808	11
Salud	507	482	530	495	612	808	11
Amb.	332	494	354	507	612	808	11
52(1):107-120.	357	494	417	507	612	808	11
A	60	458	67	471	612	808	11
rocha	67	461	92	470	612	808	11
-P	92	458	101	471	612	808	11
iñango	101	461	129	470	612	808	11
C,	133	458	142	471	612	808	11
G	146	458	153	471	612	808	11
uerrero	153	461	186	470	612	808	11
B,	190	458	200	471	612	808	11
L	203	458	210	471	612	808	11
ucena	210	461	234	470	612	808	11
S,	238	458	246	471	612	808	11
G	250	458	257	471	612	808	11
orzula	257	461	286	470	612	808	11
S.	88	470	96	483	612	808	11
2011.	101	470	124	483	612	808	11
Epidemiología,	128	470	193	483	612	808	11
clínica	198	470	226	483	612	808	11
y	230	470	235	483	612	808	11
terapéutica	240	470	286	483	612	808	11
de	88	482	97	495	612	808	11
envenenamiento	101	482	169	495	612	808	11
por	173	482	186	495	612	808	11
orugas.	190	482	220	495	612	808	11
La	224	482	235	495	612	808	11
experiencia	239	482	286	495	612	808	11
venezolana.	88	494	135	507	612	808	11
En:	138	494	152	507	612	808	11
D´S	154	494	170	507	612	808	11
uze	170	497	184	506	612	808	11
G,	186	494	196	507	612	808	11
C	198	494	205	507	612	808	11
orzo	205	497	224	506	612	808	11
­-B	224	494	234	507	612	808	11
urguete	234	497	267	506	612	808	11
GA,	269	494	286	507	612	808	11
P	88	506	93	519	612	808	11
aniagua	93	509	126	518	612	808	11
-­S	126	506	135	519	612	808	11
olis	135	509	150	518	612	808	11
JF	152	506	161	519	612	808	11
(Ed.).	163	506	185	519	612	808	11
Emergencia	187	506	234	519	612	808	11
por	236	506	249	519	612	808	11
animales	251	506	286	519	612	808	11
ponzoñosos	88	518	135	531	612	808	11
en	137	518	146	531	612	808	11
las	148	518	159	531	612	808	11
Américas.	161	518	201	531	612	808	11
Instituto	203	518	236	531	612	808	11
Bioclon,	238	518	272	531	612	808	11
SA	273	518	286	531	612	808	11
de	88	530	97	543	612	808	11
CV,	100	530	116	543	612	808	11
Dicresa,	119	530	152	543	612	808	11
México,	154	530	187	543	612	808	11
México,	190	530	223	543	612	808	11
pp.	225	530	238	543	612	808	11
287­-302.	240	530	276	543	612	808	11
B	303	518	310	531	612	808	11
orges	310	521	333	530	612	808	11
A.	335	518	344	531	612	808	11
1996.	346	518	368	531	612	808	11
Escorpionismo	370	518	430	531	612	808	11
en	432	518	441	531	612	808	11
Venezuela.	443	518	488	531	612	808	11
Acta	490	518	508	531	612	808	11
Biol.	510	518	530	531	612	808	11
Venez.	332	530	360	543	612	808	11
16(3):65-75.	362	530	412	543	612	808	11
A	60	554	67	567	612	808	11
rocha	67	557	93	566	612	808	11
-S	94	554	103	567	612	808	11
andoval	104	557	141	566	612	808	11
F,	145	554	154	567	612	808	11
V	158	554	165	567	612	808	11
illalobos	166	557	208	566	612	808	11
-P	209	554	218	567	612	808	11
erozo	218	557	243	566	612	808	11
R.	248	554	257	567	612	808	11
2003.	262	554	286	567	612	808	11
Manifestaciones	88	566	160	579	612	808	11
neurológicas	165	566	222	579	612	808	11
tardías	227	566	256	579	612	808	11
de	261	566	271	579	612	808	11
un	276	566	286	579	612	808	11
emponzoñamiento	88	578	162	591	612	808	11
por	165	578	179	591	612	808	11
escorpión.	183	578	224	591	612	808	11
Reporte	228	578	259	591	612	808	11
de	263	578	272	591	612	808	11
un	276	578	286	591	612	808	11
caso.	88	590	108	603	612	808	11
Kasmera.	111	590	149	603	612	808	11
31(1):44-49.	151	590	201	603	612	808	11
B	303	554	310	567	612	808	11
orges	310	557	332	566	612	808	11
A,	333	554	343	567	612	808	11
D	344	554	352	567	612	808	11
e	352	557	356	566	612	808	11
S	357	554	363	567	612	808	11
ousa	363	557	381	566	612	808	11
L.	383	554	391	567	612	808	11
2006.	393	554	414	567	612	808	11
Escorpionismo	416	554	474	567	612	808	11
en	476	554	485	567	612	808	11
Venezuela:	486	554	530	567	612	808	11
Una	332	566	349	579	612	808	11
aproximación	354	566	414	579	612	808	11
molecular,	418	566	465	579	612	808	11
inmunológica	470	566	530	579	612	808	11
y	332	578	337	591	612	808	11
epidemiológica	341	578	408	591	612	808	11
para	412	578	431	591	612	808	11
su	435	578	444	591	612	808	11
estudio.	449	578	483	591	612	808	11
Rev.	487	578	507	591	612	808	11
Fac.	512	578	530	591	612	808	11
Farmacia.	332	590	371	603	612	808	11
69(1-2):15-27.	374	590	432	603	612	808	11
A	60	614	67	627	612	808	11
rteaga	67	617	95	626	612	808	11
-V	95	614	106	627	612	808	11
izcaíno	106	617	135	626	612	808	11
M,	139	614	150	627	612	808	11
L	154	614	160	627	612	808	11
eón	160	617	174	626	612	808	11
-G	174	614	185	627	612	808	11
utiérrez	185	617	219	626	612	808	11
M,	223	614	234	627	612	808	11
Q	238	614	245	627	612	808	11
uintero	245	617	276	626	612	808	11
J,	280	614	286	627	612	808	11
T	88	626	94	639	612	808	11
orres	94	629	117	638	612	808	11
-G	117	626	127	639	612	808	11
uerra	127	629	151	638	612	808	11
E,	154	626	163	639	612	808	11
V	166	626	173	639	612	808	11
izcaíno	173	629	202	638	612	808	11
-S	202	626	211	639	612	808	11
alazar	211	629	239	638	612	808	11
G,	242	626	252	639	612	808	11
D	255	626	263	639	612	808	11
iez	263	629	274	638	612	808	11
de	277	629	286	638	612	808	11
E	88	638	94	651	612	808	11
dwald	94	641	120	650	612	808	11
M,	122	638	133	651	612	808	11
M	136	638	144	651	612	808	11
ontilla	144	641	175	650	612	808	11
-F	175	638	184	651	612	808	11
aría	184	641	201	650	612	808	11
J,	203	638	209	651	612	808	11
U	211	638	218	651	612	808	11
rdaneta	218	641	252	650	612	808	11
-V	252	638	262	651	612	808	11
argas	262	641	286	650	612	808	11
S,	88	650	96	663	612	808	11
Á	100	650	107	663	612	808	11
lvarez	107	653	134	662	612	808	11
-G	134	650	145	663	612	808	11
arcía	145	653	167	662	612	808	11
M.	170	650	182	663	612	808	11
2011.	185	650	208	663	612	808	11
Efecto	212	650	238	663	612	808	11
del	241	650	254	663	612	808	11
veneno	257	650	286	663	612	808	11
total	88	662	106	675	612	808	11
Bothrops	107	662	144	675	612	808	11
colombiensis	146	662	197	675	612	808	11
sobre	199	662	221	675	612	808	11
la	222	662	230	675	612	808	11
agregación	231	662	275	675	612	808	11
de	277	662	286	675	612	808	11
plaquetas.	88	674	128	687	612	808	11
Rev.	131	674	149	687	612	808	11
Cient.	152	674	176	687	612	808	11
FCV-LUZ	178	674	221	687	612	808	11
21(6):548-556.	223	674	283	687	612	808	11
B	303	614	310	627	612	808	11
orges	310	617	335	626	612	808	11
A,	340	614	350	627	612	808	11
D	355	614	362	627	612	808	11
e	363	617	367	626	612	808	11
S	372	614	378	627	612	808	11
ousa	378	617	399	626	612	808	11
L.	403	614	413	627	612	808	11
2009.	417	614	442	627	612	808	11
Una	447	614	464	627	612	808	11
aproximación	469	614	530	627	612	808	11
multidisciplinaria	332	626	422	639	612	808	11
para	429	626	450	639	612	808	11
el	457	626	465	639	612	808	11
estudio	472	626	508	639	612	808	11
del	515	626	530	639	612	808	11
envenenamiento	332	638	400	651	612	808	11
por	408	638	421	651	612	808	11
arácnidos	426	638	465	651	612	808	11
en	470	638	479	651	612	808	11
Venezuela.	483	638	530	651	612	808	11
En:	332	650	345	663	612	808	11
A	348	650	355	663	612	808	11
rrivillaga	355	653	398	662	612	808	11
J,	400	650	406	663	612	808	11
E	409	650	415	663	612	808	11
l	415	653	419	662	612	808	11
S	422	650	427	663	612	808	11
ouki	427	653	445	662	612	808	11
M,	447	650	458	663	612	808	11
H	461	650	468	663	612	808	11
errera	468	653	496	662	612	808	11
B	498	650	505	663	612	808	11
(Ed.).	507	650	530	663	612	808	11
Enfoques	332	662	369	675	612	808	11
y	372	662	377	675	612	808	11
Temáticas	379	662	420	675	612	808	11
en	422	662	432	675	612	808	11
Entomología.	434	662	488	675	612	808	11
Ediciones	490	662	530	675	612	808	11
Astrodata,	332	674	373	687	612	808	11
Caracas,	378	674	412	687	612	808	11
Venezuela,	415	674	459	687	612	808	11
pp.	462	674	474	687	612	808	11
137-153.	477	674	512	687	612	808	11
A	60	698	67	711	612	808	11
vilán	67	701	88	710	612	808	11
L,	90	698	99	711	612	808	11
G	100	698	108	711	612	808	11
uerrero	108	701	140	710	612	808	11
B,	142	698	151	711	612	808	11
Á	153	698	160	711	612	808	11
lvarez	160	701	187	710	612	808	11
E,	189	698	198	711	612	808	11
R	200	698	206	711	612	808	11
odríguez	206	701	242	710	612	808	11
-­A	242	698	252	711	612	808	11
costa	252	701	275	710	612	808	11
A.	276	698	286	711	612	808	11
B	303	698	310	711	612	808	11
orges	310	701	333	710	612	808	11
A,	336	698	346	711	612	808	11
A	349	698	356	711	612	808	11
randia	356	701	383	710	612	808	11
J,	386	698	392	711	612	808	11
C	395	698	402	711	612	808	11
olmenares	402	701	445	710	612	808	11
-Á	445	698	455	711	612	808	11
rias	455	701	471	710	612	808	11
Z,	474	698	483	711	612	808	11
V	486	698	493	711	612	808	11
argas	493	701	517	710	612	808	11
A,	520	698	530	711	612	808	11
451	289	736	303	749	612	808	11
D	291	48	297	60	612	808	12
e	297	51	301	59	612	808	12
S	304	48	309	60	612	808	12
ousa	309	51	326	59	612	808	12
et	328	48	334	60	612	808	12
al.	337	48	346	60	612	808	12
A	111	86	118	99	612	808	12
lfonso	118	89	145	98	612	808	12
M.	147	86	158	99	612	808	12
2002.	160	86	182	99	612	808	12
Caracterización	184	86	246	99	612	808	12
epidemiológica	248	86	309	99	612	808	12
y	111	98	116	111	612	808	12
toxicológica	120	98	172	111	612	808	12
del	176	98	188	111	612	808	12
envenenamiento	193	98	261	111	612	808	12
por	265	98	279	111	612	808	12
Tityus	283	98	309	111	612	808	12
zulianus	111	110	146	123	612	808	12
(Scorpiones,	151	110	205	123	612	808	12
Buthidae)	209	110	251	123	612	808	12
en	255	110	265	123	612	808	12
el	270	110	277	123	612	808	12
estado	282	110	309	123	612	808	12
Mérida,	111	122	142	135	612	808	12
Venezuela.	144	122	188	135	612	808	12
Rev.	190	122	209	135	612	808	12
Fac.	210	122	227	135	612	808	12
Medicina.	229	122	269	135	612	808	12
25(1):76-	271	122	309	135	612	808	12
79.	111	134	123	147	612	808	12
C	326	86	332	99	612	808	12
azorla	333	89	363	98	612	808	12
-­P	364	86	373	99	612	808	12
erfetti	373	89	403	98	612	808	12
D.	408	86	418	99	612	808	12
2012.	423	86	447	99	612	808	12
Listado	451	86	483	99	612	808	12
de	488	86	498	99	612	808	12
especies	502	86	538	99	612	808	12
de	543	86	553	99	612	808	12
ciempiés	354	98	390	111	612	808	12
(Myriapoda,	394	98	445	111	612	808	12
Chilopoda)	449	98	494	111	612	808	12
conocidas	498	98	539	111	612	808	12
en	543	98	552	111	612	808	12
Venezuela.	354	110	399	123	612	808	12
Bol.	401	110	418	123	612	808	12
Mal.	421	110	439	123	612	808	12
Salud	442	110	465	123	612	808	12
Amb.	467	110	490	123	612	808	12
52(2):295-­300.	492	110	552	123	612	808	12
C	326	134	332	147	612	808	12
azorla	333	137	362	146	612	808	12
-P	362	134	371	147	612	808	12
erfetti	372	137	401	146	612	808	12
DJ,	405	134	419	147	612	808	12
L	423	134	429	147	612	808	12
oyo	430	137	445	146	612	808	12
J,	449	134	456	147	612	808	12
L	460	134	466	147	612	808	12
ugo	466	137	482	146	612	808	12
L,	486	134	495	147	612	808	12
A	499	134	506	147	612	808	12
costa	507	137	530	146	612	808	12
ME,	535	134	552	147	612	808	12
M	354	146	363	159	612	808	12
orales	363	149	391	158	612	808	12
P,	395	146	403	159	612	808	12
H	407	146	414	159	612	808	12
addad	414	149	439	158	612	808	12
V	443	146	451	159	612	808	12
J	454	146	458	159	612	808	12
r	458	149	463	158	612	808	12
,	463	146	466	159	612	808	12
R	469	146	476	159	612	808	12
odríguez	476	149	512	158	612	808	12
-M	513	146	525	159	612	808	12
orales	525	149	552	158	612	808	12
AJ.	354	158	368	171	612	808	12
2012.	370	158	392	171	612	808	12
Epidemiology	394	158	450	171	612	808	12
of	452	158	461	171	612	808	12
the	462	158	475	171	612	808	12
Cnidarian	476	158	516	171	612	808	12
Physalia	518	158	552	171	612	808	12
physalis	354	170	387	183	612	808	12
stings	390	170	413	183	612	808	12
attended	416	170	450	183	612	808	12
at	453	170	460	183	612	808	12
a	463	170	468	183	612	808	12
health	470	170	495	183	612	808	12
care	498	170	514	183	612	808	12
center	517	170	542	183	612	808	12
in	545	170	552	183	612	808	12
beaches	354	182	385	195	612	808	12
of	387	182	395	195	612	808	12
Adícora,	397	182	431	195	612	808	12
Venezuela.	432	182	476	195	612	808	12
Travel	478	182	503	195	612	808	12
Med.	505	182	526	195	612	808	12
Infect.	527	182	552	195	612	808	12
Dis.	354	194	371	207	612	808	12
10(5-6):263-266.	373	194	442	207	612	808	12
B	82	158	89	171	612	808	12
orges	89	161	111	170	612	808	12
A,	113	158	123	171	612	808	12
R	124	158	131	171	612	808	12
ojas	131	161	147	170	612	808	12
-R	147	158	157	171	612	808	12
unjaic	157	161	181	170	612	808	12
F,	183	158	191	171	612	808	12
D	192	158	200	171	612	808	12
iez	199	161	210	170	612	808	12
N,	212	158	221	171	612	808	12
F	223	158	229	171	612	808	12
aks	228	161	242	170	612	808	12
JG,	244	158	257	171	612	808	12
O	259	158	266	171	612	808	12
p	266	161	270	170	612	808	12
den	272	161	286	170	612	808	12
C	287	158	294	171	612	808	12
amp	294	161	309	170	612	808	12
H,	111	170	120	183	612	808	12
D	122	170	129	183	612	808	12
e	129	173	133	182	612	808	12
S	135	170	141	183	612	808	12
ousa	140	173	159	182	612	808	12
L.	161	170	169	183	612	808	12
2010.	171	170	193	183	612	808	12
Envenomation	195	170	252	183	612	808	12
by	254	170	264	183	612	808	12
scorpion	265	170	299	183	612	808	12
T.	301	170	309	183	612	808	12
breweri	111	182	142	195	612	808	12
in	144	182	151	195	612	808	12
the	153	182	166	195	612	808	12
Guayana	167	182	203	195	612	808	12
Shield,	205	182	233	195	612	808	12
Venezuela.	235	182	280	195	612	808	12
Report	282	182	309	195	612	808	12
of	111	194	119	207	612	808	12
a	121	194	125	207	612	808	12
case,	128	194	147	207	612	808	12
efficacy	149	194	181	207	612	808	12
and	183	194	198	207	612	808	12
reactivity	200	194	237	207	612	808	12
of	240	194	248	207	612	808	12
antivenom	250	194	292	207	612	808	12
and	294	194	309	207	612	808	12
proposal	111	206	146	219	612	808	12
for	150	206	162	219	612	808	12
a	166	206	170	219	612	808	12
toxinological	174	206	228	219	612	808	12
partitioning	232	206	280	219	612	808	12
of	284	206	292	219	612	808	12
the	296	206	309	219	612	808	12
Venezuelan	111	218	158	231	612	808	12
scorpion	161	218	195	231	612	808	12
fauna.	198	218	223	231	612	808	12
Wilderness	226	218	271	231	612	808	12
Environ.	274	218	309	231	612	808	12
Med.	111	230	131	243	612	808	12
21(4):282-290.	134	230	194	243	612	808	12
C	326	218	332	231	612	808	12
ermeño	333	221	363	230	612	808	12
J,	367	218	374	231	612	808	12
C	378	218	384	231	612	808	12
ermeño	385	221	415	230	612	808	12
J,	419	218	426	231	612	808	12
C	430	218	436	231	612	808	12
arpio	437	221	458	230	612	808	12
N,	462	218	472	231	612	808	12
S	476	218	482	231	612	808	12
alazar	482	221	511	230	612	808	12
N.	515	218	525	231	612	808	12
2004.	529	218	552	231	612	808	12
Aracnoidismo	354	230	411	243	612	808	12
en	412	230	422	243	612	808	12
el	424	230	431	243	612	808	12
Hospital	433	230	466	243	612	808	12
Universitario	468	230	521	243	612	808	12
“Ruíz	522	230	546	243	612	808	12
y	547	230	552	243	612	808	12
Páez”,	354	242	380	255	612	808	12
estado	382	242	408	255	612	808	12
Bolívar,	410	242	443	255	612	808	12
Venezuela,	445	242	490	255	612	808	12
y	492	242	497	255	612	808	12
revisión	499	242	531	255	612	808	12
de	534	242	543	255	612	808	12
la	545	242	552	255	612	808	12
literatura.	354	254	392	267	612	808	12
Rev.	393	254	411	267	612	808	12
Soc.	413	254	430	267	612	808	12
Ven.	432	254	451	267	612	808	12
Microbiol.	452	254	494	267	612	808	12
24(1-2):95-97.	495	254	552	267	612	808	12
B	82	254	89	267	612	808	12
orges	89	257	112	266	612	808	12
A,	114	254	124	267	612	808	12
O	127	254	134	267	612	808	12
p	134	257	138	266	612	808	12
den	141	257	155	266	612	808	12
C	158	254	164	267	612	808	12
amp	164	257	180	266	612	808	12
H,	182	254	192	267	612	808	12
D	195	254	202	267	612	808	12
e	202	257	206	266	612	808	12
S	209	254	214	267	612	808	12
anctis	214	257	240	266	612	808	12
J.	242	254	249	267	612	808	12
2011.	251	254	274	267	612	808	12
Specific	277	254	309	267	612	808	12
activation	111	266	153	279	612	808	12
of	158	266	166	279	612	808	12
human	171	266	200	279	612	808	12
neutrophils	204	266	253	279	612	808	12
by	257	266	267	279	612	808	12
scorpion	272	266	309	279	612	808	12
venom:	111	278	141	291	612	808	12
a	143	278	148	291	612	808	12
flow	151	278	168	291	612	808	12
cytometry	171	278	212	291	612	808	12
assessment.	214	278	261	291	612	808	12
Toxicol.	264	278	298	291	612	808	12
In	300	278	309	291	612	808	12
Vitro.	111	290	134	303	612	808	12
25(1):358-367.	137	290	197	303	612	808	12
C	326	278	332	291	612	808	12
ermeño	332	281	362	290	612	808	12
J,	365	278	372	291	612	808	12
C	375	278	382	291	612	808	12
ermeño	382	281	412	290	612	808	12
J,	415	278	421	291	612	808	12
S	425	278	430	291	612	808	12
alazar	430	281	459	290	612	808	12
N,	462	278	472	291	612	808	12
G	475	278	482	291	612	808	12
ómez	482	281	502	290	612	808	12
de	506	281	515	290	612	808	12
S	519	278	524	291	612	808	12
alazar	524	281	552	290	612	808	12
N.	354	290	364	303	612	808	12
2005.	368	290	390	303	612	808	12
Rayismo:	394	290	433	303	612	808	12
Aspectos	437	290	473	303	612	808	12
epidemiológicos	477	290	544	303	612	808	12
y	548	290	553	303	612	808	12
clínicos,	354	302	389	315	612	808	12
estado	394	302	420	315	612	808	12
Bolívar,	424	302	458	315	612	808	12
Venezuela.	462	302	509	315	612	808	12
Kasmera.	513	302	552	315	612	808	12
33(1):46-50.	354	314	404	327	612	808	12
B	82	314	89	327	612	808	12
razón	89	317	113	326	612	808	12
J,	117	314	123	327	612	808	12
G	127	314	134	327	612	808	12
uerrero	134	317	167	326	612	808	12
B,	170	314	180	327	612	808	12
D'S	183	314	199	327	612	808	12
uze	199	317	213	326	612	808	12
G,	217	314	226	327	612	808	12
S	230	314	236	327	612	808	12
evcik	236	317	257	326	612	808	12
C,	261	314	270	327	612	808	12
A	274	314	281	327	612	808	12
rocha	281	317	305	326	612	808	12
-	305	314	309	327	612	808	12
P	111	326	116	339	612	808	12
iñango	116	329	144	338	612	808	12
CL.	148	326	164	339	612	808	12
2014.	168	326	190	339	612	808	12
Fibrin(ogen)olytic	194	326	269	339	612	808	12
enzymes	273	326	309	339	612	808	12
in	111	338	118	351	612	808	12
scorpion	123	338	158	351	612	808	12
(Tityus	162	338	191	351	612	808	12
discrepans)	195	338	243	351	612	808	12
venom.	247	338	277	351	612	808	12
Comp.	281	338	309	351	612	808	12
Biochem.	111	350	149	363	612	808	12
Physiol.	151	350	184	363	612	808	12
B	186	350	192	363	612	808	12
Biochem.	194	350	233	363	612	808	12
Mol.	235	350	254	363	612	808	12
Biol.	256	350	276	363	612	808	12
168:62-	278	350	309	363	612	808	12
69.	111	362	123	375	612	808	12
C	326	338	332	351	612	808	12
ermeño	333	341	363	350	612	808	12
J,	367	338	373	351	612	808	12
C	377	338	384	351	612	808	12
ermeño	384	341	415	350	612	808	12
J,	419	338	425	351	612	808	12
G	429	338	436	351	612	808	12
ómez	436	341	457	350	612	808	12
H,	461	338	471	351	612	808	12
A	475	338	482	351	612	808	12
lmirail	482	341	512	350	612	808	12
C.	516	338	525	351	612	808	12
2011.	529	338	552	351	612	808	12
Envenenamiento	354	350	420	363	612	808	12
escorpiónico	422	350	472	363	612	808	12
en	474	350	483	363	612	808	12
El	485	350	494	363	612	808	12
Palmar,	495	350	526	363	612	808	12
estado	527	350	552	363	612	808	12
Bolívar-Venezuela.	354	362	432	375	612	808	12
Kasmera.	435	362	473	375	612	808	12
39(1):43-48.	475	362	526	375	612	808	12
C	82	386	89	399	612	808	12
alvete	89	389	118	398	612	808	12
JJ,	123	386	134	399	612	808	12
B	138	386	145	399	612	808	12
orges	145	389	170	398	612	808	12
A,	174	386	184	399	612	808	12
S	189	386	194	399	612	808	12
egura	195	389	220	398	612	808	12
A,	225	386	235	399	612	808	12
F	239	386	245	399	612	808	12
lóres	245	389	269	398	612	808	12
-D	269	386	280	399	612	808	12
íaz	280	389	293	398	612	808	12
M,	297	386	309	399	612	808	12
A	111	398	118	411	612	808	12
lapé	118	401	135	410	612	808	12
-G	135	398	146	411	612	808	12
irón	146	401	163	410	612	808	12
A,	165	398	175	411	612	808	12
G	177	398	184	411	612	808	12
utiérrez	184	401	218	410	612	808	12
JM,	221	398	236	411	612	808	12
D	238	398	245	411	612	808	12
iez	245	401	256	410	612	808	12
N,	258	398	268	411	612	808	12
D	270	398	278	411	612	808	12
e	278	401	282	410	612	808	12
S	284	398	290	411	612	808	12
ousa	290	401	309	410	612	808	12
L,	111	410	119	423	612	808	12
K	123	410	130	423	612	808	12
iriakos	130	413	159	422	612	808	12
D,	162	410	172	423	612	808	12
S	176	410	181	423	612	808	12
ánchez	181	413	210	422	612	808	12
E,	214	410	222	423	612	808	12
F	226	410	232	423	612	808	12
aks	232	413	246	422	612	808	12
J,	249	410	256	423	612	808	12
E	259	410	266	423	612	808	12
scolano	266	413	299	422	612	808	12
J,	302	410	309	423	612	808	12
S	111	422	116	435	612	808	12
anz	116	425	130	434	612	808	12
L.	133	422	142	435	612	808	12
2009.	145	422	167	435	612	808	12
Snake	170	422	194	435	612	808	12
venomics	197	422	235	435	612	808	12
and	238	422	253	435	612	808	12
antivenomics	255	422	309	435	612	808	12
of	111	434	119	447	612	808	12
Bothrops	122	434	159	447	612	808	12
colombiensis,	162	434	217	447	612	808	12
a	220	434	224	447	612	808	12
medically	227	434	267	447	612	808	12
important	270	434	309	447	612	808	12
pitviper	111	446	143	459	612	808	12
of	148	446	156	459	612	808	12
the	160	446	173	459	612	808	12
Bothrops	177	446	216	459	612	808	12
atrox-asper	220	446	269	459	612	808	12
complex	273	446	309	459	612	808	12
endemic	111	458	144	471	612	808	12
to	145	458	153	471	612	808	12
Venezuela:	154	458	198	471	612	808	12
Contributing	199	458	249	471	612	808	12
to	250	458	258	471	612	808	12
its	259	458	268	471	612	808	12
taxonomy	270	458	309	471	612	808	12
and	111	470	126	483	612	808	12
snakebite	131	470	174	483	612	808	12
management.	179	470	238	483	612	808	12
J.	243	470	250	483	612	808	12
Proteomics.	255	470	309	483	612	808	12
72(2):227-240.	111	482	171	495	612	808	12
C	326	386	332	399	612	808	12
hippaux	332	389	363	398	612	808	12
JP.	366	386	378	399	612	808	12
1998.	381	386	403	399	612	808	12
Snake-bites:	406	386	456	399	612	808	12
Appraisal	459	386	498	399	612	808	12
of	501	386	509	399	612	808	12
the	512	386	524	399	612	808	12
global	527	386	552	399	612	808	12
situation.	354	398	391	411	612	808	12
Bull.	395	398	415	411	612	808	12
World	419	398	444	411	612	808	12
Health	448	398	475	411	612	808	12
Organ.	478	398	506	411	612	808	12
76(5):515-	510	398	553	411	612	808	12
524.	354	410	372	423	612	808	12
C	326	434	332	447	612	808	12
hippaux	332	437	363	446	612	808	12
JP.	367	434	378	447	612	808	12
2008.	382	434	405	447	612	808	12
Incidence	408	434	447	447	612	808	12
et	451	434	458	447	612	808	12
mortalité	462	434	498	447	612	808	12
par	502	434	514	447	612	808	12
animaux	518	434	552	447	612	808	12
venimeux	354	446	395	459	612	808	12
dans	399	446	417	459	612	808	12
les	421	446	433	459	612	808	12
pays	437	446	455	459	612	808	12
tropicaux.	459	446	501	459	612	808	12
Med.	505	446	526	459	612	808	12
Trop.	530	446	552	459	612	808	12
68(4):334-339.	354	458	414	471	612	808	12
C	326	482	332	495	612	808	12
hippaux	332	485	363	494	612	808	12
JP.	364	482	376	495	612	808	12
2010.	378	482	400	495	612	808	12
Control	402	482	432	495	612	808	12
of	434	482	443	495	612	808	12
ophidism	444	482	481	495	612	808	12
in	483	482	491	495	612	808	12
Brazil:	493	482	520	495	612	808	12
a	521	482	526	495	612	808	12
model	528	482	552	495	612	808	12
for	354	494	366	507	612	808	12
Africa.	367	494	395	507	612	808	12
J.	397	494	403	507	612	808	12
Venom.	405	494	436	507	612	808	12
Anim.	438	494	463	507	612	808	12
Toxins	465	494	492	507	612	808	12
incl.	494	494	511	507	612	808	12
Trop.	513	494	535	507	612	808	12
Dis.	536	494	553	507	612	808	12
16(2):188-190.	354	506	414	519	612	808	12
C	82	506	89	519	612	808	12
araballo	89	509	131	518	612	808	12
A,	136	506	147	519	612	808	12
N	151	506	159	519	612	808	12
avarro	159	509	192	518	612	808	12
J,	196	506	203	519	612	808	12
S	208	506	214	519	612	808	12
ánchez	214	509	246	518	612	808	12
E,	250	506	260	519	612	808	12
P	264	506	270	519	612	808	12
érez	271	509	290	518	612	808	12
JC,	295	506	309	519	612	808	12
R	111	518	117	531	612	808	12
odríguez	117	521	153	530	612	808	12
-A	153	518	164	531	612	808	12
costa	164	521	186	530	612	808	12
A.	189	518	199	531	612	808	12
2004.	201	518	224	531	612	808	12
Epidemiological	226	518	292	531	612	808	12
and	294	518	309	531	612	808	12
clinical	111	530	141	543	612	808	12
aspects	145	530	175	543	612	808	12
of	179	530	187	543	612	808	12
snakebites	191	530	234	543	612	808	12
in	239	530	246	543	612	808	12
Bolívar	251	530	281	543	612	808	12
State,	285	530	309	543	612	808	12
Venezuela.	111	542	155	555	612	808	12
Rev.	158	542	176	555	612	808	12
Fac.	179	542	196	555	612	808	12
Medicina.	198	542	239	555	612	808	12
27(1):25-28.	241	542	291	555	612	808	12
C	326	530	332	543	612	808	12
hippaux	333	533	367	542	612	808	12
JP,	371	530	385	543	612	808	12
A	389	530	397	543	612	808	12
lagón	397	533	424	542	612	808	12
A.	429	530	439	543	612	808	12
2008.	444	530	468	543	612	808	12
Envenimations	473	530	540	543	612	808	12
et	545	530	553	543	612	808	12
empoinonnements	354	542	427	555	612	808	12
par	431	542	444	555	612	808	12
les	447	542	458	555	612	808	12
animaux	462	542	496	555	612	808	12
venimeux	500	542	539	555	612	808	12
ou	542	542	552	555	612	808	12
vénéneux.	354	554	394	567	612	808	12
VII:	396	554	412	567	612	808	12
L´arachnidisme	414	554	475	567	612	808	12
du	477	554	487	567	612	808	12
nouveau	488	554	522	567	612	808	12
monde.	523	554	552	567	612	808	12
Med.	354	566	375	579	612	808	12
Trop.	377	566	399	579	612	808	12
68(3):215-221.	402	566	462	579	612	808	12
C	82	566	89	579	612	808	12
azorla	89	569	117	578	612	808	12
D,	120	566	130	579	612	808	12
L	132	566	138	579	612	808	12
oyo	138	569	153	578	612	808	12
J,	156	566	163	579	612	808	12
L	165	566	171	579	612	808	12
ugo	171	569	186	578	612	808	12
L,	189	566	198	579	612	808	12
A	200	566	207	579	612	808	12
costa	207	569	230	578	612	808	12
M.	233	566	244	579	612	808	12
2009.	247	566	270	579	612	808	12
Aspectos	272	566	309	579	612	808	12
clínicos,	111	578	146	591	612	808	12
epidemiológicos	150	578	218	591	612	808	12
y	222	578	227	591	612	808	12
del	231	578	244	591	612	808	12
tratamiento	248	578	295	591	612	808	12
de	299	578	309	591	612	808	12
10	111	590	121	603	612	808	12
casos	124	590	146	603	612	808	12
de	149	590	158	603	612	808	12
envenenamiento	162	590	227	603	612	808	12
por	231	590	244	603	612	808	12
raya	248	590	265	603	612	808	12
marina	268	590	296	603	612	808	12
en	299	590	309	603	612	808	12
Adícora,	111	602	145	615	612	808	12
Península	148	602	187	615	612	808	12
de	190	602	200	615	612	808	12
Paraguaná,	203	602	247	615	612	808	12
estado	250	602	276	615	612	808	12
Falcón,	279	602	309	615	612	808	12
Venezuela.	111	614	155	627	612	808	12
Rev.	158	614	176	627	612	808	12
Inv.	179	614	195	627	612	808	12
Clín.	197	614	217	627	612	808	12
61(1):11-17.	219	614	270	627	612	808	12
C	326	590	332	603	612	808	12
hippaux	333	593	366	602	612	808	12
JP,	371	590	384	603	612	808	12
G	389	590	396	603	612	808	12
oyffon	396	593	427	602	612	808	12
M.	431	590	443	603	612	808	12
2008.	448	590	472	603	612	808	12
Epidemiology	477	590	539	603	612	808	12
of	544	590	552	603	612	808	12
scorpionism:	354	602	410	615	612	808	12
A	415	602	422	615	612	808	12
global	426	602	453	615	612	808	12
appraisal.	458	602	500	615	612	808	12
Acta	504	602	524	615	612	808	12
Trop.	529	602	553	615	612	808	12
107(2):71-79.	354	614	409	627	612	808	12
C	82	638	89	651	612	808	12
azorla	89	641	117	650	612	808	12
D,	120	638	130	651	612	808	12
L	132	638	138	651	612	808	12
oyo	138	641	153	650	612	808	12
J,	156	638	163	651	612	808	12
L	165	638	171	651	612	808	12
ugo	171	641	186	650	612	808	12
L,	189	638	198	651	612	808	12
A	200	638	207	651	612	808	12
costa	207	641	230	650	612	808	12
M.	233	638	244	651	612	808	12
2010.	247	638	270	651	612	808	12
Aspectos	272	638	309	651	612	808	12
clínicos,	111	650	144	663	612	808	12
epidemiológicos	145	650	210	663	612	808	12
y	212	650	217	663	612	808	12
de	219	650	228	663	612	808	12
tratamiento	230	650	275	663	612	808	12
de	276	650	286	663	612	808	12
cinco	287	650	309	663	612	808	12
casos	111	662	133	675	612	808	12
de	136	662	146	675	612	808	12
envenenamiento	150	662	217	675	612	808	12
por	221	662	234	675	612	808	12
erizos	238	662	262	675	612	808	12
de	266	662	276	675	612	808	12
mar	280	662	295	675	612	808	12
en	299	662	309	675	612	808	12
Adícora,	111	674	145	687	612	808	12
Península	148	674	187	687	612	808	12
de	190	674	200	687	612	808	12
Paraguaná,	203	674	247	687	612	808	12
estado	250	674	276	687	612	808	12
Falcón,	279	674	309	687	612	808	12
Venezuela.	111	686	155	699	612	808	12
Bol.	158	686	175	699	612	808	12
Mal.	177	686	196	699	612	808	12
Salud	198	686	221	699	612	808	12
Amb.	224	686	246	699	612	808	12
50(1):127-133.	249	686	309	699	612	808	12
C	326	638	332	651	612	808	12
ornejo	332	641	359	650	612	808	12
-E	359	638	369	651	612	808	12
scobar	369	641	397	650	612	808	12
P,	399	638	407	651	612	808	12
D	409	638	416	651	612	808	12
e	416	641	420	650	612	808	12
S	423	638	428	651	612	808	12
ousa	428	641	447	650	612	808	12
L,	449	638	458	651	612	808	12
G	460	638	467	651	612	808	12
regoriani	467	641	506	650	612	808	12
T,	508	638	516	651	612	808	12
B	518	638	525	651	612	808	12
oadas	525	641	549	650	612	808	12
-	549	638	552	651	612	808	12
M	354	650	363	663	612	808	12
orales	363	653	390	662	612	808	12
J,	393	650	399	663	612	808	12
G	401	650	409	663	612	808	12
uzmán	409	653	434	662	612	808	12
M,	437	650	448	663	612	808	12
S	450	650	456	663	612	808	12
ánchez	456	653	484	662	612	808	12
D,	487	650	496	663	612	808	12
V	499	650	506	663	612	808	12
alera	506	653	529	662	612	808	12
-L	529	650	539	663	612	808	12
eal	539	653	552	662	612	808	12
J.	354	662	360	675	612	808	12
2013.	362	662	384	675	612	808	12
Primer	386	662	413	675	612	808	12
reporte	414	662	442	675	612	808	12
de	444	662	453	675	612	808	12
envenenamiento	455	662	519	675	612	808	12
humano	521	662	552	675	612	808	12
causado	354	674	388	687	612	808	12
por	393	674	407	687	612	808	12
Porthidium	411	674	460	687	612	808	12
lansbergii	464	674	508	687	612	808	12
hutmanni	512	674	553	687	612	808	12
(Serpentes,	354	686	404	699	612	808	12
Viperidae)	408	686	455	699	612	808	12
en	460	686	470	699	612	808	12
la	475	686	482	699	612	808	12
Isla	487	686	503	699	612	808	12
de	507	686	517	699	612	808	12
Coche,	522	686	552	699	612	808	12
452	311	736	325	749	612	808	12
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	13
causada	256	48	281	59	612	808	13
por	283	48	294	59	612	808	13
animales	296	48	324	59	612	808	13
venenosos......	326	48	371	59	612	808	13
V	332	86	339	99	612	808	13
ásqu	338	89	359	98	612	808	13
ez	360	89	369	98	612	808	13
D,	374	86	384	99	612	808	13
R	389	86	395	99	612	808	13
ojas	396	89	414	98	612	808	13
M,	419	86	431	99	612	808	13
P	436	86	441	99	612	808	13
a	441	89	446	98	612	808	13
r	447	89	451	98	612	808	13
r	452	89	457	98	612	808	13
i	458	89	460	98	612	808	13
lla	461	89	476	98	612	808	13
-Á	476	86	487	99	612	808	13
lva	488	89	502	98	612	808	13
r	503	89	507	98	612	808	13
ez	508	89	517	98	612	808	13
P,	522	86	530	99	612	808	13
Q	332	98	339	111	612	808	13
uiroga	339	101	367	110	612	808	13
M.	371	98	382	111	612	808	13
2005.	386	98	408	111	612	808	13
Mortalidad	412	98	458	111	612	808	13
en	462	98	472	111	612	808	13
humanos	475	98	513	111	612	808	13
por	516	98	530	111	612	808	13
envenenamientos	332	110	403	123	612	808	13
causados	407	110	444	123	612	808	13
por	447	110	461	123	612	808	13
invertebrados	465	110	521	123	612	808	13
y	525	110	530	123	612	808	13
vertebrados	332	122	380	135	612	808	13
en	384	122	394	135	612	808	13
el	398	122	405	135	612	808	13
estado	409	122	436	135	612	808	13
Monagas,	440	122	480	135	612	808	13
Venezuela.	484	122	530	135	612	808	13
Invest.	332	134	359	147	612	808	13
Clín.	362	134	382	147	612	808	13
46(3):241-254.	385	134	444	147	612	808	13
estado	88	86	115	99	612	808	13
Nueva	119	86	147	99	612	808	13
Esparta,	151	86	185	99	612	808	13
noreste	190	86	220	99	612	808	13
de	225	86	235	99	612	808	13
Venezuela.	239	86	286	99	612	808	13
Herpetotropicos.	88	98	155	111	612	808	13
9(1-2):13-18.	157	98	211	111	612	808	13
D´S	60	122	75	135	612	808	13
uze	75	125	88	134	612	808	13
G,	90	122	100	135	612	808	13
M	101	122	110	135	612	808	13
oncada	110	125	139	134	612	808	13
S,	141	122	149	135	612	808	13
G	151	122	158	135	612	808	13
onzález	158	125	190	134	612	808	13
C,	192	122	201	135	612	808	13
S	203	122	209	135	612	808	13
evcik	208	125	229	134	612	808	13
C,	231	122	240	135	612	808	13
A	242	122	249	135	612	808	13
guilar	249	125	276	134	612	808	13
V,	278	122	286	135	612	808	13
A	88	134	95	147	612	808	13
lagón	95	137	120	146	612	808	13
A.	122	134	132	147	612	808	13
2003.	134	134	156	147	612	808	13
Relationship	158	134	209	147	612	808	13
between	211	134	245	147	612	808	13
plasmatic	248	134	286	147	612	808	13
levels	88	146	113	159	612	808	13
of	117	146	125	159	612	808	13
various	130	146	162	159	612	808	13
cytokines,	166	146	211	159	612	808	13
tumour	215	146	246	159	612	808	13
necrosis	251	146	286	159	612	808	13
factor,	88	158	113	171	612	808	13
enzymes,	115	158	153	171	612	808	13
glucose	155	158	185	171	612	808	13
and	187	158	201	171	612	808	13
venom	203	158	230	171	612	808	13
concentration	232	158	286	171	612	808	13
following	88	170	126	183	612	808	13
Tityus	128	170	153	183	612	808	13
scorpion	154	170	189	183	612	808	13
sting.	190	170	212	183	612	808	13
Toxicon.	214	170	249	183	612	808	13
41(3):367­	250	170	289	183	612	808	13
-375.	88	182	107	195	612	808	13
D	303	158	310	171	612	808	13
e	311	161	315	170	612	808	13
S	321	158	326	171	612	808	13
ousa	327	161	348	170	612	808	13
L,	354	158	363	171	612	808	13
B	368	158	375	171	612	808	13
oa	376	161	387	170	612	808	13
da	387	161	398	170	612	808	13
s	399	161	403	170	612	808	13
J,	408	158	415	171	612	808	13
K	420	158	428	171	612	808	13
i	429	161	431	170	612	808	13
r	432	161	437	170	612	808	13
i	438	161	440	170	612	808	13
a	441	161	446	170	612	808	13
ko	447	161	458	170	612	808	13
s	458	161	462	170	612	808	13
D,	468	158	478	171	612	808	13
B	483	158	490	171	612	808	13
oa	491	161	501	170	612	808	13
da	502	161	513	170	612	808	13
s	514	161	518	170	612	808	13
J,	523	158	530	171	612	808	13
M	332	170	340	183	612	808	13
arcano	341	173	371	182	612	808	13
J,	374	170	381	183	612	808	13
B	384	170	391	183	612	808	13
orges	391	173	414	182	612	808	13
A,	418	170	428	183	612	808	13
D	431	170	438	183	612	808	13
e	439	173	443	182	612	808	13
L	446	170	453	183	612	808	13
os	453	173	462	182	612	808	13
R	465	170	472	183	612	808	13
ios	473	173	484	182	612	808	13
M.	488	170	499	183	612	808	13
2007a.	503	170	530	183	612	808	13
Scor	332	182	352	195	612	808	13
pionism	353	182	389	195	612	808	13
due	394	182	410	195	612	808	13
to	415	182	424	195	612	808	13
Tit	429	182	441	195	612	808	13
yus	442	182	457	195	612	808	13
neoespartanus	462	182	530	195	612	808	13
(Scorpiones,	332	194	386	207	612	808	13
Buthidae)	391	194	433	207	612	808	13
on	438	194	448	207	612	808	13
Margarita	452	194	496	207	612	808	13
Island,	500	194	530	207	612	808	13
northeastern	332	206	384	219	612	808	13
Venezuela.	388	206	434	219	612	808	13
Rev.	438	206	457	219	612	808	13
Soc.	461	206	479	219	612	808	13
Bras.	483	206	504	219	612	808	13
Med.	508	206	530	219	612	808	13
Trop.	332	218	353	231	612	808	13
40(6):681-685.	356	218	416	231	612	808	13
D	60	206	67	219	612	808	13
ao	66	209	76	218	612	808	13
L.	78	206	86	219	612	808	13
1971.	88	206	109	219	612	808	13
Emponzoñamiento	111	206	186	219	612	808	13
ofídico	188	206	216	219	612	808	13
en	218	206	227	219	612	808	13
el	229	206	236	219	612	808	13
estado	238	206	263	219	612	808	13
Lara.	265	206	286	219	612	808	13
Gac.	88	218	107	231	612	808	13
Méd.	109	218	130	231	612	808	13
Caracas.	133	218	167	231	612	808	13
79(9­-10):483-­410.	170	218	240	231	612	808	13
de	60	245	69	254	612	808	13
B	71	242	77	255	612	808	13
ellard	77	245	106	254	612	808	13
EP.	107	242	121	255	612	808	13
1962.	123	242	144	255	612	808	13
Animales	146	242	186	255	612	808	13
venenosos	188	242	229	255	612	808	13
y	231	242	236	255	612	808	13
ponzoñosos	238	242	286	255	612	808	13
D	303	242	310	255	612	808	13
e	311	245	315	254	612	808	13
S	320	242	326	255	612	808	13
ousa	326	245	347	254	612	808	13
L,	352	242	361	255	612	808	13
M	366	242	375	255	612	808	13
a	376	245	381	254	612	808	13
nza	381	245	397	254	612	808	13
n	398	245	403	254	612	808	13
i	403	245	406	254	612	808	13
lla	406	245	421	254	612	808	13
J,	426	242	433	255	612	808	13
C	438	242	444	255	612	808	13
or	445	245	455	254	612	808	13
n	456	245	461	254	612	808	13
ejo	462	245	475	254	612	808	13
-E	476	242	486	255	612	808	13
scoba	487	245	512	254	612	808	13
r	513	245	517	254	612	808	13
P.	522	242	530	255	612	808	13
2007b.	332	254	359	267	612	808	13
Depredación	361	254	413	267	612	808	13
sobre	414	254	436	267	612	808	13
serpiente	438	254	475	267	612	808	13
colúbrida	477	254	515	267	612	808	13
por	516	254	530	267	612	808	13
Latrodectus	332	266	380	279	612	808	13
cf.	382	266	392	279	612	808	13
geometricus	394	266	444	279	612	808	13
Koch,1841	446	266	488	279	612	808	13
(Araneae:	490	266	530	279	612	808	13
Theridiidae).	332	278	385	291	612	808	13
Ciencia.	388	278	422	291	612	808	13
15(4):410-421.	424	278	482	291	612	808	13
de	88	254	98	267	612	808	13
la	102	254	110	267	612	808	13
fauna	114	254	138	267	612	808	13
venezolana.	143	254	194	267	612	808	13
Gac.	198	254	218	267	612	808	13
Méd.	222	254	244	267	612	808	13
Caracas.	249	254	286	267	612	808	13
71(4­-	88	266	108	279	612	808	13
6):175­-244.	109	266	153	279	612	808	13
D	60	290	67	303	612	808	13
e	67	293	71	302	612	808	13
S	72	290	78	303	612	808	13
ousa	78	293	96	302	612	808	13
L,	98	290	107	303	612	808	13
B	108	290	115	303	612	808	13
orges	115	293	137	302	612	808	13
A.	138	290	148	303	612	808	13
2009.	149	290	171	303	612	808	13
Escorpiones	173	290	221	303	612	808	13
y	222	290	227	303	612	808	13
escorpionismo	229	290	286	303	612	808	13
en	88	302	98	315	612	808	13
Venezuela.	102	302	151	315	612	808	13
En:	155	302	170	315	612	808	13
A	174	302	182	315	612	808	13
r	182	305	187	314	612	808	13
rivillaga	188	305	230	314	612	808	13
J,	234	302	241	315	612	808	13
E	246	302	252	315	612	808	13
l	252	305	256	314	612	808	13
S	261	302	267	315	612	808	13
ouki	267	305	286	314	612	808	13
M,	88	314	99	327	612	808	13
H	103	314	110	327	612	808	13
errera	111	317	140	326	612	808	13
B	143	314	150	327	612	808	13
(Ed.).	154	314	177	327	612	808	13
Enfoques	180	314	219	327	612	808	13
y	223	314	228	327	612	808	13
Temáticas	232	314	273	327	612	808	13
en	277	314	286	327	612	808	13
Entomología.	88	326	145	339	612	808	13
Ediciones	149	326	191	339	612	808	13
Astrodata,	196	326	241	339	612	808	13
Caracas,	249	326	286	339	612	808	13
Venezuela,	88	338	132	351	612	808	13
pp.	135	338	147	351	612	808	13
154-165.	150	338	184	351	612	808	13
D	303	302	310	315	612	808	13
e	311	305	315	314	612	808	13
S	319	302	325	315	612	808	13
ousa	325	305	345	314	612	808	13
L,	349	302	358	315	612	808	13
B	362	302	369	315	612	808	13
orges	369	305	393	314	612	808	13
A,	397	302	407	315	612	808	13
V	411	302	418	315	612	808	13
ásquez	418	305	447	314	612	808	13
-S	447	302	456	315	612	808	13
uárez	456	305	481	314	612	808	13
A,	485	302	495	315	612	808	13
O	499	302	506	315	612	808	13
p	507	305	511	314	612	808	13
den	515	305	530	314	612	808	13
C	332	314	338	327	612	808	13
amp	338	317	354	326	612	808	13
H,	358	314	368	327	612	808	13
C	372	314	378	327	612	808	13
hadee	379	317	403	326	612	808	13
-B	403	314	414	327	612	808	13
urgos	414	317	438	326	612	808	13
R,	442	314	452	327	612	808	13
R	456	314	462	327	612	808	13
omero	462	317	488	326	612	808	13
-B	488	314	498	327	612	808	13
ellorín	499	317	530	326	612	808	13
M,	332	326	343	339	612	808	13
D	347	326	354	339	612	808	13
e	355	329	359	338	612	808	13
S	363	326	369	339	612	808	13
ousa	369	329	388	338	612	808	13
-I	388	326	395	339	612	808	13
nsana	395	329	420	338	612	808	13
L,	424	326	433	339	612	808	13
P	437	326	443	339	612	808	13
ino	443	329	456	338	612	808	13
-G	456	326	467	339	612	808	13
arcía	467	329	490	338	612	808	13
O.	494	326	504	339	612	808	13
2010.	508	326	530	339	612	808	13
Differences	332	338	380	351	612	808	13
in	384	338	392	351	612	808	13
venom	396	338	423	351	612	808	13
toxicity	427	338	458	351	612	808	13
and	462	338	477	351	612	808	13
antigenicity	481	338	530	351	612	808	13
between	332	350	366	363	612	808	13
females	367	350	399	363	612	808	13
and	401	350	415	363	612	808	13
males	417	350	441	363	612	808	13
of	443	350	451	363	612	808	13
the	453	350	466	363	612	808	13
scorpion	467	350	502	363	612	808	13
Tityus	504	350	530	363	612	808	13
nororientalis	332	362	386	375	612	808	13
(Buthidae).	388	362	435	375	612	808	13
J.	437	362	443	375	612	808	13
Venom	446	362	475	375	612	808	13
Res.	478	362	496	375	612	808	13
1:61-70.	498	362	530	375	612	808	13
D	60	362	67	375	612	808	13
e	68	365	72	374	612	808	13
S	78	362	83	375	612	808	13
o	84	365	89	374	612	808	13
u	90	365	95	374	612	808	13
s	96	365	100	374	612	808	13
a	100	365	105	374	612	808	13
L	111	362	117	375	612	808	13
,	118	362	121	375	612	808	13
K	127	362	134	375	612	808	13
i	135	365	137	374	612	808	13
r	138	365	143	374	612	808	13
i	144	365	147	374	612	808	13
a	148	365	153	374	612	808	13
ko	154	365	164	374	612	808	13
s	165	365	169	374	612	808	13
D,	175	362	185	375	612	808	13
J	191	362	195	375	612	808	13
i	196	365	198	374	612	808	13
m	199	365	205	374	612	808	13
é	206	365	211	374	612	808	13
n	211	365	217	374	612	808	13
e	218	365	222	374	612	808	13
z	223	365	227	374	612	808	13
J,	233	362	240	375	612	808	13
M	246	362	255	375	612	808	13
i	256	365	258	374	612	808	13
c	259	365	263	374	612	808	13
h	264	365	269	374	612	808	13
i	270	365	273	374	612	808	13
e	274	365	278	374	612	808	13
l	279	365	283	374	612	808	13
i	284	365	286	374	612	808	13
D,	88	374	98	387	612	808	13
R	103	374	110	387	612	808	13
odr	111	377	127	386	612	808	13
ígu	128	377	141	386	612	808	13
e	142	377	147	386	612	808	13
z	147	377	152	386	612	808	13
C,	157	374	167	387	612	808	13
M	172	374	181	387	612	808	13
i	182	377	184	386	612	808	13
r	185	377	190	386	612	808	13
a	191	377	196	386	612	808	13
ba	197	377	207	386	612	808	13
l	208	377	212	386	612	808	13
J,	218	374	224	387	612	808	13
Q	230	374	237	387	612	808	13
u	238	377	243	386	612	808	13
i	244	377	246	386	612	808	13
ro	247	377	257	386	612	808	13
ga	258	377	269	386	612	808	13
M.	274	374	286	387	612	808	13
1995.	88	386	110	399	612	808	13
Accidente	114	386	155	399	612	808	13
cerebrovascular	158	386	223	399	612	808	13
isquémico	227	386	269	399	612	808	13
por	273	386	286	399	612	808	13
emponzoñamiento	88	398	167	411	612	808	13
escorpiónico:	172	398	230	411	612	808	13
observación	234	398	286	411	612	808	13
clínica.	88	410	118	423	612	808	13
Saber.	120	410	145	423	612	808	13
7(1):7-14.	148	410	184	423	612	808	13
D	303	386	310	399	612	808	13
e	311	389	315	398	612	808	13
S	318	386	324	399	612	808	13
ousa	324	389	343	398	612	808	13
L,	346	386	355	399	612	808	13
B	359	386	365	399	612	808	13
astouri	365	389	396	398	612	808	13
-C	396	386	407	399	612	808	13
arrasco	407	389	441	398	612	808	13
J,	445	386	451	399	612	808	13
M	454	386	463	399	612	808	13
atos	463	389	482	398	612	808	13
M,	485	386	497	399	612	808	13
B	500	386	507	399	612	808	13
orges	507	389	530	398	612	808	13
A,	332	398	341	411	612	808	13
B	345	398	352	411	612	808	13
ónoli	352	401	374	410	612	808	13
S,	378	398	386	411	612	808	13
V	390	398	397	411	612	808	13
ásquez	396	401	425	410	612	808	13
-S	425	398	434	411	612	808	13
uárez	434	401	458	410	612	808	13
A,	462	398	472	411	612	808	13
G	475	398	483	411	612	808	13
uerrero	483	401	517	410	612	808	13
B,	521	398	530	411	612	808	13
R	332	410	338	423	612	808	13
odríguez	338	413	375	422	612	808	13
-A	375	410	386	423	612	808	13
costa	386	413	409	422	612	808	13
A.	413	410	423	423	612	808	13
2013.	427	410	449	423	612	808	13
Epidemiología	453	410	513	423	612	808	13
del	517	410	530	423	612	808	13
ofidismo	332	422	367	435	612	808	13
en	369	422	379	435	612	808	13
Venezuela	381	422	423	435	612	808	13
(1996-2004).	425	422	478	435	612	808	13
Invest.	480	422	507	435	612	808	13
Clín.	509	422	530	435	612	808	13
53(2):123-137.	332	434	389	447	612	808	13
D	60	434	67	447	612	808	13
e	67	437	71	446	612	808	13
S	75	434	80	447	612	808	13
ousa	80	437	99	446	612	808	13
L,	103	434	112	447	612	808	13
B	116	434	122	447	612	808	13
ónoli	122	437	144	446	612	808	13
S,	148	434	156	447	612	808	13
Q	160	434	167	447	612	808	13
uiroga	167	437	194	446	612	808	13
M,	198	434	210	447	612	808	13
P	213	434	219	447	612	808	13
arrilla	218	437	250	446	612	808	13
P.	253	434	260	447	612	808	13
1996.	264	434	286	447	612	808	13
Scorpion	88	446	124	459	612	808	13
sting	126	446	145	459	612	808	13
in	147	446	155	459	612	808	13
Montes	157	446	187	459	612	808	13
Municipality	189	446	240	459	612	808	13
of	242	446	250	459	612	808	13
the	252	446	264	459	612	808	13
State	266	446	286	459	612	808	13
of	88	458	96	471	612	808	13
Sucre,	98	458	123	471	612	808	13
Venezuela:	125	458	169	471	612	808	13
geographic	171	458	216	471	612	808	13
distribution.	217	458	267	471	612	808	13
Rev.	268	458	286	471	612	808	13
Inst.	88	470	106	483	612	808	13
Med.	108	470	129	483	612	808	13
Trop.	132	470	153	483	612	808	13
São	156	470	171	483	612	808	13
Paulo.	173	470	198	483	612	808	13
38(2):147-152.	201	470	257	483	612	808	13
D	303	458	310	471	612	808	13
í	311	461	313	470	612	808	13
a	314	461	319	470	612	808	13
z	320	461	324	470	612	808	13
A,	329	458	339	471	612	808	13
P	344	458	350	471	612	808	13
éfau	350	461	369	470	612	808	13
r	370	461	375	470	612	808	13
J.	379	458	386	471	612	808	13
2006.	391	458	416	471	612	808	13
Envenenamiento	420	458	495	471	612	808	13
por	500	458	514	471	612	808	13
un	519	458	530	471	612	808	13
insecto	332	470	361	483	612	808	13
de	365	470	375	483	612	808	13
la	379	470	387	483	612	808	13
familia	391	470	420	483	612	808	13
Belostomatidae	424	470	489	483	612	808	13
(Insecta:	493	470	530	483	612	808	13
Hemiptera).	332	482	380	495	612	808	13
Rev.	383	482	401	495	612	808	13
Fac.	404	482	421	495	612	808	13
Medicina.	423	482	465	495	612	808	13
29(2):125-128.	468	482	527	495	612	808	13
D	60	494	67	507	612	808	13
e	67	497	71	506	612	808	13
S	76	494	81	507	612	808	13
ousa	82	497	101	506	612	808	13
L,	106	494	115	507	612	808	13
P	119	494	125	507	612	808	13
arrilla	124	497	158	506	612	808	13
P,	162	494	169	507	612	808	13
T	174	494	180	507	612	808	13
illero	180	497	206	506	612	808	13
L,	211	494	220	507	612	808	13
V	224	494	231	507	612	808	13
aldiviezo	231	497	272	506	612	808	13
A,	276	494	286	507	612	808	13
L	88	506	94	519	612	808	13
edezma	94	509	126	518	612	808	13
E,	131	506	140	519	612	808	13
J	145	506	148	519	612	808	13
orquer	149	509	180	518	612	808	13
a	180	509	185	518	612	808	13
A,	190	506	200	519	612	808	13
Q	205	506	212	519	612	808	13
uiroga	213	509	242	518	612	808	13
M.	247	506	258	519	612	808	13
1997.	263	506	286	519	612	808	13
Scorpion	88	518	126	531	612	808	13
poisoning	130	518	172	531	612	808	13
in	176	518	184	531	612	808	13
the	188	518	201	531	612	808	13
Acosta	205	518	234	531	612	808	13
and	239	518	254	531	612	808	13
Caripe	258	518	286	531	612	808	13
counties	88	530	123	543	612	808	13
of	127	530	135	543	612	808	13
Monagas	139	530	177	543	612	808	13
State,	181	530	205	543	612	808	13
Venezuela.	209	530	255	543	612	808	13
Part	259	530	276	543	612	808	13
I:	280	530	286	543	612	808	13
characterization	88	542	153	555	612	808	13
of	155	542	163	555	612	808	13
some	165	542	186	555	612	808	13
epidemiological	188	542	252	555	612	808	13
aspects.	254	542	286	555	612	808	13
Cad.	88	554	107	567	612	808	13
Saúde	110	554	135	567	612	808	13
Pública.	137	554	171	567	612	808	13
13(1):45-51.	174	554	221	567	612	808	13
F	303	506	309	519	612	808	13
ernández	309	509	348	518	612	808	13
P,	352	506	360	519	612	808	13
G	364	506	371	519	612	808	13
utiérrez	371	509	407	518	612	808	13
JM.	411	506	427	519	612	808	13
2008.	431	506	455	519	612	808	13
Mortality	459	506	499	519	612	808	13
due	503	506	518	519	612	808	13
to	522	506	530	519	612	808	13
snakebite	332	518	371	531	612	808	13
envenomation	375	518	435	531	612	808	13
in	439	518	447	531	612	808	13
Costa	451	518	475	531	612	808	13
Rica	479	518	499	531	612	808	13
(1993­	503	518	530	531	612	808	13
2006).	332	530	358	543	612	808	13
Toxicon.	361	530	396	543	612	808	13
52(3):530­-533.	399	530	457	543	612	808	13
F	303	554	309	567	612	808	13
or	309	557	319	566	612	808	13
n	320	557	325	566	612	808	13
és	326	557	335	566	612	808	13
L,	340	554	350	567	612	808	13
H	355	554	362	567	612	808	13
er	363	557	372	566	612	808	13
ná	373	557	384	566	612	808	13
n	385	557	390	566	612	808	13
de	391	557	401	566	612	808	13
z	401	557	406	566	612	808	13
J.	411	554	417	567	612	808	13
2001.	423	554	447	567	612	808	13
Reseña	452	554	484	567	612	808	13
histórica	489	554	530	567	612	808	13
e	332	566	336	579	612	808	13
incidencia	341	566	389	579	612	808	13
en	395	566	405	579	612	808	13
salud	410	566	435	579	612	808	13
pública	440	566	474	579	612	808	13
de	479	566	489	579	612	808	13
Hylesia	495	566	530	579	612	808	13
metabus	332	578	366	591	612	808	13
(Cramer)	368	578	405	591	612	808	13
(Lepidoptera:	408	578	464	591	612	808	13
Saturniidae)	467	578	518	591	612	808	13
en	520	578	530	591	612	808	13
Venezuela.	332	590	377	603	612	808	13
Entomotrópica.	380	590	443	603	612	808	13
16(2):137-141.	446	590	502	603	612	808	13
D	60	578	67	591	612	808	13
e	67	581	71	590	612	808	13
S	75	578	80	591	612	808	13
ousa	81	581	100	590	612	808	13
L,	103	578	112	591	612	808	13
B	116	578	123	591	612	808	13
ónoli	123	581	145	590	612	808	13
S,	149	578	157	591	612	808	13
P	161	578	166	591	612	808	13
arrilla	165	581	197	590	612	808	13
-Á	197	578	208	591	612	808	13
lvarez	208	581	235	590	612	808	13
P,	239	578	246	591	612	808	13
L	250	578	256	591	612	808	13
edezma	256	581	286	590	612	808	13
E,	88	590	97	603	612	808	13
J	100	590	104	603	612	808	13
orquera	104	593	138	602	612	808	13
A,	141	590	151	603	612	808	13
Q	154	590	161	603	612	808	13
uiroga	162	593	189	602	612	808	13
M.	192	590	204	603	612	808	13
1999.	207	590	229	603	612	808	13
The	232	590	248	603	612	808	13
proposal	251	590	286	603	612	808	13
of	88	602	96	615	612	808	13
a	99	602	104	615	612	808	13
new	107	602	124	615	612	808	13
endemic	127	602	162	615	612	808	13
macroregion	165	602	217	615	612	808	13
for	221	602	232	615	612	808	13
scorpionism	236	602	286	615	612	808	13
in	88	614	96	627	612	808	13
Venezuela.	99	614	144	627	612	808	13
J.	147	614	153	627	612	808	13
Venom.	156	614	188	627	612	808	13
Anim.	190	614	217	627	612	808	13
Toxins.	219	614	250	627	612	808	13
5(1):111.	252	614	286	627	612	808	13
F	303	614	309	627	612	808	13
ossi	308	617	323	626	612	808	13
H,	326	614	336	627	612	808	13
G	338	614	345	627	612	808	13
avidira	345	617	375	626	612	808	13
R,	377	614	387	627	612	808	13
R	389	614	396	627	612	808	13
omero	396	617	421	626	612	808	13
J.	423	614	429	627	612	808	13
2007.	432	614	454	627	612	808	13
Epidemiología	456	614	515	627	612	808	13
del	518	614	530	627	612	808	13
emponzoñamiento	332	626	409	639	612	808	13
ofídico	413	626	442	639	612	808	13
Hospital	446	626	481	639	612	808	13
Central	485	626	516	639	612	808	13
de	520	626	530	639	612	808	13
Maracay,	332	638	369	651	612	808	13
estado	372	638	398	651	612	808	13
Aragua,	402	638	435	651	612	808	13
Venezuela	438	638	480	651	612	808	13
2000­-2006.	483	638	530	651	612	808	13
Salud	332	650	354	663	612	808	13
Desarrollo	357	650	400	663	612	808	13
Social.	402	650	430	663	612	808	13
4(2):5­-12.	432	650	471	663	612	808	13
D	60	638	67	651	612	808	13
e	67	641	71	650	612	808	13
S	75	638	81	651	612	808	13
ousa	81	641	100	650	612	808	13
L,	104	638	113	651	612	808	13
P	117	638	123	651	612	808	13
arrilla	122	641	154	650	612	808	13
-Á	154	638	165	651	612	808	13
lvarez	165	641	192	650	612	808	13
P,	196	638	204	651	612	808	13
Q	208	638	215	651	612	808	13
uiroga	215	641	243	650	612	808	13
M.	247	638	259	651	612	808	13
2000.	263	638	286	651	612	808	13
An	88	650	101	663	612	808	13
epidemiological	103	650	169	663	612	808	13
review	172	650	200	663	612	808	13
of	202	650	210	663	612	808	13
scorpion	213	650	249	663	612	808	13
stings	251	650	275	663	612	808	13
in	278	650	286	663	612	808	13
Venezuela.	88	662	133	675	612	808	13
The	137	662	153	675	612	808	13
northeastern	156	662	208	675	612	808	13
region.	212	662	241	675	612	808	13
J.	244	662	251	675	612	808	13
Venom.	254	662	286	675	612	808	13
Anim.	88	674	114	687	612	808	13
Toxins.	117	674	147	687	612	808	13
6(2):127-165.	150	674	203	687	612	808	13
F	303	674	309	687	612	808	13
ragoza	309	677	338	686	612	808	13
D.	342	674	352	687	612	808	13
2012.	356	674	378	687	612	808	13
Características	382	674	443	687	612	808	13
epidemiológicas	447	674	514	687	612	808	13
del	518	674	530	687	612	808	13
escorpionismo	332	686	392	699	612	808	13
en	396	686	406	699	612	808	13
el	410	686	417	699	612	808	13
estado	421	686	448	699	612	808	13
Miranda.	452	686	491	699	612	808	13
Hospital	495	686	530	699	612	808	13
Victorino	332	698	373	711	612	808	13
Santaella	377	698	417	711	612	808	13
Ruiz.	421	698	444	711	612	808	13
2005­-2008.	448	698	497	711	612	808	13
AVFT.	501	698	530	711	612	808	13
D	60	698	67	711	612	808	13
e	67	701	71	710	612	808	13
S	76	698	81	711	612	808	13
ousa	81	701	101	710	612	808	13
L,	105	698	114	711	612	808	13
V	118	698	125	711	612	808	13
ásquez	125	701	154	710	612	808	13
D,	158	698	167	711	612	808	13
S	172	698	177	711	612	808	13
alazar	177	701	208	710	612	808	13
D,	212	698	221	711	612	808	13
V	226	698	233	711	612	808	13
alecillos	232	701	272	710	612	808	13
R,	277	698	286	711	612	808	13
453	289	736	303	749	612	808	13
D	291	48	297	60	612	808	14
e	297	51	301	59	612	808	14
S	304	48	309	60	612	808	14
ousa	309	51	326	59	612	808	14
et	328	48	334	60	612	808	14
al.	337	48	346	60	612	808	14
31(3):44­-50.	111	86	161	99	612	808	14
G	326	86	333	99	612	808	14
uinand	334	89	363	98	612	808	14
A,	368	86	378	99	612	808	14
C	383	86	390	99	612	808	14
ortes	390	89	414	98	612	808	14
H,	419	86	429	99	612	808	14
D´S	434	86	451	99	612	808	14
uze	451	89	466	98	612	808	14
G,	470	86	480	99	612	808	14
D	485	86	492	99	612	808	14
íaz	493	89	505	98	612	808	14
P,	510	86	519	99	612	808	14
S	523	86	529	99	612	808	14
evcik	529	89	552	98	612	808	14
C,	354	98	364	111	612	808	14
G	369	98	376	111	612	808	14
onzález	376	101	412	110	612	808	14
-S	412	98	422	111	612	808	14
ponga	422	101	449	110	612	808	14
M,	453	98	465	111	612	808	14
E	470	98	476	111	612	808	14
duarte	477	101	508	110	612	808	14
G.	513	98	523	111	612	808	14
2004.	528	98	552	111	612	808	14
Escorpionismo	354	110	418	123	612	808	14
del	422	110	435	123	612	808	14
género	439	110	468	123	612	808	14
Tityus	472	110	498	123	612	808	14
en	503	110	512	123	612	808	14
la	517	110	524	123	612	808	14
sierra	529	110	552	123	612	808	14
falconiana	354	122	396	135	612	808	14
y	400	122	405	135	612	808	14
su	408	122	417	135	612	808	14
correlación	421	122	466	135	612	808	14
con	470	122	484	135	612	808	14
la	488	122	495	135	612	808	14
liberación	499	122	539	135	612	808	14
de	543	122	553	135	612	808	14
mediadores	354	134	399	147	612	808	14
inflamatorios	401	134	452	147	612	808	14
y	454	134	459	147	612	808	14
enzimas	460	134	492	147	612	808	14
cardíacas.	494	134	533	147	612	808	14
Gac.	534	134	552	147	612	808	14
Méd.	354	146	375	159	612	808	14
Caracas.	378	146	412	159	612	808	14
112(2):131-138.	414	146	479	159	612	808	14
F	82	110	88	123	612	808	14
reund	88	113	113	122	612	808	14
JE,	117	110	130	123	612	808	14
S	135	110	140	123	612	808	14
mith	141	113	159	122	612	808	14
R.	164	110	173	123	612	808	14
1986.	177	110	201	123	612	808	14
Estadística.	205	110	254	123	612	808	14
4ta	258	110	271	123	612	808	14
edición,	275	110	309	123	612	808	14
Prentice	111	122	143	135	612	808	14
Hall	147	122	164	135	612	808	14
Hispanoamérica,	168	122	235	135	612	808	14
México,	239	122	272	135	612	808	14
México,	276	122	309	135	612	808	14
pp.	111	134	123	147	612	808	14
611.	126	134	143	147	612	808	14
G	82	158	89	171	612	808	14
hersy	90	161	113	170	612	808	14
de	117	161	127	170	612	808	14
N	131	158	138	171	612	808	14
ieto	138	161	154	170	612	808	14
M,	158	158	170	171	612	808	14
O	174	158	181	171	612	808	14
rtega	181	161	205	170	612	808	14
M,	209	158	221	171	612	808	14
C	225	158	232	171	612	808	14
astellini	232	161	269	170	612	808	14
P,	273	158	281	171	612	808	14
M	285	158	294	171	612	808	14
ota	294	161	309	170	612	808	14
J,	111	170	117	183	612	808	14
M	122	170	131	183	612	808	14
oncada	132	173	164	182	612	808	14
S,	169	170	178	183	612	808	14
S	183	170	188	183	612	808	14
evcik	189	173	212	182	612	808	14
C,	217	170	227	183	612	808	14
D´S	232	170	249	183	612	808	14
uze	250	173	264	182	612	808	14
G.	269	170	279	183	612	808	14
2002.	284	170	309	183	612	808	14
Emponzoñamiento	111	182	185	195	612	808	14
escorpiónico:	187	182	240	195	612	808	14
concentración	242	182	298	195	612	808	14
de	299	182	309	195	612	808	14
veneno	111	194	139	207	612	808	14
en	142	194	152	207	612	808	14
plasma	155	194	183	207	612	808	14
y	186	194	191	207	612	808	14
su	194	194	203	207	612	808	14
efecto	206	194	231	207	612	808	14
desencadenante	234	194	296	207	612	808	14
de	299	194	309	207	612	808	14
la	111	206	118	219	612	808	14
respuesta	121	206	158	219	612	808	14
inflamatorio	161	206	210	219	612	808	14
sistémica.	213	206	252	219	612	808	14
Arch.	255	206	278	219	612	808	14
Venez.	281	206	309	219	612	808	14
Puer.	111	218	131	231	612	808	14
Ped.	134	218	151	231	612	808	14
65(4):150­-158.	154	218	214	231	612	808	14
G	326	170	333	183	612	808	14
utiérrez	333	173	367	182	612	808	14
J,	369	170	375	183	612	808	14
B	377	170	383	183	612	808	14
enítez	383	173	408	182	612	808	14
-G	408	170	418	183	612	808	14
uerra	418	173	442	182	612	808	14
I,	444	170	450	183	612	808	14
B	451	170	458	183	612	808	14
enítez	458	173	483	182	612	808	14
-G	482	170	493	183	612	808	14
uerra	493	173	517	182	612	808	14
G.	518	170	528	183	612	808	14
2004.	530	170	552	183	612	808	14
Envenenamiento	354	182	420	195	612	808	14
por	422	182	435	195	612	808	14
rayas	437	182	457	195	612	808	14
de	459	182	468	195	612	808	14
agua	470	182	489	195	612	808	14
dulce.	490	182	514	195	612	808	14
Rev.	516	182	534	195	612	808	14
Fac.	536	182	553	195	612	808	14
Medicina	354	194	392	207	612	808	14
27(2):131-134.	394	194	455	207	612	808	14
G	326	218	333	231	612	808	14
utiérrez	333	221	366	230	612	808	14
JM.	368	218	383	231	612	808	14
2011.	385	218	407	231	612	808	14
Envenenamientos	409	218	478	231	612	808	14
por	480	218	493	231	612	808	14
mordeduras	495	218	541	231	612	808	14
de	543	218	552	231	612	808	14
serpientes	354	230	393	243	612	808	14
en	395	230	404	243	612	808	14
América	406	230	439	243	612	808	14
Latina:	441	230	469	243	612	808	14
una	470	230	485	243	612	808	14
visión	486	230	510	243	612	808	14
integral	512	230	541	243	612	808	14
de	543	230	552	243	612	808	14
carácter	354	242	385	255	612	808	14
regional.	387	242	421	255	612	808	14
Bol.	423	242	439	255	612	808	14
Mal.	441	242	459	255	612	808	14
Salud	461	242	483	255	612	808	14
Amb.	485	242	507	255	612	808	14
51(1):1-16.	508	242	552	255	612	808	14
G	82	242	89	255	612	808	14
hersy	89	245	112	254	612	808	14
de	116	245	125	254	612	808	14
N	129	242	136	255	612	808	14
ieto	136	245	152	254	612	808	14
M,	156	242	167	255	612	808	14
D´S	171	242	187	255	612	808	14
uze	187	245	201	254	612	808	14
G,	205	242	214	255	612	808	14
S	218	242	223	255	612	808	14
evcik	223	245	245	254	612	808	14
C,	249	242	258	255	612	808	14
S	261	242	267	255	612	808	14
alazar	267	245	295	254	612	808	14
V,	299	242	309	255	612	808	14
S	111	254	116	267	612	808	14
ilva	116	257	134	266	612	808	14
V,	138	254	148	267	612	808	14
U	152	254	159	267	612	808	14
rbina	160	257	182	266	612	808	14
H,	186	254	196	267	612	808	14
P	201	254	206	267	612	808	14
ardo	206	257	227	266	612	808	14
R.	231	254	240	267	612	808	14
2004.	245	254	268	267	612	808	14
Diabetes	272	254	309	267	612	808	14
inducida	111	266	148	279	612	808	14
por	152	266	166	279	612	808	14
emponzoñamiento	170	266	249	279	612	808	14
escorpiónico	254	266	309	279	612	808	14
grave	111	278	133	291	612	808	14
en	135	278	145	291	612	808	14
un	147	278	157	291	612	808	14
lactante	160	278	191	291	612	808	14
de	193	278	203	291	612	808	14
un	205	278	215	291	612	808	14
año.	218	278	234	291	612	808	14
Med.	237	278	258	291	612	808	14
Crít.	260	278	278	291	612	808	14
Venez.	281	278	309	291	612	808	14
16(1):14­-19.	111	290	161	303	612	808	14
G	326	266	333	279	612	808	14
utiérrez	333	269	367	278	612	808	14
JM.	370	266	386	279	612	808	14
2014.	389	266	411	279	612	808	14
Reducing	415	266	453	279	612	808	14
the	457	266	469	279	612	808	14
impact	472	266	500	279	612	808	14
of	503	266	511	279	612	808	14
snakebite	515	266	552	279	612	808	14
envenoming	354	278	404	291	612	808	14
in	406	278	414	291	612	808	14
Latin	416	278	437	291	612	808	14
America	440	278	474	291	612	808	14
and	477	278	491	291	612	808	14
the	494	278	506	291	612	808	14
Caribbean:	509	278	552	291	612	808	14
achievements	354	290	408	303	612	808	14
and	410	290	424	303	612	808	14
challenges	426	290	468	303	612	808	14
ahead.	470	290	495	303	612	808	14
Trans.	497	290	522	303	612	808	14
R.	524	290	533	303	612	808	14
Soc.	535	290	552	303	612	808	14
Trop.	354	302	376	315	612	808	14
Med.	379	302	399	315	612	808	14
Hyg.	402	302	422	315	612	808	14
108(9):530-537.	424	302	489	315	612	808	14
G	82	314	89	327	612	808	14
irón	90	317	109	326	612	808	14
ME,	114	314	133	327	612	808	14
G	138	314	145	327	612	808	14
uerrero	146	317	183	326	612	808	14
B,	188	314	198	327	612	808	14
S	203	314	208	327	612	808	14
alazar	209	317	241	326	612	808	14
AM,	246	314	266	327	612	808	14
S	271	314	276	327	612	808	14
ánchez	277	317	309	326	612	808	14
EE,	111	326	126	339	612	808	14
A	130	326	137	339	612	808	14
lvarez	138	329	167	338	612	808	14
M,	171	326	182	339	612	808	14
R	187	326	193	339	612	808	14
odríguez	194	329	231	338	612	808	14
-A	232	326	242	339	612	808	14
costa	243	329	267	338	612	808	14
A.	271	326	281	339	612	808	14
2013.	285	326	309	339	612	808	14
Functional	111	338	159	351	612	808	14
characterization	164	338	238	351	612	808	14
of	243	338	252	351	612	808	14
fibrinolytic	257	338	309	351	612	808	14
metalloproteinases	111	350	186	363	612	808	14
(colombienases)	188	350	253	363	612	808	14
isolated	256	350	287	363	612	808	14
from	289	350	309	363	612	808	14
Bothrops	111	362	147	375	612	808	14
colombiensis	150	362	203	375	612	808	14
venom.	206	362	236	375	612	808	14
Toxicon.	239	362	275	375	612	808	14
74:116-	278	362	309	375	612	808	14
126.	111	374	128	387	612	808	14
G	326	326	333	339	612	808	14
utiérrez	333	329	368	338	612	808	14
JM,	372	326	387	339	612	808	14
T	391	326	397	339	612	808	14
heakston	397	329	436	338	612	808	14
RDG,	439	326	463	339	612	808	14
W	467	326	477	339	612	808	14
arrell	477	329	505	338	612	808	14
DA.	508	326	526	339	612	808	14
2006.	530	326	552	339	612	808	14
Confronting	354	338	403	351	612	808	14
the	406	338	419	351	612	808	14
neglected	422	338	460	351	612	808	14
problem	463	338	497	351	612	808	14
of	500	338	508	351	612	808	14
snake	511	338	534	351	612	808	14
bite	537	338	552	351	612	808	14
envenoming:	354	350	406	363	612	808	14
The	410	350	426	363	612	808	14
need	430	350	449	363	612	808	14
for	452	350	464	363	612	808	14
a	468	350	472	363	612	808	14
global	476	350	501	363	612	808	14
partnership.	505	350	552	363	612	808	14
PloS	354	362	373	375	612	808	14
Med.	376	362	396	375	612	808	14
3(6):	399	362	418	375	612	808	14
e150.doi:10.1371.	421	362	493	375	612	808	14
G	326	386	333	399	612	808	14
utiérrez	333	389	370	398	612	808	14
JM,	375	386	391	399	612	808	14
L	395	386	401	399	612	808	14
omonte	402	389	434	398	612	808	14
B,	438	386	448	399	612	808	14
L	453	386	459	399	612	808	14
eón	459	389	474	398	612	808	14
G,	479	386	489	399	612	808	14
R	494	386	500	399	612	808	14
ucavaco	501	389	538	398	612	808	14
A,	542	386	552	399	612	808	14
C	354	398	361	411	612	808	14
haves	361	401	384	410	612	808	14
F,	387	398	396	411	612	808	14
A	399	398	406	411	612	808	14
ngulo	406	401	431	410	612	808	14
Y.	434	398	444	411	612	808	14
2007.	447	398	469	411	612	808	14
Trends	473	398	500	411	612	808	14
in	504	398	511	411	612	808	14
snakebite	515	398	552	411	612	808	14
envenomation	354	410	410	423	612	808	14
therapy:	411	410	443	423	612	808	14
scientific,	445	410	482	423	612	808	14
technological	484	410	537	423	612	808	14
and	538	410	553	423	612	808	14
public	354	422	379	435	612	808	14
health	381	422	405	435	612	808	14
considerations.	407	422	467	435	612	808	14
Curr.	469	422	490	435	612	808	14
Pharm.	491	422	520	435	612	808	14
Desing.	522	422	553	435	612	808	14
13(28):	354	434	384	447	612	808	14
2935-2950.	386	434	432	447	612	808	14
G	82	398	89	411	612	808	14
onzález	89	401	122	410	612	808	14
A,	125	398	134	411	612	808	14
R	137	398	144	411	612	808	14
odríguez	144	401	180	410	612	808	14
-A	180	398	190	411	612	808	14
costa	190	401	213	410	612	808	14
A,	216	398	226	411	612	808	14
G	229	398	236	411	612	808	14
assette	236	401	266	410	612	808	14
J,	269	398	276	411	612	808	14
G	279	398	286	411	612	808	14
hisoli	286	401	309	410	612	808	14
M,	111	410	122	423	612	808	14
S	126	410	131	423	612	808	14
anabria	131	413	163	422	612	808	14
E,	167	410	175	423	612	808	14
R	179	410	185	423	612	808	14
eyes	185	413	203	422	612	808	14
­-L	203	410	212	423	612	808	14
ugo	212	413	228	422	612	808	14
M.	231	410	242	423	612	808	14
2000.	246	410	269	423	612	808	14
Aspectos	272	410	309	423	612	808	14
bioecológicos	111	422	167	435	612	808	14
de	171	422	181	435	612	808	14
la	185	422	192	435	612	808	14
escolopendra	196	422	250	435	612	808	14
(Scolopendra	254	422	309	435	612	808	14
gigantea	111	434	152	447	612	808	14
Linnaeus	158	434	201	447	612	808	14
1758)	207	434	234	447	612	808	14
y	240	434	245	447	612	808	14
la	251	434	259	447	612	808	14
actividad	265	434	309	447	612	808	14
histopatológica	111	446	172	459	612	808	14
de	175	446	185	459	612	808	14
su	188	446	197	459	612	808	14
veneno.	201	446	232	459	612	808	14
Rev.	236	446	255	459	612	808	14
Cient.	258	446	282	459	612	808	14
FCV-	286	446	309	459	612	808	14
LUZ.	111	458	132	471	612	808	14
10(4):303-309.	135	458	195	471	612	808	14
G	326	458	333	471	612	808	14
utiérrez	333	461	367	470	612	808	14
JM,	370	458	386	471	612	808	14
W	389	458	399	471	612	808	14
illiams	399	461	427	470	612	808	14
D,	431	458	440	471	612	808	14
F	444	458	449	471	612	808	14
an	450	461	460	470	612	808	14
H,	463	458	473	471	612	808	14
W	476	458	486	471	612	808	14
arrell	486	461	513	470	612	808	14
D.	517	458	526	471	612	808	14
2010.	530	458	552	471	612	808	14
Snakebite	354	470	394	483	612	808	14
envenoming	396	470	445	483	612	808	14
from	448	470	467	483	612	808	14
a	470	470	474	483	612	808	14
global	477	470	502	483	612	808	14
perspective:	504	470	552	483	612	808	14
Towards	354	482	393	495	612	808	14
an	398	482	408	495	612	808	14
integrated	413	482	458	495	612	808	14
approach.	463	482	507	495	612	808	14
Toxicon.	512	482	552	495	612	808	14
56(7):1223-1235.	354	494	424	507	612	808	14
G	82	482	89	495	612	808	14
onzález	90	485	123	494	612	808	14
-A	123	482	133	495	612	808	14
ndrade	133	485	163	494	612	808	14
F,	167	482	175	495	612	808	14
C	179	482	186	495	612	808	14
hippaux	186	485	217	494	612	808	14
JP.	221	482	234	495	612	808	14
2010.	238	482	260	495	612	808	14
Snake	264	482	289	495	612	808	14
bite	293	482	309	495	612	808	14
envenomation	111	494	168	507	612	808	14
in	171	494	179	507	612	808	14
Ecuador.	183	494	219	507	612	808	14
Trans.	223	494	249	507	612	808	14
R.	252	494	262	507	612	808	14
Soc.	265	494	283	507	612	808	14
Trop.	287	494	309	507	612	808	14
Med.	111	506	131	519	612	808	14
Hyg.	134	506	154	519	612	808	14
104(9):588­-591.	156	506	221	519	612	808	14
K	326	518	333	531	612	808	14
asturiratne	333	521	386	530	612	808	14
A,	391	518	401	531	612	808	14
W	405	518	415	531	612	808	14
ickremasinghe	415	521	478	530	612	808	14
A,	483	518	493	531	612	808	14
D	497	518	505	531	612	808	14
e	505	521	509	530	612	808	14
S	514	518	519	531	612	808	14
ilva	520	521	538	530	612	808	14
N,	542	518	552	531	612	808	14
G	354	530	361	543	612	808	14
unawardena	361	533	412	542	612	808	14
N,	415	530	425	543	612	808	14
P	427	530	433	543	612	808	14
athmeswaran	433	533	488	542	612	808	14
A,	490	530	500	543	612	808	14
P	503	530	508	543	612	808	14
remaratna	508	533	552	542	612	808	14
R,	354	542	363	555	612	808	14
S	367	542	372	555	612	808	14
avioli	372	545	396	554	612	808	14
L,	400	542	408	555	612	808	14
L	412	542	418	555	612	808	14
alloo	418	545	441	554	612	808	14
D,	445	542	454	555	612	808	14
D	458	542	465	555	612	808	14
e	465	545	469	554	612	808	14
S	473	542	478	555	612	808	14
ilva	478	545	495	554	612	808	14
H.	498	542	508	555	612	808	14
2008.	511	542	534	555	612	808	14
The	537	542	552	555	612	808	14
global	354	554	379	567	612	808	14
burden	383	554	410	567	612	808	14
of	414	554	422	567	612	808	14
snakebite:	426	554	466	567	612	808	14
A	470	554	477	567	612	808	14
literature	481	554	517	567	612	808	14
analysis	520	554	552	567	612	808	14
and	354	566	369	579	612	808	14
modelling	372	566	413	579	612	808	14
based	417	566	440	579	612	808	14
on	444	566	454	579	612	808	14
a	458	566	462	579	612	808	14
regional	466	566	499	579	612	808	14
estimates	503	566	540	579	612	808	14
of	544	566	552	579	612	808	14
envenoming	354	578	404	591	612	808	14
and	408	578	422	591	612	808	14
deaths.	426	578	454	591	612	808	14
PloS	458	578	477	591	612	808	14
Med.	481	578	502	591	612	808	14
5(11):e218.	506	578	552	591	612	808	14
doi:	354	590	370	603	612	808	14
10.1371/journal.pmed.0050218.	372	590	501	603	612	808	14
G	82	530	89	543	612	808	14
uerrero	89	533	122	542	612	808	14
B,	126	530	136	543	612	808	14
F	139	530	145	543	612	808	14
inol	145	533	162	542	612	808	14
HJ,	166	530	180	543	612	808	14
R	183	530	190	543	612	808	14
eyes	190	533	208	542	612	808	14
-L	208	530	217	543	612	808	14
ugo	217	533	233	542	612	808	14
M,	237	530	248	543	612	808	14
S	252	530	257	543	612	808	14
alazar	258	533	286	542	612	808	14
AM,	290	530	309	543	612	808	14
S	111	542	116	555	612	808	14
ánchez	116	545	145	554	612	808	14
EE,	149	542	164	555	612	808	14
E	168	542	174	555	612	808	14
strella	174	545	205	554	612	808	14
A,	209	542	219	555	612	808	14
R	223	542	230	555	612	808	14
oschman	230	545	265	554	612	808	14
-G	265	542	276	555	612	808	14
onzález	276	545	309	554	612	808	14
A,	111	554	120	567	612	808	14
I	123	554	126	567	612	808	14
barra	126	557	150	566	612	808	14
C,	152	554	161	567	612	808	14
S	164	554	169	567	612	808	14
alvi	169	557	186	566	612	808	14
I,	188	554	194	567	612	808	14
R	196	554	203	567	612	808	14
odríguez	203	557	239	566	612	808	14
-A	239	554	249	567	612	808	14
costa	249	557	272	566	612	808	14
A.	274	554	284	567	612	808	14
2010.	286	554	309	567	612	808	14
Activities	111	566	149	579	612	808	14
against	152	566	180	579	612	808	14
hemostatic	182	566	226	579	612	808	14
proteins	228	566	260	579	612	808	14
and	263	566	277	579	612	808	14
adrenal	279	566	309	579	612	808	14
gland	111	578	133	591	612	808	14
ultrastructural	135	578	191	591	612	808	14
changes	193	578	225	591	612	808	14
caused	227	578	255	591	612	808	14
by	257	578	267	591	612	808	14
the	269	578	281	591	612	808	14
brown	283	578	309	591	612	808	14
widow	111	590	138	603	612	808	14
spider	140	590	165	603	612	808	14
Latrodectus	167	590	215	603	612	808	14
geometricus	218	590	267	603	612	808	14
(Araneae:	269	590	309	603	612	808	14
Theridiidae)	111	602	160	615	612	808	14
venom.	163	602	193	615	612	808	14
Comp.	195	602	222	615	612	808	14
Biochem.	225	602	264	615	612	808	14
Physiol.	267	602	299	615	612	808	14
C	302	602	309	615	612	808	14
Toxicol.	111	614	144	627	612	808	14
Pharmacol.	147	614	192	627	612	808	14
151(1):113-121.	194	614	260	627	612	808	14
K	326	614	333	627	612	808	14
iriakos	333	617	361	626	612	808	14
D,	364	614	374	627	612	808	14
N	376	614	384	627	612	808	14
úñez	384	617	402	626	612	808	14
P,	405	614	413	627	612	808	14
P	415	614	421	627	612	808	14
arababire	421	617	461	626	612	808	14
Y,	464	614	474	627	612	808	14
G	476	614	483	627	612	808	14
arcía	483	617	505	626	612	808	14
M,	508	614	519	627	612	808	14
M	522	614	531	627	612	808	14
edina	531	617	552	626	612	808	14
J,	354	626	361	639	612	808	14
D	366	626	373	639	612	808	14
e	373	629	377	638	612	808	14
S	382	626	388	639	612	808	14
ousa	388	629	408	638	612	808	14
L.	413	626	422	639	612	808	14
2008.	426	626	451	639	612	808	14
First	455	626	475	639	612	808	14
report	480	626	506	639	612	808	14
of	510	626	519	639	612	808	14
human	524	626	552	639	612	808	14
Latrodectism	354	638	407	651	612	808	14
in	409	638	417	651	612	808	14
Venezuela.	420	638	465	651	612	808	14
Rev.	467	638	486	651	612	808	14
Soc.	488	638	506	651	612	808	14
Bras.	508	638	529	651	612	808	14
Med.	532	638	552	651	612	808	14
Trop.	354	650	376	663	612	808	14
41(2):202-204.	379	650	439	663	612	808	14
G	82	638	89	651	612	808	14
uerrero	90	641	123	650	612	808	14
B,	127	638	136	651	612	808	14
A	140	638	147	651	612	808	14
rocha	147	641	172	650	612	808	14
-P	173	638	182	651	612	808	14
iñango	182	641	210	650	612	808	14
CL,	214	638	229	651	612	808	14
S	233	638	239	651	612	808	14
alazar	239	641	268	650	612	808	14
AM,	272	638	291	651	612	808	14
G	295	638	302	651	612	808	14
il	302	641	309	650	612	808	14
A,	111	650	120	663	612	808	14
S	124	650	130	663	612	808	14
ánchez	130	653	159	662	612	808	14
EE,	163	650	178	663	612	808	14
R	182	650	189	663	612	808	14
odríguez	189	653	226	662	612	808	14
-A	226	650	236	663	612	808	14
costa	237	653	260	662	612	808	14
A,	264	650	274	663	612	808	14
L	278	650	284	663	612	808	14
ucena	284	653	309	662	612	808	14
S.	111	662	119	675	612	808	14
2011.	122	662	144	675	612	808	14
The	147	662	163	675	612	808	14
effects	165	662	192	675	612	808	14
of	195	662	203	675	612	808	14
Lonomin	206	662	243	675	612	808	14
V,	246	662	256	675	612	808	14
a	259	662	263	675	612	808	14
toxin	266	662	286	675	612	808	14
from	289	662	309	675	612	808	14
the	111	674	123	687	612	808	14
caterpillar	125	674	166	687	612	808	14
(Lonomia	168	674	207	687	612	808	14
achelous),	209	674	250	687	612	808	14
on	253	674	263	687	612	808	14
hemostasis	265	674	309	687	612	808	14
parameters	111	686	157	699	612	808	14
as	162	686	170	699	612	808	14
measured	175	686	215	699	612	808	14
by	220	686	230	699	612	808	14
platelet	234	686	266	699	612	808	14
function.	270	686	309	699	612	808	14
Toxicon.	111	698	146	711	612	808	14
58(4):293-303.	149	698	209	711	612	808	14
L	326	674	332	687	612	808	14
ópez	332	677	350	686	612	808	14
-N	350	674	360	687	612	808	14
ouel	360	677	379	686	612	808	14
R,	383	674	392	687	612	808	14
T	396	674	402	687	612	808	14
rejo	403	677	420	686	612	808	14
-B	420	674	430	687	612	808	14
astidas	430	677	460	686	612	808	14
M.	464	674	475	687	612	808	14
1974.	479	674	502	687	612	808	14
Miocarditis	506	674	552	687	612	808	14
tóxica	354	686	381	699	612	808	14
por	385	686	399	699	612	808	14
picadura	404	686	441	699	612	808	14
de	446	686	456	699	612	808	14
alacrán.	460	686	495	699	612	808	14
Primer	499	686	529	699	612	808	14
caso	533	686	552	699	612	808	14
reportado	354	698	392	711	612	808	14
en	394	698	404	711	612	808	14
Venezuela.	405	698	448	711	612	808	14
Acta	450	698	468	711	612	808	14
Méd.	470	698	490	711	612	808	14
Venez.	492	698	518	711	612	808	14
21(1):37-	520	698	552	711	612	808	14
454	311	736	325	749	612	808	14
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	15
causada	256	48	281	59	612	808	15
por	283	48	294	59	612	808	15
animales	296	48	324	59	612	808	15
venenosos......	326	48	371	59	612	808	15
46.	88	86	100	99	612	808	15
M	303	86	312	99	612	808	15
ejías	312	89	330	98	612	808	15
­-R	330	86	340	99	612	808	15
RJ,	342	86	355	99	612	808	15
Y	357	86	364	99	612	808	15
ánez	364	89	383	98	612	808	15
CA,	384	86	401	99	612	808	15
A	402	86	410	99	612	808	15
rias	410	89	426	98	612	808	15
R,	427	86	436	99	612	808	15
M	438	86	447	99	612	808	15
ejías	447	89	465	98	612	808	15
RA,	467	86	483	99	612	808	15
de	485	89	495	98	612	808	15
A	496	86	504	99	612	808	15
rias	504	89	519	98	612	808	15
Z,	521	86	530	99	612	808	15
L	332	98	338	111	612	808	15
una	338	101	352	110	612	808	15
JR.	354	98	367	111	612	808	15
2007.	369	98	391	111	612	808	15
Ocurrencia	392	98	436	111	612	808	15
de	438	98	447	111	612	808	15
escorpionismo	449	98	506	111	612	808	15
en	507	98	517	111	612	808	15
los	518	98	530	111	612	808	15
distritos	332	110	364	123	612	808	15
sanitarios	367	110	405	123	612	808	15
del	408	110	420	123	612	808	15
estado	423	110	448	123	612	808	15
Mérida,	451	110	482	123	612	808	15
Venezuela.	485	110	530	123	612	808	15
Inv.	332	122	347	135	612	808	15
Clín.	350	122	370	135	612	808	15
48(2):147-153.	372	122	432	135	612	808	15
L	60	110	66	123	612	808	15
o	66	113	71	122	612	808	15
y	72	113	77	122	612	808	15
o	78	113	83	122	612	808	15
J,	88	110	95	123	612	808	15
L	101	110	107	123	612	808	15
u	108	113	113	122	612	808	15
g	113	113	118	122	612	808	15
o	119	113	124	122	612	808	15
L,	129	110	139	123	612	808	15
C	144	110	151	123	612	808	15
a	151	113	156	122	612	808	15
z	157	113	161	122	612	808	15
o	162	113	167	122	612	808	15
r	168	113	173	122	612	808	15
l	173	113	178	122	612	808	15
a	178	113	183	122	612	808	15
D,	189	110	199	123	612	808	15
A	204	110	212	123	612	808	15
c	212	113	217	122	612	808	15
o	218	113	223	122	612	808	15
s	223	113	227	122	612	808	15
t	228	113	232	122	612	808	15
a	233	113	238	122	612	808	15
M.	243	110	256	123	612	808	15
2008.	261	110	286	123	612	808	15
Envenenamiento	88	122	156	135	612	808	15
por	160	122	174	135	612	808	15
pez	178	122	192	135	612	808	15
escorpión	196	122	235	135	612	808	15
(Scorpaena	239	122	286	135	612	808	15
plumieri)	88	134	125	147	612	808	15
en	128	134	138	147	612	808	15
una	141	134	156	147	612	808	15
comunidad	159	134	203	147	612	808	15
pesquera	207	134	242	147	612	808	15
y	246	134	251	147	612	808	15
turística	254	134	286	147	612	808	15
de	88	146	98	159	612	808	15
la	102	146	109	159	612	808	15
Península	114	146	155	159	612	808	15
de	159	146	169	159	612	808	15
Paraguaná,	173	146	219	159	612	808	15
estado	224	146	251	159	612	808	15
Falcón,	255	146	286	159	612	808	15
Venezuela:	88	158	133	171	612	808	15
aspectos	137	158	170	171	612	808	15
clínicos,	174	158	208	171	612	808	15
epidemiológicos	211	158	278	171	612	808	15
y	281	158	286	171	612	808	15
tratamiento.	88	170	136	183	612	808	15
Invest.	138	170	165	183	612	808	15
Clín.	168	170	188	183	612	808	15
49(3):299-307.	190	170	250	183	612	808	15
M	303	146	312	159	612	808	15
ota	312	149	326	158	612	808	15
J,	330	146	337	159	612	808	15
G	340	146	347	159	612	808	15
hersy	347	149	370	158	612	808	15
de	374	149	383	158	612	808	15
N	387	146	394	159	612	808	15
ieto	394	149	410	158	612	808	15
M,	414	146	425	159	612	808	15
B	429	146	436	159	612	808	15
astardo	436	149	469	158	612	808	15
M,	472	146	484	159	612	808	15
R	487	146	494	159	612	808	15
odríguez	494	149	530	158	612	808	15
J,	332	158	338	171	612	808	15
D	341	158	348	171	612	808	15
uque	348	161	368	170	612	808	15
L,	370	158	379	171	612	808	15
F	382	158	388	171	612	808	15
reytez	388	161	414	170	612	808	15
L.	417	158	426	171	612	808	15
1994.	429	158	451	171	612	808	15
Emponzoñamiento	454	158	530	171	612	808	15
escorpiónico:	332	170	393	183	612	808	15
clínica	398	170	428	183	612	808	15
y	433	170	438	183	612	808	15
laboratorio	443	170	493	183	612	808	15
usando	498	170	530	183	612	808	15
antivenina.	332	182	376	195	612	808	15
Bol.	379	182	396	195	612	808	15
Hosp.	400	182	424	195	612	808	15
Niños	427	182	451	195	612	808	15
J.	455	182	461	195	612	808	15
M.	465	182	477	195	612	808	15
de	480	182	490	195	612	808	15
los	494	182	505	195	612	808	15
Ríos.	509	182	530	195	612	808	15
30(3):35-40.	332	194	382	207	612	808	15
M	60	194	68	207	612	808	15
achado	69	197	101	206	612	808	15
-A	102	194	113	207	612	808	15
llison	113	197	140	206	612	808	15
A,	145	194	155	207	612	808	15
R	160	194	166	207	612	808	15
odríguez	167	197	206	206	612	808	15
-A	206	194	217	207	612	808	15
costa	218	197	242	206	612	808	15
A.	247	194	257	207	612	808	15
1997.	262	194	286	207	612	808	15
Animales	88	206	126	219	612	808	15
venenosos	129	206	170	219	612	808	15
y	173	206	178	219	612	808	15
ponzoñosos	180	206	227	219	612	808	15
de	230	206	239	219	612	808	15
Venezuela.	241	206	286	219	612	808	15
Editora	88	218	117	231	612	808	15
LITOPAR,	121	218	166	231	612	808	15
CDCH,	170	218	200	231	612	808	15
Universidad	204	218	253	231	612	808	15
Central	257	218	286	231	612	808	15
de	88	230	97	243	612	808	15
Venezuela,	100	230	145	243	612	808	15
Caracas,	147	230	181	243	612	808	15
Venezuela,	184	230	228	243	612	808	15
pp.	231	230	243	243	612	808	15
15-111.	246	230	277	243	612	808	15
M	303	218	312	231	612	808	15
ota	312	221	328	230	612	808	15
J,	332	218	339	231	612	808	15
M	343	218	352	231	612	808	15
endoza	353	221	383	230	612	808	15
S,	388	218	396	231	612	808	15
Y	401	218	408	231	612	808	15
oshida	408	221	437	230	612	808	15
E,	441	218	450	231	612	808	15
T	455	218	461	231	612	808	15
orres	461	221	485	230	612	808	15
M.	490	218	501	231	612	808	15
1999.	506	218	530	231	612	808	15
Emponzoñamiento	332	230	406	243	612	808	15
ofídico	408	230	435	243	612	808	15
en	437	230	447	243	612	808	15
los	448	230	460	243	612	808	15
Altos	461	230	483	243	612	808	15
Mirandinos	485	230	530	243	612	808	15
enero	332	242	354	255	612	808	15
1997	357	242	377	255	612	808	15
a	380	242	384	255	612	808	15
enero	387	242	409	255	612	808	15
1998.	412	242	435	255	612	808	15
Med.	438	242	459	255	612	808	15
Interna.	462	242	493	255	612	808	15
Caracas.	496	242	530	255	612	808	15
15(2):83-87.	332	254	382	267	612	808	15
M	60	254	68	267	612	808	15
artínez	68	257	98	266	612	808	15
J,	100	254	107	267	612	808	15
M	109	254	117	267	612	808	15
artínez	117	257	147	266	612	808	15
-V	147	254	158	267	612	808	15
iña	158	257	170	266	612	808	15
B,	172	254	181	267	612	808	15
M	183	254	192	267	612	808	15
éndez	192	257	215	266	612	808	15
-N	215	254	226	267	612	808	15
atera	226	257	249	266	612	808	15
J.	251	254	257	267	612	808	15
2010a.	259	254	286	267	612	808	15
Emponzoñamiento	88	266	165	279	612	808	15
por	169	266	183	279	612	808	15
ofidios	187	266	215	279	612	808	15
venenosos	219	266	261	279	612	808	15
en	265	266	275	279	612	808	15
el	279	266	286	279	612	808	15
estado	88	278	114	291	612	808	15
Monagas,	117	278	157	291	612	808	15
Venezuela	161	278	203	291	612	808	15
entre	207	278	227	291	612	808	15
1983	231	278	251	291	612	808	15
y	255	278	260	291	612	808	15
1999.	263	278	286	291	612	808	15
I.	88	290	94	303	612	808	15
Prevalencia	98	290	146	303	612	808	15
de	150	290	159	303	612	808	15
accidentes.	163	290	209	303	612	808	15
Rev.	213	290	232	303	612	808	15
Cient.	236	290	260	303	612	808	15
UDO	264	290	286	303	612	808	15
Agrícola.	88	302	125	315	612	808	15
10(1):150-157.	128	302	188	315	612	808	15
MS-­B	303	278	327	291	612	808	15
rasil	327	281	347	290	612	808	15
(M	348	278	360	291	612	808	15
inistério	360	281	393	290	612	808	15
da	394	281	404	290	612	808	15
S	405	278	411	291	612	808	15
aúde	411	281	430	290	612	808	15
,	430	278	432	291	612	808	15
B	433	278	440	291	612	808	15
rasil	440	281	460	290	612	808	15
).	459	278	465	291	612	808	15
2009.	466	278	488	291	612	808	15
Ministério	490	278	530	291	612	808	15
da	332	290	341	303	612	808	15
Saúde,	345	290	373	303	612	808	15
Secretaria	377	290	419	303	612	808	15
de	424	290	433	303	612	808	15
Vigilância	437	290	481	303	612	808	15
em	485	290	498	303	612	808	15
Saúde,	502	290	530	303	612	808	15
Departamento	332	302	392	315	612	808	15
de	396	302	406	315	612	808	15
Vigilância	410	302	455	315	612	808	15
Epidemiológica.	459	302	530	315	612	808	15
Acidentes	332	314	374	327	612	808	15
por	378	314	392	327	612	808	15
Animais	397	314	433	327	612	808	15
Peçonhentos/Caderno	437	314	530	327	612	808	15
14.	332	326	344	339	612	808	15
In:	347	326	358	339	612	808	15
Guia	361	326	380	339	612	808	15
de	383	326	392	339	612	808	15
Vigilância	395	326	436	339	612	808	15
Epidemiológica.	439	326	505	339	612	808	15
7	508	326	513	339	612	808	15
ed.,	515	326	530	339	612	808	15
caderno	332	338	363	351	612	808	15
14,	366	338	378	351	612	808	15
pp.	381	338	393	351	612	808	15
1-24.	396	338	416	351	612	808	15
M	60	326	68	339	612	808	15
artínez	68	329	98	338	612	808	15
J,	100	326	107	339	612	808	15
M	108	326	117	339	612	808	15
artínez	117	329	147	338	612	808	15
-V	147	326	158	339	612	808	15
iña	158	329	170	338	612	808	15
B,	172	326	181	339	612	808	15
M	183	326	192	339	612	808	15
éndez	192	329	215	338	612	808	15
-N	215	326	225	339	612	808	15
atera	225	329	249	338	612	808	15
J.	250	326	257	339	612	808	15
2010b.	259	326	286	339	612	808	15
Emponzoñamiento	88	338	165	351	612	808	15
por	169	338	183	351	612	808	15
ofidios	187	338	215	351	612	808	15
venenosos	219	338	261	351	612	808	15
en	265	338	275	351	612	808	15
el	279	338	286	351	612	808	15
estado	88	350	114	363	612	808	15
Monagas,	117	350	157	363	612	808	15
Venezuela	161	350	203	363	612	808	15
entre	207	350	227	363	612	808	15
1983	231	350	251	363	612	808	15
y	255	350	260	363	612	808	15
1999.	263	350	286	363	612	808	15
II.	88	362	97	375	612	808	15
Periodo	100	362	132	375	612	808	15
de	135	362	144	375	612	808	15
reclusión	148	362	184	375	612	808	15
hospitalaria.	188	362	237	375	612	808	15
Rev.	240	362	259	375	612	808	15
Cient.	262	362	286	375	612	808	15
UDO	88	374	110	387	612	808	15
Agrícola.	112	374	150	387	612	808	15
10(1):158-164.	152	374	212	387	612	808	15
MS-­B	303	362	329	375	612	808	15
rasil	330	365	352	374	612	808	15
(M	357	362	370	375	612	808	15
inistério	370	365	409	374	612	808	15
da	413	365	424	374	612	808	15
S	429	362	435	375	612	808	15
aúde	435	365	456	374	612	808	15
,	457	362	459	375	612	808	15
B	464	362	471	375	612	808	15
rasil	471	365	493	374	612	808	15
).	494	362	500	375	612	808	15
2014.	505	362	530	375	612	808	15
Portaria	332	374	363	387	612	808	15
n.1271,	366	374	396	387	612	808	15
de	400	374	409	387	612	808	15
06	413	374	423	387	612	808	15
de	426	374	435	387	612	808	15
junho	439	374	461	387	612	808	15
de	465	374	474	387	612	808	15
2014.	477	374	500	387	612	808	15
Define	503	374	530	387	612	808	15
a	332	386	336	399	612	808	15
Lista	339	386	359	399	612	808	15
Nacional	363	386	399	399	612	808	15
de	403	386	412	399	612	808	15
Notificação	416	386	462	399	612	808	15
Compulsória	465	386	517	399	612	808	15
de	520	386	530	399	612	808	15
doenças,	332	398	366	411	612	808	15
agravos	369	398	400	411	612	808	15
e	404	398	408	411	612	808	15
eventos	411	398	442	411	612	808	15
de	445	398	454	411	612	808	15
saúde	457	398	480	411	612	808	15
pública	483	398	513	411	612	808	15
nos	516	398	530	411	612	808	15
serviços	332	410	365	423	612	808	15
de	369	410	378	423	612	808	15
saúde	382	410	406	423	612	808	15
públicos	410	410	444	423	612	808	15
e	448	410	453	423	612	808	15
privados	456	410	492	423	612	808	15
em	496	410	508	423	612	808	15
todo	512	410	530	423	612	808	15
o	332	422	337	435	612	808	15
território	340	422	376	435	612	808	15
nacional,	380	422	416	435	612	808	15
nos	420	422	434	435	612	808	15
termos	437	422	465	435	612	808	15
do	468	422	478	435	612	808	15
anexo,	482	422	508	435	612	808	15
e	512	422	517	435	612	808	15
dá	520	422	530	435	612	808	15
outras	332	434	356	447	612	808	15
providências.	357	434	410	447	612	808	15
Diário	412	434	437	447	612	808	15
Oficial	439	434	466	447	612	808	15
da	467	434	477	447	612	808	15
União,	478	434	505	447	612	808	15
Poder	507	434	530	447	612	808	15
Executivo,	332	446	375	459	612	808	15
Brasília,	377	446	411	459	612	808	15
09	413	446	423	459	612	808	15
jun.	426	446	441	459	612	808	15
2014.	443	446	466	459	612	808	15
Seção	468	446	492	459	612	808	15
1.	495	446	502	459	612	808	15
p.	505	446	512	459	612	808	15
67.	515	446	527	459	612	808	15
M	60	398	68	411	612	808	15
artínez	68	401	98	410	612	808	15
J,	100	398	107	411	612	808	15
M	109	398	117	411	612	808	15
artínez	117	401	147	410	612	808	15
-V	147	398	158	411	612	808	15
iña	158	401	170	410	612	808	15
B,	172	398	181	411	612	808	15
M	183	398	192	411	612	808	15
éndez	192	401	215	410	612	808	15
-N	215	398	226	411	612	808	15
atera	226	401	249	410	612	808	15
J.	251	398	257	411	612	808	15
2010c.	259	398	286	411	612	808	15
Emponzoñamiento	88	410	165	423	612	808	15
por	169	410	183	423	612	808	15
ofidios	187	410	215	423	612	808	15
venenosos	219	410	261	423	612	808	15
en	265	410	275	423	612	808	15
el	279	410	286	423	612	808	15
estado	88	422	114	435	612	808	15
Monagas,	117	422	157	435	612	808	15
Venezuela	161	422	203	435	612	808	15
entre	207	422	227	435	612	808	15
1983	231	422	251	435	612	808	15
y	255	422	260	435	612	808	15
1999.	263	422	286	435	612	808	15
III.	88	434	101	447	612	808	15
Distribución	105	434	157	447	612	808	15
geográfica.	161	434	207	447	612	808	15
Rev.	212	434	231	447	612	808	15
Cient.	235	434	260	447	612	808	15
UDO	264	434	286	447	612	808	15
Agrícola.	88	446	125	459	612	808	15
10(1):165-172.	128	446	188	459	612	808	15
M	60	470	68	483	612	808	15
azzei	68	473	89	482	612	808	15
de	92	473	102	482	612	808	15
D	105	470	112	483	612	808	15
ávila	112	473	134	482	612	808	15
C,	138	470	147	483	612	808	15
P	150	470	156	483	612	808	15
arra	156	473	175	482	612	808	15
M,	179	470	190	483	612	808	15
F	194	470	199	483	612	808	15
uenmayor	199	473	240	482	612	808	15
A,	243	470	253	483	612	808	15
S	257	470	262	483	612	808	15
algar	262	473	286	482	612	808	15
N,	88	482	98	495	612	808	15
G	103	482	110	495	612	808	15
onzález	111	485	146	494	612	808	15
Z,	151	482	160	495	612	808	15
D	165	482	172	495	612	808	15
ávila	173	485	197	494	612	808	15
D.	202	482	212	495	612	808	15
1997.	217	482	241	495	612	808	15
Scorpion	246	482	286	495	612	808	15
envenomation	88	494	146	507	612	808	15
in	150	494	158	507	612	808	15
Mérida,	163	494	195	507	612	808	15
Venezuela.	199	494	245	507	612	808	15
Toxicon.	249	494	286	507	612	808	15
35(9):1459-1462.	88	506	158	519	612	808	15
M	303	470	312	483	612	808	15
ujica	312	473	332	482	612	808	15
L,	333	470	342	483	612	808	15
S	344	470	349	483	612	808	15
uárez	349	473	372	482	612	808	15
M,	374	470	385	483	612	808	15
Y	387	470	394	483	612	808	15
épez	394	473	411	482	612	808	15
W.	413	470	424	483	612	808	15
2009.	426	470	448	483	612	808	15
Alteraciones	450	470	500	483	612	808	15
renales	502	470	530	483	612	808	15
y	332	482	337	495	612	808	15
hematológicas	341	482	401	495	612	808	15
en	405	482	415	495	612	808	15
emponzoñamiento	419	482	496	495	612	808	15
ofídico	500	482	530	495	612	808	15
Hospital	332	494	365	507	612	808	15
Universitario	369	494	422	507	612	808	15
de	425	494	435	507	612	808	15
Pediatría	438	494	474	507	612	808	15
“Dr.	477	494	495	507	612	808	15
Agustín	498	494	530	507	612	808	15
Zubillaga”	332	506	374	519	612	808	15
Barquisimeto,	377	506	434	519	612	808	15
estado	437	506	462	519	612	808	15
Lara.	465	506	486	519	612	808	15
Bol.	489	506	506	519	612	808	15
Méd.	509	506	530	519	612	808	15
Postgrado.	332	518	374	531	612	808	15
25(1-4):1-­8.	377	518	425	531	612	808	15
M	60	530	68	543	612	808	15
azzei	69	533	90	542	612	808	15
de	94	533	104	542	612	808	15
D	108	530	115	543	612	808	15
ávila	116	533	138	542	612	808	15
C,	143	530	152	543	612	808	15
D	156	530	164	543	612	808	15
ávila	164	533	187	542	612	808	15
D,	191	530	201	543	612	808	15
D	205	530	212	543	612	808	15
onis	213	533	230	542	612	808	15
J,	234	530	241	543	612	808	15
A	245	530	252	543	612	808	15
rata	252	533	272	542	612	808	15
de	277	533	286	542	612	808	15
B	88	542	95	555	612	808	15
ellabarba	95	545	137	554	612	808	15
G,	140	542	150	555	612	808	15
V	153	542	160	555	612	808	15
illarreal	160	545	199	554	612	808	15
V,	202	542	212	555	612	808	15
B	215	542	222	555	612	808	15
arboza	222	545	251	554	612	808	15
J.	254	542	260	555	612	808	15
2002.	264	542	286	555	612	808	15
Sympathetic	88	554	138	567	612	808	15
nervous	140	554	172	567	612	808	15
system	174	554	202	567	612	808	15
activation,	205	554	247	567	612	808	15
antivenin	249	554	286	567	612	808	15
administration	88	566	146	579	612	808	15
and	149	566	163	579	612	808	15
cardiovascular	166	566	225	579	612	808	15
manifestations	228	566	286	579	612	808	15
of	88	578	96	591	612	808	15
scorpion	99	578	134	591	612	808	15
envenomation.	137	578	196	591	612	808	15
Toxicon.	199	578	235	591	612	808	15
40(9):1339-	238	578	286	591	612	808	15
1346.	88	590	110	603	612	808	15
N	303	542	310	555	612	808	15
atera	310	545	334	554	612	808	15
M,	336	542	347	555	612	808	15
A	349	542	357	555	612	808	15
lmeida	357	545	384	554	612	808	15
F,	386	542	394	555	612	808	15
P	396	542	402	555	612	808	15
érez	402	545	419	554	612	808	15
E.	421	542	430	555	612	808	15
2005.	432	542	454	555	612	808	15
Reportes	457	542	492	555	612	808	15
recientes	494	542	530	555	612	808	15
de	332	554	341	567	612	808	15
accidentes	344	554	386	567	612	808	15
ofídicos	389	554	421	567	612	808	15
en	424	554	433	567	612	808	15
la	437	554	444	567	612	808	15
región	447	554	472	567	612	808	15
noroccidental	475	554	530	567	612	808	15
del	332	566	344	579	612	808	15
estado	347	566	373	579	612	808	15
Guárico,	376	566	411	579	612	808	15
Venezuela.	415	566	459	579	612	808	15
Herpetotrópicos.	463	566	530	579	612	808	15
2(1):43-46.	332	578	377	591	612	808	15
N	303	602	310	615	612	808	15
avarrete	311	605	351	614	612	808	15
LF,	356	602	371	615	612	808	15
L	375	602	382	615	612	808	15
ópez	382	605	401	614	612	808	15
-J	401	602	409	615	612	808	15
ohnston	409	605	445	614	612	808	15
J,	450	602	457	615	612	808	15
B	461	602	468	615	612	808	15
lanco	469	605	494	614	612	808	15
-D	495	602	506	615	612	808	15
ávila	506	605	530	614	612	808	15
A.	332	614	341	627	612	808	15
2009.	345	614	368	627	612	808	15
Guía	372	614	392	627	612	808	15
de	396	614	406	627	612	808	15
las	410	614	421	627	612	808	15
serpientes	425	614	466	627	612	808	15
de	470	614	480	627	612	808	15
Venezuela.	484	614	530	627	612	808	15
Biología,	332	626	371	639	612	808	15
venenos,	375	626	413	639	612	808	15
conservación	417	626	473	639	612	808	15
y	478	626	483	639	612	808	15
listado	487	626	516	639	612	808	15
de	520	626	530	639	612	808	15
especies.	332	638	368	651	612	808	15
Gráficas	372	638	406	651	612	808	15
ACEA,	411	638	441	651	612	808	15
Caracas,	445	638	480	651	612	808	15
Venezuela,	484	638	530	651	612	808	15
pp.	332	650	344	663	612	808	15
11-102.	347	650	377	663	612	808	15
M	60	614	68	627	612	808	15
azzei	69	617	89	626	612	808	15
de	93	617	103	626	612	808	15
D	107	614	114	627	612	808	15
ávila	114	617	137	626	612	808	15
C,	141	614	150	627	612	808	15
D	154	614	161	627	612	808	15
ávila	161	617	184	626	612	808	15
­-S	184	614	193	627	612	808	15
pinetti	193	617	220	626	612	808	15
DF,	224	614	240	627	612	808	15
R	248	614	254	627	612	808	15
amonis	254	617	283	626	612	808	15
­	283	614	286	627	612	808	15
P	88	626	93	639	612	808	15
erazi	93	629	114	638	612	808	15
P,	118	626	126	639	612	808	15
D	130	626	137	639	612	808	15
onis	137	629	153	638	612	808	15
JH,	157	626	171	639	612	808	15
S	175	626	180	639	612	808	15
antiago	180	629	212	638	612	808	15
J,	216	626	223	639	612	808	15
V	226	626	234	639	612	808	15
illarroel	234	629	273	638	612	808	15
V,	276	626	286	639	612	808	15
A	88	638	95	651	612	808	15
rata	95	641	115	650	612	808	15
de	120	641	129	650	612	808	15
B	134	638	140	651	612	808	15
ellarba	141	641	174	650	612	808	15
G.	179	638	189	651	612	808	15
2011.	193	638	217	651	612	808	15
Epidemiologia,	221	638	286	651	612	808	15
clínica	88	650	115	663	612	808	15
y	117	650	122	663	612	808	15
terapéutica	124	650	168	663	612	808	15
del	170	650	182	663	612	808	15
accidente	184	650	222	663	612	808	15
escorpiónico	224	650	275	663	612	808	15
en	277	650	286	663	612	808	15
Venezuela.	88	662	133	675	612	808	15
En:	136	662	149	675	612	808	15
D´S	152	662	169	675	612	808	15
uze	169	665	182	674	612	808	15
G,	185	662	195	675	612	808	15
C	198	662	205	675	612	808	15
orzo	205	665	224	674	612	808	15
­-B	224	662	234	675	612	808	15
urguete	234	665	266	674	612	808	15
GA,	269	662	286	675	612	808	15
P	88	674	93	687	612	808	15
aniagua	93	677	126	686	612	808	15
­S	126	674	132	687	612	808	15
olis	132	677	147	686	612	808	15
JF	149	674	159	687	612	808	15
(Ed.).	161	674	183	687	612	808	15
Emergencia	186	674	233	687	612	808	15
por	235	674	249	687	612	808	15
animales	251	674	286	687	612	808	15
ponzoñosos	88	686	136	699	612	808	15
en	140	686	149	699	612	808	15
las	153	686	164	699	612	808	15
Américas.	168	686	210	699	612	808	15
Instituto	214	686	248	699	612	808	15
Bioclon,	252	686	286	699	612	808	15
SA	88	698	101	711	612	808	15
de	103	698	112	711	612	808	15
CV,	114	698	131	711	612	808	15
Dicresa,	133	698	166	711	612	808	15
México,	168	698	201	711	612	808	15
México,	203	698	236	711	612	808	15
pp.115­-146.	238	698	286	711	612	808	15
N	303	674	310	687	612	808	15
avarro	310	677	340	686	612	808	15
J,	342	674	348	687	612	808	15
C	350	674	357	687	612	808	15
araballo	357	677	395	686	612	808	15
A,	396	674	406	687	612	808	15
S	408	674	414	687	612	808	15
ánchez	414	677	442	686	612	808	15
E,	444	674	452	687	612	808	15
R	454	674	461	687	612	808	15
odríguez	461	677	496	686	612	808	15
-A	496	674	507	687	612	808	15
costa	507	677	530	686	612	808	15
A.	332	686	341	699	612	808	15
2004.	344	686	367	699	612	808	15
Epidemiological	370	686	436	699	612	808	15
and	439	686	454	699	612	808	15
clinical	457	686	487	699	612	808	15
aspects	490	686	519	699	612	808	15
of	522	686	530	699	612	808	15
snakebites	332	698	373	711	612	808	15
in	375	698	383	711	612	808	15
Monagas	385	698	421	711	612	808	15
State,	424	698	446	711	612	808	15
Venezuela.	448	698	492	711	612	808	15
Rev.	494	698	511	711	612	808	15
Fac.	514	698	530	711	612	808	15
455	289	736	303	749	612	808	15
D	291	48	297	60	612	808	16
e	297	51	301	59	612	808	16
S	304	48	309	60	612	808	16
ousa	309	51	326	59	612	808	16
et	328	48	334	60	612	808	16
al.	337	48	346	60	612	808	16
Medicina.	111	86	151	99	612	808	16
27(2):106-110.	153	86	214	99	612	808	16
R	326	86	332	99	612	808	16
eyes	332	89	350	98	612	808	16
-L	350	86	359	99	612	808	16
ugo	359	89	374	98	612	808	16
M,	376	86	387	99	612	808	16
S	389	86	394	99	612	808	16
ánchez	394	89	422	98	612	808	16
T,	424	86	432	99	612	808	16
F	434	86	439	99	612	808	16
inol	439	89	456	98	612	808	16
HJ,	457	86	471	99	612	808	16
S	473	86	478	99	612	808	16
ánchez	478	89	506	98	612	808	16
EE,	508	86	522	99	612	808	16
S	524	86	530	99	612	808	16
uárez	529	89	552	98	612	808	16
JA,	354	98	368	111	612	808	16
G	372	98	380	111	612	808	16
uerrero	380	101	414	110	612	808	16
B,	418	98	427	111	612	808	16
R	432	98	438	111	612	808	16
odríguez	438	101	476	110	612	808	16
-A	476	98	487	111	612	808	16
costa	487	101	511	110	612	808	16
A.	515	98	525	111	612	808	16
2009.	529	98	552	111	612	808	16
Neurotoxic	354	110	400	123	612	808	16
activity	404	110	435	123	612	808	16
and	439	110	454	123	612	808	16
ultrastructural	458	110	516	123	612	808	16
changes	520	110	552	123	612	808	16
in	354	122	362	135	612	808	16
muscles	366	122	399	135	612	808	16
caused	403	122	431	135	612	808	16
by	435	122	445	135	612	808	16
the	449	122	462	135	612	808	16
brown	466	122	492	135	612	808	16
widow	496	122	523	135	612	808	16
spider	527	122	553	135	612	808	16
Latrodectus	354	134	402	147	612	808	16
geometricus	405	134	454	147	612	808	16
venom.	457	134	487	147	612	808	16
Rev.	490	134	508	147	612	808	16
Inst.	511	134	529	147	612	808	16
Med.	532	134	552	147	612	808	16
Trop.	354	146	376	159	612	808	16
São	379	146	394	159	612	808	16
Paulo.	396	146	421	159	612	808	16
51(2):95-101.	424	146	479	159	612	808	16
N	82	110	89	123	612	808	16
avarro	89	113	119	122	612	808	16
P,	121	110	129	123	612	808	16
G	130	110	138	123	612	808	16
arrido	138	113	164	122	612	808	16
E,	166	110	175	123	612	808	16
M	176	110	185	123	612	808	16
artín	185	113	207	122	612	808	16
A,	208	110	218	123	612	808	16
N	220	110	227	123	612	808	16
avarro	227	113	256	122	612	808	16
P,	258	110	266	123	612	808	16
G	268	110	275	123	612	808	16
utiérrez	275	113	309	122	612	808	16
H.	111	122	120	135	612	808	16
2000.	123	122	146	135	612	808	16
Emponzoñamiento	149	122	224	135	612	808	16
ofídico	227	122	256	135	612	808	16
en	259	122	268	135	612	808	16
17	271	122	281	135	612	808	16
niños:	284	122	309	135	612	808	16
evaluación	111	134	156	147	612	808	16
clínica	160	134	187	147	612	808	16
y	192	134	197	147	612	808	16
epidemiológica.	201	134	267	147	612	808	16
Antibiot.	272	134	309	147	612	808	16
Infecc.	111	146	138	159	612	808	16
8(2):65-69.	141	146	186	159	612	808	16
P	82	170	88	183	612	808	16
arrilla	88	173	118	182	612	808	16
-Á	118	170	128	183	612	808	16
lvarez	128	173	156	182	612	808	16
P.	158	170	166	183	612	808	16
N	168	170	175	183	612	808	16
avarrete	175	173	212	182	612	808	16
LF,	214	170	228	183	612	808	16
G	230	170	237	183	612	808	16
irón	237	173	254	182	612	808	16
ME,	256	170	273	183	612	808	16
A	275	170	283	183	612	808	16
guilar	282	173	309	182	612	808	16
I,	111	182	117	195	612	808	16
R	121	182	127	195	612	808	16
odríguez	127	185	164	194	612	808	16
-A	164	182	175	195	612	808	16
costa	175	185	198	194	612	808	16
A.	202	182	212	195	612	808	16
2008.	216	182	239	195	612	808	16
Use	243	182	259	195	612	808	16
of	263	182	271	195	612	808	16
hen	275	182	290	195	612	808	16
egg	294	182	309	195	612	808	16
derived	111	194	143	207	612	808	16
immunoglobulin	147	194	218	207	612	808	16
against	222	194	253	207	612	808	16
scolopendra	257	194	309	207	612	808	16
(Scolopendra	111	206	164	219	612	808	16
gigantea)	167	206	205	219	612	808	16
venom.	207	206	237	219	612	808	16
Rev.	239	206	258	219	612	808	16
Cient.	260	206	284	219	612	808	16
FCV-	286	206	309	219	612	808	16
LUZ.	111	218	132	231	612	808	16
18(4):385-392.	135	218	195	231	612	808	16
R	326	170	332	183	612	808	16
odríguez	333	173	373	182	612	808	16
-A	373	170	384	183	612	808	16
costa	385	173	410	182	612	808	16
A.	415	170	425	183	612	808	16
1997.	430	170	454	183	612	808	16
El	459	170	469	183	612	808	16
análisis	474	170	507	183	612	808	16
clínico	512	170	543	183	612	808	16
y	547	170	552	183	612	808	16
epidemiológico	354	182	416	195	612	808	16
de	419	182	428	195	612	808	16
los	431	182	443	195	612	808	16
accidentes	445	182	487	195	612	808	16
por	490	182	503	195	612	808	16
rayas	506	182	527	195	612	808	16
de	529	182	539	195	612	808	16
rio	541	182	552	195	612	808	16
(Potamotrygonidae)	354	194	436	207	612	808	16
en	440	194	450	207	612	808	16
ocasión	454	194	485	207	612	808	16
a	489	194	494	207	612	808	16
dos	498	194	512	207	612	808	16
casos	516	194	538	207	612	808	16
no	542	194	552	207	612	808	16
fatales.	354	206	383	219	612	808	16
Arch.	385	206	408	219	612	808	16
Venez.	410	206	438	219	612	808	16
Med.	441	206	462	219	612	808	16
Trop.	464	206	486	219	612	808	16
1(1):64-66.	489	206	534	219	612	808	16
R	326	230	332	243	612	808	16
odríguez	332	233	368	242	612	808	16
-A	368	230	379	243	612	808	16
costa	379	233	402	242	612	808	16
A,	405	230	415	243	612	808	16
R	419	230	425	243	612	808	16
eyes	425	233	443	242	612	808	16
-L	443	230	452	243	612	808	16
ugo	452	233	468	242	612	808	16
M.	471	230	483	243	612	808	16
1999.	486	230	509	243	612	808	16
A	512	230	520	243	612	808	16
case	523	230	540	243	612	808	16
of	544	230	552	243	612	808	16
envenomation	354	242	411	255	612	808	16
by	415	242	425	255	612	808	16
pez	429	242	443	255	612	808	16
sapo	447	242	465	255	612	808	16
(Thalassophryne	469	242	536	255	612	808	16
sp)	540	242	553	255	612	808	16
(Chordata:	354	254	397	267	612	808	16
Bathrachoididae)	401	254	470	267	612	808	16
in	474	254	481	267	612	808	16
Venezuela.	485	254	530	267	612	808	16
Acta	534	254	553	267	612	808	16
Biol.	354	266	374	279	612	808	16
Venez.	376	266	404	279	612	808	16
19(3):59-61.	407	266	457	279	612	808	16
P	82	242	88	255	612	808	16
eña	88	245	102	254	612	808	16
L,	106	242	115	255	612	808	16
P	119	242	125	255	612	808	16
ineda	125	245	147	254	612	808	16
M,	151	242	162	255	612	808	16
H	166	242	173	255	612	808	16
ernández	174	245	212	254	612	808	16
M,	216	242	227	255	612	808	16
R	231	242	238	255	612	808	16
odríguez	238	245	275	254	612	808	16
-A	275	242	285	255	612	808	16
costa	285	245	309	254	612	808	16
A.	111	254	120	267	612	808	16
2006.	124	254	146	267	612	808	16
Toxinas	150	254	182	267	612	808	16
naturales:	186	254	224	267	612	808	16
abejas	228	254	253	267	612	808	16
y	256	254	261	267	612	808	16
su	265	254	274	267	612	808	16
veneno.	277	254	309	267	612	808	16
AVFT.	111	266	139	279	612	808	16
25(1):6­-10.	142	266	187	279	612	808	16
P	82	290	88	303	612	808	16
orras	88	293	111	302	612	808	16
J.	114	290	120	303	612	808	16
R	123	290	130	303	612	808	16
osillo	130	293	155	302	612	808	16
M,	158	290	169	303	612	808	16
G	172	290	179	303	612	808	16
uirado	179	293	206	302	612	808	16
M.	209	290	221	303	612	808	16
1994.	223	290	246	303	612	808	16
Escorpionismo	249	290	309	303	612	808	16
por	111	302	124	315	612	808	16
Tityus	128	302	153	315	612	808	16
discrepans.	157	302	203	315	612	808	16
Arch.	207	302	230	315	612	808	16
Venez.	234	302	262	315	612	808	16
Puer.	266	302	287	315	612	808	16
Ped.	291	302	309	315	612	808	16
57(2):41­-48.	111	314	161	327	612	808	16
R	326	290	332	303	612	808	16
odríguez	333	293	370	302	612	808	16
-A	371	290	382	303	612	808	16
costa	382	293	406	302	612	808	16
A,	410	290	420	303	612	808	16
R	424	290	431	303	612	808	16
eyes	431	293	450	302	612	808	16
-­L	450	290	460	303	612	808	16
ugo	460	293	476	302	612	808	16
M.	480	290	492	303	612	808	16
2002.	496	290	520	303	612	808	16
Severe	524	290	552	303	612	808	16
human	354	302	381	315	612	808	16
urticaria	384	302	418	315	612	808	16
produced	420	302	458	315	612	808	16
by	461	302	471	315	612	808	16
ant	473	302	486	315	612	808	16
(Odontomachus	489	302	552	315	612	808	16
bauri,	354	314	378	327	612	808	16
Emery	382	314	409	327	612	808	16
1892)	412	314	436	327	612	808	16
(Hymenoptera:	439	314	500	327	612	808	16
Formicidae)	504	314	552	327	612	808	16
venom.	354	326	384	339	612	808	16
Int.	386	326	400	339	612	808	16
J.	402	326	409	339	612	808	16
Dermatol.	411	326	452	339	612	808	16
41(11):801-­803.	454	326	519	339	612	808	16
P	82	338	88	351	612	808	16
ulido	89	341	115	350	612	808	16
L,	122	338	132	351	612	808	16
R	139	338	146	351	612	808	16
amírez	147	341	180	350	612	808	16
E,	187	338	197	351	612	808	16
C	204	338	210	351	612	808	16
ontreras	212	341	257	350	612	808	16
A	264	338	271	351	612	808	16
.	272	338	275	351	612	808	16
1996.	282	338	309	351	612	808	16
Emponzoñamiento	111	350	192	363	612	808	16
ofidico	197	350	227	363	612	808	16
en	232	350	242	363	612	808	16
pediatría	246	350	285	363	612	808	16
años	289	350	309	363	612	808	16
1983-1993	111	362	153	375	612	808	16
H.P.E.C	155	362	187	375	612	808	16
Valera.	189	362	217	375	612	808	16
Rev.	219	362	237	375	612	808	16
Soc.	239	362	256	375	612	808	16
Med.	258	362	279	375	612	808	16
Quirur.	280	362	309	375	612	808	16
Hosp.	111	374	134	387	612	808	16
Emerg.	137	374	166	387	612	808	16
Pérez	168	374	191	387	612	808	16
de	193	374	202	387	612	808	16
León.	205	374	228	387	612	808	16
27(1):69-80.	231	374	281	387	612	808	16
R	326	350	332	363	612	808	16
odríguez	332	353	368	362	612	808	16
-A	368	350	379	363	612	808	16
costa	379	353	402	362	612	808	16
A,	405	350	415	363	612	808	16
R	418	350	424	363	612	808	16
ubiano	424	353	452	362	612	808	16
H,	455	350	464	363	612	808	16
R	467	350	474	363	612	808	16
eyes	474	353	492	362	612	808	16
M,	495	350	506	363	612	808	16
F	509	350	515	363	612	808	16
ernández	515	353	552	362	612	808	16
C.	354	362	363	375	612	808	16
1998a.	365	362	392	375	612	808	16
Dermatitis	394	362	436	375	612	808	16
causada	438	362	470	375	612	808	16
por	472	362	485	375	612	808	16
Hylesia	487	362	517	375	612	808	16
metabus	519	362	553	375	612	808	16
(Lepidoptera:	354	374	409	387	612	808	16
Hemileucidae)	411	374	470	387	612	808	16
en	473	374	483	387	612	808	16
la	486	374	493	387	612	808	16
región	496	374	521	387	612	808	16
costera	524	374	552	387	612	808	16
del	354	386	366	399	612	808	16
estado	368	386	393	399	612	808	16
Delta	394	386	415	399	612	808	16
Amacuro,	417	386	456	399	612	808	16
Venezuela.	457	386	501	399	612	808	16
Rev.	503	386	521	399	612	808	16
Cubana	522	386	552	399	612	808	16
Med.	354	398	375	411	612	808	16
Trop.	378	398	399	411	612	808	16
50(1):	402	398	426	411	612	808	16
215-217.	429	398	465	411	612	808	16
R	82	398	89	411	612	808	16
a	90	401	95	410	612	808	16
m	96	401	102	410	612	808	16
í	103	401	105	410	612	808	16
r	106	401	111	410	612	808	16
e	112	401	116	410	612	808	16
z	117	401	121	410	612	808	16
M,	128	398	140	411	612	808	16
Y	146	398	154	411	612	808	16
n	154	401	160	410	612	808	16
e	160	401	165	410	612	808	16
s	166	401	170	410	612	808	16
t	171	401	175	410	612	808	16
r	176	401	180	410	612	808	16
o	181	401	186	410	612	808	16
z	187	401	192	410	612	808	16
a	193	401	198	410	612	808	16
W,	204	398	217	411	612	808	16
A	223	398	230	411	612	808	16
b	231	401	236	410	612	808	16
e	237	401	241	410	612	808	16
ll	242	401	252	410	612	808	16
o	253	401	258	410	612	808	16
M.	264	398	276	411	612	808	16
2009.	283	398	309	411	612	808	16
Emponzoñamiento	111	410	193	423	612	808	16
escorpiónico.	197	410	257	423	612	808	16
Manejo	261	410	294	423	612	808	16
de	299	410	309	423	612	808	16
manifestaciones	111	422	183	435	612	808	16
cardiovasculares.	188	422	266	435	612	808	16
Hospital	271	422	309	435	612	808	16
Universitario	111	434	163	447	612	808	16
de	165	434	174	447	612	808	16
Pediatría	176	434	212	447	612	808	16
“Dr.	213	434	231	447	612	808	16
Agustín	233	434	264	447	612	808	16
Zubillaga”	266	434	309	447	612	808	16
de	111	446	120	459	612	808	16
Barquisimeto,	122	446	178	459	612	808	16
estado	179	446	205	459	612	808	16
Lara,	206	446	227	459	612	808	16
Venezuela.	229	446	273	459	612	808	16
Avances	275	446	309	459	612	808	16
Cardiol.	111	458	143	471	612	808	16
29(1):68­-75.	146	458	196	471	612	808	16
R	326	422	332	435	612	808	16
odríguez	332	425	368	434	612	808	16
-A	368	422	379	435	612	808	16
costa	379	425	402	434	612	808	16
A,	404	422	413	435	612	808	16
G	415	422	422	435	612	808	16
uerrero	422	425	455	434	612	808	16
R,	457	422	466	435	612	808	16
R	468	422	475	435	612	808	16
eyes	475	425	492	434	612	808	16
M,	494	422	505	435	612	808	16
S	507	422	513	435	612	808	16
zymanska	513	425	552	434	612	808	16
B.	354	434	364	447	612	808	16
1998b.	368	434	398	447	612	808	16
Picaduras	402	434	444	447	612	808	16
venenosas	448	434	492	447	612	808	16
en	497	434	507	447	612	808	16
el	511	434	519	447	612	808	16
mundo	523	434	553	447	612	808	16
tropical:	354	446	388	459	612	808	16
accidente	392	446	431	459	612	808	16
por	435	446	448	459	612	808	16
mordeduras	452	446	500	459	612	808	16
y	504	446	509	459	612	808	16
picaduras	513	446	552	459	612	808	16
de	354	458	364	471	612	808	16
un	366	458	376	471	612	808	16
enjambre	378	458	416	471	612	808	16
de	418	458	427	471	612	808	16
abejorros	430	458	467	471	612	808	16
en	469	458	479	471	612	808	16
una	481	458	496	471	612	808	16
selva	498	458	518	471	612	808	16
lluviosa	521	458	552	471	612	808	16
venezolana.	354	470	402	483	612	808	16
Rev.	404	470	423	483	612	808	16
Cubana	425	470	456	483	612	808	16
Med.	458	470	479	483	612	808	16
Trop.	482	470	504	483	612	808	16
50(1):5-7.	506	470	546	483	612	808	16
R	82	482	89	495	612	808	16
amírez	89	485	116	494	612	808	16
N,	119	482	129	495	612	808	16
A	132	482	139	495	612	808	16
guilar	139	485	166	494	612	808	16
A,	169	482	179	495	612	808	16
C	182	482	189	495	612	808	16
astro	189	485	212	494	612	808	16
F,	215	482	223	495	612	808	16
H	227	482	234	495	612	808	16
ernández	234	485	272	494	612	808	16
F.	275	482	283	495	612	808	16
1989.	286	482	309	495	612	808	16
Vasculitis	111	494	153	507	612	808	16
necrotizante	157	494	209	507	612	808	16
por	213	494	227	507	612	808	16
picadura	232	494	268	507	612	808	16
de	272	494	282	507	612	808	16
araña	286	494	309	507	612	808	16
(Reclusa	111	506	146	519	612	808	16
parda).	148	506	178	519	612	808	16
Reporte	181	506	212	519	612	808	16
de	215	506	224	519	612	808	16
tres	227	506	241	519	612	808	16
casos.	244	506	268	519	612	808	16
Kasmera.	271	506	309	519	612	808	16
17(1/4):43-53.	111	518	169	531	612	808	16
R	326	494	332	507	612	808	16
odríguez	332	497	367	506	612	808	16
-A	367	494	377	507	612	808	16
costa	377	497	399	506	612	808	16
A,	401	494	410	507	612	808	16
T	412	494	418	507	612	808	16
orres	418	497	440	506	612	808	16
F,	441	494	449	507	612	808	16
G	450	494	457	507	612	808	16
irón	457	497	474	506	612	808	16
M,	475	494	486	507	612	808	16
A	488	494	495	507	612	808	16
guilar	495	497	521	506	612	808	16
I,	522	494	528	507	612	808	16
R	529	494	536	507	612	808	16
eyes	535	497	552	506	612	808	16
M.	354	506	366	519	612	808	16
1999.	369	506	391	519	612	808	16
El	394	506	403	519	612	808	16
problema	406	506	444	519	612	808	16
de	447	506	456	519	612	808	16
las	459	506	470	519	612	808	16
picaduras	473	506	512	519	612	808	16
de	514	506	524	519	612	808	16
avispa	527	506	552	519	612	808	16
(Insecta:	354	518	389	531	612	808	16
Hymenoptera:	393	518	452	531	612	808	16
Vespidae:	456	518	496	531	612	808	16
Polistinae)	500	518	544	531	612	808	16
a	548	518	553	531	612	808	16
nivel	354	530	374	543	612	808	16
internacional.	376	530	430	543	612	808	16
Aspectos	431	530	468	543	612	808	16
biológicos	469	530	510	543	612	808	16
y	512	530	517	543	612	808	16
sociales.	519	530	553	543	612	808	16
Rev.	354	542	373	555	612	808	16
Fac.	375	542	392	555	612	808	16
Medicina.	395	542	435	555	612	808	16
22(2):120-123.	437	542	498	555	612	808	16
R	82	542	89	555	612	808	16
amírez	89	545	116	554	612	808	16
­-S	116	542	125	555	612	808	16
ánchez	125	545	153	554	612	808	16
M.	156	542	167	555	612	808	16
2004.	170	542	193	555	612	808	16
Escorpionismo	196	542	256	555	612	808	16
en	259	542	268	555	612	808	16
pediatría.	271	542	309	555	612	808	16
Propuesta	111	554	150	567	612	808	16
de	154	554	163	567	612	808	16
manejo	167	554	197	567	612	808	16
del	201	554	213	567	612	808	16
síndrome	217	554	254	567	612	808	16
de	258	554	267	567	612	808	16
dificultad	271	554	309	567	612	808	16
respiratoria.	111	566	159	579	612	808	16
Med.	161	566	182	579	612	808	16
Crit.	184	566	202	579	612	808	16
Venez.	205	566	233	579	612	808	16
16(1):7­-10.	236	566	281	579	612	808	16
R	326	566	332	579	612	808	16
odríguez	332	569	368	578	612	808	16
­-A	368	566	378	579	612	808	16
costa	378	569	401	578	612	808	16
A,	402	566	412	579	612	808	16
U	414	566	421	579	612	808	16
zcátegui	421	569	456	578	612	808	16
W,	457	566	469	579	612	808	16
A	471	566	478	579	612	808	16
zuaje	478	569	499	578	612	808	16
R,	501	566	510	579	612	808	16
A	512	566	519	579	612	808	16
guilar	519	569	545	578	612	808	16
I,	547	566	552	579	612	808	16
G	354	578	361	591	612	808	16
irón	361	581	378	590	612	808	16
M.	380	578	391	591	612	808	16
2000a.	393	578	420	591	612	808	16
Análisis	422	578	454	591	612	808	16
clínico	456	578	482	591	612	808	16
y	484	578	489	591	612	808	16
epidemiológico	491	578	552	591	612	808	16
de	354	590	364	603	612	808	16
los	366	590	377	603	612	808	16
accidentes	379	590	421	603	612	808	16
por	423	590	436	603	612	808	16
mordeduras	438	590	485	603	612	808	16
de	487	590	496	603	612	808	16
serpientes	498	590	538	603	612	808	16
del	540	590	552	603	612	808	16
género	354	602	381	615	612	808	16
Bothrops	383	602	420	615	612	808	16
en	421	602	431	615	612	808	16
Venezuela.	433	602	477	615	612	808	16
Rev.	479	602	498	615	612	808	16
Cubana	499	602	530	615	612	808	16
Med.	532	602	553	615	612	808	16
Trop.	354	614	376	627	612	808	16
52(2):90-94.	379	614	429	627	612	808	16
R	82	590	89	603	612	808	16
amírez	89	593	115	602	612	808	16
-­S	115	590	124	603	612	808	16
ánchez	123	593	151	602	612	808	16
M,	153	590	164	603	612	808	16
P	166	590	171	603	612	808	16
érez	171	593	188	602	612	808	16
K,	190	590	199	603	612	808	16
B	201	590	207	603	612	808	16
reña	207	593	226	602	612	808	16
N.	228	590	237	603	612	808	16
2010.	239	590	261	603	612	808	16
Emergencia	262	590	309	603	612	808	16
hipertensiva	111	602	160	615	612	808	16
en	164	602	174	615	612	808	16
emponzoñamiento	178	602	253	615	612	808	16
escorpiónico	257	602	309	615	612	808	16
pediátrico.	111	614	153	627	612	808	16
Reporte	155	614	187	627	612	808	16
de	188	614	198	627	612	808	16
un	200	614	210	627	612	808	16
caso.	212	614	232	627	612	808	16
Arch.	234	614	256	627	612	808	16
Venez.	258	614	286	627	612	808	16
Puer.	288	614	309	627	612	808	16
Ped.	111	626	128	639	612	808	16
73(2):29-­34.	131	626	181	639	612	808	16
R	326	638	332	651	612	808	16
odríguez	332	641	368	650	612	808	16
-A	368	638	379	651	612	808	16
costa	379	641	402	650	612	808	16
A,	404	638	414	651	612	808	16
G	417	638	424	651	612	808	16
hisoli	424	641	447	650	612	808	16
M,	450	638	461	651	612	808	16
G	464	638	471	651	612	808	16
assette	471	641	501	650	612	808	16
J,	504	638	510	651	612	808	16
G	513	638	520	651	612	808	16
onzález	520	641	552	650	612	808	16
A,	354	650	364	663	612	808	16
R	368	650	374	663	612	808	16
eyes	374	653	392	662	612	808	16
-L	392	650	401	663	612	808	16
ugo	401	653	416	662	612	808	16
M.	420	650	432	663	612	808	16
2000b.	435	650	463	663	612	808	16
Venezuelan	467	650	514	663	612	808	16
outbreak	517	650	552	663	612	808	16
of	354	662	363	675	612	808	16
venomous	366	662	408	675	612	808	16
accidents	412	662	450	675	612	808	16
produced	454	662	492	675	612	808	16
by	496	662	506	675	612	808	16
centipedes	510	662	552	675	612	808	16
(	354	674	358	687	612	808	16
Scolopendra	359	674	419	687	612	808	16
gigantea	426	674	468	687	612	808	16
Linnaeus	475	674	518	687	612	808	16
1758)	525	674	552	687	612	808	16
(Scolopendromorpha:	354	686	441	699	612	808	16
Scolopendrinae).	443	686	510	699	612	808	16
Acta	512	686	531	699	612	808	16
Biol.	533	686	552	699	612	808	16
R	82	650	89	663	612	808	16
eyes	89	653	107	662	612	808	16
-L	107	650	116	663	612	808	16
ugo	116	653	132	662	612	808	16
M,	136	650	147	663	612	808	16
R	151	650	158	663	612	808	16
odríguez	158	653	194	662	612	808	16
-A	194	650	205	663	612	808	16
costa	205	653	228	662	612	808	16
A.	232	650	242	663	612	808	16
2001.	246	650	268	663	612	808	16
Scorpion	272	650	309	663	612	808	16
envenoming	111	662	160	675	612	808	16
by	164	662	174	675	612	808	16
Tityus	178	662	202	675	612	808	16
discrepans	206	662	249	675	612	808	16
Pocock,	253	662	285	675	612	808	16
1897	289	662	309	675	612	808	16
in	111	674	118	687	612	808	16
the	120	674	133	687	612	808	16
Northen	135	674	168	687	612	808	16
Coastal	170	674	200	687	612	808	16
Region	202	674	231	687	612	808	16
of	233	674	241	687	612	808	16
Venezuela.	243	674	288	687	612	808	16
Rev.	290	674	309	687	612	808	16
Cient.	111	686	135	699	612	808	16
FCV-LUZ.	137	686	182	699	612	808	16
11(5):	184	686	209	699	612	808	16
412-417.	211	686	247	699	612	808	16
456	311	736	325	749	612	808	16
Mortalidad	218	48	254	59	612	808	17
causada	256	48	281	59	612	808	17
por	283	48	294	59	612	808	17
animales	296	48	324	59	612	808	17
venenosos......	326	48	371	59	612	808	17
Venez.	88	86	116	99	612	808	17
20(1):67-70.	118	86	169	99	612	808	17
S	303	86	309	99	612	808	17
equera	310	89	344	98	612	808	17
L,	351	86	361	99	612	808	17
S	368	86	374	99	612	808	17
andoval	375	89	417	98	612	808	17
L,	424	86	434	99	612	808	17
C	441	86	448	99	612	808	17
hávez	449	89	477	98	612	808	17
A	484	86	492	99	612	808	17
.	493	86	495	99	612	808	17
1993.	503	86	530	99	612	808	17
Emponzoñamiento	332	98	407	111	612	808	17
en	410	98	419	111	612	808	17
niños	422	98	444	111	612	808	17
por	447	98	460	111	612	808	17
escorpión	463	98	502	111	612	808	17
Tityus	505	98	530	111	612	808	17
discrepans.	332	110	377	123	612	808	17
Arch.	380	110	402	123	612	808	17
Venez.	405	110	433	123	612	808	17
Puer.	435	110	456	123	612	808	17
Ped.	459	110	476	123	612	808	17
56(1):44­-47.	479	110	529	123	612	808	17
R	60	110	66	123	612	808	17
odríguez	66	113	101	122	612	808	17
-A	101	110	111	123	612	808	17
costa	111	113	134	122	612	808	17
A,	135	110	145	123	612	808	17
G	147	110	154	123	612	808	17
assette	154	113	183	122	612	808	17
J,	184	110	191	123	612	808	17
G	192	110	200	123	612	808	17
onzález	199	113	231	122	612	808	17
A,	233	110	242	123	612	808	17
G	244	110	251	123	612	808	17
hisoli	251	113	273	122	612	808	17
M.	275	110	286	123	612	808	17
2000c.	88	122	115	135	612	808	17
Centipede	116	122	157	135	612	808	17
(Scolopendra	158	122	212	135	612	808	17
gigantea	213	122	248	135	612	808	17
Linneaus	250	122	286	135	612	808	17
1758)	88	134	111	147	612	808	17
envenomation	113	134	169	147	612	808	17
in	171	134	179	147	612	808	17
a	181	134	185	147	612	808	17
newborn.	187	134	224	147	612	808	17
Rev.	226	134	244	147	612	808	17
Inst.	246	134	264	147	612	808	17
Med.	266	134	286	147	612	808	17
Trop.	88	146	110	159	612	808	17
São	112	146	127	159	612	808	17
Paulo	130	146	153	159	612	808	17
42(6):341-342.	155	146	215	159	612	808	17
S	303	134	309	147	612	808	17
waroop	309	137	339	146	612	808	17
P,	343	134	351	147	612	808	17
G	355	134	363	147	612	808	17
rab	363	137	377	146	612	808	17
B.	381	134	390	147	612	808	17
1954.	394	134	417	147	612	808	17
Snakebite	421	134	461	147	612	808	17
mortality	465	134	502	147	612	808	17
in	506	134	514	147	612	808	17
the	518	134	530	147	612	808	17
world.	332	146	357	159	612	808	17
Bull.	360	146	380	159	612	808	17
World	382	146	408	159	612	808	17
Health	410	146	437	159	612	808	17
Org.	439	146	457	159	612	808	17
10:35-­75.	460	146	498	159	612	808	17
R	60	170	66	183	612	808	17
odríguez	66	173	102	182	612	808	17
-A	102	170	113	183	612	808	17
costa	113	173	135	182	612	808	17
A,	138	170	147	183	612	808	17
S	149	170	155	183	612	808	17
ánchez	155	173	183	182	612	808	17
E,	186	170	194	183	612	808	17
N	196	170	203	183	612	808	17
avarrete	203	173	241	182	612	808	17
LF.	243	170	257	183	612	808	17
2010a.	259	170	286	183	612	808	17
Intensa	88	182	117	195	612	808	17
reacción	119	182	153	195	612	808	17
alérgica	155	182	187	195	612	808	17
en	189	182	199	195	612	808	17
paciente	201	182	234	195	612	808	17
mordido	237	182	271	195	612	808	17
por	273	182	286	195	612	808	17
la	88	194	95	207	612	808	17
hormiga	99	194	134	207	612	808	17
negra	138	194	161	207	612	808	17
(Odontomachus	165	194	230	207	612	808	17
bauri).	234	194	263	207	612	808	17
Rev.	267	194	286	207	612	808	17
Cubana	88	206	118	219	612	808	17
Med.	121	206	142	219	612	808	17
Trop.	144	206	166	219	612	808	17
62(1):77-­80.	169	206	219	219	612	808	17
T	303	170	309	183	612	808	17
agliaferro	309	173	353	182	612	808	17
Z,	355	170	363	183	612	808	17
B	365	170	372	183	612	808	17
racamonte	372	173	416	182	612	808	17
G.	417	170	427	183	612	808	17
2011.	429	170	451	183	612	808	17
Pacientes	453	170	490	183	612	808	17
atendidos	492	170	530	183	612	808	17
en	332	182	341	195	612	808	17
un	343	182	352	195	612	808	17
centro	354	182	379	195	612	808	17
toxicológico	380	182	429	195	612	808	17
de	431	182	440	195	612	808	17
Venezuela.	442	182	486	195	612	808	17
Rev.	487	182	506	195	612	808	17
Salud	507	182	530	195	612	808	17
Pública.	332	194	364	207	612	808	17
12(2):220­227.	367	194	423	207	612	808	17
T	303	218	309	231	612	808	17
rejo	309	221	326	230	612	808	17
E,	330	218	339	231	612	808	17
B	343	218	350	231	612	808	17
orges	350	221	373	230	612	808	17
A,	377	218	387	231	612	808	17
N	391	218	398	231	612	808	17
añez	399	221	418	230	612	808	17
B,	422	218	431	231	612	808	17
L	435	218	441	231	612	808	17
ippo	441	221	457	230	612	808	17
de	461	221	470	230	612	808	17
B	474	218	481	231	612	808	17
ecemberg	481	221	520	230	612	808	17
I,	524	218	530	231	612	808	17
G	332	230	339	243	612	808	17
onzález	339	233	370	242	612	808	17
de	372	233	381	242	612	808	17
A	383	230	390	243	612	808	17
lfonzo	390	233	417	242	612	808	17
R,	419	230	428	243	612	808	17
A	429	230	437	243	612	808	17
lfonzo	437	233	464	242	612	808	17
MJ.	465	230	480	243	612	808	17
2012.	482	230	504	243	612	808	17
Tityus	506	230	530	243	612	808	17
zulianus	332	242	365	255	612	808	17
venom	369	242	396	255	612	808	17
induces	400	242	431	255	612	808	17
massive	435	242	468	255	612	808	17
catecholamine	471	242	530	255	612	808	17
release	332	254	364	267	612	808	17
from	370	254	391	267	612	808	17
PC12	397	254	422	267	612	808	17
cells	427	254	449	267	612	808	17
and	455	254	471	267	612	808	17
in	476	254	485	267	612	808	17
a	490	254	495	267	612	808	17
mouse	501	254	530	267	612	808	17
envenomation	332	266	388	279	612	808	17
model.	391	266	418	279	612	808	17
Toxicon.	421	266	457	279	612	808	17
59(1):117-123.	459	266	519	279	612	808	17
R	60	230	66	243	612	808	17
odríguez	66	233	102	242	612	808	17
-A	102	230	113	243	612	808	17
costa	113	233	135	242	612	808	17
A,	138	230	147	243	612	808	17
S	149	230	155	243	612	808	17
ánchez	155	233	183	242	612	808	17
E,	186	230	194	243	612	808	17
M	196	230	205	243	612	808	17
árquez	205	233	234	242	612	808	17
A,	236	230	245	243	612	808	17
C	248	230	254	243	612	808	17
arvajal	254	233	286	242	612	808	17
Z,	88	242	97	255	612	808	17
S	101	242	107	255	612	808	17
alazar	107	245	136	254	612	808	17
A,	141	242	151	255	612	808	17
G	155	242	162	255	612	808	17
irón	162	245	180	254	612	808	17
M,	185	242	196	255	612	808	17
E	200	242	207	255	612	808	17
strella	207	245	239	254	612	808	17
A,	243	242	253	255	612	808	17
G	258	242	265	255	612	808	17
il	265	245	272	254	612	808	17
A,	276	242	286	255	612	808	17
G	88	254	95	267	612	808	17
uerrero	95	257	129	266	612	808	17
B.	133	254	143	267	612	808	17
2010b.	147	254	176	267	612	808	17
Hemostatic	180	254	227	267	612	808	17
properties	232	254	274	267	612	808	17
of	278	254	286	267	612	808	17
Venezuelan	88	266	135	279	612	808	17
Bothrops	137	266	174	279	612	808	17
sanake	176	266	203	279	612	808	17
venoms	205	266	236	279	612	808	17
with	239	266	256	279	612	808	17
special	258	266	286	279	612	808	17
reference	88	278	125	291	612	808	17
to	129	278	137	291	612	808	17
Bothrops	141	278	178	291	612	808	17
isabelae	182	278	215	291	612	808	17
venom.	219	278	249	291	612	808	17
Toxicon	253	278	286	291	612	808	17
56:926-935.	88	290	137	303	612	808	17
V	303	290	310	303	612	808	17
ásquez	310	293	338	302	612	808	17
-S	338	290	347	303	612	808	17
uárez	348	293	371	302	612	808	17
A,	375	290	385	303	612	808	17
S	389	290	394	303	612	808	17
ánchez	394	293	423	302	612	808	17
M,	427	290	438	303	612	808	17
M	442	290	451	303	612	808	17
atos	451	293	470	302	612	808	17
M,	474	290	485	303	612	808	17
B	489	290	496	303	612	808	17
ónoli	496	293	518	302	612	808	17
S,	522	290	530	303	612	808	17
B	332	302	338	315	612	808	17
orges	338	305	361	314	612	808	17
A,	365	302	375	315	612	808	17
B	379	302	386	315	612	808	17
ónoli	386	305	408	314	612	808	17
-C	408	302	418	315	612	808	17
amacho	418	305	449	314	612	808	17
A,	453	302	463	315	612	808	17
S	467	302	473	315	612	808	17
errano	473	305	502	314	612	808	17
L,	506	302	514	315	612	808	17
D	518	302	525	315	612	808	17
e	526	305	530	314	612	808	17
S	332	314	337	327	612	808	17
ousa	337	317	356	326	612	808	17
L.	358	314	367	327	612	808	17
2012.	369	314	392	327	612	808	17
Accidentes	394	314	438	327	612	808	17
causados	440	314	477	327	612	808	17
por	479	314	492	327	612	808	17
animales	494	314	530	327	612	808	17
venenosos	332	326	373	339	612	808	17
en	375	326	384	339	612	808	17
el	386	326	393	339	612	808	17
estado	395	326	421	339	612	808	17
Delta	423	326	444	339	612	808	17
Amacuro,	446	326	486	339	612	808	17
Venezuela	488	326	530	339	612	808	17
(2002-2006).	332	338	384	351	612	808	17
Saber.	387	338	412	351	612	808	17
24(2):160-175.	414	338	475	351	612	808	17
R	60	314	66	327	612	808	17
odríguez	67	317	104	326	612	808	17
-M	105	314	117	327	612	808	17
orales	117	317	146	326	612	808	17
A,	150	314	160	327	612	808	17
A	165	314	172	327	612	808	17
rria	172	317	190	326	612	808	17
M,	194	314	206	327	612	808	17
R	210	314	217	327	612	808	17
ojas	217	317	235	326	612	808	17
-M	235	314	247	327	612	808	17
irabal	248	317	275	326	612	808	17
J,	279	314	286	327	612	808	17
B	88	326	95	339	612	808	17
orges	95	329	118	338	612	808	17
E,	121	326	129	339	612	808	17
B	132	326	139	339	612	808	17
enítez	139	329	163	338	612	808	17
J,	166	326	173	339	612	808	17
H	176	326	183	339	612	808	17
errera	183	329	211	338	612	808	17
M,	214	326	225	339	612	808	17
V	228	326	235	339	612	808	17
illalobos	235	329	274	338	612	808	17
C,	277	326	286	339	612	808	17
M	88	338	97	351	612	808	17
aldonado	97	341	136	350	612	808	17
A,	138	338	147	351	612	808	17
R	149	338	156	351	612	808	17
ubio	156	341	173	350	612	808	17
N,	174	338	184	351	612	808	17
F	186	338	191	351	612	808	17
ranco	191	341	216	350	612	808	17
-P	216	338	224	351	612	808	17
aredes	224	341	251	350	612	808	17
C.	253	338	262	351	612	808	17
2005.	264	338	286	351	612	808	17
Lepidopterism	88	350	146	363	612	808	17
due	147	350	162	363	612	808	17
to	163	350	171	363	612	808	17
exposure	173	350	209	363	612	808	17
to	210	350	218	363	612	808	17
the	220	350	232	363	612	808	17
moth	234	350	254	363	612	808	17
Hylesia	256	350	286	363	612	808	17
metabus	88	362	121	375	612	808	17
in	124	362	132	375	612	808	17
northeastern	135	362	184	375	612	808	17
Venezuela.	187	362	232	375	612	808	17
Am.	235	362	252	375	612	808	17
J.	255	362	261	375	612	808	17
Trop.	264	362	286	375	612	808	17
Med.	88	374	109	387	612	808	17
Hyg.	111	374	131	387	612	808	17
73(5):991-993.	133	374	194	387	612	808	17
V	303	362	310	375	612	808	17
ellard	310	365	338	374	612	808	17
J.	340	362	347	375	612	808	17
1936.	349	362	372	375	612	808	17
Quinta	374	362	401	375	612	808	17
conferencia.	404	362	453	375	612	808	17
Tratamiento	455	362	504	375	612	808	17
de	506	362	516	375	612	808	17
los	518	362	530	375	612	808	17
accidentes	332	374	374	387	612	808	17
producidos	378	374	423	387	612	808	17
por	427	374	441	387	612	808	17
animales	445	374	481	387	612	808	17
venenosos.	485	374	530	387	612	808	17
Gac.	332	386	350	399	612	808	17
Méd.	353	386	373	399	612	808	17
Caracas.	376	386	410	399	612	808	17
43(7):106-112.	413	386	473	399	612	808	17
R	60	398	66	411	612	808	17
ojas	66	401	83	410	612	808	17
-T	83	398	92	411	612	808	17
ovar	92	401	112	410	612	808	17
G,	116	398	125	411	612	808	17
F	129	398	134	411	612	808	17
inol	134	401	151	410	612	808	17
HJ,	154	398	168	411	612	808	17
R	171	398	178	411	612	808	17
odríguez	178	401	214	410	612	808	17
-A	214	398	224	411	612	808	17
costa	224	401	247	410	612	808	17
A.	251	398	260	411	612	808	17
2000.	264	398	286	411	612	808	17
Cómo	88	410	112	423	612	808	17
manejar	115	410	147	423	612	808	17
el	149	410	156	423	612	808	17
apismo	158	410	187	423	612	808	17
en	189	410	199	423	612	808	17
Venezuela.	201	410	246	423	612	808	17
Rev.	248	410	266	423	612	808	17
Soc.	269	410	286	423	612	808	17
Venez.	88	422	116	435	612	808	17
Microbiol.	118	422	161	435	612	808	17
20(2):141­-143.	163	422	224	435	612	808	17
WHO	303	410	327	423	612	808	17
(W	330	410	342	423	612	808	17
orld	342	413	361	422	612	808	17
H	364	410	371	423	612	808	17
ealth	371	413	394	422	612	808	17
O	397	410	404	423	612	808	17
rganization	404	413	452	422	612	808	17
).	452	410	458	423	612	808	17
2007.	461	410	483	423	612	808	17
Rabies	486	410	513	423	612	808	17
and	515	410	530	423	612	808	17
envenomings:	332	422	390	435	612	808	17
a	394	422	398	435	612	808	17
neglected	402	422	442	435	612	808	17
public	446	422	472	435	612	808	17
health	476	422	502	435	612	808	17
issue:	506	422	530	435	612	808	17
report	332	434	355	447	612	808	17
of	358	434	366	447	612	808	17
a	369	434	373	447	612	808	17
Consultative	376	434	427	447	612	808	17
Meeting,	429	434	465	447	612	808	17
WHO,	468	434	494	447	612	808	17
Geneva,	497	434	530	447	612	808	17
10	332	446	342	459	612	808	17
January	346	446	378	459	612	808	17
2007.	382	446	405	459	612	808	17
Available	409	446	449	459	612	808	17
from:	453	446	476	459	612	808	17
http://www.	480	446	530	459	612	808	17
who.int/bloodproducts/animal_sera/Rabies.pdf	332	458	530	471	612	808	17
(Acceso:	332	470	367	483	612	808	17
06.09.2010).	370	470	420	483	612	808	17
R	60	446	66	459	612	808	17
osillo	66	449	91	458	612	808	17
M,	95	446	106	459	612	808	17
F	109	446	115	459	612	808	17
errer	115	449	137	458	612	808	17
Z,	141	446	149	459	612	808	17
R	153	446	160	459	612	808	17
odríguez	160	449	195	458	612	808	17
J,	199	446	205	459	612	808	17
J	209	446	212	459	612	808	17
aimes	212	449	234	458	612	808	17
O,	238	446	247	459	612	808	17
R	251	446	257	459	612	808	17
equena	257	449	286	458	612	808	17
L.	88	458	97	471	612	808	17
1999.	99	458	121	471	612	808	17
Complicaciones	123	458	188	471	612	808	17
a	190	458	194	471	612	808	17
corto,	197	458	220	471	612	808	17
mediano	222	458	256	471	612	808	17
y	258	458	263	471	612	808	17
largo	266	458	286	471	612	808	17
plazo	88	470	110	483	612	808	17
a	113	470	118	483	612	808	17
nivel	122	470	142	483	612	808	17
pancreático	146	470	192	483	612	808	17
del	196	470	208	483	612	808	17
emponzoñamiento	212	470	286	483	612	808	17
escorpiónico.	88	482	142	495	612	808	17
Cinco	145	482	169	495	612	808	17
años	173	482	191	495	612	808	17
de	195	482	205	495	612	808	17
seguimiento.	208	482	260	495	612	808	17
Arch.	264	482	286	495	612	808	17
Venez.	88	494	116	507	612	808	17
Puer.	118	494	139	507	612	808	17
Ped.	142	494	159	507	612	808	17
62(3):124­-127.	162	494	222	507	612	808	17
Y	303	494	310	507	612	808	17
oshida	310	497	336	506	612	808	17
­-K	336	494	347	507	612	808	17
anashiro	347	497	382	506	612	808	17
E,	384	494	392	507	612	808	17
N	394	494	401	507	612	808	17
avarrete	401	497	438	506	612	808	17
LF,	440	494	454	507	612	808	17
R	455	494	462	507	612	808	17
odríguez	462	497	497	506	612	808	17
­-A	497	494	507	507	612	808	17
costa	507	497	530	506	612	808	17
A.	332	506	341	519	612	808	17
2003.	343	506	366	519	612	808	17
On	368	506	380	519	612	808	17
the	382	506	394	519	612	808	17
unusual	396	506	427	519	612	808	17
hemorrhagic	429	506	479	519	612	808	17
and	481	506	496	519	612	808	17
necrotic	498	506	530	519	612	808	17
activities	332	518	370	531	612	808	17
caused	374	518	403	531	612	808	17
by	407	518	418	531	612	808	17
the	422	518	435	531	612	808	17
rattlesnake	439	518	485	531	612	808	17
(Crotalus	489	518	530	531	612	808	17
durissus	332	530	364	543	612	808	17
cumanensis)	366	530	415	543	612	808	17
in	417	530	425	543	612	808	17
a	426	530	431	543	612	808	17
Venezuelan	432	530	479	543	612	808	17
patient.	481	530	510	543	612	808	17
Rev.	512	530	530	543	612	808	17
Cubana	332	542	362	555	612	808	17
Med.	365	542	385	555	612	808	17
Trop.	388	542	410	555	612	808	17
55(1):38-­40.	412	542	463	555	612	808	17
S	60	518	65	531	612	808	17
a	66	521	71	530	612	808	17
l	72	521	76	530	612	808	17
i	77	521	79	530	612	808	17
n	80	521	85	530	612	808	17
a	85	521	90	530	612	808	17
s	91	521	95	530	612	808	17
P,	100	518	109	531	612	808	17
S	115	518	120	531	612	808	17
a	121	521	126	530	612	808	17
l	127	521	131	530	612	808	17
i	132	521	134	530	612	808	17
n	135	521	140	530	612	808	17
a	141	521	146	530	612	808	17
s	146	521	150	530	612	808	17
P.	156	518	164	531	612	808	17
2005.	170	518	195	531	612	808	17
Emponzoñamiento	201	518	286	531	612	808	17
escorpiónico	88	530	139	543	612	808	17
en	141	530	151	543	612	808	17
pacientes	153	530	190	543	612	808	17
atendidos	193	530	231	543	612	808	17
en	233	530	243	543	612	808	17
el	245	530	252	543	612	808	17
hospital	255	530	286	543	612	808	17
de	88	542	98	555	612	808	17
Santa	102	542	126	555	612	808	17
Cruz	130	542	151	555	612	808	17
de	156	542	165	555	612	808	17
Mora,	170	542	195	555	612	808	17
Mérida,	200	542	234	555	612	808	17
Venezuela.	238	542	286	555	612	808	17
MedULA.	88	554	129	567	612	808	17
12(1-4):44-47.	132	554	190	567	612	808	17
457	289	736	303	749	612	808	17
