CONSENSO	378	57	432	66	652	828	1
DE	434	57	448	66	652	828	1
NUTRICIÓN	451	57	507	66	652	828	1
I.	510	57	516	66	652	828	1
SVPP	519	57	544	66	652	828	1
2014	546	57	566	66	652	828	1
L	177	86	187	101	652	828	1
OS	187	89	202	100	652	828	1
ORÍGENES	206	89	266	100	652	828	1
DEL	270	89	293	100	652	828	1
DESARROLLO	297	89	377	100	652	828	1
DE	381	89	397	100	652	828	1
LA	402	89	418	100	652	828	1
SALUD	421	89	461	100	652	828	1
Y	200	106	209	117	652	828	1
DE	213	106	229	117	652	828	1
LA	233	106	249	117	652	828	1
ENFERMEDAD	253	106	335	117	652	828	1
EN	340	106	356	117	652	828	1
V	360	103	371	118	652	828	1
ENEZUELA	371	106	434	117	652	828	1
.	434	103	438	118	652	828	1
Mercedes	101	131	136	139	652	828	1
López-Blanco	138	131	189	139	652	828	1
(1),	192	131	205	139	652	828	1
Livia	207	131	226	139	652	828	1
Machado	228	131	262	139	652	828	1
(2),	264	131	277	139	652	828	1
Ana	279	131	294	139	652	828	1
López	297	131	319	139	652	828	1
(3),	322	131	334	139	652	828	1
Marianella	101	144	140	152	652	828	1
Herrera	142	144	170	152	652	828	1
Cuenca	172	144	199	152	652	828	1
(4).	202	144	214	152	652	828	1
RESUMEN	101	166	141	173	652	828	1
Palabras	101	310	131	317	652	828	1
clave:	135	310	155	317	652	828	1
Transición	159	310	193	317	652	828	1
Alimentaria	197	310	235	317	652	828	1
Nutricional;	239	310	278	317	652	828	1
orígenes	282	310	309	317	652	828	1
desarrollo	313	310	345	317	652	828	1
de	349	310	357	317	652	828	1
salud	361	310	378	317	652	828	1
y	382	310	386	317	652	828	1
enfermedad;	390	310	430	317	652	828	1
DOHaD;	434	310	463	317	652	828	1
nichos	467	310	488	317	652	828	1
obesogénicos;	492	310	538	317	652	828	1
epigenética;	101	319	139	326	652	828	1
enfermedades	142	319	186	326	652	828	1
crónicas	188	319	215	326	652	828	1
relacionadas	217	319	257	326	652	828	1
con	259	319	271	326	652	828	1
nutrición,	273	319	304	326	652	828	1
obesidad,	306	319	336	326	652	828	1
doble	339	319	356	326	652	828	1
carga	359	319	376	326	652	828	1
nutricional.	378	319	415	326	652	828	1
DEVELOPMENTAL	181	340	254	347	652	828	1
ORIGINS	256	340	290	347	652	828	1
OF	293	340	304	347	652	828	1
HEALTH	306	340	339	347	652	828	1
AND	341	340	358	347	652	828	1
DISEASE	360	340	395	347	652	828	1
IN	397	340	406	347	652	828	1
VENEZUELA	408	340	458	347	652	828	1
SUMMARY	101	354	143	361	652	828	1
Key	101	462	114	469	652	828	1
words:	117	462	140	469	652	828	1
Nutrition	142	462	172	469	652	828	1
transition,	174	462	206	469	652	828	1
DOHaD,	208	462	237	469	652	828	1
obesogenic	239	462	275	469	652	828	1
niches,	277	462	300	469	652	828	1
epigenetics,	302	462	340	469	652	828	1
chronic	342	462	366	469	652	828	1
nutrition	368	462	396	469	652	828	1
--related	398	462	425	469	652	828	1
diseases,	427	462	456	469	652	828	1
obesity.	458	462	482	469	652	828	1
INTRODUCCIÓN	85	493	165	502	652	828	1
Las	85	505	99	514	652	828	1
enfermedades	103	505	158	514	652	828	1
no	162	505	172	514	652	828	1
transmisibles	175	505	227	514	652	828	1
asociadas	231	505	269	514	652	828	1
a	272	505	277	514	652	828	1
la	280	505	288	514	652	828	1
nutri-	291	505	313	514	652	828	1
ción	71	517	88	526	652	828	1
se	92	517	100	526	652	828	1
han	104	517	118	526	652	828	1
convertido	122	517	164	526	652	828	1
en	168	517	177	526	652	828	1
una	181	517	195	526	652	828	1
preocupación	199	517	252	526	652	828	1
mayor	256	517	282	526	652	828	1
a	285	517	290	526	652	828	1
nivel	293	517	313	526	652	828	1
mundial	71	529	103	538	652	828	1
(1).	106	529	120	538	652	828	1
La	85	541	95	550	652	828	1
realización	99	541	141	550	652	828	1
de	145	541	154	550	652	828	1
un	157	541	167	550	652	828	1
consenso	170	541	206	550	652	828	1
en	209	541	219	550	652	828	1
el	222	541	229	550	652	828	1
área	232	541	248	550	652	828	1
de	251	541	261	550	652	828	1
nutrición	264	541	299	550	652	828	1
re-	302	541	313	550	652	828	1
presenta	71	553	103	562	652	828	1
un	107	553	116	562	652	828	1
desafío	120	553	148	562	652	828	1
en	151	553	160	562	652	828	1
un	163	553	173	562	652	828	1
país	176	553	192	562	652	828	1
como	195	553	217	562	652	828	1
Venezuela,	220	553	263	562	652	828	1
cuyas	266	553	288	562	652	828	1
situa-	291	553	313	562	652	828	1
ciones	71	565	96	574	652	828	1
de	99	565	108	574	652	828	1
crisis	111	565	132	574	652	828	1
sociales	135	565	166	574	652	828	1
y	169	565	174	574	652	828	1
económicas,	176	565	225	574	652	828	1
así	228	565	239	574	652	828	1
como	242	565	264	574	652	828	1
sus	267	565	279	574	652	828	1
caracte-	282	565	313	574	652	828	1
(1)	71	593	81	600	652	828	1
Pediatra.	84	593	113	600	652	828	1
Grupo	115	593	135	600	652	828	1
de	137	593	145	600	652	828	1
Transición	147	593	181	600	652	828	1
Alimentaria	183	593	221	600	652	828	1
y	223	593	227	600	652	828	1
Nutricional.	232	593	270	600	652	828	1
Fundación	272	593	306	600	652	828	1
Bengoa.	84	602	111	609	652	828	1
Profesor	113	602	140	609	652	828	1
Titular	142	602	164	609	652	828	1
(jubilada).	166	602	199	609	652	828	1
Departamento	201	602	246	609	652	828	1
de	249	602	256	609	652	828	1
Procesos	258	602	287	609	652	828	1
Biológicos	84	611	119	618	652	828	1
y	121	611	125	618	652	828	1
Bioquímicos.	127	611	170	618	652	828	1
Universidad	173	611	212	618	652	828	1
Simón	214	611	235	618	652	828	1
Bolívar.	237	611	262	618	652	828	1
Caracas.	265	611	292	618	652	828	1
(2)	71	620	81	627	652	828	1
Pediatra	84	620	111	627	652	828	1
Nutrólogo.	113	620	148	627	652	828	1
Departamento	150	620	195	627	652	828	1
de	197	620	205	627	652	828	1
Pediatría	207	620	236	627	652	828	1
Hospital	238	620	265	627	652	828	1
IVSS	267	620	284	627	652	828	1
Dr.	287	620	297	627	652	828	1
Domingo	84	629	115	636	652	828	1
Luciani.	117	629	143	636	652	828	1
Presidente	150	629	183	636	652	828	1
Capítulo	185	629	213	636	652	828	1
Pediatría.	215	629	246	636	652	828	1
Sociedad	248	629	277	636	652	828	1
de	279	629	287	636	652	828	1
Cardiología	84	638	122	645	652	828	1
Preventiva.	124	638	161	645	652	828	1
Caracas.	163	638	190	645	652	828	1
(3)	71	647	81	654	652	828	1
Pediatra	84	647	111	654	652	828	1
Nutrólogo.	113	647	148	654	652	828	1
Grupo	150	647	170	654	652	828	1
de	173	647	180	654	652	828	1
Transición	182	647	216	654	652	828	1
Alimentaria	218	647	256	654	652	828	1
y	258	647	262	654	652	828	1
Nutricional	264	647	301	654	652	828	1
Bengoa.	84	656	111	663	652	828	1
Servicio	113	656	140	663	652	828	1
de	142	656	149	663	652	828	1
Nutrición,	152	656	184	663	652	828	1
Crecimiento	186	656	226	663	652	828	1
y	228	656	232	663	652	828	1
Desarrollo.	234	656	270	663	652	828	1
Hospital	272	656	300	663	652	828	1
de	302	656	309	663	652	828	1
Niños	84	665	103	672	652	828	1
J.M.	106	665	120	672	652	828	1
de	122	665	130	672	652	828	1
Los	132	665	144	672	652	828	1
Ríos.	146	665	163	672	652	828	1
Caracas.	165	665	192	672	652	828	1
(4)	71	674	81	681	652	828	1
Medico	84	674	109	681	652	828	1
Nutrólogo.	111	674	146	681	652	828	1
Centro	148	674	170	681	652	828	1
de	172	674	180	681	652	828	1
Estudios	182	674	209	681	652	828	1
de	212	674	219	681	652	828	1
Desarrollo	221	674	255	681	652	828	1
(CENDES).	257	674	296	681	652	828	1
Universidad	84	683	123	690	652	828	1
Central	126	683	149	690	652	828	1
de	151	683	159	690	652	828	1
Venezuela	161	683	194	690	652	828	1
(UCV).	196	683	220	690	652	828	1
Grupo	223	683	243	690	652	828	1
de	245	683	253	690	652	828	1
Transición	255	683	289	690	652	828	1
Alimentaria	84	692	123	699	652	828	1
y	125	692	129	699	652	828	1
Nutricional.	131	692	169	699	652	828	1
Fundación	172	692	205	699	652	828	1
Bengoa.	208	692	234	699	652	828	1
Caracas.	236	692	264	699	652	828	1
Autor	71	705	90	712	652	828	1
Corresponsal:	92	705	136	712	652	828	1
Mercedes	71	714	102	721	652	828	1
López	104	714	124	721	652	828	1
de	126	714	134	721	652	828	1
Blanco	136	714	159	721	652	828	1
Telfs:+584143250712	71	723	141	730	652	828	1
Correo	144	723	166	730	652	828	1
electrónico:	168	723	206	730	652	828	1
checheta75@gmail.com	208	723	285	730	652	828	1
rísticas	327	493	355	502	652	828	1
de	357	493	366	502	652	828	1
nación	368	493	394	502	652	828	1
en	396	493	406	502	652	828	1
desarrollo,	408	493	449	502	652	828	1
constituyen	451	493	496	502	652	828	1
circunstancias	498	493	554	502	652	828	1
que	556	493	570	502	652	828	1
implican	327	505	362	514	652	828	1
la	364	505	371	514	652	828	1
presencia	374	505	411	514	652	828	1
de	413	505	423	514	652	828	1
factores	425	505	456	514	652	828	1
de	459	505	468	514	652	828	1
riesgo	471	505	495	514	652	828	1
particulares	497	505	543	514	652	828	1
(2).	545	505	559	514	652	828	1
Las	342	517	356	526	652	828	1
características	359	517	415	526	652	828	1
demográﬁcas	418	517	471	526	652	828	1
de	474	517	484	526	652	828	1
Venezuela	487	517	528	526	652	828	1
las	531	517	542	526	652	828	1
cuales	545	517	570	526	652	828	1
involucran	327	529	370	538	652	828	1
una	373	529	387	538	652	828	1
proporción	391	529	434	538	652	828	1
importante	437	529	480	538	652	828	1
de	483	529	493	538	652	828	1
población	496	529	535	538	652	828	1
infanto-	538	529	570	538	652	828	1
juvenil	327	541	355	550	652	828	1
obligan	358	541	388	550	652	828	1
a	391	541	395	550	652	828	1
centrar	398	541	426	550	652	828	1
los	429	541	440	550	652	828	1
esfuerzos	443	541	481	550	652	828	1
en	484	541	493	550	652	828	1
los	496	541	508	550	652	828	1
menores	511	541	544	550	652	828	1
de	547	541	557	550	652	828	1
10	560	541	570	550	652	828	1
años	327	553	346	562	652	828	1
de	348	553	358	562	652	828	1
edad,	360	553	381	562	652	828	1
a	384	553	388	562	652	828	1
ﬁn	391	553	402	562	652	828	1
de	404	553	414	562	652	828	1
prevenir	416	553	449	562	652	828	1
la	452	553	459	562	652	828	1
aparición	462	553	498	562	652	828	1
de	501	553	511	562	652	828	1
Enfermedades	513	553	570	562	652	828	1
Crónicas	327	565	363	574	652	828	1
Relacionadas	366	565	419	574	652	828	1
con	422	565	436	574	652	828	1
la	440	565	447	574	652	828	1
Nutrición	450	565	488	574	652	828	1
(ECRN)	491	565	525	574	652	828	1
en	528	565	537	574	652	828	1
la	541	565	548	574	652	828	1
edad	551	565	570	574	652	828	1
adulta.	327	577	354	586	652	828	1
TRANSICIÓN	357	589	422	597	652	828	1
ALIMENTARIA	428	589	501	597	652	828	1
Y	506	589	514	597	652	828	1
NUTRI-	519	589	555	597	652	828	1
CIONAL	343	601	383	609	652	828	1
EN	386	601	400	609	652	828	1
PAÍSES	404	601	438	609	652	828	1
EN	441	601	455	609	652	828	1
VÍAS	459	601	482	609	652	828	1
DE	486	601	500	609	652	828	1
DESARRO-	503	601	555	609	652	828	1
LLO	343	613	364	621	652	828	1
Y	366	613	373	621	652	828	1
SU	375	613	388	621	652	828	1
EFECTO	390	613	430	621	652	828	1
A	432	613	439	621	652	828	1
TRAVÉS	440	613	479	621	652	828	1
DE	482	613	495	621	652	828	1
LA	497	613	511	621	652	828	1
URBANI-	513	613	555	621	652	828	1
ZACIÓN	343	625	383	633	652	828	1
Y	386	625	393	633	652	828	1
LOS	397	625	417	633	652	828	1
CAMBIOS	420	625	468	633	652	828	1
EN	472	625	486	633	652	828	1
LOS	489	625	509	633	652	828	1
ESTILOS	513	625	555	633	652	828	1
DE	343	637	357	646	652	828	1
VIDA	359	637	385	646	652	828	1
Los	342	649	356	658	652	828	1
esfuerzos	360	649	397	658	652	828	1
para	401	649	418	658	652	828	1
prevenir	422	649	455	658	652	828	1
enfermedades	458	649	513	658	652	828	1
no	517	649	527	658	652	828	1
transmisi-	530	649	570	658	652	828	1
bles	327	661	343	670	652	828	1
asociadas	345	661	383	670	652	828	1
a	385	661	390	670	652	828	1
la	392	661	399	670	652	828	1
nutrición	401	661	437	670	652	828	1
deben	439	661	463	670	652	828	1
incluir	465	661	490	670	652	828	1
la	493	661	500	670	652	828	1
puesta	502	661	527	670	652	828	1
en	529	661	539	670	652	828	1
marcha	541	661	570	670	652	828	1
de	327	673	337	682	652	828	1
políticas	339	673	373	682	652	828	1
públicas	375	673	408	682	652	828	1
acordes	410	673	440	682	652	828	1
a	443	673	447	682	652	828	1
las	449	673	460	682	652	828	1
necesidades	463	673	510	682	652	828	1
de	512	673	522	682	652	828	1
cada	524	673	542	682	652	828	1
pobla-	544	673	570	682	652	828	1
ción	327	685	344	694	652	828	1
en	347	685	357	694	652	828	1
particular.	359	685	399	694	652	828	1
Un	342	697	354	706	652	828	1
factor	357	697	381	706	652	828	1
a	384	697	389	706	652	828	1
considerar	392	697	434	706	652	828	1
es	438	697	446	706	652	828	1
la	450	697	457	706	652	828	1
diferencia	461	697	501	706	652	828	1
que	505	697	519	706	652	828	1
existe	523	697	546	706	652	828	1
entre	550	697	570	706	652	828	1
los	327	709	339	718	652	828	1
países	346	709	371	718	652	828	1
desarrollados	378	709	433	718	652	828	1
y	440	709	445	718	652	828	1
aquellos	451	709	486	718	652	828	1
en	492	709	502	718	652	828	1
desarrollo.	508	709	553	718	652	828	1
La	559	709	570	718	652	828	1
Transición	327	721	370	730	652	828	1
Alimentaria	372	721	421	730	652	828	1
y	423	721	428	730	652	828	1
Nutricional	431	721	477	730	652	828	1
(TAN)	480	721	507	730	652	828	1
reportada	509	721	548	730	652	828	1
en	550	721	560	730	652	828	1
el	563	721	570	730	652	828	1
ARCHIVOS	254	760	292	767	652	828	1
VENEZOLANOS	294	760	349	767	652	828	1
DE	351	760	362	767	652	828	1
PUERICULTURA	364	760	422	767	652	828	1
Y	425	760	429	767	652	828	1
PEDIATRÍA	431	760	471	767	652	828	1
2014;	473	760	492	767	652	828	1
Vol	494	760	504	767	652	828	1
77	506	760	514	767	652	828	1
(3):	516	760	528	767	652	828	1
137-143	530	760	557	767	652	828	1
137	571	762	586	771	652	828	1
Los	72	58	84	66	652	828	2
orígenes	86	58	113	66	652	828	2
del	115	58	125	66	652	828	2
desarrollo	127	58	159	66	652	828	2
de	162	58	169	66	652	828	2
la	171	58	177	66	652	828	2
salud	179	58	196	66	652	828	2
y	198	58	202	66	652	828	2
de	205	58	212	66	652	828	2
la	214	58	220	66	652	828	2
enfermedad	222	58	260	66	652	828	2
en	262	58	270	66	652	828	2
Venezuela.	272	58	307	66	652	828	2
mundo	71	85	99	94	652	828	2
se	102	85	111	94	652	828	2
presenta	114	85	148	94	652	828	2
en	151	85	160	94	652	828	2
forma	163	85	188	94	652	828	2
acelerada	191	85	229	94	652	828	2
en	232	85	242	94	652	828	2
los	245	85	257	94	652	828	2
países	260	85	284	94	652	828	2
en	288	85	297	94	652	828	2
de-	300	85	313	94	652	828	2
sarrollo,	71	97	105	106	652	828	2
en	107	97	117	106	652	828	2
contraste	120	97	156	106	652	828	2
con	159	97	173	106	652	828	2
la	176	97	183	106	652	828	2
forma	186	97	210	106	652	828	2
gradual	213	97	243	106	652	828	2
de	246	97	256	106	652	828	2
los	258	97	270	106	652	828	2
países	273	97	298	106	652	828	2
de-	300	97	313	106	652	828	2
sarrollados	71	109	115	118	652	828	2
(3,4);	118	109	141	118	652	828	2
esto	146	109	163	118	652	828	2
origina	166	109	194	118	652	828	2
lo	197	109	205	118	652	828	2
que	208	109	223	118	652	828	2
se	226	109	234	118	652	828	2
consideraba	237	109	285	118	652	828	2
super-	288	109	313	118	652	828	2
posición	71	121	105	130	652	828	2
nutricional	109	121	152	130	652	828	2
y	156	121	161	130	652	828	2
ahora	164	121	187	130	652	828	2
se	190	121	198	130	652	828	2
denomina	202	121	241	130	652	828	2
“doble	245	121	272	130	652	828	2
carga	275	121	297	130	652	828	2
nu-	300	121	313	130	652	828	2
tricional”,	71	133	112	142	652	828	2
en	116	133	125	142	652	828	2
la	129	133	136	142	652	828	2
cual	140	133	157	142	652	828	2
coexisten	160	133	199	142	652	828	2
el	202	133	210	142	652	828	2
sobrepeso	213	133	254	142	652	828	2
y	258	133	263	142	652	828	2
la	266	133	274	142	652	828	2
obesidad	277	133	313	142	652	828	2
con	71	145	86	154	652	828	2
la	88	145	96	154	652	828	2
desnutrición	99	145	149	154	652	828	2
(1,5-8).	151	145	182	154	652	828	2
La	85	157	96	166	652	828	2
TAN	99	157	118	166	652	828	2
es	121	157	130	166	652	828	2
evidente	133	157	166	166	652	828	2
en	169	157	179	166	652	828	2
los	182	157	193	166	652	828	2
países	196	157	221	166	652	828	2
que	224	157	238	166	652	828	2
se	241	157	249	166	652	828	2
urbanizan	252	157	291	166	652	828	2
rápi-	295	157	313	166	652	828	2
damente	71	169	105	178	652	828	2
como	107	169	130	178	652	828	2
Venezuela,	132	169	175	178	652	828	2
ya	178	169	187	178	652	828	2
que	190	169	205	178	652	828	2
la	207	169	215	178	652	828	2
migración	217	169	258	178	652	828	2
hacia	260	169	281	178	652	828	2
las	284	169	295	178	652	828	2
ciu-	298	169	313	178	652	828	2
dades	71	181	94	190	652	828	2
produce	96	181	128	190	652	828	2
cambios	130	181	163	190	652	828	2
en	165	181	175	190	652	828	2
el	177	181	184	190	652	828	2
estilo	186	181	208	190	652	828	2
de	210	181	219	190	652	828	2
vida:	222	181	241	190	652	828	2
sedentarismo,	244	181	298	190	652	828	2
há-	301	181	313	190	652	828	2
bitos	71	193	90	202	652	828	2
y	94	193	99	202	652	828	2
preferencias	102	193	150	202	652	828	2
alimentarios	153	193	202	202	652	828	2
distintos	206	193	239	202	652	828	2
al	242	193	249	202	652	828	2
consumo	253	193	289	202	652	828	2
tradi-	292	193	313	202	652	828	2
cional,	71	205	98	214	652	828	2
cambios	101	205	134	214	652	828	2
en	138	205	147	214	652	828	2
el	151	205	158	214	652	828	2
consumo	162	205	197	214	652	828	2
de	201	205	210	214	652	828	2
alimentos,	214	205	255	214	652	828	2
incorporación	258	205	313	214	652	828	2
de	71	217	80	226	652	828	2
la	83	217	90	226	652	828	2
mujer	96	217	119	226	652	828	2
al	121	217	129	226	652	828	2
trabajo	131	217	159	226	652	828	2
con	161	217	176	226	652	828	2
menos	178	217	204	226	652	828	2
tiempo	207	217	234	226	652	828	2
para	237	217	254	226	652	828	2
cocinar,	257	217	288	226	652	828	2
expo-	291	217	313	226	652	828	2
sición	71	229	95	238	652	828	2
al	97	229	104	238	652	828	2
estrés,	106	229	131	238	652	828	2
entre	134	229	154	238	652	828	2
otras	156	229	175	238	652	828	2
(8).	177	229	191	238	652	828	2
A	193	229	200	238	652	828	2
esto	202	229	218	238	652	828	2
se	220	229	229	238	652	828	2
agregan	231	229	262	238	652	828	2
datos	265	229	286	238	652	828	2
demo-	288	229	313	238	652	828	2
gráﬁcos	71	241	102	250	652	828	2
que	106	241	120	250	652	828	2
perﬁlan	124	241	154	250	652	828	2
a	158	241	162	250	652	828	2
Venezuela	166	241	207	250	652	828	2
como	210	241	232	250	652	828	2
una	236	241	250	250	652	828	2
población	254	241	293	250	652	828	2
de	304	241	313	250	652	828	2
alto	71	253	86	262	652	828	2
riesgo	89	253	113	262	652	828	2
(9):	115	253	130	262	652	828	2
•	87	265	90	274	652	828	2
23%	101	265	119	274	652	828	2
de	122	265	131	274	652	828	2
embarazo	133	265	172	274	652	828	2
en	174	265	183	274	652	828	2
adolescentes	185	265	235	274	652	828	2
(15	238	265	251	274	652	828	2
a	253	265	258	274	652	828	2
19	260	265	270	274	652	828	2
años):	272	265	296	274	652	828	2
uno	298	265	313	274	652	828	2
de	101	277	110	286	652	828	2
los	113	277	125	286	652	828	2
más	127	277	143	286	652	828	2
altos	146	277	165	286	652	828	2
de	167	277	177	286	652	828	2
la	179	277	187	286	652	828	2
región	189	277	214	286	652	828	2
•	87	289	90	298	652	828	2
8,6%	101	289	122	298	652	828	2
de	124	289	133	298	652	828	2
peso	135	289	154	298	652	828	2
bajo	156	289	173	298	652	828	2
al	175	289	182	298	652	828	2
nacer:	184	289	208	298	652	828	2
cifras	211	289	233	298	652	828	2
que	235	289	249	298	652	828	2
todavía	251	289	280	298	652	828	2
se	282	289	291	298	652	828	2
man-	293	289	313	298	652	828	2
tienen	101	301	125	310	652	828	2
elevadas,	127	301	164	310	652	828	2
resultado	166	301	202	310	652	828	2
del	204	301	217	310	652	828	2
embarazo	219	301	257	310	652	828	2
de	259	301	269	310	652	828	2
adolescen-	271	301	313	310	652	828	2
tes	101	313	112	322	652	828	2
y	115	313	120	322	652	828	2
una	125	313	139	322	652	828	2
mala	142	313	161	322	652	828	2
alimentación	164	313	215	322	652	828	2
de	218	313	227	322	652	828	2
la	230	313	237	322	652	828	2
embarazada.	240	313	289	322	652	828	2
•	87	325	90	334	652	828	2
Aumento	101	325	138	334	652	828	2
de	140	325	150	334	652	828	2
mortalidad	152	325	195	334	652	828	2
materna	197	325	229	334	652	828	2
a	232	325	236	334	652	828	2
69,71	239	325	261	334	652	828	2
/100.000	263	325	298	334	652	828	2
na-	301	325	313	334	652	828	2
cidos	101	337	122	346	652	828	2
vivos:	124	337	148	346	652	828	2
tasa	151	337	166	346	652	828	2
todavía	168	337	197	346	652	828	2
alta	200	337	214	346	652	828	2
para	216	337	233	346	652	828	2
la	235	337	243	346	652	828	2
región,	245	337	272	346	652	828	2
debido	275	337	302	346	652	828	2
en	304	337	313	346	652	828	2
gran	101	349	119	358	652	828	2
parte	121	349	141	358	652	828	2
a	144	349	148	358	652	828	2
un	151	349	161	358	652	828	2
mal	163	349	178	358	652	828	2
control	181	349	209	358	652	828	2
prenatal.	212	349	246	358	652	828	2
•	87	361	90	370	652	828	2
Aumento	101	361	138	370	652	828	2
de	141	361	150	370	652	828	2
mortalidad	153	361	196	370	652	828	2
infantil	199	361	227	370	652	828	2
a	230	361	235	370	652	828	2
15,2	237	361	255	370	652	828	2
/1000	258	361	280	370	652	828	2
nacidos	283	361	313	370	652	828	2
vivos.	101	373	125	382	652	828	2
•	87	385	90	394	652	828	2
Disminución	101	385	152	394	652	828	2
de	155	385	164	394	652	828	2
hasta	166	385	187	394	652	828	2
un	189	385	199	394	652	828	2
12%	202	385	220	394	652	828	2
de	222	385	232	394	652	828	2
la	234	385	241	394	652	828	2
lactancia	244	385	279	394	652	828	2
materna	281	385	313	394	652	828	2
exclusiva	101	397	138	406	652	828	2
a	141	397	146	406	652	828	2
los	148	397	160	406	652	828	2
5	162	397	167	406	652	828	2
meses.	170	397	197	406	652	828	2
•	87	409	90	418	652	828	2
Aumento	101	409	138	418	652	828	2
de	141	409	150	418	652	828	2
la	153	409	160	418	652	828	2
morbilidad	162	409	206	418	652	828	2
y	208	409	213	418	652	828	2
mortalidad	216	409	259	418	652	828	2
por	262	409	275	418	652	828	2
enferme-	277	409	313	418	652	828	2
dades	101	421	124	430	652	828	2
crónicas:	126	421	162	430	652	828	2
la	164	421	172	430	652	828	2
hipertensión	174	421	223	430	652	828	2
arterial	225	421	253	430	652	828	2
ocupa	256	421	280	430	652	828	2
el	282	421	289	430	652	828	2
pues-	292	421	313	430	652	828	2
to	101	433	109	442	652	828	2
14	111	433	121	442	652	828	2
entre	124	433	144	442	652	828	2
las	146	433	157	442	652	828	2
causas	160	433	186	442	652	828	2
de	189	433	198	442	652	828	2
morbilidad.	201	433	247	442	652	828	2
Aunque	85	445	117	454	652	828	2
la	119	445	126	454	652	828	2
diabetes,	128	445	163	454	652	828	2
la	165	445	172	454	652	828	2
obesidad	175	445	210	454	652	828	2
y	212	445	217	454	652	828	2
las	219	445	230	454	652	828	2
neoplasias	235	445	276	454	652	828	2
no	278	445	288	454	652	828	2
se	290	445	298	454	652	828	2
en-	301	445	313	454	652	828	2
cuentran	71	457	105	466	652	828	2
entre	108	457	128	466	652	828	2
las	131	457	142	466	652	828	2
primeras	145	457	180	466	652	828	2
25	183	457	193	466	652	828	2
causas	196	457	222	466	652	828	2
de	225	457	234	466	652	828	2
morbilidad	238	457	281	466	652	828	2
general	284	457	313	466	652	828	2
(10)	71	469	88	478	652	828	2
cuando	91	469	119	478	652	828	2
se	122	469	131	478	652	828	2
examinan	134	469	172	478	652	828	2
las	175	469	186	478	652	828	2
tasas	189	469	208	478	652	828	2
de	211	469	221	478	652	828	2
mortalidad	224	469	267	478	652	828	2
en	270	469	279	478	652	828	2
los	282	469	294	478	652	828	2
mos	71	481	88	490	652	828	2
años,	91	481	112	490	652	828	2
los	115	481	127	490	652	828	2
datos	130	481	151	490	652	828	2
reﬂejan	158	481	188	490	652	828	2
que	195	481	209	490	652	828	2
el	213	481	220	490	652	828	2
aumento	224	481	258	490	652	828	2
en	261	481	271	490	652	828	2
la	274	481	281	490	652	828	2
tasa	285	481	300	490	652	828	2
de	304	481	313	490	652	828	2
mortalidad	71	493	116	502	652	828	2
en	123	493	133	502	652	828	2
2010	140	493	160	502	652	828	2
por	167	493	181	502	652	828	2
diabetes	188	493	222	502	652	828	2
fue	229	493	242	502	652	828	2
de	250	493	259	502	652	828	2
20,8	266	493	284	502	652	828	2
a	291	493	296	502	652	828	2
un	303	493	313	502	652	828	2
33,1x100.000	71	505	126	514	652	828	2
habitantes,	128	505	170	514	652	828	2
la	172	505	180	514	652	828	2
desnutrición	182	505	231	514	652	828	2
en	233	505	242	514	652	828	2
menores	244	505	278	514	652	828	2
de	280	505	290	514	652	828	2
1	292	505	297	514	652	828	2
año	299	505	313	514	652	828	2
fue	71	517	84	526	652	828	2
de	87	517	96	526	652	828	2
14,9	99	517	116	526	652	828	2
a	119	517	124	526	652	828	2
17,9x100.000	126	517	181	526	652	828	2
habitantes,	184	517	226	526	652	828	2
y	229	517	234	526	652	828	2
las	237	517	248	526	652	828	2
primeras	251	517	286	526	652	828	2
cuatro	289	517	313	526	652	828	2
causas	71	529	97	538	652	828	2
de	99	529	109	538	652	828	2
muerte	111	529	139	538	652	828	2
en	141	529	151	538	652	828	2
el	153	529	160	538	652	828	2
último	163	529	189	538	652	828	2
anuario	191	529	221	538	652	828	2
de	223	529	233	538	652	828	2
mortalidad	235	529	278	538	652	828	2
disponi-	281	529	313	538	652	828	2
ble	71	541	83	550	652	828	2
(año	86	541	103	550	652	828	2
2011)	106	541	129	550	652	828	2
son:	131	541	148	550	652	828	2
enfermedades	150	541	205	550	652	828	2
del	208	541	220	550	652	828	2
corazón,	223	541	257	550	652	828	2
cáncer,	259	541	287	550	652	828	2
enfer-	290	541	313	550	652	828	2
medades	71	553	106	562	652	828	2
cerebrovasculares	108	553	179	562	652	828	2
y	182	553	187	562	652	828	2
diabetes.	190	553	224	562	652	828	2
La	85	565	96	574	652	828	2
doble	100	565	122	574	652	828	2
carga	126	565	148	574	652	828	2
nutricional	152	565	197	574	652	828	2
ha	201	565	210	574	652	828	2
sido	214	565	231	574	652	828	2
descrita	235	565	267	574	652	828	2
en	271	565	280	574	652	828	2
varios	288	565	313	574	652	828	2
países	71	577	96	586	652	828	2
de	98	577	108	586	652	828	2
América	110	577	145	586	652	828	2
Latina,	147	577	176	586	652	828	2
sin	178	577	190	586	652	828	2
embargo,	193	577	231	586	652	828	2
se	233	577	242	586	652	828	2
ha	244	577	254	586	652	828	2
observado	256	577	298	586	652	828	2
au-	300	577	313	586	652	828	2
mento	71	589	96	598	652	828	2
en	99	589	109	598	652	828	2
la	111	589	118	598	652	828	2
prevalencia	121	589	168	598	652	828	2
de	171	589	180	598	652	828	2
sobrepeso	183	589	223	598	652	828	2
y	226	589	231	598	652	828	2
obesidad	234	589	270	598	652	828	2
en	272	589	282	598	652	828	2
escola-	284	589	313	598	652	828	2
res	71	601	83	610	652	828	2
en	87	601	97	610	652	828	2
países	101	601	126	610	652	828	2
como	130	601	152	610	652	828	2
México:	156	601	190	610	652	828	2
de	194	601	204	610	652	828	2
25%	208	601	226	610	652	828	2
en	231	601	240	610	652	828	2
2006	244	601	264	610	652	828	2
a	269	601	273	610	652	828	2
35%	277	601	296	610	652	828	2
en	304	601	313	610	652	828	2
2012	71	613	91	622	652	828	2
(11).	94	613	114	622	652	828	2
Las	85	625	100	634	652	828	2
cifras	102	625	124	634	652	828	2
oﬁciales	126	625	159	634	652	828	2
para	162	625	179	634	652	828	2
toda	181	625	198	634	652	828	2
Venezuela	201	625	241	634	652	828	2
(INN	244	625	265	634	652	828	2
2008-2010)	267	625	313	634	652	828	2
entre	71	637	91	646	652	828	2
los	93	637	105	646	652	828	2
7	107	637	112	646	652	828	2
y	114	637	119	646	652	828	2
los	121	637	133	646	652	828	2
17	135	637	145	646	652	828	2
años	147	637	166	646	652	828	2
son	168	637	182	646	652	828	2
de	184	637	193	646	652	828	2
15-17%	196	637	227	646	652	828	2
de	229	637	239	646	652	828	2
déﬁcit	241	637	266	646	652	828	2
nutricional,	268	637	313	646	652	828	2
12-18%	71	649	102	658	652	828	2
de	105	649	114	658	652	828	2
sobrepeso	117	649	157	658	652	828	2
y	159	649	164	658	652	828	2
9-10%	167	649	193	658	652	828	2
de	196	649	205	658	652	828	2
obesidad.	208	649	245	658	652	828	2
Esta	248	649	265	658	652	828	2
doble	267	649	289	658	652	828	2
carga	292	649	313	658	652	828	2
poblacional	71	661	117	670	652	828	2
no	120	661	130	670	652	828	2
es	133	661	141	670	652	828	2
uniforme,	144	661	183	670	652	828	2
y	185	661	190	670	652	828	2
varía	193	661	213	670	652	828	2
de	216	661	225	670	652	828	2
acuerdo	228	661	259	670	652	828	2
al	262	661	269	670	652	828	2
estrato	272	661	298	670	652	828	2
so-	301	661	313	670	652	828	2
cial	71	673	85	682	652	828	2
y	89	673	94	682	652	828	2
a	97	673	101	682	652	828	2
la	104	673	111	682	652	828	2
procedencia	115	673	162	682	652	828	2
urbana	169	673	196	682	652	828	2
o	202	673	207	682	652	828	2
rural,	210	673	231	682	652	828	2
ya	235	673	244	682	652	828	2
que	247	673	261	682	652	828	2
el	265	673	272	682	652	828	2
exceso	275	673	302	682	652	828	2
es	305	673	313	682	652	828	2
más	71	685	87	694	652	828	2
prevalente	89	685	130	694	652	828	2
en	132	685	142	694	652	828	2
las	144	685	155	694	652	828	2
áreas	157	685	177	694	652	828	2
urbanas	180	685	210	694	652	828	2
y	212	685	217	694	652	828	2
el	220	685	227	694	652	828	2
déﬁcit	229	685	254	694	652	828	2
más	256	685	272	694	652	828	2
alto	274	685	289	694	652	828	2
en	291	685	300	694	652	828	2
las	302	685	313	694	652	828	2
rurales	71	697	98	706	652	828	2
(2).	101	697	115	706	652	828	2
Esto	119	697	136	706	652	828	2
constituye	140	697	180	706	652	828	2
un	184	697	194	706	652	828	2
reto	197	697	213	706	652	828	2
en	216	697	225	706	652	828	2
salud	229	697	250	706	652	828	2
pública	253	697	282	706	652	828	2
para	286	697	303	706	652	828	2
la	306	697	313	706	652	828	2
formulación	71	709	119	718	652	828	2
de	122	709	131	718	652	828	2
políticas	134	709	167	718	652	828	2
y	169	709	174	718	652	828	2
la	177	709	184	718	652	828	2
implementación	186	709	250	718	652	828	2
de	252	709	262	718	652	828	2
estrategias	264	709	306	718	652	828	2
y	308	709	313	718	652	828	2
programas.	71	721	115	730	652	828	2
138	52	762	67	771	652	828	2
LOS	358	85	378	94	652	828	2
NICHOS	384	85	423	94	652	828	2
OBESOGÉNICOS	429	85	509	94	652	828	2
EN	516	85	529	94	652	828	2
LAS	535	85	555	94	652	828	2
COMUNIDADES	344	97	420	106	652	828	2
Y	425	97	432	106	652	828	2
LAS	437	97	456	106	652	828	2
INFLUENCIAS	461	97	530	106	652	828	2
DEL	535	97	555	106	652	828	2
NÚCLEO	344	109	386	118	652	828	2
FAMILIAR	389	109	440	118	652	828	2
Para	342	121	359	130	652	828	2
este	362	121	378	130	652	828	2
consenso	381	121	417	130	652	828	2
se	420	121	429	130	652	828	2
ha	432	121	441	130	652	828	2
adoptado	444	121	481	130	652	828	2
el	484	121	491	130	652	828	2
enfoque	494	121	526	130	652	828	2
“Curso	529	121	557	130	652	828	2
de	560	121	570	130	652	828	2
Vida	327	133	346	142	652	828	2
Saludable:	350	133	391	142	652	828	2
Familia	395	133	425	142	652	828	2
y	428	133	433	142	652	828	2
Comunidad”	437	133	487	142	652	828	2
de	491	133	500	142	652	828	2
la	504	133	511	142	652	828	2
OMS:	514	133	539	142	652	828	2
etapa	549	133	570	142	652	828	2
prenatal,	327	145	362	154	652	828	2
recién	367	145	391	154	652	828	2
nacido,	394	145	422	154	652	828	2
niño	425	145	443	154	652	828	2
menor	445	145	471	154	652	828	2
de	473	145	483	154	652	828	2
dos	485	145	499	154	652	828	2
años	501	145	520	154	652	828	2
y	522	145	527	154	652	828	2
niño	530	145	547	154	652	828	2
entre	550	145	570	154	652	828	2
los	327	157	339	166	652	828	2
2	342	157	347	166	652	828	2
y	349	157	354	166	652	828	2
9	357	157	362	166	652	828	2
años	365	157	383	166	652	828	2
(12).	385	157	404	166	652	828	2
Tradicionalmente,	342	169	413	178	652	828	2
la	418	169	425	178	652	828	2
obesidad	429	169	464	178	652	828	2
fue	468	169	481	178	652	828	2
considerada	485	169	532	178	652	828	2
como	536	169	558	178	652	828	2
el	563	169	570	178	652	828	2
producto	327	181	363	190	652	828	2
de	365	181	374	190	652	828	2
la	376	181	383	190	652	828	2
interacción	385	181	429	190	652	828	2
entre	431	181	451	190	652	828	2
el	453	181	460	190	652	828	2
genotipo	462	181	497	190	652	828	2
y	499	181	504	190	652	828	2
el	506	181	513	190	652	828	2
estilo	515	181	537	190	652	828	2
de	539	181	548	190	652	828	2
vida.	550	181	570	190	652	828	2
En	327	193	338	202	652	828	2
la	341	193	349	202	652	828	2
actualidad,	351	193	395	202	652	828	2
se	397	193	406	202	652	828	2
reconoce	409	193	444	202	652	828	2
que	447	193	462	202	652	828	2
el	465	193	472	202	652	828	2
factor	475	193	498	202	652	828	2
genético	501	193	534	202	652	828	2
de	537	193	546	202	652	828	2
here-	549	193	570	202	652	828	2
dabilidad	327	205	364	214	652	828	2
de	366	205	376	214	652	828	2
la	378	205	385	214	652	828	2
grasa	387	205	408	214	652	828	2
corporal	410	205	443	214	652	828	2
ha	445	205	455	214	652	828	2
sido	457	205	473	214	652	828	2
sobreestimado	475	205	533	214	652	828	2
y	535	205	540	214	652	828	2
que	542	205	556	214	652	828	2
los	558	205	570	214	652	828	2
estilos	327	217	353	226	652	828	2
de	355	217	364	226	652	828	2
vida	367	217	384	226	652	828	2
son	386	217	400	226	652	828	2
coadyuvantes	402	217	456	226	652	828	2
y	458	217	463	226	652	828	2
agravantes,	466	217	511	226	652	828	2
aunque	513	217	542	226	652	828	2
menos	544	217	570	226	652	828	2
relacionados	327	229	377	238	652	828	2
con	381	229	395	238	652	828	2
la	399	229	406	238	652	828	2
mortalidad	410	229	453	238	652	828	2
por	456	229	469	238	652	828	2
ECRN	473	229	500	238	652	828	2
que	503	229	517	238	652	828	2
los	521	229	533	238	652	828	2
orígenes	536	229	570	238	652	828	2
tempranos	327	241	369	250	652	828	2
de	371	241	381	250	652	828	2
estas	383	241	403	250	652	828	2
enfermedades	405	241	460	250	652	828	2
(13).	463	241	482	250	652	828	2
Los	342	253	356	262	652	828	2
nichos	359	253	384	262	652	828	2
obesogénicos	387	253	440	262	652	828	2
se	442	253	450	262	652	828	2
han	453	253	467	262	652	828	2
deﬁnido	469	253	502	262	652	828	2
como	504	253	526	262	652	828	2
la	528	253	535	262	652	828	2
suma	537	253	558	262	652	828	2
de	560	253	570	262	652	828	2
las	327	265	338	274	652	828	2
inﬂuencias,	342	265	387	274	652	828	2
oportunidades	391	265	447	274	652	828	2
o	451	265	456	274	652	828	2
condiciones	460	265	507	274	652	828	2
de	511	265	520	274	652	828	2
la	524	265	531	274	652	828	2
vida	535	265	552	274	652	828	2
que	555	265	570	274	652	828	2
promueven	327	277	372	286	652	828	2
la	375	277	382	286	652	828	2
obesidad	385	277	420	286	652	828	2
en	423	277	433	286	652	828	2
individuos	436	277	477	286	652	828	2
y	480	277	485	286	652	828	2
en	488	277	498	286	652	828	2
poblaciones	501	277	548	286	652	828	2
(14).	551	277	570	286	652	828	2
La	327	289	338	298	652	828	2
obesidad	341	289	376	298	652	828	2
de	379	289	388	298	652	828	2
los	391	289	403	298	652	828	2
padres	406	289	432	298	652	828	2
parece	435	289	461	298	652	828	2
ser	464	289	475	298	652	828	2
el	478	289	485	298	652	828	2
factor	488	289	511	298	652	828	2
de	514	289	524	298	652	828	2
riesgo	527	289	551	298	652	828	2
más	554	289	570	298	652	828	2
importante	327	301	370	310	652	828	2
para	373	301	390	310	652	828	2
la	393	301	400	310	652	828	2
obesidad	402	301	438	310	652	828	2
en	440	301	450	310	652	828	2
los	452	301	464	310	652	828	2
niños	467	301	488	310	652	828	2
(15).	491	301	510	310	652	828	2
El	342	313	350	322	652	828	2
componente	353	313	401	322	652	828	2
intergeneracional	405	313	474	322	652	828	2
de	476	313	485	322	652	828	2
la	487	313	495	322	652	828	2
obesidad	497	313	532	322	652	828	2
se	534	313	542	322	652	828	2
reﬁere	545	313	570	322	652	828	2
a	327	325	332	334	652	828	2
efectos	335	325	363	334	652	828	2
fenotípicos	367	325	411	334	652	828	2
transmitidos	415	325	464	334	652	828	2
a	467	325	472	334	652	828	2
través	475	325	499	334	652	828	2
de	502	325	512	334	652	828	2
generaciones;	515	325	570	334	652	828	2
sin	327	337	339	346	652	828	2
embargo,	342	337	379	346	652	828	2
el	382	337	389	346	652	828	2
enfoque	392	337	424	346	652	828	2
intergeneracional	427	337	495	346	652	828	2
y	498	337	503	346	652	828	2
familiar	506	337	538	346	652	828	2
incluye	541	337	570	346	652	828	2
el	327	349	335	358	652	828	2
análisis	337	349	367	358	652	828	2
epigenético,	369	349	417	358	652	828	2
evaluaciones	419	349	470	358	652	828	2
epidemiológicas	473	349	538	358	652	828	2
y	540	349	545	358	652	828	2
cuali-	547	349	570	358	652	828	2
tativas,	327	361	356	370	652	828	2
puesto	358	361	384	370	652	828	2
que	387	361	401	370	652	828	2
existen	404	361	432	370	652	828	2
nichos	434	361	460	370	652	828	2
obesogénicos	463	361	516	370	652	828	2
bien	519	361	536	370	652	828	2
identiﬁ-	538	361	570	370	652	828	2
cados	327	373	350	382	652	828	2
con	352	373	367	382	652	828	2
una	369	373	383	382	652	828	2
transmisión	385	373	431	382	652	828	2
intergeneracional	434	373	502	382	652	828	2
materna	504	373	536	382	652	828	2
biológi-	538	373	570	382	652	828	2
ca,	327	385	339	394	652	828	2
como	343	385	365	394	652	828	2
la	370	385	377	394	652	828	2
Programación	382	385	438	394	652	828	2
Metabólica	442	385	487	394	652	828	2
y	492	385	497	394	652	828	2
parental-familiar,	501	385	570	394	652	828	2
que	327	397	342	406	652	828	2
incluye	344	397	373	406	652	828	2
hábitos	376	397	404	406	652	828	2
alimentarios	406	397	455	406	652	828	2
y	458	397	463	406	652	828	2
estilos	465	397	490	406	652	828	2
de	493	397	502	406	652	828	2
vida,	504	397	524	406	652	828	2
en	526	397	536	406	652	828	2
especial	538	397	570	406	652	828	2
sedentarismo	327	409	380	418	652	828	2
versus	382	409	408	418	652	828	2
actividad	410	409	446	418	652	828	2
física	449	409	471	418	652	828	2
(13,14).	473	409	505	418	652	828	2
Hasta	342	421	364	430	652	828	2
hace	367	421	385	430	652	828	2
poco	387	421	407	430	652	828	2
la	409	421	416	430	652	828	2
masa	419	421	439	430	652	828	2
magra	442	421	466	430	652	828	2
se	469	421	477	430	652	828	2
consideró	480	421	518	430	652	828	2
el	521	421	528	430	652	828	2
tejido	530	421	553	430	652	828	2
pri-	555	421	570	430	652	828	2
mario	327	433	351	442	652	828	2
funcional	353	433	391	442	652	828	2
y	393	433	398	442	652	828	2
el	401	433	408	442	652	828	2
tejido	411	433	433	442	652	828	2
adiposo	436	433	467	442	652	828	2
un	470	433	480	442	652	828	2
almacén	482	433	515	442	652	828	2
de	518	433	527	442	652	828	2
combusti-	530	433	570	442	652	828	2
ble	327	445	340	454	652	828	2
inerte	343	445	365	454	652	828	2
utilizado	368	445	403	454	652	828	2
como	406	445	428	454	652	828	2
apoyo	431	445	455	454	652	828	2
para	458	445	475	454	652	828	2
las	478	445	489	454	652	828	2
funciones	492	445	531	454	652	828	2
ﬁsiológi-	534	445	570	454	652	828	2
cas.	327	457	343	466	652	828	2
Este	345	457	362	466	652	828	2
concepto	364	457	400	466	652	828	2
ha	402	457	412	466	652	828	2
cambiado	414	457	452	466	652	828	2
tras	455	457	469	466	652	828	2
el	471	457	478	466	652	828	2
descubrimiento	481	457	542	466	652	828	2
de	544	457	553	466	652	828	2
que	555	457	570	466	652	828	2
el	327	469	335	478	652	828	2
tejido	337	469	359	478	652	828	2
adiposo	362	469	392	478	652	828	2
secreta	395	469	422	478	652	828	2
una	424	469	439	478	652	828	2
variedad	441	469	475	478	652	828	2
de	477	469	487	478	652	828	2
hormonas	489	469	528	478	652	828	2
y	530	469	535	478	652	828	2
una	538	469	552	478	652	828	2
am-	554	469	570	478	652	828	2
plia	327	481	342	490	652	828	2
gama	344	481	366	490	652	828	2
de	368	481	378	490	652	828	2
citoquinas	380	481	420	490	652	828	2
pro-inﬂamatorias	423	481	491	490	652	828	2
y	493	481	498	490	652	828	2
anti-inﬂamatorias	500	481	570	490	652	828	2
(13).	327	493	346	502	652	828	2
En	349	493	360	502	652	828	2
la	363	493	370	502	652	828	2
prevención	373	493	417	502	652	828	2
de	420	493	430	502	652	828	2
ECRN	433	493	459	502	652	828	2
se	462	493	470	502	652	828	2
deben	473	493	497	502	652	828	2
considerar:	500	493	544	502	652	828	2
varia-	547	493	570	502	652	828	2
bles	327	505	343	514	652	828	2
propias	346	505	375	514	652	828	2
del	378	505	391	514	652	828	2
niño	393	505	411	514	652	828	2
que	414	505	428	514	652	828	2
interactúan	431	505	475	514	652	828	2
con	478	505	493	514	652	828	2
el	495	505	503	514	652	828	2
ambiente	506	505	542	514	652	828	2
(dieta,	545	505	570	514	652	828	2
patrones	327	517	361	526	652	828	2
de	364	517	373	526	652	828	2
actividad)	376	517	415	526	652	828	2
generando	418	517	459	526	652	828	2
variabilidad	462	517	509	526	652	828	2
en	512	517	521	526	652	828	2
el	524	517	531	526	652	828	2
riesgo	534	517	558	526	652	828	2
de	560	517	570	526	652	828	2
obesidad	327	529	363	538	652	828	2
y	367	529	372	538	652	828	2
variables	376	529	411	538	652	828	2
de	415	529	425	538	652	828	2
la	429	529	436	538	652	828	2
historia	440	529	470	538	652	828	2
de	474	529	483	538	652	828	2
la	487	529	494	538	652	828	2
vida	498	529	515	538	652	828	2
materna	520	529	551	538	652	828	2
que	555	529	570	538	652	828	2
aportan	327	541	357	550	652	828	2
una	360	541	374	550	652	828	2
proporción	377	541	420	550	652	828	2
de	423	541	433	550	652	828	2
esa	435	541	448	550	652	828	2
variabilidad,	451	541	500	550	652	828	2
lo	503	541	511	550	652	828	2
cual	514	541	530	550	652	828	2
indica	533	541	557	550	652	828	2
un	560	541	570	550	652	828	2
efecto	327	553	352	562	652	828	2
trans-generacional	354	553	427	562	652	828	2
(13,14).	430	553	461	562	652	828	2
Los	342	565	356	574	652	828	2
componentes	360	565	412	574	652	828	2
hereditarios	415	565	462	574	652	828	2
de	465	565	474	574	652	828	2
la	477	565	485	574	652	828	2
obesidad	488	565	523	574	652	828	2
son	529	565	543	574	652	828	2
com-	549	565	570	574	652	828	2
plejos	327	577	351	586	652	828	2
y	354	577	359	586	652	828	2
aún	361	577	375	586	652	828	2
mal	378	577	393	586	652	828	2
comprendidos;	395	577	454	586	652	828	2
cada	456	577	475	586	652	828	2
día	477	577	489	586	652	828	2
se	492	577	500	586	652	828	2
identiﬁcan	502	577	544	586	652	828	2
molé-	547	577	570	586	652	828	2
culas	327	589	348	598	652	828	2
emergentes	351	589	396	598	652	828	2
que	399	589	414	598	652	828	2
tienen	417	589	441	598	652	828	2
un	444	589	454	598	652	828	2
rol	458	589	469	598	652	828	2
en	472	589	481	598	652	828	2
el	485	589	492	598	652	828	2
control	495	589	523	598	652	828	2
de	526	589	536	598	652	828	2
la	539	589	546	598	652	828	2
masa	549	589	570	598	652	828	2
corporal	327	601	360	610	652	828	2
y,	363	601	369	610	652	828	2
aunque	374	601	402	610	652	828	2
el	404	601	412	610	652	828	2
riesgo	414	601	438	610	652	828	2
genético	440	601	474	610	652	828	2
todavía	476	601	505	610	652	828	2
no	507	601	517	610	652	828	2
puede	519	601	543	610	652	828	2
ser	545	601	557	610	652	828	2
in-	559	601	570	610	652	828	2
tervenido,	327	613	367	622	652	828	2
esto	371	613	387	622	652	828	2
sí	391	613	398	622	652	828	2
es	402	613	410	622	652	828	2
posible	415	613	443	622	652	828	2
y	447	613	452	622	652	828	2
se	456	613	465	622	652	828	2
deben	469	613	493	622	652	828	2
modiﬁcar	497	613	535	622	652	828	2
el	543	613	550	622	652	828	2
me-	554	613	570	622	652	828	2
dioambiente,	327	625	379	634	652	828	2
la	381	625	389	634	652	828	2
nutrición	391	625	427	634	652	828	2
y	429	625	434	634	652	828	2
los	437	625	449	634	652	828	2
factores	451	625	483	634	652	828	2
de	485	625	494	634	652	828	2
estilo	497	625	519	634	652	828	2
de	521	625	530	634	652	828	2
vida	533	625	550	634	652	828	2
para	553	625	570	634	652	828	2
reducir	327	637	355	646	652	828	2
el	358	637	365	646	652	828	2
impacto	368	637	400	646	652	828	2
de	402	637	412	646	652	828	2
la	415	637	422	646	652	828	2
obesidad	424	637	460	646	652	828	2
y	462	637	467	646	652	828	2
sus	470	637	483	646	652	828	2
secuelas	485	637	518	646	652	828	2
(15,16).	521	637	552	646	652	828	2
La	342	649	352	658	652	828	2
conducta	354	649	389	658	652	828	2
alimentaria	392	649	436	658	652	828	2
se	438	649	446	658	652	828	2
deﬁne	448	649	472	658	652	828	2
como	474	649	496	658	652	828	2
un	498	649	508	658	652	828	2
conjunto	510	649	544	658	652	828	2
de	546	649	556	658	652	828	2
ac-	558	649	570	658	652	828	2
ciones	327	661	352	670	652	828	2
que	355	661	370	670	652	828	2
establecen	373	661	413	670	652	828	2
la	416	661	423	670	652	828	2
relación	426	661	458	670	652	828	2
del	461	661	473	670	652	828	2
ser	476	661	487	670	652	828	2
humano	490	661	522	670	652	828	2
con	525	661	539	670	652	828	2
los	542	661	554	670	652	828	2
ali-	557	661	570	670	652	828	2
mentos.	327	673	358	682	652	828	2
Se	360	673	370	682	652	828	2
acepta	372	673	397	682	652	828	2
que	400	673	414	682	652	828	2
ésta	416	673	431	682	652	828	2
se	433	673	442	682	652	828	2
adquiere	444	673	478	682	652	828	2
a	480	673	484	682	652	828	2
través	486	673	510	682	652	828	2
de	512	673	521	682	652	828	2
la	523	673	531	682	652	828	2
experien-	533	673	570	682	652	828	2
cia	327	685	339	694	652	828	2
en	342	685	351	694	652	828	2
el	354	685	361	694	652	828	2
entorno	364	685	394	694	652	828	2
familiar	397	685	428	694	652	828	2
y	431	685	436	694	652	828	2
social,	438	685	464	694	652	828	2
por	467	685	480	694	652	828	2
la	483	685	490	694	652	828	2
imitación	493	685	529	694	652	828	2
de	532	685	542	694	652	828	2
mode-	545	685	570	694	652	828	2
los,	327	697	341	706	652	828	2
la	344	697	351	706	652	828	2
disponibilidad	354	697	410	706	652	828	2
de	413	697	422	706	652	828	2
alimentos,	425	697	465	706	652	828	2
los	468	697	479	706	652	828	2
simbolismos	482	697	532	706	652	828	2
afectivos	534	697	570	706	652	828	2
y	327	709	332	718	652	828	2
las	335	709	346	718	652	828	2
tradiciones	348	709	391	718	652	828	2
culturales	393	709	431	718	652	828	2
y	434	709	439	718	652	828	2
está	441	709	456	718	652	828	2
inﬂuenciada	459	709	506	718	652	828	2
por	509	709	522	718	652	828	2
factores	524	709	555	718	652	828	2
so-	558	709	570	718	652	828	2
cioeconómicos.	327	721	389	730	652	828	2
El	391	721	400	730	652	828	2
contexto	403	721	437	730	652	828	2
familiar	439	721	470	730	652	828	2
en	473	721	482	730	652	828	2
el	485	721	492	730	652	828	2
que	495	721	509	730	652	828	2
funciona	512	721	546	730	652	828	2
la	549	721	556	730	652	828	2
fa-	559	721	570	730	652	828	2
ARCHIVOS	73	760	111	767	652	828	2
VENEZOLANOS	113	760	168	767	652	828	2
DE	170	760	181	767	652	828	2
PUERICULTURA	183	760	241	767	652	828	2
Y	243	760	248	767	652	828	2
PEDIATRÍA	250	760	290	767	652	828	2
2014;	292	760	311	767	652	828	2
Vol	313	760	323	767	652	828	2
77	325	760	333	767	652	828	2
(3):	335	760	347	767	652	828	2
137-143	349	760	376	767	652	828	2
Los	334	59	346	66	652	828	3
orígenes	348	59	375	66	652	828	3
del	377	59	387	66	652	828	3
desarrollo	389	59	421	66	652	828	3
de	424	59	431	66	652	828	3
la	433	59	439	66	652	828	3
salud	441	59	458	66	652	828	3
y	460	59	464	66	652	828	3
de	467	59	474	66	652	828	3
la	476	59	482	66	652	828	3
enfermedad	484	59	522	66	652	828	3
en	524	59	532	66	652	828	3
Venezuela.	534	59	569	66	652	828	3
milia	71	85	91	94	652	828	3
moderna,	94	85	131	94	652	828	3
debido	133	85	160	94	652	828	3
en	163	85	172	94	652	828	3
gran	175	85	192	94	652	828	3
parte	195	85	214	94	652	828	3
por	217	85	230	94	652	828	3
los	233	85	244	94	652	828	3
compromisos	247	85	300	94	652	828	3
la-	303	85	313	94	652	828	3
borales	71	97	99	106	652	828	3
de	102	97	111	106	652	828	3
los	114	97	125	106	652	828	3
padres,	128	97	156	106	652	828	3
resulta	158	97	185	106	652	828	3
en	187	97	196	106	652	828	3
que	199	97	213	106	652	828	3
las	216	97	227	106	652	828	3
decisiones	230	97	270	106	652	828	3
son	273	97	287	106	652	828	3
discu-	289	97	313	106	652	828	3
tidas	71	109	89	118	652	828	3
y	92	109	97	118	652	828	3
negociadas	100	109	143	118	652	828	3
con	146	109	160	118	652	828	3
los	163	109	174	118	652	828	3
hijos	177	109	196	118	652	828	3
quienes	199	109	229	118	652	828	3
responden	231	109	272	118	652	828	3
con	274	109	289	118	652	828	3
adap-	291	109	313	118	652	828	3
tación	71	121	95	130	652	828	3
o	97	121	102	130	652	828	3
manipulación.	104	121	160	130	652	828	3
A	162	121	169	130	652	828	3
pesar	171	121	191	130	652	828	3
de	194	121	203	130	652	828	3
este	205	121	221	130	652	828	3
patrón	223	121	248	130	652	828	3
democrático,	250	121	301	130	652	828	3
un	303	121	313	130	652	828	3
porcentaje	71	133	112	142	652	828	3
alto	114	133	129	142	652	828	3
de	131	133	140	142	652	828	3
padres	143	133	168	142	652	828	3
inducen	170	133	201	142	652	828	3
a	204	133	208	142	652	828	3
comer	210	133	235	142	652	828	3
más	237	133	253	142	652	828	3
allá	256	133	270	142	652	828	3
de	272	133	281	142	652	828	3
la	284	133	291	142	652	828	3
auto-	293	133	313	142	652	828	3
rregulación,	71	145	118	154	652	828	3
predisponiendo	120	145	181	154	652	828	3
de	183	145	193	154	652	828	3
esta	195	145	210	154	652	828	3
forma	213	145	236	154	652	828	3
a	239	145	243	154	652	828	3
la	246	145	253	154	652	828	3
obesidad	256	145	290	154	652	828	3
(17).	293	145	312	154	652	828	3
Tradicionalmente	85	157	154	166	652	828	3
se	157	157	165	166	652	828	3
ha	167	157	177	166	652	828	3
pensado	179	157	211	166	652	828	3
que	214	157	228	166	652	828	3
los	230	157	242	166	652	828	3
padres	244	157	270	166	652	828	3
tienen	272	157	297	166	652	828	3
una	299	157	313	166	652	828	3
responsabilidad	71	169	133	178	652	828	3
jerárquica	135	169	175	178	652	828	3
y	177	169	182	178	652	828	3
unidireccional	184	169	241	178	652	828	3
en	245	169	254	178	652	828	3
lo	257	169	264	178	652	828	3
concernien-	267	169	313	178	652	828	3
te	71	181	78	190	652	828	3
al	81	181	88	190	652	828	3
consumo	91	181	127	190	652	828	3
y	130	181	135	190	652	828	3
hábitos	138	181	167	190	652	828	3
alimentarios	170	181	219	190	652	828	3
de	222	181	231	190	652	828	3
sus	234	181	247	190	652	828	3
hijos.	250	181	272	190	652	828	3
Se	275	181	285	190	652	828	3
ha	288	181	297	190	652	828	3
de-	301	181	313	190	652	828	3
mostrado	71	193	108	202	652	828	3
que	112	193	126	202	652	828	3
existen	130	193	158	202	652	828	3
patrones	162	193	195	202	652	828	3
de	199	193	209	202	652	828	3
dependencia,	212	193	264	202	652	828	3
interdepen-	268	193	313	202	652	828	3
dencia	71	205	97	214	652	828	3
e	100	205	104	214	652	828	3
independencia	107	205	164	214	652	828	3
en	167	205	177	214	652	828	3
las	180	205	191	214	652	828	3
relaciones	194	205	234	214	652	828	3
familiares,	237	205	279	214	652	828	3
y	282	205	287	214	652	828	3
en	290	205	299	214	652	828	3
las	302	205	313	214	652	828	3
familias	71	217	103	226	652	828	3
de	106	217	115	226	652	828	3
niños	118	217	140	226	652	828	3
obesos	142	217	169	226	652	828	3
hay	172	217	187	226	652	828	3
que	190	217	204	226	652	828	3
analizar	207	217	238	226	652	828	3
y	241	217	246	226	652	828	3
confrontar	249	217	290	226	652	828	3
estos	293	217	313	226	652	828	3
tres	71	229	85	238	652	828	3
patrones	88	229	122	238	652	828	3
(18).	125	229	144	238	652	828	3
Además,	146	229	181	238	652	828	3
el	184	229	192	238	652	828	3
estilo	195	229	216	238	652	828	3
protector	219	229	255	238	652	828	3
familiar	258	229	289	238	652	828	3
se	292	229	301	238	652	828	3
ha	304	229	313	238	652	828	3
relacionado	71	241	117	250	652	828	3
con	121	241	135	250	652	828	3
exceso	139	241	166	250	652	828	3
de	169	241	179	250	652	828	3
peso,	182	241	203	250	652	828	3
el	207	241	214	250	652	828	3
democrático	217	241	266	250	652	828	3
con	270	241	284	250	652	828	3
estado	288	241	313	250	652	828	3
nutricional	71	253	114	262	652	828	3
normal	116	253	144	262	652	828	3
y	146	253	151	262	652	828	3
el	154	253	161	262	652	828	3
autoritario	163	253	204	262	652	828	3
con	207	253	221	262	652	828	3
malnutrición	223	253	274	262	652	828	3
por	276	253	289	262	652	828	3
exce-	292	253	313	262	652	828	3
so	71	265	80	274	652	828	3
o	82	265	87	274	652	828	3
por	90	265	103	274	652	828	3
déﬁcit	106	265	131	274	652	828	3
(19).	133	265	152	274	652	828	3
La	85	277	96	286	652	828	3
información	98	277	146	286	652	828	3
disponible	148	277	189	286	652	828	3
acerca	191	277	217	286	652	828	3
de	219	277	228	286	652	828	3
la	230	277	237	286	652	828	3
inﬂuencia	240	277	279	286	652	828	3
ambien-	281	277	313	286	652	828	3
tal,	71	289	83	298	652	828	3
en	86	289	96	298	652	828	3
particular	99	289	137	298	652	828	3
un	140	289	150	298	652	828	3
ambiente	153	289	190	298	652	828	3
obesogénico	193	289	242	298	652	828	3
que	246	289	260	298	652	828	3
contribuya	263	289	306	298	652	828	3
a	309	289	313	298	652	828	3
que	71	301	85	310	652	828	3
la	88	301	96	310	652	828	3
disponibilidad	99	301	155	310	652	828	3
en	159	301	168	310	652	828	3
comidas	171	301	204	310	652	828	3
calóricamente	207	301	263	310	652	828	3
densas	266	301	292	310	652	828	3
sean	296	301	313	310	652	828	3
las	71	313	82	322	652	828	3
preferidas	84	313	124	322	652	828	3
por	126	313	139	322	652	828	3
la	142	313	149	322	652	828	3
población,	151	313	193	322	652	828	3
es	195	313	204	322	652	828	3
extensa	206	313	236	322	652	828	3
(20);	238	313	257	322	652	828	3
sin	262	313	274	322	652	828	3
embargo,	276	313	313	322	652	828	3
estudios	71	325	103	334	652	828	3
realizados	106	325	146	334	652	828	3
desde	150	325	172	334	652	828	3
esta	175	325	191	334	652	828	3
misma	194	325	220	334	652	828	3
aproximación	223	325	278	334	652	828	3
pero,	281	325	301	334	652	828	3
en	304	325	313	334	652	828	3
contraste,	71	337	109	346	652	828	3
el	111	337	118	346	652	828	3
aumentar	121	337	157	346	652	828	3
la	160	337	167	346	652	828	3
disponibilidad	169	337	226	346	652	828	3
de	228	337	237	346	652	828	3
los	239	337	251	346	652	828	3
alimentos	253	337	292	346	652	828	3
salu-	294	337	313	346	652	828	3
dables,	71	349	99	358	652	828	3
en	102	349	111	358	652	828	3
particular	114	349	152	358	652	828	3
frutas	158	349	180	358	652	828	3
y	183	349	188	358	652	828	3
vegetales	191	349	228	358	652	828	3
como	231	349	253	358	652	828	3
“oferta”	259	349	291	358	652	828	3
en	294	349	303	358	652	828	3
la	306	349	313	358	652	828	3
mesa	71	361	91	370	652	828	3
familiar,	94	361	127	370	652	828	3
ha	129	361	139	370	652	828	3
sido	141	361	157	370	652	828	3
exitosa	160	361	188	370	652	828	3
para	190	361	207	370	652	828	3
mejorar	209	361	240	370	652	828	3
la	242	361	249	370	652	828	3
ingesta	252	361	280	370	652	828	3
de	282	361	291	370	652	828	3
estos	293	361	313	370	652	828	3
alimentos,	71	373	112	382	652	828	3
los	114	373	126	382	652	828	3
cuales	128	373	153	382	652	828	3
son	158	373	172	382	652	828	3
particularmente	174	373	236	382	652	828	3
difíciles	238	373	270	382	652	828	3
en	273	373	282	382	652	828	3
niños	284	373	306	382	652	828	3
y	308	373	313	382	652	828	3
adolescentes	71	385	121	394	652	828	3
(21).	124	385	142	394	652	828	3
Además,	145	385	180	394	652	828	3
la	182	385	189	394	652	828	3
inﬂuencia	192	385	231	394	652	828	3
que	234	385	248	394	652	828	3
la	251	385	258	394	652	828	3
familia	261	385	289	394	652	828	3
como	291	385	313	394	652	828	3
estructura	71	397	110	406	652	828	3
de	113	397	123	406	652	828	3
apoyo	126	397	150	406	652	828	3
a	154	397	158	406	652	828	3
la	162	397	169	406	652	828	3
alimentación	173	397	224	406	652	828	3
adecuada	227	397	264	406	652	828	3
ha	268	397	277	406	652	828	3
sido	281	397	297	406	652	828	3
de-	301	397	313	406	652	828	3
mostrada	71	409	107	418	652	828	3
ampliamente,	110	409	164	418	652	828	3
pues	167	409	185	418	652	828	3
el	188	409	196	418	652	828	3
realizar	199	409	228	418	652	828	3
de	232	409	241	418	652	828	3
manera	244	409	273	418	652	828	3
frecuente	276	409	313	418	652	828	3
al	71	421	78	430	652	828	3
menos	81	421	107	430	652	828	3
los	109	421	121	430	652	828	3
desayunos	124	421	165	430	652	828	3
y	168	421	173	430	652	828	3
las	175	421	186	430	652	828	3
cenas,	189	421	214	430	652	828	3
se	219	421	227	430	652	828	3
promueve	233	421	273	430	652	828	3
un	275	421	285	430	652	828	3
patrón	288	421	313	430	652	828	3
de	71	433	80	442	652	828	3
alimentación	83	433	134	442	652	828	3
más	136	433	152	442	652	828	3
saludable,	154	433	194	442	652	828	3
y	196	433	201	442	652	828	3
se	203	433	212	442	652	828	3
encuentra	214	433	252	442	652	828	3
un	255	433	265	442	652	828	3
IMC	267	433	286	442	652	828	3
dentro	288	433	313	442	652	828	3
de	71	445	80	454	652	828	3
la	85	445	92	454	652	828	3
normalidad	96	445	141	454	652	828	3
en	145	445	155	454	652	828	3
niños	163	445	185	454	652	828	3
y	189	445	194	454	652	828	3
adolescentes	199	445	249	454	652	828	3
que	253	445	267	454	652	828	3
comparten	271	445	313	454	652	828	3
estas	71	457	90	466	652	828	3
comidas	93	457	126	466	652	828	3
al	129	457	136	466	652	828	3
menos	139	457	165	466	652	828	3
tres	168	457	182	466	652	828	3
veces	185	457	207	466	652	828	3
por	210	457	223	466	652	828	3
semana	226	457	256	466	652	828	3
con	259	457	273	466	652	828	3
sus	276	457	289	466	652	828	3
fami-	292	457	313	466	652	828	3
lias;	71	469	87	478	652	828	3
esto,	90	469	109	478	652	828	3
sumado	112	469	143	478	652	828	3
al	146	469	153	478	652	828	3
beneﬁcio	156	469	192	478	652	828	3
del	195	469	207	478	652	828	3
compartir	210	469	249	478	652	828	3
ideas	252	469	272	478	652	828	3
y	275	469	280	478	652	828	3
conver-	283	469	313	478	652	828	3
saciones	71	481	104	490	652	828	3
en	107	481	116	490	652	828	3
familia	118	481	146	490	652	828	3
(22).	149	481	168	490	652	828	3
También	170	481	204	490	652	828	3
deben	206	481	230	490	652	828	3
considerarse	232	481	282	490	652	828	3
los	284	481	296	490	652	828	3
fac-	298	481	313	490	652	828	3
tores	71	493	90	502	652	828	3
de	93	493	102	502	652	828	3
estrés	105	493	128	502	652	828	3
emocional	131	493	172	502	652	828	3
que	175	493	189	502	652	828	3
afectan	192	493	221	502	652	828	3
a	224	493	228	502	652	828	3
los	231	493	243	502	652	828	3
niños	246	493	267	502	652	828	3
tales	270	493	288	502	652	828	3
como	291	493	313	502	652	828	3
depresión	71	505	109	514	652	828	3
e	113	505	117	514	652	828	3
incluso	121	505	149	514	652	828	3
el	153	505	160	514	652	828	3
hábito	163	505	188	514	652	828	3
de	191	505	201	514	652	828	3
fumar	204	505	228	514	652	828	3
desde	231	505	254	514	652	828	3
la	257	505	264	514	652	828	3
niñez,	268	505	292	514	652	828	3
pues	295	505	313	514	652	828	3
existen	71	517	99	526	652	828	3
estudios	102	517	134	526	652	828	3
que	137	517	152	526	652	828	3
reportan	155	517	188	526	652	828	3
un	191	517	201	526	652	828	3
mayor	204	517	229	526	652	828	3
riesgo	232	517	256	526	652	828	3
de	259	517	269	526	652	828	3
ser	272	517	283	526	652	828	3
obesos	286	517	313	526	652	828	3
ante	71	529	87	538	652	828	3
estas	90	529	109	538	652	828	3
situaciones	112	529	156	538	652	828	3
(23).	159	529	177	538	652	828	3
El	85	541	94	550	652	828	3
proceso	96	541	127	550	652	828	3
de	129	541	139	550	652	828	3
familiarización	141	541	201	550	652	828	3
y	203	541	208	550	652	828	3
los	211	541	222	550	652	828	3
procesos	225	541	259	550	652	828	3
condicionan-	262	541	313	550	652	828	3
tes	71	553	82	562	652	828	3
en	85	553	94	562	652	828	3
la	97	553	104	562	652	828	3
infancia	107	553	138	562	652	828	3
pueden	141	553	170	562	652	828	3
aumentar	175	553	212	562	652	828	3
la	215	553	222	562	652	828	3
preferencia	225	553	269	562	652	828	3
por	272	553	285	562	652	828	3
los	288	553	299	562	652	828	3
di-	302	553	313	562	652	828	3
ferentes	71	565	102	574	652	828	3
sabores;	107	565	139	574	652	828	3
lo	144	565	152	574	652	828	3
que	157	565	171	574	652	828	3
se	176	565	184	574	652	828	3
considera	189	565	227	574	652	828	3
familiar	231	565	263	574	652	828	3
y	267	565	272	574	652	828	3
preferido	277	565	313	574	652	828	3
puede	71	577	95	586	652	828	3
afectar	98	577	125	586	652	828	3
el	128	577	135	586	652	828	3
peso	138	577	156	586	652	828	3
corporal,	160	577	195	586	652	828	3
ya	198	577	208	586	652	828	3
que	211	577	225	586	652	828	3
las	228	577	239	586	652	828	3
experiencias	242	577	292	586	652	828	3
tem-	295	577	313	586	652	828	3
pranas	71	589	97	598	652	828	3
siembran	100	589	136	598	652	828	3
las	139	589	150	598	652	828	3
bases	153	589	175	598	652	828	3
para	178	589	195	598	652	828	3
separar	198	589	227	598	652	828	3
lo	230	589	238	598	652	828	3
que	241	589	255	598	652	828	3
es	258	589	266	598	652	828	3
familiar	269	589	301	598	652	828	3
de	304	589	313	598	652	828	3
lo	71	601	79	610	652	828	3
que	81	601	95	610	652	828	3
no	97	601	107	610	652	828	3
lo	109	601	117	610	652	828	3
es.	119	601	130	610	652	828	3
Si	132	601	140	610	652	828	3
esta	142	601	157	610	652	828	3
experiencia	159	601	205	610	652	828	3
incluye	207	601	236	610	652	828	3
la	238	601	245	610	652	828	3
exposición	247	601	290	610	652	828	3
a	292	601	297	610	652	828	3
una	299	601	313	610	652	828	3
variedad	71	613	105	622	652	828	3
de	108	613	117	622	652	828	3
sabores,	121	613	153	622	652	828	3
el	156	613	163	622	652	828	3
niño	166	613	184	622	652	828	3
aprende	187	613	218	622	652	828	3
a	221	613	226	622	652	828	3
preferir	229	613	259	622	652	828	3
la	262	613	269	622	652	828	3
diversidad	272	613	313	622	652	828	3
(24),	71	625	90	634	652	828	3
mientras	93	625	127	634	652	828	3
que	131	625	145	634	652	828	3
si	148	625	155	634	652	828	3
es	158	625	166	634	652	828	3
limitada	170	625	202	634	652	828	3
estará	205	625	228	634	652	828	3
expuesto	232	625	267	634	652	828	3
a	270	625	275	634	652	828	3
un	278	625	288	634	652	828	3
nicho	291	625	313	634	652	828	3
obesogénico	71	637	120	646	652	828	3
(25).	123	637	142	646	652	828	3
LOS	102	649	122	658	652	828	3
ORÍGENES	127	649	179	658	652	828	3
DEL	184	649	205	658	652	828	3
DESARROLLO	209	649	279	658	652	828	3
DE	284	649	298	658	652	828	3
LA	88	661	102	670	652	828	3
SALUD	106	661	140	670	652	828	3
Y	145	661	152	670	652	828	3
LA	157	661	171	670	652	828	3
ENFERMEDAD.	176	661	249	670	652	828	3
LA	255	661	269	670	652	828	3
PRO-	273	661	298	670	652	828	3
GRAMACIÓN	88	673	152	682	652	828	3
FETAL	155	673	187	682	652	828	3
Y	188	673	195	682	652	828	3
POSNATAL	197	673	250	682	652	828	3
TEMPRA-	251	673	298	682	652	828	3
NA.	88	685	105	694	652	828	3
LOS	107	685	127	694	652	828	3
PRIMEROS	130	685	183	694	652	828	3
1000	186	685	206	694	652	828	3
DÍAS	209	685	232	694	652	828	3
Existe	85	697	110	706	652	828	3
suﬁciente	112	697	149	706	652	828	3
evidencia	151	697	189	706	652	828	3
acerca	191	697	216	706	652	828	3
de	218	697	228	706	652	828	3
la	230	697	237	706	652	828	3
inﬂuencia	239	697	278	706	652	828	3
determi-	280	697	313	706	652	828	3
nante	71	709	92	718	652	828	3
de	98	709	108	718	652	828	3
las	110	709	121	718	652	828	3
primeras	124	709	159	718	652	828	3
etapas	162	709	186	718	652	828	3
de	189	709	198	718	652	828	3
la	201	709	208	718	652	828	3
vida	211	709	228	718	652	828	3
sobre	231	709	253	718	652	828	3
el	256	709	263	718	652	828	3
bienestar	266	709	301	718	652	828	3
de	304	709	313	718	652	828	3
los	71	721	82	730	652	828	3
individuos.	85	721	129	730	652	828	3
La	131	721	142	730	652	828	3
nutrición	144	721	180	730	652	828	3
durante	182	721	211	730	652	828	3
el	214	721	221	730	652	828	3
embarazo	224	721	262	730	652	828	3
y	264	721	269	730	652	828	3
la	272	721	279	730	652	828	3
infancia	282	721	313	730	652	828	3
temprana	327	85	364	94	652	828	3
contribuye	366	85	408	94	652	828	3
a	413	85	418	94	652	828	3
la	420	85	428	94	652	828	3
formación	430	85	470	94	652	828	3
y	473	85	478	94	652	828	3
desarrollo	480	85	519	94	652	828	3
del	522	85	534	94	652	828	3
niño,	536	85	556	94	652	828	3
así	559	85	570	94	652	828	3
como	327	97	349	106	652	828	3
a	352	97	357	106	652	828	3
su	360	97	368	106	652	828	3
buen	371	97	391	106	652	828	3
estado	393	97	419	106	652	828	3
de	421	97	431	106	652	828	3
salud	434	97	454	106	652	828	3
(26).	457	97	476	106	652	828	3
En	479	97	490	106	652	828	3
las	493	97	504	106	652	828	3
últimas	507	97	536	106	652	828	3
décadas	539	97	570	106	652	828	3
se	327	109	336	118	652	828	3
ha	338	109	347	118	652	828	3
demostrado	350	109	395	118	652	828	3
que	398	109	412	118	652	828	3
la	414	109	421	118	652	828	3
alimentación	424	109	474	118	652	828	3
al	476	109	484	118	652	828	3
inicio	486	109	508	118	652	828	3
de	510	109	520	118	652	828	3
la	522	109	529	118	652	828	3
vida	532	109	548	118	652	828	3
tiene	551	109	570	118	652	828	3
consecuencias	327	121	383	130	652	828	3
signiﬁcativas	386	121	438	130	652	828	3
en	440	121	449	130	652	828	3
el	452	121	459	130	652	828	3
desarrollo	462	121	501	130	652	828	3
de	503	121	513	130	652	828	3
enfermedades	515	121	570	130	652	828	3
que	327	133	342	142	652	828	3
se	344	133	352	142	652	828	3
maniﬁestan	355	133	400	142	652	828	3
en	403	133	412	142	652	828	3
la	415	133	422	142	652	828	3
adultez	425	133	453	142	652	828	3
y	456	133	461	142	652	828	3
que	463	133	477	142	652	828	3
la	480	133	487	142	652	828	3
promoción	490	133	532	142	652	828	3
de	535	133	544	142	652	828	3
la	547	133	554	142	652	828	3
ali-	557	133	570	142	652	828	3
mentación	327	145	368	154	652	828	3
para	371	145	388	154	652	828	3
fomentar	391	145	426	154	652	828	3
un	429	145	439	154	652	828	3
crecimiento	445	145	492	154	652	828	3
adecuado	495	145	532	154	652	828	3
debe	535	145	553	154	652	828	3
ini-	556	145	570	154	652	828	3
ciarse	327	157	350	166	652	828	3
desde	353	157	375	166	652	828	3
antes	378	157	399	166	652	828	3
de	401	157	411	166	652	828	3
la	414	157	421	166	652	828	3
concepción.	424	157	471	166	652	828	3
Las	474	157	488	166	652	828	3
inﬂuencias	491	157	533	166	652	828	3
adversas	536	157	570	166	652	828	3
tempranas	327	169	368	178	652	828	3
en	370	169	379	178	652	828	3
el	382	169	389	178	652	828	3
desarrollo	391	169	430	178	652	828	3
pueden	433	169	461	178	652	828	3
resultar	463	169	493	178	652	828	3
en	495	169	504	178	652	828	3
cambios	507	169	540	178	652	828	3
perma-	542	169	570	178	652	828	3
nentes	327	181	352	190	652	828	3
en	355	181	364	190	652	828	3
la	366	181	373	190	652	828	3
estructura,	375	181	416	190	652	828	3
ﬁsiología	418	181	455	190	652	828	3
y	457	181	462	190	652	828	3
metabolismo,	464	181	517	190	652	828	3
esto	519	181	535	190	652	828	3
se	537	181	545	190	652	828	3
cono-	547	181	570	190	652	828	3
ce	327	193	336	202	652	828	3
como	340	193	362	202	652	828	3
Programación	365	193	420	202	652	828	3
Metabólica,	424	193	471	202	652	828	3
la	474	193	481	202	652	828	3
cual	485	193	501	202	652	828	3
puede	505	193	529	202	652	828	3
agravarse	532	193	570	202	652	828	3
por	327	205	341	214	652	828	3
un	343	205	353	214	652	828	3
crecimiento	356	205	402	214	652	828	3
compensatorio	404	205	462	214	652	828	3
acelerado	465	205	502	214	652	828	3
(27).	505	205	523	214	652	828	3
La	342	217	352	226	652	828	3
hipótesis	356	217	391	226	652	828	3
de	395	217	404	226	652	828	3
Barker	408	217	435	226	652	828	3
preconizó	439	217	478	226	652	828	3
que	482	217	496	226	652	828	3
las	500	217	511	226	652	828	3
enfermedades	515	217	570	226	652	828	3
cardiovasculares	327	229	393	238	652	828	3
y	397	229	402	238	652	828	3
metabólicas	405	229	453	238	652	828	3
del	456	229	468	238	652	828	3
adulto	472	229	497	238	652	828	3
podrían	500	229	530	238	652	828	3
tener	534	229	554	238	652	828	3
sus	557	229	570	238	652	828	3
orígenes	327	241	361	250	652	828	3
en	364	241	373	250	652	828	3
la	376	241	383	250	652	828	3
edad	385	241	404	250	652	828	3
fetal	407	241	424	250	652	828	3
(28).	427	241	446	250	652	828	3
Esto	448	241	466	250	652	828	3
unido	469	241	491	250	652	828	3
al	494	241	501	250	652	828	3
incremento	504	241	548	250	652	828	3
de	551	241	560	250	652	828	3
la	563	241	570	250	652	828	3
morbimortalidad	327	253	394	262	652	828	3
por	396	253	409	262	652	828	3
enfermedades	412	253	467	262	652	828	3
cardiometabólicas	469	253	541	262	652	828	3
llevó	543	253	563	262	652	828	3
a	565	253	570	262	652	828	3
la	327	265	335	274	652	828	3
realización	338	265	381	274	652	828	3
de	384	265	394	274	652	828	3
estudios	397	265	430	274	652	828	3
experimentales,	433	265	495	274	652	828	3
observacionales	498	265	562	274	652	828	3
y	565	265	570	274	652	828	3
de	327	277	337	286	652	828	3
seguimiento,	339	277	390	286	652	828	3
lo	392	277	400	286	652	828	3
cual	402	277	419	286	652	828	3
se	421	277	429	286	652	828	3
convirtió	431	277	467	286	652	828	3
en	469	277	479	286	652	828	3
una	481	277	495	286	652	828	3
línea	498	277	517	286	652	828	3
de	519	277	529	286	652	828	3
investiga-	531	277	570	286	652	828	3
ción	327	289	344	298	652	828	3
conocida	347	289	383	298	652	828	3
actualmente	386	289	434	298	652	828	3
como	437	289	459	298	652	828	3
Orígenes	462	289	498	298	652	828	3
del	501	289	513	298	652	828	3
Desarrollo	516	289	557	298	652	828	3
de	560	289	570	298	652	828	3
la	327	301	335	310	652	828	3
Salud	337	301	360	310	652	828	3
y	363	301	368	310	652	828	3
la	370	301	377	310	652	828	3
Enfermedad	380	301	429	310	652	828	3
(ODSE,	431	301	463	310	652	828	3
en	468	301	478	310	652	828	3
inglés,	480	301	507	310	652	828	3
Developmental	509	301	570	310	652	828	3
Origins	327	313	357	322	652	828	3
of	360	313	368	322	652	828	3
Health	371	313	397	322	652	828	3
and	400	313	414	322	652	828	3
Diasease	417	313	452	322	652	828	3
–	455	313	460	322	652	828	3
DOHaD-)	462	313	502	322	652	828	3
(29).	505	313	524	322	652	828	3
El	342	325	350	334	652	828	3
impacto	353	325	385	334	652	828	3
de	387	325	396	334	652	828	3
los	399	325	410	334	652	828	3
factores	413	325	444	334	652	828	3
nutricionales	446	325	497	334	652	828	3
en	499	325	509	334	652	828	3
la	511	325	518	334	652	828	3
regulación	521	325	562	334	652	828	3
y	565	325	570	334	652	828	3
expresión	327	337	365	346	652	828	3
de	367	337	377	346	652	828	3
los	379	337	390	346	652	828	3
genes	392	337	415	346	652	828	3
se	416	337	425	346	652	828	3
denomina	427	337	465	346	652	828	3
nutrigenómica;	467	337	527	346	652	828	3
cuando	529	337	557	346	652	828	3
las	559	337	570	346	652	828	3
variantes	327	349	363	358	652	828	3
genéticas	366	349	402	358	652	828	3
predeﬁnen	406	349	447	358	652	828	3
los	450	349	462	358	652	828	3
requerimientos	465	349	524	358	652	828	3
nutriciona-	527	349	570	358	652	828	3
les	327	361	338	370	652	828	3
bajo	340	361	357	370	652	828	3
situaciones	359	361	403	370	652	828	3
ﬁsiológicas	405	361	449	370	652	828	3
o	451	361	456	370	652	828	3
ﬁsiopatológicas	458	361	520	370	652	828	3
particulares,	522	361	570	370	652	828	3
se	327	373	336	382	652	828	3
considera	339	373	377	382	652	828	3
nutrigenética.	381	373	434	382	652	828	3
La	438	373	448	382	652	828	3
Epigenética	452	373	498	382	652	828	3
estudia	502	373	530	382	652	828	3
todos	533	373	555	382	652	828	3
los	558	373	570	382	652	828	3
mediadores	327	385	373	394	652	828	3
externos	376	385	409	394	652	828	3
al	412	385	419	394	652	828	3
genoma	422	385	454	394	652	828	3
humano	457	385	488	394	652	828	3
(nutricionales	492	385	545	394	652	828	3
o	548	385	553	394	652	828	3
no)	557	385	570	394	652	828	3
que	327	397	342	406	652	828	3
pueden	344	397	373	406	652	828	3
modiﬁcar	375	397	413	406	652	828	3
la	415	397	422	406	652	828	3
expresión	425	397	463	406	652	828	3
genética	465	397	498	406	652	828	3
sin	501	397	512	406	652	828	3
cambiar	514	397	546	406	652	828	3
la	549	397	556	406	652	828	3
se-	558	397	570	406	652	828	3
cuencia	327	409	357	418	652	828	3
de	359	409	369	418	652	828	3
las	371	409	382	418	652	828	3
bases	384	409	405	418	652	828	3
del	407	409	419	418	652	828	3
ADN.	421	409	445	418	652	828	3
Estos	447	409	468	418	652	828	3
mediadores	470	409	515	418	652	828	3
se	517	409	526	418	652	828	3
comportan	528	409	570	418	652	828	3
como	327	421	349	430	652	828	3
moduladores	352	421	403	430	652	828	3
metabólicos	406	421	453	430	652	828	3
y	456	421	461	430	652	828	3
actúan	464	421	489	430	652	828	3
en	492	421	502	430	652	828	3
períodos	504	421	538	430	652	828	3
críticos	541	421	570	430	652	828	3
o	327	433	332	442	652	828	3
susceptibles	335	433	383	442	652	828	3
de	385	433	395	442	652	828	3
la	398	433	405	442	652	828	3
vida	408	433	425	442	652	828	3
(“ventana	428	433	466	442	652	828	3
crítica”);	469	433	503	442	652	828	3
también	506	433	538	442	652	828	3
modiﬁ-	541	433	570	442	652	828	3
can	327	445	341	454	652	828	3
la	345	445	352	454	652	828	3
citogénesis,	356	445	402	454	652	828	3
organogénesis	406	445	462	454	652	828	3
y	466	445	471	454	652	828	3
metabolismo	475	445	526	454	652	828	3
celular,	530	445	558	454	652	828	3
lo	562	445	570	454	652	828	3
cual	327	457	344	466	652	828	3
predispone	346	457	389	466	652	828	3
a	392	457	396	466	652	828	3
enfermedades	399	457	453	466	652	828	3
crónicas	456	457	488	466	652	828	3
en	491	457	500	466	652	828	3
el	503	457	510	466	652	828	3
adulto	513	457	537	466	652	828	3
(30).	540	457	558	466	652	828	3
La	342	469	352	478	652	828	3
programación	354	469	409	478	652	828	3
fetal	412	469	429	478	652	828	3
se	432	469	440	478	652	828	3
ha	442	469	452	478	652	828	3
demostrado	454	469	500	478	652	828	3
cientíﬁcamente	503	469	563	478	652	828	3
a	565	469	570	478	652	828	3
través	327	481	351	490	652	828	3
de	353	481	363	490	652	828	3
estudios	365	481	398	490	652	828	3
longitudinales	400	481	456	490	652	828	3
y	461	481	466	490	652	828	3
experimentales	468	481	528	490	652	828	3
en	530	481	540	490	652	828	3
anima-	542	481	570	490	652	828	3
les,	327	493	341	502	652	828	3
así	343	493	354	502	652	828	3
como	356	493	378	502	652	828	3
estudios	381	493	413	502	652	828	3
prospectivos	415	493	465	502	652	828	3
observacionales	467	493	531	502	652	828	3
en	533	493	542	502	652	828	3
huma-	544	493	570	502	652	828	3
nos	327	505	341	514	652	828	3
asociados	345	505	384	514	652	828	3
a	388	505	392	514	652	828	3
factores	396	505	427	514	652	828	3
establecidos	431	505	480	514	652	828	3
desde	484	505	506	514	652	828	3
edad	510	505	529	514	652	828	3
temprana	533	505	570	514	652	828	3
(por	327	517	344	526	652	828	3
ejemplo:	347	517	382	526	652	828	3
peso	385	517	403	526	652	828	3
alto	406	517	421	526	652	828	3
o	424	517	429	526	652	828	3
bajo	432	517	450	526	652	828	3
al	453	517	460	526	652	828	3
nacer	463	517	484	526	652	828	3
asociado	488	517	522	526	652	828	3
a	525	517	530	526	652	828	3
riesgo	533	517	557	526	652	828	3
de	560	517	570	526	652	828	3
ECRN)	327	529	357	538	652	828	3
y	360	529	365	538	652	828	3
el	367	529	374	538	652	828	3
planteamiento	377	529	433	538	652	828	3
de	436	529	445	538	652	828	3
hipótesis	447	529	483	538	652	828	3
que	485	529	499	538	652	828	3
se	502	529	510	538	652	828	3
están	513	529	533	538	652	828	3
evaluan-	536	529	570	538	652	828	3
do	327	541	337	550	652	828	3
por	341	541	354	550	652	828	3
estudios	360	541	393	550	652	828	3
monitorizados	396	541	453	550	652	828	3
de	456	541	465	550	652	828	3
intervención	469	541	518	550	652	828	3
en	521	541	531	550	652	828	3
humanos	534	541	570	550	652	828	3
con	327	553	342	562	652	828	3
seguimiento	347	553	395	562	652	828	3
a	400	553	404	562	652	828	3
largo	409	553	429	562	652	828	3
plazo,	434	553	458	562	652	828	3
como	463	553	485	562	652	828	3
el	490	553	497	562	652	828	3
Early	507	553	529	562	652	828	3
Nutrition	534	553	570	562	652	828	3
Project	327	565	355	574	652	828	3
(29).	360	565	379	574	652	828	3
Durante	384	565	416	574	652	828	3
el	420	565	427	574	652	828	3
desarrollo	432	565	472	574	652	828	3
fetal,	476	565	496	574	652	828	3
componentes	501	565	553	574	652	828	3
del	558	565	570	574	652	828	3
epigenoma	327	577	371	586	652	828	3
son	374	577	388	586	652	828	3
particularmente	390	577	452	586	652	828	3
susceptibles	455	577	503	586	652	828	3
a	506	577	510	586	652	828	3
interrupciones	513	577	570	586	652	828	3
y	327	589	332	598	652	828	3
disrupciones.	335	589	387	598	652	828	3
Algunos	389	589	423	598	652	828	3
mecanismos	425	589	474	598	652	828	3
epigenéticos	477	589	526	598	652	828	3
ya	529	589	538	598	652	828	3
demos-	541	589	570	598	652	828	3
trados	327	601	352	610	652	828	3
como:	354	601	379	610	652	828	3
la	381	601	388	610	652	828	3
metilación	390	601	432	610	652	828	3
del	436	601	448	610	652	828	3
ADN,	450	601	474	610	652	828	3
modiﬁcación	476	601	528	610	652	828	3
de	530	601	540	610	652	828	3
las	542	601	553	610	652	828	3
his-	555	601	570	610	652	828	3
tonas	327	613	348	622	652	828	3
que	351	613	365	622	652	828	3
puede	368	613	391	622	652	828	3
ocurrir	394	613	421	622	652	828	3
por	423	613	436	622	652	828	3
medio	439	613	464	622	652	828	3
de	466	613	475	622	652	828	3
acetilación,	478	613	523	622	652	828	3
metilación,	526	613	570	622	652	828	3
fosforilación,	327	625	380	634	652	828	3
entre	383	625	402	634	652	828	3
otros,	405	625	427	634	652	828	3
así	429	625	440	634	652	828	3
como	442	625	465	634	652	828	3
los	467	625	478	634	652	828	3
micro	481	625	504	634	652	828	3
ARN,	505	625	529	634	652	828	3
los	531	625	543	634	652	828	3
cuales	545	625	570	634	652	828	3
son	327	637	341	646	652	828	3
capaces	344	637	375	646	652	828	3
de	377	637	387	646	652	828	3
modiﬁcar	389	637	427	646	652	828	3
su	430	637	439	646	652	828	3
expresión	441	637	480	646	652	828	3
silenciando	483	637	528	646	652	828	3
o	530	637	535	646	652	828	3
activan-	538	637	570	646	652	828	3
do	327	649	337	658	652	828	3
el	340	649	347	658	652	828	3
gen	349	649	363	658	652	828	3
relacionado,	365	649	414	658	652	828	3
sin	416	649	428	658	652	828	3
modiﬁcar	430	649	468	658	652	828	3
el	470	649	477	658	652	828	3
ADN.	479	649	503	658	652	828	3
Para	505	649	523	658	652	828	3
estudiar	525	649	556	658	652	828	3
los	558	649	570	658	652	828	3
cambios	327	661	360	670	652	828	3
epigenéticos	363	661	413	670	652	828	3
se	415	661	424	670	652	828	3
han	427	661	441	670	652	828	3
deﬁnido	444	661	476	670	652	828	3
tres	479	661	493	670	652	828	3
hipótesis	496	661	531	670	652	828	3
principa-	534	661	570	670	652	828	3
les	327	673	338	682	652	828	3
(29,31,32)	341	673	382	682	652	828	3
(Figura	385	673	414	682	652	828	3
1):	417	673	428	682	652	828	3
•	343	685	347	694	652	828	3
Hipótesis	357	685	395	694	652	828	3
del	399	685	411	694	652	828	3
excesivo	416	685	451	694	652	828	3
aporte	455	685	480	694	652	828	3
calórico	485	685	516	694	652	828	3
intrauterino:	521	685	570	694	652	828	3
Sugiere	357	697	388	706	652	828	3
que	390	697	405	706	652	828	3
la	407	697	415	706	652	828	3
exposición	417	697	460	706	652	828	3
intrauterina	463	697	508	706	652	828	3
a	511	697	515	706	652	828	3
un	518	697	528	706	652	828	3
exceso	531	697	558	706	652	828	3
de	560	697	570	706	652	828	3
calorías,	357	709	391	718	652	828	3
principalmente	396	709	455	718	652	828	3
glucosa,	461	709	494	718	652	828	3
provoca	499	709	531	718	652	828	3
cambios	537	709	570	718	652	828	3
permanentes	357	721	407	730	652	828	3
del	411	721	423	730	652	828	3
feto	427	721	442	730	652	828	3
que	446	721	460	730	652	828	3
llevan	464	721	488	730	652	828	3
a	492	721	496	730	652	828	3
la	500	721	507	730	652	828	3
obesidad	511	721	546	730	652	828	3
en	550	721	559	730	652	828	3
la	563	721	570	730	652	828	3
ARCHIVOS	254	760	292	767	652	828	3
VENEZOLANOS	294	760	349	767	652	828	3
DE	351	760	362	767	652	828	3
PUERICULTURA	364	760	422	767	652	828	3
Y	425	760	429	767	652	828	3
PEDIATRÍA	431	760	471	767	652	828	3
2014;	473	760	492	767	652	828	3
Vol	494	760	504	767	652	828	3
77	506	760	514	767	652	828	3
(3):	516	760	528	767	652	828	3
137-143	530	760	557	767	652	828	3
139	571	762	586	771	652	828	3
Los	72	58	84	66	652	828	4
orígenes	86	58	113	66	652	828	4
del	115	58	125	66	652	828	4
desarrollo	127	58	159	66	652	828	4
de	162	58	169	66	652	828	4
la	171	58	177	66	652	828	4
salud	179	58	196	66	652	828	4
y	198	58	202	66	652	828	4
de	205	58	212	66	652	828	4
la	214	58	220	66	652	828	4
enfermedad	222	58	260	66	652	828	4
en	262	58	270	66	652	828	4
Venezuela.	272	58	307	66	652	828	4
•	87	109	90	118	652	828	4
•	87	193	90	202	652	828	4
vida	101	85	118	94	652	828	4
posnatal.	121	85	157	94	652	828	4
Esta	160	85	177	94	652	828	4
hipótesis	180	85	215	94	652	828	4
se	218	85	227	94	652	828	4
ha	230	85	239	94	652	828	4
sustentado	242	85	284	94	652	828	4
en	287	85	297	94	652	828	4
nu-	300	85	313	94	652	828	4
merosos	101	97	134	106	652	828	4
estudios	137	97	169	106	652	828	4
observacionales	172	97	235	106	652	828	4
(29,33).	238	97	269	106	652	828	4
Hipótesis	101	109	138	118	652	828	4
de	141	109	150	118	652	828	4
la	152	109	160	118	652	828	4
ganancia	162	109	197	118	652	828	4
rápida	199	109	224	118	652	828	4
de	226	109	236	118	652	828	4
peso	238	109	256	118	652	828	4
posnatal	259	109	292	118	652	828	4
o	294	109	299	118	652	828	4
del	301	109	313	118	652	828	4
crecimiento	101	121	148	130	652	828	4
acelerado:	151	121	192	130	652	828	4
Propone	195	121	228	130	652	828	4
una	231	121	245	130	652	828	4
asociación	249	121	290	130	652	828	4
entre	293	121	313	130	652	828	4
el	101	133	108	142	652	828	4
rápido	111	133	136	142	652	828	4
aumento	139	133	174	142	652	828	4
de	176	133	186	142	652	828	4
peso	189	133	207	142	652	828	4
en	210	133	219	142	652	828	4
la	222	133	229	142	652	828	4
infancia	232	133	264	142	652	828	4
y	267	133	272	142	652	828	4
un	275	133	285	142	652	828	4
mayor	288	133	313	142	652	828	4
riesgo	101	145	125	154	652	828	4
de	128	145	138	154	652	828	4
obesidad	141	145	176	154	652	828	4
posterior,	179	145	216	154	652	828	4
relacionada	219	145	265	154	652	828	4
primordial-	268	145	313	154	652	828	4
mente	101	157	125	166	652	828	4
con	128	157	143	166	652	828	4
la	145	157	153	166	652	828	4
dieta	155	157	175	166	652	828	4
que	178	157	192	166	652	828	4
recibe	195	157	219	166	652	828	4
el	222	157	229	166	652	828	4
niño	232	157	250	166	652	828	4
en	252	157	262	166	652	828	4
las	265	157	276	166	652	828	4
primeras	279	157	313	166	652	828	4
etapas	101	169	126	178	652	828	4
de	129	169	138	178	652	828	4
la	142	169	149	178	652	828	4
vida:	152	169	172	178	652	828	4
lactancia	175	169	210	178	652	828	4
materna,	213	169	248	178	652	828	4
tipos	251	169	270	178	652	828	4
de	273	169	283	178	652	828	4
fórmu-	286	169	313	178	652	828	4
las,	101	181	115	190	652	828	4
dieta	117	181	136	190	652	828	4
complementaria	139	181	203	190	652	828	4
(29,34).	205	181	237	190	652	828	4
Hipótesis	101	193	138	202	652	828	4
de	142	193	151	202	652	828	4
la	154	193	161	202	652	828	4
subóptima	164	193	206	202	652	828	4
alimentación	209	193	260	202	652	828	4
materna	263	193	295	202	652	828	4
y	298	193	303	202	652	828	4
el	306	193	313	202	652	828	4
efecto	101	205	125	214	652	828	4
obesogénico	128	205	178	214	652	828	4
en	181	205	191	214	652	828	4
el	194	205	201	214	652	828	4
niño:	204	205	224	214	652	828	4
sugiere	228	205	256	214	652	828	4
que	259	205	274	214	652	828	4
existe	277	205	300	214	652	828	4
un	303	205	313	214	652	828	4
desajuste	101	217	137	226	652	828	4
en	140	217	149	226	652	828	4
el	152	217	159	226	652	828	4
desarrollo	162	217	201	226	652	828	4
por	204	217	217	226	652	828	4
un	220	217	230	226	652	828	4
subóptimo	232	217	274	226	652	828	4
ambiente	277	217	313	226	652	828	4
Figura	114	416	139	424	652	828	4
1.	145	416	152	424	652	828	4
Hipótesis	155	416	192	424	652	828	4
de	195	416	205	424	652	828	4
los	207	416	219	424	652	828	4
cambios	222	416	255	424	652	828	4
epigenéticos.	258	416	311	424	652	828	4
Fuente:	126	427	153	434	652	828	4
Modiﬁcado	156	427	195	434	652	828	4
de	197	427	206	434	652	828	4
Koletzko	208	427	239	434	652	828	4
et	242	427	248	434	652	828	4
al,	251	427	259	434	652	828	4
2012	262	427	279	434	652	828	4
(28).	282	427	298	434	652	828	4
Tabla	107	451	129	459	652	828	4
1.	132	451	139	459	652	828	4
Ganancia	142	451	180	459	652	828	4
de	183	451	193	459	652	828	4
peso	196	451	215	459	652	828	4
gestacional	218	451	264	459	652	828	4
según	266	451	291	459	652	828	4
categorías	120	461	162	469	652	828	4
del	165	461	177	469	652	828	4
Índice	179	461	203	469	652	828	4
de	206	461	216	469	652	828	4
Masa	219	461	241	469	652	828	4
Corporal	244	461	278	469	652	828	4
IMC	99	472	115	481	652	828	4
Ganancia	186	472	225	481	652	828	4
de	227	472	237	481	652	828	4
Peso	240	472	261	481	652	828	4
Bajo	99	487	117	495	652	828	4
12,5—18,0	183	487	227	495	652	828	4
kg	230	487	240	495	652	828	4
Alto	99	501	114	509	652	828	4
7-11,5	186	501	211	509	652	828	4
kg	214	501	223	509	652	828	4
Muy	99	515	116	523	652	828	4
alto	118	515	133	523	652	828	4
5,0-9,0	183	515	211	523	652	828	4
kg	214	515	224	523	652	828	4
Fuente:	99	528	126	536	652	828	4
Rasmussen,	128	528	173	536	652	828	4
et	175	528	182	536	652	828	4
al	184	528	191	536	652	828	4
2010	193	528	211	536	652	828	4
(41).	213	528	230	536	652	828	4
Figura	120	703	146	711	652	828	4
2.	149	703	156	711	652	828	4
Círculo	159	703	187	711	652	828	4
vicioso	190	703	218	711	652	828	4
inter-generacional	221	703	293	711	652	828	4
del	156	713	168	721	652	828	4
origen	170	713	195	721	652	828	4
de	198	713	208	721	652	828	4
la	211	713	218	721	652	828	4
obesidad	221	713	257	721	652	828	4
Fuente:	144	723	171	731	652	828	4
Herrera	173	723	200	731	652	828	4
Cuenca,	203	723	233	731	652	828	4
2014	235	723	253	731	652	828	4
(42)	255	723	269	731	652	828	4
140	52	762	67	771	652	828	4
perinatal	357	85	392	94	652	828	4
y	395	85	400	94	652	828	4
un	404	85	414	94	652	828	4
ambiente	417	85	454	94	652	828	4
obesogénico	457	85	507	94	652	828	4
infantil,	510	85	541	94	652	828	4
mayor	544	85	570	94	652	828	4
riesgo	357	97	382	106	652	828	4
de	386	97	395	106	652	828	4
enfermedad	400	97	447	106	652	828	4
coronaria	451	97	489	106	652	828	4
en	493	97	502	106	652	828	4
niños	507	97	528	106	652	828	4
con	533	97	547	106	652	828	4
peso	552	97	570	106	652	828	4
bajo	357	109	374	118	652	828	4
al	378	109	385	118	652	828	4
nacer,	388	109	412	118	652	828	4
particularmente	415	109	477	118	652	828	4
si	480	109	487	118	652	828	4
su	490	109	499	118	652	828	4
retraso	502	109	529	118	652	828	4
del	532	109	544	118	652	828	4
creci-	547	109	570	118	652	828	4
miento	357	121	385	130	652	828	4
temprano	389	121	426	130	652	828	4
es	430	121	438	130	652	828	4
seguido	441	121	472	130	652	828	4
por	476	121	489	130	652	828	4
mayor	493	121	518	130	652	828	4
ganancia	522	121	557	130	652	828	4
de	560	121	570	130	652	828	4
peso	357	133	376	142	652	828	4
durante	378	133	408	142	652	828	4
la	410	133	417	142	652	828	4
infancia.	420	133	454	142	652	828	4
El	459	133	468	142	652	828	4
grado	470	133	493	142	652	828	4
de	496	133	505	142	652	828	4
desajuste	507	133	544	142	652	828	4
puede	546	133	570	142	652	828	4
provenir	357	145	391	154	652	828	4
de	393	145	403	154	652	828	4
una	405	145	419	154	652	828	4
composición	422	145	472	154	652	828	4
corporal	475	145	508	154	652	828	4
materna	510	145	542	154	652	828	4
altera-	545	145	570	154	652	828	4
da,	357	157	369	166	652	828	4
dieta	373	157	392	166	652	828	4
materna	395	157	427	166	652	828	4
desbalanceada	431	157	488	166	652	828	4
o	491	157	496	166	652	828	4
hipocalórica,	500	157	551	166	652	828	4
ina-	554	157	570	166	652	828	4
decuada	357	169	390	178	652	828	4
transferencia	392	169	443	178	652	828	4
placentaria	445	169	488	178	652	828	4
de	491	169	500	178	652	828	4
nutrientes,	502	169	543	178	652	828	4
segui-	546	169	570	178	652	828	4
do	357	181	367	190	652	828	4
de	371	181	380	190	652	828	4
un	384	181	394	190	652	828	4
estilo	398	181	419	190	652	828	4
de	423	181	432	190	652	828	4
vida	436	181	453	190	652	828	4
obesogénico	456	181	506	190	652	828	4
en	510	181	519	190	652	828	4
el	523	181	530	190	652	828	4
ambiente	533	181	570	190	652	828	4
posnatal	357	193	390	202	652	828	4
(29,35).	393	193	424	202	652	828	4
A	342	205	349	214	652	828	4
partir	350	205	372	214	652	828	4
de	374	205	383	214	652	828	4
estas	385	205	405	214	652	828	4
investigaciones,	407	205	470	214	652	828	4
la	472	205	479	214	652	828	4
OMS	481	205	503	214	652	828	4
desarrolló	505	205	545	214	652	828	4
la	547	205	554	214	652	828	4
ini-	556	205	570	214	652	828	4
ciativa	327	217	354	226	652	828	4
denominada	356	217	404	226	652	828	4
“Los	406	217	426	226	652	828	4
primeros	428	217	463	226	652	828	4
1000	465	217	485	226	652	828	4
días”,	487	217	510	226	652	828	4
conceptualiza-	512	217	570	226	652	828	4
da	365	229	374	238	652	828	4
como	378	229	400	238	652	828	4
la	404	229	411	238	652	828	4
“ventana	414	229	450	238	652	828	4
de	453	229	463	238	652	828	4
oportunidad”,	466	229	521	238	652	828	4
que	525	229	539	238	652	828	4
se	543	229	551	238	652	828	4
está	554	229	570	238	652	828	4
llevando	365	241	399	250	652	828	4
a	402	241	407	250	652	828	4
cabo	410	241	428	250	652	828	4
actualmente	431	241	479	250	652	828	4
y	482	241	487	250	652	828	4
tiene	490	241	509	250	652	828	4
como	512	241	534	250	652	828	4
objetivo	537	241	570	250	652	828	4
proponer	365	253	401	262	652	828	4
intervenciones	406	253	464	262	652	828	4
sobre	470	253	491	262	652	828	4
las	497	253	508	262	652	828	4
circunstancias	514	253	570	262	652	828	4
que	365	265	379	274	652	828	4
pueden	382	265	410	274	652	828	4
afectar	412	265	439	274	652	828	4
el	441	265	448	274	652	828	4
crecimiento	451	265	497	274	652	828	4
y	499	265	504	274	652	828	4
desarrollo	507	265	546	274	652	828	4
de	548	265	558	274	652	828	4
un	560	265	570	274	652	828	4
niño	365	277	383	286	652	828	4
(28,32,36-39)	385	277	439	286	652	828	4
desde	441	277	464	286	652	828	4
su	466	277	475	286	652	828	4
concepción	477	277	522	286	652	828	4
hasta	524	277	544	286	652	828	4
los	546	277	558	286	652	828	4
24	560	277	570	286	652	828	4
meses	365	289	389	298	652	828	4
de	392	289	401	298	652	828	4
vida.	404	289	423	298	652	828	4
Los	379	301	394	310	652	828	4
cambios	398	301	431	310	652	828	4
epigenéticos	436	301	485	310	652	828	4
se	490	301	498	310	652	828	4
copian	502	301	529	310	652	828	4
de	533	301	542	310	652	828	4
una	547	301	561	310	652	828	4
a	565	301	570	310	652	828	4
otra	365	313	380	322	652	828	4
generación	384	313	427	322	652	828	4
y	430	313	435	322	652	828	4
la	439	313	446	322	652	828	4
dieta	449	313	468	322	652	828	4
en	471	313	481	322	652	828	4
generaciones	484	313	536	322	652	828	4
pasadas	539	313	570	322	652	828	4
puede	365	325	389	334	652	828	4
imponer	392	325	425	334	652	828	4
su	428	325	437	334	652	828	4
huella	440	325	465	334	652	828	4
en	468	325	477	334	652	828	4
el	481	325	488	334	652	828	4
epigenoma	491	325	535	334	652	828	4
fetal	538	325	555	334	652	828	4
las	559	325	570	334	652	828	4
cuales	365	337	390	346	652	828	4
se	392	337	401	346	652	828	4
expresan	403	337	439	346	652	828	4
en	441	337	451	346	652	828	4
la	453	337	461	346	652	828	4
edad	463	337	482	346	652	828	4
adulta	485	337	509	346	652	828	4
como	511	337	534	346	652	828	4
un	536	337	546	346	652	828	4
perﬁl	549	337	570	346	652	828	4
patológico	365	349	407	358	652	828	4
de	410	349	419	358	652	828	4
expresión	422	349	461	358	652	828	4
genética,	463	349	499	358	652	828	4
o	502	349	507	358	652	828	4
sea	510	349	522	358	652	828	4
es	525	349	534	358	652	828	4
una	537	349	551	358	652	828	4
ver-	554	349	570	358	652	828	4
dadera	365	361	391	370	652	828	4
transmisión	394	361	440	370	652	828	4
transgeneracional.	443	361	515	370	652	828	4
La	379	373	390	382	652	828	4
identiﬁcación	394	373	448	382	652	828	4
de	452	373	462	382	652	828	4
marcadores	470	373	516	382	652	828	4
epigenéticos	520	373	570	382	652	828	4
perinatales	365	385	408	394	652	828	4
permitiría	411	385	450	394	652	828	4
pronosticar	453	385	497	394	652	828	4
la	500	385	508	394	652	828	4
susceptibilidad	510	385	570	394	652	828	4
al	365	397	372	406	652	828	4
desarrollo	374	397	414	406	652	828	4
de	416	397	426	406	652	828	4
obesidad	428	397	463	406	652	828	4
y	465	397	470	406	652	828	4
sus	473	397	485	406	652	828	4
complicaciones,	488	397	552	406	652	828	4
gra-	554	397	570	406	652	828	4
cias	365	409	380	418	652	828	4
a	383	409	387	418	652	828	4
lo	389	409	397	418	652	828	4
cual	399	409	416	418	652	828	4
podrían	418	409	448	418	652	828	4
crearse	450	409	478	418	652	828	4
programas	480	409	522	418	652	828	4
que	524	409	538	418	652	828	4
optimi-	541	409	570	418	652	828	4
cen	365	421	379	430	652	828	4
la	383	421	390	430	652	828	4
alimentación	394	421	445	430	652	828	4
y	449	421	454	430	652	828	4
estilos	457	421	483	430	652	828	4
de	487	421	496	430	652	828	4
vida	500	421	517	430	652	828	4
en	521	421	530	430	652	828	4
la	534	421	541	430	652	828	4
madre	545	421	570	430	652	828	4
(29).	365	433	384	442	652	828	4
En	379	445	390	454	652	828	4
la	392	445	400	454	652	828	4
actualidad,	402	445	445	454	652	828	4
hay	447	445	461	454	652	828	4
una	464	445	478	454	652	828	4
elevada	480	445	510	454	652	828	4
prevalencia	513	445	558	454	652	828	4
de	560	445	570	454	652	828	4
mujeres	365	457	396	466	652	828	4
en	399	457	409	466	652	828	4
edad	412	457	431	466	652	828	4
fértil	434	457	453	466	652	828	4
con	456	457	470	466	652	828	4
sobrepeso	473	457	513	466	652	828	4
y	516	457	521	466	652	828	4
obesidad,	524	457	562	466	652	828	4
y	565	457	570	466	652	828	4
la	365	469	372	478	652	828	4
prevención	375	469	419	478	652	828	4
tanto	422	469	441	478	652	828	4
de	444	469	454	478	652	828	4
peso	456	469	475	478	652	828	4
bajo	477	469	494	478	652	828	4
como	497	469	519	478	652	828	4
de	522	469	531	478	652	828	4
peso	534	469	552	478	652	828	4
alto	555	469	570	478	652	828	4
al	365	481	372	490	652	828	4
nacer	375	481	396	490	652	828	4
es	399	481	408	490	652	828	4
de	410	481	420	490	652	828	4
suma	423	481	444	490	652	828	4
importancia	446	481	494	490	652	828	4
para	497	481	514	490	652	828	4
evitar	516	481	539	490	652	828	4
riesgos	542	481	570	490	652	828	4
de	365	493	374	502	652	828	4
ECRN.	377	493	406	502	652	828	4
Está	409	493	426	502	652	828	4
demostrado	428	493	474	502	652	828	4
que	477	493	491	502	652	828	4
las	494	493	505	502	652	828	4
guías	507	493	528	502	652	828	4
de	531	493	540	502	652	828	4
ganan-	543	493	570	502	652	828	4
cia	365	505	377	514	652	828	4
de	379	505	389	514	652	828	4
peso	391	505	409	514	652	828	4
gestacional	412	505	456	514	652	828	4
son	459	505	473	514	652	828	4
importantes	475	505	522	514	652	828	4
para	525	505	542	514	652	828	4
la	544	505	551	514	652	828	4
pre-	554	505	570	514	652	828	4
vención	365	517	397	526	652	828	4
intergeneracional	400	517	468	526	652	828	4
de	472	517	481	526	652	828	4
la	488	517	495	526	652	828	4
obesidad;	499	517	537	526	652	828	4
además	540	517	570	526	652	828	4
las	365	529	376	538	652	828	4
mujeres	379	529	410	538	652	828	4
obesas	413	529	440	538	652	828	4
cursan	442	529	468	538	652	828	4
con	471	529	485	538	652	828	4
alto	488	529	503	538	652	828	4
riesgo	506	529	530	538	652	828	4
de	533	529	542	538	652	828	4
diabe-	545	529	570	538	652	828	4
tes	365	541	376	550	652	828	4
gestacional,	379	541	426	550	652	828	4
feto	429	541	444	550	652	828	4
muerto	447	541	475	550	652	828	4
retenido,	478	541	512	550	652	828	4
preeclampsia,	515	541	570	550	652	828	4
complicaciones	365	553	427	562	652	828	4
del	429	553	441	562	652	828	4
parto,	443	553	466	562	652	828	4
abortos	468	553	497	562	652	828	4
espontáneos,	499	553	550	562	652	828	4
ano-	552	553	570	562	652	828	4
malías	365	565	391	574	652	828	4
congénitas,	394	565	439	574	652	828	4
entre	442	565	461	574	652	828	4
otros	464	565	484	574	652	828	4
(38).	487	565	506	574	652	828	4
La	509	565	519	574	652	828	4
ganancia	522	565	558	574	652	828	4
de	560	565	570	574	652	828	4
peso	365	577	383	586	652	828	4
varía	387	577	407	586	652	828	4
según	410	577	433	586	652	828	4
el	436	577	444	586	652	828	4
estado	447	577	472	586	652	828	4
nutricional	476	577	518	586	652	828	4
de	522	577	531	586	652	828	4
la	534	577	542	586	652	828	4
madre	545	577	570	586	652	828	4
(40,41)	365	589	394	598	652	828	4
(Tabla	397	589	422	598	652	828	4
1).	425	589	435	598	652	828	4
INTERACCIÓN	379	601	451	610	652	828	4
ENTRE	455	601	489	610	652	828	4
LOS	493	601	513	610	652	828	4
ODSE	517	601	544	610	652	828	4
Y	548	601	555	610	652	828	4
EL	365	613	379	622	652	828	4
AMBIENTE	380	613	434	622	652	828	4
OBESOGÉNICO:	436	613	514	622	652	828	4
PAUTAS	517	613	555	622	652	828	4
PARA	365	625	392	634	652	828	4
LA	397	625	411	634	652	828	4
PREVENCIÓN	416	625	483	634	652	828	4
Y	488	625	495	634	652	828	4
FORMULA-	500	625	555	634	652	828	4
CIÓN	365	637	391	646	652	828	4
DE	398	637	412	646	652	828	4
ESTRATEGIAS	418	637	489	646	652	828	4
Y	495	637	502	646	652	828	4
PROGRA-	508	637	555	646	652	828	4
MAS.	365	649	390	658	652	828	4
La	379	661	390	670	652	828	4
formulación	394	661	442	670	652	828	4
de	446	661	456	670	652	828	4
estrategias	460	661	501	670	652	828	4
y	505	661	510	670	652	828	4
programas	515	661	556	670	652	828	4
de	560	661	570	670	652	828	4
políticas	365	673	398	682	652	828	4
públicas	401	673	434	682	652	828	4
para	436	673	453	682	652	828	4
mejorar	456	673	487	682	652	828	4
la	489	673	496	682	652	828	4
salud	499	673	520	682	652	828	4
de	523	673	532	682	652	828	4
la	535	673	542	682	652	828	4
pobla-	545	673	570	682	652	828	4
ción	365	685	382	694	652	828	4
debe	385	685	403	694	652	828	4
considerar	406	685	447	694	652	828	4
la	449	685	456	694	652	828	4
inﬂuencia	459	685	497	694	652	828	4
de	500	685	509	694	652	828	4
diversos	512	685	544	694	652	828	4
facto-	547	685	570	694	652	828	4
res	365	697	377	706	652	828	4
en	379	697	389	706	652	828	4
los	391	697	403	706	652	828	4
diferentes	405	697	444	706	652	828	4
períodos	446	697	480	706	652	828	4
críticos	483	697	511	706	652	828	4
del	514	697	526	706	652	828	4
ciclo	528	697	547	706	652	828	4
vital,	550	697	570	706	652	828	4
en	365	709	375	718	652	828	4
especial,	377	709	411	718	652	828	4
de	413	709	423	718	652	828	4
las	425	709	436	718	652	828	4
nuevas	438	709	465	718	652	828	4
generaciones,	468	709	521	718	652	828	4
tomando	524	709	558	718	652	828	4
en	560	709	570	718	652	828	4
cuenta	365	721	391	730	652	828	4
los	394	721	405	730	652	828	4
siguientes	408	721	447	730	652	828	4
aspectos	450	721	483	730	652	828	4
los	488	721	500	730	652	828	4
cuales	503	721	527	730	652	828	4
se	530	721	538	730	652	828	4
presen-	541	721	570	730	652	828	4
ARCHIVOS	73	760	111	767	652	828	4
VENEZOLANOS	113	760	168	767	652	828	4
DE	170	760	181	767	652	828	4
PUERICULTURA	183	760	241	767	652	828	4
Y	243	760	248	767	652	828	4
PEDIATRÍA	250	760	290	767	652	828	4
2014;	292	760	311	767	652	828	4
Vol	313	760	323	767	652	828	4
77	325	760	333	767	652	828	4
(3):	335	760	347	767	652	828	4
137-143	349	760	376	767	652	828	4
Los	334	59	346	66	652	828	5
orígenes	348	59	375	66	652	828	5
del	377	59	387	66	652	828	5
desarrollo	389	59	421	66	652	828	5
de	424	59	431	66	652	828	5
la	433	59	439	66	652	828	5
salud	441	59	458	66	652	828	5
y	460	59	464	66	652	828	5
de	467	59	474	66	652	828	5
la	476	59	482	66	652	828	5
enfermedad	484	59	522	66	652	828	5
en	524	59	532	66	652	828	5
Venezuela.	534	59	569	66	652	828	5
tan	71	85	83	94	652	828	5
en	85	85	95	94	652	828	5
la	97	85	104	94	652	828	5
Figura	107	85	133	94	652	828	5
2	135	85	140	94	652	828	5
(42):	143	85	162	94	652	828	5
•	87	97	90	106	652	828	5
El	101	97	110	106	652	828	5
futuro	114	97	138	106	652	828	5
inmediato	142	97	182	106	652	828	5
para	186	97	203	106	652	828	5
corregir	207	97	238	106	652	828	5
las	242	97	253	106	652	828	5
deﬁciencias	257	97	304	106	652	828	5
o	308	97	313	106	652	828	5
excesos	101	109	132	118	652	828	5
en	134	109	143	118	652	828	5
la	146	109	153	118	652	828	5
alimentación	155	109	206	118	652	828	5
de	208	109	218	118	652	828	5
la	220	109	227	118	652	828	5
población	229	109	269	118	652	828	5
en	271	109	280	118	652	828	5
particu-	282	109	313	118	652	828	5
lar	101	121	111	130	652	828	5
de	114	121	123	130	652	828	5
las	126	121	137	130	652	828	5
mujeres	140	121	171	130	652	828	5
en	174	121	183	130	652	828	5
edad	186	121	204	130	652	828	5
fértil	207	121	226	130	652	828	5
y	229	121	234	130	652	828	5
en	237	121	246	130	652	828	5
embarazadas.	249	121	302	130	652	828	5
•	87	133	90	142	652	828	5
A	101	133	108	142	652	828	5
mediano	110	133	144	142	652	828	5
y	146	133	151	142	652	828	5
largo	153	133	173	142	652	828	5
plazo	175	133	197	142	652	828	5
deben	199	133	223	142	652	828	5
considerarse	225	133	274	142	652	828	5
los	276	133	288	142	652	828	5
ciclos	290	133	313	142	652	828	5
intergeneracionales	101	145	178	154	652	828	5
de	180	145	189	154	652	828	5
la	191	145	198	154	652	828	5
malnutrición	200	145	251	154	652	828	5
y	253	145	258	154	652	828	5
de	260	145	269	154	652	828	5
las	271	145	282	154	652	828	5
ECRN.	284	145	313	154	652	828	5
•	87	157	90	166	652	828	5
La	101	157	111	166	652	828	5
etapa	115	157	136	166	652	828	5
de	140	157	149	166	652	828	5
crecimiento	153	157	199	166	652	828	5
y	203	157	208	166	652	828	5
desarrollo	212	157	251	166	652	828	5
de	255	157	264	166	652	828	5
los	268	157	279	166	652	828	5
niños	283	157	305	166	652	828	5
y	308	157	313	166	652	828	5
adolescentes	101	169	151	178	652	828	5
para	153	169	170	178	652	828	5
mantener	172	169	209	178	652	828	5
un	211	169	221	178	652	828	5
crecimiento	225	169	272	178	652	828	5
dentro	274	169	300	178	652	828	5
de	304	169	313	178	652	828	5
la	101	181	108	190	652	828	5
normalidad.	111	181	158	190	652	828	5
Es	85	193	95	202	652	828	5
beneﬁcioso	98	193	143	202	652	828	5
incluir	147	193	173	202	652	828	5
atención	176	193	209	202	652	828	5
nutricional	213	193	255	202	652	828	5
como	259	193	281	202	652	828	5
estrate-	284	193	313	202	652	828	5
gia	71	205	83	214	652	828	5
de	87	205	96	214	652	828	5
prevención	100	205	144	214	652	828	5
primaria,	147	205	183	214	652	828	5
que	187	205	201	214	652	828	5
incluya	205	205	234	214	652	828	5
educación,	238	205	280	214	652	828	5
evalua-	284	205	313	214	652	828	5
ción	71	217	88	226	652	828	5
y	91	217	96	226	652	828	5
seguimiento,	99	217	150	226	652	828	5
con	153	217	167	226	652	828	5
una	170	217	184	226	652	828	5
visión	187	217	212	226	652	828	5
integral	215	217	245	226	652	828	5
que	248	217	262	226	652	828	5
considere	265	217	303	226	652	828	5
el	306	217	313	226	652	828	5
nivel	71	229	91	238	652	828	5
educativo	94	229	132	238	652	828	5
de	135	229	145	238	652	828	5
las	148	229	159	238	652	828	5
personas,	162	229	199	238	652	828	5
las	202	229	213	238	652	828	5
condiciones	216	229	263	238	652	828	5
de	266	229	276	238	652	828	5
vida	279	229	296	238	652	828	5
que	299	229	313	238	652	828	5
deben	71	241	95	250	652	828	5
enfrentar,	98	241	135	250	652	828	5
el	138	241	146	250	652	828	5
nivel	149	241	169	250	652	828	5
socioeconómico	172	241	236	250	652	828	5
y	239	241	244	250	652	828	5
la	247	241	254	250	652	828	5
percepción	257	241	301	250	652	828	5
de	304	241	313	250	652	828	5
seguridad	71	253	109	262	652	828	5
alimentaria	113	253	158	262	652	828	5
del	162	253	174	262	652	828	5
hogar.	178	253	203	262	652	828	5
De	207	253	218	262	652	828	5
esta	223	253	238	262	652	828	5
forma,	242	253	268	262	652	828	5
es	272	253	281	262	652	828	5
posible	285	253	313	262	652	828	5
romper	71	265	99	274	652	828	5
el	102	265	109	274	652	828	5
círculo	111	265	138	274	652	828	5
vicioso	141	265	169	274	652	828	5
de	171	265	181	274	652	828	5
la	183	265	190	274	652	828	5
malnutrición	192	265	243	274	652	828	5
intergeneracional	245	265	313	274	652	828	5
a	71	277	75	286	652	828	5
largo	78	277	98	286	652	828	5
plazo.	101	277	125	286	652	828	5
El	85	289	94	298	652	828	5
círculo	97	289	124	298	652	828	5
vicioso	127	289	155	298	652	828	5
se	158	289	166	298	652	828	5
perpetúa	169	289	203	298	652	828	5
debido	206	289	233	298	652	828	5
al	235	289	242	298	652	828	5
estado	245	289	270	298	652	828	5
de	273	289	282	298	652	828	5
malnu-	285	289	313	298	652	828	5
trición	71	301	97	310	652	828	5
de	99	301	108	310	652	828	5
la	111	301	118	310	652	828	5
mujer	120	301	143	310	652	828	5
desde	146	301	168	310	652	828	5
etapas	171	301	196	310	652	828	5
tempranas	198	301	239	310	652	828	5
de	241	301	250	310	652	828	5
su	253	301	262	310	652	828	5
vida	264	301	281	310	652	828	5
hasta	283	301	304	310	652	828	5
la	306	301	313	310	652	828	5
adultez,	71	313	102	322	652	828	5
que	105	313	120	322	652	828	5
afecta	123	313	147	322	652	828	5
el	150	313	158	322	652	828	5
crecimiento	161	313	208	322	652	828	5
de	211	313	221	322	652	828	5
su	224	313	233	322	652	828	5
hijo	237	313	252	322	652	828	5
desde	256	313	278	322	652	828	5
la	282	313	289	322	652	828	5
etapa	292	313	313	322	652	828	5
fetal	71	325	88	334	652	828	5
hasta	92	325	112	334	652	828	5
su	115	325	124	334	652	828	5
nacimiento,	127	325	173	334	652	828	5
lo	177	325	184	334	652	828	5
cual	187	325	204	334	652	828	5
puede	207	325	231	334	652	828	5
determinar	234	325	277	334	652	828	5
la	280	325	287	334	652	828	5
apari-	290	325	313	334	652	828	5
ción	71	337	88	346	652	828	5
de	91	337	100	346	652	828	5
ECRN	103	337	129	346	652	828	5
(43,44).	132	337	163	346	652	828	5
Este	85	349	102	358	652	828	5
planteamiento	105	349	161	358	652	828	5
deriva	163	349	188	358	652	828	5
en	191	349	200	358	652	828	5
recomendaciones	203	349	271	358	652	828	5
tanto	274	349	294	358	652	828	5
para	296	349	313	358	652	828	5
profesionales	71	361	124	370	652	828	5
de	127	361	136	370	652	828	5
la	140	361	147	370	652	828	5
medicina,	151	361	189	370	652	828	5
como	193	361	215	370	652	828	5
para	218	361	235	370	652	828	5
la	239	361	246	370	652	828	5
implementación	249	361	313	370	652	828	5
de	71	373	80	382	652	828	5
políticas	83	373	116	382	652	828	5
de	119	373	129	382	652	828	5
salud	131	373	152	382	652	828	5
pública,	155	373	186	382	652	828	5
a	189	373	194	382	652	828	5
ﬁn	196	373	207	382	652	828	5
de	209	373	219	382	652	828	5
prevenir	221	373	254	382	652	828	5
en	257	373	267	382	652	828	5
forma	269	373	293	382	652	828	5
con-	296	373	313	382	652	828	5
sistente	71	385	101	394	652	828	5
las	103	385	114	394	652	828	5
ECRN.	117	385	146	394	652	828	5
•	343	109	347	118	652	828	5
•	343	157	347	166	652	828	5
•	343	217	347	226	652	828	5
•	343	229	347	238	652	828	5
•	343	289	347	298	652	828	5
•	343	313	347	322	652	828	5
•	343	361	347	370	652	828	5
demostró	357	85	394	94	652	828	5
que	398	85	412	94	652	828	5
en	416	85	425	94	652	828	5
las	429	85	440	94	652	828	5
últimas	443	85	472	94	652	828	5
décadas	476	85	507	94	652	828	5
eran	511	85	528	94	652	828	5
excesivos	531	85	570	94	652	828	5
(49-52).	357	97	390	106	652	828	5
Considerar	357	109	401	118	652	828	5
la	404	109	411	118	652	828	5
“doble	413	109	440	118	652	828	5
carga”	443	109	468	118	652	828	5
de	471	109	480	118	652	828	5
la	483	109	490	118	652	828	5
malnutrición	493	109	543	118	652	828	5
en	546	109	556	118	652	828	5
los	558	109	570	118	652	828	5
programas	357	121	399	130	652	828	5
de	402	121	411	130	652	828	5
intervención	414	121	464	130	652	828	5
nutricional	467	121	509	130	652	828	5
evitando	515	121	549	130	652	828	5
con-	552	121	570	130	652	828	5
siderar	357	133	384	142	652	828	5
sobrepeso/obesidad	387	133	464	142	652	828	5
y	467	133	472	142	652	828	5
desnutrición	474	133	523	142	652	828	5
por	525	133	539	142	652	828	5
separa-	541	133	570	142	652	828	5
do	357	145	367	154	652	828	5
(44,53).	370	145	401	154	652	828	5
Evitar	357	157	382	166	652	828	5
programas	384	157	426	166	652	828	5
de	428	157	438	166	652	828	5
intervención	440	157	490	166	652	828	5
nutricional	492	157	535	166	652	828	5
masivos	537	157	570	166	652	828	5
y	357	169	362	178	652	828	5
focalizarlos	369	169	415	178	652	828	5
según	421	169	444	178	652	828	5
las	450	169	461	178	652	828	5
necesidades	468	169	515	178	652	828	5
particulares,	521	169	570	178	652	828	5
ofreciendo	357	181	400	190	652	828	5
atención	402	181	435	190	652	828	5
especíﬁca	437	181	476	190	652	828	5
para	478	181	495	190	652	828	5
la	497	181	505	190	652	828	5
desnutrición	507	181	556	190	652	828	5
ac-	558	181	570	190	652	828	5
tual,	357	193	375	202	652	828	5
así	377	193	388	202	652	828	5
como	391	193	413	202	652	828	5
la	416	193	423	202	652	828	5
prevención	426	193	470	202	652	828	5
de	472	193	482	202	652	828	5
obesidad	485	193	520	202	652	828	5
en	522	193	532	202	652	828	5
desnutri-	535	193	570	202	652	828	5
dos	357	205	371	214	652	828	5
con	374	205	388	214	652	828	5
talla	391	205	408	214	652	828	5
baja	411	205	427	214	652	828	5
(53).	430	205	449	214	652	828	5
Promover	357	217	396	226	652	828	5
la	399	217	406	226	652	828	5
actividad	409	217	445	226	652	828	5
física	448	217	469	226	652	828	5
en	472	217	481	226	652	828	5
todas	484	217	505	226	652	828	5
las	508	217	519	226	652	828	5
edades.	521	217	551	226	652	828	5
Educar	357	229	385	238	652	828	5
a	388	229	392	238	652	828	5
la	395	229	402	238	652	828	5
población	404	229	443	238	652	828	5
utilizando	446	229	485	238	652	828	5
los	488	229	499	238	652	828	5
medios	502	229	530	238	652	828	5
de	533	229	542	238	652	828	5
comu-	544	229	570	238	652	828	5
nicación	357	241	391	250	652	828	5
masiva,	394	241	424	250	652	828	5
para	427	241	444	250	652	828	5
que	447	241	461	250	652	828	5
se	464	241	472	250	652	828	5
evite	475	241	494	250	652	828	5
el	497	241	504	250	652	828	5
consumo	506	241	542	250	652	828	5
de	545	241	554	250	652	828	5
co-	557	241	570	250	652	828	5
midas	357	253	381	262	652	828	5
rápidas	385	253	413	262	652	828	5
y	417	253	422	262	652	828	5
de	426	253	435	262	652	828	5
alta	439	253	453	262	652	828	5
densidad	457	253	492	262	652	828	5
calórica,	496	253	529	262	652	828	5
así	533	253	544	262	652	828	5
como	548	253	570	262	652	828	5
enseñar	357	265	388	274	652	828	5
la	390	265	397	274	652	828	5
interpretación	399	265	454	274	652	828	5
del	456	265	468	274	652	828	5
etiquetado	471	265	512	274	652	828	5
de	514	265	524	274	652	828	5
los	526	265	537	274	652	828	5
alimen-	540	265	570	274	652	828	5
tos	357	277	369	286	652	828	5
(20).	372	277	391	286	652	828	5
Evitar	357	289	382	298	652	828	5
riesgos	387	289	416	298	652	828	5
de	421	289	431	298	652	828	5
“estilo	437	289	462	298	652	828	5
de	468	289	478	298	652	828	5
vida”	484	289	505	298	652	828	5
nocivos	511	289	542	298	652	828	5
como	548	289	570	298	652	828	5
fumar.	357	301	383	310	652	828	5
Promover	357	313	397	322	652	828	5
las	400	313	411	322	652	828	5
comidas	413	313	447	322	652	828	5
familiares	449	313	489	322	652	828	5
al	492	313	499	322	652	828	5
menos	502	313	528	322	652	828	5
dos	531	313	545	322	652	828	5
o	548	313	553	322	652	828	5
tres	555	313	570	322	652	828	5
veces	357	325	380	334	652	828	5
por	385	325	398	334	652	828	5
semana,	404	325	436	334	652	828	5
tanto	442	325	462	334	652	828	5
los	467	325	479	334	652	828	5
desayunos	484	325	526	334	652	828	5
como	531	325	553	334	652	828	5
las	559	325	570	334	652	828	5
cenas	357	337	380	346	652	828	5
para	384	337	401	346	652	828	5
insistir	405	337	432	346	652	828	5
en	436	337	445	346	652	828	5
los	449	337	461	346	652	828	5
hábitos	465	337	494	346	652	828	5
saludables	498	337	539	346	652	828	5
de	543	337	553	346	652	828	5
ali-	556	337	570	346	652	828	5
mentación	357	349	399	358	652	828	5
(54).	402	349	421	358	652	828	5
El	357	361	366	370	652	828	5
pediatra	369	361	401	370	652	828	5
general	403	361	432	370	652	828	5
debe	435	361	453	370	652	828	5
estar	456	361	474	370	652	828	5
preparado	477	361	516	370	652	828	5
para	519	361	536	370	652	828	5
identiﬁ-	538	361	570	370	652	828	5
car	357	373	370	382	652	828	5
en	373	373	382	382	652	828	5
forma	385	373	409	382	652	828	5
temprana	412	373	449	382	652	828	5
los	452	373	464	382	652	828	5
factores	467	373	498	382	652	828	5
de	502	373	511	382	652	828	5
riesgo	514	373	538	382	652	828	5
cardio-	542	373	570	382	652	828	5
metabólicos	357	385	405	394	652	828	5
y	407	385	412	394	652	828	5
estar	415	385	433	394	652	828	5
en	436	385	445	394	652	828	5
capacidad	447	385	487	394	652	828	5
para	489	385	506	394	652	828	5
referir	508	385	533	394	652	828	5
a	535	385	540	394	652	828	5
sus	542	385	555	394	652	828	5
pa-	557	385	570	394	652	828	5
cientes	357	397	385	406	652	828	5
a	388	397	392	406	652	828	5
los	395	397	406	406	652	828	5
especialistas	409	397	458	406	652	828	5
(2,55).	461	397	487	406	652	828	5
RECOMENDACIONES	85	409	189	418	652	828	5
•	87	433	90	442	652	828	5
•	87	481	90	490	652	828	5
•	87	517	90	526	652	828	5
•	87	553	90	562	652	828	5
•	87	625	90	634	652	828	5
•	87	661	90	670	652	828	5
Optimizar	101	433	141	442	652	828	5
el	146	433	154	442	652	828	5
estado	159	433	184	442	652	828	5
nutricional	190	433	233	442	652	828	5
preconcepcional	238	433	303	442	652	828	5
y	308	433	313	442	652	828	5
posconcepcional	101	445	167	454	652	828	5
de	171	445	180	454	652	828	5
la	184	445	191	454	652	828	5
embarazada	194	445	242	454	652	828	5
y	245	445	250	454	652	828	5
la	254	445	261	454	652	828	5
ganancia	265	445	300	454	652	828	5
de	304	445	313	454	652	828	5
peso	101	457	119	466	652	828	5
durante	122	457	152	466	652	828	5
el	155	457	162	466	652	828	5
embarazo	165	457	203	466	652	828	5
para	206	457	223	466	652	828	5
prevenir	226	457	259	466	652	828	5
tanto	262	457	282	466	652	828	5
el	285	457	292	466	652	828	5
peso	295	457	313	466	652	828	5
bajo	101	469	118	478	652	828	5
al	121	469	128	478	652	828	5
nacer	130	469	152	478	652	828	5
como	155	469	177	478	652	828	5
la	179	469	186	478	652	828	5
macrosomía	189	469	237	478	652	828	5
(45).	240	469	259	478	652	828	5
Realizar	101	481	134	490	652	828	5
promoción	137	481	180	490	652	828	5
de	182	481	192	490	652	828	5
prevención	194	481	238	490	652	828	5
del	241	481	253	490	652	828	5
embarazo	256	481	295	490	652	828	5
pre-	297	481	313	490	652	828	5
coz	101	493	115	502	652	828	5
a	117	493	122	502	652	828	5
través	124	493	148	502	652	828	5
de	150	493	159	502	652	828	5
educación	162	493	202	502	652	828	5
sexual	204	493	230	502	652	828	5
efectiva	232	493	263	502	652	828	5
en	266	493	275	502	652	828	5
todos	278	493	299	502	652	828	5
los	302	493	313	502	652	828	5
sectores	101	505	133	514	652	828	5
de	135	505	145	514	652	828	5
la	147	505	155	514	652	828	5
sociedad	157	505	192	514	652	828	5
venezolana.	195	505	242	514	652	828	5
Promover	101	517	140	526	652	828	5
el	143	517	150	526	652	828	5
control	154	517	182	526	652	828	5
de	185	517	195	526	652	828	5
la	198	517	205	526	652	828	5
embarazada	208	517	256	526	652	828	5
desde	259	517	282	526	652	828	5
la	285	517	292	526	652	828	5
con-	296	517	313	526	652	828	5
cepción.	101	529	134	538	652	828	5
Idealmente,	137	529	183	538	652	828	5
desde	186	529	208	538	652	828	5
la	211	529	218	538	652	828	5
planiﬁcación	220	529	271	538	652	828	5
del	274	529	286	538	652	828	5
emba-	288	529	313	538	652	828	5
razo.	101	541	120	550	652	828	5
Promover	101	553	140	562	652	828	5
la	143	553	151	562	652	828	5
lactancia	154	553	189	562	652	828	5
materna	192	553	224	562	652	828	5
exclusiva	228	553	265	562	652	828	5
durante	269	553	298	562	652	828	5
los	302	553	313	562	652	828	5
primeros	101	565	136	574	652	828	5
6	139	565	144	574	652	828	5
meses	147	565	171	574	652	828	5
de	174	565	183	574	652	828	5
vida	186	565	203	574	652	828	5
y,	206	565	213	574	652	828	5
en	215	565	225	574	652	828	5
forma	228	565	251	574	652	828	5
ideal,	254	565	276	574	652	828	5
hasta	279	565	299	574	652	828	5
los	302	565	313	574	652	828	5
24	101	577	111	586	652	828	5
meses	114	577	139	586	652	828	5
de	142	577	152	586	652	828	5
vida	155	577	172	586	652	828	5
con	176	577	190	586	652	828	5
la	194	577	201	586	652	828	5
incorporación	205	577	260	586	652	828	5
de	264	577	273	586	652	828	5
otros	277	577	296	586	652	828	5
ali-	300	577	313	586	652	828	5
mentos	101	589	130	598	652	828	5
(37,46-48).	133	589	177	598	652	828	5
Incorporar	180	589	222	598	652	828	5
alimentos	225	589	264	598	652	828	5
nutritivos	267	589	305	598	652	828	5
y	308	589	313	598	652	828	5
de	101	601	110	610	652	828	5
baja	113	601	130	610	652	828	5
densidad	133	601	168	610	652	828	5
calórica,	172	601	205	610	652	828	5
a	209	601	213	610	652	828	5
partir	216	601	238	610	652	828	5
de	241	601	250	610	652	828	5
los	253	601	265	610	652	828	5
6	268	601	273	610	652	828	5
meses	276	601	301	610	652	828	5
de	304	601	313	610	652	828	5
edad.	101	613	122	622	652	828	5
Determinar	101	625	146	634	652	828	5
cuál	148	625	165	634	652	828	5
es	167	625	175	634	652	828	5
la	177	625	184	634	652	828	5
nutrición	187	625	222	634	652	828	5
óptima	225	625	252	634	652	828	5
en	254	625	264	634	652	828	5
edades	266	625	293	634	652	828	5
tem-	295	625	313	634	652	828	5
pranas	101	637	127	646	652	828	5
para	130	637	147	646	652	828	5
atacar	151	637	175	646	652	828	5
deﬁciencias	178	637	225	646	652	828	5
y	229	637	234	646	652	828	5
prevenir	237	637	270	646	652	828	5
ECRN	274	637	300	646	652	828	5
en	304	637	313	646	652	828	5
forma	101	649	125	658	652	828	5
simultánea	127	649	170	658	652	828	5
(45).	173	649	192	658	652	828	5
Evitar	101	661	125	670	652	828	5
la	128	661	135	670	652	828	5
ganancia	137	661	173	670	652	828	5
de	175	661	185	670	652	828	5
peso	187	661	205	670	652	828	5
y	208	661	213	670	652	828	5
talla	215	661	232	670	652	828	5
en	235	661	244	670	652	828	5
forma	247	661	271	670	652	828	5
acelerada;	273	661	313	670	652	828	5
esto	101	673	117	682	652	828	5
es	120	673	128	682	652	828	5
particularmente	132	673	194	682	652	828	5
importante	197	673	240	682	652	828	5
en	243	673	252	682	652	828	5
recién	256	673	280	682	652	828	5
nacidos	283	673	313	682	652	828	5
con	101	685	115	694	652	828	5
peso	118	685	136	694	652	828	5
bajo	138	685	155	694	652	828	5
al	158	685	165	694	652	828	5
nacer	167	685	189	694	652	828	5
y	191	685	196	694	652	828	5
en	198	685	208	694	652	828	5
niños	210	685	232	694	652	828	5
desnutridos	234	685	280	694	652	828	5
(27,49).	282	685	313	694	652	828	5
Revisar	101	697	131	706	652	828	5
los	134	697	145	706	652	828	5
requerimientos	148	697	207	706	652	828	5
de	210	697	219	706	652	828	5
los	222	697	233	706	652	828	5
niños	236	697	257	706	652	828	5
desnutridos	260	697	306	706	652	828	5
y	308	697	313	706	652	828	5
de	101	709	110	718	652	828	5
los	113	709	124	718	652	828	5
eutróﬁcos.	127	709	168	718	652	828	5
Hay	171	709	187	718	652	828	5
consenso	190	709	226	718	652	828	5
sobre	229	709	250	718	652	828	5
la	253	709	260	718	652	828	5
necesidad	262	709	301	718	652	828	5
de	304	709	313	718	652	828	5
revisar	101	721	128	730	652	828	5
los	131	721	143	730	652	828	5
requerimientos	147	721	206	730	652	828	5
de	210	721	219	730	652	828	5
los	223	721	234	730	652	828	5
eutróﬁcos,	238	721	279	730	652	828	5
pues	283	721	301	730	652	828	5
se	305	721	313	730	652	828	5
1.	328	431	335	440	652	828	5
2.	328	461	335	470	652	828	5
3.	328	501	335	510	652	828	5
4.	328	531	335	540	652	828	5
5.	328	591	335	600	652	828	5
6.	328	631	335	640	652	828	5
7.	328	661	335	670	652	828	5
8.	328	721	335	730	652	828	5
REFERENCIAS	342	421	413	430	652	828	5
López-	347	431	375	440	652	828	5
Blanco	377	431	405	440	652	828	5
M,	407	431	419	440	652	828	5
Carmona	421	431	457	440	652	828	5
A.	459	431	469	440	652	828	5
La	471	431	482	440	652	828	5
transición	484	431	523	440	652	828	5
alimentaria	525	431	570	440	652	828	5
y	347	441	352	450	652	828	5
nutricional.	355	441	400	450	652	828	5
Un	404	441	416	450	652	828	5
reto	419	441	435	450	652	828	5
en	438	441	447	450	652	828	5
el	451	441	458	450	652	828	5
Siglo	461	441	482	450	652	828	5
XXI.	486	441	506	450	652	828	5
An	509	441	521	450	652	828	5
Venez	524	441	548	450	652	828	5
Nutr	552	441	570	450	652	828	5
2005;	347	451	369	460	652	828	5
18	372	451	382	460	652	828	5
(1).90-104.	384	451	429	460	652	828	5
López	347	461	371	470	652	828	5
de	377	461	387	470	652	828	5
Blanco	393	461	421	470	652	828	5
M,	427	461	438	470	652	828	5
Landaeta-Jiménez	444	461	516	470	652	828	5
M,	522	461	534	470	652	828	5
Herrera	540	461	570	470	652	828	5
Cuenca	347	471	376	480	652	828	5
M,	379	471	390	480	652	828	5
Sifontes	392	471	425	480	652	828	5
M.	427	471	439	480	652	828	5
La	441	471	451	480	652	828	5
doble	454	471	476	480	652	828	5
carga	478	471	499	480	652	828	5
de	502	471	511	480	652	828	5
desnutrición	514	471	562	480	652	828	5
y	565	471	570	480	652	828	5
obesidad	347	481	382	490	652	828	5
en	385	481	394	490	652	828	5
Veneuela.	396	481	435	490	652	828	5
An	440	481	452	490	652	828	5
Venez	455	481	479	490	652	828	5
Nutr	482	481	500	490	652	828	5
2014	505	481	525	490	652	828	5
;27	528	481	541	490	652	828	5
(1):	543	481	558	490	652	828	5
en	560	481	570	490	652	828	5
prensa.	347	491	375	500	652	828	5
Popkin	347	501	375	510	652	828	5
BM.	381	501	399	510	652	828	5
The	404	501	420	510	652	828	5
nutrition	426	501	460	510	652	828	5
transition	466	501	503	510	652	828	5
in	509	501	517	510	652	828	5
low-income	522	501	570	510	652	828	5
countries:	347	511	386	520	652	828	5
an	389	511	399	520	652	828	5
emerging	403	511	440	520	652	828	5
crisis.	444	511	467	520	652	828	5
Nutr	471	511	489	520	652	828	5
Rev	493	511	509	520	652	828	5
1994;	513	511	535	520	652	828	5
52:285-	539	511	570	520	652	828	5
298.	347	521	364	530	652	828	5
Popkin	347	531	375	540	652	828	5
BM.	379	531	397	540	652	828	5
What	402	531	423	540	652	828	5
is	428	531	435	540	652	828	5
unique	439	531	466	540	652	828	5
about	471	531	493	540	652	828	5
the	498	531	510	540	652	828	5
experience	515	531	557	540	652	828	5
in	562	531	570	540	652	828	5
lower	347	541	369	550	652	828	5
and	373	541	388	550	652	828	5
middle	392	541	420	550	652	828	5
income	424	541	453	550	652	828	5
less-industrialized	457	541	529	550	652	828	5
countries	534	541	570	550	652	828	5
compared	347	551	386	560	652	828	5
with	392	551	410	560	652	828	5
the	416	551	428	560	652	828	5
very	435	551	452	560	652	828	5
high-income	459	551	509	560	652	828	5
industrialized	515	551	570	560	652	828	5
countries?	347	561	387	570	652	828	5
The	389	561	405	570	652	828	5
shift	407	561	424	570	652	828	5
in	426	561	434	570	652	828	5
stages	436	561	460	570	652	828	5
of	462	561	471	570	652	828	5
nutrition	473	561	507	570	652	828	5
transition	509	561	546	570	652	828	5
differ	548	561	570	570	652	828	5
from	347	571	366	580	652	828	5
past	369	571	385	580	652	828	5
experiences.	388	571	437	580	652	828	5
Part	440	571	456	580	652	828	5
2.	458	571	466	580	652	828	5
Public	469	571	494	580	652	828	5
Health	497	571	523	580	652	828	5
Nutr	526	571	544	580	652	828	5
2002;	547	571	570	580	652	828	5
5:205-214.	347	581	390	590	652	828	5
Doak	347	591	369	600	652	828	5
CM,	377	591	395	600	652	828	5
Adair	403	591	426	600	652	828	5
L,	434	591	443	600	652	828	5
Monteiro	451	591	489	600	652	828	5
C,	497	591	506	600	652	828	5
Popkin	514	591	543	600	652	828	5
BM.	551	591	570	600	652	828	5
Overweight	347	601	393	610	652	828	5
and	396	601	411	610	652	828	5
underweight	414	601	463	610	652	828	5
coexist	466	601	494	610	652	828	5
within	497	601	522	610	652	828	5
households	525	601	570	610	652	828	5
in	347	611	354	620	652	828	5
Brazil,	357	611	383	620	652	828	5
China	385	611	409	620	652	828	5
and	411	611	426	620	652	828	5
Russia.	428	611	457	620	652	828	5
J	459	611	463	620	652	828	5
Nutr	465	611	483	620	652	828	5
2000;	486	611	508	620	652	828	5
130	510	611	525	620	652	828	5
(12):2965-	527	611	570	620	652	828	5
2971.	347	621	369	630	652	828	5
Uuay	347	631	368	640	652	828	5
R,	374	631	383	640	652	828	5
Albalá	389	631	415	640	652	828	5
C,	421	631	430	640	652	828	5
Kain	436	631	456	640	652	828	5
J.Obesity	462	631	499	640	652	828	5
trends	505	631	529	640	652	828	5
in	535	631	543	640	652	828	5
Latin	549	631	570	640	652	828	5
America:	347	641	383	650	652	828	5
transiting	388	641	425	650	652	828	5
from	429	641	449	650	652	828	5
under	453	641	476	650	652	828	5
to	480	641	488	650	652	828	5
overweight.	492	641	539	650	652	828	5
J	543	641	547	650	652	828	5
Nutr	552	641	570	650	652	828	5
2001;	347	651	369	660	652	828	5
893S-899S.	372	651	418	660	652	828	5
Black	347	661	370	670	652	828	5
RE,	372	661	387	670	652	828	5
Victora	390	661	419	670	652	828	5
CG,	422	661	438	670	652	828	5
Walker	440	661	469	670	652	828	5
SP,	471	661	484	670	652	828	5
Bhutta	486	661	513	670	652	828	5
ZA,	515	661	531	670	652	828	5
Christian	534	661	570	670	652	828	5
P,	347	671	354	680	652	828	5
de	356	671	365	680	652	828	5
OnisM,	367	671	397	680	652	828	5
et	399	671	407	680	652	828	5
al.	409	671	418	680	652	828	5
Maternal	420	671	456	680	652	828	5
and	458	671	473	680	652	828	5
child	475	671	495	680	652	828	5
undernutrition	497	671	553	680	652	828	5
and	555	671	570	680	652	828	5
overweight	347	681	391	690	652	828	5
in	393	681	401	690	652	828	5
low-income	403	681	451	690	652	828	5
and	453	681	467	690	652	828	5
middle	470	681	497	690	652	828	5
income	500	681	529	690	652	828	5
countries.	531	681	570	690	652	828	5
Lancet	347	691	374	700	652	828	5
2013;	377	691	399	700	652	828	5
.382:427-451.	402	691	458	700	652	828	5
Disponible	461	691	504	700	652	828	5
en:	508	691	520	700	652	828	5
http//:www.	523	691	570	700	652	828	5
thelancet.com	347	701	402	710	652	828	5
[Fecha	405	701	432	710	652	828	5
de	436	701	445	710	652	828	5
consulta:	449	701	485	710	652	828	5
16	488	701	498	710	652	828	5
de	502	701	511	710	652	828	5
Diciembre	515	701	557	710	652	828	5
de	560	701	570	710	652	828	5
2013].	347	711	372	720	652	828	5
López	347	721	371	730	652	828	5
Blanco	376	721	404	730	652	828	5
M.,	408	721	422	730	652	828	5
Macias-Tomei	426	721	483	730	652	828	5
C.	488	721	497	730	652	828	5
Contribución	501	721	553	730	652	828	5
del	558	721	570	730	652	828	5
ARCHIVOS	254	760	292	767	652	828	5
VENEZOLANOS	294	760	349	767	652	828	5
DE	351	760	362	767	652	828	5
PUERICULTURA	364	760	422	767	652	828	5
Y	425	760	429	767	652	828	5
PEDIATRÍA	431	760	471	767	652	828	5
2014;	473	760	492	767	652	828	5
Vol	494	760	504	767	652	828	5
77	506	760	514	767	652	828	5
(3):	516	760	528	767	652	828	5
137-143	530	760	557	767	652	828	5
141	571	762	586	771	652	828	5
Los	72	58	84	66	652	828	6
orígenes	86	58	113	66	652	828	6
del	115	58	125	66	652	828	6
desarrollo	127	58	159	66	652	828	6
de	162	58	169	66	652	828	6
la	171	58	177	66	652	828	6
salud	179	58	196	66	652	828	6
y	198	58	202	66	652	828	6
de	205	58	212	66	652	828	6
la	214	58	220	66	652	828	6
enfermedad	222	58	260	66	652	828	6
en	262	58	270	66	652	828	6
Venezuela.	272	58	307	66	652	828	6
9.	72	115	79	124	652	828	6
10.	72	165	84	174	652	828	6
11.	72	215	84	224	652	828	6
12.	72	285	84	294	652	828	6
13.	72	325	84	334	652	828	6
14.	72	355	84	364	652	828	6
15.	72	385	84	394	652	828	6
16.	72	425	84	434	652	828	6
17.	72	455	84	464	652	828	6
18.	72	495	84	504	652	828	6
19.	72	525	84	534	652	828	6
20.	72	565	84	574	652	828	6
21.	72	605	84	614	652	828	6
22.	72	655	84	664	652	828	6
23.	72	705	84	714	652	828	6
142	52	762	67	771	652	828	6
Crecimiento	90	85	139	94	652	828	6
prenatal	142	85	174	94	652	828	6
y	178	85	183	94	652	828	6
posnatal	186	85	219	94	652	828	6
temprano	222	85	259	94	652	828	6
en	263	85	272	94	652	828	6
las	275	85	286	94	652	828	6
enfer-	290	85	313	94	652	828	6
medades	90	95	125	104	652	828	6
crónicas	131	95	164	104	652	828	6
relacionadas	169	95	219	104	652	828	6
con	225	95	239	104	652	828	6
la	245	95	252	104	652	828	6
nutrición.	258	95	296	104	652	828	6
An	301	95	313	104	652	828	6
Venez	90	105	114	114	652	828	6
Nutr	117	105	135	114	652	828	6
2013;	141	105	163	114	652	828	6
26	166	105	176	114	652	828	6
(1):26-39.	179	105	218	114	652	828	6
SISOV	90	115	119	124	652	828	6
2008-2011	126	115	169	124	652	828	6
-	175	115	179	124	652	828	6
INE	185	115	202	124	652	828	6
2008-2011.	208	115	254	124	652	828	6
Anuarios	260	115	297	124	652	828	6
de	304	115	313	124	652	828	6
Epidemiología	90	125	149	134	652	828	6
del	155	125	167	134	652	828	6
MPPS	173	125	198	134	652	828	6
y	204	125	209	134	652	828	6
datos	215	125	236	134	652	828	6
demografía.	242	125	290	134	652	828	6
INN	296	125	313	134	652	828	6
Alimentación	90	135	144	144	652	828	6
de	148	135	157	144	652	828	6
niños	160	135	182	144	652	828	6
y	185	135	190	144	652	828	6
niñas	194	135	215	144	652	828	6
en	218	135	227	144	652	828	6
los	231	135	242	144	652	828	6
los	246	135	257	144	652	828	6
dos	261	135	275	144	652	828	6
primeros	278	135	313	144	652	828	6
años	90	145	109	154	652	828	6
de	117	145	126	154	652	828	6
vida,	134	145	154	154	652	828	6
2009.	161	145	184	154	652	828	6
Disponible	192	145	237	154	652	828	6
en:	245	145	257	154	652	828	6
http//.www.	265	145	313	154	652	828	6
inn.gob.ve	90	155	132	164	652	828	6
[Fecha	135	155	162	164	652	828	6
de	164	155	174	164	652	828	6
consulta;	176	155	212	164	652	828	6
23	215	155	225	164	652	828	6
de	227	155	237	164	652	828	6
agosto	239	155	265	164	652	828	6
de	268	155	277	164	652	828	6
2013].	280	155	305	164	652	828	6
Ministerio	90	165	131	174	652	828	6
del	135	165	147	174	652	828	6
Poder	150	165	173	174	652	828	6
Popular	176	165	207	174	652	828	6
para	210	165	227	174	652	828	6
la	230	165	237	174	652	828	6
Salud.	241	165	266	174	652	828	6
Anuario	268	165	301	174	652	828	6
de	304	165	313	174	652	828	6
Mortalidad	90	175	133	184	652	828	6
2011.	135	175	157	184	652	828	6
Disponible	159	175	202	184	652	828	6
en:	204	175	216	184	652	828	6
http://www.mpps.gob.ve	218	175	313	184	652	828	6
/index.php?option=com_phocadownload&view=cate-	90	185	313	194	652	828	6
gory&id=11:anuarios-de-mortalidad&Itemid=915.	90	195	313	204	652	828	6
[Fecha	90	205	117	214	652	828	6
de	120	205	129	214	652	828	6
consulta:	132	205	168	214	652	828	6
1	170	205	175	214	652	828	6
de	178	205	187	214	652	828	6
Junio	190	205	211	214	652	828	6
de	214	205	223	214	652	828	6
2014].	226	205	252	214	652	828	6
Rivera	90	215	117	224	652	828	6
JA,	120	215	134	224	652	828	6
González	137	215	175	224	652	828	6
de	178	215	188	224	652	828	6
Cossío	191	215	218	224	652	828	6
T,	222	215	230	224	652	828	6
Pedraza	233	215	264	224	652	828	6
LS,	268	215	282	224	652	828	6
Aburto	285	215	313	224	652	828	6
TC,	90	225	105	234	652	828	6
Sánchez	109	225	142	234	652	828	6
T,	145	225	153	234	652	828	6
Martorell	156	225	193	234	652	828	6
R.	196	225	206	234	652	828	6
Childhood	209	225	251	234	652	828	6
and	254	225	268	234	652	828	6
adolescent	271	225	313	234	652	828	6
overweight	90	235	135	244	652	828	6
and	138	235	153	244	652	828	6
obesity	156	235	185	244	652	828	6
in	188	235	196	244	652	828	6
Latin	199	235	220	244	652	828	6
America:	223	235	260	244	652	828	6
a	264	235	268	244	652	828	6
systematic	271	235	313	244	652	828	6
review.	90	245	119	254	652	828	6
Lancet	125	245	152	254	652	828	6
Diabetes	158	245	192	254	652	828	6
Endocrinol	198	245	242	254	652	828	6
2013	248	245	268	254	652	828	6
(on	274	245	287	254	652	828	6
line).	293	245	313	254	652	828	6
Disponible	90	255	136	264	652	828	6
en:	145	255	158	264	652	828	6
http://dx.doi.org/10.1016/	167	255	274	264	652	828	6
S2213-	284	255	313	264	652	828	6
8587(13)70173-6	90	265	160	274	652	828	6
[Fecha	163	265	190	274	652	828	6
de	194	265	203	274	652	828	6
consulta:	207	265	243	274	652	828	6
16	247	265	257	274	652	828	6
de	260	265	270	274	652	828	6
diciembre	274	265	313	274	652	828	6
2013].	90	275	116	284	652	828	6
Organización	90	285	143	294	652	828	6
Panamericana	148	285	203	294	652	828	6
de	208	285	217	294	652	828	6
la	222	285	229	294	652	828	6
Salud.	233	285	258	294	652	828	6
El	263	285	271	294	652	828	6
Curso	276	285	299	294	652	828	6
de	304	285	313	294	652	828	6
Vida	90	295	109	304	652	828	6
y	113	295	118	304	652	828	6
su	120	295	129	304	652	828	6
abordaje	131	295	165	304	652	828	6
en	167	295	177	304	652	828	6
servicios	179	295	214	304	652	828	6
de	216	295	225	304	652	828	6
salud	227	295	248	304	652	828	6
y	250	295	255	304	652	828	6
la	258	295	265	304	652	828	6
comunidad.	267	295	313	304	652	828	6
Unidad	90	305	119	314	652	828	6
Salud,	123	305	148	314	652	828	6
Familia	152	305	183	314	652	828	6
y	186	305	191	314	652	828	6
Comunidad.	195	305	244	314	652	828	6
Primera	248	305	279	314	652	828	6
Versión	283	305	313	314	652	828	6
2013.	90	315	113	324	652	828	6
Wells	90	325	113	334	652	828	6
JCK.	115	325	135	334	652	828	6
An	138	325	151	334	652	828	6
evolutionary	153	325	203	334	652	828	6
perspective	205	325	250	334	652	828	6
on	252	325	262	334	652	828	6
the	264	325	276	334	652	828	6
trans-ge-	278	325	313	334	652	828	6
nerational	90	335	130	344	652	828	6
basis	133	335	152	344	652	828	6
of	155	335	163	344	652	828	6
obesity.	166	335	197	344	652	828	6
Ann	199	335	216	344	652	828	6
Hum	219	335	239	344	652	828	6
Biol	241	335	258	344	652	828	6
2011;	261	335	283	344	652	828	6
38	286	335	296	344	652	828	6
(4):	299	335	313	344	652	828	6
400	90	345	105	354	652	828	6
–	108	345	113	354	652	828	6
409.	115	345	133	354	652	828	6
Pollard	90	355	119	364	652	828	6
TM,	123	355	141	364	652	828	6
Rousham	145	355	182	364	652	828	6
EK,	187	355	203	364	652	828	6
Colls	207	355	228	364	652	828	6
R.	232	355	241	364	652	828	6
Intergenerational	246	355	313	364	652	828	6
and	90	365	105	374	652	828	6
family	107	365	133	374	652	828	6
approaches	135	365	180	374	652	828	6
to	182	365	190	374	652	828	6
obesity	192	365	221	374	652	828	6
and	223	365	238	374	652	828	6
related	240	365	267	374	652	828	6
conditions.	270	365	313	374	652	828	6
Ann	90	375	107	384	652	828	6
Hum	110	375	130	384	652	828	6
Biol	133	375	150	384	652	828	6
2011;	152	375	175	384	652	828	6
38	177	375	187	384	652	828	6
(4):	190	375	204	384	652	828	6
385-389.	207	375	242	384	652	828	6
Andrade	90	385	124	394	652	828	6
de	128	385	137	394	652	828	6
Oliveira	141	385	173	394	652	828	6
AM,	176	385	194	394	652	828	6
Epidemiological	198	385	263	394	652	828	6
and	266	385	281	394	652	828	6
clinical	284	385	313	394	652	828	6
aspects	90	395	119	404	652	828	6
in	122	395	130	404	652	828	6
a	134	395	138	404	652	828	6
developing	142	395	186	404	652	828	6
country.	189	395	221	404	652	828	6
In:	225	395	236	404	652	828	6
S.A.	239	395	257	404	652	828	6
Yuca	260	395	280	404	652	828	6
(editor)	284	395	313	404	652	828	6
Childhood	90	405	132	414	652	828	6
Obesity.	135	405	167	414	652	828	6
InTech.	170	405	200	414	652	828	6
Rijeka,	202	405	231	414	652	828	6
Croatia	233	405	262	414	652	828	6
2012,	265	405	287	414	652	828	6
pp.	290	405	302	414	652	828	6
3-	305	405	313	414	652	828	6
14.	90	415	103	424	652	828	6
Vasylyeva	90	425	131	434	652	828	6
T.	133	425	141	434	652	828	6
Genetics	144	425	179	434	652	828	6
of	181	425	190	434	652	828	6
obesity.	192	425	223	434	652	828	6
In:	225	425	236	434	652	828	6
R.J.	239	425	254	434	652	828	6
Ferry	257	425	278	434	652	828	6
(editor).	281	425	313	434	652	828	6
Nutrition	90	435	127	444	652	828	6
and	130	435	144	444	652	828	6
Health:	148	435	177	444	652	828	6
Management	180	435	232	444	652	828	6
of	235	435	243	444	652	828	6
pediatric	247	435	281	444	652	828	6
obesity	285	435	313	444	652	828	6
and	90	445	105	454	652	828	6
diabetes.	107	445	142	454	652	828	6
Humana	145	445	178	454	652	828	6
Press.	181	445	204	454	652	828	6
New	207	445	226	454	652	828	6
York	228	445	248	454	652	828	6
2011,	250	445	272	454	652	828	6
pp.	275	445	287	454	652	828	6
3-17.	290	445	310	454	652	828	6
Domínguez-Vásquez	90	455	174	464	652	828	6
P,	176	455	183	464	652	828	6
Olivares	185	455	219	464	652	828	6
S,	221	455	229	464	652	828	6
Santos	231	455	257	464	652	828	6
JL	259	455	269	464	652	828	6
.Inﬂuencia	271	455	313	464	652	828	6
familiar	90	465	122	474	652	828	6
sobre	124	465	146	474	652	828	6
la	149	465	156	474	652	828	6
conducta	159	465	194	474	652	828	6
alimentaria	197	465	242	474	652	828	6
y	245	465	250	474	652	828	6
su	253	465	261	474	652	828	6
relación	264	465	296	474	652	828	6
con	299	465	313	474	652	828	6
la	90	475	98	484	652	828	6
obesidad	105	475	142	484	652	828	6
infantil.	149	475	182	484	652	828	6
Arch	189	475	209	484	652	828	6
Latinoam	217	475	256	484	652	828	6
Nutr	264	475	282	484	652	828	6
2008;	290	475	313	484	652	828	6
58(3):249-255.	90	485	150	494	652	828	6
Curtis	90	495	114	504	652	828	6
P,	118	495	125	504	652	828	6
Stapleton	129	495	166	504	652	828	6
H,	170	495	180	504	652	828	6
James	183	495	207	504	652	828	6
A.	211	495	220	504	652	828	6
Intergenerational	224	495	291	504	652	828	6
rela-	295	495	313	504	652	828	6
tions	90	505	110	514	652	828	6
and	112	505	126	514	652	828	6
the	129	505	141	514	652	828	6
family	143	505	169	514	652	828	6
food	171	505	190	514	652	828	6
environment	192	505	242	514	652	828	6
in	244	505	252	514	652	828	6
families	255	505	286	514	652	828	6
with	289	505	306	514	652	828	6
a	309	505	313	514	652	828	6
child	90	515	110	524	652	828	6
with	113	515	130	524	652	828	6
obesity.	133	515	163	524	652	828	6
Ann	165	515	182	524	652	828	6
Hum	184	515	204	524	652	828	6
Biol	207	515	224	524	652	828	6
2011;	226	515	249	524	652	828	6
38	251	515	261	524	652	828	6
(4):	263	515	278	524	652	828	6
429-437	280	515	313	524	652	828	6
Alzate	90	525	116	534	652	828	6
Yepes	118	525	142	534	652	828	6
T,	144	525	151	534	652	828	6
Cánovas	153	525	188	534	652	828	6
Leonhardt	190	525	230	534	652	828	6
P.	232	525	239	534	652	828	6
Estado	241	525	268	534	652	828	6
nutricional	270	525	313	534	652	828	6
infantil	90	535	119	544	652	828	6
y	123	535	128	544	652	828	6
estilos	132	535	157	544	652	828	6
educativos	161	535	204	544	652	828	6
familiares:	208	535	250	544	652	828	6
apreciación	254	535	300	544	652	828	6
de	304	535	313	544	652	828	6
expertos.	90	545	126	554	652	828	6
Perspectivas	130	545	180	554	652	828	6
en	184	545	193	554	652	828	6
Nutrición	197	545	235	554	652	828	6
Humana	239	545	273	554	652	828	6
2013;	277	545	299	554	652	828	6
15	303	545	313	554	652	828	6
(2):185-199.	90	555	140	564	652	828	6
Cawley	92	565	123	574	652	828	6
J.	125	565	131	574	652	828	6
Markets	133	565	166	574	652	828	6
and	168	565	182	574	652	828	6
childhood	184	565	224	574	652	828	6
obesity	226	565	254	574	652	828	6
policy.	256	565	283	574	652	828	6
In:	285	565	296	574	652	828	6
The	298	565	313	574	652	828	6
Future	90	575	119	584	652	828	6
of	126	575	135	584	652	828	6
Children.	142	575	183	584	652	828	6
Spring	190	575	219	584	652	828	6
2006;	226	575	251	584	652	828	6
16(1):69-88.	258	575	313	584	652	828	6
Disponible	90	585	134	594	652	828	6
en:	136	585	148	594	652	828	6
www.jstor.org/stable/3556551.	151	585	272	594	652	828	6
[Fecha	274	585	301	594	652	828	6
de	304	585	313	594	652	828	6
consulta	90	595	123	604	652	828	6
21-07-2013].	126	595	178	604	652	828	6
Mathias	90	605	122	614	652	828	6
KC,	125	605	141	614	652	828	6
Rolls	144	605	165	614	652	828	6
BJ,	168	605	181	614	652	828	6
Birch	183	605	205	614	652	828	6
LL,	208	605	223	614	652	828	6
Kral	225	605	243	614	652	828	6
TVE,	245	605	267	614	652	828	6
Hanna	270	605	296	614	652	828	6
EL,	299	605	313	614	652	828	6
Davey	90	615	116	624	652	828	6
A,	118	615	128	624	652	828	6
et	131	615	138	624	652	828	6
al.	141	615	151	624	652	828	6
Serving	154	615	184	624	652	828	6
larger	187	615	210	624	652	828	6
portions	213	615	246	624	652	828	6
of	248	615	257	624	652	828	6
fruits	260	615	280	624	652	828	6
and	283	615	298	624	652	828	6
ve-	301	615	313	624	652	828	6
getables	90	625	123	634	652	828	6
together	125	625	157	634	652	828	6
at	159	625	166	634	652	828	6
dinner	169	625	194	634	652	828	6
promotes	196	625	233	634	652	828	6
intake	235	625	259	634	652	828	6
of	261	625	269	634	652	828	6
both	272	625	289	634	652	828	6
foods	291	625	313	634	652	828	6
among	90	635	117	644	652	828	6
young	120	635	144	644	652	828	6
children	147	635	179	644	652	828	6
J	182	635	185	644	652	828	6
Acad	187	635	208	644	652	828	6
Nutr	211	635	229	644	652	828	6
Diet	231	635	248	644	652	828	6
2012;	251	635	273	644	652	828	6
112:	275	635	293	644	652	828	6
266-	295	635	313	644	652	828	6
270.	90	645	108	654	652	828	6
Di	90	655	100	664	652	828	6
Nola	102	655	122	664	652	828	6
J,	124	655	130	664	652	828	6
Byrd-Bredbenner	132	655	202	664	652	828	6
C.	204	655	213	664	652	828	6
Adolescents	214	655	263	664	652	828	6
fruit	265	655	282	664	652	828	6
and	284	655	298	664	652	828	6
ve-	301	655	313	664	652	828	6
getables	90	665	123	674	652	828	6
intake:	125	665	152	674	652	828	6
Inﬂuence	154	665	191	674	652	828	6
of	193	665	201	674	652	828	6
family	204	665	229	674	652	828	6
support	232	665	261	674	652	828	6
and	264	665	278	674	652	828	6
modera-	280	665	313	674	652	828	6
tion	90	675	106	684	652	828	6
by	115	675	125	684	652	828	6
home	134	675	156	684	652	828	6
availability	165	675	212	684	652	828	6
of	220	675	229	684	652	828	6
relationship	238	675	286	684	652	828	6
with	295	675	313	684	652	828	6
Afrocentric	90	685	136	694	652	828	6
values	140	685	165	694	652	828	6
and	169	685	184	694	652	828	6
taste	188	685	206	694	652	828	6
preferences.	210	685	258	694	652	828	6
J	262	685	266	694	652	828	6
Acad	270	685	291	694	652	828	6
Nutr	295	685	313	694	652	828	6
Diet	90	695	107	704	652	828	6
2013,	110	695	132	704	652	828	6
113:803-808.	135	695	188	704	652	828	6
Gundersen	90	705	133	714	652	828	6
C,	138	705	147	714	652	828	6
Mahatmya	151	705	194	714	652	828	6
D,	198	705	208	714	652	828	6
Garasaky	212	705	250	714	652	828	6
S,	254	705	262	714	652	828	6
Lohman	267	705	300	714	652	828	6
B.	304	705	313	714	652	828	6
Linking	90	715	122	724	652	828	6
psychosocial	126	715	177	724	652	828	6
stressors	182	715	216	724	652	828	6
and	220	715	234	724	652	828	6
childhood	239	715	278	724	652	828	6
obesity.	283	715	313	724	652	828	6
Obesity	90	725	121	734	652	828	6
Rev	124	725	140	734	652	828	6
2011;	142	725	165	734	652	828	6
12:	167	725	180	734	652	828	6
e54-e63.	183	725	217	734	652	828	6
24.	328	85	340	94	652	828	6
Mennella	347	85	384	94	652	828	6
JA,	386	85	400	94	652	828	6
Ventura	402	85	433	94	652	828	6
AK.	435	85	452	94	652	828	6
Alimentación	454	85	508	94	652	828	6
precoz	510	85	537	94	652	828	6
estable-	539	85	570	94	652	828	6
cimiento	347	95	381	104	652	828	6
del	383	95	395	104	652	828	6
escenario	397	95	435	104	652	828	6
para	437	95	454	104	652	828	6
unos	456	95	475	104	652	828	6
hábitos	477	95	505	104	652	828	6
alimentarios	507	95	556	104	652	828	6
sa-	558	95	570	104	652	828	6
ludables.	347	105	382	114	652	828	6
Nestlé	385	105	410	114	652	828	6
Workshop	412	105	453	114	652	828	6
Series	456	105	480	114	652	828	6
2010;	482	105	505	114	652	828	6
68:	508	105	520	114	652	828	6
29-31.	523	105	549	114	652	828	6
25.	328	115	340	124	652	828	6
Birch	347	115	369	124	652	828	6
LL,	372	115	386	124	652	828	6
Anzman-	388	115	425	124	652	828	6
Frasca	428	115	454	124	652	828	6
S.	457	115	465	124	652	828	6
Learning	468	115	504	124	652	828	6
to	507	115	514	124	652	828	6
prefer	517	115	541	124	652	828	6
the	544	115	556	124	652	828	6
fa-	559	115	570	124	652	828	6
miliar	347	125	371	134	652	828	6
in	379	125	387	134	652	828	6
obesogenic	396	125	442	134	652	828	6
environments.	450	125	509	134	652	828	6
In:	517	125	529	134	652	828	6
H.	537	125	547	134	652	828	6
van	555	125	570	134	652	828	6
Goudoever,	347	135	393	144	652	828	6
S.	395	135	403	144	652	828	6
Guandalini,	406	135	452	144	652	828	6
R.	455	135	464	144	652	828	6
Kleinman	466	135	506	144	652	828	6
(eds.).	508	135	533	144	652	828	6
Early	535	135	557	144	652	828	6
le-	559	135	570	144	652	828	6
arning	347	145	372	154	652	828	6
to	374	145	382	154	652	828	6
prefer	384	145	407	154	652	828	6
the	409	145	422	154	652	828	6
familiar	424	145	455	154	652	828	6
in	457	145	465	154	652	828	6
obesogenic	467	145	511	154	652	828	6
environments.	513	145	570	154	652	828	6
Nutrition:	347	155	386	164	652	828	6
Impact	390	155	418	164	652	828	6
on	423	155	433	164	652	828	6
Short	438	155	459	164	652	828	6
-and	464	155	482	164	652	828	6
Long-	486	155	511	164	652	828	6
Term	515	155	536	164	652	828	6
Health.	541	155	570	164	652	828	6
Nestlé	347	165	372	174	652	828	6
Nutr	374	165	392	174	652	828	6
Inst	395	165	410	174	652	828	6
Workshop	412	165	452	174	652	828	6
Series	455	165	479	174	652	828	6
Pediatr	481	165	509	174	652	828	6
Program	511	165	546	174	652	828	6
2011,	548	165	570	174	652	828	6
68:	347	175	359	184	652	828	6
187	362	175	377	184	652	828	6
–	379	175	384	184	652	828	6
199.	387	175	404	184	652	828	6
26.	328	185	340	194	652	828	6
Fall	347	185	362	194	652	828	6
CHD.	364	185	388	194	652	828	6
Evidence	390	185	427	194	652	828	6
for	429	185	441	194	652	828	6
the	443	185	455	194	652	828	6
intrauterine	457	185	503	194	652	828	6
programming	505	185	559	194	652	828	6
of	562	185	570	194	652	828	6
adiposity	347	195	383	204	652	828	6
in	386	195	394	204	652	828	6
later	397	195	414	204	652	828	6
life.	417	195	433	204	652	828	6
Ann	436	195	453	204	652	828	6
Hum	456	195	476	204	652	828	6
Biol	479	195	496	204	652	828	6
2011;	499	195	521	204	652	828	6
38(4):	524	195	549	204	652	828	6
410-	552	195	570	204	652	828	6
428.	347	205	364	214	652	828	6
27.	328	215	340	224	652	828	6
Castro	347	215	372	224	652	828	6
MJ,	376	215	392	224	652	828	6
Totta	395	215	416	224	652	828	6
G,	420	215	429	224	652	828	6
García	433	215	460	224	652	828	6
F,	464	215	471	224	652	828	6
Marcano	475	215	510	224	652	828	6
J,	514	215	520	224	652	828	6
Ferrero	524	215	553	224	652	828	6
JL.	557	215	570	224	652	828	6
Manejo	347	225	377	234	652	828	6
nutricional	382	225	425	234	652	828	6
del	431	225	443	234	652	828	6
prematuro.	448	225	492	234	652	828	6
Arch	497	225	516	234	652	828	6
Venez	522	225	546	234	652	828	6
Puer	552	225	570	234	652	828	6
Pediatr	347	235	375	244	652	828	6
2013;	377	235	400	244	652	828	6
76	403	235	412	244	652	828	6
(3):	415	235	429	244	652	828	6
111-118.	432	235	466	244	652	828	6
28.	328	245	340	254	652	828	6
Barker	347	245	374	254	652	828	6
DJ,	376	245	390	254	652	828	6
Eriksson	392	245	427	254	652	828	6
JG,	429	245	443	254	652	828	6
Forsen	445	245	472	254	652	828	6
T,	475	245	483	254	652	828	6
Osmond	485	245	519	254	652	828	6
C.	521	245	531	254	652	828	6
Fetal	533	245	553	254	652	828	6
ori-	555	245	570	254	652	828	6
gins	347	255	363	264	652	828	6
of	367	255	375	264	652	828	6
adult	378	255	398	264	652	828	6
disease:	401	255	433	264	652	828	6
strength	436	255	468	264	652	828	6
of	471	255	480	264	652	828	6
effects	483	255	509	264	652	828	6
and	513	255	527	264	652	828	6
biological	530	255	570	264	652	828	6
basis.	347	265	369	274	652	828	6
Int	372	265	383	274	652	828	6
J	385	265	389	274	652	828	6
Epidemiol	392	265	433	274	652	828	6
2002;	436	265	458	274	652	828	6
31:1235-1239.	461	265	519	274	652	828	6
29.	328	275	340	284	652	828	6
Koletzko	347	275	384	284	652	828	6
B,	392	275	402	284	652	828	6
Brands	410	275	439	284	652	828	6
B,	447	275	456	284	652	828	6
Poston	465	275	493	284	652	828	6
L,	501	275	509	284	652	828	6
Godfrey	518	275	552	284	652	828	6
K,	560	275	570	284	652	828	6
Demmelmair	347	285	399	294	652	828	6
H.	403	285	412	294	652	828	6
Early	416	285	438	294	652	828	6
nutrition	441	285	475	294	652	828	6
programming	479	285	533	294	652	828	6
of	537	285	545	294	652	828	6
long-	549	285	570	294	652	828	6
term	347	295	365	304	652	828	6
health.	370	295	397	304	652	828	6
Proc	403	295	421	304	652	828	6
Nutr	426	295	445	304	652	828	6
Soc	450	295	465	304	652	828	6
2012;	471	295	493	304	652	828	6
71:371–378.	499	295	549	304	652	828	6
doi:	554	295	570	304	652	828	6
10.1017/S0029665112000596.	347	305	468	314	652	828	6
30.	328	315	340	324	652	828	6
Mutch	347	315	373	324	652	828	6
D,	376	315	386	324	652	828	6
Wahli	389	315	413	324	652	828	6
W,	416	315	427	324	652	828	6
Williamson	430	315	476	324	652	828	6
G.	480	315	489	324	652	828	6
Nutrigenomics	493	315	552	324	652	828	6
and	555	315	570	324	652	828	6
nutrigenetics:	347	325	400	334	652	828	6
the	403	325	415	334	652	828	6
emerging	418	325	455	334	652	828	6
faces	458	325	478	334	652	828	6
of	480	325	489	334	652	828	6
nutrition.	491	325	528	334	652	828	6
FASEB	533	325	563	334	652	828	6
J	566	325	570	334	652	828	6
2005;	347	335	369	344	652	828	6
12:	372	335	385	344	652	828	6
1602-1616.	387	335	433	344	652	828	6
31.	328	345	340	354	652	828	6
Mulchand	347	345	387	354	652	828	6
P.	389	345	396	354	652	828	6
Programación	399	345	454	354	652	828	6
metabólica	457	345	500	354	652	828	6
en	502	345	512	354	652	828	6
la	514	345	521	354	652	828	6
vida	524	345	541	354	652	828	6
posna-	543	345	570	354	652	828	6
tal	347	355	357	364	652	828	6
inmediata.	359	355	401	364	652	828	6
Ann	406	355	423	364	652	828	6
Nutr	426	355	444	364	652	828	6
Metab	447	355	472	364	652	828	6
2011;	475	355	497	364	652	828	6
58	500	355	510	364	652	828	6
(Suppl.	512	355	541	364	652	828	6
1):18–	544	355	570	364	652	828	6
28.	347	365	359	374	652	828	6
32.	328	375	340	384	652	828	6
Berni	347	375	369	384	652	828	6
Canani	371	375	399	384	652	828	6
R,	402	375	411	384	652	828	6
Di	414	375	424	384	652	828	6
Constanzo	427	375	468	384	652	828	6
M,	471	375	482	384	652	828	6
Leone	485	375	510	384	652	828	6
L,	513	375	521	384	652	828	6
Bedogni	524	375	557	384	652	828	6
G,	560	375	570	384	652	828	6
Brambilla	347	385	386	394	652	828	6
P,	389	385	396	394	652	828	6
Cianfarini	399	385	439	394	652	828	6
S,	442	385	450	394	652	828	6
et	453	385	460	394	652	828	6
al.	463	385	473	394	652	828	6
Epigenetic	476	385	518	394	652	828	6
mechanisms	521	385	570	394	652	828	6
elicited	347	395	376	404	652	828	6
by	380	395	390	404	652	828	6
nutrition	394	395	428	404	652	828	6
in	432	395	439	404	652	828	6
early	443	395	463	404	652	828	6
life.	467	395	483	404	652	828	6
Nutr	487	395	505	404	652	828	6
Res	509	395	524	404	652	828	6
Rev	528	395	544	404	652	828	6
2011;	548	395	570	404	652	828	6
24:198-205.	347	405	395	414	652	828	6
doi:	400	405	415	414	652	828	6
10.1017/SO954422411000102.	418	405	542	414	652	828	6
33.	328	415	340	424	652	828	6
Metzer	347	415	375	424	652	828	6
BE.	380	415	395	424	652	828	6
Effect	401	415	425	424	652	828	6
of	431	415	439	424	652	828	6
maternal	445	415	479	424	652	828	6
metabolism	485	415	531	424	652	828	6
on	537	415	547	424	652	828	6
fetal	552	415	570	424	652	828	6
growth:	347	425	377	434	652	828	6
quinta	380	425	405	434	652	828	6
essential	408	425	442	434	652	828	6
expression	445	425	487	434	652	828	6
of	490	425	499	434	652	828	6
fuel-mediated	501	425	556	434	652	828	6
te-	559	425	570	434	652	828	6
ratogenesis.	347	435	394	444	652	828	6
Diabetes	396	435	431	444	652	828	6
1991;	433	435	456	444	652	828	6
40	459	435	469	444	652	828	6
(Suppl.	471	435	500	444	652	828	6
2):99-105.	503	435	544	444	652	828	6
34.	328	445	340	454	652	828	6
Singhal	347	445	377	454	652	828	6
A,	379	445	389	454	652	828	6
Lucas	392	445	416	454	652	828	6
A.	419	445	428	454	652	828	6
Early	431	445	453	454	652	828	6
origins	456	445	483	454	652	828	6
of	487	445	495	454	652	828	6
cardiovascular	498	445	556	454	652	828	6
di-	559	445	570	454	652	828	6
sease:	347	455	370	464	652	828	6
is	373	455	380	464	652	828	6
there	382	455	402	464	652	828	6
a	405	455	409	464	652	828	6
unifying	412	455	445	464	652	828	6
hypothesis?	448	455	495	464	652	828	6
Lancet	497	455	524	464	652	828	6
2004;	527	455	550	464	652	828	6
363:	552	455	570	464	652	828	6
1642-1644.	347	465	392	474	652	828	6
35.	328	475	340	484	652	828	6
Barker	347	475	374	484	652	828	6
DJ.	376	475	389	484	652	828	6
The	391	475	407	484	652	828	6
origins	409	475	437	484	652	828	6
of	439	475	447	484	652	828	6
the	450	475	462	484	652	828	6
developmental	464	475	522	484	652	828	6
origins	525	475	552	484	652	828	6
the-	554	475	570	484	652	828	6
ory.	347	485	362	494	652	828	6
J	364	485	368	494	652	828	6
Intern	371	485	394	494	652	828	6
Med	397	485	415	494	652	828	6
2007;	418	485	441	494	652	828	6
261:412-417.	443	485	496	494	652	828	6
36.	328	495	340	504	652	828	6
Stern	347	495	368	504	652	828	6
MP,	370	495	386	504	652	828	6
Bartley	388	495	418	504	652	828	6
M,	420	495	432	504	652	828	6
Duggirala	434	495	474	504	652	828	6
R.	476	495	486	504	652	828	6
Birth	488	495	508	504	652	828	6
weight	511	495	538	504	652	828	6
and	541	495	555	504	652	828	6
the	558	495	570	504	652	828	6
metabolic	347	505	386	514	652	828	6
syndrome:	390	505	432	514	652	828	6
Thrifty	436	505	464	514	652	828	6
phenotype	469	505	510	514	652	828	6
or	515	505	523	514	652	828	6
thrifty	528	505	552	514	652	828	6
ge-	557	505	570	514	652	828	6
notype.	347	515	376	524	652	828	6
Diabetes	379	515	413	524	652	828	6
Metab	416	515	441	524	652	828	6
Rev	444	515	460	524	652	828	6
2000;	463	515	485	524	652	828	6
16:88-93.	488	515	526	524	652	828	6
37.	328	525	340	534	652	828	6
Koletzko	347	525	384	534	652	828	6
B,	390	525	400	534	652	828	6
von	406	525	421	534	652	828	6
Kries	427	525	449	534	652	828	6
R,	456	525	465	534	652	828	6
Closa	471	525	494	534	652	828	6
R,	501	525	510	534	652	828	6
Escribano	516	525	557	534	652	828	6
J,	563	525	570	534	652	828	6
Scaglioni	347	535	384	544	652	828	6
S,	389	535	397	544	652	828	6
Giovannini	401	535	446	544	652	828	6
M,	450	535	462	544	652	828	6
et	466	535	473	544	652	828	6
al.	478	535	487	544	652	828	6
Can	492	535	508	544	652	828	6
infant	512	535	536	544	652	828	6
feeding	540	535	570	544	652	828	6
choices	347	545	376	554	652	828	6
modulate	381	545	418	554	652	828	6
later	423	545	440	554	652	828	6
obesity	445	545	473	554	652	828	6
risk?	478	545	497	554	652	828	6
Am	502	545	517	554	652	828	6
J	521	545	525	554	652	828	6
Clin	530	545	547	554	652	828	6
Nutr	552	545	570	554	652	828	6
2009;	347	555	369	564	652	828	6
89	372	555	382	564	652	828	6
(Suppl.):1502S–1508S.	384	555	477	564	652	828	6
38.	328	565	340	574	652	828	6
Fall	347	565	362	574	652	828	6
CHD.	366	565	389	574	652	828	6
Fetal	393	565	413	574	652	828	6
malnutrition	416	565	465	574	652	828	6
and	469	565	483	574	652	828	6
long	487	565	504	574	652	828	6
term	508	565	526	574	652	828	6
evolution.	530	565	570	574	652	828	6
In:	347	575	358	584	652	828	6
J.	361	575	367	584	652	828	6
Bhatia,	371	575	399	584	652	828	6
Z.A.Bhutta;	403	575	450	584	652	828	6
S.C.	453	575	470	584	652	828	6
Kalhan	474	575	502	584	652	828	6
(eds.).	506	575	531	584	652	828	6
Maternal	534	575	570	584	652	828	6
and	347	585	361	594	652	828	6
Child	365	585	387	594	652	828	6
Nutrition:	391	585	430	594	652	828	6
The	434	585	449	594	652	828	6
First	453	585	471	594	652	828	6
Thousand	475	585	514	594	652	828	6
Days.	518	585	541	594	652	828	6
Nestlé	544	585	570	594	652	828	6
Nutr	347	595	365	604	652	828	6
Inst	368	595	383	604	652	828	6
Workshop	385	595	426	604	652	828	6
Series	429	595	453	604	652	828	6
2013;	456	595	478	604	652	828	6
74:26-30.	481	595	520	604	652	828	6
doi:10.1169	523	595	570	604	652	828	6
/000348390.	347	605	396	614	652	828	6
39.	328	615	340	624	652	828	6
Zaina	347	615	369	624	652	828	6
S,	372	615	380	624	652	828	6
Lund	383	615	403	624	652	828	6
G.	406	615	416	624	652	828	6
Epigenetics:	418	615	467	624	652	828	6
a	470	615	474	624	652	828	6
tool	477	615	493	624	652	828	6
to	495	615	503	624	652	828	6
understand	506	615	549	624	652	828	6
diet-	552	615	570	624	652	828	6
related	347	625	374	634	652	828	6
cardovascular	379	625	434	634	652	828	6
risk?	439	625	458	634	652	828	6
J.	463	625	469	634	652	828	6
Nutrigenet	474	625	517	634	652	828	6
Nutrigenom	522	625	570	634	652	828	6
2011;	347	635	369	644	652	828	6
4:	371	635	379	644	652	828	6
261-274.	382	635	417	644	652	828	6
40.	328	645	340	654	652	828	6
Herring	347	645	377	654	652	828	6
EJ,	380	645	392	654	652	828	6
Oken	395	645	416	654	652	828	6
E.	419	645	428	654	652	828	6
Ganancia	430	645	468	654	652	828	6
de	470	645	480	654	652	828	6
peso	482	645	500	654	652	828	6
durante	503	645	533	654	652	828	6
el	535	645	542	654	652	828	6
emba-	545	645	570	654	652	828	6
razo:	347	655	366	664	652	828	6
su	369	655	378	664	652	828	6
importancia	381	655	428	664	652	828	6
para	430	655	448	664	652	828	6
el	450	655	457	664	652	828	6
estado	460	655	485	664	652	828	6
de	488	655	497	664	652	828	6
salud	500	655	521	664	652	828	6
materno	524	655	556	664	652	828	6
in-	559	655	570	664	652	828	6
fantil.	347	665	370	674	652	828	6
Ann	374	665	392	674	652	828	6
Nestlé	397	665	422	674	652	828	6
2010;	427	665	450	674	652	828	6
68	455	665	465	674	652	828	6
(1):17-28.	470	665	510	674	652	828	6
doi:	515	665	530	674	652	828	6
10.1159/	535	665	570	674	652	828	6
0003203.	347	675	384	684	652	828	6
41.	328	685	340	694	652	828	6
Rasmussen	347	685	391	694	652	828	6
KM,	397	685	415	694	652	828	6
Abrams	420	685	451	694	652	828	6
B,	457	685	466	694	652	828	6
Bodner	471	685	500	694	652	828	6
LM,	506	685	523	694	652	828	6
Butte	529	685	550	694	652	828	6
NF,	555	685	570	694	652	828	6
Catalano	347	695	382	704	652	828	6
PM,	387	695	404	704	652	828	6
Sieza-Ritz	408	695	450	704	652	828	6
MM.	455	695	475	704	652	828	6
Recommendations	480	695	553	704	652	828	6
for	558	695	570	704	652	828	6
weight	347	705	374	714	652	828	6
gain	377	705	394	714	652	828	6
during	397	705	423	714	652	828	6
pregnancy	426	705	468	714	652	828	6
in	471	705	479	714	652	828	6
the	482	705	494	714	652	828	6
context	497	705	526	714	652	828	6
of	530	705	538	714	652	828	6
obesity	541	705	570	714	652	828	6
epidemic.	347	715	385	724	652	828	6
Obstetr	388	715	417	724	652	828	6
Gynecol	420	715	453	724	652	828	6
2010;	456	715	479	724	652	828	6
116	481	715	496	724	652	828	6
(5):	498	715	513	724	652	828	6
1191-1195.	515	715	560	724	652	828	6
42.	328	725	340	734	652	828	6
Herrera	347	725	377	734	652	828	6
Cuenca	382	725	411	734	652	828	6
M.	417	725	428	734	652	828	6
Avances	433	725	466	734	652	828	6
en	471	725	480	734	652	828	6
el	486	725	493	734	652	828	6
tratamiento	498	725	543	734	652	828	6
de	548	725	557	734	652	828	6
la	563	725	570	734	652	828	6
ARCHIVOS	73	760	111	767	652	828	6
VENEZOLANOS	113	760	168	767	652	828	6
DE	170	760	181	767	652	828	6
PUERICULTURA	183	760	241	767	652	828	6
Y	243	760	248	767	652	828	6
PEDIATRÍA	250	760	290	767	652	828	6
2014;	292	760	311	767	652	828	6
Vol	313	760	323	767	652	828	6
77	325	760	333	767	652	828	6
(3):	335	760	347	767	652	828	6
137-143	349	760	376	767	652	828	6
Los	334	59	346	66	652	828	7
orígenes	348	59	375	66	652	828	7
del	377	59	387	66	652	828	7
desarrollo	389	59	421	66	652	828	7
de	424	59	431	66	652	828	7
la	433	59	439	66	652	828	7
salud	441	59	458	66	652	828	7
y	460	59	464	66	652	828	7
de	467	59	474	66	652	828	7
la	476	59	482	66	652	828	7
enfermedad	484	59	522	66	652	828	7
en	524	59	532	66	652	828	7
Venezuela.	534	59	569	66	652	828	7
43.	71	105	84	114	652	828	7
44.	71	125	84	134	652	828	7
45.	71	185	84	194	652	828	7
46.	71	225	84	234	652	828	7
47.	71	255	84	264	652	828	7
48.	71	305	84	314	652	828	7
49.	71	335	84	344	652	828	7
Obesidad	90	85	127	94	652	828	7
Infantil:	129	85	161	94	652	828	7
farmacológico	163	85	220	94	652	828	7
vs.	222	85	233	94	652	828	7
estilo	236	85	257	94	652	828	7
de	259	85	268	94	652	828	7
vida	271	85	288	94	652	828	7
o	290	85	295	94	652	828	7
pre-	297	85	313	94	652	828	7
vención	90	95	121	104	652	828	7
temprana	123	95	160	104	652	828	7
An	161	95	173	104	652	828	7
Venez	175	95	199	104	652	828	7
Nutr	202	95	220	104	652	828	7
2014;	222	95	244	104	652	828	7
27(1)(en	246	95	280	104	652	828	7
prensa).	282	95	313	104	652	828	7
Gillman	90	105	123	114	652	828	7
MW,	127	105	147	114	652	828	7
Ludwig	151	105	182	114	652	828	7
DS.	186	105	202	114	652	828	7
How	206	105	225	114	652	828	7
early	230	105	249	114	652	828	7
should	254	105	280	114	652	828	7
obesity	285	105	313	114	652	828	7
prevention	90	115	132	124	652	828	7
start?	135	115	156	124	652	828	7
N	159	115	166	124	652	828	7
Engl	169	115	188	124	652	828	7
J	190	115	194	124	652	828	7
Med	197	115	215	124	652	828	7
2013;	218	115	240	124	652	828	7
369:2173-2175.	243	115	306	124	652	828	7
Uauy	90	125	112	134	652	828	7
R,	115	125	124	134	652	828	7
Corvalan	128	125	164	134	652	828	7
C,	168	125	177	134	652	828	7
Casanello	180	125	219	134	652	828	7
P.	223	125	230	134	652	828	7
Intervention	237	125	285	134	652	828	7
strate-	289	125	313	134	652	828	7
gies	90	135	106	144	652	828	7
for	108	135	120	144	652	828	7
preventing	122	135	165	144	652	828	7
low	167	135	182	144	652	828	7
birth	184	135	203	144	652	828	7
weight	205	135	232	144	652	828	7
in	234	135	242	144	652	828	7
developing	244	135	288	144	652	828	7
coun-	291	135	313	144	652	828	7
tries:	90	145	110	154	652	828	7
Importance	112	145	157	154	652	828	7
of	160	145	168	154	652	828	7
considering	170	145	216	154	652	828	7
multiple	219	145	252	154	652	828	7
interactive	254	145	296	154	652	828	7
fac-	298	145	313	154	652	828	7
tors.	90	155	107	164	652	828	7
In:	110	155	121	164	652	828	7
R.	124	155	133	164	652	828	7
Uauy	135	155	157	164	652	828	7
(editor).	160	155	192	164	652	828	7
Maternal	194	155	230	164	652	828	7
and	233	155	247	164	652	828	7
Child	250	155	272	164	652	828	7
Nutrition:	274	155	313	164	652	828	7
The	90	165	106	174	652	828	7
First	110	165	128	174	652	828	7
Thousand	132	165	171	174	652	828	7
Days.	175	165	198	174	652	828	7
Nestlé	202	165	227	174	652	828	7
Nutr	232	165	250	174	652	828	7
Inst	254	165	269	174	652	828	7
Workshop	273	165	313	174	652	828	7
Series	90	175	114	184	652	828	7
2013;	117	175	139	184	652	828	7
74:	142	175	155	184	652	828	7
31-52.	160	175	186	184	652	828	7
doi:10.1169/000348390.	188	175	285	184	652	828	7
Uauy	90	185	112	194	652	828	7
R,	121	185	130	194	652	828	7
Kain	139	185	159	194	652	828	7
J,	168	185	175	194	652	828	7
Corvalán	184	185	221	194	652	828	7
C:	230	185	240	194	652	828	7
How	249	185	269	194	652	828	7
can	278	185	292	194	652	828	7
the	301	185	313	194	652	828	7
Developmental	90	195	151	204	652	828	7
Origins	153	195	183	204	652	828	7
of	185	195	193	204	652	828	7
Health	195	195	222	204	652	828	7
and	224	195	238	204	652	828	7
Disease	241	195	271	204	652	828	7
(DOHaD)	274	195	313	204	652	828	7
hypothesis	90	205	132	214	652	828	7
contribute	135	205	175	214	652	828	7
to	178	205	186	214	652	828	7
improving	188	205	229	214	652	828	7
health	232	205	256	214	652	828	7
in	259	205	267	214	652	828	7
developing	269	205	313	214	652	828	7
countries?	90	215	131	224	652	828	7
Am	133	215	148	224	652	828	7
J	150	215	154	224	652	828	7
Clin	157	215	174	224	652	828	7
Nutr	177	215	195	224	652	828	7
2011;	198	215	220	224	652	828	7
94(6):1759S-1764S.	222	215	303	224	652	828	7
Singhal	90	225	120	234	652	828	7
A,	122	225	132	234	652	828	7
Cole	134	225	153	234	652	828	7
TJ,	155	225	168	234	652	828	7
Fewtrell	170	225	203	234	652	828	7
M,	205	225	217	234	652	828	7
Deanﬁeld	219	225	257	234	652	828	7
J,	260	225	266	234	652	828	7
Lucas	269	225	292	234	652	828	7
A.	294	225	304	234	652	828	7
Is	306	225	313	234	652	828	7
slower	90	235	116	244	652	828	7
early	120	235	139	244	652	828	7
growth	142	235	171	244	652	828	7
beneﬁcial	174	235	212	244	652	828	7
for	215	235	227	244	652	828	7
long	230	235	248	244	652	828	7
term	251	235	269	244	652	828	7
cardiovas-	272	235	313	244	652	828	7
cular	90	245	110	254	652	828	7
health?	113	245	141	254	652	828	7
Circulation	144	245	188	254	652	828	7
2004;	191	245	213	254	652	828	7
109:1108-1113.	216	245	278	254	652	828	7
World	90	255	115	264	652	828	7
Health	117	255	143	264	652	828	7
Organization.	146	255	200	264	652	828	7
Evidence	204	255	241	264	652	828	7
on	243	255	253	264	652	828	7
the	256	255	268	264	652	828	7
long	270	255	288	264	652	828	7
–term	290	255	313	264	652	828	7
effect	90	265	112	274	652	828	7
of	118	265	126	274	652	828	7
the	131	265	143	274	652	828	7
breast	148	265	172	274	652	828	7
feeding.	177	265	209	274	652	828	7
Systematic	214	265	258	274	652	828	7
reviews	263	265	294	274	652	828	7
and	299	265	313	274	652	828	7
meta-analyses.	90	275	149	284	652	828	7
Breastfeeding	151	275	206	284	652	828	7
and	209	275	223	284	652	828	7
the	226	275	238	284	652	828	7
risk	240	275	255	284	652	828	7
of	258	275	266	284	652	828	7
overweight	269	275	313	284	652	828	7
and	90	285	104	294	652	828	7
obesity	107	285	136	294	652	828	7
in	139	285	147	294	652	828	7
later	150	285	167	294	652	828	7
life.	170	285	186	294	652	828	7
In:	189	285	200	294	652	828	7
World	202	285	227	294	652	828	7
Health	230	285	256	294	652	828	7
Organization.	259	285	313	294	652	828	7
Geneva	90	295	120	304	652	828	7
2007,	123	295	145	304	652	828	7
pp.25-33.	148	295	186	304	652	828	7
Herrera	90	305	120	314	652	828	7
M,	124	305	135	314	652	828	7
Machado	139	305	175	314	652	828	7
L,	179	305	187	314	652	828	7
Villalobos	191	305	231	314	652	828	7
D.	235	305	245	314	652	828	7
Nutrición	248	305	286	314	652	828	7
en	289	305	299	314	652	828	7
re-	302	305	313	314	652	828	7
cién	90	315	107	324	652	828	7
nacidos	110	315	140	324	652	828	7
a	143	315	147	324	652	828	7
término	150	315	181	324	652	828	7
y	184	315	189	324	652	828	7
en	192	315	201	324	652	828	7
niños	204	315	226	324	652	828	7
de	229	315	238	324	652	828	7
1	241	315	246	324	652	828	7
a	249	315	253	324	652	828	7
6	256	315	261	324	652	828	7
meses.	264	315	291	324	652	828	7
Arch	293	315	313	324	652	828	7
Venez	90	325	114	334	652	828	7
Puer	117	325	135	334	652	828	7
Pediatr	138	325	166	334	652	828	7
2013;	168	325	191	334	652	828	7
76	194	325	204	334	652	828	7
(3):	206	325	221	334	652	828	7
119-127.	223	325	258	334	652	828	7
Singhal	90	335	120	344	652	828	7
A,	123	335	132	344	652	828	7
Fewtrell	135	335	168	344	652	828	7
M,	171	335	183	344	652	828	7
Cole	186	335	204	344	652	828	7
TJ,	207	335	220	344	652	828	7
Lucas	223	335	246	344	652	828	7
A.	249	335	258	344	652	828	7
Low	261	335	280	344	652	828	7
nutrient	282	335	313	344	652	828	7
intake	90	345	114	354	652	828	7
and	119	345	133	354	652	828	7
early	137	345	157	354	652	828	7
growth	161	345	189	354	652	828	7
for	193	345	205	354	652	828	7
later	209	345	227	354	652	828	7
insulin	231	345	258	354	652	828	7
resistance	262	345	301	354	652	828	7
in	306	345	313	354	652	828	7
adolescents	347	85	392	94	652	828	7
born	395	85	413	94	652	828	7
preterm.	416	85	449	94	652	828	7
Lancet	452	85	479	94	652	828	7
2003;	481	85	504	94	652	828	7
361:1089-1097.	506	85	569	94	652	828	7
50.	328	95	340	104	652	828	7
Uauy	347	95	368	104	652	828	7
R,	370	95	380	104	652	828	7
Rojas	382	95	404	104	652	828	7
J,	407	95	413	104	652	828	7
Corvalán	415	95	452	104	652	828	7
C,	454	95	463	104	652	828	7
Lera	465	95	484	104	652	828	7
L,	486	95	494	104	652	828	7
Kaín	497	95	516	104	652	828	7
J.	518	95	525	104	652	828	7
Prevention	527	95	570	104	652	828	7
and	347	105	361	114	652	828	7
control	364	105	392	114	652	828	7
of	394	105	402	114	652	828	7
obesity	405	105	434	114	652	828	7
in	436	105	444	114	652	828	7
preschool	446	105	485	114	652	828	7
children:	488	105	523	114	652	828	7
importance	525	105	570	114	652	828	7
of	347	115	355	124	652	828	7
normative	359	115	399	124	652	828	7
standards.	403	115	443	124	652	828	7
J	446	115	450	124	652	828	7
Pediatr	458	115	486	124	652	828	7
Gastroenterol	490	115	544	124	652	828	7
Nutr	552	115	570	124	652	828	7
2006	347	125	366	134	652	828	7
;43	369	125	382	134	652	828	7
(Suppl.	384	125	413	134	652	828	7
3):	416	125	427	134	652	828	7
S26-S36.	430	125	466	134	652	828	7
51.	328	135	340	144	652	828	7
Landaeta-Jiménez	347	135	419	144	652	828	7
M,	421	135	433	144	652	828	7
Aliaga	435	135	461	144	652	828	7
C,	464	135	473	144	652	828	7
Sifontes	476	135	508	144	652	828	7
Y,	511	135	519	144	652	828	7
Vásquez	522	135	556	144	652	828	7
M,	558	135	570	144	652	828	7
Ramírez	347	145	380	154	652	828	7
G,	383	145	393	154	652	828	7
Falque	395	145	422	154	652	828	7
Madrid	425	145	454	154	652	828	7
L,	457	145	466	154	652	828	7
et	469	145	476	154	652	828	7
al.	479	145	488	154	652	828	7
Valores	494	145	523	154	652	828	7
de	526	145	536	154	652	828	7
referen-	538	145	570	154	652	828	7
cia	347	155	358	164	652	828	7
de	364	155	374	164	652	828	7
energía	380	155	409	164	652	828	7
para	415	155	432	164	652	828	7
la	438	155	446	164	652	828	7
población	452	155	491	164	652	828	7
venezolana.	497	155	544	164	652	828	7
Arch	550	155	570	164	652	828	7
Latinoam	347	165	385	174	652	828	7
Nutr	387	165	405	174	652	828	7
2013;	408	165	431	174	652	828	7
63(4):258-272.	433	165	493	174	652	828	7
52.	328	175	340	184	652	828	7
Guerra	347	175	374	184	652	828	7
M,	376	175	388	184	652	828	7
Hernández	390	175	433	184	652	828	7
MN,	435	175	453	184	652	828	7
López	455	175	480	184	652	828	7
M,	482	175	493	184	652	828	7
Alfaro	495	175	521	184	652	828	7
MJ.	523	175	538	184	652	828	7
Valores	540	175	570	184	652	828	7
de	347	185	356	194	652	828	7
referencia	361	185	400	194	652	828	7
de	402	185	412	194	652	828	7
proteínas	414	185	450	194	652	828	7
para	453	185	470	194	652	828	7
la	472	185	479	194	652	828	7
población	481	185	521	194	652	828	7
venezolana.	523	185	570	194	652	828	7
Arch	347	195	366	204	652	828	7
Latinoam	369	195	407	204	652	828	7
Nutr	410	195	428	204	652	828	7
2013;	431	195	453	204	652	828	7
63(4):278-292.	456	195	515	204	652	828	7
53.	328	205	340	214	652	828	7
Uauy	347	205	368	214	652	828	7
R,	372	205	381	214	652	828	7
Garmendia	384	205	428	214	652	828	7
ML,	432	205	449	214	652	828	7
Corvalán	453	205	489	214	652	828	7
C.	493	205	502	214	652	828	7
Addresssing	505	205	554	214	652	828	7
the	558	205	570	214	652	828	7
double	347	215	374	224	652	828	7
burden	377	215	404	224	652	828	7
of	407	215	415	224	652	828	7
mal	418	215	433	224	652	828	7
nutrition	436	215	470	224	652	828	7
with	473	215	491	224	652	828	7
a	494	215	498	224	652	828	7
common	502	215	536	224	652	828	7
agenda.	539	215	570	224	652	828	7
In	347	225	355	234	652	828	7
International	358	225	408	234	652	828	7
Nutrition:	411	225	450	234	652	828	7
Achieving	453	225	494	234	652	828	7
Millennium	497	225	544	234	652	828	7
Goals	547	225	570	234	652	828	7
and	347	235	361	244	652	828	7
Beyond.	363	235	396	244	652	828	7
Nestlé	399	235	424	244	652	828	7
Nutr	426	235	444	244	652	828	7
Inst	446	235	461	244	652	828	7
Workshop	463	235	504	244	652	828	7
Series	506	235	530	244	652	828	7
2014;	532	235	555	244	652	828	7
78:	557	235	570	244	652	828	7
39-52.	347	245	372	254	652	828	7
doi:10.1159/000354935.	375	245	472	254	652	828	7
54.	328	255	340	264	652	828	7
Larson	347	255	374	264	652	828	7
N,	377	255	386	264	652	828	7
Mc	389	255	402	264	652	828	7
Lehose	404	255	433	264	652	828	7
R,	435	255	444	264	652	828	7
Fulkerson	447	255	486	264	652	828	7
JA,	489	255	502	264	652	828	7
Berge	505	255	528	264	652	828	7
JM,	531	255	546	264	652	828	7
Story	548	255	570	264	652	828	7
M,	347	265	358	274	652	828	7
Neumark-Sztainer	360	265	433	274	652	828	7
D.	435	265	445	274	652	828	7
Eating	447	265	473	274	652	828	7
breakfast	476	265	512	274	652	828	7
and	514	265	529	274	652	828	7
dinner	531	265	556	274	652	828	7
to-	559	265	570	274	652	828	7
gether	347	275	371	284	652	828	7
as	375	275	383	284	652	828	7
a	387	275	391	284	652	828	7
family:	394	275	423	284	652	828	7
Association	426	275	473	284	652	828	7
with	476	275	494	284	652	828	7
sociodemographic	497	275	570	284	652	828	7
characteristics	347	285	403	294	652	828	7
and	409	285	423	294	652	828	7
implications	428	285	477	294	652	828	7
for	483	285	494	294	652	828	7
diet,	500	285	517	294	652	828	7
quality	523	285	550	294	652	828	7
and	555	285	570	294	652	828	7
weight	347	295	374	304	652	828	7
status.	376	295	401	304	652	828	7
J	404	295	408	304	652	828	7
Acad	410	295	431	304	652	828	7
Nutr	433	295	452	304	652	828	7
Diet	454	295	471	304	652	828	7
2013;	474	295	497	304	652	828	7
113:1601-1609.	499	295	562	304	652	828	7
55.	328	305	340	314	652	828	7
Macías-Tomei	347	305	404	314	652	828	7
C,	406	305	415	314	652	828	7
Maulino	418	305	452	314	652	828	7
N.	454	305	464	314	652	828	7
Obesidad	467	305	504	314	652	828	7
y	507	305	512	314	652	828	7
sindrome	515	305	552	314	652	828	7
me-	554	305	570	314	652	828	7
tabólico.	347	315	381	324	652	828	7
En:	386	315	400	324	652	828	7
L.	406	315	414	324	652	828	7
Machado,	420	315	459	324	652	828	7
I.	465	315	471	324	652	828	7
Espinoza,	476	315	515	324	652	828	7
R.	520	315	530	324	652	828	7
Santiago	535	315	570	324	652	828	7
(eds.).	347	325	371	334	652	828	7
Nutrición	377	325	415	334	652	828	7
Pediátrica.	420	325	462	334	652	828	7
Sociedad	468	325	504	334	652	828	7
Venezolana	509	325	555	334	652	828	7
de	560	325	570	334	652	828	7
Puericultura	347	335	395	344	652	828	7
y	400	335	405	344	652	828	7
Pediatría.	411	335	448	344	652	828	7
Editorial	454	335	488	344	652	828	7
Médica	494	335	524	344	652	828	7
Panameri-	529	335	570	344	652	828	7
cana.	347	345	367	354	652	828	7
Caracas	370	345	401	354	652	828	7
2009,	404	345	426	354	652	828	7
pp.241-272.	429	345	477	354	652	828	7
ARCHIVOS	254	760	292	767	652	828	7
VENEZOLANOS	294	760	349	767	652	828	7
DE	351	760	362	767	652	828	7
PUERICULTURA	364	760	422	767	652	828	7
Y	425	760	429	767	652	828	7
PEDIATRÍA	431	760	471	767	652	828	7
2014;	473	760	492	767	652	828	7
Vol	494	760	504	767	652	828	7
77	506	760	514	767	652	828	7
(3):	516	760	528	767	652	828	7
137-143	530	760	557	767	652	828	7
143	571	762	586	771	652	828	7
