Artículos	60	41	105	56	595	842	1
Politicas	104	84	151	100	595	842	1
alimentarias	154	84	224	100	595	842	1
y	227	84	233	100	595	842	1
nutricionales	236	84	309	100	595	842	1
en	312	84	325	100	595	842	1
los	328	84	344	100	595	842	1
sistemas	347	84	395	100	595	842	1
nacionales	397	84	456	100	595	842	1
de	459	84	473	100	595	842	1
salud	475	84	505	100	595	842	1
Jorge	217	106	242	143	595	842	1
Díaz	244	106	265	143	595	842	1
Polanco	267	106	304	143	595	842	1
1	307	106	310	128	595	842	1
,	310	106	313	143	595	842	1
Yngrid	315	106	346	143	595	842	1
Candela	348	106	386	143	595	842	1
1	388	106	392	128	595	842	1
Resumen:	105	136	146	148	595	842	1
An	351	191	362	203	595	842	1
Venez	364	191	387	203	595	842	1
Nutr	389	191	408	203	595	842	1
2014;	409	191	433	203	595	842	1
27(1):	435	191	460	203	595	842	1
143-152.	462	191	497	203	595	842	1
Palabras	105	212	141	224	595	842	1
clave:	145	212	169	224	595	842	1
Venezuela,	170	213	211	244	595	842	1
seguridad	213	213	252	244	595	842	1
alimentaria	253	213	298	244	595	842	1
y	300	213	304	244	595	842	1
nutricional,	306	213	350	244	595	842	1
sistema	352	213	382	244	595	842	1
de	384	213	393	244	595	842	1
salud.	395	213	418	244	595	842	1
Food	157	249	184	265	595	842	1
and	186	249	207	265	595	842	1
nutrition	210	249	260	265	595	842	1
policies	263	249	306	265	595	842	1
in	308	249	319	265	595	842	1
national	322	249	368	265	595	842	1
health	371	249	406	265	595	842	1
systems	408	249	452	265	595	842	1
Abstract:	105	274	143	286	595	842	1
An	263	307	273	319	595	842	1
Venez	275	307	299	319	595	842	1
Nutr	301	307	319	319	595	842	1
2014;	321	307	344	319	595	842	1
27(1):	346	307	371	319	595	842	1
143-152.	373	307	409	319	595	842	1
Key	105	328	121	340	595	842	1
words:	123	328	151	340	595	842	1
Venezuela,	153	329	193	360	595	842	1
health	195	329	220	360	595	842	1
system,	222	329	250	360	595	842	1
alimentary	252	329	294	360	595	842	1
and	296	329	311	360	595	842	1
nutritional	313	329	354	360	595	842	1
security,	356	329	388	360	595	842	1
1.Algunas	95	374	142	390	595	842	1
precisiones	144	374	195	390	595	842	1
conceptuales	198	374	257	390	595	842	1
Cuando	54	392	89	406	595	842	1
nos	92	392	108	406	595	842	1
referimos	111	392	153	406	595	842	1
a	157	392	162	406	595	842	1
Políticas	165	392	202	406	595	842	1
de	205	392	216	406	595	842	1
Salud,	219	392	246	406	595	842	1
aludimos	250	392	290	406	595	842	1
a	294	392	299	406	595	842	1
un	54	406	65	420	595	842	1
conjunto	69	406	108	420	595	842	1
de	112	406	122	420	595	842	1
programas	126	406	173	420	595	842	1
definidos	176	406	217	420	595	842	1
por	221	406	236	420	595	842	1
los	240	406	252	420	595	842	1
diferentes	256	406	299	420	595	842	1
niveles	54	420	84	434	595	842	1
de	90	420	101	434	595	842	1
gobierno	108	420	147	434	595	842	1
y	154	420	159	434	595	842	1
demás	166	420	195	434	595	842	1
actores	202	420	233	434	595	842	1
involucrados,	239	420	299	434	595	842	1
dirigido	54	434	89	448	595	842	1
a	93	434	98	448	595	842	1
la	102	434	110	448	595	842	1
prevención,	114	434	166	448	595	842	1
supresión	170	434	213	448	595	842	1
y	217	434	222	448	595	842	1
recuperación	226	434	284	448	595	842	1
de	288	434	299	448	595	842	1
problemas	54	448	99	462	595	842	1
de	103	448	113	462	595	842	1
salud,	117	448	142	462	595	842	1
identificados	146	448	202	462	595	842	1
y	206	448	211	462	595	842	1
priorizados	214	448	264	462	595	842	1
por	267	448	283	462	595	842	1
los	286	448	299	462	595	842	1
diferentes	54	462	97	476	595	842	1
niveles	99	462	130	476	595	842	1
de	132	462	143	476	595	842	1
una	146	462	163	476	595	842	1
organización	165	462	222	476	595	842	1
social	225	462	250	476	595	842	1
dada.	253	462	277	476	595	842	1
Esta	280	462	299	476	595	842	1
definición	54	476	98	490	595	842	1
nos	103	476	119	490	595	842	1
lleva	123	476	144	490	595	842	1
a	149	476	154	490	595	842	1
la	158	476	166	490	595	842	1
necesidad	171	476	215	490	595	842	1
de	219	476	230	490	595	842	1
considerar	235	476	281	490	595	842	1
los	286	476	299	490	595	842	1
siguientes	54	490	97	504	595	842	1
asuntos:	98	490	134	504	595	842	1
Primero,	136	490	174	504	595	842	1
la	176	490	184	504	595	842	1
existencia	185	490	228	504	595	842	1
de	230	490	240	504	595	842	1
una	242	490	258	504	595	842	1
voluntad	260	490	299	504	595	842	1
política	54	504	86	518	595	842	1
que	90	504	106	518	595	842	1
entiende	110	504	148	518	595	842	1
la	151	504	159	518	595	842	1
tarea	163	504	184	518	595	842	1
gubernamental	188	504	255	518	595	842	1
como	258	504	283	518	595	842	1
un	287	504	299	518	595	842	1
mecanismo	54	518	104	532	595	842	1
de	107	518	118	532	595	842	1
servicio	121	518	156	532	595	842	1
público	159	518	192	532	595	842	1
para	195	518	214	532	595	842	1
cuya	218	518	238	532	595	842	1
prestación	241	518	287	532	595	842	1
se	290	518	299	532	595	842	1
hace	54	532	74	546	595	842	1
indispensable	78	532	137	546	595	842	1
que,	141	532	160	546	595	842	1
tanto	164	532	187	546	595	842	1
los	191	532	203	546	595	842	1
prestadores	207	532	258	546	595	842	1
lo	290	532	299	546	595	842	1
beneficiarios,	54	546	112	560	595	842	1
participen	116	546	162	560	595	842	1
en	166	546	177	560	595	842	1
la	181	546	189	560	595	842	1
definición	193	546	238	560	595	842	1
de	242	546	252	560	595	842	1
las	257	546	268	560	595	842	1
metas	273	546	299	560	595	842	1
que	54	560	70	574	595	842	1
se	72	560	81	574	595	842	1
propongan.	83	560	134	574	595	842	1
En	136	560	148	574	595	842	1
segundo	151	560	188	574	595	842	1
lugar,	190	560	215	574	595	842	1
y	217	560	222	574	595	842	1
dado	224	560	246	574	595	842	1
que	249	560	265	574	595	842	1
se	267	560	276	574	595	842	1
trata	278	560	299	574	595	842	1
de	54	574	64	588	595	842	1
conjuntos	67	574	111	588	595	842	1
de	114	574	125	588	595	842	1
programas,	128	574	178	588	595	842	1
es	181	574	190	588	595	842	1
indispensable	193	574	253	588	595	842	1
que	257	574	273	588	595	842	1
entre	276	574	299	588	595	842	1
ellos	54	588	73	602	595	842	1
exista	77	588	102	602	595	842	1
un	105	588	117	602	595	842	1
mínimo	120	588	156	602	595	842	1
de	159	588	170	602	595	842	1
coherencia	173	588	221	602	595	842	1
que	224	588	240	602	595	842	1
haga	243	588	264	602	595	842	1
posible	267	588	299	602	595	842	1
la	54	602	61	616	595	842	1
eficiencia	64	602	105	616	595	842	1
en	108	602	119	616	595	842	1
su	121	602	131	616	595	842	1
administración,	134	602	203	616	595	842	1
la	206	602	214	616	595	842	1
eficacia	217	602	249	616	595	842	1
en	252	602	263	616	595	842	1
el	265	602	273	616	595	842	1
logro	276	602	299	616	595	842	1
de	54	616	64	630	595	842	1
sus	68	616	82	630	595	842	1
objetivos	85	616	125	630	595	842	1
y	129	616	134	630	595	842	1
la	137	616	145	630	595	842	1
efectividad	149	616	197	630	595	842	1
en	201	616	211	630	595	842	1
lo	215	616	224	630	595	842	1
relacionado	227	616	279	630	595	842	1
con	283	616	299	630	595	842	1
los	54	630	66	644	595	842	1
cambios	68	630	105	644	595	842	1
que	107	630	123	644	595	842	1
se	126	630	135	644	595	842	1
pretende	137	630	176	644	595	842	1
lograr.	178	630	207	644	595	842	1
En	209	630	221	644	595	842	1
otras	224	630	246	644	595	842	1
palabras,	248	630	287	644	595	842	1
se	290	630	299	644	595	842	1
requiere	54	644	90	658	595	842	1
de	92	644	102	658	595	842	1
un	105	644	117	658	595	842	1
gobierno	119	644	158	658	595	842	1
cuya	160	644	181	658	595	842	1
prioridad	183	644	225	658	595	842	1
sea	227	644	241	658	595	842	1
el	243	644	250	658	595	842	1
ciudadano	253	644	299	658	595	842	1
y	54	658	59	672	595	842	1
no	61	658	73	672	595	842	1
el	75	658	83	672	595	842	1
poder.	85	658	113	672	595	842	1
1.1.	54	674	69	689	595	842	1
Por	69	674	85	689	595	842	1
estas	88	674	109	689	595	842	1
razones,	112	674	148	689	595	842	1
cuando	152	674	185	689	595	842	1
nos	188	674	204	689	595	842	1
referimos	207	674	249	689	595	842	1
a	253	674	257	689	595	842	1
Sistemas	261	674	299	689	595	842	1
Públicos	54	688	91	703	595	842	1
Nacionales	94	688	143	703	595	842	1
de	146	688	157	703	595	842	1
Salud	160	688	184	703	595	842	1
(SPNS)	188	688	220	703	595	842	1
apuntamos	223	688	272	703	595	842	1
hacia	276	688	299	703	595	842	1
una	54	702	70	717	595	842	1
estructura	74	702	119	717	595	842	1
que	123	702	139	717	595	842	1
resulta	143	702	172	717	595	842	1
de	176	702	187	717	595	842	1
la	191	702	199	717	595	842	1
forma	203	702	229	717	595	842	1
históricamente	233	702	299	717	595	842	1
1	53	744	56	750	595	842	1
CENDES-UCV	58	744	107	754	595	842	1
Solicitar	53	755	77	766	595	842	1
correspondencia	78	755	125	766	595	842	1
a:	126	755	131	766	595	842	1
Jorge	132	756	148	783	595	842	1
Díaz	149	756	163	783	595	842	1
Polanco.	164	756	190	783	595	842	1
E-mail:	191	755	214	766	595	842	1
jdpolanco@gmail.com	216	755	288	766	595	842	1
concreta	311	376	349	391	595	842	1
en	357	376	368	391	595	842	1
que	376	376	392	391	595	842	1
articulan	400	376	439	391	595	842	1
los	447	376	460	391	595	842	1
recursos	468	376	505	391	595	842	1
humanos,	513	376	556	391	595	842	1
tecnológicos	311	390	366	405	595	842	1
y	370	390	375	405	595	842	1
financieros	378	390	426	405	595	842	1
para	430	390	449	405	595	842	1
dar	453	390	467	405	595	842	1
cumplimiento	471	390	533	405	595	842	1
a	536	390	541	405	595	842	1
las	545	390	556	405	595	842	1
cuatro	311	404	339	419	595	842	1
funciones	341	404	384	419	595	842	1
básicas	385	404	416	419	595	842	1
de	417	404	428	419	595	842	1
todo	429	404	450	419	595	842	1
sistema	451	404	484	419	595	842	1
de	485	404	496	419	595	842	1
salud,	497	404	523	419	595	842	1
a	524	404	529	419	595	842	1
saber:	530	404	556	419	595	842	1
Rectoría,	311	418	351	433	595	842	1
organización,	358	418	417	433	595	842	1
financiamiento	425	418	491	433	595	842	1
y	498	418	503	433	595	842	1
prestación	511	418	556	433	595	842	1
de	311	432	322	447	595	842	1
servicios,	325	432	366	447	595	842	1
en	370	432	380	447	595	842	1
función	384	432	418	447	595	842	1
de	421	432	432	447	595	842	1
las	435	432	447	447	595	842	1
prioridades	450	432	501	447	595	842	1
establecidas	504	432	556	447	595	842	1
por	311	446	327	461	595	842	1
las	332	446	343	461	595	842	1
políticas	348	446	385	461	595	842	1
de	390	446	401	461	595	842	1
salud,	406	446	432	461	595	842	1
con	437	446	453	461	595	842	1
cobertura	458	446	501	461	595	842	1
universal	506	446	546	461	595	842	1
y	551	446	556	461	595	842	1
sin	311	460	324	475	595	842	1
distinciones	328	460	380	475	595	842	1
de	384	460	394	475	595	842	1
ningún	398	460	430	475	595	842	1
tipo	433	460	451	475	595	842	1
entre	455	460	477	475	595	842	1
sus	481	460	494	475	595	842	1
beneficiarios.	498	460	556	475	595	842	1
Debe	311	474	334	489	595	842	1
notarse	336	474	369	489	595	842	1
acá	371	474	385	489	595	842	1
que	388	474	404	489	595	842	1
a	406	474	411	489	595	842	1
diferencia	413	474	456	489	595	842	1
de	459	474	469	489	595	842	1
las	471	474	483	489	595	842	1
definiciones	485	474	538	489	595	842	1
que	540	474	556	489	595	842	1
existen	311	488	342	503	595	842	1
en	345	488	356	503	595	842	1
la	360	488	367	503	595	842	1
Constitución	371	488	428	503	595	842	1
vigente	432	488	464	503	595	842	1
o	467	488	473	503	595	842	1
en	476	488	487	503	595	842	1
la	491	488	498	503	595	842	1
mayor	502	488	530	503	595	842	1
parte	534	488	556	503	595	842	1
de	311	502	322	517	595	842	1
las	326	502	338	517	595	842	1
propuestas	342	502	389	517	595	842	1
de	394	502	404	517	595	842	1
Ley	409	502	424	517	595	842	1
que	429	502	445	517	595	842	1
se	449	502	458	517	595	842	1
han	462	502	479	517	595	842	1
elaborado	483	502	527	517	595	842	1
desde	531	502	556	517	595	842	1
1999,	311	516	335	531	595	842	1
no	338	516	349	531	595	842	1
se	352	516	361	531	595	842	1
menciona	363	516	407	531	595	842	1
la	410	516	417	531	595	842	1
gratuidad,	420	516	465	531	595	842	1
como	468	516	493	531	595	842	1
rasgo	495	516	519	531	595	842	1
esencial	522	516	556	531	595	842	1
del	311	530	324	545	595	842	1
SPNS.	328	530	355	545	595	842	1
Y	359	530	366	545	595	842	1
ello	370	530	386	545	595	842	1
es	389	530	398	545	595	842	1
así	402	530	414	545	595	842	1
porque	418	530	449	545	595	842	1
tal	453	530	464	545	595	842	1
gratuidad	468	530	510	545	595	842	1
no	514	530	525	545	595	842	1
existe.	529	530	556	545	595	842	1
No	311	544	325	559	595	842	1
se	329	544	338	559	595	842	1
trata	343	544	363	559	595	842	1
de	368	544	378	559	595	842	1
que	383	544	399	559	595	842	1
los	403	544	416	559	595	842	1
SPNS	421	544	445	559	595	842	1
sean	450	544	469	559	595	842	1
privados	474	544	512	559	595	842	1
o	517	544	522	559	595	842	1
que	527	544	543	559	595	842	1
se	548	544	556	559	595	842	1
tenga	311	558	335	573	595	842	1
que	338	558	354	573	595	842	1
pagar	357	558	381	573	595	842	1
por	384	558	399	573	595	842	1
ellos,	402	558	424	573	595	842	1
sino	427	558	446	573	595	842	1
simplemente	448	558	505	573	595	842	1
que	508	558	524	573	595	842	1
en	526	558	537	573	595	842	1
una	540	558	556	573	595	842	1
sociedad	311	572	350	587	595	842	1
de	354	572	365	587	595	842	1
ciudadanos	369	572	420	587	595	842	1
y	424	572	429	587	595	842	1
en	434	572	445	587	595	842	1
una	449	572	466	587	595	842	1
economía	470	572	514	587	595	842	1
racional,	518	572	556	587	595	842	1
todos	311	586	336	601	595	842	1
pagan,	338	586	367	601	595	842	1
directa	369	586	399	601	595	842	1
o	402	586	407	601	595	842	1
indirectamente	409	586	476	601	595	842	1
–Estado	478	586	514	601	595	842	1
incluido-	516	586	556	601	595	842	1
por	311	600	327	615	595	842	1
los	331	600	343	615	595	842	1
servicios	348	600	386	615	595	842	1
que	391	600	407	615	595	842	1
reciben	411	600	444	615	595	842	1
o	448	600	454	615	595	842	1
puedan	458	600	491	615	595	842	1
recibir	495	600	524	615	595	842	1
por	528	600	544	615	595	842	1
lo	548	600	556	615	595	842	1
cual	311	614	329	629	595	842	1
el	332	614	339	629	595	842	1
pago	342	614	363	629	595	842	1
resulta	366	614	395	629	595	842	1
en	398	614	408	629	595	842	1
una	411	614	427	629	595	842	1
forma	430	614	456	629	595	842	1
de	459	614	469	629	595	842	1
solidaridad	472	614	521	629	595	842	1
social	524	614	549	629	595	842	1
e	552	614	556	629	595	842	1
intergeneracional.	311	628	390	643	595	842	1
Así,	311	645	328	660	595	842	1
la	331	645	339	660	595	842	1
evaluación	342	645	389	660	595	842	1
del	392	645	405	660	595	842	1
desempeño	408	645	458	660	595	842	1
de	461	645	472	660	595	842	1
los	475	645	487	660	595	842	1
SPNS	490	645	515	660	595	842	1
se	518	645	527	660	595	842	1
puede	530	645	556	660	595	842	1
lograr	311	659	338	674	595	842	1
a	342	659	347	674	595	842	1
través	351	659	377	674	595	842	1
de	382	659	392	674	595	842	1
la	396	659	404	674	595	842	1
medición	408	659	450	674	595	842	1
del	454	659	468	674	595	842	1
logro	472	659	495	674	595	842	1
de	500	659	510	674	595	842	1
las	514	659	526	674	595	842	1
metas	530	659	556	674	595	842	1
propuestas	311	673	359	688	595	842	1
definidas	365	673	405	688	595	842	1
en	411	673	421	688	595	842	1
torno	428	673	452	688	595	842	1
al	458	673	466	688	595	842	1
desempeño	472	673	522	688	595	842	1
de	528	673	539	688	595	842	1
las	545	673	556	688	595	842	1
grandes	311	687	346	702	595	842	1
funciones	349	687	392	702	595	842	1
del	396	687	409	702	595	842	1
sistema.	413	687	448	702	595	842	1
La	452	687	463	702	595	842	1
rectoría	466	687	501	702	595	842	1
garantizaría	504	687	556	702	595	842	1
la	311	701	319	716	595	842	1
coherencia	323	701	370	716	595	842	1
de	374	701	385	716	595	842	1
las	389	701	400	716	595	842	1
políticas	404	701	441	716	595	842	1
y	445	701	450	716	595	842	1
el	454	701	461	716	595	842	1
proceso	465	701	500	716	595	842	1
de	503	701	514	716	595	842	1
conveni-	518	701	556	716	595	842	1
miento,	311	715	345	730	595	842	1
sobre	347	715	371	730	595	842	1
todo	373	715	394	730	595	842	1
en	396	715	407	730	595	842	1
un	409	715	421	730	595	842	1
SPNS	423	715	448	730	595	842	1
que	450	715	466	730	595	842	1
funcione	469	715	508	730	595	842	1
de	510	715	521	730	595	842	1
manera	523	715	556	730	595	842	1
descentralizada	311	729	379	744	595	842	1
y	385	729	390	744	595	842	1
aun	395	729	412	744	595	842	1
cuando	418	729	450	744	595	842	1
no	456	729	467	744	595	842	1
lo	473	729	482	744	595	842	1
sea,	487	729	503	744	595	842	1
la	509	729	517	744	595	842	1
rectoría	522	729	556	744	595	842	1
del	311	743	324	758	595	842	1
SPNS	328	743	353	758	595	842	1
refleja	357	743	384	758	595	842	1
el	388	743	395	758	595	842	1
liderazgo	399	743	439	758	595	842	1
político	443	743	477	758	595	842	1
y	481	743	486	758	595	842	1
científico	490	743	530	758	595	842	1
de	534	743	545	758	595	842	1
la	549	743	556	758	595	842	1
organización	311	757	368	772	595	842	1
sanitaria	374	757	411	772	595	842	1
central,	417	757	450	772	595	842	1
para	455	757	475	772	595	842	1
guiar,	480	757	505	772	595	842	1
orientar	510	757	546	772	595	842	1
y	551	757	556	772	595	842	1
An	365	788	377	802	595	842	1
Venez	379	788	405	802	595	842	1
Nutr	407	788	428	802	595	842	1
2014;	430	788	456	802	595	842	1
27(1):	458	788	486	802	595	842	1
143-152.	488	788	528	802	595	842	1
143	539	788	556	802	595	842	1
Politicas	221	41	256	54	595	842	2
alimentarias	258	41	311	54	595	842	2
y	313	41	318	54	595	842	2
nutricionales	320	41	375	54	595	842	2
acompañar	40	88	89	103	595	842	2
–según	90	88	122	103	595	842	2
sea	123	88	137	103	595	842	2
el	138	88	145	103	595	842	2
caso-	146	88	169	103	595	842	2
a	170	88	175	103	595	842	2
los	176	88	189	103	595	842	2
grupos	190	88	220	103	595	842	2
o	221	88	227	103	595	842	2
regiones	228	88	265	103	595	842	2
en	266	88	277	103	595	842	2
el	278	88	285	103	595	842	2
camino	40	102	73	117	595	842	2
de	75	102	85	117	595	842	2
lograr	87	102	113	117	595	842	2
las	115	102	127	117	595	842	2
metas	128	102	154	117	595	842	2
de	156	102	167	117	595	842	2
salud	168	102	192	117	595	842	2
establecidas.	193	102	248	117	595	842	2
En	250	102	262	117	595	842	2
otras	263	102	285	117	595	842	2
palabras,	40	116	79	131	595	842	2
el	83	116	90	131	595	842	2
ejercicio	94	116	131	131	595	842	2
de	135	116	146	131	595	842	2
la	149	116	157	131	595	842	2
rectoría	161	116	195	131	595	842	2
implica	199	116	231	131	595	842	2
la	235	116	243	131	595	842	2
posesión	247	116	285	131	595	842	2
de	40	130	51	145	595	842	2
un	54	130	66	145	595	842	2
capital	69	130	98	145	595	842	2
simbólico	102	130	145	145	595	842	2
importante,	148	130	200	145	595	842	2
representado	203	130	260	145	595	842	2
en	264	130	274	145	595	842	2
el	278	130	285	145	595	842	2
liderazgo	40	144	81	159	595	842	2
y	82	144	87	159	595	842	2
de	89	144	100	159	595	842	2
un	101	144	113	159	595	842	2
capital	115	144	144	159	595	842	2
técnico	146	144	178	159	595	842	2
instrumental	179	144	236	159	595	842	2
que	238	144	254	159	595	842	2
resulta	256	144	285	159	595	842	2
fundamental	40	158	96	173	595	842	2
en	102	158	113	173	595	842	2
el	118	158	126	173	595	842	2
acompañamiento	132	158	208	173	595	842	2
a	214	158	218	173	595	842	2
los	224	158	237	173	595	842	2
diferentes	242	158	285	173	595	842	2
niveles	40	172	70	187	595	842	2
de	74	172	85	187	595	842	2
gobierno.	89	172	131	187	595	842	2
Ambos	135	172	167	187	595	842	2
capitales	171	172	209	187	595	842	2
son	213	172	229	187	595	842	2
el	233	172	241	187	595	842	2
producto	245	172	285	187	595	842	2
de	40	186	51	201	595	842	2
un	53	186	65	201	595	842	2
proceso	67	186	102	201	595	842	2
de	104	186	115	201	595	842	2
acumulación	117	186	174	201	595	842	2
de	176	186	187	201	595	842	2
méritos	189	186	223	201	595	842	2
y	225	186	230	201	595	842	2
capacidades	233	186	285	201	595	842	2
técnicas	40	200	75	215	595	842	2
que	80	200	96	215	595	842	2
confiere	102	200	137	215	595	842	2
legitimidad	142	200	192	215	595	842	2
al	198	200	205	215	595	842	2
gobierno	210	200	250	215	595	842	2
central	255	200	285	215	595	842	2
(Ministerio	40	214	90	229	595	842	2
de	93	214	103	229	595	842	2
Salud).	106	214	136	229	595	842	2
1.2.	40	231	56	246	595	842	2
Nos	56	231	73	246	595	842	2
referimos	79	231	121	246	595	842	2
a	126	231	131	246	595	842	2
la	137	231	144	246	595	842	2
organización	150	231	206	246	595	842	2
del	212	231	225	246	595	842	2
SPNS	231	231	255	246	595	842	2
como	261	231	285	246	595	842	2
la	40	245	48	260	595	842	2
forma	52	245	79	260	595	842	2
particular	83	245	127	260	595	842	2
en	131	245	142	260	595	842	2
que	146	245	162	260	595	842	2
se	167	245	175	260	595	842	2
articulan	180	245	219	260	595	842	2
y	224	245	229	260	595	842	2
re-articulan	233	245	285	260	595	842	2
periódicamente,	40	259	111	274	595	842	2
los	116	259	128	274	595	842	2
prestadores	133	259	183	274	595	842	2
de	188	259	198	274	595	842	2
servicios	203	259	242	274	595	842	2
(colegios	246	259	285	274	595	842	2
profesionales,	40	273	100	288	595	842	2
sindicatos,	107	273	153	288	595	842	2
sociedades	160	273	207	288	595	842	2
científicas,	214	273	260	288	595	842	2
etc),	266	273	285	288	595	842	2
los	40	287	53	302	595	842	2
financiadores	62	287	121	302	595	842	2
(usuarios,	130	287	174	302	595	842	2
Estado,	183	287	215	302	595	842	2
donadores	225	287	271	302	595	842	2
y	280	287	285	302	595	842	2
benefactores),	40	301	102	316	595	842	2
proveedores	112	301	165	316	595	842	2
(laboratorios,	176	301	235	316	595	842	2
industria	246	301	285	316	595	842	2
tecno-médica,	40	315	103	330	595	842	2
otros)	107	315	133	330	595	842	2
y	137	315	142	330	595	842	2
usuarios	145	315	183	330	595	842	2
(pacientes,	186	315	233	330	595	842	2
comités	237	315	271	330	595	842	2
de	275	315	285	330	595	842	2
salud,	40	329	66	344	595	842	2
grupos	69	329	99	344	595	842	2
organizados	102	329	155	344	595	842	2
de	158	329	169	344	595	842	2
la	171	329	179	344	595	842	2
sociedad	182	329	221	344	595	842	2
civil)	223	329	246	344	595	842	2
para	248	329	268	344	595	842	2
dar	271	329	285	344	595	842	2
cumplimiento	40	343	102	358	595	842	2
a	107	343	112	358	595	842	2
las	117	343	128	358	595	842	2
metas	133	343	159	358	595	842	2
trazadas	164	343	200	358	595	842	2
por	205	343	220	358	595	842	2
la	225	343	233	358	595	842	2
política	237	343	270	358	595	842	2
de	275	343	285	358	595	842	2
salud	40	357	63	372	595	842	2
y	66	357	71	372	595	842	2
que	74	357	90	372	595	842	2
se	92	357	101	372	595	842	2
supone	104	357	135	372	595	842	2
culmina	138	357	174	372	595	842	2
en	177	357	187	372	595	842	2
respuestas	190	357	235	372	595	842	2
apropiadas	238	357	285	372	595	842	2
a	40	371	45	386	595	842	2
las	47	371	59	386	595	842	2
demandas	62	371	106	386	595	842	2
en	109	371	120	386	595	842	2
materia	122	371	156	386	595	842	2
de	158	371	169	386	595	842	2
salud.	171	371	197	386	595	842	2
Como	40	388	68	402	595	842	2
puede	71	388	98	402	595	842	2
suponerse	102	388	146	402	595	842	2
los	150	388	162	402	595	842	2
intereses	166	388	204	402	595	842	2
y	208	388	213	402	595	842	2
puntos	217	388	247	402	595	842	2
de	251	388	261	402	595	842	2
vista	265	388	285	402	595	842	2
de	40	402	51	416	595	842	2
quienes	54	402	88	416	595	842	2
constituyen	92	402	142	416	595	842	2
la	146	402	154	416	595	842	2
organización	157	402	214	416	595	842	2
del	218	402	231	416	595	842	2
sistema,	235	402	270	416	595	842	2
no	274	402	285	416	595	842	2
siempre	40	416	75	430	595	842	2
son	78	416	94	430	595	842	2
coincidentes	98	416	153	430	595	842	2
y	156	416	161	430	595	842	2
ello	165	416	181	430	595	842	2
constituye	185	416	229	430	595	842	2
la	233	416	241	430	595	842	2
dinámica	244	416	285	430	595	842	2
política	40	430	73	444	595	842	2
dentro	77	430	106	444	595	842	2
del	109	430	123	444	595	842	2
sector	126	430	153	444	595	842	2
salud,	156	430	182	444	595	842	2
la	185	430	193	444	595	842	2
estructura	197	430	242	444	595	842	2
de	245	430	256	444	595	842	2
poder	259	430	285	444	595	842	2
dentro	40	444	69	458	595	842	2
de	72	444	83	458	595	842	2
la	86	444	94	458	595	842	2
cual	97	444	115	458	595	842	2
se	118	444	127	458	595	842	2
toman	130	444	158	458	595	842	2
las	161	444	173	458	595	842	2
decisiones	176	444	221	458	595	842	2
que	224	444	240	458	595	842	2
ponen	244	444	272	458	595	842	2
en	275	444	285	458	595	842	2
marcha	40	458	73	472	595	842	2
total	76	458	96	472	595	842	2
o	100	458	105	472	595	842	2
parcialmente	109	458	166	472	595	842	2
las	170	458	181	472	595	842	2
políticas	185	458	222	472	595	842	2
nacionales	225	458	271	472	595	842	2
de	275	458	285	472	595	842	2
salud	40	472	63	486	595	842	2
que	66	472	82	486	595	842	2
se	84	472	93	486	595	842	2
han	95	472	112	486	595	842	2
diseñado.	114	472	156	486	595	842	2
Es	159	472	169	486	595	842	2
bueno	172	472	199	486	595	842	2
aclarar	202	472	231	486	595	842	2
que,	234	472	252	486	595	842	2
a	255	472	259	486	595	842	2
pesar	262	472	285	486	595	842	2
de	40	486	51	500	595	842	2
esta	53	486	70	500	595	842	2
complejidad	73	486	127	500	595	842	2
en	130	486	140	500	595	842	2
la	143	486	151	500	595	842	2
organización,	153	486	213	500	595	842	2
ella	215	486	230	500	595	842	2
funciona	233	486	272	500	595	842	2
en	275	486	285	500	595	842	2
beneficio	40	500	80	514	595	842	2
de	83	500	93	514	595	842	2
los	96	500	109	514	595	842	2
usuarios,	111	500	151	514	595	842	2
o	154	500	159	514	595	842	2
al	162	500	170	514	595	842	2
menos,	172	500	204	514	595	842	2
es	207	500	215	514	595	842	2
esa	218	500	232	514	595	842	2
meta	234	500	256	514	595	842	2
la	259	500	267	514	595	842	2
que	269	500	285	514	595	842	2
justifica	40	514	74	528	595	842	2
su	79	514	88	528	595	842	2
existencia	92	514	136	528	595	842	2
como	140	514	165	528	595	842	2
tal	169	514	180	528	595	842	2
(Testa	184	514	210	528	595	842	2
et	214	514	222	528	595	842	2
al.,	227	514	239	528	595	842	2
1983).	243	514	271	528	595	842	2
Es	275	514	285	528	595	842	2
bueno	40	528	68	542	595	842	2
aclarar,	70	528	101	542	595	842	2
sin	103	528	116	542	595	842	2
embargo,	118	528	159	542	595	842	2
que	161	528	177	542	595	842	2
los	180	528	193	542	595	842	2
actores	195	528	226	542	595	842	2
directamente	228	528	285	542	595	842	2
involucrados	40	542	97	556	595	842	2
no	100	542	112	556	595	842	2
desempeñan	115	542	171	556	595	842	2
papeles	174	542	207	556	595	842	2
equivalentes.	210	542	267	556	595	842	2
Las	270	542	285	556	595	842	2
diferencias	40	556	88	570	595	842	2
en	91	556	102	570	595	842	2
el	105	556	112	570	595	842	2
manejo	116	556	149	570	595	842	2
del	152	556	165	570	595	842	2
poder	168	556	195	570	595	842	2
vienen	198	556	227	570	595	842	2
dadas	231	556	256	570	595	842	2
por	259	556	275	570	595	842	2
el	278	556	285	570	595	842	2
desarrollo	40	570	84	584	595	842	2
histórico	89	570	128	584	595	842	2
de	132	570	142	584	595	842	2
las	147	570	158	584	595	842	2
instituciones	163	570	219	584	595	842	2
específicas.	223	570	272	584	595	842	2
El	276	570	285	584	595	842	2
saber	40	584	63	598	595	842	2
sobre	67	584	91	598	595	842	2
salud	94	584	118	598	595	842	2
-en	121	584	136	598	595	842	2
manos	139	584	169	598	595	842	2
inicialmente	172	584	227	598	595	842	2
del	231	584	244	598	595	842	2
personal	247	584	285	598	595	842	2
de	40	598	51	612	595	842	2
salud,	55	598	81	612	595	842	2
especialmente	85	598	147	612	595	842	2
los	151	598	163	612	595	842	2
médicos-	167	598	208	612	595	842	2
confirió	212	598	247	612	595	842	2
durante	251	598	285	612	595	842	2
mucho	40	612	71	626	595	842	2
tiempo,	74	612	108	626	595	842	2
una	111	612	128	626	595	842	2
cuota	131	612	155	626	595	842	2
particular	159	612	202	626	595	842	2
de	205	612	216	626	595	842	2
poder	219	612	245	626	595	842	2
según	249	612	274	626	595	842	2
la	278	612	285	626	595	842	2
cual	40	626	58	640	595	842	2
los	61	626	73	640	595	842	2
demás	76	626	104	640	595	842	2
actores	106	626	137	640	595	842	2
debían	140	626	169	640	595	842	2
someterse	172	626	216	640	595	842	2
acríticamente	218	626	278	640	595	842	2
a	280	626	285	640	595	842	2
las	40	640	52	654	595	842	2
opiniones	55	640	98	654	595	842	2
de	101	640	112	654	595	842	2
profesionales	115	640	173	654	595	842	2
altamente	176	640	219	654	595	842	2
calificados,	222	640	271	654	595	842	2
tal	274	640	285	654	595	842	2
y	40	654	45	668	595	842	2
como	47	654	72	668	595	842	2
lo	75	654	83	668	595	842	2
expresa	85	654	118	668	595	842	2
Parsons	121	654	155	668	595	842	2
en	157	654	168	668	595	842	2
el	170	654	178	668	595	842	2
Sistema	180	654	214	668	595	842	2
Social	216	654	242	668	595	842	2
(Parsons,	245	654	285	668	595	842	2
1952).	40	668	68	682	595	842	2
Sin	72	668	86	682	595	842	2
embargo,	90	668	130	682	595	842	2
el	134	668	142	682	595	842	2
aumento	146	668	184	682	595	842	2
de	188	668	199	682	595	842	2
la	203	668	211	682	595	842	2
educación	214	668	259	682	595	842	2
de	263	668	274	682	595	842	2
la	278	668	285	682	595	842	2
población	40	682	84	696	595	842	2
y	88	682	93	696	595	842	2
la	98	682	105	696	595	842	2
profusa	110	682	143	696	595	842	2
difusión	147	682	183	696	595	842	2
de	188	682	198	696	595	842	2
información	203	682	257	696	595	842	2
sobre	262	682	285	696	595	842	2
salud	40	696	63	710	595	842	2
en	68	696	79	710	595	842	2
internet,	84	696	121	710	595	842	2
al	126	696	134	710	595	842	2
lado	138	696	157	710	595	842	2
de	162	696	173	710	595	842	2
una	178	696	194	710	595	842	2
relativa	199	696	231	710	595	842	2
pérdida	236	696	270	710	595	842	2
de	275	696	285	710	595	842	2
prestigio	40	710	78	724	595	842	2
de	82	710	93	724	595	842	2
las	96	710	108	724	595	842	2
profesionales	112	710	169	724	595	842	2
de	173	710	184	724	595	842	2
la	187	710	195	724	595	842	2
salud,	199	710	224	724	595	842	2
ha	228	710	239	724	595	842	2
cambiado	242	710	285	724	595	842	2
las	40	724	52	738	595	842	2
actitudes	58	724	97	738	595	842	2
de	104	724	114	738	595	842	2
los	121	724	133	738	595	842	2
usuarios	139	724	177	738	595	842	2
de	183	724	193	738	595	842	2
sistemas	200	724	236	738	595	842	2
de	243	724	253	738	595	842	2
salud,	260	724	285	738	595	842	2
convirtiéndoles	40	738	108	752	595	842	2
en	113	738	124	752	595	842	2
personas	130	738	168	752	595	842	2
más	174	738	192	752	595	842	2
críticas	197	738	228	752	595	842	2
y	234	738	239	752	595	842	2
analíticas	244	738	285	752	595	842	2
acerca	40	752	68	766	595	842	2
de	71	752	81	766	595	842	2
los	84	752	97	766	595	842	2
problemas	100	752	145	766	595	842	2
que	148	752	164	766	595	842	2
les	167	752	179	766	595	842	2
aquejan	182	752	216	766	595	842	2
o	219	752	225	766	595	842	2
la	228	752	236	766	595	842	2
manera	239	752	272	766	595	842	2
de	275	752	285	766	595	842	2
144	39	788	56	802	595	842	2
An	69	788	81	802	595	842	2
Venez	83	788	109	802	595	842	2
Nutr	111	788	132	802	595	842	2
2014;	134	788	160	802	595	842	2
27(1):	162	788	190	802	595	842	2
143-152.	192	788	232	802	595	842	2
mantener	298	88	340	103	595	842	2
su	343	88	352	103	595	842	2
bienestar	355	88	395	103	595	842	2
general.	398	88	433	103	595	842	2
Es	436	88	446	103	595	842	2
bueno	449	88	477	103	595	842	2
aclarar	479	88	509	103	595	842	2
que	512	88	528	103	595	842	2
no	531	88	543	103	595	842	2
siempre	298	102	332	117	595	842	2
tal	335	102	346	117	595	842	2
cúmulo	348	102	382	117	595	842	2
de	385	102	395	117	595	842	2
información	398	102	452	117	595	842	2
es	455	102	463	117	595	842	2
acertada	466	102	503	117	595	842	2
y	506	102	511	117	595	842	2
podría	513	102	543	117	595	842	2
conducir	298	116	337	131	595	842	2
a	339	116	344	131	595	842	2
errores	345	116	376	131	595	842	2
graves.	378	116	408	131	595	842	2
Por	410	116	426	131	595	842	2
otra	428	116	445	131	595	842	2
parte,	447	116	472	131	595	842	2
muchos	474	116	509	131	595	842	2
autores	511	116	543	131	595	842	2
han	298	130	314	145	595	842	2
demostrado	317	130	370	145	595	842	2
la	372	130	380	145	595	842	2
dependencia	383	130	439	145	595	842	2
de	441	130	452	145	595	842	2
los	455	130	467	145	595	842	2
terapeutas	470	130	515	145	595	842	2
de	518	130	528	145	595	842	2
las	531	130	543	145	595	842	2
presiones	298	144	339	159	595	842	2
de	341	144	352	159	595	842	2
la	354	144	362	159	595	842	2
industria	365	144	404	159	595	842	2
tecno-farmacéutica	407	144	492	159	595	842	2
que	494	144	510	159	595	842	2
induce	513	144	543	159	595	842	2
al	298	158	305	173	595	842	2
uso	310	158	325	173	595	842	2
de	330	158	340	173	595	842	2
determinados	344	158	405	173	595	842	2
medicamentos	410	158	474	173	595	842	2
en	478	158	489	173	595	842	2
detrimento	493	158	543	173	595	842	2
de	298	172	308	187	595	842	2
otros	311	172	334	187	595	842	2
u	337	172	343	187	595	842	2
otras	347	172	368	187	595	842	2
formas	372	172	402	187	595	842	2
de	406	172	416	187	595	842	2
terapia,	420	172	452	187	595	842	2
así	456	172	468	187	595	842	2
como	471	172	496	187	595	842	2
al	499	172	507	187	595	842	2
empleo	510	172	543	187	595	842	2
–a	298	186	308	201	595	842	2
veces	313	186	336	201	595	842	2
innecesario-	340	186	395	201	595	842	2
de	399	186	410	201	595	842	2
equipos	414	186	449	201	595	842	2
de	453	186	464	201	595	842	2
alta	468	186	484	201	595	842	2
complejidad	488	186	543	201	595	842	2
y	298	200	303	215	595	842	2
costo	306	200	329	215	595	842	2
(Bronfman,	333	200	384	215	595	842	2
1998;	388	200	412	215	595	842	2
Sen,	415	200	434	215	595	842	2
2003;	438	200	461	215	595	842	2
Nussbaum	465	200	512	215	595	842	2
y	515	200	520	215	595	842	2
Sen,	524	200	543	215	595	842	2
1993).	298	214	325	229	595	842	2
La	328	214	339	229	595	842	2
consecuencia	343	214	401	229	595	842	2
es	405	214	414	229	595	842	2
el	417	214	425	229	595	842	2
descuido	428	214	468	229	595	842	2
de	471	214	482	229	595	842	2
los	485	214	498	229	595	842	2
estilos	501	214	529	229	595	842	2
de	532	214	543	229	595	842	2
vida	298	228	316	243	595	842	2
saludables	320	228	365	243	595	842	2
y	369	228	374	243	595	842	2
la	378	228	385	243	595	842	2
no	389	228	401	243	595	842	2
planificación	404	228	461	243	595	842	2
adecuada	465	228	506	243	595	842	2
del	510	228	523	243	595	842	2
uso	527	228	543	243	595	842	2
de	298	242	308	257	595	842	2
los	313	242	326	257	595	842	2
recursos	331	242	368	257	595	842	2
financieros	373	242	422	257	595	842	2
disponibles	427	242	477	257	595	842	2
para	482	242	501	257	595	842	2
la	507	242	514	257	595	842	2
salud	519	242	543	257	595	842	2
en	298	256	308	271	595	842	2
muchos	312	256	347	271	595	842	2
países	351	256	377	271	595	842	2
que	381	256	397	271	595	842	2
privilegian	401	256	448	271	595	842	2
estas	452	256	473	271	595	842	2
tendencias.	477	256	526	271	595	842	2
En	530	256	543	271	595	842	2
suma	298	270	321	285	595	842	2
las	325	270	336	285	595	842	2
relaciones	340	270	384	285	595	842	2
entre	388	270	410	285	595	842	2
estos	414	270	436	285	595	842	2
actores	439	270	470	285	595	842	2
del	474	270	487	285	595	842	2
sistema	491	270	523	285	595	842	2
son	527	270	543	285	595	842	2
cambiantes	298	284	347	299	595	842	2
y	349	284	355	299	595	842	2
complejas	357	284	401	299	595	842	2
más	404	284	421	299	595	842	2
aún	424	284	441	299	595	842	2
en	443	284	454	299	595	842	2
aquellos	457	284	493	299	595	842	2
países	495	284	522	299	595	842	2
que,	524	284	543	299	595	842	2
como	298	298	322	313	595	842	2
Venezuela,	326	298	373	313	595	842	2
poseen	376	298	407	313	595	842	2
estructuras	410	298	459	313	595	842	2
centralizadas	463	298	520	313	595	842	2
para	523	298	543	313	595	842	2
la	298	312	305	327	595	842	2
administración	308	312	375	327	595	842	2
de	377	312	388	327	595	842	2
la	390	312	398	327	595	842	2
salud.	400	312	426	327	595	842	2
1.3.	298	329	313	344	595	842	2
La	313	329	324	344	595	842	2
función	327	329	361	344	595	842	2
esencial	364	329	399	344	595	842	2
para	402	329	421	344	595	842	2
comprender	424	329	478	344	595	842	2
los	481	329	493	344	595	842	2
SPNS	496	329	521	344	595	842	2
es	524	329	532	344	595	842	2
el	535	329	543	344	595	842	2
financiamiento.	298	343	366	358	595	842	2
La	369	343	379	358	595	842	2
razón	382	343	407	358	595	842	2
de	410	343	420	358	595	842	2
esta	423	343	440	358	595	842	2
afir-mación	442	343	493	358	595	842	2
no	496	343	507	358	595	842	2
implica	510	343	543	358	595	842	2
economicismo	298	357	362	372	595	842	2
alguno.	364	357	397	372	595	842	2
No	399	357	413	372	595	842	2
se	415	357	424	372	595	842	2
entiende	426	357	464	372	595	842	2
el	467	357	474	372	595	842	2
financiamiento	476	357	543	372	595	842	2
como	298	371	322	386	595	842	2
el	326	371	334	386	595	842	2
vo-lumen	338	371	380	386	595	842	2
de	385	371	395	386	595	842	2
recursos	399	371	436	386	595	842	2
financieros,	440	371	491	386	595	842	2
sino	495	371	514	386	595	842	2
como	518	371	543	386	595	842	2
el	298	385	305	400	595	842	2
proceso	308	385	342	400	595	842	2
socio-político	345	385	406	400	595	842	2
mediante	409	385	450	400	595	842	2
el	453	385	460	400	595	842	2
cual	463	385	481	400	595	842	2
se	484	385	493	400	595	842	2
identifican	496	385	543	400	595	842	2
prioridades	298	399	348	414	595	842	2
y	354	399	359	414	595	842	2
se	366	399	375	414	595	842	2
asignan	381	399	415	414	595	842	2
recursos	421	399	458	414	595	842	2
financieros	464	399	513	414	595	842	2
a	519	399	524	414	595	842	2
los	530	399	543	414	595	842	2
diferentes	298	413	341	428	595	842	2
niveles	344	413	374	428	595	842	2
y	377	413	382	428	595	842	2
necesidades	386	413	438	428	595	842	2
del	442	413	455	428	595	842	2
SPNS,	458	413	485	428	595	842	2
tomando	489	413	529	428	595	842	2
en	532	413	543	428	595	842	2
cuenta	298	427	327	442	595	842	2
los	331	427	344	442	595	842	2
intereses	348	427	386	442	595	842	2
de	391	427	402	442	595	842	2
los	406	427	418	442	595	842	2
actores	423	427	454	442	595	842	2
involucrados	459	427	515	442	595	842	2
en	520	427	531	442	595	842	2
la	535	427	543	442	595	842	2
organización.	298	441	357	456	595	842	2
Por	359	441	374	456	595	842	2
esa	377	441	390	456	595	842	2
razón	392	441	417	456	595	842	2
a	419	441	424	456	595	842	2
los	426	441	439	456	595	842	2
efectos	441	441	471	456	595	842	2
de	473	441	484	456	595	842	2
lograr	486	441	512	456	595	842	2
mayor	515	441	543	456	595	842	2
eficiencia	298	455	339	470	595	842	2
en	341	455	352	470	595	842	2
el	354	455	361	470	595	842	2
uso	364	455	379	470	595	842	2
de	381	455	392	470	595	842	2
los	394	455	406	470	595	842	2
recursos,	409	455	448	470	595	842	2
el	450	455	458	470	595	842	2
papel	460	455	484	470	595	842	2
de	486	455	496	470	595	842	2
la	499	455	506	470	595	842	2
rectoría	509	455	543	470	595	842	2
es	298	469	306	484	595	842	2
fundamental.	312	469	370	484	595	842	2
El	376	469	385	484	595	842	2
Estado	390	469	420	484	595	842	2
debe	426	469	447	484	595	842	2
ejercer	452	469	482	484	595	842	2
su	487	469	497	484	595	842	2
liderazgo	502	469	543	484	595	842	2
para	298	483	317	498	595	842	2
lograr	321	483	348	498	595	842	2
la	352	483	359	498	595	842	2
conciliación	363	483	417	498	595	842	2
de	421	483	431	498	595	842	2
los	435	483	448	498	595	842	2
intereses	452	483	490	498	595	842	2
y	494	483	499	498	595	842	2
objetivos	503	483	543	498	595	842	2
comunes,	298	497	339	512	595	842	2
lo	343	497	351	512	595	842	2
cual	354	497	372	512	595	842	2
no	375	497	387	512	595	842	2
es	390	497	399	512	595	842	2
una	402	497	419	512	595	842	2
tarea	422	497	443	512	595	842	2
fácil.	447	497	467	512	595	842	2
La	471	497	482	512	595	842	2
rectoría	485	497	519	512	595	842	2
debe	522	497	543	512	595	842	2
legitimarse	298	511	346	526	595	842	2
y	349	511	354	526	595	842	2
demostrar	356	511	402	526	595	842	2
su	405	511	414	526	595	842	2
eficacia	417	511	450	526	595	842	2
mediante	452	511	493	526	595	842	2
el	496	511	504	526	595	842	2
logro	506	511	529	526	595	842	2
de	532	511	543	526	595	842	2
las	298	525	309	540	595	842	2
metas	312	525	338	540	595	842	2
planificadas	342	525	394	540	595	842	2
y,	397	525	404	540	595	842	2
al	407	525	415	540	595	842	2
propio	418	525	447	540	595	842	2
tiempo,	450	525	484	540	595	842	2
satisfacer	487	525	528	540	595	842	2
las	531	525	543	540	595	842	2
demandas	298	539	342	554	595	842	2
nacionales,	345	539	394	554	595	842	2
regionales	396	539	441	554	595	842	2
y	443	539	448	554	595	842	2
locales	451	539	481	554	595	842	2
y	483	539	488	554	595	842	2
ello	491	539	507	554	595	842	2
amerita	509	539	543	554	595	842	2
de	298	553	308	568	595	842	2
una	314	553	331	568	595	842	2
constante	337	553	379	568	595	842	2
negociación	386	553	439	568	595	842	2
y	445	553	450	568	595	842	2
logro	457	553	480	568	595	842	2
de	486	553	497	568	595	842	2
acuerdos	503	553	543	568	595	842	2
básicos	298	567	329	582	595	842	2
entre	332	567	354	582	595	842	2
los	357	567	369	582	595	842	2
actores	372	567	403	582	595	842	2
involucrados.	405	567	464	582	595	842	2
Pero	298	584	318	598	595	842	2
lo	320	584	328	598	595	842	2
más	331	584	348	598	595	842	2
importante	351	584	400	598	595	842	2
del	402	584	415	598	595	842	2
financiamiento	418	584	484	598	595	842	2
es	486	584	495	598	595	842	2
que	497	584	513	598	595	842	2
define	516	584	543	598	595	842	2
en	298	598	308	612	595	842	2
qué	311	598	327	612	595	842	2
medida	330	598	363	612	595	842	2
se	365	598	374	612	595	842	2
trata	377	598	397	612	595	842	2
de	400	598	410	612	595	842	2
un	413	598	425	612	595	842	2
sistema	427	598	460	612	595	842	2
público	463	598	496	612	595	842	2
o	498	598	504	612	595	842	2
privado.	507	598	543	612	595	842	2
En	298	612	310	626	595	842	2
otras	313	612	335	626	595	842	2
palabras,	338	612	377	626	595	842	2
lo	380	612	388	626	595	842	2
que	391	612	407	626	595	842	2
define	410	612	437	626	595	842	2
la	440	612	448	626	595	842	2
naturaleza,	451	612	499	626	595	842	2
pública	502	612	534	626	595	842	2
o	537	612	543	626	595	842	2
priva-da	298	626	335	640	595	842	2
de	338	626	348	640	595	842	2
un	352	626	364	640	595	842	2
sistema	367	626	400	640	595	842	2
de	403	626	414	640	595	842	2
salud,	417	626	443	640	595	842	2
no	446	626	458	640	595	842	2
es	461	626	470	640	595	842	2
la	473	626	481	640	595	842	2
propiedad	484	626	529	640	595	842	2
de	532	626	543	640	595	842	2
los	298	640	310	654	595	842	2
establecimientos,	315	640	390	654	595	842	2
sino	395	640	413	654	595	842	2
quién	418	640	443	654	595	842	2
financia	447	640	482	654	595	842	2
los	487	640	500	654	595	842	2
servicios	504	640	543	654	595	842	2
prestados.	298	654	342	668	595	842	2
En	346	654	358	668	595	842	2
un	363	654	374	668	595	842	2
SPNS,	379	654	406	668	595	842	2
es	410	654	419	668	595	842	2
el	423	654	430	668	595	842	2
Estado	434	654	464	668	595	842	2
quien	469	654	494	668	595	842	2
financia	498	654	533	668	595	842	2
–	537	654	543	668	595	842	2
por	298	668	313	682	595	842	2
diversas	317	668	352	682	595	842	2
vías	356	668	373	682	595	842	2
de	377	668	388	682	595	842	2
recaudación-	392	668	449	682	595	842	2
a	454	668	458	682	595	842	2
los	462	668	475	682	595	842	2
usuarios	479	668	516	682	595	842	2
y	520	668	525	682	595	842	2
ese	529	668	543	682	595	842	2
financiamiento	298	682	364	696	595	842	2
proviene	366	682	405	696	595	842	2
de	407	682	417	696	595	842	2
fuentes	420	682	451	696	595	842	2
fiscales	454	682	485	696	595	842	2
y	487	682	492	696	595	842	2
tributarias,	494	682	543	696	595	842	2
aunque	298	696	330	710	595	842	2
también	332	696	368	710	595	842	2
puede	370	696	397	710	595	842	2
hacerse	399	696	432	710	595	842	2
por	434	696	449	710	595	842	2
la	451	696	459	710	595	842	2
vía	461	696	474	710	595	842	2
de	476	696	486	710	595	842	2
la	488	696	496	710	595	842	2
Seguridad	498	696	543	710	595	842	2
Social	298	710	324	724	595	842	2
de	326	710	337	724	595	842	2
manera	339	710	373	724	595	842	2
contributiva.	375	710	431	724	595	842	2
Cuando	298	726	333	741	595	842	2
un	338	726	349	741	595	842	2
SPNS,	354	726	381	741	595	842	2
entendido	386	726	431	741	595	842	2
como	436	726	460	741	595	842	2
lo	465	726	474	741	595	842	2
hemos	479	726	508	741	595	842	2
venido	513	726	543	741	595	842	2
delineando,	298	740	349	755	595	842	2
no	352	740	364	755	595	842	2
financia	367	740	402	755	595	842	2
establecimientos	406	740	479	755	595	842	2
sino	482	740	501	755	595	842	2
servicios	504	740	543	755	595	842	2
prestados,	298	754	342	769	595	842	2
poco	344	754	366	769	595	842	2
importa	367	754	403	769	595	842	2
a	405	754	409	769	595	842	2
quién	411	754	436	769	595	842	2
pertenecen	438	754	487	769	595	842	2
los	489	754	501	769	595	842	2
primeros	503	754	543	769	595	842	2
Polanco	260	41	293	54	595	842	3
y	295	41	300	54	595	842	3
Candela	302	41	335	54	595	842	3
sino	54	88	73	103	595	842	3
cuántos	77	88	111	103	595	842	3
usuarios	116	88	153	103	595	842	3
se	157	88	166	103	595	842	3
benefician	170	88	215	103	595	842	3
y	220	88	225	103	595	842	3
la	229	88	237	103	595	842	3
calidad	241	88	273	103	595	842	3
de	277	88	288	103	595	842	3
la	292	88	299	103	595	842	3
prestación,	54	102	102	117	595	842	3
de	105	102	116	117	595	842	3
manera	118	102	152	117	595	842	3
que	154	102	170	117	595	842	3
la	173	102	181	117	595	842	3
evaluación	183	102	231	117	595	842	3
del	233	102	247	117	595	842	3
desempeño	249	102	300	117	595	842	3
tiene	54	116	76	131	595	842	3
que	78	116	94	131	595	842	3
ver	97	116	110	131	595	842	3
con	113	116	129	131	595	842	3
cuántos	131	116	165	131	595	842	3
recursos	168	116	205	131	595	842	3
se	207	116	216	131	595	842	3
usaron	218	116	248	131	595	842	3
para	251	116	270	131	595	842	3
cubrir	272	116	300	131	595	842	3
las	54	130	66	145	595	842	3
necesidades	69	130	121	145	595	842	3
atendidas	125	130	167	145	595	842	3
-comparando	170	130	230	145	595	842	3
diversos	233	130	269	145	595	842	3
lapsos	273	130	300	145	595	842	3
de	54	144	65	159	595	842	3
ejecución-	67	144	113	159	595	842	3
y	116	144	121	159	595	842	3
cuáles	123	144	150	159	595	842	3
fueron	153	144	182	159	595	842	3
los	184	144	197	159	595	842	3
resultados	199	144	244	159	595	842	3
en	247	144	257	159	595	842	3
términos	260	144	299	159	595	842	3
de	54	158	65	173	595	842	3
la	69	158	77	173	595	842	3
evolución	81	158	124	173	595	842	3
de	128	158	138	173	595	842	3
los	142	158	155	173	595	842	3
indicadores	159	158	210	173	595	842	3
fundamentales	214	158	279	173	595	842	3
que	284	158	300	173	595	842	3
expresan	54	172	93	187	595	842	3
el	97	172	104	187	595	842	3
nivel	107	172	128	187	595	842	3
de	132	172	142	187	595	842	3
vida	145	172	164	187	595	842	3
y	167	172	172	187	595	842	3
de	176	172	186	187	595	842	3
salud	189	172	213	187	595	842	3
de	216	172	226	187	595	842	3
las	230	172	241	187	595	842	3
poblaciones.	245	172	299	187	595	842	3
De	54	186	67	201	595	842	3
esta	73	186	90	201	595	842	3
discusión	97	186	138	201	595	842	3
brota	145	186	168	201	595	842	3
la	174	186	182	201	595	842	3
constante	188	186	230	201	595	842	3
diatriba	236	186	271	201	595	842	3
entre	277	186	299	201	595	842	3
privatización	54	200	112	215	595	842	3
y	116	200	121	215	595	842	3
“publificación”	125	200	190	215	595	842	3
desarrollada	194	200	248	215	595	842	3
más	252	200	270	215	595	842	3
desde	274	200	300	215	595	842	3
puntos	54	214	85	229	595	842	3
de	87	214	97	229	595	842	3
vista	100	214	120	229	595	842	3
ideologizados,	122	214	185	229	595	842	3
que	188	214	204	229	595	842	3
desde	206	214	231	229	595	842	3
puntos	234	214	264	229	595	842	3
de	266	214	277	229	595	842	3
vista	279	214	299	229	595	842	3
científicos.	54	228	101	243	595	842	3
2.Las	104	253	128	268	595	842	3
relaciones	131	253	177	268	595	842	3
entre	179	253	203	268	595	842	3
los	205	253	219	268	595	842	3
SPNS,	221	253	249	268	595	842	3
la	109	267	118	282	595	842	3
alimentación	120	267	180	282	595	842	3
y	183	267	188	282	595	842	3
la	190	267	199	282	595	842	3
nutrición	201	267	244	282	595	842	3
Las	54	284	69	299	595	842	3
precisiones	77	284	126	299	595	842	3
conceptuales	134	284	191	299	595	842	3
anteriormente	199	284	262	299	595	842	3
hechas	270	284	300	299	595	842	3
están	54	298	77	313	595	842	3
referidas	80	298	118	313	595	842	3
principalmente	121	298	188	313	595	842	3
a	191	298	196	313	595	842	3
un	199	298	211	313	595	842	3
SNPS	214	298	239	313	595	842	3
que	242	298	258	313	595	842	3
funciona	261	298	300	313	595	842	3
de	54	312	65	327	595	842	3
manera	68	312	102	327	595	842	3
descentralizada	105	312	173	327	595	842	3
y	177	312	182	327	595	842	3
democrática,	185	312	242	327	595	842	3
es	245	312	254	327	595	842	3
decir	258	312	280	327	595	842	3
con	283	312	300	327	595	842	3
mecanismos	54	326	109	341	595	842	3
de	112	326	123	341	595	842	3
consulta	126	326	162	341	595	842	3
y	166	326	171	341	595	842	3
actualización	174	326	231	341	595	842	3
permanentes	235	326	291	341	595	842	3
y	294	326	300	341	595	842	3
basado	54	340	85	355	595	842	3
en	86	340	97	355	595	842	3
un	98	340	110	355	595	842	3
vigoroso	111	340	149	355	595	842	3
y	150	340	155	355	595	842	3
confiable	156	340	196	355	595	842	3
sistema	197	340	230	355	595	842	3
de	231	340	241	355	595	842	3
información.	242	340	300	355	595	842	3
Obviamente	54	354	108	369	595	842	3
que	111	354	127	369	595	842	3
ese	129	354	143	369	595	842	3
no	145	354	157	369	595	842	3
es	159	354	168	369	595	842	3
el	170	354	178	369	595	842	3
caso	180	354	200	369	595	842	3
venezolano	202	354	252	369	595	842	3
actual.	254	354	283	369	595	842	3
A	54	371	62	386	595	842	3
primera	68	371	103	386	595	842	3
vista,	109	371	132	386	595	842	3
y	137	371	142	386	595	842	3
si	148	371	155	386	595	842	3
se	161	371	170	386	595	842	3
examina	176	371	213	386	595	842	3
la	219	371	226	386	595	842	3
historia	232	371	266	386	595	842	3
de	272	371	282	386	595	842	3
las	288	371	300	386	595	842	3
relaciones	54	385	98	400	595	842	3
entre	102	385	124	400	595	842	3
el	128	385	135	400	595	842	3
tema	139	385	161	400	595	842	3
alimentario	164	385	215	400	595	842	3
y	219	385	224	400	595	842	3
nutri-cional	227	385	280	400	595	842	3
y	283	385	289	400	595	842	3
el	292	385	299	400	595	842	3
tema	54	399	76	414	595	842	3
sanitario	79	399	117	414	595	842	3
en	120	399	131	414	595	842	3
general,	133	399	168	414	595	842	3
pareciera	170	399	211	414	595	842	3
que	213	399	229	414	595	842	3
estas	232	399	253	414	595	842	3
relaciones	256	399	300	414	595	842	3
son	54	413	70	428	595	842	3
claras	74	413	99	428	595	842	3
y	104	413	109	428	595	842	3
bien	113	413	132	428	595	842	3
defini-das.	136	413	183	428	595	842	3
Entendemos	187	413	242	428	595	842	3
las	247	413	258	428	595	842	3
Políticas	263	413	299	428	595	842	3
Alimentarias	54	427	111	442	595	842	3
y	113	427	118	442	595	842	3
Nutricionales	120	427	180	442	595	842	3
(PAN)	181	427	210	442	595	842	3
como	212	427	237	442	595	842	3
el	239	427	246	442	595	842	3
conjunto	248	427	287	442	595	842	3
de	289	427	299	442	595	842	3
medidas	54	441	91	456	595	842	3
y	95	441	100	456	595	842	3
programas	103	441	150	456	595	842	3
desarrollado	153	441	208	456	595	842	3
por	212	441	227	456	595	842	3
los	230	441	243	456	595	842	3
Estados	246	441	280	456	595	842	3
con	283	441	299	456	595	842	3
la	54	455	62	470	595	842	3
finalidad	65	455	104	470	595	842	3
de	107	455	117	470	595	842	3
garantizar	120	455	165	470	595	842	3
el	167	455	175	470	595	842	3
derecho	178	455	213	470	595	842	3
a	216	455	221	470	595	842	3
la	224	455	231	470	595	842	3
alimentación	234	455	292	470	595	842	3
a	295	455	300	470	595	842	3
través	54	469	80	484	595	842	3
de	82	469	93	484	595	842	3
la	94	469	102	484	595	842	3
suficiencia,	104	469	153	484	595	842	3
accesibilidad	155	469	211	484	595	842	3
física	213	469	236	484	595	842	3
y	238	469	243	484	595	842	3
económica	245	469	293	484	595	842	3
y	294	469	300	484	595	842	3
calidad	54	483	86	498	595	842	3
de	88	483	98	498	595	842	3
los	100	483	113	498	595	842	3
alimentos	114	483	157	498	595	842	3
que	159	483	175	498	595	842	3
permita	177	483	212	498	595	842	3
prevenir	213	483	250	498	595	842	3
y	252	483	257	498	595	842	3
controlar	259	483	300	498	595	842	3
los	54	497	67	512	595	842	3
estados	71	497	104	512	595	842	3
de	109	497	119	512	595	842	3
malnutrición	124	497	182	512	595	842	3
por	186	497	202	512	595	842	3
déficit	207	497	234	512	595	842	3
y	238	497	244	512	595	842	3
por	248	497	264	512	595	842	3
exceso,	268	497	299	512	595	842	3
garantizando	54	511	112	526	595	842	3
el	117	511	124	526	595	842	3
buen	129	511	151	526	595	842	3
estado	156	511	184	526	595	842	3
de	189	511	200	526	595	842	3
salud	205	511	228	526	595	842	3
a	233	511	238	526	595	842	3
individuos	243	511	289	526	595	842	3
y	294	511	299	526	595	842	3
grupos	54	525	85	540	595	842	3
poblacionales,	87	525	150	540	595	842	3
con	152	525	168	540	595	842	3
énfasis	170	525	200	540	595	842	3
en	202	525	213	540	595	842	3
los	215	525	227	540	595	842	3
más	229	525	247	540	595	842	3
vulnerables	249	525	300	540	595	842	3
y	54	539	59	554	595	842	3
atendiendo	62	539	111	554	595	842	3
a	114	539	119	554	595	842	3
todos	121	539	146	554	595	842	3
los	148	539	160	554	595	842	3
niveles	163	539	193	554	595	842	3
de	195	539	206	554	595	842	3
la	208	539	216	554	595	842	3
sociedad.	219	539	260	554	595	842	3
Elaborar	54	556	92	571	595	842	3
políticas	93	556	130	571	595	842	3
en	131	556	142	571	595	842	3
salud	143	556	166	571	595	842	3
y	167	556	172	571	595	842	3
nutrición	174	556	215	571	595	842	3
requiere	216	556	252	571	595	842	3
considerar	253	556	299	571	595	842	3
el	54	570	62	585	595	842	3
proceso	67	570	102	585	595	842	3
de	107	570	118	585	595	842	3
transición	129	570	173	585	595	842	3
demográfica	178	570	233	585	595	842	3
que	239	570	255	585	595	842	3
ocurre	260	570	289	585	595	842	3
a	295	570	299	585	595	842	3
nivel	54	584	76	599	595	842	3
mundial	81	584	118	599	595	842	3
porque	123	584	154	599	595	842	3
avanza	160	584	190	599	595	842	3
junto	195	584	218	599	595	842	3
a	223	584	228	599	595	842	3
una	233	584	250	599	595	842	3
transición	255	584	300	599	595	842	3
epidemiológica	54	598	122	613	595	842	3
caracterizada	124	598	183	613	595	842	3
por	186	598	201	613	595	842	3
cambios	204	598	240	613	595	842	3
a	243	598	248	613	595	842	3
largo	251	598	273	613	595	842	3
plazo	276	598	300	613	595	842	3
en	54	612	65	627	595	842	3
los	69	612	81	627	595	842	3
patrones	85	612	123	627	595	842	3
de	127	612	138	627	595	842	3
muerte,	142	612	176	627	595	842	3
enfermedad	180	612	233	627	595	842	3
e	237	612	241	627	595	842	3
invalidez	245	612	285	627	595	842	3
en	289	612	300	627	595	842	3
grupos	54	626	85	641	595	842	3
poblacionales	88	626	148	641	595	842	3
específicos	150	626	197	641	595	842	3
y	200	626	205	641	595	842	3
que	208	626	224	641	595	842	3
por	227	626	242	641	595	842	3
lo	245	626	253	641	595	842	3
general	256	626	288	641	595	842	3
se	291	626	300	641	595	842	3
presentan	54	640	97	655	595	842	3
con	101	640	117	655	595	842	3
transformaciones	121	640	197	655	595	842	3
demográficas,	201	640	262	655	595	842	3
sociales	266	640	299	655	595	842	3
y	54	654	59	669	595	842	3
económicas	62	654	114	669	595	842	3
más	116	654	134	669	595	842	3
amplias	136	654	170	669	595	842	3
(6).	173	654	188	669	595	842	3
Nuestra	54	671	89	685	595	842	3
historia	95	671	128	685	595	842	3
sanitaria	134	671	172	685	595	842	3
está	178	671	195	685	595	842	3
llena	201	671	222	685	595	842	3
de	228	671	238	685	595	842	3
ejemplos	244	671	283	685	595	842	3
de	289	671	299	685	595	842	3
personajes	54	685	101	699	595	842	3
cuya	102	685	122	699	595	842	3
actuación	123	685	166	699	595	842	3
en	167	685	178	699	595	842	3
este	179	685	196	699	595	842	3
terreno	197	685	229	699	595	842	3
es	230	685	239	699	595	842	3
sobresaliente.	240	685	299	699	595	842	3
Sin	54	699	68	713	595	842	3
embargo,	74	699	115	713	595	842	3
a	120	699	125	713	595	842	3
los	130	699	143	713	595	842	3
efectos	148	699	179	713	595	842	3
de	184	699	194	713	595	842	3
lo	200	699	208	713	595	842	3
que	214	699	230	713	595	842	3
aquí	235	699	254	713	595	842	3
presenta,	260	699	299	713	595	842	3
se	54	713	63	727	595	842	3
hace	69	713	89	727	595	842	3
indispensable	95	713	155	727	595	842	3
una	161	713	178	727	595	842	3
revisión	184	713	219	727	595	842	3
de	225	713	236	727	595	842	3
esa	242	713	256	727	595	842	3
relación.	262	713	300	727	595	842	3
Primero,	54	727	93	741	595	842	3
debemos	96	727	136	741	595	842	3
dejar	139	727	161	741	595	842	3
sentada	165	727	198	741	595	842	3
la	202	727	209	741	595	842	3
hipótesis	213	727	252	741	595	842	3
central	255	727	285	741	595	842	3
en	289	727	299	741	595	842	3
la	54	741	62	755	595	842	3
cual	67	741	85	755	595	842	3
basamos	90	741	128	755	595	842	3
nuestras	133	741	169	755	595	842	3
ideas:	174	741	199	755	595	842	3
La	204	741	215	755	595	842	3
efectividad	220	741	268	755	595	842	3
de	272	741	283	755	595	842	3
las	288	741	299	755	595	842	3
PAN	54	755	75	769	595	842	3
está	80	755	97	769	595	842	3
determinada	101	755	157	769	595	842	3
por	161	755	177	769	595	842	3
las	181	755	193	769	595	842	3
características	197	755	259	769	595	842	3
sociales,	263	755	300	769	595	842	3
políticas	311	88	348	103	595	842	3
culturales	350	88	393	103	595	842	3
y	396	88	401	103	595	842	3
económicas	404	88	455	103	595	842	3
del	458	88	471	103	595	842	3
contexto	474	88	512	103	595	842	3
en	515	88	526	103	595	842	3
que	528	88	544	103	595	842	3
se	547	88	556	103	595	842	3
formulan	311	102	352	117	595	842	3
y	356	102	361	117	595	842	3
no	365	102	377	117	595	842	3
sólo	381	102	399	117	595	842	3
por	403	102	419	117	595	842	3
su	423	102	433	117	595	842	3
fundamentación	437	102	509	117	595	842	3
científica.	514	102	556	117	595	842	3
La	311	116	322	131	595	842	3
consecuencia	324	116	383	131	595	842	3
fundamental	385	116	442	131	595	842	3
de	444	116	455	131	595	842	3
esta	457	116	474	131	595	842	3
premisa	477	116	512	131	595	842	3
es	514	116	523	131	595	842	3
que	526	116	542	131	595	842	3
no	544	116	556	131	595	842	3
puede	311	130	337	145	595	842	3
ser	341	130	354	145	595	842	3
científico	358	130	398	145	595	842	3
un	402	130	414	145	595	842	3
enfoque	418	130	453	145	595	842	3
que	457	130	473	145	595	842	3
sólo	477	130	495	145	595	842	3
privilegie	499	130	540	145	595	842	3
los	543	130	556	145	595	842	3
temas	311	144	337	159	595	842	3
técnicos	341	144	376	159	595	842	3
porque	381	144	412	159	595	842	3
ellos	416	144	436	159	595	842	3
–por	440	144	461	159	595	842	3
muy	465	144	485	159	595	842	3
coherentes	489	144	536	159	595	842	3
que	540	144	556	159	595	842	3
sean-	311	158	334	173	595	842	3
sucumbirían	339	158	394	173	595	842	3
ante	398	158	417	173	595	842	3
la	421	158	429	173	595	842	3
dinámica	433	158	474	173	595	842	3
socio-política	479	158	538	173	595	842	3
del	543	158	556	173	595	842	3
entorno.	311	172	348	187	595	842	3
Lo	311	189	322	204	595	842	3
que	326	189	342	204	595	842	3
esta	345	189	362	204	595	842	3
relación	365	189	401	204	595	842	3
de	404	189	415	204	595	842	3
determinación	418	189	482	204	595	842	3
destaca	486	189	518	204	595	842	3
no	521	189	533	204	595	842	3
es	536	189	545	204	595	842	3
la	548	189	556	204	595	842	3
causa	311	203	335	218	595	842	3
del	336	203	349	218	595	842	3
fracaso	351	203	382	218	595	842	3
o	384	203	390	218	595	842	3
éxito	391	203	413	218	595	842	3
de	414	203	425	218	595	842	3
las	426	203	438	218	595	842	3
PAN,	439	203	463	218	595	842	3
sino	464	203	483	218	595	842	3
aquéllos	484	203	520	218	595	842	3
factores	522	203	556	218	595	842	3
que	311	217	327	232	595	842	3
hacen	334	217	360	232	595	842	3
que	367	217	383	232	595	842	3
las	390	217	402	232	595	842	3
causas	409	217	437	232	595	842	3
necesarias,	444	217	491	232	595	842	3
directamente	498	217	556	232	595	842	3
relacionadas	311	231	366	246	595	842	3
con	377	231	393	246	595	842	3
los	404	231	416	246	595	842	3
problemas	428	231	474	246	595	842	3
alimentarios	485	231	540	246	595	842	3
y	551	231	556	246	595	842	3
nutricionales,	311	245	371	260	595	842	3
actúen	373	245	403	260	595	842	3
con	405	245	422	260	595	842	3
mayor	424	245	452	260	595	842	3
o	455	245	461	260	595	842	3
menor	464	245	493	260	595	842	3
eficacia	495	245	528	260	595	842	3
en	531	245	541	260	595	842	3
un	544	245	556	260	595	842	3
contexto	311	259	349	274	595	842	3
y	352	259	357	274	595	842	3
en	360	259	371	274	595	842	3
un	374	259	386	274	595	842	3
momento	390	259	432	274	595	842	3
histórico	436	259	475	274	595	842	3
dados.	478	259	507	274	595	842	3
Queremos	510	259	556	274	595	842	3
destacar	311	273	347	288	595	842	3
esos	352	273	370	288	595	842	3
elementos	375	273	420	288	595	842	3
determinantes,	425	273	490	288	595	842	3
sin	495	273	508	288	595	842	3
dejar	513	273	536	288	595	842	3
por	540	273	556	288	595	842	3
fuera	311	287	333	302	595	842	3
la	337	287	345	302	595	842	3
consideración	348	287	410	302	595	842	3
de	414	287	424	302	595	842	3
los	428	287	440	302	595	842	3
factores	444	287	478	302	595	842	3
causales	482	287	517	302	595	842	3
directos	521	287	556	302	595	842	3
de	311	301	321	316	595	842	3
los	324	301	336	316	595	842	3
problemas	339	301	385	316	595	842	3
alimentarios	387	301	442	316	595	842	3
y	444	301	450	316	595	842	3
nutricionales.	452	301	512	316	595	842	3
Nuestra	311	318	345	332	595	842	3
hipótesis	351	318	390	332	595	842	3
central	395	318	426	332	595	842	3
brota	431	318	454	332	595	842	3
de	460	318	471	332	595	842	3
la	476	318	484	332	595	842	3
experiencia	489	318	540	332	595	842	3
de	545	318	556	332	595	842	3
lo	311	332	319	346	595	842	3
real	323	332	339	346	595	842	3
y	343	332	348	346	595	842	3
por	352	332	367	346	595	842	3
ello	371	332	387	346	595	842	3
permite	390	332	425	346	595	842	3
centrar	429	332	460	346	595	842	3
el	464	332	471	346	595	842	3
análisis	475	332	507	346	595	842	3
en	511	332	522	346	595	842	3
el	526	332	533	346	595	842	3
caso	537	332	556	346	595	842	3
venezolano,	311	346	363	360	595	842	3
aunque	369	346	401	360	595	842	3
se	408	346	417	360	595	842	3
puedan	423	346	456	360	595	842	3
emprender	462	346	510	360	595	842	3
breves	517	346	545	360	595	842	3
y	551	346	556	360	595	842	3
limitadas	311	360	351	374	595	842	3
comparaciones	356	360	422	374	595	842	3
con	428	360	444	374	595	842	3
otros	449	360	471	374	595	842	3
países.	476	360	505	374	595	842	3
En	510	360	522	374	595	842	3
efecto,	528	360	556	374	595	842	3
desde	311	374	336	388	595	842	3
hace	340	374	360	388	595	842	3
ya	364	374	373	388	595	842	3
algún	377	374	402	388	595	842	3
tiempo	406	374	437	388	595	842	3
–y	441	374	452	388	595	842	3
habría	456	374	484	388	595	842	3
quienes	488	374	521	388	595	842	3
opinen	525	374	556	388	595	842	3
que	311	388	327	402	595	842	3
desde	331	388	356	402	595	842	3
siempre-	361	388	400	402	595	842	3
las	404	388	416	402	595	842	3
divergencias	421	388	475	402	595	842	3
entre	480	388	502	402	595	842	3
el	507	388	514	402	595	842	3
discurso	519	388	556	402	595	842	3
político	311	402	344	416	595	842	3
(en	350	402	364	416	595	842	3
el	370	402	377	416	595	842	3
sentido	383	402	415	416	595	842	3
de	421	402	431	416	595	842	3
“politics”)	437	402	481	416	595	842	3
que	486	402	502	416	595	842	3
impregnan	508	402	556	416	595	842	3
nuestra	311	416	343	430	595	842	3
vida	346	416	365	430	595	842	3
cotidiana	367	416	408	430	595	842	3
y	411	416	416	430	595	842	3
la	418	416	426	430	595	842	3
práctica	429	416	464	430	595	842	3
concreta	467	416	504	430	595	842	3
de	507	416	517	430	595	842	3
la	520	416	528	430	595	842	3
salud,	530	416	556	430	595	842	3
es	311	430	319	445	595	842	3
decir,	325	430	349	445	595	842	3
la	354	430	361	445	595	842	3
puesta	366	430	395	445	595	842	3
en	400	430	411	445	595	842	3
marcha	416	430	449	445	595	842	3
de	454	430	464	445	595	842	3
dichas	469	430	497	445	595	842	3
políticas,	503	430	542	445	595	842	3
se	547	430	556	445	595	842	3
hacen	311	444	337	459	595	842	3
cada	341	444	361	459	595	842	3
vez	366	444	380	459	595	842	3
mayores	385	444	422	459	595	842	3
y	426	444	431	459	595	842	3
más	436	444	454	459	595	842	3
contradictorias.	458	444	527	459	595	842	3
Valga	532	444	556	459	595	842	3
un	311	458	323	473	595	842	3
simple	329	458	358	473	595	842	3
ejemplo	364	458	399	473	595	842	3
reciente.	405	458	442	473	595	842	3
Frente	448	458	476	473	595	842	3
a	483	458	487	473	595	842	3
las	494	458	505	473	595	842	3
denuncias	511	458	556	473	595	842	3
constantes	311	472	357	487	595	842	3
y	362	472	367	487	595	842	3
bien	373	472	392	487	595	842	3
fundadas	397	472	438	487	595	842	3
acerca	443	472	471	487	595	842	3
de	476	472	487	487	595	842	3
los	492	472	505	487	595	842	3
problemas	510	472	556	487	595	842	3
existentes	311	486	353	501	595	842	3
para	358	486	378	501	595	842	3
la	382	486	390	501	595	842	3
atención	395	486	432	501	595	842	3
a	437	486	442	501	595	842	3
los	447	486	459	501	595	842	3
enfermos	464	486	505	501	595	842	3
de	510	486	521	501	595	842	3
cáncer,	525	486	556	501	595	842	3
las	311	500	322	515	595	842	3
deficiencias	326	500	377	515	595	842	3
generalizadas	381	500	440	515	595	842	3
en	444	500	454	515	595	842	3
las	458	500	470	515	595	842	3
fallas	473	500	496	515	595	842	3
estructurales	500	500	556	515	595	842	3
de	311	514	321	529	595	842	3
los	327	514	339	529	595	842	3
hospitales	344	514	388	529	595	842	3
públicos	393	514	430	529	595	842	3
y	436	514	441	529	595	842	3
la	446	514	454	529	595	842	3
carencia	459	514	495	529	595	842	3
generalizada	501	514	556	529	595	842	3
de	311	528	321	543	595	842	3
insumos,	328	528	368	543	595	842	3
recientemente	374	528	437	543	595	842	3
formuladas,	443	528	496	543	595	842	3
el	502	528	510	543	595	842	3
gobierno	516	528	556	543	595	842	3
nacional	311	542	348	557	595	842	3
anunció	351	542	387	557	595	842	3
en	390	542	400	557	595	842	3
noviembre	403	542	450	557	595	842	3
de	453	542	464	557	595	842	3
2013	466	542	488	557	595	842	3
que	490	542	506	557	595	842	3
priorizaría	509	542	556	557	595	842	3
la	311	556	318	571	595	842	3
entrega	322	556	354	571	595	842	3
de	358	556	368	571	595	842	3
dólares	372	556	403	571	595	842	3
para	407	556	426	571	595	842	3
celebración	429	556	480	571	595	842	3
de	483	556	494	571	595	842	3
las	497	556	509	571	595	842	3
navidades	512	556	556	571	595	842	3
que	311	570	327	585	595	842	3
se	334	570	343	585	595	842	3
aproximaban.	350	570	410	585	595	842	3
Tuvimos,	417	570	458	585	595	842	3
pues,	465	570	487	585	595	842	3
frescos	494	570	525	585	595	842	3
pinos	532	570	556	585	595	842	3
canadienses	311	584	363	599	595	842	3
y	366	584	371	599	595	842	3
más	373	584	391	599	595	842	3
fallecidos	394	584	435	599	595	842	3
por	438	584	453	599	595	842	3
cáncer.	455	584	486	599	595	842	3
En	311	601	323	615	595	842	3
muchos	331	601	366	615	595	842	3
países,	374	601	402	615	595	842	3
sobre	410	601	434	615	595	842	3
todo	442	601	462	615	595	842	3
en	470	601	481	615	595	842	3
los	489	601	501	615	595	842	3
de	509	601	520	615	595	842	3
mayor	528	601	556	615	595	842	3
desarrollo,	311	615	357	629	595	842	3
el	364	615	371	629	595	842	3
objetivo	378	615	414	629	595	842	3
fundamental	420	615	477	629	595	842	3
de	483	615	494	629	595	842	3
las	501	615	512	629	595	842	3
políticas	519	615	556	629	595	842	3
sanitarias	311	629	353	643	595	842	3
relacionadas	358	629	413	643	595	842	3
con	418	629	434	643	595	842	3
alimentación	439	629	497	643	595	842	3
y	502	629	507	643	595	842	3
nutrición,	512	629	556	643	595	842	3
ha	311	643	321	657	595	842	3
sido	324	643	343	657	595	842	3
prevenir	346	643	383	657	595	842	3
el	386	643	394	657	595	842	3
bajo	397	643	415	657	595	842	3
peso	418	643	439	657	595	842	3
según	442	643	468	657	595	842	3
edad	471	643	492	657	595	842	3
y	495	643	500	657	595	842	3
talla	503	643	522	657	595	842	3
(déficit	525	643	556	657	595	842	3
agudo),	311	657	344	671	595	842	3
la	347	657	355	671	595	842	3
talla	358	657	377	671	595	842	3
baja	380	657	398	671	595	842	3
según	402	657	427	671	595	842	3
edad	431	657	452	671	595	842	3
(déficit	455	657	486	671	595	842	3
crónico)	489	657	526	671	595	842	3
en	530	657	540	671	595	842	3
los	544	657	556	671	595	842	3
niños	311	671	335	685	595	842	3
y	338	671	343	685	595	842	3
el	346	671	354	685	595	842	3
déficit	357	671	384	685	595	842	3
de	387	671	398	685	595	842	3
micronutrientes	401	671	471	685	595	842	3
esenciales	474	671	518	685	595	842	3
como	521	671	545	685	595	842	3
la	548	671	556	685	595	842	3
vitamina	311	685	350	699	595	842	3
A,	352	685	362	699	595	842	3
el	364	685	372	699	595	842	3
hierro	374	685	401	699	595	842	3
y	404	685	409	699	595	842	3
el	411	685	419	699	595	842	3
yodo	421	685	443	699	595	842	3
(hambre	445	685	483	699	595	842	3
oculta).	485	685	519	699	595	842	3
Aunque	521	685	556	699	595	842	3
nunca	311	699	338	713	595	842	3
se	342	699	351	713	595	842	3
tomó	355	699	378	713	595	842	3
la	382	699	390	713	595	842	3
precaución	394	699	443	713	595	842	3
de	447	699	457	713	595	842	3
prevenir	461	699	498	713	595	842	3
la	502	699	510	713	595	842	3
obesidad.	514	699	556	713	595	842	3
Así,	311	713	328	727	595	842	3
las	332	713	343	727	595	842	3
PAN	352	713	373	727	595	842	3
en	377	713	388	727	595	842	3
Venezuela	392	713	437	727	595	842	3
desde	441	713	466	727	595	842	3
los	470	713	483	727	595	842	3
años	487	713	507	727	595	842	3
90	512	713	522	727	595	842	3
se	526	713	535	727	595	842	3
han	539	713	556	727	595	842	3
centrado	311	727	350	741	595	842	3
en	354	727	364	741	595	842	3
garantizar	368	727	413	741	595	842	3
la	417	727	424	741	595	842	3
suficiencia	428	727	475	741	595	842	3
calórica,	479	727	516	741	595	842	3
que	519	727	536	741	595	842	3
a	539	727	544	741	595	842	3
la	548	727	556	741	595	842	3
vez	311	741	325	755	595	842	3
permita	330	741	365	755	595	842	3
un	370	741	382	755	595	842	3
adecuado	387	741	429	755	595	842	3
aporte	435	741	463	755	595	842	3
de	468	741	478	755	595	842	3
macronutrientes	484	741	556	755	595	842	3
como	311	755	335	769	595	842	3
las	341	755	353	769	595	842	3
proteínas,	358	755	401	769	595	842	3
las	407	755	418	769	595	842	3
grasas	424	755	451	769	595	842	3
y	456	755	461	769	595	842	3
los	467	755	479	769	595	842	3
carbohidratos	484	755	545	769	595	842	3
y	551	755	556	769	595	842	3
An	365	788	377	802	595	842	3
Venez	379	788	405	802	595	842	3
Nutr	407	788	428	802	595	842	3
2014;	430	788	456	802	595	842	3
27(1):	458	788	486	802	595	842	3
143-152.	488	788	528	802	595	842	3
145	539	788	556	802	595	842	3
Politicas	221	40	256	53	595	842	4
alimentarias	258	40	311	53	595	842	4
y	313	40	318	53	595	842	4
nutricionales	320	40	375	53	595	842	4
micronutrientes	40	87	110	102	595	842	4
esenciales	112	87	156	102	595	842	4
como	158	87	183	102	595	842	4
el	185	87	192	102	595	842	4
hierro,	194	87	224	102	595	842	4
para	226	87	245	102	595	842	4
prevenir	248	87	285	102	595	842	4
y	40	101	45	116	595	842	4
tratar	47	101	72	116	595	842	4
la	74	101	82	116	595	842	4
anemia,	85	101	119	116	595	842	4
las	122	101	134	116	595	842	4
vitaminas	136	101	179	116	595	842	4
B1,	195	101	209	116	595	842	4
B2	211	101	223	116	595	842	4
y	226	101	231	116	595	842	4
Niacina,	234	101	270	116	595	842	4
así	273	101	285	116	595	842	4
como	40	115	64	130	595	842	4
el	67	115	75	130	595	842	4
suministro	78	115	125	130	595	842	4
de	128	115	139	130	595	842	4
Yodo,	142	115	167	130	595	842	4
para	170	115	189	130	595	842	4
evitar	192	115	217	130	595	842	4
los	220	115	232	130	595	842	4
desórdenes	235	115	285	130	595	842	4
causados	40	129	79	144	595	842	4
por	86	129	101	144	595	842	4
la	108	129	115	144	595	842	4
deficiencia	122	129	169	144	595	842	4
de	176	129	186	144	595	842	4
este	193	129	209	144	595	842	4
elemento.	216	129	258	144	595	842	4
Para	265	129	285	144	595	842	4
obtener	40	143	73	158	595	842	4
tales	78	143	97	158	595	842	4
logros	102	143	129	158	595	842	4
se	133	143	142	158	595	842	4
ha	146	143	157	158	595	842	4
incurrido	161	143	203	158	595	842	4
en	208	143	218	158	595	842	4
la	223	143	230	158	595	842	4
práctica	235	143	270	158	595	842	4
de	274	143	285	158	595	842	4
importación	40	157	94	172	595	842	4
masiva	97	157	127	172	595	842	4
de	130	157	140	172	595	842	4
alimentos	142	157	185	172	595	842	4
calóricos,	188	157	230	172	595	842	4
que	232	157	248	172	595	842	4
aportan	250	157	285	172	595	842	4
carbohidratos	40	171	100	186	595	842	4
y	104	171	109	186	595	842	4
grasas,	112	171	142	186	595	842	4
alcanzando	145	171	195	186	595	842	4
valores	198	171	229	186	595	842	4
que	233	171	249	186	595	842	4
atentan	252	171	285	186	595	842	4
contra	40	185	68	200	595	842	4
la	72	185	80	200	595	842	4
soberanía	84	185	127	200	595	842	4
alimentaria	131	185	181	200	595	842	4
–	185	185	191	200	595	842	4
cuando	195	185	228	200	595	842	4
las	232	185	244	200	595	842	4
Calorías	248	185	285	200	595	842	4
importadas	40	199	90	214	595	842	4
son	93	199	109	214	595	842	4
mayores	113	199	149	214	595	842	4
al	153	199	161	214	595	842	4
30%	164	199	183	214	595	842	4
de	187	199	197	214	595	842	4
las	201	199	212	214	595	842	4
Calorías	216	199	252	214	595	842	4
totales	256	199	285	214	595	842	4
disponibles	40	213	89	228	595	842	4
en	93	213	104	228	595	842	4
el	108	213	116	228	595	842	4
país	119	213	137	228	595	842	4
–	141	213	147	228	595	842	4
alcanzando	151	213	200	228	595	842	4
valores	204	213	235	228	595	842	4
superiores	239	213	285	228	595	842	4
al	40	227	47	242	595	842	4
40%	51	227	70	242	595	842	4
en	73	227	84	242	595	842	4
el	88	227	95	242	595	842	4
año	99	227	115	242	595	842	4
1991	119	227	140	242	595	842	4
y	144	227	149	242	595	842	4
mayor	153	227	181	242	595	842	4
a	184	227	189	242	595	842	4
45%	193	227	212	242	595	842	4
en	216	227	226	242	595	842	4
el	230	227	237	242	595	842	4
año	241	227	257	242	595	842	4
2008.	261	227	285	242	595	842	4
Es	40	241	50	256	595	842	4
decir,	53	241	77	256	595	842	4
que	79	241	95	256	595	842	4
la	98	241	106	256	595	842	4
suficiencia	108	241	155	256	595	842	4
calórica	157	241	192	256	595	842	4
lograda	195	241	228	256	595	842	4
desde	230	241	256	256	595	842	4
el	258	241	266	256	595	842	4
año	268	241	285	256	595	842	4
2005	40	255	61	270	595	842	4
(110%),	62	255	96	270	595	842	4
tiene	98	255	120	270	595	842	4
un	121	255	133	270	595	842	4
alto	135	255	151	270	595	842	4
grado	153	255	178	270	595	842	4
de	180	255	190	270	595	842	4
dependencia	192	255	248	270	595	842	4
externa,	249	255	285	270	595	842	4
sumándose	40	269	89	284	595	842	4
el	93	269	101	284	595	842	4
hecho	105	269	132	284	595	842	4
de	136	269	147	284	595	842	4
que	151	269	167	284	595	842	4
a	171	269	176	284	595	842	4
partir	180	269	205	284	595	842	4
del	210	269	223	284	595	842	4
año	227	269	243	284	595	842	4
2005	248	269	269	284	595	842	4
las	273	269	285	284	595	842	4
calorías	40	283	73	298	595	842	4
disponibles	77	283	127	298	595	842	4
se	130	283	139	298	595	842	4
calculan	143	283	179	298	595	842	4
en	183	283	193	298	595	842	4
base	197	283	216	298	595	842	4
a	220	283	225	298	595	842	4
estimaciones	228	283	285	298	595	842	4
hechas	40	297	69	312	595	842	4
por	74	297	89	312	595	842	4
el	94	297	101	312	595	842	4
Instituto	106	297	143	312	595	842	4
Nacional	148	297	187	312	595	842	4
de	192	297	202	312	595	842	4
Nutrición	207	297	250	312	595	842	4
(INN),	254	297	285	312	595	842	4
y	40	311	45	326	595	842	4
que	48	311	64	326	595	842	4
las	68	311	80	326	595	842	4
calorías	83	311	117	326	595	842	4
suministradas	121	311	183	326	595	842	4
provienen	186	311	231	326	595	842	4
de	235	311	245	326	595	842	4
grasas	249	311	276	326	595	842	4
y	280	311	285	326	595	842	4
carbohidratos,	40	325	103	340	595	842	4
principalmente	109	325	176	340	595	842	4
(7).	181	325	197	340	595	842	4
El	202	325	211	340	595	842	4
mantenimiento	217	325	285	340	595	842	4
de	40	339	50	354	595	842	4
este	55	339	71	354	595	842	4
patrón	76	339	105	354	595	842	4
alimentario	110	339	161	354	595	842	4
ha	165	339	176	354	595	842	4
permitido	180	339	225	354	595	842	4
disminuir	229	339	273	354	595	842	4
el	277	339	285	354	595	842	4
porcentaje	40	353	86	368	595	842	4
de	90	353	100	368	595	842	4
niños	105	353	130	368	595	842	4
con	134	353	150	368	595	842	4
desnutrición	155	353	210	368	595	842	4
grave	215	353	239	368	595	842	4
de	243	353	253	368	595	842	4
2,24%	258	353	285	368	595	842	4
en	40	367	50	382	595	842	4
el	53	367	61	382	595	842	4
año	64	367	80	382	595	842	4
1990	83	367	104	382	595	842	4
a	107	367	112	382	595	842	4
1,47%	115	367	142	382	595	842	4
en	145	367	156	382	595	842	4
1997	159	367	180	382	595	842	4
y	183	367	188	382	595	842	4
1,24%	191	367	218	382	595	842	4
en	221	367	231	382	595	842	4
el	235	367	242	382	595	842	4
2008	245	367	266	382	595	842	4
y	269	367	274	382	595	842	4
el	277	367	285	382	595	842	4
déficit	40	381	67	396	595	842	4
de	69	381	80	396	595	842	4
peso	82	381	102	396	595	842	4
según	105	381	131	396	595	842	4
la	133	381	141	396	595	842	4
edad	143	381	164	396	595	842	4
de	167	381	177	396	595	842	4
7,66%	180	381	207	396	595	842	4
en	209	381	220	396	595	842	4
1990	222	381	243	396	595	842	4
a	246	381	251	396	595	842	4
4,49	253	381	271	396	595	842	4
en	274	381	285	396	595	842	4
1994	40	395	61	410	595	842	4
y	64	395	69	410	595	842	4
4,18	72	395	90	410	595	842	4
en	94	395	104	410	595	842	4
el	108	395	115	410	595	842	4
2008.	118	395	142	410	595	842	4
Sumándose	145	395	196	410	595	842	4
a	199	395	204	410	595	842	4
esto	207	395	225	410	595	842	4
un	228	395	240	410	595	842	4
problema	243	395	285	410	595	842	4
de	40	409	50	424	595	842	4
obesidad	54	409	93	424	595	842	4
en	97	409	108	424	595	842	4
la	111	409	119	424	595	842	4
población	123	409	167	424	595	842	4
general	170	409	202	424	595	842	4
en	210	409	221	424	595	842	4
especial	224	409	259	424	595	842	4
en	263	409	273	424	595	842	4
el	277	409	285	424	595	842	4
adulto,	40	423	70	438	595	842	4
tanto	73	423	96	438	595	842	4
en	100	423	110	438	595	842	4
la	114	423	122	438	595	842	4
zona	125	423	146	438	595	842	4
urbana	150	423	181	438	595	842	4
como	184	423	209	438	595	842	4
rural	213	423	235	438	595	842	4
y	238	423	243	438	595	842	4
en	247	423	257	438	595	842	4
todas	261	423	285	438	595	842	4
las	40	437	51	452	595	842	4
clases	58	437	83	452	595	842	4
socioeconómicas,	89	437	167	452	595	842	4
registrando	174	437	224	452	595	842	4
prevalencias	230	437	285	452	595	842	4
alrededor	40	452	82	466	595	842	4
de	83	452	94	466	595	842	4
30%	96	452	115	466	595	842	4
en	116	452	127	466	595	842	4
adultos	129	452	161	466	595	842	4
desde	163	452	188	466	595	842	4
el	189	452	197	466	595	842	4
año	199	452	215	466	595	842	4
2006	217	452	238	466	595	842	4
(8,9)	239	452	260	466	595	842	4
y	262	452	267	466	595	842	4
que	269	452	285	466	595	842	4
se	40	466	48	480	595	842	4
ha	51	466	61	480	595	842	4
incrementado	64	466	125	480	595	842	4
para	127	466	147	480	595	842	4
alcanzar	149	466	186	480	595	842	4
un	188	466	200	480	595	842	4
valor	202	466	225	480	595	842	4
de	227	466	237	480	595	842	4
54,95%	240	466	272	480	595	842	4
en	274	466	285	480	595	842	4
el	40	480	47	494	595	842	4
año	50	480	66	494	595	842	4
2008-2010	69	480	115	494	595	842	4
(10),	118	480	139	494	595	842	4
en	142	480	152	494	595	842	4
especial	155	480	190	494	595	842	4
las	193	480	204	494	595	842	4
mujeres;	207	480	245	494	595	842	4
a	247	480	252	494	595	842	4
lo	255	480	264	494	595	842	4
cual	266	480	285	494	595	842	4
se	40	494	48	508	595	842	4
suma	51	494	75	508	595	842	4
también	77	494	113	508	595	842	4
una	116	494	133	508	595	842	4
prevalencia	136	494	186	508	595	842	4
de	188	494	199	508	595	842	4
24,08%	202	494	234	508	595	842	4
en	239	494	250	508	595	842	4
niños	252	494	277	508	595	842	4
y	280	494	285	508	595	842	4
adolescentes,	40	508	97	522	595	842	4
lo	100	508	109	522	595	842	4
cual	112	508	130	522	595	842	4
hace	134	508	154	522	595	842	4
más	157	508	175	522	595	842	4
complejo	178	508	219	522	595	842	4
el	222	508	230	522	595	842	4
abordaje	233	508	271	522	595	842	4
de	274	508	285	522	595	842	4
este	40	522	56	536	595	842	4
problema.	59	522	103	536	595	842	4
Por	40	538	55	553	595	842	4
otro	64	538	82	553	595	842	4
lado,	91	538	113	553	595	842	4
el	122	538	129	553	595	842	4
suministro	138	538	186	553	595	842	4
de	195	538	205	553	595	842	4
micronutrientes	214	538	285	553	595	842	4
esenciales	40	552	83	567	595	842	4
para	85	552	104	567	595	842	4
prevenir	106	552	143	567	595	842	4
las	145	552	157	567	595	842	4
carencias	159	552	199	567	595	842	4
como	201	552	226	567	595	842	4
la	228	552	236	567	595	842	4
deficiencia	238	552	285	567	595	842	4
de	40	566	50	581	595	842	4
vitamina	53	566	91	581	595	842	4
A,	94	566	104	581	595	842	4
hierro	107	566	134	581	595	842	4
y	136	566	141	581	595	842	4
prevenir	144	566	181	581	595	842	4
y	183	566	188	581	595	842	4
tratar	191	566	215	581	595	842	4
la	218	566	225	581	595	842	4
anemia	228	566	260	581	595	842	4
se	263	566	271	581	595	842	4
ha	274	566	285	581	595	842	4
hecho	40	580	66	595	595	842	4
a	69	580	74	595	595	842	4
través	78	580	103	595	595	842	4
de	107	580	117	595	595	842	4
políticas	120	580	157	595	595	842	4
de	161	580	171	595	595	842	4
fortificación	174	580	228	595	595	842	4
de	231	580	242	595	595	842	4
la	245	580	253	595	595	842	4
harina	256	580	285	595	595	842	4
de	40	594	50	609	595	842	4
maíz	54	594	75	609	595	842	4
precocida	78	594	121	609	595	842	4
y	125	594	130	609	595	842	4
de	134	594	144	609	595	842	4
trigo,	148	594	171	609	595	842	4
iniciadas	175	594	214	609	595	842	4
en	217	594	228	609	595	842	4
los	232	594	244	609	595	842	4
años	248	594	268	609	595	842	4
90,	272	594	285	609	595	842	4
agregando	40	608	85	623	595	842	4
hierro,	88	608	118	623	595	842	4
vitaminas	120	608	163	623	595	842	4
B1,	166	608	180	623	595	842	4
B2	183	608	195	623	595	842	4
y	198	608	203	623	595	842	4
niacina,	206	608	241	623	595	842	4
lo	244	608	252	623	595	842	4
cual	255	608	273	623	595	842	4
se	276	608	285	623	595	842	4
mantiene	40	622	81	637	595	842	4
hasta	83	622	106	637	595	842	4
la	109	622	116	637	595	842	4
actualidad	119	622	164	637	595	842	4
(7).	167	622	182	637	595	842	4
El	41	639	50	654	595	842	4
planteamiento	52	639	115	654	595	842	4
de	116	639	127	654	595	842	4
un	128	639	140	654	595	842	4
problema	141	639	183	654	595	842	4
como	185	639	209	654	595	842	4
el	211	639	218	654	595	842	4
llamado	220	639	255	654	595	842	4
“doble	257	639	285	654	595	842	4
carga”	40	653	66	668	595	842	4
de	69	653	79	668	595	842	4
la	82	653	89	668	595	842	4
malnutrición,	91	653	152	668	595	842	4
además	154	653	187	668	595	842	4
de	189	653	200	668	595	842	4
la	202	653	210	668	595	842	4
fundamentación	212	653	285	668	595	842	4
biomédica,	40	667	88	682	595	842	4
para	91	667	111	682	595	842	4
que	115	667	131	682	595	842	4
sea	134	667	148	682	595	842	4
tenido	152	667	180	682	595	842	4
en	183	667	194	682	595	842	4
cuenta	198	667	227	682	595	842	4
a	231	667	236	682	595	842	4
la	239	667	247	682	595	842	4
hora	250	667	271	682	595	842	4
de	274	667	285	682	595	842	4
fijar	40	681	57	696	595	842	4
prioridades	61	681	111	696	595	842	4
de	115	681	125	696	595	842	4
políticas	129	681	166	696	595	842	4
de	170	681	180	696	595	842	4
salud,	184	681	210	696	595	842	4
requiere	214	681	250	696	595	842	4
de	254	681	264	696	595	842	4
una	268	681	285	696	595	842	4
estrategia	40	695	81	710	595	842	4
política	84	695	117	710	595	842	4
que	122	695	138	710	595	842	4
logre	141	695	163	710	595	842	4
ubicar	165	695	193	710	595	842	4
el	196	695	203	710	595	842	4
tema	206	695	227	710	595	842	4
en	230	695	241	710	595	842	4
la	243	695	251	710	595	842	4
agenda	254	695	285	710	595	842	4
del	40	709	53	724	595	842	4
gobierno,	56	709	98	724	595	842	4
asunto	102	709	131	724	595	842	4
que,	135	709	153	724	595	842	4
como	157	709	182	724	595	842	4
hemos	185	709	214	724	595	842	4
visto,	218	709	241	724	595	842	4
depende,	245	709	285	724	595	842	4
a	40	723	44	738	595	842	4
su	48	723	57	738	595	842	4
vez,	61	723	78	738	595	842	4
de	81	723	91	738	595	842	4
la	95	723	102	738	595	842	4
forma	105	723	132	738	595	842	4
en	135	723	146	738	595	842	4
que	149	723	165	738	595	842	4
se	169	723	177	738	595	842	4
definen	181	723	214	738	595	842	4
las	217	723	228	738	595	842	4
prioridades.	232	723	285	738	595	842	4
Veamos	40	737	74	752	595	842	4
el	78	737	86	752	595	842	4
problema	90	737	132	752	595	842	4
de	136	737	146	752	595	842	4
la	150	737	158	752	595	842	4
obesidad	162	737	201	752	595	842	4
en	205	737	216	752	595	842	4
algunos	220	737	254	752	595	842	4
países	258	737	285	752	595	842	4
seleccionados.	40	751	102	766	595	842	4
(Cuadro	105	751	142	766	595	842	4
1)	144	751	153	766	595	842	4
146	39	788	56	802	595	842	4
An	67	788	79	802	595	842	4
Venez	81	788	107	802	595	842	4
Nutr	109	788	130	802	595	842	4
2014;	132	788	158	802	595	842	4
27(1):	160	788	188	802	595	842	4
143-152.	190	788	230	802	595	842	4
La	297	88	308	103	595	842	4
segunda	312	88	348	103	595	842	4
columna	352	88	390	103	595	842	4
(Dif.),	394	88	421	103	595	842	4
representa	424	88	470	103	595	842	4
la	474	88	481	103	595	842	4
diferencia	485	88	529	103	595	842	4
de	532	88	543	103	595	842	4
cada	297	102	318	117	595	842	4
país	321	102	339	117	595	842	4
con	342	102	358	117	595	842	4
relación	362	102	397	117	595	842	4
a	401	102	406	117	595	842	4
la	410	102	417	117	595	842	4
media	421	102	448	117	595	842	4
para	452	102	471	117	595	842	4
los	475	102	487	117	595	842	4
países	491	102	517	117	595	842	4
de	521	102	531	117	595	842	4
la	535	102	543	117	595	842	4
OECD	297	116	327	131	595	842	4
(22,2	331	116	353	131	595	842	4
%).	356	116	371	131	595	842	4
Podemos	374	116	415	131	595	842	4
observar	418	116	457	131	595	842	4
cómo,	460	116	487	131	595	842	4
salvo	490	116	513	131	595	842	4
en	516	116	527	131	595	842	4
los	530	116	543	131	595	842	4
casos	297	130	321	145	595	842	4
de	322	130	332	145	595	842	4
Japón	334	130	359	145	595	842	4
y	360	130	365	145	595	842	4
Korea,	367	130	395	145	595	842	4
los	397	130	409	145	595	842	4
demás	410	130	439	145	595	842	4
países	440	130	466	145	595	842	4
lucen	467	130	491	145	595	842	4
porcentajes	493	130	543	145	595	842	4
Cuadro	299	166	334	181	595	842	4
1.	336	166	344	181	595	842	4
Porcentajes	347	166	399	181	595	842	4
de	402	166	413	181	595	842	4
obesidad	415	166	456	181	595	842	4
sobre	459	166	483	181	595	842	4
el	486	166	494	181	595	842	4
total	496	166	517	181	595	842	4
de	520	166	531	181	595	842	4
la	533	166	541	181	595	842	4
población	308	179	353	194	595	842	4
paises	356	179	384	194	595	842	4
seleccionados	386	179	449	194	595	842	4
de	451	179	462	194	595	842	4
la	464	179	473	194	595	842	4
OECD,	475	179	508	194	595	842	4
2010	510	179	532	194	595	842	4
Canadá	314	221	348	236	595	842	4
Chile	314	234	338	249	595	842	4
México	314	247	347	262	595	842	4
Reino	314	260	340	275	595	842	4
Unido	343	260	371	275	595	842	4
EE.UU.	314	274	347	289	595	842	4
Japón	314	287	340	302	595	842	4
N.	314	300	325	315	595	842	4
Zelanda	327	300	363	315	595	842	4
Hungría	314	313	351	328	595	842	4
Korea	314	326	340	341	595	842	4
Media	314	340	342	355	595	842	4
OECD	345	340	374	355	595	842	4
%	428	202	436	217	595	842	4
Dif.	483	202	500	217	595	842	4
24,2	423	221	441	236	595	842	4
25,1	423	234	441	249	595	842	4
30.0	423	247	441	262	595	842	4
26,1	423	260	441	275	595	842	4
35,9	423	274	441	289	595	842	4
3,5	426	287	439	302	595	842	4
27,8	423	300	441	315	595	842	4
28,5	423	313	441	328	595	842	4
4,1	426	326	439	341	595	842	4
22,2	423	340	441	355	595	842	4
2,0	485	221	498	236	595	842	4
2,9	485	234	498	249	595	842	4
7,8	485	247	498	262	595	842	4
3,9	485	260	498	275	595	842	4
13,7	482	274	500	289	595	842	4
-18,7	480	287	502	302	595	842	4
5,6	485	300	498	315	595	842	4
6,3	485	313	498	328	595	842	4
-18,1	480	326	502	341	595	842	4
Fuente:	314	358	350	374	595	842	4
OECD,	352	358	387	374	595	842	4
2013	390	358	413	374	595	842	4
bastante	297	394	334	409	595	842	4
altos	337	394	357	409	595	842	4
de	360	394	370	409	595	842	4
obesidad	373	394	413	409	595	842	4
en	416	394	426	409	595	842	4
relación	429	394	464	409	595	842	4
con	467	394	483	409	595	842	4
su	486	394	496	409	595	842	4
población	499	394	543	409	595	842	4
total,	297	408	320	423	595	842	4
destacándose	322	408	381	423	595	842	4
los	383	408	395	423	595	842	4
Estados	398	408	432	423	595	842	4
Unidos	434	408	467	423	595	842	4
de	469	408	480	423	595	842	4
Norteamérica	482	408	543	423	595	842	4
y	297	422	302	437	595	842	4
México.	307	422	342	437	595	842	4
Tomemos	346	422	390	437	595	842	4
como	394	422	419	437	595	842	4
ejemplo	423	422	458	437	595	842	4
este	463	422	479	437	595	842	4
último,	484	422	516	437	595	842	4
en	520	422	531	437	595	842	4
el	535	422	543	437	595	842	4
cual	297	436	316	451	595	842	4
la	320	436	327	451	595	842	4
Secretaría	331	436	375	451	595	842	4
de	379	436	389	451	595	842	4
Salud	393	436	418	451	595	842	4
ha	422	436	432	451	595	842	4
adoptado	436	436	478	451	595	842	4
medidas	482	436	519	451	595	842	4
para	523	436	543	451	595	842	4
mejorar	297	450	332	465	595	842	4
la	334	450	342	465	595	842	4
dieta	344	450	366	465	595	842	4
del	368	450	381	465	595	842	4
ciudadano.	383	450	432	465	595	842	4
Sin	434	450	448	465	595	842	4
embargo,	450	450	491	465	595	842	4
el	493	450	500	465	595	842	4
contraste	502	450	543	465	595	842	4
con	297	464	314	479	595	842	4
la	316	464	324	479	595	842	4
estructura	326	464	371	479	595	842	4
productiva	374	464	421	479	595	842	4
es	424	464	432	479	595	842	4
evidente	435	464	472	479	595	842	4
(11).	475	464	495	479	595	842	4
El	297	481	306	495	595	842	4
cuadro	312	481	342	495	595	842	4
2	347	481	353	495	595	842	4
muestra	358	481	393	495	595	842	4
las	398	481	410	495	595	842	4
tendencias	415	481	462	495	595	842	4
en	467	481	477	495	595	842	4
el	482	481	490	495	595	842	4
suministro	495	481	543	495	595	842	4
de	297	495	308	509	595	842	4
energía	312	495	344	509	595	842	4
alimentaria	348	495	398	509	595	842	4
para	402	495	421	509	595	842	4
México	425	495	458	509	595	842	4
entre	461	495	484	509	595	842	4
1964	488	495	509	509	595	842	4
y	513	495	518	509	595	842	4
2000	521	495	543	509	595	842	4
(12).	297	509	318	523	595	842	4
Mientras	322	509	362	523	595	842	4
la	366	509	373	523	595	842	4
disponibilidad	377	509	441	523	595	842	4
de	445	509	456	523	595	842	4
proteínas	460	509	500	523	595	842	4
aumenta	504	509	543	523	595	842	4
moderadamente	297	523	369	537	595	842	4
(0,9	372	523	389	537	595	842	4
%)	391	523	403	537	595	842	4
y	405	523	410	537	595	842	4
los	413	523	425	537	595	842	4
carbohidratos	427	523	488	537	595	842	4
disminuyen	491	523	543	537	595	842	4
en	297	537	308	551	595	842	4
algo	310	537	328	551	595	842	4
más	330	537	348	551	595	842	4
del	349	537	363	551	595	842	4
10	364	537	375	551	595	842	4
%,	376	537	387	551	595	842	4
la	389	537	397	551	595	842	4
disponibilidad	398	537	462	551	595	842	4
de	464	537	474	551	595	842	4
grasas	476	537	503	551	595	842	4
aumenta	504	537	543	551	595	842	4
en	297	551	308	565	595	842	4
36,5	310	551	328	565	595	842	4
%	330	551	339	565	595	842	4
con	341	551	357	565	595	842	4
relación	359	551	394	565	595	842	4
al	396	551	404	565	595	842	4
lapso	406	551	429	565	595	842	4
de	431	551	441	565	595	842	4
referencia	443	551	487	565	595	842	4
(1964-1966)	489	551	543	565	595	842	4
En	297	567	310	582	595	842	4
Venezuela	318	567	363	582	595	842	4
el	371	567	378	582	595	842	4
incremento	386	567	437	582	595	842	4
de	445	567	455	582	595	842	4
la	463	567	471	582	595	842	4
disponibilidad	479	567	543	582	595	842	4
de	297	581	308	596	595	842	4
calorías	312	581	346	596	595	842	4
también	351	581	387	596	595	842	4
se	392	581	400	596	595	842	4
ha	405	581	416	596	595	842	4
dado	420	581	442	596	595	842	4
desde	447	581	472	596	595	842	4
el	477	581	484	596	595	842	4
año	489	581	505	596	595	842	4
2005,	510	581	533	596	595	842	4
a	538	581	543	596	595	842	4
expensas	297	595	337	610	595	842	4
de	342	595	352	610	595	842	4
la	358	595	365	610	595	842	4
disponibilidad	370	595	434	610	595	842	4
de	439	595	450	610	595	842	4
grasas	455	595	482	610	595	842	4
y	487	595	492	610	595	842	4
en	497	595	508	610	595	842	4
menor	513	595	543	610	595	842	4
proporción	297	609	347	624	595	842	4
de	350	609	360	624	595	842	4
las	363	609	375	624	595	842	4
proteínas,	378	609	421	624	595	842	4
con	424	609	440	624	595	842	4
una	443	609	459	624	595	842	4
variación	462	609	503	624	595	842	4
negativa	506	609	543	624	595	842	4
para	297	623	317	638	595	842	4
los	320	623	333	638	595	842	4
carbohidratos.	336	623	399	638	595	842	4
Hasta	403	623	428	638	595	842	4
el	431	623	439	638	595	842	4
año	442	623	458	638	595	842	4
2004,	462	623	485	638	595	842	4
las	489	623	500	638	595	842	4
grasas	503	623	530	638	595	842	4
se	534	623	543	638	595	842	4
encontraban	297	637	353	652	595	842	4
dentro	354	637	383	652	595	842	4
de	385	637	395	652	595	842	4
los	397	637	409	652	595	842	4
límites	411	637	440	652	595	842	4
adecuados	442	637	488	652	595	842	4
establecidos	490	637	543	652	595	842	4
por	297	651	313	666	595	842	4
el	316	651	323	666	595	842	4
INN	327	651	347	666	595	842	4
(13)	350	651	368	666	595	842	4
para	371	651	391	666	595	842	4
la	394	651	402	666	595	842	4
población	405	651	449	666	595	842	4
venezolana	452	651	501	666	595	842	4
y	504	651	509	666	595	842	4
para	512	651	532	666	595	842	4
el	535	651	543	666	595	842	4
trienio	297	665	327	680	595	842	4
2005	330	665	351	680	595	842	4
-2007,	353	665	381	680	595	842	4
ya	383	665	393	680	595	842	4
se	395	665	404	680	595	842	4
ubica	406	665	430	680	595	842	4
en	433	665	443	680	595	842	4
el	446	665	453	680	595	842	4
límite	455	665	481	680	595	842	4
superior.	483	665	522	680	595	842	4
Este	524	665	543	680	595	842	4
patrón	297	679	327	694	595	842	4
de	333	679	343	694	595	842	4
disponibilidad	349	679	413	694	595	842	4
de	419	679	429	694	595	842	4
macronutrientes	435	679	507	694	595	842	4
podría	513	679	543	694	595	842	4
explicar,	297	693	334	708	595	842	4
en	338	693	349	708	595	842	4
parte,	354	693	379	708	595	842	4
el	383	693	391	708	595	842	4
incremento	395	693	446	708	595	842	4
en	450	693	461	708	595	842	4
la	465	693	473	708	595	842	4
prevalencia	477	693	528	708	595	842	4
de	532	693	543	708	595	842	4
obesidad	297	707	337	722	595	842	4
en	342	707	353	722	595	842	4
la	358	707	365	722	595	842	4
población	370	707	414	722	595	842	4
venezolana.	419	707	471	722	595	842	4
Al	476	707	486	722	595	842	4
respecto,	491	707	530	722	595	842	4
el	535	707	543	722	595	842	4
gobierno	297	721	337	736	595	842	4
continúa	343	721	382	736	595	842	4
con	388	721	404	736	595	842	4
el	410	721	418	736	595	842	4
programa	424	721	467	736	595	842	4
de	473	721	483	736	595	842	4
subsidio	489	721	526	736	595	842	4
de	532	721	543	736	595	842	4
ali-mentos	297	735	344	750	595	842	4
a	349	735	353	750	595	842	4
través	358	735	384	750	595	842	4
de	388	735	398	750	595	842	4
la	403	735	410	750	595	842	4
Misión	415	735	446	750	595	842	4
Mercal	450	735	481	750	595	842	4
(Mercado	485	735	528	750	595	842	4
de	532	735	543	750	595	842	4
Alimentos)	297	749	347	764	595	842	4
(14),	350	749	371	764	595	842	4
el	374	749	381	764	595	842	4
cual	384	749	402	764	595	842	4
se	405	749	414	764	595	842	4
aplica	417	749	442	764	595	842	4
con	445	749	461	764	595	842	4
carácter	464	749	499	764	595	842	4
universal	502	749	543	764	595	842	4
Polanco	260	40	293	53	595	842	5
y	295	40	300	53	595	842	5
Candela	302	40	335	53	595	842	5
Cuadro	68	87	103	102	595	842	5
2.	105	87	113	102	595	842	5
Tendencias	116	87	167	102	595	842	5
del	169	87	183	102	595	842	5
suministro	186	87	236	102	595	842	5
de	238	87	249	102	595	842	5
energía	252	87	286	102	595	842	5
alimentaria	91	100	145	115	595	842	5
(%)	147	100	163	115	595	842	5
Mexico,	165	100	201	115	595	842	5
varios	204	100	232	115	595	842	5
lapsos	234	100	263	115	595	842	5
(kcal/persona/día)	135	113	219	129	595	842	5
1964-66	54	157	90	172	595	842	5
1969-71	54	170	90	185	595	842	5
1974-76	54	183	90	198	595	842	5
1979-81	54	197	90	211	595	842	5
1984-86	54	210	90	225	595	842	5
1989-91	54	223	90	238	595	842	5
1991-00	54	236	90	251	595	842	5
Promedio	54	249	98	264	595	842	5
Variación	54	263	97	277	595	842	5
%	99	263	108	277	595	842	5
1964-2000	54	276	100	291	595	842	5
Carbohidratos	129	138	193	153	595	842	5
Proteínas	205	138	246	153	595	842	5
Grasas	258	138	288	153	595	842	5
71,3	152	157	170	172	595	842	5
71,0	152	170	170	185	595	842	5
69,3	152	183	170	198	595	842	5
67,1	152	197	170	211	595	842	5
66,0	152	210	170	225	595	842	5
66,9	152	223	170	238	595	842	5
64,0	152	236	170	251	595	842	5
67,9	152	249	170	264	595	842	5
-10,2	150	263	172	277	595	842	5
-7,3	153	276	170	291	595	842	5
10,6	216	157	234	172	595	842	5
10,7	216	170	234	185	595	842	5
10,6	216	183	234	198	595	842	5
11,1	216	197	234	211	595	842	5
10,8	216	210	234	225	595	842	5
11,3	216	223	234	238	595	842	5
10,7	216	236	234	251	595	842	5
10,8	216	249	234	264	595	842	5
0,9	219	263	232	277	595	842	5
0,1	219	276	232	291	595	842	5
18,1	264	157	282	172	595	842	5
18,4	264	170	282	185	595	842	5
20,1	264	183	282	198	595	842	5
21,7	264	197	282	211	595	842	5
22,4	264	210	282	225	595	842	5
22,4	264	223	282	238	595	842	5
24,7	264	236	282	251	595	842	5
21,2	264	249	282	264	595	842	5
36,6	264	263	282	277	595	842	5
6,6	267	276	280	291	595	842	5
Fuente:	54	296	90	312	595	842	5
CANACINTRA,	92	296	172	312	595	842	5
Mexico	175	296	210	312	595	842	5
2012.	213	296	239	312	595	842	5
y	54	325	59	340	595	842	5
ofrece	63	325	90	340	595	842	5
alimentos	93	325	136	340	595	842	5
que	140	325	156	340	595	842	5
aportan	159	325	193	340	595	842	5
grasas,	197	325	226	340	595	842	5
carbohidratos	230	325	291	340	595	842	5
y	294	325	300	340	595	842	5
en	54	339	65	354	595	842	5
menor	68	339	97	354	595	842	5
proporción	99	339	149	354	595	842	5
proteínas	151	339	192	354	595	842	5
y	195	339	200	354	595	842	5
con	203	339	219	354	595	842	5
pocas	221	339	246	354	595	842	5
alternativas	249	339	300	354	595	842	5
para	54	353	74	368	595	842	5
la	77	353	85	368	595	842	5
compra	89	353	122	368	595	842	5
de	126	353	137	368	595	842	5
vegetales	140	353	179	368	595	842	5
y	183	353	188	368	595	842	5
frutas.	192	353	220	368	595	842	5
El	227	353	237	368	595	842	5
cuadro	240	353	271	368	595	842	5
3	275	353	280	368	595	842	5
nos	284	353	299	368	595	842	5
muestra	54	367	90	382	595	842	5
esas	92	367	110	382	595	842	5
características.	113	367	177	382	595	842	5
En	54	384	67	399	595	842	5
Chile	72	384	96	399	595	842	5
las	102	384	114	399	595	842	5
políticas	119	384	156	399	595	842	5
del	162	384	175	399	595	842	5
Estado	181	384	211	399	595	842	5
se	217	384	226	399	595	842	5
han	232	384	248	399	595	842	5
puesto	254	384	283	399	595	842	5
en	289	384	299	399	595	842	5
marcha	54	398	87	413	595	842	5
y	91	398	96	413	595	842	5
se	99	398	108	413	595	842	5
han	112	398	128	413	595	842	5
desarrollado	132	398	187	413	595	842	5
un	190	398	202	413	595	842	5
conjunto	206	398	245	413	595	842	5
de	248	398	259	413	595	842	5
medidas	262	398	299	413	595	842	5
restrictivas	54	412	102	427	595	842	5
al	106	412	114	427	595	842	5
consumo	117	412	158	427	595	842	5
de	161	412	172	427	595	842	5
azúcares,	176	412	215	427	595	842	5
estimulantes	219	412	274	427	595	842	5
de	278	412	288	427	595	842	5
la	292	412	299	427	595	842	5
lactancia	54	426	93	441	595	842	5
materna	98	426	135	441	595	842	5
y	140	426	145	441	595	842	5
vigilantes	150	426	191	441	595	842	5
de	196	426	207	441	595	842	5
la	212	426	219	441	595	842	5
publicidad	224	426	271	441	595	842	5
sobre	276	426	300	441	595	842	5
alimentos.	54	440	100	455	595	842	5
Algunas	107	440	144	455	595	842	5
de	146	440	157	455	595	842	5
tales	159	440	179	455	595	842	5
medidas,	181	440	221	455	595	842	5
son:	223	440	242	455	595	842	5
•	54	455	59	470	595	842	5
Etiquetado	72	455	120	470	595	842	5
nutricional	123	455	172	470	595	842	5
de	174	455	185	470	595	842	5
alimentos	187	455	230	470	595	842	5
•	54	469	59	484	595	842	5
Licencia	72	469	109	484	595	842	5
maternal	111	469	151	484	595	842	5
post-natal	153	469	198	484	595	842	5
prolongada	200	469	250	484	595	842	5
•	311	87	316	102	595	842	5
•	311	115	316	130	595	842	5
•	311	143	316	158	595	842	5
•	311	171	316	186	595	842	5
•	311	199	316	214	595	842	5
•	311	227	316	242	595	842	5
Regulación	329	87	379	102	595	842	5
de	381	87	391	102	595	842	5
la	394	87	401	102	595	842	5
publicidad	403	87	450	102	595	842	5
de	452	87	463	102	595	842	5
alimentos	465	87	508	102	595	842	5
para	510	87	530	102	595	842	5
niños	532	87	557	102	595	842	5
<	329	101	335	116	595	842	5
12	338	101	349	116	595	842	5
años	351	101	371	116	595	842	5
(autorregulación	374	101	447	116	595	842	5
de	450	101	460	116	595	842	5
la	463	101	470	116	595	842	5
empresas)	473	101	517	116	595	842	5
Prohibición	329	115	381	130	595	842	5
de	385	115	396	130	595	842	5
venta	399	115	423	130	595	842	5
de	427	115	437	130	595	842	5
bebidas	441	115	475	130	595	842	5
azucaradas	478	115	527	130	595	842	5
en	530	115	541	130	595	842	5
las	545	115	557	130	595	842	5
escuelas	329	129	365	144	595	842	5
Regulación	329	143	379	158	595	842	5
favorable	384	143	424	158	595	842	5
a	429	143	433	158	595	842	5
la	438	143	446	158	595	842	5
alimentación	451	143	508	158	595	842	5
saludable:	513	143	557	158	595	842	5
estímulo	329	157	368	172	595	842	5
al	370	157	378	172	595	842	5
consumo	380	157	421	172	595	842	5
de	423	157	434	172	595	842	5
pescados,	436	157	478	172	595	842	5
vegetales	481	157	520	172	595	842	5
y	522	157	528	172	595	842	5
frutas	530	157	556	172	595	842	5
Actividad	329	171	372	186	595	842	5
física	379	171	402	186	595	842	5
y	409	171	414	186	595	842	5
educación	420	171	465	186	595	842	5
nutricional	472	171	521	186	595	842	5
en	527	171	538	186	595	842	5
las	545	171	557	186	595	842	5
escuelas	329	185	365	200	595	842	5
Inclusión	329	199	370	214	595	842	5
de	372	199	382	214	595	842	5
ciclo	383	199	404	214	595	842	5
vías	405	199	422	214	595	842	5
en	423	199	434	214	595	842	5
proyectos	435	199	478	214	595	842	5
de	479	199	489	214	595	842	5
infraestructura	491	199	557	214	595	842	5
y	329	213	334	228	595	842	5
vivienda	337	213	374	228	595	842	5
Regulaciones	329	227	387	242	595	842	5
legales	396	227	425	242	595	842	5
sobre	434	227	457	242	595	842	5
grasas	466	227	493	242	595	842	5
saturadas	502	227	543	242	595	842	5
y	552	227	557	242	595	842	5
transgénicas	329	241	384	256	595	842	5
Sin	311	258	326	273	595	842	5
embargo,	330	258	371	273	595	842	5
como	375	258	400	273	595	842	5
puede	404	258	431	273	595	842	5
observarse	435	258	482	273	595	842	5
en	487	258	497	273	595	842	5
el	502	258	509	273	595	842	5
cuadro	514	258	544	273	595	842	5
1,	549	258	557	273	595	842	5
este	311	272	328	287	595	842	5
país	330	272	348	287	595	842	5
posee	350	272	375	287	595	842	5
algo	377	272	396	287	595	842	5
más	398	272	416	287	595	842	5
de	418	272	428	287	595	842	5
un	430	272	442	287	595	842	5
cuarto	445	272	473	287	595	842	5
de	475	272	486	287	595	842	5
su	488	272	498	287	595	842	5
población	500	272	544	287	595	842	5
en	546	272	557	287	595	842	5
situación	311	286	351	301	595	842	5
de	354	286	365	301	595	842	5
obesidad.	368	286	410	301	595	842	5
Es	413	286	423	301	595	842	5
posible	426	286	458	301	595	842	5
que	461	286	477	301	595	842	5
dicha	480	286	504	301	595	842	5
cifra,	507	286	530	301	595	842	5
sobre	533	286	557	301	595	842	5
todo	311	300	332	315	595	842	5
porque	333	300	364	315	595	842	5
no	365	300	377	315	595	842	5
tenemos	378	300	415	315	595	842	5
a	417	300	421	315	595	842	5
mano	423	300	448	315	595	842	5
la	449	300	457	315	595	842	5
serie	458	300	478	315	595	842	5
histórica	480	300	518	315	595	842	5
de	519	300	529	315	595	842	5
Chile,	530	300	557	315	595	842	5
pueda	311	314	338	329	595	842	5
haber	341	314	366	329	595	842	5
disminuido	369	314	419	329	595	842	5
algo,	422	314	442	329	595	842	5
lo	445	314	453	329	595	842	5
que	456	314	472	329	595	842	5
queremos	475	314	518	329	595	842	5
destacar	520	314	557	329	595	842	5
es	311	328	320	343	595	842	5
que,	322	328	341	343	595	842	5
independientemente	343	328	433	343	595	842	5
de	435	328	446	343	595	842	5
las	448	328	460	343	595	842	5
políticas	462	328	499	343	595	842	5
y	501	328	506	343	595	842	5
de	508	328	518	343	595	842	5
la	520	328	528	343	595	842	5
forma	530	328	557	343	595	842	5
en	311	342	322	357	595	842	5
que	324	342	341	357	595	842	5
ellas	343	342	362	357	595	842	5
se	364	342	373	357	595	842	5
expresan	376	342	415	357	595	842	5
en	417	342	428	357	595	842	5
la	430	342	438	357	595	842	5
cotidianeidad,	440	342	503	357	595	842	5
el	505	342	512	357	595	842	5
problema	515	342	557	357	595	842	5
persiste	311	356	345	371	595	842	5
porque	348	356	380	371	595	842	5
su	383	356	393	371	595	842	5
determinación	397	356	461	371	595	842	5
no	465	356	476	371	595	842	5
obedece	480	356	516	371	595	842	5
sólo	519	356	537	371	595	842	5
a	541	356	545	371	595	842	5
la	549	356	557	371	595	842	5
puesta	311	370	340	385	595	842	5
en	344	370	355	385	595	842	5
marcha	359	370	391	385	595	842	5
de	396	370	406	385	595	842	5
decisiones	410	370	455	385	595	842	5
muy	459	370	479	385	595	842	5
bien	483	370	502	385	595	842	5
sustentadas	506	370	557	385	595	842	5
técnicamente,	311	384	372	399	595	842	5
sino	375	384	393	399	595	842	5
a	396	384	401	399	595	842	5
procesos	403	384	441	399	595	842	5
políticos	444	384	482	399	595	842	5
complejos	484	384	529	399	595	842	5
en	531	384	542	399	595	842	5
los	544	384	557	399	595	842	5
cuales	311	398	338	413	595	842	5
los	343	398	355	413	595	842	5
intereses	360	398	398	413	595	842	5
económicos	402	398	455	413	595	842	5
de	459	398	469	413	595	842	5
grupos	474	398	504	413	595	842	5
poderosos,	509	398	557	413	595	842	5
las	311	412	323	427	595	842	5
grandes	326	412	360	427	595	842	5
transformaciones	363	412	439	427	595	842	5
sociales,	442	412	478	427	595	842	5
las	480	412	492	427	595	842	5
características	495	412	557	427	595	842	5
culturales	311	426	354	441	595	842	5
y	358	426	363	441	595	842	5
otros	367	426	390	441	595	842	5
factores	394	426	428	441	595	842	5
importantes	432	426	485	441	595	842	5
más	489	426	507	441	595	842	5
allá	511	426	526	441	595	842	5
de	530	426	541	441	595	842	5
las	545	426	557	441	595	842	5
propias	311	440	344	455	595	842	5
políticas	347	440	384	455	595	842	5
sectoriales	386	440	432	455	595	842	5
de	435	440	445	455	595	842	5
los	448	440	461	455	595	842	5
Ministerios	463	440	514	455	595	842	5
de	516	440	527	455	595	842	5
Salud,	530	440	557	455	595	842	5
juegan	311	454	341	469	595	842	5
un	343	454	355	469	595	842	5
papel	357	454	381	469	595	842	5
determinante.	384	454	445	469	595	842	5
En	311	470	324	485	595	842	5
contraste	329	470	369	485	595	842	5
y	374	470	379	485	595	842	5
en	385	470	395	485	595	842	5
apoyo	400	470	427	485	595	842	5
a	432	470	437	485	595	842	5
lo	442	470	451	485	595	842	5
que	456	470	472	485	595	842	5
aquí	477	470	496	485	595	842	5
asumimos	501	470	547	485	595	842	5
a	552	470	557	485	595	842	5
Cuadro	145	512	180	527	595	842	5
3.	182	512	191	527	595	842	5
Tendencia	193	512	240	527	595	842	5
de	242	512	253	527	595	842	5
la	256	512	264	527	595	842	5
disponibilidad	266	512	334	527	595	842	5
de	336	512	347	527	595	842	5
energía	349	512	383	527	595	842	5
y	386	512	391	527	595	842	5
macronutrientes	393	512	470	527	595	842	5
en	472	512	483	527	595	842	5
Venezuela	264	527	311	542	595	842	5
.	311	526	314	542	595	842	5
1990-2007	316	527	364	542	595	842	5
Períodos	122	548	161	562	595	842	5
1990	122	567	143	582	595	842	5
-	146	567	150	582	595	842	5
1992	152	567	173	582	595	842	5
1993	122	581	143	596	595	842	5
-	146	581	150	596	595	842	5
1995	152	581	173	596	595	842	5
1996	122	595	143	610	595	842	5
-	146	595	150	610	595	842	5
1998	152	595	173	610	595	842	5
1999	122	609	143	624	595	842	5
-	146	609	150	624	595	842	5
2001	152	609	173	624	595	842	5
2002	122	623	143	638	595	842	5
-	146	623	150	638	595	842	5
2004	152	623	173	638	595	842	5
2005	122	637	143	652	595	842	5
-	146	637	150	652	595	842	5
2007	152	637	173	652	595	842	5
Promedio	122	651	166	666	595	842	5
Variación	122	665	165	680	595	842	5
1990	122	680	143	694	595	842	5
-	146	680	150	694	595	842	5
2007	152	680	173	694	595	842	5
Calorías	196	548	232	562	595	842	5
(%)¹	235	548	255	562	595	842	5
Carbohidratos	273	548	337	562	595	842	5
(%)²	339	548	359	562	595	842	5
Proteínas	370	548	412	562	595	842	5
(%)²	414	548	434	562	595	842	5
Grasas	446	548	476	562	595	842	5
(%)²	478	548	498	562	595	842	5
99,67	213	567	237	582	595	842	5
98,7	216	581	234	596	595	842	5
95,7	216	595	234	610	595	842	5
97,0	216	609	234	624	595	842	5
98,0	216	623	234	638	595	842	5
111,0	213	637	237	652	595	842	5
99,83	213	651	237	666	595	842	5
17,7	216	665	234	680	595	842	5
2,3	219	680	232	694	595	842	5
62,67	304	567	328	582	595	842	5
63,50	304	581	328	596	595	842	5
62,93	304	595	328	610	595	842	5
62,53	304	609	328	624	595	842	5
62,39	304	623	328	638	595	842	5
61,10	304	637	328	652	595	842	5
61,82	304	651	328	666	595	842	5
-2,23	305	665	327	680	595	842	5
-0,5	308	680	325	694	595	842	5
10,63	390	567	414	582	595	842	5
10,73	390	581	414	596	595	842	5
11,50	390	595	414	610	595	842	5
11,73	390	609	414	624	595	842	5
11,25	390	623	414	638	595	842	5
10,67	390	637	414	652	595	842	5
11,34	390	651	414	666	595	842	5
5,8	396	665	409	680	595	842	5
0,2	396	680	409	694	595	842	5
26,7	463	567	481	582	595	842	5
25,77	460	581	484	596	595	842	5
25,57	460	595	484	610	595	842	5
25,67	460	609	484	624	595	842	5
26,35	460	623	484	638	595	842	5
30,23	460	637	484	652	595	842	5
27,28	460	651	484	666	595	842	5
11,8	463	665	481	680	595	842	5
2,7	466	680	479	694	595	842	5
¹Corresponde	121	706	177	720	595	842	5
a	179	706	184	720	595	842	5
la	186	706	193	720	595	842	5
adecuación	196	706	241	720	595	842	5
de	244	706	253	720	595	842	5
la	256	706	263	720	595	842	5
disponibilidad	265	706	323	720	595	842	5
de	326	706	335	720	595	842	5
Calorías	338	706	371	720	595	842	5
/	374	706	377	720	595	842	5
persona	380	706	411	720	595	842	5
/	414	706	417	720	595	842	5
día	420	706	432	720	595	842	5
para	435	706	453	720	595	842	5
la	455	706	462	720	595	842	5
población	465	706	504	720	595	842	5
venezolana.	121	718	168	732	595	842	5
²Corresponde	170	718	226	732	595	842	5
al	229	718	236	732	595	842	5
aporte	238	718	264	732	595	842	5
porcentual	266	718	309	732	595	842	5
de	312	718	321	732	595	842	5
los	324	718	335	732	595	842	5
macronutrientes	338	718	404	732	595	842	5
en	406	718	416	732	595	842	5
relación	419	718	451	732	595	842	5
a	453	718	458	732	595	842	5
las	460	718	471	732	595	842	5
calorías	474	718	504	732	595	842	5
totales	121	730	147	744	595	842	5
disponibles.	149	730	197	744	595	842	5
Fuente:	121	744	150	758	595	842	5
INN,	153	744	173	758	595	842	5
2008.	175	744	197	758	595	842	5
Cálculos	199	744	234	758	595	842	5
propios.	236	744	269	758	595	842	5
An	367	788	379	802	595	842	5
Venez	381	788	407	802	595	842	5
Nutr	410	788	430	802	595	842	5
2014;	432	788	458	802	595	842	5
27(1):	460	788	488	802	595	842	5
143-152.	490	788	530	802	595	842	5
147	539	788	556	802	595	842	5
Politicas	221	40	256	53	595	842	6
alimentarias	258	40	311	53	595	842	6
y	313	40	318	53	595	842	6
nutricionales	320	40	375	53	595	842	6
manera	39	87	72	101	595	842	6
de	75	87	85	101	595	842	6
hipótesis	88	87	127	101	595	842	6
general,	130	87	164	101	595	842	6
los	167	87	180	101	595	842	6
casos	182	87	206	101	595	842	6
de	209	87	219	101	595	842	6
Japón	222	87	247	101	595	842	6
y	250	87	255	101	595	842	6
Korea	258	87	284	101	595	842	6
se	39	101	48	115	595	842	6
presentan	52	101	95	115	595	842	6
como	99	101	124	115	595	842	6
los	128	101	141	115	595	842	6
ejemplos	145	101	184	115	595	842	6
opuestos	189	101	227	115	595	842	6
a	232	101	236	115	595	842	6
los	241	101	253	115	595	842	6
países	258	101	284	115	595	842	6
hasta	39	115	62	129	595	842	6
ahora	66	115	91	129	595	842	6
referidos,	95	115	136	129	595	842	6
con	140	115	156	129	595	842	6
3.5	160	115	173	129	595	842	6
%	177	115	185	129	595	842	6
y	189	115	194	129	595	842	6
4,1	198	115	211	129	595	842	6
%	215	115	224	129	595	842	6
de	228	115	238	129	595	842	6
obesidad,	242	115	284	129	595	842	6
respectivamente.	39	129	113	143	595	842	6
En	118	129	130	143	595	842	6
estos	135	129	157	143	595	842	6
casos	162	129	185	143	595	842	6
es	190	129	199	143	595	842	6
bastante	204	129	240	143	595	842	6
probable	245	129	284	143	595	842	6
que	39	143	55	157	595	842	6
los	59	143	71	157	595	842	6
factores	75	143	109	157	595	842	6
determinantes	113	143	176	157	595	842	6
provengan	180	143	227	157	595	842	6
de	230	143	241	157	595	842	6
prácticas	245	143	284	157	595	842	6
culturales	39	157	82	171	595	842	6
sólidamente	86	157	139	171	595	842	6
constituidas	144	157	197	171	595	842	6
en	201	157	212	171	595	842	6
países	216	157	242	171	595	842	6
con	247	157	263	171	595	842	6
una	267	157	284	171	595	842	6
institucionalidad	39	171	113	185	595	842	6
estable	118	171	148	185	595	842	6
y	153	171	158	185	595	842	6
coherente	163	171	206	185	595	842	6
en	211	171	222	185	595	842	6
los	227	171	239	185	595	842	6
cuales	244	171	271	185	595	842	6
la	276	171	284	185	595	842	6
“occidentalización”	39	185	123	199	595	842	6
y	127	185	132	199	595	842	6
el	137	185	144	199	595	842	6
progreso	149	185	188	199	595	842	6
y	192	185	197	199	595	842	6
desarrollo	202	185	246	199	595	842	6
no	251	185	263	199	595	842	6
han	267	185	284	199	595	842	6
significado	39	199	87	213	595	842	6
la	92	199	100	213	595	842	6
muerte	105	199	136	213	595	842	6
de	142	199	152	213	595	842	6
las	157	199	169	213	595	842	6
costumbres	174	199	224	213	595	842	6
alimentarias	230	199	284	213	595	842	6
ancestrales,	39	213	89	227	595	842	6
sino	95	213	113	227	595	842	6
su	119	213	129	227	595	842	6
reforzamiento,	135	213	199	227	595	842	6
como	205	213	230	227	595	842	6
resistencia,	235	213	284	227	595	842	6
o	39	227	44	241	595	842	6
el	48	227	56	241	595	842	6
aumento	60	227	98	241	595	842	6
de	102	227	113	241	595	842	6
su	117	227	127	241	595	842	6
capacidad	131	227	175	241	595	842	6
de	179	227	189	241	595	842	6
supeditar	193	227	234	241	595	842	6
las	238	227	250	241	595	842	6
nuevas	254	227	284	241	595	842	6
modas	39	241	68	255	595	842	6
dietéticas	74	241	115	255	595	842	6
a	121	241	125	255	595	842	6
las	131	241	143	255	595	842	6
tradicionales,	148	241	207	255	595	842	6
minimizando	213	241	273	255	595	842	6
o	278	241	284	255	595	842	6
destruyendo	39	255	94	269	595	842	6
su	96	255	106	269	595	842	6
posible	108	255	140	269	595	842	6
carácter	142	255	177	269	595	842	6
nocivo	180	255	210	269	595	842	6
para	212	255	232	269	595	842	6
la	234	255	242	269	595	842	6
salud.	244	255	270	269	595	842	6
En	39	271	51	286	595	842	6
suma,	56	271	82	286	595	842	6
lo	86	271	95	286	595	842	6
que	99	271	115	286	595	842	6
queremos	120	271	163	286	595	842	6
sustentar	168	271	208	286	595	842	6
es	212	271	221	286	595	842	6
que	226	271	242	286	595	842	6
las	247	271	258	286	595	842	6
PAN	263	271	284	286	595	842	6
están	39	285	62	300	595	842	6
presentes	67	285	108	300	595	842	6
en	114	285	124	300	595	842	6
casi	130	285	146	300	595	842	6
todos	152	285	176	300	595	842	6
los	182	285	194	300	595	842	6
sistemas	200	285	237	300	595	842	6
de	242	285	253	300	595	842	6
salud.	258	285	284	300	595	842	6
Las	39	299	54	314	595	842	6
diferencias	57	299	105	314	595	842	6
en	108	299	119	314	595	842	6
el	122	299	129	314	595	842	6
éxito	133	299	154	314	595	842	6
de	158	299	168	314	595	842	6
su	171	299	181	314	595	842	6
aplicación	185	299	229	314	595	842	6
podrían	232	299	268	314	595	842	6
ser	271	299	284	314	595	842	6
atribuidas	39	313	83	328	595	842	6
a	84	313	89	328	595	842	6
elementos	91	313	135	328	595	842	6
de	137	313	147	328	595	842	6
orden	149	313	175	328	595	842	6
socio-político,	177	313	239	328	595	842	6
histórico-	241	313	284	328	595	842	6
cultural	39	327	73	342	595	842	6
y	78	327	83	342	595	842	6
socio-económico	88	327	163	342	595	842	6
y	168	327	173	342	595	842	6
no	178	327	190	342	595	842	6
estrictamente	195	327	254	342	595	842	6
como	259	327	284	342	595	842	6
responsabilidad	39	341	108	356	595	842	6
de	110	341	120	356	595	842	6
la	122	341	130	356	595	842	6
organización	131	341	188	356	595	842	6
sanitaria.	190	341	230	356	595	842	6
Mientras	232	341	271	356	595	842	6
en	273	341	284	356	595	842	6
Korea	39	355	65	370	595	842	6
y	66	355	71	370	595	842	6
Japón	73	355	98	370	595	842	6
las	100	355	111	370	595	842	6
culturas	113	355	148	370	595	842	6
condicionan	150	355	204	370	595	842	6
comportamientos	206	355	284	370	595	842	6
colaborativos	39	369	97	384	595	842	6
y	104	369	109	384	595	842	6
colectivizados	117	369	178	384	595	842	6
en	185	369	196	384	595	842	6
función	203	369	237	384	595	842	6
del	244	369	258	384	595	842	6
bien	265	369	284	384	595	842	6
común,	39	383	72	398	595	842	6
las	76	383	88	398	595	842	6
concepciones	91	383	150	398	595	842	6
individualistas	154	383	218	398	595	842	6
y	222	383	227	398	595	842	6
“libertarias”	231	383	284	398	595	842	6
de	39	397	49	412	595	842	6
las	55	397	67	412	595	842	6
sociedades	73	397	120	412	595	842	6
occidentales	126	397	180	412	595	842	6
en	186	397	197	412	595	842	6
ningún	203	397	235	412	595	842	6
momento	241	397	284	412	595	842	6
garantizan	39	411	85	426	595	842	6
que	90	411	106	426	595	842	6
la	111	411	118	426	595	842	6
sociedad	123	411	162	426	595	842	6
en	167	411	177	426	595	842	6
su	182	411	192	426	595	842	6
conjunto	197	411	236	426	595	842	6
desarrolle	241	411	284	426	595	842	6
comportamientos	39	425	117	440	595	842	6
sanos	119	425	144	440	595	842	6
en	146	425	157	440	595	842	6
relación	160	425	195	440	595	842	6
con	198	425	214	440	595	842	6
la	216	425	224	440	595	842	6
alimentación	227	425	284	440	595	842	6
y	39	439	44	454	595	842	6
nutrición	47	439	88	454	595	842	6
porque	92	439	123	454	595	842	6
se	126	439	135	454	595	842	6
trata	139	439	159	454	595	842	6
del	162	439	176	454	595	842	6
enfrentamiento	179	439	247	454	595	842	6
entre	251	439	273	454	595	842	6
el	276	439	284	454	595	842	6
bienestar	39	453	79	468	595	842	6
colectivo,	81	453	123	468	595	842	6
las	125	453	137	468	595	842	6
fuerzas	140	453	171	468	595	842	6
del	173	453	187	468	595	842	6
mercado	189	453	228	468	595	842	6
y	230	453	235	468	595	842	6
los	238	453	250	468	595	842	6
valores	253	453	284	468	595	842	6
culturales.	39	467	84	482	595	842	6
3.Alimentación	84	490	155	505	595	842	6
y	158	490	163	505	595	842	6
Nutrición	165	490	210	505	595	842	6
en	213	490	224	505	595	842	6
las	226	490	239	505	595	842	6
Políticas	90	504	129	519	595	842	6
de	131	504	142	519	595	842	6
Salud	145	504	171	519	595	842	6
de	173	504	184	519	595	842	6
Venezuela	186	504	233	519	595	842	6
Ya	39	521	49	536	595	842	6
desde	56	521	81	536	595	842	6
la	87	521	95	536	595	842	6
misma	101	521	131	536	595	842	6
fundación	138	521	183	536	595	842	6
del	189	521	202	536	595	842	6
MSAS	209	521	237	536	595	842	6
en	243	521	254	536	595	842	6
1936,	260	521	284	536	595	842	6
Venezuela	39	535	83	550	595	842	6
definió	87	535	118	550	595	842	6
como	122	535	146	550	595	842	6
una	150	535	167	550	595	842	6
de	170	535	181	550	595	842	6
sus	184	535	198	550	595	842	6
preocupaciones,	202	535	273	550	595	842	6
el	276	535	284	550	595	842	6
estado	39	549	67	564	595	842	6
nutricional	71	549	119	564	595	842	6
de	123	549	134	564	595	842	6
su	137	549	147	564	595	842	6
población	151	549	194	564	595	842	6
y,	198	549	205	564	595	842	6
progresivamente,	208	549	284	564	595	842	6
los	39	563	51	578	595	842	6
temas	57	563	83	578	595	842	6
relacionados	88	563	144	578	595	842	6
con	149	563	166	578	595	842	6
estos	171	563	193	578	595	842	6
asuntos,	199	563	234	578	595	842	6
se	240	563	249	578	595	842	6
fueron	255	563	284	578	595	842	6
incorporando	39	577	99	592	595	842	6
en	102	577	112	592	595	842	6
la	115	577	122	592	595	842	6
agenda	125	577	156	592	595	842	6
del	158	577	171	592	595	842	6
Ministerio	173	577	220	592	595	842	6
especialmente	222	577	284	592	595	842	6
vinculados	39	591	86	606	595	842	6
a	91	591	96	606	595	842	6
la	100	591	108	606	595	842	6
disciplina	112	591	155	606	595	842	6
médico-pediátrica	159	591	239	606	595	842	6
en	244	591	255	606	595	842	6
razón	259	591	284	606	595	842	6
de	39	604	49	619	595	842	6
la	56	604	63	619	595	842	6
naturaleza	70	604	115	619	595	842	6
de	122	604	132	619	595	842	6
los	139	604	151	619	595	842	6
programas	158	604	205	619	595	842	6
auspiciados	211	604	262	619	595	842	6
por	268	604	284	619	595	842	6
el	39	617	46	632	595	842	6
MSAS.	51	617	82	632	595	842	6
En	87	617	99	632	595	842	6
este	104	617	121	632	595	842	6
Ministerio	126	617	172	632	595	842	6
ya	177	617	187	632	595	842	6
para	192	617	212	632	595	842	6
1941	217	617	238	632	595	842	6
existía	243	617	271	632	595	842	6
la	276	617	284	632	595	842	6
Unidad	39	630	72	645	595	842	6
de	76	630	86	645	595	842	6
Nutrición	90	630	133	645	595	842	6
que	137	630	153	645	595	842	6
un	157	630	169	645	595	842	6
poco	173	630	195	645	595	842	6
más	199	630	216	645	595	842	6
tarde	220	630	243	645	595	842	6
pasará	247	630	275	645	595	842	6
a	279	630	284	645	595	842	6
la	39	644	46	658	595	842	6
categoría	50	644	90	658	595	842	6
de	93	644	104	658	595	842	6
División	107	644	145	658	595	842	6
del	149	644	162	658	595	842	6
Ministerio	165	644	212	658	595	842	6
(15).	215	644	236	658	595	842	6
Para	240	644	259	658	595	842	6
1945	263	644	284	658	595	842	6
se	39	657	48	672	595	842	6
crea	51	657	69	672	595	842	6
el	73	657	80	672	595	842	6
Instituto	83	657	121	672	595	842	6
Nacional	124	657	164	672	595	842	6
pro	167	657	182	672	595	842	6
Alimentación	186	657	246	672	595	842	6
popular	249	657	284	672	595	842	6
(INPAP)	39	670	77	685	595	842	6
del	80	670	94	685	595	842	6
cual	97	670	115	685	595	842	6
en	118	670	129	685	595	842	6
1949,	132	670	156	685	595	842	6
surgirá	159	670	190	685	595	842	6
el	193	670	201	685	595	842	6
Instituto	204	670	241	685	595	842	6
Nacional	244	670	284	685	595	842	6
de	39	683	49	698	595	842	6
Nutrición	54	683	97	698	595	842	6
y	102	683	107	698	595	842	6
el	112	683	119	698	595	842	6
Patronato	124	683	167	698	595	842	6
de	172	683	183	698	595	842	6
Comedores	188	683	238	698	595	842	6
Escolares	243	683	284	698	595	842	6
(Bengoa,	39	696	78	711	595	842	6
2004).	80	696	107	711	595	842	6
Bengoa	109	696	142	711	595	842	6
(2004)	144	696	173	711	595	842	6
sintetiza	175	696	212	711	595	842	6
las	214	696	225	711	595	842	6
corrientes	227	696	271	711	595	842	6
de	273	696	284	711	595	842	6
la	39	710	46	725	595	842	6
nutrición	49	710	90	725	595	842	6
para	93	710	112	725	595	842	6
el	115	710	122	725	595	842	6
momento	125	710	167	725	595	842	6
identificando	170	710	228	725	595	842	6
tres	231	710	247	725	595	842	6
grandes	249	710	284	725	595	842	6
campos:	39	724	75	739	595	842	6
•	39	741	43	756	595	842	6
148	39	788	56	802	595	842	6
Análisis	57	741	92	756	595	842	6
de	98	741	109	756	595	842	6
alimentos,	115	741	160	756	595	842	6
que	167	741	183	756	595	842	6
pasará	189	741	217	756	595	842	6
más	223	741	241	756	595	842	6
tarde	247	741	270	756	595	842	6
al	276	741	284	756	595	842	6
Instituto	57	755	94	770	595	842	6
Nacional	97	755	136	770	595	842	6
de	139	755	149	770	595	842	6
Higiene	152	755	186	770	595	842	6
An	67	788	79	802	595	842	6
Venez	81	788	107	802	595	842	6
Nutr	109	788	130	802	595	842	6
2014;	132	788	158	802	595	842	6
27(1):	160	788	188	802	595	842	6
143-152.	190	788	230	802	595	842	6
•	296	87	300	101	595	842	6
Alimentación	314	87	374	101	595	842	6
suplementaria	386	87	449	101	595	842	6
que	461	87	477	101	595	842	6
comprendía	488	87	541	101	595	842	6
todo	314	101	334	115	595	842	6
lo	338	101	346	115	595	842	6
que	350	101	366	115	595	842	6
hoy	369	101	385	115	595	842	6
se	389	101	397	115	595	842	6
podría	401	101	430	115	595	842	6
definir	433	101	463	115	595	842	6
como	466	101	491	115	595	842	6
programas	494	101	541	115	595	842	6
sociales	314	115	348	129	595	842	6
en	350	115	361	129	595	842	6
alimentación	364	115	421	129	595	842	6
y	424	115	429	129	595	842	6
nutrición	431	115	472	129	595	842	6
•	296	131	300	146	595	842	6
Educación	314	131	361	146	595	842	6
Alimentaria,	364	131	420	146	595	842	6
incorporada	424	131	478	146	595	842	6
dentro	482	131	511	146	595	842	6
de	515	131	526	146	595	842	6
las	530	131	541	146	595	842	6
actividades	314	145	363	160	595	842	6
preventivas	368	145	418	160	595	842	6
de	423	145	434	160	595	842	6
las	439	145	451	160	595	842	6
entonces	456	145	494	160	595	842	6
Unidades	500	145	541	160	595	842	6
Sanitarias	314	159	357	174	595	842	6
En	296	179	308	194	595	842	6
1950	313	179	334	194	595	842	6
nace	339	179	359	194	595	842	6
la	364	179	372	194	595	842	6
primera	377	179	412	194	595	842	6
escuela	417	179	449	194	595	842	6
de	454	179	464	194	595	842	6
Nutricionistas	469	179	531	194	595	842	6
y	536	179	541	194	595	842	6
Dietistas	296	193	334	208	595	842	6
para	338	193	357	208	595	842	6
formar	361	193	391	208	595	842	6
los	395	193	407	208	595	842	6
recursos	411	193	448	208	595	842	6
humanos	451	193	492	208	595	842	6
necesarios	496	193	541	208	595	842	6
en	296	207	307	222	595	842	6
este	309	207	326	222	595	842	6
campo.	328	207	360	222	595	842	6
Todas	296	224	322	239	595	842	6
estas	330	224	351	239	595	842	6
iniciativas	359	224	404	239	595	842	6
muestran	412	224	453	239	595	842	6
cómo	461	224	486	239	595	842	6
desde	494	224	519	239	595	842	6
sus	527	224	541	239	595	842	6
mismos	296	238	331	253	595	842	6
comienzos,	334	238	383	253	595	842	6
la	386	238	394	253	595	842	6
política	397	238	430	253	595	842	6
de	432	238	443	253	595	842	6
salud	446	238	469	253	595	842	6
tomó	472	238	495	253	595	842	6
en	498	238	509	253	595	842	6
cuenta	512	238	541	253	595	842	6
e	296	252	301	267	595	842	6
incorporó	305	252	350	267	595	842	6
dentro	354	252	384	267	595	842	6
de	388	252	399	267	595	842	6
sus	404	252	417	267	595	842	6
prioridades,	422	252	475	267	595	842	6
el	480	252	487	267	595	842	6
tema	492	252	514	267	595	842	6
de	518	252	529	267	595	842	6
la	534	252	541	267	595	842	6
alimentación	296	266	353	281	595	842	6
y	360	266	365	281	595	842	6
nutrición	371	266	413	281	595	842	6
que	419	266	435	281	595	842	6
fue,	441	266	458	281	595	842	6
además,	464	266	500	281	595	842	6
ejemplo	506	266	541	281	595	842	6
para	296	280	316	295	595	842	6
otros	321	280	344	295	595	842	6
países	350	280	376	295	595	842	6
latinoamericanos.	382	280	461	295	595	842	6
Pero,	467	280	489	295	595	842	6
¿qué	495	280	515	295	595	842	6
pasó	521	280	541	295	595	842	6
entonces?	296	294	339	309	595	842	6
¿Por	341	294	360	309	595	842	6
qué	362	294	378	309	595	842	6
Venezuela	380	294	425	309	595	842	6
llegó	427	294	448	309	595	842	6
a	450	294	455	309	595	842	6
tener	456	294	479	309	595	842	6
los	481	294	493	309	595	842	6
problemas	495	294	541	309	595	842	6
nutricionales	296	308	354	323	595	842	6
que	356	308	372	323	595	842	6
presenta	375	308	412	323	595	842	6
hoy	414	308	430	323	595	842	6
día?	433	308	451	323	595	842	6
Sobre	296	325	321	340	595	842	6
la	324	325	331	340	595	842	6
base	334	325	353	340	595	842	6
de	355	325	366	340	595	842	6
nuestra	368	325	401	340	595	842	6
suposición	404	325	451	340	595	842	6
inicial,	453	325	483	340	595	842	6
examinemos	485	325	541	340	595	842	6
algunos	296	339	330	354	595	842	6
elementos	333	339	377	354	595	842	6
que	380	339	396	354	595	842	6
nos	399	339	414	354	595	842	6
permitan	417	339	457	354	595	842	6
sustentar	460	339	500	354	595	842	6
hipótesis	502	339	541	354	595	842	6
al	296	353	304	368	595	842	6
respecto.	306	353	345	368	595	842	6
3.1.La	296	378	323	393	595	842	6
producción	326	378	373	393	595	842	6
Los	296	395	312	410	595	842	6
datos	314	395	337	410	595	842	6
nos	339	395	355	410	595	842	6
muestran	357	395	399	410	595	842	6
que	401	395	417	410	595	842	6
en	419	395	430	410	595	842	6
Venezuela,	432	395	479	410	595	842	6
la	481	395	489	410	595	842	6
producción	491	395	541	410	595	842	6
de	296	409	307	424	595	842	6
alimentos	309	409	352	424	595	842	6
es	354	409	363	424	595	842	6
una	365	409	382	424	595	842	6
industria	384	409	423	424	595	842	6
que	426	409	442	424	595	842	6
se	444	409	453	424	595	842	6
encuentra	455	409	499	424	595	842	6
sometida	501	409	541	424	595	842	6
a	296	423	301	438	595	842	6
los	305	423	317	438	595	842	6
vaivenes	321	423	358	438	595	842	6
de	362	423	372	438	595	842	6
políticas	376	423	413	438	595	842	6
matizadas	417	423	461	438	595	842	6
por	465	423	480	438	595	842	6
la	484	423	492	438	595	842	6
naturaleza	496	423	541	438	595	842	6
rentística	296	437	337	452	595	842	6
de	339	437	349	452	595	842	6
nuestra	352	437	384	452	595	842	6
economía.	386	437	432	452	595	842	6
En	434	437	447	452	595	842	6
efecto,	449	437	477	452	595	842	6
el	479	437	487	452	595	842	6
crecimiento	489	437	541	452	595	842	6
urbano	296	451	328	466	595	842	6
venezolano	330	451	380	466	595	842	6
a	382	451	387	466	595	842	6
partir	389	451	415	466	595	842	6
de	417	451	427	466	595	842	6
1950,	430	451	453	466	595	842	6
refleja	456	451	483	466	595	842	6
un	485	451	497	466	595	842	6
patrón	499	451	528	466	595	842	6
de	531	451	541	466	595	842	6
dependencia	296	465	352	480	595	842	6
cultural	356	465	390	480	595	842	6
y	394	465	399	480	595	842	6
económica	402	465	450	480	595	842	6
claramente	454	465	502	480	595	842	6
dirigido	506	465	541	480	595	842	6
desde	296	479	321	494	595	842	6
las	323	479	335	494	595	842	6
economías	337	479	384	494	595	842	6
centrales,	386	479	427	494	595	842	6
especialmente	429	479	491	494	595	842	6
los	493	479	505	494	595	842	6
Estados	507	479	541	494	595	842	6
Unidos	296	493	328	508	595	842	6
de	332	493	342	508	595	842	6
Norteamérica.	346	493	409	508	595	842	6
El	413	493	422	508	595	842	6
empresario	426	493	475	508	595	842	6
venezolano	479	493	529	508	595	842	6
se	532	493	541	508	595	842	6
acostumbró	296	507	348	522	595	842	6
a	353	507	358	522	595	842	6
solucionar	362	507	408	522	595	842	6
sus	413	507	426	522	595	842	6
problemas	431	507	477	522	595	842	6
de	481	507	492	522	595	842	6
liquidez	496	507	532	522	595	842	6
y	536	507	541	522	595	842	6
de	296	521	307	536	595	842	6
inversión,	309	521	353	536	595	842	6
a	356	521	361	536	595	842	6
través	364	521	389	536	595	842	6
de	392	521	403	536	595	842	6
los	406	521	418	536	595	842	6
subsidios	421	521	462	536	595	842	6
del	465	521	478	536	595	842	6
Estado	481	521	511	536	595	842	6
que	514	521	530	536	595	842	6
se	532	521	541	536	595	842	6
otorgaban	296	535	341	550	595	842	6
en	343	535	354	550	595	842	6
función	357	535	391	550	595	842	6
de	393	535	404	550	595	842	6
las	407	535	418	550	595	842	6
prioridades	421	535	471	550	595	842	6
alimentarias	474	535	528	550	595	842	6
de	531	535	541	550	595	842	6
la	296	549	304	564	595	842	6
población	306	549	350	564	595	842	6
y,	352	549	359	564	595	842	6
progresivamente,	361	549	437	564	595	842	6
de	439	549	450	564	595	842	6
patrones	452	549	490	564	595	842	6
clientelares	492	549	541	564	595	842	6
en	296	563	307	578	595	842	6
las	310	563	321	578	595	842	6
relaciones	324	563	368	578	595	842	6
Estado-sociedad	371	563	444	578	595	842	6
civil.	446	563	467	578	595	842	6
Eso	470	563	486	578	595	842	6
ocurrió	489	563	522	578	595	842	6
con	525	563	541	578	595	842	6
la	296	577	304	592	595	842	6
leche	307	577	330	592	595	842	6
durante	334	577	368	592	595	842	6
mucho	371	577	402	592	595	842	6
tiempo	406	577	437	592	595	842	6
y	441	577	446	592	595	842	6
con	449	577	466	592	595	842	6
algunos	469	577	503	592	595	842	6
cultivos	507	577	541	592	595	842	6
como	296	591	321	606	595	842	6
el	324	591	332	606	595	842	6
algodón.	335	591	374	606	595	842	6
La	377	591	388	606	595	842	6
carne	392	591	416	606	595	842	6
no	420	591	431	606	595	842	6
es	435	591	444	606	595	842	6
una	447	591	464	606	595	842	6
excepción.	468	591	514	606	595	842	6
En	518	591	530	606	595	842	6
la	534	591	541	606	595	842	6
figura	296	605	322	620	595	842	6
1	325	605	330	620	595	842	6
se	333	605	342	620	595	842	6
muestra	345	605	380	620	595	842	6
la	383	605	391	620	595	842	6
razón	394	605	419	620	595	842	6
entre	422	605	444	620	595	842	6
la	447	605	455	620	595	842	6
producción	458	605	508	620	595	842	6
animal	511	605	541	620	595	842	6
y	296	619	301	634	595	842	6
el	304	619	311	634	595	842	6
crecimiento	314	619	366	634	595	842	6
de	368	619	379	634	595	842	6
la	381	619	389	634	595	842	6
población	391	619	435	634	595	842	6
entre	438	619	460	634	595	842	6
1961	463	619	484	634	595	842	6
y	486	619	491	634	595	842	6
2011.	494	619	517	634	595	842	6
Estas	296	636	319	651	595	842	6
enormes	321	636	359	651	595	842	6
variaciones,	362	636	414	651	595	842	6
sobre	417	636	441	651	595	842	6
todo	444	636	464	651	595	842	6
a	467	636	472	651	595	842	6
mediados	475	636	517	651	595	842	6
de	520	636	531	651	595	842	6
la	534	636	541	651	595	842	6
década	296	650	327	665	595	842	6
de	329	650	339	665	595	842	6
los	341	650	354	665	595	842	6
80,	355	650	368	665	595	842	6
ponen	370	650	398	665	595	842	6
de	400	650	411	665	595	842	6
manifiesto	413	650	459	665	595	842	6
la	461	650	468	665	595	842	6
poca	470	650	491	665	595	842	6
efectividad	493	650	541	665	595	842	6
de	296	664	307	679	595	842	6
las	309	664	321	679	595	842	6
políticas	323	664	360	679	595	842	6
que	362	664	378	679	595	842	6
se	380	664	389	679	595	842	6
pudieron	392	664	432	679	595	842	6
formular	434	664	473	679	595	842	6
y,	476	664	482	679	595	842	6
por	485	664	500	679	595	842	6
supuesto	503	664	541	679	595	842	6
el	296	678	304	693	595	842	6
cambio	307	678	339	693	595	842	6
de	343	678	353	693	595	842	6
estilos	357	678	384	693	595	842	6
de	388	678	398	693	595	842	6
vida	402	678	421	693	595	842	6
y	424	678	429	693	595	842	6
de	433	678	443	693	595	842	6
consumo	447	678	487	693	595	842	6
ligados	491	678	522	693	595	842	6
a	525	678	530	693	595	842	6
la	534	678	541	693	595	842	6
economía	296	692	339	707	595	842	6
rentística	342	692	382	707	595	842	6
petrolera.	385	692	427	707	595	842	6
Lo	296	709	308	723	595	842	6
propio	310	709	340	723	595	842	6
ocurre	342	709	371	723	595	842	6
cuando	374	709	407	723	595	842	6
se	409	709	418	723	595	842	6
enfoca	421	709	450	723	595	842	6
el	452	709	460	723	595	842	6
tema	462	709	484	723	595	842	6
por	487	709	502	723	595	842	6
la	505	709	513	723	595	842	6
vía	515	709	528	723	595	842	6
de	531	709	541	723	595	842	6
la	296	723	304	737	595	842	6
productividad.	307	723	371	737	595	842	6
La	374	723	385	737	595	842	6
figura	388	723	414	737	595	842	6
1	417	723	422	737	595	842	6
ilustra	425	723	452	737	595	842	6
lo	455	723	464	737	595	842	6
que	467	723	483	737	595	842	6
decimos	485	723	522	737	595	842	6
y	525	723	530	737	595	842	6
lo	533	723	541	737	595	842	6
compara	296	737	334	751	595	842	6
con	337	737	353	751	595	842	6
la	355	737	362	751	595	842	6
eficiencia	364	737	406	751	595	842	6
y	408	737	413	751	595	842	6
la	415	737	422	751	595	842	6
capacidad	424	737	468	751	595	842	6
de	471	737	481	751	595	842	6
absorción	483	737	526	751	595	842	6
del	528	737	541	751	595	842	6
cambio	296	751	328	765	595	842	6
tecnológico	331	751	382	765	595	842	6
en	384	751	395	765	595	842	6
el	398	751	405	765	595	842	6
sector.	407	751	436	765	595	842	6
Polanco	260	40	293	53	595	842	7
y	295	40	300	53	595	842	7
Candela	302	40	335	53	595	842	7
Fuente:	142	294	175	309	595	842	7
Banco	177	294	205	309	595	842	7
Mundial,	207	294	247	309	595	842	7
2013.	250	294	273	309	595	842	7
Cálculos	276	294	314	309	595	842	7
propios	317	294	350	309	595	842	7
Figura	154	315	185	330	595	842	7
1.	187	315	195	330	595	842	7
Indice	198	315	227	330	595	842	7
de	229	315	240	330	595	842	7
Producción	242	315	296	330	595	842	7
animal	298	315	330	330	595	842	7
en	333	315	344	330	595	842	7
relación	346	315	383	330	595	842	7
con	386	315	402	330	595	842	7
la	405	315	413	330	595	842	7
población.	415	315	464	330	595	842	7
Venezuela,	213	328	262	343	595	842	7
1961	265	328	287	343	595	842	7
-	289	328	293	343	595	842	7
2011	295	328	317	343	595	842	7
(2004	320	328	346	343	595	842	7
-	348	328	352	343	595	842	7
2006=	354	328	382	343	595	842	7
100)	385	328	405	343	595	842	7
En	55	364	67	379	595	842	7
general,	73	364	107	379	595	842	7
si	113	364	120	379	595	842	7
comparamos	125	364	182	379	595	842	7
el	187	364	195	379	595	842	7
Indice	200	364	228	379	595	842	7
de	233	364	244	379	595	842	7
Producción	249	364	300	379	595	842	7
de	55	378	65	393	595	842	7
Alimentos	69	378	115	393	595	842	7
(IPAL)	119	378	149	393	595	842	7
de	153	378	164	393	595	842	7
Venezuela	168	378	213	393	595	842	7
con	217	378	233	393	595	842	7
los	237	378	249	393	595	842	7
promedios	253	378	300	393	595	842	7
mundiales	55	392	101	407	595	842	7
de	104	392	114	407	595	842	7
países	117	392	144	407	595	842	7
seleccionados,	147	392	209	407	595	842	7
encontramos	212	392	270	407	595	842	7
lo	273	392	281	407	595	842	7
que	284	392	300	407	595	842	7
se	55	406	64	421	595	842	7
muestra	66	406	102	421	595	842	7
en	104	406	115	421	595	842	7
la	118	406	125	421	595	842	7
figura	128	406	154	421	595	842	7
2.	156	406	164	421	595	842	7
Sorprende	55	423	101	438	595	842	7
la	104	423	111	438	595	842	7
pequeña	114	423	152	438	595	842	7
diferencia	154	423	198	438	595	842	7
del	201	423	214	438	595	842	7
Canadá	217	423	251	438	595	842	7
y	254	423	259	438	595	842	7
la	262	423	269	438	595	842	7
mayor	272	423	300	438	595	842	7
de	55	437	65	452	595	842	7
Chile.	68	437	94	452	595	842	7
Venezuela	96	437	141	452	595	842	7
se	143	437	152	452	595	842	7
encuentra	154	437	198	452	595	842	7
1,43	200	437	219	452	595	842	7
puntos	221	437	251	452	595	842	7
por	253	437	269	452	595	842	7
debajo	271	437	300	452	595	842	7
del	55	451	68	466	595	842	7
promedio	71	451	114	466	595	842	7
mundial.	117	451	156	466	595	842	7
Ya	159	451	170	466	595	842	7
que	172	451	188	466	595	842	7
se	191	451	200	466	595	842	7
trata	203	451	223	466	595	842	7
de	226	451	236	466	595	842	7
promedios,	239	451	289	466	595	842	7
es	291	451	300	466	595	842	7
bueno	55	465	83	480	595	842	7
examinar	86	465	128	480	595	842	7
el	131	465	139	480	595	842	7
caso	142	465	161	480	595	842	7
venezolano	165	465	215	480	595	842	7
que	218	465	234	480	595	842	7
se	238	465	247	480	595	842	7
muestra	250	465	286	480	595	842	7
en	290	465	300	480	595	842	7
detalle	55	479	84	494	595	842	7
en	87	479	97	494	595	842	7
la	100	479	107	494	595	842	7
figura	110	479	136	494	595	842	7
3.	138	479	146	494	595	842	7
Entre	55	493	79	508	595	842	7
1961	83	493	104	508	595	842	7
y	108	493	113	508	595	842	7
1993	117	493	138	508	595	842	7
podría	142	493	171	508	595	842	7
identificarse	175	493	228	508	595	842	7
un	232	493	244	508	595	842	7
crecimiento	248	493	300	508	595	842	7
progresivo	55	507	102	522	595	842	7
y	110	507	115	522	595	842	7
sostenido;	124	507	168	522	595	842	7
a	177	507	182	522	595	842	7
partir	190	507	215	522	595	842	7
del	224	507	237	522	595	842	7
último	246	507	275	522	595	842	7
año	284	507	300	522	595	842	7
mencionado,	55	521	112	536	595	842	7
la	124	521	132	536	595	842	7
curva	144	521	169	536	595	842	7
nos	181	521	196	536	595	842	7
enseña	208	521	239	536	595	842	7
variaciones	251	521	300	536	595	842	7
incontrolables	311	364	374	379	595	842	7
que,	376	364	395	379	595	842	7
una	397	364	414	379	595	842	7
vez	417	364	431	379	595	842	7
más,	434	364	454	379	595	842	7
ponen	457	364	485	379	595	842	7
de	487	364	498	379	595	842	7
manifiesto	500	364	546	379	595	842	7
la	549	364	557	379	595	842	7
inconsistencia	311	378	374	393	595	842	7
de	376	378	387	393	595	842	7
las	389	378	401	393	595	842	7
políticas	403	378	440	393	595	842	7
respectivas,	443	378	493	393	595	842	7
similares	496	378	535	393	595	842	7
a	538	378	542	393	595	842	7
las	545	378	557	393	595	842	7
tendencias	311	392	358	407	595	842	7
que	362	392	378	407	595	842	7
se	381	392	390	407	595	842	7
observan	394	392	434	407	595	842	7
en	437	392	448	407	595	842	7
la	452	392	459	407	595	842	7
figura	463	392	489	407	595	842	7
de	492	392	503	407	595	842	7
producción	506	392	557	407	595	842	7
animal.	311	406	344	421	595	842	7
La	347	406	358	421	595	842	7
producción	360	406	411	421	595	842	7
de	413	406	423	421	595	842	7
cereales	426	406	460	421	595	842	7
en	463	406	473	421	595	842	7
kg.	476	406	489	421	595	842	7
que	491	406	507	421	595	842	7
se	510	406	519	421	595	842	7
muestra	521	406	557	421	595	842	7
en	311	420	322	435	595	842	7
la	324	420	332	435	595	842	7
figura	334	420	360	435	595	842	7
4,	362	420	370	435	595	842	7
plantea	372	420	404	435	595	842	7
una	407	420	423	435	595	842	7
de	483	420	494	435	595	842	7
la	496	420	504	435	595	842	7
producción	506	420	557	435	595	842	7
casi	311	434	328	449	595	842	7
a	332	434	336	449	595	842	7
los	340	434	352	449	595	842	7
niveles	356	434	386	449	595	842	7
de	390	434	400	449	595	842	7
1970,	404	434	428	449	595	842	7
llegando	431	434	469	449	595	842	7
sólo	472	434	491	449	595	842	7
a	494	434	499	449	595	842	7
algo	503	434	521	449	595	842	7
más	525	434	543	449	595	842	7
de	546	434	557	449	595	842	7
12	311	448	322	463	595	842	7
kg.	324	448	338	463	595	842	7
por	340	448	356	463	595	842	7
cada	358	448	378	463	595	842	7
100.000	381	448	415	463	595	842	7
habitantes.	417	448	465	463	595	842	7
Si	467	448	475	463	595	842	7
se	478	448	487	463	595	842	7
toma	489	448	512	463	595	842	7
en	514	448	525	463	595	842	7
cuenta	527	448	557	463	595	842	7
el	311	462	319	477	595	842	7
aumento	321	462	360	477	595	842	7
total	363	462	382	477	595	842	7
de	385	462	395	477	595	842	7
la	398	462	406	477	595	842	7
población	408	462	452	477	595	842	7
en	454	462	465	477	595	842	7
el	467	462	475	477	595	842	7
lapso	477	462	500	477	595	842	7
considerado	503	462	557	477	595	842	7
(1961-2001)	311	476	365	491	595	842	7
que	368	476	384	491	595	842	7
fue	386	476	400	491	595	842	7
de	403	476	413	491	595	842	7
más	416	476	433	491	595	842	7
de	436	476	446	491	595	842	7
21	449	476	459	491	595	842	7
millones	462	476	500	491	595	842	7
de	502	476	513	491	595	842	7
personas,	515	476	557	491	595	842	7
para	311	490	331	505	595	842	7
esa	338	490	352	505	595	842	7
población,	359	490	406	505	595	842	7
la	413	490	421	505	595	842	7
producción	428	490	479	505	595	842	7
de	486	490	497	505	595	842	7
cereales	504	490	538	505	595	842	7
en	546	490	557	505	595	842	7
Venezuela	311	504	356	519	595	842	7
disminuyó	359	504	404	519	595	842	7
en	406	504	416	519	595	842	7
1,9	417	504	429	519	595	842	7
%	431	504	439	519	595	842	7
(Cuadro	440	504	474	519	595	842	7
4,	476	504	483	519	595	842	7
Figura	484	504	510	519	595	842	7
4).	513	504	525	519	595	842	7
3.2.	311	521	327	536	595	842	7
La	327	521	338	536	595	842	7
Política	341	521	373	536	595	842	7
como	376	521	398	536	595	842	7
control	401	521	431	536	595	842	7
ciudadano	433	521	479	536	595	842	7
y	481	521	486	536	595	842	7
del	489	521	501	536	595	842	7
Estado	504	521	533	536	595	842	7
Cuadro	117	549	151	565	595	842	7
4.	154	549	162	565	595	842	7
Crecimiento	165	549	222	565	595	842	7
medio	224	549	254	565	595	842	7
anual	256	549	282	565	595	842	7
de	284	549	295	565	595	842	7
la	297	549	306	565	595	842	7
productividad	308	549	374	565	595	842	7
total	376	549	397	565	595	842	7
de	400	549	411	565	595	842	7
los	413	549	426	565	595	842	7
factores	429	549	465	565	595	842	7
(PTF)	467	549	495	565	595	842	7
de	137	563	147	578	595	842	7
la	150	563	158	578	595	842	7
eficiencia	160	563	204	578	595	842	7
y	206	563	211	578	595	842	7
el	214	563	221	578	595	842	7
cambio	224	563	258	578	595	842	7
técnico	260	563	293	578	595	842	7
en	296	563	307	578	595	842	7
países	309	563	337	578	595	842	7
de	339	563	350	578	595	842	7
medianos	352	563	397	578	595	842	7
y	400	563	405	578	595	842	7
bajos	407	563	431	578	595	842	7
ingresos.	434	563	475	578	595	842	7
1981-19901991-2000	71	591	457	606	595	842	7
2001-2009	461	591	507	606	595	842	7
Camerún	71	625	113	640	595	842	7
Tanzania	71	639	111	654	595	842	7
Argentina	71	653	115	668	595	842	7
México	71	667	103	682	595	842	7
Brasil	71	681	96	696	595	842	7
Rep.	71	695	90	710	595	842	7
Dominicana	93	695	148	710	595	842	7
Venezuela	71	709	116	724	595	842	7
AMERICA	71	723	120	738	595	842	7
LATINA	122	723	161	738	595	842	7
PTF	183	611	202	626	595	842	7
0,54	184	625	202	640	595	842	7
1,57	184	639	202	654	595	842	7
0,96	184	653	202	668	595	842	7
-1,49	182	667	204	682	595	842	7
3,17	184	681	202	696	595	842	7
0,63	184	695	202	710	595	842	7
-0,54	182	709	204	724	595	842	7
0,54	184	723	202	738	595	842	7
Efic.	216	611	235	626	595	842	7
0,54	217	625	235	640	595	842	7
1,55	217	639	235	654	595	842	7
0,49	217	653	235	668	595	842	7
-5,40	215	667	237	682	595	842	7
-1,43	215	681	237	696	595	842	7
-31,00	212	695	240	710	595	842	7
-5,20	215	709	237	724	595	842	7
-2,23	215	723	237	738	595	842	7
CT	252	611	266	626	595	842	7
0,00	250	625	268	640	595	842	7
0,02	250	639	268	654	595	842	7
0,47	250	653	268	668	595	842	7
4,14	250	667	268	682	595	842	7
4,66	250	681	268	696	595	842	7
0,94	250	695	268	710	595	842	7
4,91	250	709	268	724	595	842	7
2,87	250	723	268	738	595	842	7
PTF	304	611	323	626	595	842	7
1,73	305	625	323	640	595	842	7
-0,24	303	639	325	654	595	842	7
-0,36	303	653	325	668	595	842	7
2,34	305	667	323	682	595	842	7
1,04	305	681	323	696	595	842	7
1,20	305	695	323	710	595	842	7
4,99	305	709	323	724	595	842	7
1,78	305	723	323	738	595	842	7
Efic.	338	611	357	626	595	842	7
0,71	339	625	357	640	595	842	7
-0,44	337	639	359	654	595	842	7
-1,34	337	653	359	668	595	842	7
1,22	339	667	357	682	595	842	7
0,14	339	681	357	696	595	842	7
0,43	339	695	357	710	595	842	7
3,18	339	709	357	724	595	842	7
1,13	339	723	357	738	595	842	7
CT	379	611	393	626	595	842	7
1,01	377	625	395	640	595	842	7
0,20	377	639	395	654	595	842	7
1,00	377	653	395	668	595	842	7
1,11	377	667	395	682	595	842	7
0,90	377	681	395	696	595	842	7
0,76	377	695	395	710	595	842	7
1,75	377	709	395	724	595	842	7
0,63	377	723	395	738	595	842	7
PTF	437	611	456	626	595	842	7
3,36	438	625	456	640	595	842	7
6,13	438	639	456	654	595	842	7
4,04	438	653	456	668	595	842	7
2,32	438	667	456	682	595	842	7
5,19	438	681	456	696	595	842	7
4,32	438	695	456	710	595	842	7
-0,07	436	709	458	724	595	842	7
1,87	438	723	456	738	595	842	7
Efic.	474	611	494	626	595	842	7
3,03	475	625	493	640	595	842	7
6,13	475	639	493	654	595	842	7
2,10	475	653	493	668	595	842	7
1,95	475	667	493	682	595	842	7
5,19	475	681	493	696	595	842	7
0,00	475	695	493	710	595	842	7
-0,07	473	709	495	724	595	842	7
1,36	475	723	493	738	595	842	7
CT	516	611	530	626	595	842	7
0,33	514	625	532	640	595	842	7
0,00	514	639	532	654	595	842	7
1,87	514	653	532	668	595	842	7
0,36	514	667	532	682	595	842	7
0,00	514	681	532	696	595	842	7
4,32	514	695	532	710	595	842	7
0,00	514	709	532	724	595	842	7
0,51	514	723	532	738	595	842	7
Fuente:	71	752	104	766	595	842	7
Instituto	106	752	144	766	595	842	7
Internacional	146	752	205	766	595	842	7
de	208	752	218	766	595	842	7
Investigaciones	221	752	288	766	595	842	7
sobre	290	752	314	766	595	842	7
Politicas	317	752	353	766	595	842	7
Alimentarias	356	752	413	766	595	842	7
(IFPRI),	415	752	452	766	595	842	7
2011	454	752	475	766	595	842	7
An	367	788	379	802	595	842	7
Venez	381	788	407	802	595	842	7
Nutr	410	788	430	802	595	842	7
2014;	432	788	458	802	595	842	7
27(1):	460	788	488	802	595	842	7
143-152.	490	788	530	802	595	842	7
149	539	788	556	802	595	842	7
Politicas	221	40	256	53	595	842	8
alimentarias	258	40	311	53	595	842	8
y	313	40	318	53	595	842	8
nutricionales	320	40	375	53	595	842	8
Fuente:	61	307	93	322	595	842	8
Banco	96	307	123	322	595	842	8
Mundial,	126	307	166	322	595	842	8
2013;	168	307	192	322	595	842	8
OECD,	194	307	226	322	595	842	8
2013.	229	307	252	322	595	842	8
Cálculos	255	307	293	322	595	842	8
propios	295	307	329	322	595	842	8
Figura	127	325	157	340	595	842	8
2.	160	325	168	340	595	842	8
Diferencias	170	325	223	340	595	842	8
entre	225	325	249	340	595	842	8
IPAL	251	325	275	340	595	842	8
promedio	277	325	322	340	595	842	8
de	325	325	336	340	595	842	8
países	338	325	366	340	595	842	8
seleccionados	368	325	431	340	595	842	8
e	173	338	178	353	595	842	8
IPAL	180	338	204	353	595	842	8
mundo,	206	338	242	353	595	842	8
1961	244	338	266	353	595	842	8
-	269	338	272	353	595	842	8
2011	275	338	297	353	595	842	8
(2004	299	338	325	353	595	842	8
-	327	338	331	353	595	842	8
2006=	334	338	362	353	595	842	8
100)	364	338	385	353	595	842	8
Ya	40	373	51	388	595	842	8
desde	55	373	81	388	595	842	8
la	85	373	93	388	595	842	8
entrada	98	373	131	388	595	842	8
en	136	373	147	388	595	842	8
funcionamiento	151	373	222	388	595	842	8
de	227	373	237	388	595	842	8
la	242	373	249	388	595	842	8
Misión	254	373	285	388	595	842	8
Barrio	40	387	68	402	595	842	8
Adentro	74	387	111	402	595	842	8
(MBA)	117	387	148	402	595	842	8
conocemos	154	387	204	402	595	842	8
que	210	387	226	402	595	842	8
la	232	387	239	402	595	842	8
salud	245	387	269	402	595	842	8
en	275	387	285	402	595	842	8
Venezuela	40	401	85	416	595	842	8
se	87	401	96	416	595	842	8
ha	98	401	109	416	595	842	8
convertido	111	401	159	416	595	842	8
en	161	401	172	416	595	842	8
un	174	401	186	416	595	842	8
pretexto	188	401	225	416	595	842	8
para	227	401	246	416	595	842	8
empujar	249	401	285	416	595	842	8
la	40	415	48	430	595	842	8
política	52	415	84	430	595	842	8
exterior	88	415	123	430	595	842	8
dejando	126	415	162	430	595	842	8
las	166	415	177	430	595	842	8
sobras	181	415	209	430	595	842	8
de	213	415	223	430	595	842	8
una	227	415	244	430	595	842	8
atención	248	415	285	430	595	842	8
primaria	40	429	79	444	595	842	8
venida	81	429	110	444	595	842	8
a	112	429	117	444	595	842	8
menos,	119	429	151	444	595	842	8
como	153	429	178	444	595	842	8
ilusión	180	429	210	444	595	842	8
para	212	429	232	444	595	842	8
quienes	234	429	268	444	595	842	8
por	270	429	285	444	595	842	8
razones	40	443	74	458	595	842	8
históricas,	76	443	121	458	595	842	8
nunca	123	443	150	458	595	842	8
tuvieron	153	443	190	458	595	842	8
acceso	193	443	221	458	595	842	8
a	224	443	228	458	595	842	8
los	231	443	243	458	595	842	8
cuidados	246	443	285	458	595	842	8
médicos,	40	457	79	472	595	842	8
de	81	457	91	472	595	842	8
manera	93	457	126	472	595	842	8
que	128	457	144	472	595	842	8
la	146	457	153	472	595	842	8
meta	155	457	177	472	595	842	8
de	178	457	189	472	595	842	8
la	190	457	198	472	595	842	8
política	200	457	233	472	595	842	8
de	234	457	245	472	595	842	8
salud,	246	457	272	472	595	842	8
así	274	457	285	472	595	842	8
como	40	471	65	486	595	842	8
la	68	471	75	486	595	842	8
meta	78	471	100	486	595	842	8
de	103	471	114	486	595	842	8
la	117	471	124	486	595	842	8
mayor	127	471	155	486	595	842	8
parte	158	471	181	486	595	842	8
de	184	471	194	486	595	842	8
las	197	471	209	486	595	842	8
políticas	212	471	249	486	595	842	8
sociales	251	471	285	486	595	842	8
desarrolladas	40	485	98	500	595	842	8
por	101	485	116	500	595	842	8
los	119	485	131	500	595	842	8
gobiernos	134	485	177	500	595	842	8
venezolanos	180	485	234	500	595	842	8
desde	236	485	262	500	595	842	8
1999	264	485	285	500	595	842	8
en	40	499	51	514	595	842	8
adelante,	55	499	94	514	595	842	8
ha	97	499	108	514	595	842	8
sido	112	499	130	514	595	842	8
su	134	499	144	514	595	842	8
concepción	148	499	198	514	595	842	8
como	202	499	227	514	595	842	8
mecanismos	231	499	285	514	595	842	8
para	40	513	60	528	595	842	8
retener	67	513	98	528	595	842	8
y	106	513	111	528	595	842	8
acrecentar	118	513	164	528	595	842	8
el	171	513	179	528	595	842	8
poder	186	513	212	528	595	842	8
político	220	513	253	528	595	842	8
(Díaz	261	513	285	528	595	842	8
Polanco,	298	373	335	388	595	842	8
2008;	338	373	362	388	595	842	8
2012).	365	373	392	388	595	842	8
En	395	373	408	388	595	842	8
el	411	373	418	388	595	842	8
curso	422	373	446	388	595	842	8
de	449	373	460	388	595	842	8
estos	463	373	484	388	595	842	8
años,	488	373	510	388	595	842	8
hemos	514	373	543	388	595	842	8
visto	298	387	318	402	595	842	8
cómo	322	387	347	402	595	842	8
languidecen	351	387	404	402	595	842	8
nuestros	408	387	445	402	595	842	8
hospitales,	449	387	495	402	595	842	8
se	499	387	508	402	595	842	8
cierran	511	387	543	402	595	842	8
los	298	401	310	416	595	842	8
módulos	314	401	352	416	595	842	8
de	356	401	366	416	595	842	8
Barrio	370	401	398	416	595	842	8
Adentro,	402	401	441	416	595	842	8
se	444	401	453	416	595	842	8
reparten	457	401	494	416	595	842	8
las	498	401	509	416	595	842	8
divisas	513	401	543	416	595	842	8
entre	298	415	320	430	595	842	8
grupos	324	415	354	430	595	842	8
afectos	358	415	388	430	595	842	8
al	392	415	400	430	595	842	8
gobierno,	403	415	445	430	595	842	8
mientras	448	415	487	430	595	842	8
se	491	415	500	430	595	842	8
desangra	503	415	543	430	595	842	8
el	298	429	305	444	595	842	8
país	310	429	328	444	595	842	8
en	333	429	344	444	595	842	8
manos	349	429	379	444	595	842	8
de	384	429	394	444	595	842	8
la	400	429	407	444	595	842	8
delincuencia	413	429	469	444	595	842	8
incontrolable	474	429	532	444	595	842	8
y	538	429	543	444	595	842	8
las	298	443	309	458	595	842	8
enfermedades	314	443	376	458	595	842	8
re-emergentes	381	443	443	458	595	842	8
que	448	443	464	458	595	842	8
vuelven	469	443	503	458	595	842	8
por	508	443	524	458	595	842	8
sus	529	443	543	458	595	842	8
víctimas	298	457	334	472	595	842	8
del	339	457	352	472	595	842	8
siglo	356	457	377	472	595	842	8
XXI.	381	457	402	472	595	842	8
Este	406	457	424	472	595	842	8
patético	428	457	463	472	595	842	8
panorama	467	457	512	472	595	842	8
puede	516	457	543	472	595	842	8
ser	298	471	310	486	595	842	8
descrito	314	471	349	486	595	842	8
de	352	471	363	486	595	842	8
otra	366	471	384	486	595	842	8
manera,	387	471	423	486	595	842	8
con	426	471	442	486	595	842	8
frías	446	471	465	486	595	842	8
cifras	468	471	492	486	595	842	8
que	495	471	511	486	595	842	8
ponen	515	471	543	486	595	842	8
de	298	485	308	500	595	842	8
manifiesto	314	485	360	500	595	842	8
exactamente	366	485	421	500	595	842	8
lo	427	485	436	500	595	842	8
mismo:	442	485	475	500	595	842	8
Venezuela,	481	485	528	500	595	842	8
se	534	485	543	500	595	842	8
encuentra	298	499	342	514	595	842	8
al	344	499	352	514	595	842	8
borde	355	499	381	514	595	842	8
de	383	499	394	514	595	842	8
un	397	499	409	514	595	842	8
abismo.	412	499	445	514	595	842	8
Pero	448	499	468	514	595	842	8
tal	471	499	482	514	595	842	8
disyuntiva	485	499	531	514	595	842	8
se	534	499	543	514	595	842	8
presenta	298	513	335	528	595	842	8
con	339	513	355	528	595	842	8
mayor	359	513	387	528	595	842	8
claridad	391	513	426	528	595	842	8
y	430	513	435	528	595	842	8
crudeza,	439	513	476	528	595	842	8
en	480	513	491	528	595	842	8
el	495	513	502	528	595	842	8
caso	506	513	526	528	595	842	8
del	529	513	543	528	595	842	8
Fuente:	87	724	119	739	595	842	8
Banco	122	724	149	739	595	842	8
Mundial,	152	724	192	739	595	842	8
2013.	194	724	218	739	595	842	8
Cálculos	221	724	259	739	595	842	8
propios	261	724	294	739	595	842	8
Figura	161	742	191	758	595	842	8
3.	194	742	202	758	595	842	8
IPAL	204	742	228	758	595	842	8
en	230	742	241	758	595	842	8
relación	243	742	281	758	595	842	8
con	283	742	300	758	595	842	8
el	302	742	310	758	595	842	8
promedio	312	742	357	758	595	842	8
mundial.	360	742	402	758	595	842	8
Venezuela,	231	756	281	771	595	842	8
1961-2011	283	756	331	771	595	842	8
150	39	788	56	802	595	842	8
An	67	788	79	802	595	842	8
Venez	81	788	107	802	595	842	8
Nutr	109	788	130	802	595	842	8
2014;	132	788	158	802	595	842	8
27(1):	160	788	188	802	595	842	8
143-152.	190	788	230	802	595	842	8
Polanco	260	40	293	53	595	842	9
y	295	40	300	53	595	842	9
Candela	302	40	335	53	595	842	9
Fuente:	121	272	154	287	595	842	9
Banco	156	272	184	287	595	842	9
Mundial,	186	272	226	287	595	842	9
2013.	229	272	252	287	595	842	9
Cálculos	255	272	293	287	595	842	9
propios	296	272	329	287	595	842	9
Figura	185	301	215	316	595	842	9
4.	218	301	226	316	595	842	9
Producción	228	301	282	316	595	842	9
de	284	301	295	316	595	842	9
cereales	297	301	333	316	595	842	9
en	336	301	347	316	595	842	9
Venezuela,	349	301	398	316	595	842	9
1961	401	301	423	316	595	842	9
-2011.	425	301	454	316	595	842	9
(Kgs.	257	314	281	329	595	842	9
x	284	314	289	329	595	842	9
100.000	291	314	327	329	595	842	9
habitantes)	330	314	381	329	595	842	9
deterioro	53	354	93	369	595	842	9
creciente	96	354	135	369	595	842	9
de	137	354	148	369	595	842	9
la	150	354	157	369	595	842	9
salud	159	354	183	369	595	842	9
y	185	354	190	369	595	842	9
de	192	354	202	369	595	842	9
los	205	354	217	369	595	842	9
servicios	219	354	258	369	595	842	9
de	260	354	270	369	595	842	9
salud,	272	354	298	369	595	842	9
cuya	53	368	73	383	595	842	9
institucionalidad	81	368	156	383	595	842	9
es	164	368	172	383	595	842	9
prácticamente	180	368	243	383	595	842	9
inexistente	251	368	298	383	595	842	9
y	53	382	58	397	595	842	9
diluida	64	382	95	397	595	842	9
en	102	382	112	397	595	842	9
una	119	382	135	397	595	842	9
lucha	142	382	165	397	595	842	9
permanente	172	382	225	397	595	842	9
por	231	382	246	397	595	842	9
el	253	382	260	397	595	842	9
control	266	382	298	397	595	842	9
burocrático	53	396	104	411	595	842	9
y	107	396	112	411	595	842	9
el	115	396	123	411	595	842	9
poder	126	396	152	411	595	842	9
político,	155	396	191	411	595	842	9
entre	194	396	217	411	595	842	9
lo	220	396	228	411	595	842	9
que	231	396	247	411	595	842	9
es	250	396	259	411	595	842	9
y	262	396	267	411	595	842	9
lo	270	396	279	411	595	842	9
que	282	396	298	411	595	842	9
no	53	410	64	425	595	842	9
es	67	410	76	425	595	842	9
la	78	410	86	425	595	842	9
MBA.	88	410	114	425	595	842	9
En	53	427	65	442	595	842	9
el	68	427	76	442	595	842	9
año	79	427	95	442	595	842	9
2013	98	427	119	442	595	842	9
y	122	427	127	442	595	842	9
aún	130	427	147	442	595	842	9
en	150	427	161	442	595	842	9
lo	164	427	172	442	595	842	9
que	175	427	191	442	595	842	9
va	194	427	204	442	595	842	9
del	207	427	220	442	595	842	9
2014,	224	427	247	442	595	842	9
nos	250	427	266	442	595	842	9
hemos	269	427	298	442	595	842	9
visto	53	441	74	456	595	842	9
sorprendidos	76	441	134	456	595	842	9
por	136	441	152	456	595	842	9
la	154	441	162	456	595	842	9
incidencia	164	441	209	456	595	842	9
de	211	441	222	456	595	842	9
la	224	441	232	456	595	842	9
malaria	234	441	267	456	595	842	9
que	269	441	285	456	595	842	9
ha	287	441	298	456	595	842	9
alcanzado	53	455	97	470	595	842	9
más	99	455	117	470	595	842	9
de	119	455	129	470	595	842	9
69.000	131	455	160	470	595	842	9
casos,	162	455	188	470	595	842	9
más	190	455	208	470	595	842	9
del	210	455	223	470	595	842	9
doble	225	455	250	470	595	842	9
a	252	455	257	470	595	842	9
la	259	455	266	470	595	842	9
misma	268	455	298	470	595	842	9
fecha	53	469	76	484	595	842	9
de	79	469	90	484	595	842	9
2012;	93	469	117	484	595	842	9
la	120	469	127	484	595	842	9
violen-ta	131	469	170	484	595	842	9
irrupción	173	469	215	484	595	842	9
de	218	469	229	484	595	842	9
Chinkungunya	232	469	298	484	595	842	9
y	53	483	58	498	595	842	9
quizá	61	483	85	498	595	842	9
otras	88	483	110	498	595	842	9
modalidades	113	483	169	498	595	842	9
de	172	483	183	498	595	842	9
fiebres	186	483	214	498	595	842	9
hemorrágicas;	217	483	279	498	595	842	9
nos	282	483	298	498	595	842	9
han	53	497	69	512	595	842	9
sobre-cogido	72	497	130	512	595	842	9
las	132	497	144	512	595	842	9
denuncias	147	497	191	512	595	842	9
frecuentes	194	497	239	512	595	842	9
de	242	497	252	512	595	842	9
pacientes,	255	497	298	512	595	842	9
médicos	53	511	90	526	595	842	9
y	98	511	103	526	595	842	9
enfermeras	112	511	161	526	595	842	9
acerca	170	511	197	526	595	842	9
de	206	511	217	526	595	842	9
las	225	511	237	526	595	842	9
condiciones	245	511	298	526	595	842	9
ambientales	53	525	105	540	595	842	9
y	108	525	113	540	595	842	9
de	115	525	126	540	595	842	9
inseguridad	128	525	180	540	595	842	9
en	183	525	193	540	595	842	9
las	196	525	207	540	595	842	9
cuales	210	525	237	540	595	842	9
deben	239	525	266	540	595	842	9
ejercer	268	525	298	540	595	842	9
sus	53	539	67	554	595	842	9
funciones;	69	539	115	554	595	842	9
nos	117	539	133	554	595	842	9
ha	136	539	146	554	595	842	9
alarmado	149	539	191	554	595	842	9
el	193	539	201	554	595	842	9
deterioro	203	539	244	554	595	842	9
de	247	539	257	554	595	842	9
la	260	539	267	554	595	842	9
mayor	270	539	298	554	595	842	9
parte	53	553	76	568	595	842	9
de	82	553	93	568	595	842	9
los	99	553	112	568	595	842	9
equipos	119	553	153	568	595	842	9
de	160	553	170	568	595	842	9
radioterapia	177	553	230	568	595	842	9
destinados	237	553	284	568	595	842	9
al	290	553	298	568	595	842	9
tratamiento	53	567	104	582	595	842	9
del	107	567	120	582	595	842	9
cáncer	123	567	151	582	595	842	9
y	154	567	159	582	595	842	9
hemos	161	567	190	582	595	842	9
recurrido	193	567	235	582	595	842	9
a	237	567	242	582	595	842	9
la	244	567	252	582	595	842	9
necesidad	255	567	298	582	595	842	9
de	53	581	63	596	595	842	9
denunciar	67	581	112	596	595	842	9
la	116	581	124	596	595	842	9
violación	128	581	168	596	595	842	9
del	172	581	185	596	595	842	9
derecho	189	581	224	596	595	842	9
a	228	581	233	596	595	842	9
la	237	581	245	596	595	842	9
salud	249	581	272	596	595	842	9
en	276	581	287	596	595	842	9
el	291	581	298	596	595	842	9
país	53	595	70	610	595	842	9
y,	74	595	81	610	595	842	9
específicamente,	84	595	156	610	595	842	9
la	160	595	167	610	595	842	9
violación	171	595	211	610	595	842	9
de	215	595	225	610	595	842	9
los	229	595	241	610	595	842	9
derechos	245	595	284	610	595	842	9
de	288	595	298	610	595	842	9
los	53	609	65	624	595	842	9
enfermos	68	609	109	624	595	842	9
de	112	609	122	624	595	842	9
cáncer.	125	609	156	624	595	842	9
Deberíamos	158	609	212	624	595	842	9
también	215	609	251	624	595	842	9
denunciar	254	609	298	624	595	842	9
la	53	623	61	638	595	842	9
violación	64	623	104	638	595	842	9
de	107	623	117	638	595	842	9
los	120	623	133	638	595	842	9
derechos	136	623	175	638	595	842	9
a	178	623	183	638	595	842	9
la	186	623	194	638	595	842	9
alimentación	197	623	254	638	595	842	9
saludable	257	623	298	638	595	842	9
de	53	637	63	652	595	842	9
todos	67	637	92	652	595	842	9
los	96	637	108	652	595	842	9
venezolanos	112	637	165	652	595	842	9
que	169	637	185	652	595	842	9
se	189	637	198	652	595	842	9
ven	202	637	218	652	595	842	9
forzados,	221	637	261	652	595	842	9
merced	265	637	298	652	595	842	9
a	53	651	58	666	595	842	9
la	62	651	69	666	595	842	9
inflación	73	651	112	666	595	842	9
de	116	651	127	666	595	842	9
la	131	651	138	666	595	842	9
economía	142	651	185	666	595	842	9
y	189	651	195	666	595	842	9
la	199	651	206	666	595	842	9
corrupción,	210	651	262	666	595	842	9
a	266	651	271	666	595	842	9
optar	275	651	298	666	595	842	9
por	53	665	68	680	595	842	9
la	71	665	79	680	595	842	9
oferta	82	665	107	680	595	842	9
de	110	665	121	680	595	842	9
los	123	665	136	680	595	842	9
mercales	139	665	177	680	595	842	9
y	180	665	185	680	595	842	9
de	188	665	198	680	595	842	9
las	201	665	213	680	595	842	9
otras	216	665	237	680	595	842	9
misiones	240	665	279	680	595	842	9
que	282	665	298	680	595	842	9
supuestamente	53	679	118	694	595	842	9
proveen	124	679	159	694	595	842	9
de	164	679	175	694	595	842	9
alimentos	180	679	223	694	595	842	9
a	229	679	233	694	595	842	9
la	239	679	247	694	595	842	9
población,	252	679	298	694	595	842	9
alimentos	53	693	96	708	595	842	9
que	104	693	120	708	595	842	9
no	128	693	140	708	595	842	9
poseen	148	693	179	708	595	842	9
información	187	693	241	708	595	842	9
nutricional	249	693	298	708	595	842	9
en	53	707	64	722	595	842	9
clara	70	707	91	722	595	842	9
violación	98	707	138	722	595	842	9
de	145	707	155	722	595	842	9
las	162	707	174	722	595	842	9
leyes	180	707	202	722	595	842	9
al	208	707	216	722	595	842	9
respecto	223	707	259	722	595	842	9
y	266	707	271	722	595	842	9
cuya	278	707	298	722	595	842	9
adquisición	53	721	104	736	595	842	9
se	108	721	117	736	595	842	9
verá	121	721	140	736	595	842	9
restringida	144	721	192	736	595	842	9
en	197	721	207	736	595	842	9
virtud	212	721	239	736	595	842	9
de	243	721	254	736	595	842	9
la	258	721	266	736	595	842	9
tarjeta	270	721	298	736	595	842	9
de	53	735	63	750	595	842	9
racionamiento	66	735	130	750	595	842	9
electrónica,	133	735	184	750	595	842	9
en	187	735	198	750	595	842	9
vigencia	201	735	237	750	595	842	9
parcial	240	735	270	750	595	842	9
desde	273	735	298	750	595	842	9
comienzos	53	749	100	764	595	842	9
del	104	749	117	764	595	842	9
mes	121	749	138	764	595	842	9
de	142	749	153	764	595	842	9
abril	157	749	177	764	595	842	9
de	181	749	191	764	595	842	9
2014	195	749	216	764	595	842	9
y	220	749	225	764	595	842	9
cuyo	229	749	250	764	595	842	9
uso,	254	749	271	764	595	842	9
hasta	275	749	298	764	595	842	9
ahora,	310	354	338	369	595	842	9
está	341	354	357	369	595	842	9
limitado	360	354	398	369	595	842	9
a	400	354	405	369	595	842	9
las	408	354	420	369	595	842	9
adquisiciones	423	354	482	369	595	842	9
de	485	354	496	369	595	842	9
alimentos	499	354	542	369	595	842	9
en	545	354	555	369	595	842	9
los	310	368	322	383	595	842	9
mercados	324	368	367	383	595	842	9
dependientes	368	368	426	383	595	842	9
del	428	368	441	383	595	842	9
régimen.	443	368	482	383	595	842	9
En	483	368	495	383	595	842	9
este	497	368	514	383	595	842	9
contexto,	515	368	555	383	595	842	9
resulta	310	382	339	397	595	842	9
difícil	342	382	368	397	595	842	9
comprender	371	382	425	397	595	842	9
el	428	382	435	397	595	842	9
reconocimiento	438	382	508	397	595	842	9
de	511	382	521	397	595	842	9
la	524	382	532	397	595	842	9
FAO	535	382	555	397	595	842	9
a	310	396	315	411	595	842	9
Venezuela	318	396	363	411	595	842	9
por	366	396	382	411	595	842	9
sus	385	396	399	411	595	842	9
logros	402	396	430	411	595	842	9
en	433	396	444	411	595	842	9
los	447	396	459	411	595	842	9
temas	463	396	489	411	595	842	9
alimentarios	492	396	547	411	595	842	9
y	550	396	555	411	595	842	9
nutricionales	310	410	367	425	595	842	9
en	371	410	382	425	595	842	9
relación	386	410	421	425	595	842	9
a	425	410	429	425	595	842	9
las	433	410	445	425	595	842	9
metas	449	410	474	425	595	842	9
del	478	410	491	425	595	842	9
milenio.	495	410	531	425	595	842	9
Pero	535	410	555	425	595	842	9
el	310	424	317	439	595	842	9
tema	321	424	343	439	595	842	9
de	346	424	357	439	595	842	9
la	360	424	368	439	595	842	9
cooperación	371	424	426	439	595	842	9
internacional	429	424	488	439	595	842	9
en	491	424	502	439	595	842	9
este	505	424	522	439	595	842	9
campo	526	424	555	439	595	842	9
merece	310	438	342	453	595	842	9
un	344	438	356	453	595	842	9
tratamiento	359	438	410	453	595	842	9
aparte.	413	438	442	453	595	842	9
El	310	455	319	470	595	842	9
Estado	323	455	353	470	595	842	9
clientelar	356	455	397	470	595	842	9
que	400	455	416	470	595	842	9
se	420	455	428	470	595	842	9
instauró	432	455	468	470	595	842	9
a	472	455	477	470	595	842	9
partir	480	455	505	470	595	842	9
del	509	455	522	470	595	842	9
último	526	455	555	470	595	842	9
tercio	310	469	335	484	595	842	9
del	340	469	354	484	595	842	9
siglo	359	469	379	484	595	842	9
pasado	385	469	415	484	595	842	9
en	421	469	431	484	595	842	9
Venezuela,	437	469	484	484	595	842	9
ha	489	469	500	484	595	842	9
encontrado	505	469	555	484	595	842	9
nuevamente	310	483	364	498	595	842	9
su	369	483	379	498	595	842	9
rumbo.	385	483	417	498	595	842	9
Las	423	483	438	498	595	842	9
correcciones	443	483	499	498	595	842	9
que	504	483	520	498	595	842	9
fueron	526	483	555	498	595	842	9
introducidas	310	497	366	512	595	842	9
por	372	497	387	512	595	842	9
la	393	497	401	512	595	842	9
democracia	406	497	458	512	595	842	9
post	464	497	482	512	595	842	9
perezjimenista,	488	497	555	512	595	842	9
lentas,	310	511	338	526	595	842	9
difíciles	342	511	377	526	595	842	9
y	381	511	386	526	595	842	9
que	391	511	407	526	595	842	9
culminaron,	411	511	465	526	595	842	9
emblemáticamente,	469	511	555	526	595	842	9
con	310	525	326	540	595	842	9
la	329	525	337	540	595	842	9
sanción	339	525	373	540	595	842	9
definitiva	376	525	417	540	595	842	9
de	420	525	431	540	595	842	9
la	433	525	441	540	595	842	9
separación	444	525	491	540	595	842	9
de	494	525	504	540	595	842	9
poderes	507	525	542	540	595	842	9
en	545	525	555	540	595	842	9
el	310	539	317	554	595	842	9
juicio	319	539	344	554	595	842	9
a	346	539	351	554	595	842	9
Carlos	353	539	382	554	595	842	9
Andrés	384	539	416	554	595	842	9
Pérez,	418	539	444	554	595	842	9
no	446	539	458	554	595	842	9
podía	460	539	485	554	595	842	9
perpetuarse;	487	539	541	554	595	842	9
las	544	539	555	554	595	842	9
fuerzas	310	553	341	568	595	842	9
reaccionarias	345	553	403	568	595	842	9
no	406	553	418	568	595	842	9
permitieron	421	553	474	568	595	842	9
la	477	553	485	568	595	842	9
modernización	488	553	555	568	595	842	9
del	310	567	323	582	595	842	9
Estado	329	567	359	582	595	842	9
y,	364	567	371	582	595	842	9
con	377	567	393	582	595	842	9
la	398	567	406	582	595	842	9
excusa	411	567	441	582	595	842	9
de	446	567	457	582	595	842	9
implantar	462	567	505	582	595	842	9
un	511	567	523	582	595	842	9
nuevo	528	567	555	582	595	842	9
sistema	310	581	343	596	595	842	9
de	345	581	356	596	595	842	9
vida	358	581	377	596	595	842	9
más	379	581	397	596	595	842	9
igualitario	399	581	445	596	595	842	9
y	447	581	452	596	595	842	9
justo,	454	581	478	596	595	842	9
han	480	581	497	596	595	842	9
paralizado	499	581	545	596	595	842	9
el	548	581	555	596	595	842	9
aparato	310	595	343	610	595	842	9
productivo,	346	595	397	610	595	842	9
violado	400	595	432	610	595	842	9
abiertamente	436	595	493	610	595	842	9
disposiciones	496	595	555	610	595	842	9
constitucionales,	310	609	383	624	595	842	9
en	395	609	406	624	595	842	9
especial	417	609	452	624	595	842	9
derechos	464	609	503	624	595	842	9
humanos	514	609	555	624	595	842	9
esenciales	310	623	353	638	595	842	9
y	357	623	362	638	595	842	9
convertido	366	623	413	638	595	842	9
a	417	623	422	638	595	842	9
Venezuela	425	623	470	638	595	842	9
en	474	623	484	638	595	842	9
un	488	623	500	638	595	842	9
país	503	623	521	638	595	842	9
mucho	525	623	555	638	595	842	9
más	310	637	328	652	595	842	9
dependiente	333	637	388	652	595	842	9
de	393	637	404	652	595	842	9
los	409	637	422	652	595	842	9
países	427	637	454	652	595	842	9
centrales	459	637	498	652	595	842	9
del	504	637	517	652	595	842	9
sistema	523	637	555	652	595	842	9
capitalista	310	651	354	666	595	842	9
–China	359	651	392	666	595	842	9
incluida-	397	651	437	666	595	842	9
de	442	651	453	666	595	842	9
lo	458	651	466	666	595	842	9
que	472	651	488	666	595	842	9
nunca	493	651	520	666	595	842	9
lo	525	651	534	666	595	842	9
fue.	539	651	555	666	595	842	9
Simultáneamente,	310	665	389	680	595	842	9
han	399	665	415	680	595	842	9
reconstruido	425	665	481	680	595	842	9
eficientemente	491	665	555	680	595	842	9
el	310	679	317	694	595	842	9
aparato	325	679	358	694	595	842	9
clientelar,	366	679	408	694	595	842	9
repartiendo	415	679	467	694	595	842	9
discrecionalmente	475	679	555	694	595	842	9
una	310	693	327	708	595	842	9
renta	333	693	355	708	595	842	9
petrolera	361	693	401	708	595	842	9
creciente	407	693	446	708	595	842	9
en	452	693	463	708	595	842	9
perjuicio	469	693	508	708	595	842	9
de	514	693	525	708	595	842	9
todos	531	693	555	708	595	842	9
los	310	707	322	722	595	842	9
venezolanos	329	707	383	722	595	842	9
porque	389	707	421	722	595	842	9
aumenta	427	707	466	722	595	842	9
artificialmente	472	707	536	722	595	842	9
los	543	707	555	722	595	842	9
ingresos	310	721	346	736	595	842	9
en	351	721	362	736	595	842	9
el	367	721	374	736	595	842	9
marco	379	721	407	736	595	842	9
de	412	721	422	736	595	842	9
una	427	721	444	736	595	842	9
creciente	448	721	488	736	595	842	9
y	493	721	498	736	595	842	9
hasta	502	721	525	736	595	842	9
ahora	530	721	555	736	595	842	9
incontrolable	310	735	368	750	595	842	9
inflación,	375	735	416	750	595	842	9
sin	423	735	436	750	595	842	9
que	443	735	459	750	595	842	9
ello	466	735	482	750	595	842	9
corresponda	489	735	544	750	595	842	9
a	550	735	555	750	595	842	9
actividad	310	749	350	764	595	842	9
productiva	355	749	402	764	595	842	9
alguna.	406	749	438	764	595	842	9
Esta	442	749	461	764	595	842	9
insólita	465	749	497	764	595	842	9
anti-política	502	749	555	764	595	842	9
An	367	788	379	802	595	842	9
Venez	381	788	407	802	595	842	9
Nutr	410	788	430	802	595	842	9
2014;	432	788	458	802	595	842	9
27(1):	460	788	488	802	595	842	9
143-152.	490	788	530	802	595	842	9
151	539	788	556	802	595	842	9
Politicas	221	41	256	54	595	842	10
alimentarias	258	41	311	54	595	842	10
y	313	41	318	54	595	842	10
nutricionales	320	41	375	54	595	842	10
social	40	84	65	98	595	842	10
conduce	69	84	106	98	595	842	10
a	110	84	114	98	595	842	10
la	118	84	126	98	595	842	10
quiebra	129	84	163	98	595	842	10
moral	166	84	192	98	595	842	10
de	196	84	207	98	595	842	10
la	210	84	218	98	595	842	10
población	222	84	265	98	595	842	10
y	269	84	274	98	595	842	10
la	278	84	285	98	595	842	10
pone	40	98	62	112	595	842	10
a	64	98	69	112	595	842	10
depender	71	98	113	112	595	842	10
cada	115	98	135	112	595	842	10
vez	137	98	151	112	595	842	10
más	153	98	171	112	595	842	10
de	173	98	184	112	595	842	10
un	186	98	198	112	595	842	10
Estado	200	98	230	112	595	842	10
militarizado	232	98	285	112	595	842	10
y	40	112	45	126	595	842	10
autoritario	49	112	96	126	595	842	10
que	100	112	116	126	595	842	10
tiende	120	112	148	126	595	842	10
a	152	112	157	126	595	842	10
perecerse	161	112	202	126	595	842	10
inevitablemente	206	112	276	126	595	842	10
a	281	112	285	126	595	842	10
una	40	126	57	140	595	842	10
dictadura.	59	126	104	140	595	842	10
Las	40	142	55	157	595	842	10
relaciones	58	142	102	157	595	842	10
de	104	142	115	157	595	842	10
determinación	117	142	182	157	595	842	10
aquí	184	142	204	157	595	842	10
descritas	206	142	245	157	595	842	10
sobre	247	142	271	157	595	842	10
las	274	142	285	157	595	842	10
causas	40	156	68	171	595	842	10
de	72	156	82	171	595	842	10
los	85	156	98	171	595	842	10
problemas	101	156	147	171	595	842	10
nutricionales,	151	156	211	171	595	842	10
no	214	156	226	171	595	842	10
significan	229	156	271	171	595	842	10
de	275	156	285	171	595	842	10
manera	40	170	73	185	595	842	10
alguna	76	170	106	185	595	842	10
que	109	170	125	185	595	842	10
sea	128	170	142	185	595	842	10
imposible	145	170	188	185	595	842	10
modificar	191	170	233	185	595	842	10
la	236	170	244	185	595	842	10
realidad.	247	170	285	185	595	842	10
También	40	184	79	199	595	842	10
desde	82	184	107	199	595	842	10
la	110	184	118	199	595	842	10
salud	121	184	144	199	595	842	10
podemos	147	184	188	199	595	842	10
construir	191	184	231	199	595	842	10
ciudadanía.	234	184	285	199	595	842	10
La	40	198	51	213	595	842	10
lucha	57	198	81	213	595	842	10
por	86	198	102	213	595	842	10
recomponer	108	198	161	213	595	842	10
la	167	198	175	213	595	842	10
salud	181	198	204	213	595	842	10
y	210	198	215	213	595	842	10
por	221	198	236	213	595	842	10
dar	242	198	256	213	595	842	10
a	262	198	267	213	595	842	10
los	273	198	285	213	595	842	10
venezolanos	40	212	94	227	595	842	10
la	96	212	103	227	595	842	10
oportunidad	105	212	161	227	595	842	10
real	163	212	179	227	595	842	10
de	181	212	191	227	595	842	10
ser	193	212	206	227	595	842	10
alimentariamente	208	212	285	227	595	842	10
soberanos	40	226	85	241	595	842	10
y	88	226	93	241	595	842	10
nutricionalmente	96	226	172	241	595	842	10
suficientes,	175	226	223	241	595	842	10
es	227	226	235	241	595	842	10
también	238	226	275	241	595	842	10
la	278	226	285	241	595	842	10
lucha	40	240	64	255	595	842	10
por	67	240	82	255	595	842	10
la	85	240	93	255	595	842	10
libertad,	96	240	133	255	595	842	10
los	136	240	148	255	595	842	10
derechos	151	240	190	255	595	842	10
humanos	193	240	234	255	595	842	10
y	237	240	242	255	595	842	10
el	245	240	252	255	595	842	10
rescate	255	240	285	255	595	842	10
de	40	254	51	269	595	842	10
la	53	254	61	269	595	842	10
democracia.	63	254	117	269	595	842	10
Referencias	136	288	189	303	595	842	10
1.	40	304	47	317	595	842	10
2.	40	331	47	344	595	842	10
3.	40	382	47	395	595	842	10
4.	40	456	47	470	595	842	10
5.	40	483	47	497	595	842	10
6.	40	534	47	548	595	842	10
7.	40	597	47	610	595	842	10
152	39	788	56	802	595	842	10
Banco	58	304	83	317	595	842	10
Mundial	88	304	122	317	595	842	10
(2013):	127	304	155	317	595	842	10
http://datos.bancomundial.org/	160	304	285	317	595	842	10
indicador/AG.PRD.FOOD.XD	58	316	181	329	595	842	10
Bengoa,	58	331	90	344	595	842	10
José	94	331	110	344	595	842	10
María	114	331	138	344	595	842	10
(2004):	142	331	170	344	595	842	10
“La	174	331	187	344	595	842	10
Sanidad	191	331	223	344	595	842	10
y	227	331	232	344	595	842	10
la	235	331	242	344	595	842	10
Nutrición	246	331	285	344	595	842	10
en	58	343	68	356	595	842	10
Venezuela	74	343	114	356	595	842	10
a	120	343	124	356	595	842	10
mediados	130	343	169	356	595	842	10
del	175	343	187	356	595	842	10
siglo	192	343	211	356	595	842	10
XX”,	217	343	235	356	595	842	10
en:	240	343	252	356	595	842	10
Anales	258	343	285	356	595	842	10
Venezolanos	58	355	108	368	595	842	10
de	112	355	121	368	595	842	10
Nutrición.	124	355	166	368	595	842	10
Vol	169	355	182	368	595	842	10
17	185	355	195	368	595	842	10
N°	198	355	209	368	595	842	10
1	212	355	217	368	595	842	10
ISSN	220	355	240	368	595	842	10
0798-0752	243	355	285	368	595	842	10
pp.	58	367	70	380	595	842	10
42-44.	73	367	98	380	595	842	10
Briceño,	58	382	91	395	595	842	10
L;	95	382	102	395	595	842	10
Briceño,	105	382	139	395	595	842	10
A	142	382	149	395	595	842	10
(2011).	152	382	180	395	595	842	10
III-69.	184	382	209	395	595	842	10
Obesidad	212	382	251	395	595	842	10
¿Es	254	382	267	395	595	842	10
una	270	382	285	395	595	842	10
realidad	58	394	91	407	595	842	10
en	92	394	102	407	595	842	10
Venezuela?.	103	394	150	407	595	842	10
Academia	152	394	192	407	595	842	10
Na-cional	193	394	233	407	595	842	10
de	234	394	244	407	595	842	10
Medicina,	245	394	285	407	595	842	10
Caracas,	58	406	92	419	595	842	10
Venezuela.	97	406	140	419	595	842	10
Boletín	144	406	173	419	595	842	10
ANM.	178	406	204	419	595	842	10
3(35).	213	406	237	419	595	842	10
Disponible	241	406	285	419	595	842	10
en:	58	418	70	431	595	842	10
http://www.anm.org.ve/FTPANM/online/2011/	96	418	285	431	595	842	10
boletines/N35/K-35-III-69-BRICENO.pdf.	58	430	228	443	595	842	10
Revisado:	247	430	285	443	595	842	10
Octubre,	58	442	93	455	595	842	10
2012	95	442	115	455	595	842	10
Bronfman,	58	456	101	470	595	842	10
Mario	103	456	128	470	595	842	10
(1998).	129	456	158	470	595	842	10
Como	160	456	185	470	595	842	10
se	186	456	194	470	595	842	10
vive	196	456	212	470	595	842	10
se	214	456	222	470	595	842	10
muere.	224	456	251	470	595	842	10
Familia,	253	456	285	470	595	842	10
redes	58	468	79	482	595	842	10
sociales	81	468	112	482	595	842	10
y	115	468	119	482	595	842	10
muerte	121	468	150	482	595	842	10
infantil.	152	468	184	482	595	842	10
Lu-gar	186	468	213	482	595	842	10
Editorial.	215	468	252	482	595	842	10
México	254	468	284	482	595	842	10
Díaz	58	483	77	497	595	842	10
Polanco,	83	483	117	497	595	842	10
Jorge	123	483	144	497	595	842	10
(2008):	150	483	178	497	595	842	10
Salud	184	483	206	497	595	842	10
y	213	483	217	497	595	842	10
Hegemonía	223	483	269	497	595	842	10
en	276	483	285	497	595	842	10
Venezuela:	58	495	101	509	595	842	10
Barrio	105	495	131	509	595	842	10
Adentro,	135	495	171	509	595	842	10
continente	175	495	217	509	595	842	10
afuera.	222	495	249	509	595	842	10
Cendes,	253	495	285	509	595	842	10
Universidad	58	507	107	521	595	842	10
Central	111	507	141	521	595	842	10
de	145	507	154	521	595	842	10
Venezuela,	158	507	201	521	595	842	10
Caracas.	205	507	238	521	595	842	10
ISBN	242	507	264	521	595	842	10
978-	267	507	285	521	595	842	10
980-00-2527-7.	58	519	119	533	595	842	10
Pp	121	519	132	533	595	842	10
127	134	519	149	533	595	842	10
Díaz	58	534	77	548	595	842	10
Polanco,	81	534	115	548	595	842	10
Jorge	119	534	139	548	595	842	10
(2012):	143	534	171	548	595	842	10
“La	175	534	189	548	595	842	10
Institucionalidad	193	534	261	548	595	842	10
de	265	534	274	548	595	842	10
la	278	534	285	548	595	842	10
Salud	58	546	80	560	595	842	10
en	84	546	94	560	595	842	10
Venezuela.	98	546	141	560	595	842	10
Una	145	546	162	560	595	842	10
enfermedad	166	546	214	560	595	842	10
de	218	546	228	560	595	842	10
la	232	546	239	560	595	842	10
razón”,	243	546	269	560	595	842	10
en:	273	546	285	560	595	842	10
Encuentro	58	558	100	572	595	842	10
de	104	558	113	572	595	842	10
Organizaciones	117	558	179	572	595	842	10
Sociales.	182	558	216	572	595	842	10
Venezuela	220	558	260	572	595	842	10
2012.	264	558	285	572	595	842	10
Universidad	58	570	107	584	595	842	10
Católica	109	570	142	584	595	842	10
“Andrés	144	570	176	584	595	842	10
Bello”.	178	570	202	584	595	842	10
Pp.	204	570	217	584	595	842	10
57-67	219	570	242	584	595	842	10
ISBN	244	570	265	584	595	842	10
978-	267	570	285	584	595	842	10
9809-244-735-0.	58	582	124	596	595	842	10
Caracas.	126	582	160	596	595	842	10
MINPPAL.	58	597	103	610	595	842	10
Mercal,	106	597	136	610	595	842	10
mercado	139	597	174	610	595	842	10
de	178	597	187	610	595	842	10
Alimentos.	191	597	234	610	595	842	10
http://www.	238	597	285	610	595	842	10
minpal.gob.ve/index.php?option=com_content&task=vi	60	609	284	622	595	842	10
An	67	788	79	802	595	842	10
Venez	81	788	107	802	595	842	10
Nutr	109	788	130	802	595	842	10
2014;	132	788	158	802	595	842	10
27(1):	160	788	188	802	595	842	10
143-152.	190	788	230	802	595	842	10
8.	298	99	305	112	595	842	10
9.	298	125	305	139	595	842	10
10.	298	152	309	166	595	842	10
11.	298	191	309	205	595	842	10
12.	298	230	309	243	595	842	10
13.	298	293	309	306	595	842	10
14.	298	344	309	357	595	842	10
15.	298	406	309	420	595	842	10
16.	298	457	309	471	595	842	10
17.	298	532	309	546	595	842	10
18.	298	571	309	584	595	842	10
ew&id=396&Itemid=85.	316	84	413	97	595	842	10
Revisión:	415	84	452	97	595	842	10
Abril,	455	84	477	97	595	842	10
2014.	480	84	501	97	595	842	10
Nussbaum,	316	99	360	112	595	842	10
Martha	363	99	393	112	595	842	10
y	396	99	400	112	595	842	10
Sen	403	99	418	112	595	842	10
,	420	99	423	112	595	842	10
Amartya	426	99	461	112	595	842	10
(1993):	464	99	492	112	595	842	10
The	495	99	510	112	595	842	10
Quality	513	99	543	112	595	842	10
of	316	111	323	124	595	842	10
Life.	326	111	343	124	595	842	10
Clarendon	345	111	388	124	595	842	10
Press,	390	111	413	124	595	842	10
Oxford	415	111	444	124	595	842	10
Parsons,	316	125	349	139	595	842	10
Talcott	356	125	383	139	595	842	10
(1952)	390	125	416	139	595	842	10
El	423	125	431	139	595	842	10
Sistema	437	125	468	139	595	842	10
Social.	475	125	501	139	595	842	10
Editorial	508	125	543	139	595	842	10
Aguilar,	316	137	347	151	595	842	10
España.	349	137	381	151	595	842	10
Cap	383	137	399	151	595	842	10
10	401	137	411	151	595	842	10
FAO/ONU	316	152	360	166	595	842	10
(2012):	361	152	389	166	595	842	10
Panorama	392	152	432	166	595	842	10
de	434	152	443	166	595	842	10
la	445	152	452	166	595	842	10
Seguridad	453	152	493	166	595	842	10
Alimentaria	495	152	543	166	595	842	10
y	316	164	320	178	595	842	10
Nutricional	324	164	370	178	595	842	10
en	374	164	383	178	595	842	10
América	387	164	422	178	595	842	10
Latina	425	164	451	178	595	842	10
y	454	164	459	178	595	842	10
El	463	164	471	178	595	842	10
Caribe.	475	164	504	178	595	842	10
Pp	511	164	522	178	595	842	10
150.	526	164	543	178	595	842	10
Roma,	316	176	342	190	595	842	10
Italia.	344	176	366	190	595	842	10
ISBN	369	176	390	190	595	842	10
978-92-5-307357-3T	392	176	475	190	595	842	10
FAO-PESA-MAT.	316	191	386	205	595	842	10
(2007).	393	191	421	205	595	842	10
Programa	427	191	467	205	595	842	10
Especial	473	191	506	205	595	842	10
para	512	191	530	205	595	842	10
la	536	191	543	205	595	842	10
Seguridad	316	203	356	217	595	842	10
Alimentaria	364	203	412	217	595	842	10
en	419	203	429	217	595	842	10
Venezuela.	436	203	479	217	595	842	10
Com-ponente	487	203	543	217	595	842	10
Alimentación	316	215	370	229	595	842	10
y	372	215	377	229	595	842	10
Nutrición.	379	215	421	229	595	842	10
Documento	423	215	471	229	595	842	10
técnico	473	215	502	229	595	842	10
–	505	215	510	229	595	842	10
FAO.	512	215	533	229	595	842	10
Frenk,	316	230	341	243	595	842	10
Julio;	344	230	365	243	595	842	10
Bobadilla,	368	230	408	243	595	842	10
José	411	230	427	243	595	842	10
Luis;	430	230	449	243	595	842	10
Stern,	452	230	476	243	595	842	10
Claudio;	479	230	513	243	595	842	10
Frejka,	516	230	543	243	595	842	10
Tomás;	316	242	344	255	595	842	10
y	348	242	353	255	595	842	10
Lozano,	356	242	388	255	595	842	10
Rafael	392	242	417	255	595	842	10
(1991):	421	242	449	255	595	842	10
“Ele-mentos	453	242	502	255	595	842	10
para	506	242	524	255	595	842	10
una	528	242	543	255	595	842	10
teoría	316	254	339	267	595	842	10
de	340	254	350	267	595	842	10
la	352	254	359	267	595	842	10
transición	360	254	400	267	595	842	10
en	402	254	412	267	595	842	10
salud”,	414	254	439	267	595	842	10
en:	441	254	453	267	595	842	10
Salud	454	254	477	267	595	842	10
Pública	478	254	508	267	595	842	10
Mex	510	254	527	267	595	842	10
Vol	529	254	543	267	595	842	10
33(5):	316	266	339	279	595	842	10
448-462.	343	266	377	279	595	842	10
Instituto	381	266	415	279	595	842	10
de	419	266	428	279	595	842	10
Salud	432	266	454	279	595	842	10
Pública,	458	266	490	279	595	842	10
Cuernavaca,	493	266	543	279	595	842	10
Mèxico.	316	278	347	291	595	842	10
García	316	293	342	306	595	842	10
Eguren,	346	293	378	306	595	842	10
Pedro	382	293	406	306	595	842	10
(2012):	410	293	439	306	595	842	10
La	443	293	453	306	595	842	10
Alimentación	458	293	513	306	595	842	10
de	517	293	527	306	595	842	10
los	531	293	543	306	595	842	10
mexicanos.	316	305	360	318	595	842	10
Cambios	362	305	398	318	595	842	10
Sociales	400	305	431	318	595	842	10
y	433	305	438	318	595	842	10
económi-cos	440	305	491	318	595	842	10
y	493	305	497	318	595	842	10
su	499	305	508	318	595	842	10
impacto	510	305	543	318	595	842	10
en	316	317	325	330	595	842	10
los	330	317	342	330	595	842	10
hábitos	347	317	376	330	595	842	10
alimenticios.	381	317	432	330	595	842	10
CANACINTRA,	437	317	503	330	595	842	10
Cuidado	508	317	543	330	595	842	10
Editorial.	316	329	353	342	595	842	10
México	355	329	385	342	595	842	10
D.F.	387	329	403	342	595	842	10
Instituto	316	344	350	357	595	842	10
Nacional	357	344	393	357	595	842	10
de	400	344	410	357	595	842	10
Nutrición.	417	344	458	357	595	842	10
(2010).	466	344	494	357	595	842	10
Sobrepeso	502	344	543	357	595	842	10
y	316	356	320	369	595	842	10
obesidad	328	356	364	369	595	842	10
en	372	356	382	369	595	842	10
Venezuela.	390	356	433	369	595	842	10
(Prevalencia	441	356	491	369	595	842	10
y	499	356	503	369	595	842	10
factores	512	356	543	369	595	842	10
condicionantes).	316	368	382	381	595	842	10
Gente	387	368	411	381	595	842	10
de	416	368	426	381	595	842	10
Maíz.	431	368	453	381	595	842	10
Pp.	459	368	472	381	595	842	10
148.	477	368	494	381	595	842	10
Disponible	499	368	543	381	595	842	10
en:	316	380	328	393	595	842	10
http://www.inn.gob.ve/pdf/libros/sobrepeso.pdf.	350	380	543	393	595	842	10
Revisión:	316	392	352	405	595	842	10
Abril,	355	392	378	405	595	842	10
2014.	380	392	401	405	595	842	10
Instituto	316	406	350	420	595	842	10
Nacional	358	406	394	420	595	842	10
de	402	406	411	420	595	842	10
Nutrición	420	406	459	420	595	842	10
(2000).Valores	467	406	525	420	595	842	10
de	533	406	543	420	595	842	10
referencia	316	418	355	432	595	842	10
de	361	418	370	432	595	842	10
energía	376	418	405	432	595	842	10
y	411	418	415	432	595	842	10
nutrientes	421	418	461	432	595	842	10
para	467	418	485	432	595	842	10
la	490	418	497	432	595	842	10
población	503	418	543	432	595	842	10
venezolana.	316	430	362	444	595	842	10
Revisión	366	430	400	444	595	842	10
2000.	404	430	426	444	595	842	10
Publicación	429	430	476	444	595	842	10
N°	480	430	491	444	595	842	10
53.	494	430	506	444	595	842	10
Serie	510	430	530	444	595	842	10
de	533	430	543	444	595	842	10
Cuadernos	316	442	359	456	595	842	10
Azules.	362	442	391	456	595	842	10
Caracas	393	442	424	456	595	842	10
-	427	442	430	456	595	842	10
Venezuela.	433	442	475	456	595	842	10
Instituto	316	457	350	471	595	842	10
Nacional	356	457	392	471	595	842	10
de	398	457	407	471	595	842	10
Nutrición.	413	457	455	471	595	842	10
(2008).Las	461	457	503	471	595	842	10
políticas	509	457	543	471	595	842	10
Alimentarias	316	469	367	483	595	842	10
y	378	469	382	483	595	842	10
Nutricionales	392	469	446	483	595	842	10
en	457	469	466	483	595	842	10
la	477	469	484	483	595	842	10
Revolu-ción	494	469	543	483	595	842	10
Venezolana.	316	481	364	495	595	842	10
Análisis	370	481	402	495	595	842	10
desde	408	481	431	495	595	842	10
el	437	481	444	495	595	842	10
Instituto	451	481	485	495	595	842	10
Nacional	491	481	527	495	595	842	10
de	533	481	543	495	595	842	10
Nutrición.	316	493	357	507	595	842	10
Perfil	363	493	384	507	595	842	10
Nutricional	391	493	437	507	595	842	10
Periodos	443	493	478	507	595	842	10
1990	484	493	504	507	595	842	10
–	510	493	515	507	595	842	10
2008.	521	493	543	507	595	842	10
Documento	316	505	363	519	595	842	10
preliminar.	376	505	421	519	595	842	10
http://www.inn.gob.ve/pdf/	434	505	543	519	595	842	10
sisvan/polinutri.pdf.	316	517	397	531	595	842	10
Re-visión:	399	517	440	531	595	842	10
Abril	442	517	462	531	595	842	10
2014.	465	517	486	531	595	842	10
Sen,	316	532	332	546	595	842	10
Amartya	339	532	374	546	595	842	10
(2003):	380	532	408	546	595	842	10
Pathologies	414	532	460	546	595	842	10
of	467	532	475	546	595	842	10
Power.	481	532	507	546	595	842	10
Health,	513	532	543	546	595	842	10
human	316	544	344	558	595	842	10
rights	347	544	371	558	595	842	10
and	374	544	389	558	595	842	10
the	393	544	405	558	595	842	10
new	409	544	425	558	595	842	10
war	429	544	444	558	595	842	10
on	447	544	458	558	595	842	10
the	461	544	474	558	595	842	10
poor.	478	544	499	558	595	842	10
California	502	544	543	558	595	842	10
University	316	556	357	570	595	842	10
Press.	359	556	382	570	595	842	10
Testa,	316	571	338	584	595	842	10
Mario,	342	571	369	584	595	842	10
Díaz	372	571	391	584	595	842	10
Polanco,	394	571	428	584	595	842	10
Jorge,	432	571	455	584	595	842	10
Vera,	458	571	479	584	595	842	10
Sara,	483	571	502	584	595	842	10
Goldfeld,	506	571	543	584	595	842	10
Ricardo	316	583	347	596	595	842	10
(1983):	350	583	379	596	595	842	10
Estructura	382	583	424	596	595	842	10
de	427	583	437	596	595	842	10
Poder	440	583	464	596	595	842	10
en	467	583	477	596	595	842	10
el	480	583	487	596	595	842	10
Sector	490	583	515	596	595	842	10
Salud.	518	583	543	596	595	842	10
CENDES,	316	595	355	608	595	842	10
Universidad	357	595	406	608	595	842	10
Central	409	595	439	608	595	842	10
de	441	595	450	608	595	842	10
Venezuela,	453	595	496	608	595	842	10
Caracas.	498	595	532	608	595	842	10
