Artículo	467	42	507	53	612	792	1
Regular	510	42	548	53	612	792	1
www.rlmm.org	494	58	548	66	612	792	1
AUTOAFINIDAD	94	85	186	96	612	792	1
DE	188	85	204	96	612	792	1
LAS	208	85	230	96	612	792	1
TRAYECTORIAS	233	85	324	96	612	792	1
DE	327	85	344	96	612	792	1
PROPAGACIÓN	346	85	432	96	612	792	1
DE	435	85	451	96	612	792	1
GRIETAS	454	85	504	96	612	792	1
EN	507	85	523	96	612	792	1
DOS	249	103	273	114	612	792	1
TIPOS	276	103	310	114	612	792	1
DE	313	103	329	114	612	792	1
PAPEL	332	103	368	114	612	792	1
Moisés	198	121	229	130	612	792	1
Hinojosa*,	232	121	281	130	612	792	1
Jorge	283	121	309	130	612	792	1
Aldaco	311	121	342	130	612	792	1
y	345	121	350	130	612	792	1
Marco	353	121	382	130	612	792	1
Castillo	385	121	420	130	612	792	1
Facultad	147	137	182	146	612	792	1
de	184	137	194	146	612	792	1
Ingeniería	196	137	236	146	612	792	1
Mecánica	239	137	278	146	612	792	1
y	280	137	285	146	612	792	1
Eléctrica,	288	137	326	146	612	792	1
Universidad	328	137	377	146	612	792	1
Autónoma	380	137	422	146	612	792	1
de	424	137	434	146	612	792	1
Nuevo	436	137	463	146	612	792	1
León,	465	137	488	146	612	792	1
Av.	97	148	111	157	612	792	1
Universidad	114	148	163	157	612	792	1
S/N,	165	148	183	157	612	792	1
Cd.	186	148	200	157	612	792	1
Universitaria,	203	148	257	157	612	792	1
San	260	148	275	157	612	792	1
Nicolás	277	148	308	157	612	792	1
de	310	148	320	157	612	792	1
los	322	148	334	157	612	792	1
Garza,	336	148	363	157	612	792	1
Apartado	365	148	402	157	612	792	1
Postal	405	148	429	157	612	792	1
076	432	148	447	157	612	792	1
F,	449	148	457	157	612	792	1
NL	460	148	473	157	612	792	1
66450,	476	148	503	157	612	792	1
México.	506	148	539	157	612	792	1
*e-mail:	247	166	281	175	612	792	1
hinojosamoises@yahoo.fr	284	166	388	175	612	792	1
RESUMEN	62	324	122	335	612	792	1
Palabras	62	497	99	506	612	792	1
Claves:	102	497	132	506	612	792	1
Propagación	135	497	187	506	612	792	1
de	189	497	199	506	612	792	1
grietas,	201	497	231	506	612	792	1
fractura	234	497	267	506	612	792	1
bidimensional,	269	497	328	506	612	792	1
estructura	331	497	372	506	612	792	1
del	374	497	387	506	612	792	1
papel.	389	497	414	506	612	792	1
SELF-AFFINE	111	521	185	531	612	792	1
CRACK	188	521	229	531	612	792	1
PROPAGATION	232	521	317	531	612	792	1
PATHS	320	521	358	531	612	792	1
ON	361	521	378	531	612	792	1
TWO	381	521	409	531	612	792	1
TYPES	412	521	448	531	612	792	1
OF	451	521	467	531	612	792	1
PAPER	470	521	507	531	612	792	1
ABSTRACT	490	547	556	558	612	792	1
Keywords:	62	708	106	717	612	792	1
Crack	108	708	133	717	612	792	1
propagation,	135	708	187	717	612	792	1
Bidimensional	190	708	247	717	612	792	1
fracture,	250	708	285	717	612	792	1
paper	287	708	310	717	612	792	1
structure.	313	708	352	717	612	792	1
Recibido:	62	733	95	740	612	792	1
28-04-2016	99	733	137	740	612	792	1
;	143	733	145	740	612	792	1
Revisado:	147	733	181	740	612	792	1
06-07-2016	185	733	222	740	612	792	1
Aceptado:	62	746	98	754	612	792	1
20-08-2016	100	746	137	754	612	792	1
;	143	746	145	754	612	792	1
Publicado:	147	746	184	754	612	792	1
xx-yy-201z	186	746	223	754	612	792	1
35	303	737	313	746	612	792	1
pISSN:	430	733	454	740	612	792	1
0255-6952	456	733	490	740	612	792	1
|	492	733	494	740	612	792	1
eISSN:	496	733	519	740	612	792	1
2244-7113	521	733	556	740	612	792	1
Rev.	406	746	420	754	612	792	1
LatinAm.	422	746	452	754	612	792	1
Metal.	454	746	474	754	612	792	1
Mat.	476	746	491	754	612	792	1
2017;	493	746	511	754	612	792	1
37	513	746	521	754	612	792	1
(1):	524	746	535	754	612	792	1
35-44	537	746	556	754	612	792	1
Artículo	447	42	487	53	612	792	2
Regular	490	42	528	53	612	792	2
www.rlmm.org	474	58	528	66	612	792	2
estudiadas.	321	85	370	95	612	792	2
En	374	85	386	95	612	792	2
el	390	85	398	95	612	792	2
primer	402	85	431	95	612	792	2
caso,	435	85	458	95	612	792	2
Bouchaud	462	85	507	95	612	792	2
et	511	85	519	95	612	792	2
al.	523	85	534	95	612	792	2
[5,	538	85	550	95	612	792	2
14],	321	98	339	108	612	792	2
analizando	344	98	392	108	612	792	2
resultados	398	98	442	108	612	792	2
publicados	448	98	496	108	612	792	2
relativos	501	98	539	108	612	792	2
a	545	98	550	108	612	792	2
una	321	110	337	120	612	792	2
diversidad	344	110	390	120	612	792	2
de	396	110	407	120	612	792	2
materiales	413	110	458	120	612	792	2
tridimensionales	465	110	538	120	612	792	2
y	544	110	550	120	612	792	2
observando	321	123	372	133	612	792	2
que	379	123	395	133	612	792	2
el	403	123	411	133	612	792	2
exponente	418	123	464	133	612	792	2
tendía	471	123	498	133	612	792	2
a	506	123	511	133	612	792	2
valores	518	123	550	133	612	792	2
cercanos	321	136	360	145	612	792	2
a	363	136	367	145	612	792	2
0,78	370	136	390	145	612	792	2
o	393	136	398	145	612	792	2
0,5,	401	136	418	145	612	792	2
dependiendo	421	136	477	145	612	792	2
de	480	136	490	145	612	792	2
la	493	136	501	145	612	792	2
rapidez	504	136	537	145	612	792	2
de	540	136	550	145	612	792	2
propagación	321	148	376	158	612	792	2
de	383	148	394	158	612	792	2
las	401	148	413	158	612	792	2
grietas	421	148	450	158	612	792	2
o	458	148	464	158	612	792	2
de	471	148	482	158	612	792	2
la	489	148	497	158	612	792	2
escala	505	148	532	158	612	792	2
de	539	148	550	158	612	792	2
observación,	321	161	377	171	612	792	2
propuso,	382	161	420	171	612	792	2
usando	425	161	457	171	612	792	2
conceptos	462	161	506	171	612	792	2
de	511	161	521	171	612	792	2
física	526	161	550	171	612	792	2
estadística,	321	173	370	183	612	792	2
que	375	173	391	183	612	792	2
el	396	173	403	183	612	792	2
exponente	408	173	454	183	612	792	2
de	459	173	469	183	612	792	2
rugosidad	474	173	517	183	612	792	2
de	522	173	533	183	612	792	2
las	538	173	550	183	612	792	2
superficies	321	186	369	196	612	792	2
de	374	186	385	196	612	792	2
fractura	390	186	424	196	612	792	2
presenta	430	186	466	196	612	792	2
características	472	186	534	196	612	792	2
de	539	186	550	196	612	792	2
universalidad,	321	199	383	209	612	792	2
conjetura	386	199	427	209	612	792	2
que	430	199	446	209	612	792	2
a	449	199	454	209	612	792	2
través	457	199	484	209	612	792	2
de	487	199	497	209	612	792	2
los	500	199	513	209	612	792	2
años	516	199	536	209	612	792	2
ha	539	199	550	209	612	792	2
sido	321	211	340	221	612	792	2
objeto	343	211	371	221	612	792	2
de	375	211	385	221	612	792	2
debate	389	211	417	221	612	792	2
[6,	421	211	433	221	612	792	2
15-21].	437	211	469	221	612	792	2
En	473	211	485	221	612	792	2
general,	489	211	524	221	612	792	2
en	528	211	538	221	612	792	2
el	542	211	550	221	612	792	2
caso	321	224	341	234	612	792	2
de	345	224	356	234	612	792	2
fractura	360	224	395	234	612	792	2
rápida	399	224	427	234	612	792	2
el	431	224	439	234	612	792	2
valor	444	224	467	234	612	792	2
del	471	224	485	234	612	792	2
exponente	490	224	535	234	612	792	2
de	539	224	550	234	612	792	2
Hurst	321	237	346	247	612	792	2
tiende	349	237	376	247	612	792	2
a	380	237	384	247	612	792	2
0,8,	388	237	405	247	612	792	2
y	408	237	414	247	612	792	2
cuando	417	237	449	247	612	792	2
el	452	237	460	247	612	792	2
proceso	464	237	498	247	612	792	2
de	502	237	512	247	612	792	2
fractura	516	237	550	247	612	792	2
es	321	249	330	259	612	792	2
lento	338	249	360	259	612	792	2
se	368	249	377	259	612	792	2
ha	385	249	396	259	612	792	2
reportado	404	249	446	259	612	792	2
que	454	249	470	259	612	792	2
para	478	249	497	259	612	792	2
materiales	505	249	550	259	612	792	2
metálicos	321	262	363	272	612	792	2
y	369	262	374	272	612	792	2
en	380	262	390	272	612	792	2
vidrios	396	262	426	272	612	792	2
el	432	262	440	272	612	792	2
exponente	445	262	490	272	612	792	2
tiende	496	262	523	272	612	792	2
a	528	262	533	272	612	792	2
un	539	262	550	272	612	792	2
valor	321	275	344	285	612	792	2
de	348	275	358	285	612	792	2
0,5,	362	275	379	285	612	792	2
cabe	383	275	403	285	612	792	2
hacer	407	275	431	285	612	792	2
mención	435	275	473	285	612	792	2
que	477	275	493	285	612	792	2
la	497	275	505	285	612	792	2
escala	509	275	535	285	612	792	2
en	539	275	550	285	612	792	2
donde	321	287	348	297	612	792	2
se	356	287	365	297	612	792	2
observa	373	287	408	297	612	792	2
este	416	287	433	297	612	792	2
último	441	287	470	297	612	792	2
comportamiento	478	287	550	297	612	792	2
autoafín	321	300	357	310	612	792	2
es	366	300	375	310	612	792	2
del	383	300	397	310	612	792	2
orden	405	300	430	310	612	792	2
de	438	300	449	310	612	792	2
algunos	457	300	491	310	612	792	2
cientos	500	300	531	310	612	792	2
de	539	300	550	310	612	792	2
nanómetros.	321	313	375	323	612	792	2
Se	379	313	390	323	612	792	2
ha	393	313	404	323	612	792	2
reportado	407	313	449	323	612	792	2
[16]	453	313	471	323	612	792	2
que,	475	313	494	323	612	792	2
en	497	313	507	323	612	792	2
muestras	511	313	550	323	612	792	2
de	321	325	331	335	612	792	2
vidrio	340	325	366	335	612	792	2
analizadas	375	325	420	335	612	792	2
mediante	429	325	469	335	612	792	2
microscopía	477	325	531	335	612	792	2
de	539	325	550	335	612	792	2
fuerza	321	338	349	348	612	792	2
atómica,	363	338	401	348	612	792	2
es	415	338	424	348	612	792	2
posible	438	338	470	348	612	792	2
detectar	485	338	519	348	612	792	2
tres	534	338	550	348	612	792	2
distribuciones	321	351	383	361	612	792	2
estadísticas	387	351	437	361	612	792	2
centradas	441	351	483	361	612	792	2
en	487	351	497	361	612	792	2
los	501	351	514	361	612	792	2
valores	518	351	550	361	612	792	2
0,5,	321	363	338	373	612	792	2
0,66	343	363	362	373	612	792	2
y	367	363	372	373	612	792	2
0,8,	377	363	394	373	612	792	2
interpretando	398	363	457	373	612	792	2
estos	462	363	484	373	612	792	2
valores	489	363	521	373	612	792	2
como	525	363	550	373	612	792	2
atractores.	321	376	367	386	612	792	2
Es	372	376	383	386	612	792	2
oportuno	388	376	428	386	612	792	2
precisar	433	376	468	386	612	792	2
que,	473	376	492	386	612	792	2
en	497	376	508	386	612	792	2
la	513	376	521	386	612	792	2
física	526	376	550	386	612	792	2
estadística,	321	389	370	398	612	792	2
el	379	389	387	398	612	792	2
concepto	396	389	436	398	612	792	2
de	445	389	455	398	612	792	2
universalidad	464	389	524	398	612	792	2
está	533	389	550	398	612	792	2
relacionado	321	401	373	411	612	792	2
a	384	401	389	411	612	792	2
la	400	401	408	411	612	792	2
observación	420	401	473	411	612	792	2
de	485	401	495	411	612	792	2
que	506	401	522	411	612	792	2
hay	534	401	550	411	612	792	2
propiedades	321	414	374	424	612	792	2
de	386	414	397	424	612	792	2
diversos	409	414	445	424	612	792	2
sistemas	457	414	495	424	612	792	2
que	507	414	523	424	612	792	2
son	535	414	550	424	612	792	2
independientes	321	426	387	436	612	792	2
de	393	426	403	436	612	792	2
los	408	426	421	436	612	792	2
detalles	426	426	460	436	612	792	2
de	466	426	476	436	612	792	2
los	481	426	494	436	612	792	2
mismos,	500	426	536	436	612	792	2
la	542	426	550	436	612	792	2
universalidad	321	439	380	449	612	792	2
se	383	439	392	449	612	792	2
manifiesta	395	439	441	449	612	792	2
dentro	444	439	472	449	612	792	2
de	475	439	485	449	612	792	2
ciertos	488	439	517	449	612	792	2
límites	520	439	550	449	612	792	2
de	321	452	331	462	612	792	2
escala	337	452	364	462	612	792	2
cuando	370	452	402	462	612	792	2
interactúan	408	452	457	462	612	792	2
diversos	463	452	499	462	612	792	2
elementos	505	452	550	462	612	792	2
del	321	464	335	474	612	792	2
sistema.	337	464	373	474	612	792	2
En	376	464	388	474	612	792	2
este	391	464	408	474	612	792	2
sentido	411	464	443	474	612	792	2
se	445	464	454	474	612	792	2
aplica	457	464	484	474	612	792	2
el	486	464	494	474	612	792	2
concepto	497	464	537	474	612	792	2
de	539	464	550	474	612	792	2
universalidad,	321	477	383	487	612	792	2
reconociendo	394	477	453	487	612	792	2
que,	464	477	483	487	612	792	2
aunque	494	477	526	487	612	792	2
los	537	477	550	487	612	792	2
materiales	321	490	366	500	612	792	2
presentan	373	490	415	500	612	792	2
múltiples	421	490	462	500	612	792	2
diferencias	469	490	517	500	612	792	2
en	523	490	534	500	612	792	2
su	540	490	550	500	612	792	2
microestructura	321	502	390	512	612	792	2
y	394	502	399	512	612	792	2
pueden	402	502	434	512	612	792	2
fracturarse	438	502	485	512	612	792	2
por	488	502	503	512	612	792	2
diferentes	507	502	550	512	612	792	2
mecanismos	321	515	375	525	612	792	2
bajo	381	515	400	525	612	792	2
diversas	406	515	442	525	612	792	2
condiciones	448	515	501	525	612	792	2
de	507	515	517	525	612	792	2
carga,	523	515	550	525	612	792	2
tienden	321	528	354	538	612	792	2
a	364	528	369	538	612	792	2
presentar	380	528	421	538	612	792	2
valores	432	528	463	538	612	792	2
persistentes	474	528	526	538	612	792	2
del	536	528	550	538	612	792	2
exponente	321	540	366	550	612	792	2
de	369	540	379	550	612	792	2
Hurst.	382	540	409	550	612	792	2
1.	57	89	65	99	612	792	2
INTRODUCCIÓN	78	89	167	99	612	792	2
Con	57	106	75	116	612	792	2
el	78	106	86	116	612	792	2
advenimiento	89	106	149	116	612	792	2
de	153	106	163	116	612	792	2
la	166	106	174	116	612	792	2
geometría	177	106	222	116	612	792	2
fractal,	225	106	256	116	612	792	2
se	259	106	268	116	612	792	2
dio	271	106	285	116	612	792	2
un	57	118	68	128	612	792	2
renovado	72	118	113	128	612	792	2
impulso	118	118	153	128	612	792	2
al	158	118	166	128	612	792	2
estudio	170	118	202	128	612	792	2
de	207	118	217	128	612	792	2
la	222	118	230	128	612	792	2
física	234	118	258	128	612	792	2
de	263	118	273	128	612	792	2
la	277	118	285	128	612	792	2
fractura	57	131	91	141	612	792	2
[1,	100	131	112	141	612	792	2
2]	120	131	129	141	612	792	2
ya	138	131	149	141	612	792	2
que	157	131	173	141	612	792	2
una	182	131	198	141	612	792	2
de	207	131	217	141	612	792	2
las	226	131	238	141	612	792	2
primeras	247	131	285	141	612	792	2
aplicaciones	57	144	111	153	612	792	2
prácticas	117	144	156	153	612	792	2
de	162	144	172	153	612	792	2
dicha	178	144	202	153	612	792	2
geometría	208	144	252	153	612	792	2
fue	257	144	272	153	612	792	2
el	277	144	285	153	612	792	2
estudio	57	156	89	166	612	792	2
pionero	94	156	127	166	612	792	2
de	132	156	143	166	612	792	2
Mandelbrot,	148	156	202	166	612	792	2
Passoja	207	156	240	166	612	792	2
y	245	156	250	166	612	792	2
Paulay	255	156	285	166	612	792	2
[3]	57	169	70	179	612	792	2
en	75	169	85	179	612	792	2
el	91	169	98	179	612	792	2
que	104	169	120	179	612	792	2
se	125	169	134	179	612	792	2
encontró	140	169	178	179	612	792	2
que	183	169	199	179	612	792	2
las	204	169	217	179	612	792	2
superficies	222	169	270	179	612	792	2
de	275	169	285	179	612	792	2
fractura	57	181	91	191	612	792	2
pueden	95	181	127	191	612	792	2
describirse	131	181	179	191	612	792	2
mediante	183	181	223	191	612	792	2
la	227	181	235	191	612	792	2
dimensión	240	181	285	191	612	792	2
fractal	57	194	85	204	612	792	2
y	95	194	101	204	612	792	2
que	111	194	127	204	612	792	2
ésta	138	194	155	204	612	792	2
se	166	194	175	204	612	792	2
relacionaba	185	194	236	204	612	792	2
con	247	194	263	204	612	792	2
las	273	194	285	204	612	792	2
propiedades	57	207	110	217	612	792	2
mecánicas	123	207	168	217	612	792	2
del	181	207	194	217	612	792	2
acero	207	207	231	217	612	792	2
maraging	244	207	285	217	612	792	2
estudiado.	57	219	102	229	612	792	2
Estos	109	219	133	229	612	792	2
descubrimientos	140	219	212	229	612	792	2
derivaron	220	219	262	229	612	792	2
una	270	219	285	229	612	792	2
nueva	57	232	83	242	612	792	2
línea	88	232	110	242	612	792	2
de	115	232	125	242	612	792	2
investigación	130	232	189	242	612	792	2
del	194	232	208	242	612	792	2
fenómeno	213	232	257	242	612	792	2
de	262	232	272	242	612	792	2
la	278	232	286	242	612	792	2
fractura	57	245	91	255	612	792	2
que	95	245	111	255	612	792	2
ha	116	245	126	255	612	792	2
sido	131	245	149	255	612	792	2
objeto	154	245	181	255	612	792	2
de	186	245	196	255	612	792	2
excelentes	201	245	247	255	612	792	2
reviews	251	245	285	255	612	792	2
[4-8];	57	257	82	267	612	792	2
de	85	257	95	267	612	792	2
ahí	98	257	111	267	612	792	2
se	114	257	123	267	612	792	2
deriva	126	257	154	267	612	792	2
que	157	257	172	267	612	792	2
está	175	257	193	267	612	792	2
bien	195	257	214	267	612	792	2
establecido	217	257	267	267	612	792	2
que	270	257	285	267	612	792	2
las	57	270	69	280	612	792	2
superficies	72	270	119	280	612	792	2
de	122	270	133	280	612	792	2
fractura	136	270	170	280	612	792	2
son	173	270	188	280	612	792	2
objetos	191	270	223	280	612	792	2
autoafines,	225	270	273	280	612	792	2
es	276	270	285	280	612	792	2
decir	57	283	79	293	612	792	2
que	82	283	98	293	612	792	2
presentan	101	283	143	293	612	792	2
una	146	283	162	293	612	792	2
invariancia	166	283	214	293	612	792	2
de	218	283	228	293	612	792	2
acuerdo	231	283	266	293	612	792	2
a	269	283	274	293	612	792	2
la	277	283	285	293	612	792	2
relación	57	295	92	305	612	792	2
de	95	295	105	305	612	792	2
escalamiento:	108	295	168	305	612	792	2
(x,	117	312	129	322	612	792	2
y,	131	312	139	322	612	792	2
z)	142	312	149	322	612	792	2
	152	310	163	322	612	792	2
(bx,	166	312	183	322	612	792	2
by,	185	312	198	322	612	792	2
b	201	312	207	322	612	792	2
ζ	207	308	210	316	612	792	2
z	210	312	214	322	612	792	2
)	217	312	220	322	612	792	2
(1)	273	312	286	322	612	792	2
en	57	326	67	339	612	792	2
la	71	326	79	339	612	792	2
que	83	326	98	339	612	792	2
ζ	102	326	107	339	612	792	2
es	111	326	120	339	612	792	2
el	124	326	131	339	612	792	2
llamado	135	326	171	339	612	792	2
exponente	174	326	220	339	612	792	2
de	223	326	234	339	612	792	2
Hurst	238	326	262	339	612	792	2
o	266	329	271	339	612	792	2
de	275	329	286	339	612	792	2
rugosidad.	57	341	103	351	612	792	2
Esta	106	341	125	351	612	792	2
relación	128	341	164	351	612	792	2
es	167	341	176	351	612	792	2
válida	179	341	206	351	612	792	2
hasta	209	341	232	351	612	792	2
un	235	341	246	351	612	792	2
valor	249	341	272	351	612	792	2
de	275	341	285	351	612	792	2
longitud	57	354	93	364	612	792	2
de	104	354	115	364	612	792	2
escala	125	354	152	364	612	792	2
llamada	163	354	198	364	612	792	2
la	209	354	217	364	612	792	2
longitud	227	354	264	364	612	792	2
de	275	354	285	364	612	792	2
correlación,	57	364	109	376	612	792	2
ξ.	116	364	123	376	612	792	2
Existen	130	364	163	376	612	792	2
diversos	170	364	207	376	612	792	2
métodos	214	364	251	376	612	792	2
[9-11]	258	364	285	376	612	792	2
para	57	379	76	389	612	792	2
obtener	79	379	112	389	612	792	2
el	115	379	123	389	612	792	2
exponente	127	379	172	389	612	792	2
de	175	379	186	389	612	792	2
Hurst	189	379	213	389	612	792	2
o	217	379	222	389	612	792	2
de	226	379	236	389	612	792	2
rugosidad,	239	379	285	389	612	792	2
actualmente	57	392	110	402	612	792	2
se	114	392	123	402	612	792	2
recomienda	127	392	179	402	612	792	2
[9,	183	392	195	402	612	792	2
11]	199	392	214	402	612	792	2
emplear	218	392	254	402	612	792	2
por	258	392	273	402	612	792	2
lo	277	392	286	402	612	792	2
menos	57	405	85	415	612	792	2
dos	90	405	105	415	612	792	2
métodos	110	405	147	415	612	792	2
diferentes	152	405	195	415	612	792	2
en	200	405	210	415	612	792	2
todo	215	405	234	415	612	792	2
estudio	239	405	271	415	612	792	2
de	275	405	286	415	612	792	2
autoafínidad.	57	417	114	427	612	792	2
Conviene	118	417	161	427	612	792	2
señalar	164	417	196	427	612	792	2
que	200	417	216	427	612	792	2
el	219	417	227	427	612	792	2
concepto	231	417	271	427	612	792	2
de	275	417	285	427	612	792	2
autoafinidad	57	430	112	440	612	792	2
se	118	430	128	440	612	792	2
refiere	131	430	160	440	612	792	2
a	163	430	168	440	612	792	2
la	171	430	179	440	612	792	2
propiedad	182	430	227	440	612	792	2
de	230	430	240	440	612	792	2
un	244	430	255	440	612	792	2
objeto	258	430	285	440	612	792	2
con	57	443	73	452	612	792	2
características	77	443	140	452	612	792	2
fractales	144	443	181	452	612	792	2
cuyo	186	443	207	452	612	792	2
escalamiento	212	443	270	452	612	792	2
no	274	443	285	452	612	792	2
es	57	455	66	465	612	792	2
autosimilar,	71	455	123	465	612	792	2
sino	128	455	146	465	612	792	2
aproximado	151	455	204	465	612	792	2
o	208	455	214	465	612	792	2
estadístico.	219	455	268	465	612	792	2
En	273	455	285	465	612	792	2
un	57	468	68	478	612	792	2
fractal	71	468	99	478	612	792	2
autosimilar,	103	468	156	478	612	792	2
como	159	468	184	478	612	792	2
la	187	468	195	478	612	792	2
curva	199	468	223	478	612	792	2
de	227	468	238	478	612	792	2
von	241	468	258	478	612	792	2
Koch	262	468	285	478	612	792	2
[12]	57	480	75	490	612	792	2
es	80	480	89	490	612	792	2
posible	94	480	125	490	612	792	2
observar	130	480	168	490	612	792	2
partes	173	480	199	490	612	792	2
pequeñas	204	480	245	490	612	792	2
que	249	480	265	490	612	792	2
son	270	480	285	490	612	792	2
copias	57	493	85	503	612	792	2
exactas	88	493	120	503	612	792	2
del	123	493	137	503	612	792	2
conjunto	140	493	179	503	612	792	2
completo,	182	493	225	503	612	792	2
mientras	228	493	266	503	612	792	2
que	269	493	285	503	612	792	2
en	57	506	67	516	612	792	2
un	78	506	89	516	612	792	2
objeto	100	506	128	516	612	792	2
autoafín,	139	506	177	516	612	792	2
la	188	506	196	516	612	792	2
autosimilitud	207	506	265	516	612	792	2
es	276	506	285	516	612	792	2
aproximada.	57	518	111	528	612	792	2
Un	115	518	129	528	612	792	2
objeto	132	518	160	528	612	792	2
autoafín	164	518	200	528	612	792	2
tal	204	518	215	528	612	792	2
como	219	518	243	528	612	792	2
un	247	518	258	528	612	792	2
perfil	262	518	285	528	612	792	2
de	57	531	67	541	612	792	2
una	75	531	91	541	612	792	2
grieta,	99	531	127	541	612	792	2
puede	136	531	162	541	612	792	2
describirse	170	531	218	541	612	792	2
mediante	226	531	266	541	612	792	2
un	275	531	285	541	612	792	2
exponente	57	544	102	554	612	792	2
de	108	544	118	554	612	792	2
Hurst,	124	544	151	554	612	792	2
a	156	544	161	554	612	792	2
veces,	167	544	194	554	612	792	2
dependiendo	200	544	256	554	612	792	2
de	261	544	272	554	612	792	2
la	277	544	285	554	612	792	2
escala	57	556	84	566	612	792	2
de	97	556	107	566	612	792	2
observación	120	556	173	566	612	792	2
o	186	556	192	566	612	792	2
análisis,	205	556	241	566	612	792	2
pueden	254	556	285	566	612	792	2
manifestarse	57	569	112	579	612	792	2
dos	124	569	140	579	612	792	2
exponentes	152	569	201	579	612	792	2
dominando	213	569	263	579	612	792	2
en	275	569	285	579	612	792	2
intervalos	57	582	100	592	612	792	2
de	106	582	117	592	612	792	2
escala	123	582	150	592	612	792	2
separados	156	582	199	592	612	792	2
por	206	582	220	592	612	792	2
una	227	582	242	592	612	792	2
longitud	249	582	285	592	612	792	2
llamada	57	594	92	604	612	792	2
de	95	594	106	604	612	792	2
quiebre	110	594	143	604	612	792	2
(cut-off	147	594	179	604	612	792	2
length),	183	594	217	604	612	792	2
dichos	221	594	250	604	612	792	2
objetos	254	594	286	604	612	792	2
son	57	607	72	617	612	792	2
llamados	77	607	117	617	612	792	2
multiafines.	122	607	174	617	612	792	2
Por	179	607	194	617	612	792	2
ejemplo,	199	607	238	617	612	792	2
Katsuragi	243	607	285	617	612	792	2
[13]	57	620	75	630	612	792	2
analizó	86	620	118	630	612	792	2
el	130	620	138	630	612	792	2
comportamiento	149	620	221	630	612	792	2
de	232	620	243	630	612	792	2
índices	254	620	285	630	612	792	2
bursátiles	57	632	99	642	612	792	2
del	110	632	124	642	612	792	2
mercado	135	632	173	642	612	792	2
japonés	185	632	218	642	612	792	2
y	230	632	235	642	612	792	2
encontró	247	632	285	642	612	792	2
multiafinidad.	57	645	119	655	612	792	2
Por	321	557	336	567	612	792	2
otro	348	557	365	567	612	792	2
lado,	376	557	398	567	612	792	2
los	409	557	422	567	612	792	2
materiales	433	557	479	567	612	792	2
y	490	557	495	567	612	792	2
productos	506	557	550	567	612	792	2
cuasibidimensionales	321	570	415	580	612	792	2
como	421	570	446	580	612	792	2
el	452	570	460	580	612	792	2
papel,	466	570	493	580	612	792	2
láminas	499	570	533	580	612	792	2
de	539	570	550	580	612	792	2
acero,	321	582	348	592	612	792	2
películas	352	582	391	592	612	792	2
plásticas,	395	582	436	592	612	792	2
papel	440	582	464	592	612	792	2
de	468	582	478	592	612	792	2
aluminio,	482	582	524	592	612	792	2
entre	528	582	550	592	612	792	2
otros,	321	595	346	605	612	792	2
son	352	595	367	605	612	792	2
de	373	595	383	605	612	792	2
uso	389	595	404	605	612	792	2
común	410	595	440	605	612	792	2
y	445	595	451	605	612	792	2
cotidiano	456	595	497	605	612	792	2
y	503	595	509	605	612	792	2
también	514	595	550	605	612	792	2
tienen	321	608	348	618	612	792	2
una	353	608	369	618	612	792	2
gran	373	608	393	618	612	792	2
importancia	397	608	450	618	612	792	2
industrial.	454	608	499	618	612	792	2
Por	503	608	518	618	612	792	2
efecto	523	608	550	618	612	792	2
de	321	620	331	630	612	792	2
su	347	620	357	630	612	792	2
fabricación,	373	620	425	630	612	792	2
tienden	441	620	473	630	612	792	2
a	489	620	494	630	612	792	2
presentar	510	620	550	630	612	792	2
direccionamiento	321	633	397	643	612	792	2
o	402	633	408	643	612	792	2
anisotropía	413	633	461	643	612	792	2
en	466	633	477	643	612	792	2
su	482	633	491	643	612	792	2
estructura	496	633	539	643	612	792	2
y	544	633	550	643	612	792	2
propiedades	321	646	374	656	612	792	2
mecánicas	381	646	427	656	612	792	2
[22,	434	646	451	656	612	792	2
23],	458	646	476	656	612	792	2
efecto	483	646	510	656	612	792	2
que	517	646	533	656	612	792	2
en	540	646	550	656	612	792	2
general	321	658	353	668	612	792	2
es	359	658	368	668	612	792	2
menos	373	658	402	668	612	792	2
importante	407	658	455	668	612	792	2
en	460	658	471	668	612	792	2
los	476	658	489	668	612	792	2
materiales	494	658	539	668	612	792	2
y	544	658	550	668	612	792	2
estructuras	321	671	369	681	612	792	2
tridimensionales.	373	671	448	681	612	792	2
Existen	453	671	486	681	612	792	2
relativamente	490	671	550	681	612	792	2
pocos	321	684	347	693	612	792	2
estudios	354	684	390	693	612	792	2
de	397	684	408	693	612	792	2
la	415	684	423	693	612	792	2
fractura	430	684	464	693	612	792	2
para	471	684	490	693	612	792	2
condiciones	497	684	550	693	612	792	2
bidimensionales,	321	696	395	706	612	792	2
comparados	401	696	454	706	612	792	2
con	459	696	475	706	612	792	2
los	480	696	493	706	612	792	2
estudios	498	696	534	706	612	792	2
en	539	696	550	706	612	792	2
materiales	321	709	366	719	612	792	2
y	376	709	382	719	612	792	2
condiciones	391	709	444	719	612	792	2
tridimensionales,	453	709	529	719	612	792	2
no	539	709	550	719	612	792	2
obstante	321	721	358	731	612	792	2
que	361	721	377	731	612	792	2
el	381	721	389	731	612	792	2
desarrollo	393	721	437	731	612	792	2
histórico	440	721	479	731	612	792	2
de	483	721	493	731	612	792	2
la	497	721	505	731	612	792	2
mecánica	508	721	550	731	612	792	2
A	57	662	65	671	612	792	2
través	68	662	94	671	612	792	2
de	97	662	107	671	612	792	2
los	110	662	123	671	612	792	2
años,	126	662	149	671	612	792	2
los	152	662	165	671	612	792	2
estudios	168	662	204	671	612	792	2
experimentales	207	662	273	671	612	792	2
se	276	662	285	671	612	792	2
han	57	674	73	684	612	792	2
centrado	78	674	116	684	612	792	2
en	121	674	132	684	612	792	2
el	137	674	145	684	612	792	2
análisis	150	674	183	684	612	792	2
de	189	674	199	684	612	792	2
las	204	674	217	684	612	792	2
superficies	222	674	270	684	612	792	2
de	275	674	285	684	612	792	2
fractura	57	687	91	697	612	792	2
de	97	687	108	697	612	792	2
materiales	114	687	159	697	612	792	2
tridimensionales,	166	687	241	697	612	792	2
mientras	248	687	285	697	612	792	2
que	57	699	73	709	612	792	2
las	78	699	90	709	612	792	2
trayectorias	95	699	146	709	612	792	2
de	151	699	161	709	612	792	2
propagación	166	699	221	709	612	792	2
de	225	699	236	709	612	792	2
grietas	241	699	270	709	612	792	2
en	275	699	285	709	612	792	2
materiales	57	712	102	722	612	792	2
cuasibidimensionales	109	712	203	722	612	792	2
han	209	712	225	722	612	792	2
sido	232	712	250	722	612	792	2
menos	257	712	285	722	612	792	2
©2017	57	743	79	750	612	792	2
Universidad	81	743	120	750	612	792	2
Simón	122	743	143	750	612	792	2
Bolívar	145	743	169	750	612	792	2
36	297	740	307	749	612	792	2
Rev.	400	743	414	750	612	792	2
LatinAm.	416	743	446	750	612	792	2
Metal.	448	743	468	750	612	792	2
Mat.	471	743	485	750	612	792	2
2017;	487	743	506	750	612	792	2
37	508	743	516	750	612	792	2
(1):	518	743	529	750	612	792	2
35-44	531	743	550	750	612	792	2
Artículo	452	42	492	53	612	792	3
Regular	495	42	533	53	612	792	3
www.rlmm.org	479	58	533	66	612	792	3
de	62	85	73	95	612	792	3
la	79	85	87	95	612	792	3
fractura	93	85	127	95	612	792	3
parte	134	85	156	95	612	792	3
de	162	85	172	95	612	792	3
modelos	178	85	216	95	612	792	3
en	222	85	232	95	612	792	3
condiciones	239	85	291	95	612	792	3
bidimensionales.	62	98	137	108	612	792	3
que	327	85	343	95	612	792	3
la	348	85	356	95	612	792	3
estructura	361	85	405	95	612	792	3
del	410	85	423	95	612	792	3
papel	429	85	453	95	612	792	3
influencia	458	85	502	95	612	792	3
la	507	85	515	95	612	792	3
emisión	521	85	555	95	612	792	3
acústica	327	98	362	108	612	792	3
durante	365	98	398	108	612	792	3
la	401	98	409	108	612	792	3
propagación	411	98	466	108	612	792	3
de	469	98	479	108	612	792	3
las	482	98	494	108	612	792	3
grietas	497	98	526	108	612	792	3
[32].	529	98	550	108	612	792	3
La	62	114	74	124	612	792	3
propagación	82	114	136	124	612	792	3
de	144	114	155	124	612	792	3
las	163	114	175	124	612	792	3
grietas	183	114	212	124	612	792	3
en	220	114	231	124	612	792	3
condiciones	239	114	291	124	612	792	3
bidimensionales	62	127	134	137	612	792	3
genera	141	127	170	137	612	792	3
líneas	177	127	203	137	612	792	3
o	210	127	215	137	612	792	3
trayectorias	222	127	274	137	612	792	3
en	281	127	291	137	612	792	3
general	62	139	95	149	612	792	3
irregulares	109	139	156	149	612	792	3
o	170	139	176	149	612	792	3
rugosas,	189	139	226	149	612	792	3
ciertamente	240	139	291	149	612	792	3
autoafines	62	152	108	162	612	792	3
[16,	111	152	128	162	612	792	3
20,	132	152	145	162	612	792	3
24-32].	149	152	181	162	612	792	3
El	184	152	194	162	612	792	3
problema	197	152	238	162	612	792	3
de	242	152	252	162	612	792	3
predecir	255	152	291	162	612	792	3
o	62	165	68	175	612	792	3
por	71	165	86	175	612	792	3
lo	89	165	97	175	612	792	3
menos	101	165	129	175	612	792	3
describir	132	165	171	175	612	792	3
la	174	165	182	175	612	792	3
trayectoria	185	165	232	175	612	792	3
de	235	165	245	175	612	792	3
grietas	248	165	278	175	612	792	3
ha	281	165	291	175	612	792	3
sido	62	178	81	187	612	792	3
objeto	85	178	112	187	612	792	3
de	116	178	127	187	612	792	3
un	131	178	142	187	612	792	3
estudio	146	178	177	187	612	792	3
relativamente	181	178	241	187	612	792	3
intenso	245	178	277	187	612	792	3
en	281	178	291	187	612	792	3
las	62	190	75	200	612	792	3
últimas	78	190	110	200	612	792	3
cuatro	114	190	141	200	612	792	3
décadas.	145	190	182	200	612	792	3
El	186	190	195	200	612	792	3
principio	199	190	239	200	612	792	3
de	242	190	252	200	612	792	3
simetría	256	190	291	200	612	792	3
local	62	203	84	213	612	792	3
[33],	87	203	108	213	612	792	3
establece	111	203	151	213	612	792	3
que	154	203	170	213	612	792	3
una	173	203	189	213	612	792	3
grieta	191	203	217	213	612	792	3
tiende	219	203	246	213	612	792	3
a	249	203	254	213	612	792	3
avanzar	257	203	291	213	612	792	3
en	62	215	73	225	612	792	3
la	76	215	84	225	612	792	3
dirección	88	215	128	225	612	792	3
perpendicular	132	215	192	225	612	792	3
a	196	215	201	225	612	792	3
aquella	204	215	236	225	612	792	3
en	239	215	249	225	612	792	3
la	253	215	261	225	612	792	3
que	264	215	280	225	612	792	3
el	283	215	291	225	612	792	3
esfuerzo	62	228	100	238	612	792	3
de	102	228	113	238	612	792	3
tracción	116	228	151	238	612	792	3
es	154	228	163	238	612	792	3
máximo,	166	228	204	238	612	792	3
ello	207	228	224	238	612	792	3
implica	226	228	259	238	612	792	3
que	262	228	278	238	612	792	3
en	281	228	291	238	612	792	3
un	62	241	73	251	612	792	3
material	80	241	116	251	612	792	3
homogéneo	122	241	173	251	612	792	3
ensayado	179	241	220	251	612	792	3
en	226	241	236	251	612	792	3
modo	242	241	267	251	612	792	3
I	273	241	277	251	612	792	3
la	283	241	291	251	612	792	3
grieta	62	253	88	263	612	792	3
debería	94	253	126	263	612	792	3
avanzar	133	253	167	263	612	792	3
en	174	253	184	263	612	792	3
línea	191	253	212	263	612	792	3
recta,	219	253	243	263	612	792	3
cosa	249	253	269	263	612	792	3
que	275	253	291	263	612	792	3
evidentemente	62	266	127	276	612	792	3
no	135	266	146	276	612	792	3
sucede.	154	266	187	276	612	792	3
Considerando	195	266	256	276	612	792	3
ya	265	266	275	276	612	792	3
el	283	266	291	276	612	792	3
carácter	62	279	97	289	612	792	3
autoafín	100	279	137	289	612	792	3
de	140	279	150	289	612	792	3
las	153	279	165	289	612	792	3
trayectorias	169	279	220	289	612	792	3
de	223	279	234	289	612	792	3
propagación	237	279	291	289	612	792	3
en	62	291	73	301	612	792	3
dos	81	291	97	301	612	792	3
dimensiones,	105	291	163	301	612	792	3
se	172	291	181	301	612	792	3
ha	190	291	200	301	612	792	3
intentado	209	291	250	301	612	792	3
deducir	258	291	291	301	612	792	3
teóricamente	62	304	119	314	612	792	3
el	127	304	135	314	612	792	3
valor	143	304	166	314	612	792	3
del	174	304	187	314	612	792	3
exponente	195	304	240	314	612	792	3
de	248	304	259	314	612	792	3
Hurst	267	304	291	314	612	792	3
usando	62	317	94	327	612	792	3
modelos	97	317	134	327	612	792	3
como	138	317	162	327	612	792	3
el	166	317	174	327	612	792	3
de	177	317	187	327	612	792	3
polímeros	191	317	235	327	612	792	3
dirigidos	238	317	277	327	612	792	3
en	281	317	291	327	612	792	3
un	62	329	73	339	612	792	3
medio	79	329	106	339	612	792	3
aleatorio,	112	329	153	339	612	792	3
que	158	329	174	339	612	792	3
predice	179	329	212	339	612	792	3
un	217	329	228	339	612	792	3
valor	234	329	256	339	612	792	3
de	261	329	272	339	612	792	3
2/3	277	329	291	339	612	792	3
[34],	62	342	84	352	612	792	3
el	87	342	95	352	612	792	3
modelo	99	342	132	352	612	792	3
de	136	342	147	352	612	792	3
percolación	151	342	202	352	612	792	3
predice	206	342	238	352	612	792	3
valores	242	342	274	352	612	792	3
del	278	342	291	352	612	792	3
orden	62	355	88	364	612	792	3
de	96	355	106	364	612	792	3
0,63	114	355	133	364	612	792	3
[23]	141	355	160	364	612	792	3
y	168	355	173	364	612	792	3
el	181	355	189	364	612	792	3
modelo	197	355	230	364	612	792	3
de	238	355	249	364	612	792	3
fusibles	257	355	291	364	612	792	3
aleatorios	62	367	105	377	612	792	3
predice	110	367	142	377	612	792	3
un	147	367	158	377	612	792	3
valor	162	367	185	377	612	792	3
del	189	367	203	377	612	792	3
orden	207	367	232	377	612	792	3
de	237	367	247	377	612	792	3
0,7	252	367	266	377	612	792	3
[35].	270	367	291	377	612	792	3
Nótese	62	380	93	390	612	792	3
que	96	380	112	390	612	792	3
en	115	380	126	390	612	792	3
todos	129	380	153	390	612	792	3
estos	156	380	178	390	612	792	3
modelos	181	380	218	390	612	792	3
el	221	380	229	390	612	792	3
exponente	232	380	278	390	612	792	3
de	281	380	291	390	612	792	3
rugosidad	62	393	106	403	612	792	3
se	117	393	126	403	612	792	3
considera	137	393	179	403	612	792	3
independiente	189	393	251	403	612	792	3
de	262	393	272	403	612	792	3
la	283	393	291	403	612	792	3
estructura	62	405	106	415	612	792	3
y	113	405	118	415	612	792	3
modo	125	405	150	415	612	792	3
de	157	405	168	415	612	792	3
carga	175	405	199	415	612	792	3
del	206	405	219	415	612	792	3
material.	226	405	265	415	612	792	3
Más	272	405	291	415	612	792	3
recientemente,	62	418	127	428	612	792	3
Cohen	133	418	161	428	612	792	3
y	167	418	172	428	612	792	3
Procaccia	178	418	221	428	612	792	3
[31]	226	418	245	428	612	792	3
aplicaron	250	418	291	428	612	792	3
una	62	431	78	440	612	792	3
generalización	83	431	147	440	612	792	3
del	152	431	165	440	612	792	3
principio	170	431	210	440	612	792	3
de	214	431	225	440	612	792	3
simetría	230	431	265	440	612	792	3
local	270	431	291	440	612	792	3
para	62	443	81	453	612	792	3
deducir	85	443	118	453	612	792	3
un	122	443	133	453	612	792	3
criterio	136	443	168	453	612	792	3
de	172	443	182	453	612	792	3
selección	186	443	227	453	612	792	3
de	230	443	241	453	612	792	3
trayectoria	244	443	291	453	612	792	3
capaz	62	456	88	466	612	792	3
de	92	456	102	466	612	792	3
reproducir	106	456	152	466	612	792	3
los	156	456	169	466	612	792	3
resultados	173	456	218	466	612	792	3
experimentales.	222	456	291	466	612	792	3
También	62	468	102	478	612	792	3
se	112	468	122	478	612	792	3
ha	132	468	143	478	612	792	3
propuesto	154	468	197	478	612	792	3
que	208	468	224	478	612	792	3
los	235	468	247	478	612	792	3
perfiles	258	468	291	478	612	792	3
analizados	62	481	109	491	612	792	3
en	113	481	124	491	612	792	3
ruptura	128	481	160	491	612	792	3
de	164	481	175	491	612	792	3
papel	179	481	203	491	612	792	3
pueden	207	481	239	491	612	792	3
describirse	243	481	291	491	612	792	3
como	62	494	87	504	612	792	3
multiafines	90	494	139	504	612	792	3
[29].	142	494	163	504	612	792	3
Los	327	114	343	124	612	792	3
primeros	348	114	387	124	612	792	3
estudios	391	114	427	124	612	792	3
experimentales	432	114	498	124	612	792	3
del	503	114	516	124	612	792	3
carácter	521	114	555	124	612	792	3
autoafín	327	127	363	137	612	792	3
de	366	127	377	137	612	792	3
las	380	127	392	137	612	792	3
trayectorias	396	127	447	137	612	792	3
de	450	127	461	137	612	792	3
grietas	464	127	493	137	612	792	3
de	497	127	507	137	612	792	3
papel	511	127	535	137	612	792	3
[24,	538	127	556	137	612	792	3
25]	327	139	341	149	612	792	3
resultaron	351	139	395	149	612	792	3
en	405	139	415	149	612	792	3
valores	425	139	457	149	612	792	3
del	467	139	480	149	612	792	3
exponente	490	139	535	149	612	792	3
de	545	139	555	149	612	792	3
rugosidad	327	152	370	162	612	792	3
entre	373	152	395	162	612	792	3
0,63	398	152	417	162	612	792	3
y	420	152	426	162	612	792	3
0,70,	429	152	451	162	612	792	3
en	454	152	464	162	612	792	3
cinco	467	152	491	162	612	792	3
tipos	494	152	515	162	612	792	3
de	518	152	529	162	612	792	3
papel	532	152	556	162	612	792	3
sin	327	165	340	175	612	792	3
reportarse	349	165	393	175	612	792	3
variaciones	403	165	453	175	612	792	3
en	463	165	473	175	612	792	3
las	483	165	496	175	612	792	3
direcciones	505	165	556	175	612	792	3
máquina	327	178	365	187	612	792	3
y	373	178	378	187	612	792	3
transversal.	386	178	436	187	612	792	3
Balankin	444	178	484	187	612	792	3
en	492	178	502	187	612	792	3
1997	510	178	532	187	612	792	3
[6],	540	178	556	187	612	792	3
analizando	327	190	374	200	612	792	3
19	378	190	389	200	612	792	3
tipos	393	190	414	200	612	792	3
de	418	190	428	200	612	792	3
papel,	432	190	458	200	612	792	3
ensayados	462	190	507	200	612	792	3
en	510	190	521	200	612	792	3
las	524	190	537	200	612	792	3
dos	540	190	556	200	612	792	3
direcciones,	327	203	380	213	612	792	3
obtiene	387	203	420	213	612	792	3
valores	427	203	459	213	612	792	3
de	466	203	476	213	612	792	3
0,8	484	203	498	213	612	792	3
para	505	203	524	213	612	792	3
papel	532	203	556	213	612	792	3
Xerox,	327	215	357	225	612	792	3
0,7	360	215	374	225	612	792	3
para	377	213	396	225	612	792	3
papel	400	213	423	225	612	792	3
“facial”	427	213	461	225	612	792	3
y	464	213	470	225	612	792	3
0,5	473	215	487	225	612	792	3
para	490	215	509	225	612	792	3
cartón.	512	215	543	225	612	792	3
El	546	215	556	225	612	792	3
mismo	327	228	357	238	612	792	3
autor	364	228	387	238	612	792	3
reporta	394	228	425	238	612	792	3
en	432	228	443	238	612	792	3
1999	450	228	472	238	612	792	3
[26],	480	228	501	238	612	792	3
analizando	508	228	556	238	612	792	3
cuatro	327	241	354	251	612	792	3
tipos	363	241	384	251	612	792	3
de	392	241	403	251	612	792	3
papel,	411	241	438	251	612	792	3
exponentes	446	241	495	251	612	792	3
que	504	241	520	251	612	792	3
varían	528	241	556	251	612	792	3
alrededor	327	253	368	263	612	792	3
de	371	253	381	263	612	792	3
los	384	253	397	263	612	792	3
valores	400	253	431	263	612	792	3
0,5,	434	253	451	263	612	792	3
2/3	454	253	468	263	612	792	3
y	470	253	476	263	612	792	3
0,8.	479	253	495	263	612	792	3
Salminen	327	270	368	280	612	792	3
et	372	270	380	280	612	792	3
al.,	384	270	398	280	612	792	3
en	402	270	412	280	612	792	3
2003	416	270	438	280	612	792	3
[27],	441	270	463	280	612	792	3
analizaron	466	270	512	280	612	792	3
líneas	516	270	541	280	612	792	3
de	545	270	556	280	612	792	3
propagación	327	283	381	293	612	792	3
en	384	283	395	293	612	792	3
papel	398	283	422	293	612	792	3
y	425	283	430	293	612	792	3
se	433	283	443	293	612	792	3
obtuvo	446	283	476	293	612	792	3
un	479	283	491	293	612	792	3
exponente	494	283	539	293	612	792	3
del	542	283	555	293	612	792	3
orden	327	295	352	305	612	792	3
de	356	295	367	305	612	792	3
0,6,	371	295	388	305	612	792	3
y	392	295	398	305	612	792	3
por	402	295	417	305	612	792	3
primera	421	295	455	305	612	792	3
se	460	295	469	305	612	792	3
vez	474	295	489	305	612	792	3
considera	493	295	535	305	612	792	3
una	540	295	556	305	612	792	3
posible	327	308	359	318	612	792	3
transición	365	308	408	318	612	792	3
a	414	308	419	318	612	792	3
un	425	308	436	318	612	792	3
régimen	442	308	478	318	612	792	3
de	484	308	495	318	612	792	3
propagación	501	308	556	318	612	792	3
tridimensional,	327	321	393	331	612	792	3
haciendo	397	321	436	331	612	792	3
notar	440	321	463	331	612	792	3
que	466	321	482	331	612	792	3
el	486	321	494	331	612	792	3
exponente	497	321	543	331	612	792	3
es	546	321	555	331	612	792	3
cercano	327	333	361	343	612	792	3
al	367	333	375	343	612	792	3
valor	381	333	403	343	612	792	3
de	409	333	419	343	612	792	3
2/3,	425	333	442	343	612	792	3
que	448	333	463	343	612	792	3
corresponde	469	333	523	343	612	792	3
a	529	333	534	343	612	792	3
una	540	333	555	343	612	792	3
superficie	327	346	370	356	612	792	3
de	373	346	384	356	612	792	3
mínima	387	346	420	356	612	792	3
energía.	423	346	458	356	612	792	3
Menezes-Sobrinho	461	346	545	356	612	792	3
et	548	346	556	356	612	792	3
al.,	327	359	341	369	612	792	3
en	346	359	356	369	612	792	3
2005	361	359	383	369	612	792	3
[28]	388	359	406	369	612	792	3
analizaron	411	359	457	369	612	792	3
cinco	462	359	486	369	612	792	3
tipos	490	359	512	369	612	792	3
de	516	359	527	369	612	792	3
papel	532	359	556	369	612	792	3
reportando	327	371	374	381	612	792	3
dependencia	383	371	438	381	612	792	3
del	447	371	460	381	612	792	3
exponente	469	371	514	381	612	792	3
con	523	371	539	381	612	792	3
la	548	371	556	381	612	792	3
dirección	327	384	368	394	612	792	3
máquina	371	384	409	394	612	792	3
o	413	384	419	394	612	792	3
transversal	422	384	470	394	612	792	3
para	474	384	493	394	612	792	3
algunos	496	384	530	394	612	792	3
tipos	534	384	555	394	612	792	3
de	327	397	337	407	612	792	3
papel	341	397	365	407	612	792	3
como	368	397	393	407	612	792	3
periódico,	396	397	441	407	612	792	3
secante	444	397	477	407	612	792	3
y	481	397	486	407	612	792	3
papel	490	397	514	407	612	792	3
seda.	517	397	540	407	612	792	3
En	543	397	556	407	612	792	3
papel	327	409	351	419	612	792	3
couché	357	409	388	419	612	792	3
el	395	409	403	419	612	792	3
exponente	409	409	454	419	612	792	3
que	461	409	477	419	612	792	3
reportan	483	409	520	419	612	792	3
es	526	409	536	419	612	792	3
del	542	409	556	419	612	792	3
orden	327	422	352	432	612	792	3
de	356	422	366	432	612	792	3
0,74	370	422	389	432	612	792	3
y	393	422	399	432	612	792	3
obtuvieron	403	422	450	432	612	792	3
también	454	422	490	432	612	792	3
resultados	494	422	538	432	612	792	3
del	542	422	556	432	612	792	3
orden	327	434	352	444	612	792	3
de	359	434	370	444	612	792	3
0,8	377	434	391	444	612	792	3
para	399	434	418	444	612	792	3
otros	425	434	448	444	612	792	3
papeles	455	434	488	444	612	792	3
relativamente	496	434	556	444	612	792	3
gruesos.	327	447	363	457	612	792	3
En	327	464	339	474	612	792	3
2007,	346	464	371	474	612	792	3
Mallick	378	464	413	474	612	792	3
et	420	464	428	474	612	792	3
al.	435	464	447	474	612	792	3
[20]	454	464	472	474	612	792	3
reportan	480	464	517	474	612	792	3
valores	524	464	556	474	612	792	3
cercanos	327	476	365	486	612	792	3
a	371	476	376	486	612	792	3
2/3	381	476	395	486	612	792	3
para	401	476	420	486	612	792	3
el	426	476	433	486	612	792	3
caso	439	476	458	486	612	792	3
de	464	476	475	486	612	792	3
alta	480	476	496	486	612	792	3
velocidad	502	476	544	486	612	792	3
y	550	476	556	486	612	792	3
cercanos	327	489	365	499	612	792	3
a	368	489	373	499	612	792	3
0,7	376	489	389	499	612	792	3
para	392	489	411	499	612	792	3
baja	414	489	432	499	612	792	3
velocidad,	435	489	480	499	612	792	3
en	483	489	494	499	612	792	3
experimentos	496	489	556	499	612	792	3
de	327	502	337	512	612	792	3
creep	340	502	365	512	612	792	3
en	368	502	378	512	612	792	3
papel.	381	502	408	512	612	792	3
Mora-Santos	411	502	468	512	612	792	3
et	471	502	479	512	612	792	3
al.	482	502	493	512	612	792	3
[30],	496	502	517	512	612	792	3
en	520	502	531	512	612	792	3
2010	534	502	556	512	612	792	3
analizaron	327	514	373	524	612	792	3
grietas	384	514	414	524	612	792	3
en	425	514	436	524	612	792	3
papel	447	514	471	524	612	792	3
filtro	483	514	505	524	612	792	3
de	517	514	527	524	612	792	3
250	539	514	556	524	612	792	3
micrómetros	327	527	382	537	612	792	3
de	387	527	397	537	612	792	3
espesor	402	527	435	537	612	792	3
y	439	527	445	537	612	792	3
gramaje	449	527	484	537	612	792	3
de	489	527	499	537	612	792	3
110	504	527	520	537	612	792	3
g/m	525	527	542	537	612	792	3
2	542	525	545	531	612	792	3
y	550	527	556	537	612	792	3
reportaron	327	540	373	550	612	792	3
valores	382	540	413	550	612	792	3
de	422	540	433	550	612	792	3
0,5,	442	540	458	550	612	792	3
resaltando	467	540	513	550	612	792	3
que	522	540	537	550	612	792	3
es	546	540	556	550	612	792	3
significativamente	327	550	408	562	612	792	3
diferente	414	550	453	562	612	792	3
del	458	550	472	562	612	792	3
valor	477	550	500	562	612	792	3
“universal”	505	550	556	562	612	792	3
de	327	565	337	575	612	792	3
0,8.	341	565	357	575	612	792	3
Nótese	361	565	392	575	612	792	3
que	395	565	411	575	612	792	3
el	415	565	423	575	612	792	3
valor	426	565	449	575	612	792	3
de	453	565	463	575	612	792	3
0,5	467	565	480	575	612	792	3
también	484	565	520	575	612	792	3
ha	523	565	534	575	612	792	3
sido	537	565	556	575	612	792	3
propuesto	327	578	370	588	612	792	3
como	378	578	403	588	612	792	3
universal	411	578	451	588	612	792	3
en	459	578	469	588	612	792	3
el	477	578	485	588	612	792	3
caso	494	578	513	588	612	792	3
de	521	578	532	588	612	792	3
tres	540	578	555	588	612	792	3
dimensiones	327	590	382	600	612	792	3
para	385	590	404	600	612	792	3
escalas	406	590	438	600	612	792	3
pequeñas	440	590	481	600	612	792	3
y/o	484	590	498	600	612	792	3
propagación	501	590	556	600	612	792	3
lenta	327	603	348	613	612	792	3
[5,	356	603	368	613	612	792	3
16],	376	603	394	613	612	792	3
aquí	401	603	420	613	612	792	3
posiblemente	428	603	487	613	612	792	3
se	495	603	504	613	612	792	3
tuvo	512	603	532	613	612	792	3
una	540	603	555	613	612	792	3
transición	327	616	370	626	612	792	3
al	373	616	381	626	612	792	3
régimen	385	616	421	626	612	792	3
tridimensional	424	616	488	626	612	792	3
con	491	616	507	626	612	792	3
exponente	510	616	555	626	612	792	3
de	327	628	337	638	612	792	3
0,5	347	628	361	638	612	792	3
a	370	628	375	638	612	792	3
causa	385	628	409	638	612	792	3
de	419	628	429	638	612	792	3
una	439	628	455	638	612	792	3
baja	465	628	483	638	612	792	3
velocidad	493	628	535	638	612	792	3
de	545	628	556	638	612	792	3
propagación.	327	641	384	651	612	792	3
Los	62	510	79	520	612	792	3
estudios	83	510	119	520	612	792	3
experimentales	123	510	190	520	612	792	3
se	194	510	203	520	612	792	3
han	207	510	223	520	612	792	3
centrado	227	510	265	520	612	792	3
en	269	510	279	520	612	792	3
la	283	510	291	520	612	792	3
propagación	62	523	117	533	612	792	3
de	120	523	130	533	612	792	3
grietas	133	523	163	533	612	792	3
en	166	523	176	533	612	792	3
papel	179	523	203	533	612	792	3
común	206	523	236	533	612	792	3
de	239	523	249	533	612	792	3
celulosa,	252	523	291	533	612	792	3
el	62	536	70	546	612	792	3
cual	74	536	92	546	612	792	3
es	96	536	105	546	612	792	3
un	109	536	120	546	612	792	3
material	123	536	159	546	612	792	3
con	163	536	179	546	612	792	3
estructura	182	536	225	546	612	792	3
heterogénea	229	536	282	546	612	792	3
y	286	536	291	546	612	792	3
jerárquica	62	548	106	558	612	792	3
compleja,	110	548	154	558	612	792	3
con	157	548	173	558	612	792	3
carácter	177	548	212	558	612	792	3
multiescalar	216	548	270	558	612	792	3
[22,	274	548	291	558	612	792	3
23,	62	561	76	571	612	792	3
32]	82	561	96	571	612	792	3
y	102	561	107	571	612	792	3
que	113	561	128	571	612	792	3
puede	134	561	160	571	612	792	3
considerarse	166	561	221	571	612	792	3
como	226	561	250	571	612	792	3
una	256	561	272	571	612	792	3
red	277	561	291	571	612	792	3
porosa	62	574	92	584	612	792	3
de	97	574	108	584	612	792	3
fibras	113	574	138	584	612	792	3
provenientes	143	574	199	584	612	792	3
normalmente	204	574	262	584	612	792	3
de	268	574	278	584	612	792	3
la	283	574	291	584	612	792	3
madera.	62	586	98	596	612	792	3
Las	106	586	122	596	612	792	3
fibras	131	586	156	596	612	792	3
de	165	586	175	596	612	792	3
celulosa	184	586	220	596	612	792	3
pueden	229	586	260	596	612	792	3
tener	269	586	291	596	612	792	3
longitudes	62	599	108	609	612	792	3
de	112	599	123	609	612	792	3
entre	127	599	149	609	612	792	3
1	153	599	158	609	612	792	3
y	162	599	168	609	612	792	3
8	172	599	177	609	612	792	3
mm	181	599	198	609	612	792	3
y	202	599	208	609	612	792	3
su	212	599	222	609	612	792	3
diámetro	226	599	265	609	612	792	3
varía	269	599	291	609	612	792	3
entre	62	612	84	622	612	792	3
15	87	612	98	622	612	792	3
y	101	612	107	622	612	792	3
50	109	612	120	622	612	792	3
µm.	123	612	141	622	612	792	3
La	143	612	155	622	612	792	3
manufactura	158	612	213	622	612	792	3
del	215	612	229	622	612	792	3
papel	232	612	256	622	612	792	3
implica	258	612	291	622	612	792	3
una	62	624	78	634	612	792	3
anisotropía	81	624	130	634	612	792	3
estructural,	133	624	182	634	612	792	3
con	185	624	201	634	612	792	3
las	204	624	217	634	612	792	3
fibras	220	624	245	634	612	792	3
tendiendo	248	624	291	634	612	792	3
a	62	635	67	647	612	792	3
alinearse	72	635	111	647	612	792	3
parcialmente	116	635	173	647	612	792	3
en	178	635	188	647	612	792	3
la	193	635	201	647	612	792	3
llamada	206	635	240	647	612	792	3
“dirección	245	635	291	647	612	792	3
máquina”.	62	647	108	659	612	792	3
En	113	647	125	659	612	792	3
la	130	647	138	659	612	792	3
fractura	143	647	178	659	612	792	3
del	182	647	196	659	612	792	3
papel	201	647	225	659	612	792	3
puede	230	647	256	659	612	792	3
ocurrir	261	647	291	659	612	792	3
ruptura	62	662	94	672	612	792	3
de	103	662	113	672	612	792	3
enlaces	122	662	155	672	612	792	3
entre	164	662	185	672	612	792	3
fibras	194	662	219	672	612	792	3
y	228	662	234	672	612	792	3
la	243	662	251	672	612	792	3
ruptura	259	662	291	672	612	792	3
propiamente	62	675	117	685	612	792	3
de	129	675	139	685	612	792	3
las	151	675	163	685	612	792	3
fibras	175	675	200	685	612	792	3
individuales.	212	675	268	685	612	792	3
La	280	675	291	685	612	792	3
estructura	62	687	106	697	612	792	3
del	110	687	123	697	612	792	3
papel,	127	687	154	697	612	792	3
en	158	687	168	697	612	792	3
términos	172	687	210	697	612	792	3
de	214	687	224	697	612	792	3
la	228	687	236	697	612	792	3
longitud	240	687	277	697	612	792	3
de	281	687	291	697	612	792	3
sus	62	700	77	710	612	792	3
fibras	82	700	107	710	612	792	3
de	112	700	122	710	612	792	3
celulosa	128	700	164	710	612	792	3
y	169	700	174	710	612	792	3
su	180	700	189	710	612	792	3
tendencia	195	700	237	710	612	792	3
a	242	700	247	710	612	792	3
alinearse	252	700	291	710	612	792	3
influye	62	713	94	723	612	792	3
en	98	713	108	723	612	792	3
su	113	713	123	723	612	792	3
resistencia,	127	713	176	723	612	792	3
también	181	713	216	723	612	792	3
se	220	713	230	723	612	792	3
ha	234	713	245	723	612	792	3
reportado	249	713	291	723	612	792	3
©2017	62	743	85	750	612	792	3
Universidad	87	743	126	750	612	792	3
Simón	128	743	148	750	612	792	3
Bolívar	150	743	174	750	612	792	3
Nuevamente,	327	658	385	668	612	792	3
es	389	658	399	668	612	792	3
pertinente	403	658	447	668	612	792	3
señalar	451	658	482	668	612	792	3
que	486	658	502	668	612	792	3
aunque	507	658	538	668	612	792	3
los	543	658	555	668	612	792	3
diversos	327	670	363	680	612	792	3
tipos	368	670	390	680	612	792	3
de	395	670	405	680	612	792	3
papel	410	670	434	680	612	792	3
analizados	439	670	486	680	612	792	3
a	491	670	496	680	612	792	3
lo	501	670	509	680	612	792	3
largo	514	670	537	680	612	792	3
del	542	670	556	680	612	792	3
tiempo	327	683	357	693	612	792	3
por	363	683	378	693	612	792	3
distintos	384	683	422	693	612	792	3
autores	428	683	460	693	612	792	3
presentan	466	683	508	693	612	792	3
evidentes	514	683	555	693	612	792	3
diferencias	327	696	375	705	612	792	3
en	379	696	390	705	612	792	3
composición	394	696	450	705	612	792	3
y	454	696	460	705	612	792	3
estructura,	464	696	510	705	612	792	3
tienden	514	696	547	705	612	792	3
a	551	696	556	705	612	792	3
presentar	327	708	367	718	612	792	3
características	371	708	434	718	612	792	3
de	438	708	449	718	612	792	3
universalidad,	453	708	515	718	612	792	3
con	519	708	535	718	612	792	3
tres	540	708	555	718	612	792	3
exponentes	327	721	376	731	612	792	3
de	379	721	390	731	612	792	3
Hurst	392	721	417	731	612	792	3
influenciados	422	721	482	731	612	792	3
por	485	721	499	731	612	792	3
la	502	721	510	731	612	792	3
velocidad	513	721	556	731	612	792	3
37	303	740	313	749	612	792	3
Rev.	406	743	420	750	612	792	3
LatinAm.	422	743	452	750	612	792	3
Metal.	454	743	474	750	612	792	3
Mat.	476	743	491	750	612	792	3
2017;	493	743	511	750	612	792	3
37	513	743	521	750	612	792	3
(1):	524	743	535	750	612	792	3
35-44	537	743	556	750	612	792	3
Artículo	447	42	487	53	612	792	4
Regular	490	42	528	53	612	792	4
www.rlmm.org	474	58	528	66	612	792	4
de	57	85	67	95	612	792	4
propagación	70	85	125	95	612	792	4
de	128	85	138	95	612	792	4
las	141	85	154	95	612	792	4
grietas	157	85	186	95	612	792	4
y	189	85	195	95	612	792	4
posiblemente	198	85	257	95	612	792	4
por	260	85	274	95	612	792	4
el	278	85	285	95	612	792	4
espesor,	57	98	92	108	612	792	4
ya	99	98	109	108	612	792	4
que	116	98	131	108	612	792	4
al	138	98	146	108	612	792	4
incrementar	152	98	205	108	612	792	4
éste	211	98	228	108	612	792	4
se	234	98	243	108	612	792	4
tiene	250	98	271	108	612	792	4
la	278	98	286	108	612	792	4
tendencia	57	110	99	120	612	792	4
a	123	110	128	120	612	792	4
pasar	152	110	175	120	612	792	4
de	199	110	209	120	612	792	4
condiciones	233	110	286	120	612	792	4
cuasibidimensionales	57	123	151	133	612	792	4
a	189	123	194	133	612	792	4
condiciones	233	123	285	133	612	792	4
tridimensionales.	57	136	132	145	612	792	4
A	137	136	145	145	612	792	4
manera	150	136	182	145	612	792	4
de	187	136	197	145	612	792	4
síntesis	202	136	234	145	612	792	4
y	239	136	244	145	612	792	4
para	249	136	268	145	612	792	4
los	273	136	285	145	612	792	4
propósitos	57	148	103	158	612	792	4
de	106	148	116	158	612	792	4
este	120	148	137	158	612	792	4
trabajo,	140	148	173	158	612	792	4
resulta	177	148	206	158	612	792	4
relevante	209	148	250	158	612	792	4
resaltar	253	148	285	158	612	792	4
que	57	161	73	171	612	792	4
los	78	161	91	171	612	792	4
exponentes	97	161	146	171	612	792	4
de	152	161	162	171	612	792	4
Hurst	168	161	192	171	612	792	4
parecen	198	161	232	171	612	792	4
seguir	237	161	264	171	612	792	4
tres	270	161	285	171	612	792	4
distribuciones	57	173	118	183	612	792	4
estadísticas	129	173	179	183	612	792	4
[16]	190	173	208	183	612	792	4
en	219	173	230	183	612	792	4
materiales	240	173	286	183	612	792	4
tridimensionales;	57	186	132	196	612	792	4
el	141	186	149	196	612	792	4
análisis	158	186	191	196	612	792	4
de	200	186	210	196	612	792	4
los	219	186	232	196	612	792	4
resultados	241	186	285	196	612	792	4
publicados	57	199	104	209	612	792	4
referentes	108	199	151	209	612	792	4
a	155	199	160	209	612	792	4
grietas	164	199	193	209	612	792	4
en	197	199	208	209	612	792	4
dos	211	199	227	209	612	792	4
dimensiones	231	199	285	209	612	792	4
sugiere	57	211	89	221	612	792	4
que	93	211	109	221	612	792	4
esos	114	211	133	221	612	792	4
tres	137	211	153	221	612	792	4
valores	158	211	189	221	612	792	4
persistentes	194	211	245	221	612	792	4
también	250	211	285	221	612	792	4
se	57	224	66	234	612	792	4
manifiestan	69	224	120	234	612	792	4
en	123	224	133	234	612	792	4
estas	136	224	158	234	612	792	4
condiciones.	161	224	216	234	612	792	4
En	219	224	231	234	612	792	4
este	234	224	251	234	612	792	4
estudio	254	224	286	234	612	792	4
presentamos	57	237	112	247	612	792	4
el	115	237	123	247	612	792	4
análisis	127	237	160	247	612	792	4
del	164	237	177	247	612	792	4
carácter	181	237	216	247	612	792	4
autoafín	219	237	255	247	612	792	4
de	259	237	269	247	612	792	4
las	273	237	285	247	612	792	4
trayectorias	57	249	108	259	612	792	4
de	112	249	122	259	612	792	4
propagación	126	249	180	259	612	792	4
de	184	249	194	259	612	792	4
grietas	198	249	227	259	612	792	4
en	231	249	241	259	612	792	4
dos	245	249	260	259	612	792	4
tipos	264	249	285	259	612	792	4
de	57	262	67	272	612	792	4
papel,	71	262	97	272	612	792	4
teniendo	101	262	139	272	612	792	4
en	142	262	152	272	612	792	4
cuenta	156	262	184	272	612	792	4
el	188	262	196	272	612	792	4
espesor,	199	262	235	272	612	792	4
además	239	262	271	272	612	792	4
de	275	262	285	272	612	792	4
explorar	57	275	93	285	612	792	4
el	98	275	106	285	612	792	4
efecto	111	275	138	285	612	792	4
de	142	275	153	285	612	792	4
la	157	275	165	285	612	792	4
dirección	170	275	211	285	612	792	4
de	216	275	226	285	612	792	4
propagación	231	275	285	285	612	792	4
respecto	57	287	93	297	612	792	4
a	100	287	105	297	612	792	4
la	111	287	119	297	612	792	4
dirección	125	287	166	297	612	792	4
máquina	172	287	210	297	612	792	4
de	217	287	227	297	612	792	4
los	233	287	246	297	612	792	4
papeles	252	287	285	297	612	792	4
estudiados.	57	300	106	310	612	792	4
muestra	321	85	356	95	612	792	4
seca	359	85	378	95	612	792	4
original.	380	85	417	95	612	792	4
La	321	102	333	111	612	792	4
microestructura	340	102	409	111	612	792	4
se	416	102	425	111	612	792	4
observó	432	102	467	111	612	792	4
por	474	102	489	111	612	792	4
microscopía	496	102	550	111	612	792	4
óptica	321	114	348	124	612	792	4
y	356	114	362	124	612	792	4
electrónica	370	114	419	124	612	792	4
de	427	114	438	124	612	792	4
barrido.	446	114	480	124	612	792	4
La	489	114	501	124	612	792	4
dirección	509	114	550	124	612	792	4
máquina	321	127	359	137	612	792	4
del	362	127	376	137	612	792	4
papel	379	127	403	137	612	792	4
y	409	127	415	137	612	792	4
sus	418	127	432	137	612	792	4
propiedades	435	127	488	137	612	792	4
mecánicas	492	127	537	137	612	792	4
se	541	127	550	137	612	792	4
determinaron	321	139	380	149	612	792	4
con	387	139	402	149	612	792	4
las	409	139	421	149	612	792	4
pruebas	428	139	462	149	612	792	4
de	469	139	480	149	612	792	4
rasgado	486	139	520	149	612	792	4
y	527	139	533	149	612	792	4
de	539	139	550	149	612	792	4
tensión,	321	152	356	162	612	792	4
bajo	359	152	378	162	612	792	4
las	381	152	393	162	612	792	4
normas	396	152	429	162	612	792	4
TAPPI	432	152	462	162	612	792	4
T	465	152	472	162	612	792	4
409	475	152	492	162	612	792	4
om–98	495	152	526	162	612	792	4
[39],	529	152	550	162	612	792	4
TAPPI	321	165	352	175	612	792	4
T	356	165	362	175	612	792	4
414	367	165	383	175	612	792	4
om–98	387	165	418	175	612	792	4
[40]	422	165	440	175	612	792	4
y	444	165	449	175	612	792	4
TAPPI	453	165	484	175	612	792	4
T	488	165	495	175	612	792	4
494	499	165	515	175	612	792	4
om–96	519	165	550	175	612	792	4
[41].	321	178	342	187	612	792	4
Siguiendo	348	178	393	187	612	792	4
la	399	178	407	187	612	792	4
norma	412	178	441	187	612	792	4
TAPPI	446	178	477	187	612	792	4
T	483	178	489	187	612	792	4
494,	495	178	515	187	612	792	4
en	521	178	531	187	612	792	4
los	537	178	550	187	612	792	4
ensayos	321	190	356	200	612	792	4
mecánicos	363	190	409	200	612	792	4
se	416	190	425	200	612	792	4
empleó	432	190	465	200	612	792	4
una	472	190	488	200	612	792	4
máquina	495	190	532	200	612	792	4
de	539	190	550	200	612	792	4
tensión	321	203	353	213	612	792	4
uniaxial	357	203	392	213	612	792	4
para	396	203	415	213	612	792	4
papel	419	203	443	213	612	792	4
y	447	203	452	213	612	792	4
carton	456	203	484	213	612	792	4
(L&W	488	203	517	213	612	792	4
tensile	521	203	550	213	612	792	4
strenght	321	215	357	225	612	792	4
tester)	361	215	389	225	612	792	4
y	394	215	399	225	612	792	4
se	404	215	413	225	612	792	4
utilizaron	418	215	461	225	612	792	4
diez	466	215	484	225	612	792	4
probetas	489	215	526	225	612	792	4
para	531	215	550	225	612	792	4
cada	321	228	341	238	612	792	4
tipo	349	228	367	238	612	792	4
de	375	228	385	238	612	792	4
papel	394	228	417	238	612	792	4
y	426	228	431	238	612	792	4
para	439	228	458	238	612	792	4
cada	466	228	487	238	612	792	4
una	495	228	511	238	612	792	4
de	519	228	529	238	612	792	4
las	538	228	550	238	612	792	4
direcciones	321	241	371	251	612	792	4
(máquina,	377	241	421	251	612	792	4
transversal	427	241	475	251	612	792	4
y	481	241	486	251	612	792	4
a	492	241	497	251	612	792	4
45°),	503	241	525	251	612	792	4
para	531	241	550	251	612	792	4
ello	321	253	338	263	612	792	4
las	345	253	357	263	612	792	4
probetas	360	253	398	263	612	792	4
fueron	401	253	430	263	612	792	4
preparadas	433	253	481	263	612	792	4
de	484	253	495	263	612	792	4
manera	498	253	531	263	612	792	4
que	534	253	550	263	612	792	4
el	321	266	329	276	612	792	4
eje	333	266	346	276	612	792	4
longitudinal	349	266	403	276	612	792	4
de	406	266	417	276	612	792	4
las	420	266	433	276	612	792	4
mismas,	436	266	473	276	612	792	4
que	476	266	492	276	612	792	4
corresponde	496	266	550	276	612	792	4
al	321	279	329	289	612	792	4
eje	334	279	347	289	612	792	4
de	352	279	363	289	612	792	4
aplicación	368	279	413	289	612	792	4
de	418	279	428	289	612	792	4
la	433	279	441	289	612	792	4
carga	446	279	470	289	612	792	4
en	475	279	486	289	612	792	4
el	491	279	499	289	612	792	4
ensayo	504	279	534	289	612	792	4
de	539	279	550	289	612	792	4
tensión,	321	291	356	301	612	792	4
estuvo	359	291	388	301	612	792	4
paralelo	391	291	427	301	612	792	4
a	431	291	435	301	612	792	4
la	439	291	447	301	612	792	4
dirección	450	291	491	301	612	792	4
máquina	495	291	533	301	612	792	4
del	536	291	550	301	612	792	4
papel,	321	304	348	314	612	792	4
perpendicular	355	304	415	314	612	792	4
a	423	304	428	314	612	792	4
dicha	435	304	459	314	612	792	4
dirección	466	304	507	314	612	792	4
ó	514	304	520	314	612	792	4
a	527	304	532	314	612	792	4
45	539	304	550	314	612	792	4
grados	321	317	350	327	612	792	4
de	354	317	364	327	612	792	4
tal	367	317	378	327	612	792	4
dirección.	381	317	425	327	612	792	4
Es	428	317	439	327	612	792	4
pertinente	442	317	486	327	612	792	4
señalar	489	317	520	327	612	792	4
que	523	317	539	327	612	792	4
el	542	317	550	327	612	792	4
acrónimo	321	329	363	339	612	792	4
TAPPI	372	329	402	339	612	792	4
re	411	329	420	339	612	792	4
refiere	429	329	458	339	612	792	4
a	467	329	471	339	612	792	4
la	480	329	488	339	612	792	4
Technical	507	329	550	339	612	792	4
Association	321	342	373	352	612	792	4
of	378	342	387	352	612	792	4
the	392	342	406	352	612	792	4
Pulp	411	342	432	352	612	792	4
and	438	342	454	352	612	792	4
Paper	460	342	487	352	612	792	4
Industry.	493	342	532	352	612	792	4
las	538	342	550	352	612	792	4
normas	321	355	353	364	612	792	4
TAPPI	361	355	392	364	612	792	4
son	400	355	415	364	612	792	4
las	423	355	435	364	612	792	4
más	443	355	461	364	612	792	4
empleadas	469	355	516	364	612	792	4
en	523	355	534	364	612	792	4
la	542	355	550	364	612	792	4
industria	321	367	360	377	612	792	4
del	362	367	376	377	612	792	4
papel.	379	367	405	377	612	792	4
2.	57	321	65	331	612	792	4
PARTE	78	321	116	331	612	792	4
EXPERIMENTAL	118	321	208	331	612	792	4
Se	57	337	68	347	612	792	4
estudiaron	73	337	119	347	612	792	4
dos	125	337	140	347	612	792	4
tipos	145	337	167	347	612	792	4
de	172	337	182	347	612	792	4
papel,	188	337	215	347	612	792	4
a	220	337	225	347	612	792	4
los	230	337	243	347	612	792	4
que	249	337	265	347	612	792	4
nos	270	337	285	347	612	792	4
referiremos	57	350	107	360	612	792	4
como	116	350	140	360	612	792	4
BPL21	149	350	180	360	612	792	4
y	189	350	194	360	612	792	4
couché,	203	350	237	360	612	792	4
el	245	350	253	360	612	792	4
papel	262	350	286	360	612	792	4
denominado	57	363	111	373	612	792	4
BPL21	118	363	149	373	612	792	4
(base	155	363	178	373	612	792	4
para	185	363	204	373	612	792	4
laminado	210	363	251	373	612	792	4
de	258	363	268	373	612	792	4
21	274	363	286	373	612	792	4
gramos	57	375	89	385	612	792	4
por	95	375	110	385	612	792	4
centímetro	116	375	163	385	612	792	4
cuadrado),	170	375	216	385	612	792	4
es	229	375	238	385	612	792	4
un	244	375	255	385	612	792	4
papel	262	375	285	385	612	792	4
delgado	57	388	92	398	612	792	4
que	101	388	117	398	612	792	4
se	126	388	135	398	612	792	4
emplea	144	388	176	398	612	792	4
con	185	388	201	398	612	792	4
aluminio	210	388	249	398	612	792	4
en	258	388	268	398	612	792	4
la	278	388	286	398	612	792	4
laminación	57	401	106	410	612	792	4
del	110	401	123	410	612	792	4
empaque	128	401	168	410	612	792	4
interior	172	401	204	410	612	792	4
de	209	401	219	410	612	792	4
cigarrillos.	224	401	271	410	612	792	4
El	276	401	285	410	612	792	4
papel	57	413	81	423	612	792	4
couché	85	413	116	423	612	792	4
generalmente	121	413	180	423	612	792	4
es	185	413	194	423	612	792	4
un	198	413	209	423	612	792	4
papel	214	413	238	423	612	792	4
de	242	413	253	423	612	792	4
mayor	257	413	285	423	612	792	4
calidad,	57	426	91	436	612	792	4
que	95	426	111	436	612	792	4
puede	115	426	141	436	612	792	4
contener	145	426	182	436	612	792	4
cargas	186	426	214	436	612	792	4
y	218	426	223	436	612	792	4
al	231	426	239	436	612	792	4
cual	242	426	261	436	612	792	4
se	265	426	274	436	612	792	4
le	277	426	285	436	612	792	4
aplica	57	438	83	448	612	792	4
un	86	438	97	448	612	792	4
recubrimiento	100	438	162	448	612	792	4
que	165	438	180	448	612	792	4
puede	183	438	210	448	612	792	4
ser	213	438	226	448	612	792	4
de	229	438	239	448	612	792	4
carbonato	242	438	285	448	612	792	4
de	57	451	67	461	612	792	4
calcio,	79	451	108	461	612	792	4
caolín	120	451	147	461	612	792	4
o	159	451	165	461	612	792	4
algún	177	451	202	461	612	792	4
polímero,	214	451	256	461	612	792	4
este	268	451	286	461	612	792	4
recubrimiento	57	464	118	474	612	792	4
puede	126	464	152	474	612	792	4
agregarse	160	464	202	474	612	792	4
para	210	464	229	474	612	792	4
hacer	236	464	260	474	612	792	4
más	268	464	285	474	612	792	4
pesado	57	476	87	486	612	792	4
el	94	476	102	486	612	792	4
papel,	109	476	135	486	612	792	4
darle	142	476	164	486	612	792	4
mayor	171	476	199	486	612	792	4
brillo	206	476	230	486	612	792	4
y	236	476	242	486	612	792	4
lisura	249	476	273	486	612	792	4
o	280	476	285	486	612	792	4
disminuir	57	489	99	499	612	792	4
la	109	489	117	499	612	792	4
absorción	127	489	170	499	612	792	4
de	179	489	190	499	612	792	4
tinta,	200	489	222	499	612	792	4
entre	232	489	254	499	612	792	4
otras	264	489	285	499	612	792	4
posibilidades.	57	502	118	512	612	792	4
El	125	502	135	512	612	792	4
espesor	142	502	175	512	612	792	4
se	183	502	192	512	612	792	4
determinó	199	502	244	512	612	792	4
con	251	502	267	512	612	792	4
un	275	502	286	512	612	792	4
micrómetro	57	514	108	524	612	792	4
Karl	112	514	132	524	612	792	4
Frank	136	514	162	524	612	792	4
WEINHEIM–BIRKENAU	166	514	285	524	612	792	4
de	57	527	67	537	612	792	4
0–2.6	71	527	96	537	612	792	4
mm,	100	527	119	537	612	792	4
bajo	123	527	142	537	612	792	4
la	146	527	154	537	612	792	4
norma	158	527	186	537	612	792	4
TAPPI	189	527	220	537	612	792	4
T	224	527	231	537	612	792	4
411	235	527	251	537	612	792	4
om–97	255	527	286	537	612	792	4
[36],	57	540	78	550	612	792	4
mientras	83	540	121	550	612	792	4
que	127	540	142	550	612	792	4
el	148	540	156	550	612	792	4
gramaje	161	540	197	550	612	792	4
se	202	540	211	550	612	792	4
obtuvo	217	540	247	550	612	792	4
bajo	253	540	272	550	612	792	4
la	277	540	285	550	612	792	4
norma	57	552	85	562	612	792	4
TAPPI	90	552	120	562	612	792	4
T	125	552	132	562	612	792	4
410	137	552	153	562	612	792	4
om–98	158	552	189	562	612	792	4
[37]	193	552	212	562	612	792	4
empleando	217	552	265	562	612	792	4
una	270	552	286	562	612	792	4
balanza	57	565	90	575	612	792	4
Explorer	95	565	133	575	612	792	4
OHAUS,	137	565	178	575	612	792	4
con	182	565	198	575	612	792	4
capacidad	202	565	246	575	612	792	4
máxima	250	565	285	575	612	792	4
de	57	578	67	588	612	792	4
210	71	578	87	588	612	792	4
gramos.	91	578	126	588	612	792	4
La	130	578	141	588	612	792	4
longitud	145	578	182	588	612	792	4
de	185	578	196	588	612	792	4
fibras	199	578	224	588	612	792	4
se	228	578	237	588	612	792	4
determinó	241	578	285	588	612	792	4
por	57	590	71	600	612	792	4
medio	78	590	105	600	612	792	4
del	112	590	125	600	612	792	4
clasificador	132	590	183	600	612	792	4
Bauer	189	590	216	600	612	792	4
McNett	222	590	256	600	612	792	4
y	263	590	268	600	612	792	4
un	274	590	286	600	612	792	4
desintegrador	57	603	117	613	612	792	4
de	122	603	133	613	612	792	4
fibras	138	603	163	613	612	792	4
Frank	169	603	194	613	612	792	4
Prufen	200	603	229	613	612	792	4
&	235	603	244	613	612	792	4
Messen,	249	603	286	613	612	792	4
bajo	57	616	76	626	612	792	4
la	80	616	88	626	612	792	4
norma	93	616	121	626	612	792	4
TAPPI	125	616	156	626	612	792	4
T	160	616	167	626	612	792	4
233	172	616	188	626	612	792	4
om–95	192	616	223	626	612	792	4
[38];	228	616	249	626	612	792	4
en	254	616	264	626	612	792	4
este	268	616	286	626	612	792	4
método	57	628	90	638	612	792	4
se	97	628	106	638	612	792	4
separan	114	628	147	638	612	792	4
las	155	628	167	638	612	792	4
fibras	175	628	200	638	612	792	4
de	207	628	218	638	612	792	4
la	232	628	240	638	612	792	4
muestra,	248	628	286	638	612	792	4
poniéndolas	57	641	110	651	612	792	4
en	118	641	129	651	612	792	4
suspensión	137	641	185	651	612	792	4
y	194	641	199	651	612	792	4
en	207	641	218	651	612	792	4
agitación,	226	641	269	651	612	792	4
la	277	641	285	651	612	792	4
suspensión	57	654	105	663	612	792	4
se	108	654	117	663	612	792	4
hace	120	654	141	663	612	792	4
pasar	144	654	167	663	612	792	4
por	170	654	185	663	612	792	4
tamices	188	654	222	663	612	792	4
de	225	654	235	663	612	792	4
número	238	654	272	663	612	792	4
de	275	654	285	663	612	792	4
mallas	57	666	85	676	612	792	4
creciente	94	666	134	676	612	792	4
montados	143	666	186	676	612	792	4
sobre	195	666	219	676	612	792	4
contenedores	228	666	286	676	612	792	4
dispuestos	57	679	103	689	612	792	4
en	106	679	117	689	612	792	4
cascada.	120	679	157	689	612	792	4
Se	161	679	172	689	612	792	4
determina	176	679	220	689	612	792	4
el	223	679	231	689	612	792	4
peso	235	679	255	689	612	792	4
de	259	679	269	689	612	792	4
las	273	679	285	689	612	792	4
fibras	57	692	82	701	612	792	4
retenidas	86	692	126	701	612	792	4
en	130	692	141	701	612	792	4
cada	145	692	165	701	612	792	4
tamiz,	169	692	196	701	612	792	4
así	201	692	213	701	612	792	4
como	217	692	242	701	612	792	4
el	246	692	254	701	612	792	4
de	258	692	269	701	612	792	4
las	273	692	285	701	612	792	4
que	57	704	73	714	612	792	4
pasan	77	704	102	714	612	792	4
por	106	704	121	714	612	792	4
todos	125	704	149	714	612	792	4
los	153	704	166	714	612	792	4
tamices,	170	704	206	714	612	792	4
los	210	704	223	714	612	792	4
resultados	227	704	272	714	612	792	4
se	276	704	285	714	612	792	4
expresan	57	717	96	727	612	792	4
como	101	717	125	727	612	792	4
porcentaje	130	717	176	727	612	792	4
en	180	717	191	727	612	792	4
peso	196	717	216	727	612	792	4
respecto	221	717	257	727	612	792	4
de	262	717	273	727	612	792	4
la	277	717	285	727	612	792	4
©2017	57	743	79	750	612	792	4
Universidad	81	743	120	750	612	792	4
Simón	122	743	143	750	612	792	4
Bolívar	145	743	169	750	612	792	4
La	321	384	333	394	612	792	4
velocidad	336	384	379	394	612	792	4
de	383	384	393	394	612	792	4
separación	396	384	443	394	612	792	4
de	447	384	457	394	612	792	4
las	461	384	473	394	612	792	4
mordazas	476	384	518	394	612	792	4
fue	522	384	536	394	612	792	4
de	540	384	550	394	612	792	4
25	321	397	332	407	612	792	4
mm/min.	335	397	375	407	612	792	4
Las	378	397	394	407	612	792	4
líneas	397	397	423	407	612	792	4
de	426	397	436	407	612	792	4
ruptura	439	397	471	407	612	792	4
se	474	397	483	407	612	792	4
digitalizaron	486	397	542	407	612	792	4
a	545	397	550	407	612	792	4
2400	321	409	343	419	612	792	4
dpi	347	409	361	419	612	792	4
en	364	409	375	419	612	792	4
un	379	409	390	419	612	792	4
escáner	393	409	426	419	612	792	4
de	430	409	440	419	612	792	4
cama	444	409	467	419	612	792	4
plana	470	409	494	419	612	792	4
y	498	409	503	419	612	792	4
se	507	409	516	419	612	792	4
realizó	520	409	550	419	612	792	4
la	321	422	329	432	612	792	4
extracción	332	422	378	432	612	792	4
del	381	422	395	432	612	792	4
perfil	398	422	422	432	612	792	4
de	425	422	436	432	612	792	4
la	439	422	447	432	612	792	4
línea,	450	422	474	432	612	792	4
Fig.	477	422	495	432	612	792	4
1,	498	422	506	432	612	792	4
mediante	509	422	550	432	612	792	4
algoritmos	321	434	368	444	612	792	4
de	373	434	383	444	612	792	4
análisis	388	434	421	444	612	792	4
de	426	434	436	444	612	792	4
imágenes;	441	434	485	444	612	792	4
se	490	434	499	444	612	792	4
eliminó	504	434	537	444	612	792	4
la	542	434	550	444	612	792	4
tendencia	321	447	363	457	612	792	4
de	367	447	377	457	612	792	4
inclinación	380	447	429	457	612	792	4
mediante	432	447	473	457	612	792	4
la	476	447	484	457	612	792	4
sustracción	487	447	536	457	612	792	4
de	539	447	550	457	612	792	4
una	321	460	337	470	612	792	4
línea	343	460	365	470	612	792	4
de	371	460	381	470	612	792	4
ajuste	388	460	414	470	612	792	4
por	420	460	435	470	612	792	4
el	441	460	449	470	612	792	4
método	455	460	488	470	612	792	4
de	495	460	505	470	612	792	4
mínimos	511	460	550	470	612	792	4
cuadrados.	321	472	369	482	612	792	4
Siguiendo	378	472	423	482	612	792	4
las	432	472	444	482	612	792	4
recomendaciones	454	472	530	482	612	792	4
de	540	472	550	482	612	792	4
Schmittbuhl	321	485	375	495	612	792	4
y	382	485	388	495	612	792	4
Oystein	394	485	429	495	612	792	4
[9,	436	485	448	495	612	792	4
11],	455	485	472	495	612	792	4
que	479	485	495	495	612	792	4
indican	502	485	535	495	612	792	4
la	542	485	550	495	612	792	4
conveniencia	321	498	379	508	612	792	4
de	386	498	397	508	612	792	4
usar	404	498	422	508	612	792	4
más	430	498	447	508	612	792	4
de	455	498	465	508	612	792	4
un	472	498	483	508	612	792	4
método	491	498	524	508	612	792	4
para	531	498	550	508	612	792	4
calcular	321	510	356	520	612	792	4
el	361	510	369	520	612	792	4
exponente	373	510	419	520	612	792	4
de	423	510	434	520	612	792	4
rugosidad,	439	510	485	520	612	792	4
se	490	510	499	520	612	792	4
emplearon	504	510	550	520	612	792	4
los	321	523	334	533	612	792	4
métodos	337	523	374	533	612	792	4
[9-11]	377	523	405	533	612	792	4
de	408	523	418	533	612	792	4
banda	421	523	447	533	612	792	4
de	450	523	461	533	612	792	4
ancho	463	523	490	533	612	792	4
variable	493	523	528	533	612	792	4
y	531	523	537	533	612	792	4
de	539	523	550	533	612	792	4
covarianza	321	536	369	546	612	792	4
para	372	536	391	546	612	792	4
tal	394	536	405	546	612	792	4
fín.	408	536	423	546	612	792	4
Para	426	536	446	546	612	792	4
cada	449	536	469	546	612	792	4
papel	472	536	496	546	612	792	4
y	499	536	505	546	612	792	4
para	508	536	527	546	612	792	4
cada	530	536	550	546	612	792	4
una	321	548	337	558	612	792	4
de	344	548	354	558	612	792	4
las	361	548	373	558	612	792	4
tres	380	548	396	558	612	792	4
direcciones,	403	548	456	558	612	792	4
se	463	548	472	558	612	792	4
analizaron	479	548	525	558	612	792	4
diez	532	548	550	558	612	792	4
perfiles	321	561	354	571	612	792	4
y	358	561	363	571	612	792	4
para	366	561	385	571	612	792	4
cada	389	561	409	571	612	792	4
perfil	412	561	436	571	612	792	4
se	440	561	449	571	612	792	4
determinó	452	561	497	571	612	792	4
la	500	561	508	571	612	792	4
curva	512	561	536	571	612	792	4
de	539	561	550	571	612	792	4
autoafinidad	321	574	376	584	612	792	4
con	381	574	397	584	612	792	4
los	402	574	415	584	612	792	4
métodos	420	574	457	584	612	792	4
descritos,	462	574	504	584	612	792	4
con	509	574	525	584	612	792	4
cada	530	574	550	584	612	792	4
conjunto	321	586	360	596	612	792	4
de	364	586	374	596	612	792	4
diez	378	586	396	596	612	792	4
curvas	400	586	429	596	612	792	4
de	433	586	443	596	612	792	4
autoafinidad	447	586	502	596	612	792	4
se	506	586	515	596	612	792	4
obtuvo	519	586	550	596	612	792	4
una	321	599	337	609	612	792	4
curva	340	599	364	609	612	792	4
promedio.	367	599	412	609	612	792	4
3.	321	620	329	630	612	792	4
RESULTADOS	343	620	417	630	612	792	4
Y	436	620	444	630	612	792	4
ANÁLISIS	463	620	516	630	612	792	4
DE	535	620	550	630	612	792	4
RESULTADOS	343	633	417	642	612	792	4
En	321	649	333	659	612	792	4
la	340	649	348	659	612	792	4
Tabla	354	649	379	659	612	792	4
1	386	649	391	659	612	792	4
se	398	649	407	659	612	792	4
indican	413	649	446	659	612	792	4
las	452	649	464	659	612	792	4
características	471	649	533	659	612	792	4
de	539	649	550	659	612	792	4
espesor,	321	662	357	671	612	792	4
gramaje	362	662	397	671	612	792	4
y	402	662	407	671	612	792	4
longitud	412	662	449	671	612	792	4
de	454	662	464	671	612	792	4
fibras,	469	662	497	671	612	792	4
además	502	662	534	671	612	792	4
de	539	662	550	671	612	792	4
los	321	674	334	684	612	792	4
resultados	341	674	386	684	612	792	4
de	393	674	403	684	612	792	4
las	411	674	423	684	612	792	4
pruebas	430	674	464	684	612	792	4
mecánicas	471	674	517	684	612	792	4
y	524	674	530	684	612	792	4
los	537	674	550	684	612	792	4
valores	321	687	353	697	612	792	4
obtenidos	358	687	401	697	612	792	4
del	407	687	420	697	612	792	4
exponente	425	687	471	697	612	792	4
de	476	687	487	697	612	792	4
autoafinidad.	492	687	550	697	612	792	4
Nótese	321	699	352	709	612	792	4
que	357	699	373	709	612	792	4
el	378	699	386	709	612	792	4
papel	391	699	415	709	612	792	4
couché	420	699	451	709	612	792	4
es	457	699	466	709	612	792	4
nueve	471	699	497	709	612	792	4
veces	503	699	527	709	612	792	4
más	532	699	550	709	612	792	4
grueso	321	712	350	722	612	792	4
y	355	712	361	722	612	792	4
doce	366	712	387	722	612	792	4
veces	392	712	416	722	612	792	4
más	421	712	439	722	612	792	4
denso	444	712	470	722	612	792	4
o	475	712	480	722	612	792	4
pesado	486	712	516	722	612	792	4
que	521	712	537	722	612	792	4
el	542	712	550	722	612	792	4
38	297	740	307	749	612	792	4
Rev.	400	743	414	750	612	792	4
LatinAm.	416	743	446	750	612	792	4
Metal.	448	743	468	750	612	792	4
Mat.	471	743	485	750	612	792	4
2017;	487	743	506	750	612	792	4
37	508	743	516	750	612	792	4
(1):	518	743	529	750	612	792	4
35-44	531	743	550	750	612	792	4
Artículo	452	42	492	53	612	792	5
Regular	495	42	533	53	612	792	5
www.rlmm.org	479	58	533	66	612	792	5
BPL21.	62	85	96	95	612	792	5
Figura	62	336	91	345	612	792	5
1.	94	336	101	345	612	792	5
Perfiles	104	336	134	345	612	792	5
de	137	336	146	345	612	792	5
las	149	336	160	345	612	792	5
líneas	162	336	186	345	612	792	5
de	188	336	198	345	612	792	5
ruptura	200	336	229	345	612	792	5
extraídas	231	336	267	345	612	792	5
de	270	336	279	345	612	792	5
las	282	336	293	345	612	792	5
pruebas	295	336	326	345	612	792	5
de	329	336	338	345	612	792	5
tracción:	341	336	376	345	612	792	5
a)	378	336	386	345	612	792	5
papel	389	336	410	345	612	792	5
BPL21;	413	336	444	345	612	792	5
b)	446	336	455	345	612	792	5
papel	457	336	479	345	612	792	5
couché.	482	336	513	345	612	792	5
Tabla	62	359	87	368	612	792	5
1.	90	359	97	368	612	792	5
Resumen	100	359	137	368	612	792	5
de	140	359	149	368	612	792	5
resultados	152	359	192	368	612	792	5
obtenidos.	195	359	236	368	612	792	5
BPL21	230	377	258	386	612	792	5
Espesor	74	411	106	420	612	792	5
(µm)	109	411	129	420	612	792	5
Gramaje	84	424	119	433	612	792	5
(gr/m	87	436	109	445	612	792	5
2	109	433	113	439	612	792	5
)	113	436	116	445	612	792	5
Couché	436	377	466	386	612	792	5
30,375	180	411	208	420	612	792	5
2,628	287	411	310	420	612	792	5
270,125	385	411	418	420	612	792	5
2,883	493	411	515	420	612	792	5
21,12	183	430	205	439	612	792	5
0,19	290	430	307	439	612	792	5
250,8	390	430	413	439	612	792	5
1,635	493	430	515	439	612	792	5
Clasificación	257	450	310	459	612	792	5
de	312	450	322	459	612	792	5
la	324	450	332	459	612	792	5
longitud	334	450	367	459	612	792	5
de	370	450	379	459	612	792	5
las	382	450	393	459	612	792	5
fibras	395	450	418	459	612	792	5
(%)	421	450	436	459	612	792	5
Malla	70	464	93	473	612	792	5
30	95	464	105	473	612	792	5
(0,595	108	464	134	473	612	792	5
mm)	92	475	111	484	612	792	5
Malla	70	487	93	496	612	792	5
50	95	487	105	496	612	792	5
(0,297	108	487	134	496	612	792	5
mm)	92	498	111	507	612	792	5
Malla	81	510	104	519	612	792	5
100	107	510	122	519	612	792	5
(0,148	78	521	104	530	612	792	5
mm)	106	521	125	530	612	792	5
Malla	81	533	104	542	612	792	5
200	107	533	122	542	612	792	5
(0,074	78	544	104	553	612	792	5
mm)	106	544	125	553	612	792	5
Finos	91	558	113	567	612	792	5
45,2	235	469	253	478	612	792	5
32,96	440	469	463	478	612	792	5
11,27	233	492	255	501	612	792	5
17,32	440	492	463	501	612	792	5
14,49	233	515	255	524	612	792	5
10,99	440	515	463	524	612	792	5
5,28	235	538	253	547	612	792	5
6,56	443	538	460	547	612	792	5
23,24	233	558	255	567	612	792	5
32,19	440	558	463	567	612	792	5
Propiedades	300	574	349	583	612	792	5
mecánicas	352	574	393	583	612	792	5
DM	168	590	184	599	612	792	5
Resistencia	79	619	124	628	612	792	5
(MPa)	89	630	114	639	612	792	5
%	73	644	82	653	612	792	5
Elongación	84	644	130	653	612	792	5
DT	239	590	252	599	612	792	5
45°	307	590	321	599	612	792	5
DM	375	590	391	599	612	792	5
DT	445	590	458	599	612	792	5
45°	513	590	527	599	612	792	5
49,108	145	625	170	633	612	792	5
3,166	183	625	203	633	612	792	5
29,122	218	625	242	633	612	792	5
1,209	254	625	274	633	612	792	5
36,369	286	625	311	633	612	792	5
2,376	323	625	343	633	612	792	5
44,269	355	625	379	633	612	792	5
1,429	391	625	411	633	612	792	5
22,255	423	625	448	633	612	792	5
0,753	460	625	480	633	612	792	5
31,454	492	625	517	633	612	792	5
2,671	528	625	549	633	612	792	5
0,956	147	644	167	652	612	792	5
0,1038	181	644	206	652	612	792	5
4,990	220	644	240	652	612	792	5
0,690	254	644	274	652	612	792	5
1,800	288	644	309	652	612	792	5
0,163	323	644	343	652	612	792	5
1,958	357	644	377	652	612	792	5
0,105	391	644	411	652	612	792	5
5,203	425	644	446	652	612	792	5
0,582	460	644	480	652	612	792	5
2,651	494	644	515	652	612	792	5
0,284	528	644	549	652	612	792	5
Exponentes	296	660	343	669	612	792	5
de	345	660	355	669	612	792	5
rugosidad	357	660	397	669	612	792	5
Método	73	676	104	685	612	792	5
Zmax	107	676	130	685	612	792	5
Método	80	689	111	698	612	792	5
de	114	689	123	698	612	792	5
covarianza	80	701	123	710	612	792	5
Promedio,	73	721	114	730	612	792	5
0,59±0,11	155	676	196	685	612	792	5
0,60±0,12	226	676	266	685	612	792	5
0,63±0,17	294	676	335	685	612	792	5
0,66±0,10	363	676	403	685	612	792	5
0,66±0,15	431	676	472	685	612	792	5
0,80±0,18	500	676	540	685	612	792	5
0,52±0,14	155	695	196	704	612	792	5
0,54±0,12	226	695	266	704	612	792	5
0,58±0,18	294	695	335	704	612	792	5
0,60±0,14	363	695	403	704	612	792	5
0,60±0,17	431	695	472	704	612	792	5
0,76±0,18	500	695	540	704	612	792	5
Desviación	129	721	174	730	612	792	5
estándar,	176	721	212	730	612	792	5
DM	215	721	231	730	612	792	5
Dirección	233	721	273	730	612	792	5
máquina,	275	721	312	730	612	792	5
DT	314	721	328	730	612	792	5
Dirección	330	721	370	730	612	792	5
transversal	372	721	415	730	612	792	5
©2017	62	743	85	750	612	792	5
Universidad	87	743	126	750	612	792	5
Simón	128	743	148	750	612	792	5
Bolívar	150	743	174	750	612	792	5
39	303	740	313	749	612	792	5
Rev.	406	743	420	750	612	792	5
LatinAm.	422	743	452	750	612	792	5
Metal.	454	743	474	750	612	792	5
Mat.	476	743	491	750	612	792	5
2017;	493	743	511	750	612	792	5
37	513	743	521	750	612	792	5
(1):	524	743	535	750	612	792	5
35-44	537	743	556	750	612	792	5
Artículo	447	42	487	53	612	792	6
Regular	490	42	528	53	612	792	6
www.rlmm.org	474	58	528	66	612	792	6
Una	57	85	75	95	612	792	6
de	79	85	90	95	612	792	6
las	94	85	107	95	612	792	6
diferencias	111	85	159	95	612	792	6
más	164	85	181	95	612	792	6
notables	186	85	223	95	612	792	6
del	227	85	241	95	612	792	6
resultado	245	85	285	95	612	792	6
de	57	98	67	108	612	792	6
clasificación	71	98	127	108	612	792	6
de	131	98	141	108	612	792	6
longitud	145	98	181	108	612	792	6
de	185	98	196	108	612	792	6
las	200	98	212	108	612	792	6
fibras	216	98	241	108	612	792	6
es	245	98	254	108	612	792	6
que	258	98	274	108	612	792	6
el	277	98	285	108	612	792	6
papel	57	110	81	120	612	792	6
BPL21	84	110	115	120	612	792	6
tiene	118	110	139	120	612	792	6
una	142	110	158	120	612	792	6
mayor	161	110	189	120	612	792	6
cantidad	193	110	230	120	612	792	6
(45,2	233	110	256	120	612	792	6
%)	259	110	272	120	612	792	6
de	275	110	285	120	612	792	6
fibras	57	123	82	133	612	792	6
largas	87	123	113	133	612	792	6
(mayores	118	123	158	133	612	792	6
a	163	123	168	133	612	792	6
0,595	173	123	198	133	612	792	6
mm)	203	123	223	133	612	792	6
que	228	123	244	133	612	792	6
el	249	123	257	133	612	792	6
papel	262	123	285	133	612	792	6
couché,	57	136	91	145	612	792	6
el	95	136	103	145	612	792	6
cual	107	136	125	145	612	792	6
tiene	129	136	150	145	612	792	6
32,96	154	136	179	145	612	792	6
%	183	136	192	145	612	792	6
de	196	136	206	145	612	792	6
fibras	210	136	235	145	612	792	6
mayores	239	136	276	145	612	792	6
a	280	136	285	145	612	792	6
0,595	57	148	81	158	612	792	6
mm.	88	148	107	158	612	792	6
En	114	148	126	158	612	792	6
concordancia	132	148	191	158	612	792	6
con	197	148	213	158	612	792	6
lo	219	148	228	158	612	792	6
anterior,	234	148	271	158	612	792	6
el	278	148	285	158	612	792	6
papel	57	161	81	171	612	792	6
BPL21,	85	161	119	171	612	792	6
a	123	161	128	171	612	792	6
pesar	132	161	155	171	612	792	6
de	159	161	170	171	612	792	6
ser	174	161	187	171	612	792	6
más	191	161	208	171	612	792	6
delgado,	213	161	250	171	612	792	6
es	254	161	264	171	612	792	6
más	268	161	285	171	612	792	6
resistente	57	173	98	183	612	792	6
y	106	173	111	183	612	792	6
presenta	119	173	155	183	612	792	6
menor	163	173	191	183	612	792	6
elongación	198	173	247	183	612	792	6
que	254	173	270	183	612	792	6
el	278	173	285	183	612	792	6
couché;	57	186	91	196	612	792	6
esto	95	186	112	196	612	792	6
está	116	186	133	196	612	792	6
relacionado	137	186	188	196	612	792	6
a	192	186	196	196	612	792	6
que	200	186	216	196	612	792	6
las	223	186	235	196	612	792	6
fibras	239	186	264	196	612	792	6
más	268	186	285	196	612	792	6
largas	57	199	83	209	612	792	6
generan	87	199	121	209	612	792	6
una	125	199	141	209	612	792	6
mayor	145	199	173	209	612	792	6
cantidad	176	199	214	209	612	792	6
de	217	199	228	209	612	792	6
uniones	232	199	266	209	612	792	6
que	269	199	285	209	612	792	6
las	57	211	69	221	612	792	6
fibras	72	211	97	221	612	792	6
cortas	99	211	126	221	612	792	6
[23].	128	211	150	221	612	792	6
Por	152	211	168	221	612	792	6
otro	170	211	188	221	612	792	6
lado,	191	211	212	221	612	792	6
la	215	211	223	221	612	792	6
resistencia	226	211	272	221	612	792	6
en	275	211	285	221	612	792	6
la	57	224	65	234	612	792	6
dirección	72	224	113	234	612	792	6
máquina	121	224	159	234	612	792	6
respecto	166	224	203	234	612	792	6
de	211	224	221	234	612	792	6
la	229	224	237	234	612	792	6
dirección	244	224	285	234	612	792	6
transversal	57	237	104	247	612	792	6
es	108	237	118	247	612	792	6
mayor	122	237	150	247	612	792	6
en	154	237	164	247	612	792	6
el	168	237	176	247	612	792	6
orden	180	237	205	247	612	792	6
de	209	237	219	247	612	792	6
40	224	237	235	247	612	792	6
%	239	237	248	247	612	792	6
y	252	237	257	247	612	792	6
50	261	237	272	247	612	792	6
%	276	237	286	247	612	792	6
para	57	249	76	259	612	792	6
el	78	249	86	259	612	792	6
BPL21	89	249	120	259	612	792	6
y	123	249	129	259	612	792	6
el	131	249	139	259	612	792	6
couché,	142	249	176	259	612	792	6
respectivamente,	179	249	253	259	612	792	6
lo	256	249	264	259	612	792	6
cual	267	249	285	259	612	792	6
es	57	262	66	272	612	792	6
consistente	70	262	119	272	612	792	6
con	124	262	140	272	612	792	6
los	144	262	157	272	612	792	6
resultados	161	262	206	272	612	792	6
publicados	210	262	258	272	612	792	6
en	263	262	273	272	612	792	6
la	277	262	285	272	612	792	6
literatura	57	275	96	285	612	792	6
[22,	105	275	122	285	612	792	6
23]	130	275	145	285	612	792	6
y	153	275	159	285	612	792	6
que	167	275	183	285	612	792	6
se	191	275	201	285	612	792	6
explican	209	275	246	285	612	792	6
por	254	275	269	285	612	792	6
la	277	275	285	285	612	792	6
tendencia	57	287	99	297	612	792	6
de	103	287	113	297	612	792	6
las	117	287	129	297	612	792	6
fibras	133	287	158	297	612	792	6
a	162	287	167	297	612	792	6
orientarse	171	287	214	297	612	792	6
en	218	287	229	297	612	792	6
la	233	287	241	297	612	792	6
dirección	244	287	285	297	612	792	6
máquina,	57	300	97	310	612	792	6
lo	102	300	110	310	612	792	6
que	114	300	130	310	612	792	6
proporciona	135	300	188	310	612	792	6
mayor	192	300	220	310	612	792	6
resistencia	224	300	271	310	612	792	6
en	275	300	285	310	612	792	6
esta	57	313	74	323	612	792	6
dirección.	77	313	120	323	612	792	6
En	57	329	69	339	612	792	6
las	75	329	87	339	612	792	6
micrografías	94	329	149	339	612	792	6
de	156	329	166	339	612	792	6
la	172	329	180	339	612	792	6
Fig.	186	329	204	339	612	792	6
2	210	329	215	339	612	792	6
se	222	329	231	339	612	792	6
observa	237	329	271	339	612	792	6
estructura	57	342	100	352	612	792	6
de	109	342	119	352	612	792	6
ambos	127	342	156	352	612	792	6
papeles	165	342	198	352	612	792	6
en	206	342	217	352	612	792	6
imágenes	225	342	267	352	612	792	6
microscopía	57	355	110	364	612	792	6
óptica,	114	355	144	364	612	792	6
Figs.	148	355	169	364	612	792	6
2a	173	355	183	364	612	792	6
y	187	355	193	364	612	792	6
2b,	196	355	210	364	612	792	6
y	214	355	219	364	612	792	6
electrónica	223	355	271	364	612	792	6
barrido,	57	367	91	377	612	792	6
Figs.	97	367	118	377	612	792	6
2c	121	367	132	377	612	792	6
y	134	367	140	377	612	792	6
2d,	143	367	156	377	612	792	6
en	162	367	172	377	612	792	6
ellas	178	367	198	377	612	792	6
se	203	367	213	377	612	792	6
observa	218	367	252	377	612	792	6
que	255	367	271	377	612	792	6
estructura	321	85	364	95	612	792	6
del	375	85	388	95	612	792	6
papel	398	85	422	95	612	792	6
BPL21	432	85	463	95	612	792	6
es	473	85	482	95	612	792	6
más	492	85	510	95	612	792	6
abierta	520	85	550	95	612	792	6
comparada	321	98	369	108	612	792	6
con	374	98	390	108	612	792	6
el	395	98	403	108	612	792	6
couché,	408	98	442	108	612	792	6
lo	447	98	456	108	612	792	6
que	461	98	477	108	612	792	6
se	482	98	491	108	612	792	6
correlaciona	496	98	550	108	612	792	6
con	321	110	337	120	612	792	6
el	342	110	350	120	612	792	6
gramaje	356	110	391	120	612	792	6
de	396	110	407	120	612	792	6
ambos	412	110	441	120	612	792	6
papeles;	446	110	482	120	612	792	6
nótese	488	110	516	120	612	792	6
que	521	110	537	120	612	792	6
si	543	110	550	120	612	792	6
bien	321	123	340	133	612	792	6
no	346	123	357	133	612	792	6
es	364	123	373	133	612	792	6
fácil	379	123	399	133	612	792	6
observar	405	123	443	133	612	792	6
fibras	449	123	474	133	612	792	6
individuales	481	123	534	133	612	792	6
es	541	123	550	133	612	792	6
posible	321	136	353	145	612	792	6
observar	358	136	396	145	612	792	6
fibras	402	136	427	145	612	792	6
sensiblemente	432	136	495	145	612	792	6
más	500	136	518	145	612	792	6
largas	523	136	550	145	612	792	6
que	321	148	337	158	612	792	6
el	340	148	348	158	612	792	6
tamaño	351	148	384	158	612	792	6
correspondiente	387	148	457	158	612	792	6
a	460	148	465	158	612	792	6
la	468	148	476	158	612	792	6
malla	480	148	504	158	612	792	6
30	507	148	518	158	612	792	6
(0,595	521	148	550	158	612	792	6
mm).	321	161	344	171	612	792	6
La	348	161	359	171	612	792	6
observación	363	161	416	171	612	792	6
de	419	161	429	171	612	792	6
las	432	161	445	171	612	792	6
fibras	448	161	473	171	612	792	6
se	476	161	485	171	612	792	6
dificulta	489	161	525	171	612	792	6
en	528	161	539	171	612	792	6
el	542	161	550	171	612	792	6
papel	321	173	345	183	612	792	6
couché	350	173	381	183	612	792	6
cuando	386	173	418	183	612	792	6
se	423	173	432	183	612	792	6
observa	437	173	471	183	612	792	6
por	476	173	491	183	612	792	6
microscopía	496	173	550	183	612	792	6
electrónica	321	186	369	196	612	792	6
debido	373	186	403	196	612	792	6
posiblemente	407	186	466	196	612	792	6
a	470	186	475	196	612	792	6
la	479	186	487	196	612	792	6
presencia	491	186	532	196	612	792	6
del	536	186	550	196	612	792	6
recubrimiento	321	199	383	209	612	792	6
característico	387	199	446	209	612	792	6
de	450	199	461	209	612	792	6
este	465	199	482	209	612	792	6
tipo	487	199	504	209	612	792	6
de	508	199	519	209	612	792	6
papel.	523	199	550	209	612	792	6
Nótese	321	211	352	221	612	792	6
que	357	211	373	221	612	792	6
a	378	211	383	221	612	792	6
estas	388	211	409	221	612	792	6
escalas	414	211	446	221	612	792	6
de	451	211	461	221	612	792	6
observación	466	211	519	221	612	792	6
no	525	211	536	221	612	792	6
es	541	211	550	221	612	792	6
posible	321	224	353	234	612	792	6
deducir	358	224	391	234	612	792	6
la	396	224	404	234	612	792	6
orientación	410	224	459	234	612	792	6
preferencial	464	224	517	234	612	792	6
de	522	224	533	234	612	792	6
las	538	224	550	234	612	792	6
fibras	321	237	346	247	612	792	6
en	350	237	361	247	612	792	6
la	365	237	373	247	612	792	6
dirección	377	237	418	247	612	792	6
máquina,	422	237	462	247	612	792	6
por	466	237	481	247	612	792	6
ello	485	237	501	247	612	792	6
se	505	237	515	247	612	792	6
recurre	519	237	550	247	612	792	6
habitualmente	321	249	383	259	612	792	6
a	391	249	396	259	612	792	6
los	403	249	415	259	612	792	6
procedimientos	423	249	490	259	612	792	6
basados	498	249	532	259	612	792	6
en	539	249	550	259	612	792	6
pruebas	321	262	355	272	612	792	6
mecánicas	359	262	405	272	612	792	6
[39-41].	408	262	444	272	612	792	6
En	448	262	460	272	612	792	6
la	464	262	472	272	612	792	6
fig	475	262	488	272	612	792	6
2c	491	262	502	272	612	792	6
es	505	262	515	272	612	792	6
posible	518	262	550	272	612	792	6
apreciar	321	275	357	285	612	792	6
algunas	364	275	398	285	612	792	6
uniones	405	275	440	285	612	792	6
entre	447	275	469	285	612	792	6
las	477	275	489	285	612	792	6
fibras;	497	275	525	285	612	792	6
está	533	275	550	285	612	792	6
documentado	321	287	380	297	612	792	6
en	384	287	395	297	612	792	6
la	399	287	407	297	612	792	6
literatura	411	287	450	297	612	792	6
que	455	287	470	297	612	792	6
típicamente	474	287	526	297	612	792	6
cada	530	287	550	297	612	792	6
fibra	321	300	342	310	612	792	6
tiene	346	300	367	310	612	792	6
del	371	300	384	310	612	792	6
orden	388	300	413	310	612	792	6
de	417	300	427	310	612	792	6
50	431	300	442	310	612	792	6
uniones	446	300	480	310	612	792	6
con	484	300	500	310	612	792	6
otras	504	300	525	310	612	792	6
[23],	529	300	550	310	612	792	6
aunque	321	313	353	323	612	792	6
esto	358	313	375	323	612	792	6
depende	380	313	417	323	612	792	6
de	421	313	432	323	612	792	6
la	436	313	444	323	612	792	6
longitud	449	313	485	323	612	792	6
de	490	313	500	323	612	792	6
las	505	313	517	323	612	792	6
fibras;	522	313	550	323	612	792	6
estas	321	325	343	335	612	792	6
uniones	346	325	380	335	612	792	6
son	384	325	399	335	612	792	6
las	403	325	415	335	612	792	6
responsables	418	325	475	335	612	792	6
de	478	325	488	335	612	792	6
la	492	325	500	335	612	792	6
resistencia	503	325	550	335	612	792	6
del	321	338	335	348	612	792	6
papel,	337	338	364	348	612	792	6
particularmente	367	338	436	348	612	792	6
en	439	338	449	348	612	792	6
el	452	338	460	348	612	792	6
proceso	463	338	497	348	612	792	6
de	500	338	510	348	612	792	6
fractura,	513	338	550	348	612	792	6
ya	321	351	331	361	612	792	6
que	335	351	351	361	612	792	6
el	354	351	362	361	612	792	6
avance	366	351	396	361	612	792	6
de	400	351	410	361	612	792	6
las	414	351	426	361	612	792	6
grietas	429	351	459	361	612	792	6
se	462	351	471	361	612	792	6
da	475	351	485	361	612	792	6
por	489	351	503	361	612	792	6
la	507	351	515	361	612	792	6
ruptura	518	351	550	361	612	792	6
de	321	363	331	373	612	792	6
estas	337	363	359	373	612	792	6
uniones	364	363	399	373	612	792	6
más	404	363	422	373	612	792	6
que	428	363	444	373	612	792	6
por	449	363	464	373	612	792	6
la	470	363	478	373	612	792	6
falla	483	363	503	373	612	792	6
de	509	363	519	373	612	792	6
fibras	525	363	550	373	612	792	6
individuales	321	376	375	386	612	792	6
[25,29].	378	376	412	386	612	792	6
la	277	329	285	339	612	792	6
de	275	342	285	352	612	792	6
de	275	355	285	364	612	792	6
la	276	367	284	377	612	792	6
a)	98	531	106	540	612	792	6
Micrografía	109	531	156	540	612	792	6
a	159	531	163	540	612	792	6
25X	166	531	183	540	612	792	6
del	186	531	198	540	612	792	6
papel	200	531	222	540	612	792	6
BPL21	224	531	253	540	612	792	6
b)	353	531	361	540	612	792	6
Micrografía	364	531	411	540	612	792	6
a	414	531	418	540	612	792	6
25X	421	531	438	540	612	792	6
del	441	531	453	540	612	792	6
papel	455	531	477	540	612	792	6
couché	480	531	508	540	612	792	6
c)	72	682	80	691	612	792	6
Micrografía	82	682	130	691	612	792	6
obtenida	133	682	167	691	612	792	6
del	169	682	182	691	612	792	6
MEB	184	682	206	691	612	792	6
a	208	682	213	691	612	792	6
500X,	215	682	240	691	612	792	6
BPL21	243	682	271	691	612	792	6
d)	314	682	322	691	612	792	6
Micrografía	324	682	372	691	612	792	6
obtenida	374	682	409	691	612	792	6
del	411	682	424	691	612	792	6
MEB	426	682	448	691	612	792	6
a	450	682	455	691	612	792	6
2KX,	457	682	479	691	612	792	6
papel	482	682	503	691	612	792	6
couché	506	682	534	691	612	792	6
Figura	57	697	85	706	612	792	6
2.	88	697	96	706	612	792	6
Estructuras	99	697	144	706	612	792	6
de	146	697	156	706	612	792	6
los	159	697	170	706	612	792	6
papeles	173	697	203	706	612	792	6
analizados,	206	697	251	706	612	792	6
por	254	697	267	706	612	792	6
microscopía	270	697	319	706	612	792	6
óptica	322	697	346	706	612	792	6
se	349	697	357	706	612	792	6
puede	360	697	384	706	612	792	6
ver	387	697	399	706	612	792	6
la	402	697	410	706	612	792	6
estructura	412	697	452	706	612	792	6
porosa	455	697	481	706	612	792	6
del	484	697	496	706	612	792	6
BPL21	499	697	527	706	612	792	6
(a)	530	697	541	706	612	792	6
y	544	697	549	706	612	792	6
la	57	709	64	718	612	792	6
estructura	67	709	106	718	612	792	6
más	109	709	125	718	612	792	6
cerrada	128	709	158	718	612	792	6
del	161	709	173	718	612	792	6
papel	176	709	197	718	612	792	6
couché	200	709	229	718	612	792	6
(b),	232	709	246	718	612	792	6
por	249	709	262	718	612	792	6
microscopía	265	709	314	718	612	792	6
electrónica	317	709	361	718	612	792	6
de	364	709	373	718	612	792	6
barrido	376	709	405	718	612	792	6
es	408	709	416	718	612	792	6
posible	419	709	448	718	612	792	6
ver	451	709	463	718	612	792	6
detalles	467	709	497	718	612	792	6
de	500	709	509	718	612	792	6
las	512	709	523	718	612	792	6
fibras	526	709	549	718	612	792	6
en	57	720	66	729	612	792	6
el	69	720	76	729	612	792	6
papel	78	720	100	729	612	792	6
BPL21	102	720	131	729	612	792	6
(c),	133	720	147	729	612	792	6
mientras	149	720	184	729	612	792	6
que	186	720	201	729	612	792	6
en	203	720	213	729	612	792	6
el	215	720	222	729	612	792	6
couché	225	720	253	729	612	792	6
no	256	720	265	729	612	792	6
es	268	720	276	729	612	792	6
posible	279	720	308	729	612	792	6
ver	310	720	323	729	612	792	6
muchos	326	720	356	729	612	792	6
detalles	359	720	390	729	612	792	6
(d)	392	720	404	729	612	792	6
a	406	720	411	729	612	792	6
las	413	720	424	729	612	792	6
magnificaciones	427	720	492	729	612	792	6
empleadas.	495	720	539	729	612	792	6
©2017	57	743	79	750	612	792	6
Universidad	81	743	120	750	612	792	6
Simón	122	743	143	750	612	792	6
Bolívar	145	743	169	750	612	792	6
40	297	740	307	749	612	792	6
Rev.	400	743	414	750	612	792	6
LatinAm.	416	743	446	750	612	792	6
Metal.	448	743	468	750	612	792	6
Mat.	471	743	485	750	612	792	6
2017;	487	743	506	750	612	792	6
37	508	743	516	750	612	792	6
(1):	518	743	529	750	612	792	6
35-44	531	743	550	750	612	792	6
Artículo	452	42	492	53	612	792	7
Regular	495	42	533	53	612	792	7
www.rlmm.org	479	58	533	66	612	792	7
Las	62	85	78	95	612	792	7
curvas	83	85	111	95	612	792	7
promedio	116	85	158	95	612	792	7
de	162	85	172	95	612	792	7
autoafinidad	177	85	232	95	612	792	7
obtenidas	236	85	278	95	612	792	7
se	282	85	291	95	612	792	7
muestran	62	98	103	108	612	792	7
en	108	98	118	108	612	792	7
las	123	98	135	108	612	792	7
Figs.	139	98	161	108	612	792	7
3	166	98	171	108	612	792	7
y	176	98	181	108	612	792	7
4;	186	98	195	108	612	792	7
los	199	98	212	108	612	792	7
correspondientes	217	98	291	108	612	792	7
valores	62	110	94	120	612	792	7
de	98	110	108	120	612	792	7
los	111	110	124	120	612	792	7
exponentes	128	110	177	120	612	792	7
de	180	110	191	120	612	792	7
rugosidad	194	110	237	120	612	792	7
se	241	110	250	120	612	792	7
incluyen	253	110	291	120	612	792	7
en	62	123	73	133	612	792	7
la	81	123	89	133	612	792	7
Tabla	96	123	121	133	612	792	7
1.	129	123	137	133	612	792	7
En	145	123	157	133	612	792	7
la	165	123	173	133	612	792	7
Fig.	180	123	198	133	612	792	7
5	205	123	211	133	612	792	7
se	218	123	228	133	612	792	7
muestran	235	123	276	133	612	792	7
la	283	123	291	133	612	792	7
distribución	62	136	115	145	612	792	7
estadística	126	136	172	145	612	792	7
de	184	136	194	145	612	792	7
estos	206	136	228	145	612	792	7
exponentes,	239	136	291	145	612	792	7
construidas	62	148	113	158	612	792	7
a	116	148	121	158	612	792	7
partir	125	148	149	158	612	792	7
de	153	148	163	158	612	792	7
tablas	167	148	192	158	612	792	7
de	196	148	207	158	612	792	7
frecuencias	210	148	260	158	612	792	7
de	264	148	275	158	612	792	7
los	278	148	291	158	612	792	7
datos	62	161	86	171	612	792	7
de	90	161	100	171	612	792	7
los	105	161	118	171	612	792	7
exponentes	122	161	172	171	612	792	7
de	176	161	186	171	612	792	7
rugosidad,	190	161	237	171	612	792	7
ajustados	241	161	282	171	612	792	7
a	286	161	291	171	612	792	7
curvas	62	173	91	183	612	792	7
de	101	173	111	183	612	792	7
funciones	121	173	163	183	612	792	7
gaussianas	173	173	220	183	612	792	7
utilizando	230	173	274	183	612	792	7
el	283	173	291	183	612	792	7
método	62	186	95	196	612	792	7
de	99	186	109	196	612	792	7
mínimos	113	186	151	196	612	792	7
cuadrados	155	186	199	196	612	792	7
con	203	186	219	196	612	792	7
el	222	186	230	196	612	792	7
algoritmo	234	186	277	196	612	792	7
no	280	186	291	196	612	792	7
lineal	62	199	87	209	612	792	7
de	90	199	100	209	612	792	7
gradiente	103	199	144	209	612	792	7
reducido	147	199	185	209	612	792	7
generalizado	188	199	244	209	612	792	7
(GRG)	247	199	278	209	612	792	7
de	281	199	291	209	612	792	7
Excel.	62	211	90	221	612	792	7
dirección	327	85	368	95	612	792	7
a	371	85	376	95	612	792	7
45°.	379	85	397	95	612	792	7
Para	401	85	420	95	612	792	7
el	423	85	431	95	612	792	7
papel	435	85	458	95	612	792	7
BPL21,	462	85	496	95	612	792	7
el	499	85	507	95	612	792	7
exponente	510	85	555	95	612	792	7
en	327	98	337	108	612	792	7
dicha	341	98	364	108	612	792	7
dirección	368	98	409	108	612	792	7
no	412	98	423	108	612	792	7
cambia,	427	98	461	108	612	792	7
mientras	465	98	502	108	612	792	7
que	506	98	522	108	612	792	7
para	525	98	544	108	612	792	7
el	548	98	556	108	612	792	7
couché	327	110	358	120	612	792	7
el	366	110	374	120	612	792	7
exponente	382	110	427	120	612	792	7
es	435	110	444	120	612	792	7
mayor,	452	110	483	120	612	792	7
con	491	110	507	120	612	792	7
valor	515	110	537	120	612	792	7
de	545	110	556	120	612	792	7
0,80±0,18	327	123	371	133	612	792	7
y	375	123	381	133	612	792	7
0,76±0,18,	384	123	432	133	612	792	7
para	435	123	454	133	612	792	7
los	458	123	471	133	612	792	7
métodos	475	123	512	133	612	792	7
de	516	123	526	133	612	792	7
Zmax	530	123	555	133	612	792	7
y	327	136	332	145	612	792	7
covarianza,	335	136	385	145	612	792	7
respectivamente.	388	136	462	145	612	792	7
(a)	523	262	534	271	612	792	7
(a)	269	321	280	330	612	792	7
(b)	522	420	534	429	612	792	7
Figura	327	466	356	475	612	792	7
4.	359	466	366	475	612	792	7
Gráficos	369	466	404	475	612	792	7
de	406	466	416	475	612	792	7
autoafinidad	419	466	469	475	612	792	7
para	472	466	489	475	612	792	7
el	492	466	499	475	612	792	7
papel	502	466	524	475	612	792	7
couché	527	466	555	475	612	792	7
por	327	478	340	487	612	792	7
los	343	478	354	487	612	792	7
métodos	357	478	390	487	612	792	7
de	393	478	402	487	612	792	7
Zmax	405	478	428	487	612	792	7
(a)	431	478	442	487	612	792	7
y	444	478	449	487	612	792	7
de	452	478	461	487	612	792	7
covarianza	464	478	507	487	612	792	7
(b).	509	478	524	487	612	792	7
(b)	269	475	281	484	612	792	7
Estos	327	501	351	511	612	792	7
resultados	355	501	399	511	612	792	7
sugieren	403	501	441	511	612	792	7
que	445	501	461	511	612	792	7
el	465	501	473	511	612	792	7
espesor	477	501	510	511	612	792	7
del	514	501	528	511	612	792	7
papel	532	501	555	511	612	792	7
couché,	327	514	361	524	612	792	7
que	366	514	382	524	612	792	7
es	388	514	397	524	612	792	7
nueve	402	514	429	524	612	792	7
mayor	434	514	462	524	612	792	7
que	468	514	484	524	612	792	7
el	489	514	497	524	612	792	7
del	503	514	516	524	612	792	7
BPL21,	522	514	556	524	612	792	7
hace	327	527	347	536	612	792	7
que	355	527	371	536	612	792	7
se	380	527	389	536	612	792	7
induzca	397	527	431	536	612	792	7
una	440	527	456	536	612	792	7
transición	464	527	508	536	612	792	7
hacia	516	527	539	536	612	792	7
el	548	527	555	536	612	792	7
comportamiento	327	539	399	549	612	792	7
característico	410	539	469	549	612	792	7
de	480	539	491	549	612	792	7
la	502	539	510	549	612	792	7
fractura	521	539	556	549	612	792	7
tridimensional,	327	552	393	562	612	792	7
posiblemente	401	552	460	562	612	792	7
favorecida	468	552	514	562	612	792	7
por	522	552	537	562	612	792	7
un	544	552	556	562	612	792	7
estado	327	564	355	574	612	792	7
de	358	564	369	574	612	792	7
esfuerzos	373	564	414	574	612	792	7
triaxial	418	564	449	574	612	792	7
en	452	564	463	574	612	792	7
la	466	564	474	574	612	792	7
dirección	478	564	519	574	612	792	7
a	522	564	527	574	612	792	7
45°	531	564	546	574	612	792	7
y	550	564	555	574	612	792	7
por	327	577	341	587	612	792	7
ello	352	577	368	587	612	792	7
se	378	577	388	587	612	792	7
presenta	398	577	434	587	612	792	7
el	445	577	453	587	612	792	7
exponente	463	577	508	587	612	792	7
de	518	577	529	587	612	792	7
0,8,	539	577	556	587	612	792	7
considerado	327	590	380	600	612	792	7
como	396	590	420	600	612	792	7
universal	436	590	477	600	612	792	7
para	492	590	511	600	612	792	7
dichas	527	590	555	600	612	792	7
condiciones.	327	603	382	612	612	792	7
Esto	385	603	405	612	612	792	7
ya	408	603	418	612	612	792	7
había	421	603	445	612	612	792	7
sido	447	603	466	612	612	792	7
sutilmente	469	603	515	612	612	792	7
sugerido	518	603	556	612	612	792	7
por	327	615	341	625	612	792	7
Salminen	350	615	391	625	612	792	7
et	399	615	407	625	612	792	7
al.	415	615	427	625	612	792	7
en	435	615	445	625	612	792	7
2003	453	615	475	625	612	792	7
[27];	483	615	505	625	612	792	7
Menezes-	513	615	556	625	612	792	7
Sobrinho	327	628	367	638	612	792	7
et	372	628	380	638	612	792	7
al.	386	628	397	638	612	792	7
en	402	628	413	638	612	792	7
2005	418	628	440	638	612	792	7
[28]	445	628	464	638	612	792	7
también	469	628	505	638	612	792	7
reportaron	510	628	556	638	612	792	7
valores	327	640	359	650	612	792	7
del	363	640	376	650	612	792	7
orden	381	640	406	650	612	792	7
de	410	640	420	650	612	792	7
0,8	425	640	439	650	612	792	7
en	443	640	453	650	612	792	7
papel	457	640	481	650	612	792	7
couché,	486	640	520	650	612	792	7
aunque	524	640	556	650	612	792	7
no	327	653	338	663	612	792	7
interpretaron	341	653	398	663	612	792	7
sus	401	653	415	663	612	792	7
resultados	418	653	462	663	612	792	7
como	466	653	490	663	612	792	7
una	493	653	509	663	612	792	7
transición	512	653	556	663	612	792	7
hacia	327	666	350	676	612	792	7
un	360	666	371	676	612	792	7
régimen	380	666	416	676	612	792	7
de	426	666	436	676	612	792	7
tres	446	666	462	676	612	792	7
dimensiones.	472	666	529	676	612	792	7
Los	539	666	556	676	612	792	7
resultados	327	678	371	688	612	792	7
de	375	678	386	688	612	792	7
Mora-Santos	390	678	447	688	612	792	7
et	451	678	459	688	612	792	7
al.de	463	678	485	688	612	792	7
2010	488	678	511	688	612	792	7
[30],	515	678	536	688	612	792	7
que	540	678	556	688	612	792	7
reportaron	327	691	373	701	612	792	7
exponentes	381	691	430	701	612	792	7
de	439	691	449	701	612	792	7
0,5	458	691	471	701	612	792	7
en	480	691	490	701	612	792	7
papel	499	691	522	701	612	792	7
filtro,	531	691	556	701	612	792	7
grueso,	327	704	359	714	612	792	7
también	366	704	401	714	612	792	7
pueden	408	704	440	714	612	792	7
interpretarse	447	704	502	714	612	792	7
como	508	704	533	714	612	792	7
una	540	704	556	714	612	792	7
transición	327	716	370	726	612	792	7
hacia	376	716	399	726	612	792	7
un	405	716	416	726	612	792	7
régimen	422	716	458	726	612	792	7
tridimensional,	464	716	530	726	612	792	7
pero	536	716	556	726	612	792	7
Figura	62	522	91	531	612	792	7
3.	94	522	102	531	612	792	7
Gráficos	105	522	139	531	612	792	7
de	142	522	152	531	612	792	7
autoafinidad	155	522	205	531	612	792	7
para	208	522	225	531	612	792	7
el	228	522	235	531	612	792	7
papel	238	522	260	531	612	792	7
BPL21	263	522	291	531	612	792	7
por	62	534	76	543	612	792	7
los	78	534	90	543	612	792	7
métodos	92	534	126	543	612	792	7
de	129	534	138	543	612	792	7
Zmax	141	534	164	543	612	792	7
(a)	166	534	177	543	612	792	7
y	180	534	185	543	612	792	7
de	188	534	197	543	612	792	7
covarianza	199	534	243	543	612	792	7
(b).	245	534	259	543	612	792	7
Es	62	558	73	568	612	792	7
evidente	76	558	114	568	612	792	7
que	117	558	133	568	612	792	7
existe	136	558	161	568	612	792	7
una	164	558	180	568	612	792	7
diferencia	183	558	227	568	612	792	7
en	230	558	241	568	612	792	7
los	244	558	256	568	612	792	7
valores	259	558	291	568	612	792	7
del	62	571	76	581	612	792	7
exponente	80	571	126	581	612	792	7
de	130	571	140	581	612	792	7
Hurst	145	571	169	581	612	792	7
()	174	571	187	581	612	792	7
obtenidos	191	571	234	581	612	792	7
mediante	239	571	279	581	612	792	7
el	283	571	291	581	612	792	7
método	62	584	95	594	612	792	7
de	110	584	121	594	612	792	7
Zmax	136	584	161	594	612	792	7
y	177	584	182	594	612	792	7
covarianza,	197	584	247	594	612	792	7
siendo	263	584	291	594	612	792	7
consistentemente	62	596	138	606	612	792	7
mayores	142	596	179	606	612	792	7
para	182	596	201	606	612	792	7
el	204	596	212	606	612	792	7
método	216	596	249	606	612	792	7
de	252	596	262	606	612	792	7
Zmax	266	596	291	606	612	792	7
en	62	609	73	619	612	792	7
todos	82	609	106	619	612	792	7
los	116	609	128	619	612	792	7
casos.	138	609	164	619	612	792	7
Llama	174	609	202	619	612	792	7
la	211	609	219	619	612	792	7
atención	229	609	266	619	612	792	7
que	275	609	291	619	612	792	7
independientemente	62	622	151	632	612	792	7
del	156	622	169	632	612	792	7
método	174	622	207	632	612	792	7
y	212	622	218	632	612	792	7
la	222	622	230	632	612	792	7
dirección	235	622	276	632	612	792	7
de	281	622	291	632	612	792	7
medición,	62	634	106	644	612	792	7
los	110	634	123	644	612	792	7
exponentes	126	634	176	644	612	792	7
son	179	634	195	644	612	792	7
ligeramente	198	634	250	644	612	792	7
mayores	254	634	291	644	612	792	7
para	62	647	81	657	612	792	7
el	88	647	96	657	612	792	7
papel	103	647	127	657	612	792	7
couché	134	647	165	657	612	792	7
(si	172	647	183	657	612	792	7
bien	190	647	209	657	612	792	7
la	216	647	224	657	612	792	7
diferencia	231	647	275	657	612	792	7
se	282	647	291	657	612	792	7
encuentra	62	660	105	670	612	792	7
dentro	111	660	139	670	612	792	7
de	145	660	155	670	612	792	7
los	161	660	174	670	612	792	7
márgenes	179	660	221	670	612	792	7
de	227	660	237	670	612	792	7
error).	243	660	271	670	612	792	7
Sin	277	660	291	670	612	792	7
duda	62	672	84	682	612	792	7
lo	90	672	99	682	612	792	7
más	105	672	122	682	612	792	7
interesante	128	672	176	682	612	792	7
es	182	672	191	682	612	792	7
que,	197	672	216	682	612	792	7
tomando	222	672	261	682	612	792	7
como	267	672	291	682	612	792	7
referencia	62	685	106	695	612	792	7
el	110	685	118	695	612	792	7
método	122	685	155	695	612	792	7
de	159	685	170	695	612	792	7
Zmax,	174	685	202	695	612	792	7
los	206	685	219	695	612	792	7
valores	223	685	255	695	612	792	7
son	259	685	274	695	612	792	7
del	278	685	291	695	612	792	7
orden	62	698	88	707	612	792	7
de	92	698	103	707	612	792	7
0,59	108	698	127	707	612	792	7
a	132	698	137	707	612	792	7
0,66,	142	698	164	707	612	792	7
para	168	698	187	707	612	792	7
ambos	192	698	221	707	612	792	7
papeles	226	698	259	707	612	792	7
en	264	698	274	707	612	792	7
las	279	698	291	707	612	792	7
direcciones	62	710	113	720	612	792	7
máquina	116	710	154	720	612	792	7
y	158	710	163	720	612	792	7
transversal;	167	710	217	720	612	792	7
sin	221	710	234	720	612	792	7
embargo,	237	710	279	720	612	792	7
se	282	710	291	720	612	792	7
manifiesta	62	723	108	733	612	792	7
una	111	723	127	733	612	792	7
clara	130	723	152	733	612	792	7
diferencia	155	723	199	733	612	792	7
cuando	202	723	234	733	612	792	7
se	237	723	246	733	612	792	7
analiza	249	723	280	733	612	792	7
la	283	723	291	733	612	792	7
©2017	62	743	85	750	612	792	7
Universidad	87	743	126	750	612	792	7
Simón	128	743	148	750	612	792	7
Bolívar	150	743	174	750	612	792	7
41	303	740	313	749	612	792	7
Rev.	406	743	420	750	612	792	7
LatinAm.	422	743	452	750	612	792	7
Metal.	454	743	474	750	612	792	7
Mat.	476	743	491	750	612	792	7
2017;	493	743	511	750	612	792	7
37	513	743	521	750	612	792	7
(1):	524	743	535	750	612	792	7
35-44	537	743	556	750	612	792	7
Artículo	447	42	487	53	612	792	8
Regular	490	42	528	53	612	792	8
www.rlmm.org	474	58	528	66	612	792	8
con	57	85	73	95	612	792	8
el	81	85	89	95	612	792	8
exponente	97	85	142	95	612	792	8
de	150	85	160	95	612	792	8
0,5	168	85	182	95	612	792	8
que	190	85	206	95	612	792	8
también	214	85	250	95	612	792	8
se	258	85	267	95	612	792	8
ha	275	85	285	95	612	792	8
propuesto	57	98	100	108	612	792	8
como	109	98	134	108	612	792	8
universal	143	98	183	108	612	792	8
[5,	193	98	204	108	612	792	8
7].	214	98	226	108	612	792	8
Recuérdese	235	98	285	108	612	792	8
también	57	110	92	120	612	792	8
que	95	110	111	120	612	792	8
Balankin	115	110	154	120	612	792	8
et	157	110	165	120	612	792	8
al.	169	110	180	120	612	792	8
[26]	183	110	202	120	612	792	8
reportaron	205	110	251	120	612	792	8
valores	254	110	286	120	612	792	8
que	57	123	73	133	612	792	8
variaban	75	123	113	133	612	792	8
alrededor	116	123	157	133	612	792	8
de	160	123	171	133	612	792	8
0,5,	173	123	190	133	612	792	8
2/3	193	123	207	133	612	792	8
y	210	123	215	133	612	792	8
0,8.	218	123	234	133	612	792	8
Aunque	57	139	92	149	612	792	8
en	97	139	108	149	612	792	8
los	114	139	126	149	612	792	8
experimentos	132	139	192	149	612	792	8
aquí	197	139	216	149	612	792	8
reportados	222	139	269	149	612	792	8
no	274	139	285	149	612	792	8
detectamos	57	152	106	162	612	792	8
valores	112	152	143	162	612	792	8
del	149	152	162	162	612	792	8
orden	168	152	193	162	612	792	8
de	199	152	209	162	612	792	8
0,5,	214	152	231	162	612	792	8
en	237	152	247	162	612	792	8
base	253	152	272	162	612	792	8
al	278	152	286	162	612	792	8
análisis	57	165	90	175	612	792	8
crítico	94	165	123	175	612	792	8
de	127	165	138	175	612	792	8
la	142	165	150	175	612	792	8
literatura	155	165	195	175	612	792	8
nuestros	199	165	236	175	612	792	8
resultados	241	165	285	175	612	792	8
refuerzan	57	178	98	187	612	792	8
la	105	178	113	187	612	792	8
conjetura	120	178	161	187	612	792	8
[16]	167	178	185	187	612	792	8
de	192	178	203	187	612	792	8
que	209	178	225	187	612	792	8
existen	232	178	263	187	612	792	8
tres	270	178	286	187	612	792	8
valores	57	190	88	200	612	792	8
universales	91	190	141	200	612	792	8
o	144	190	149	200	612	792	8
por	152	190	167	200	612	792	8
lo	169	190	178	200	612	792	8
menos	181	190	209	200	612	792	8
persistentes	212	190	264	200	612	792	8
para	266	190	285	200	612	792	8
los	57	203	70	213	612	792	8
exponentes	76	203	125	213	612	792	8
de	132	203	142	213	612	792	8
rugosidad,	149	203	195	213	612	792	8
con	201	203	217	213	612	792	8
distribuciones	224	203	285	213	612	792	8
estadísticas	57	215	107	225	612	792	8
centradas	112	215	153	225	612	792	8
alrededor	158	215	200	225	612	792	8
de	205	215	215	225	612	792	8
los	220	215	233	225	612	792	8
valores	238	215	270	225	612	792	8
de	275	215	285	225	612	792	8
0,5,	57	228	73	238	612	792	8
2/3	89	228	103	238	612	792	8
y	118	228	123	238	612	792	8
0,8.	139	228	155	238	612	792	8
Para	171	228	190	238	612	792	8
las	205	228	218	238	612	792	8
condiciones	233	228	286	238	612	792	8
cuasibidimensionales,	57	241	154	251	612	792	8
el	157	241	165	251	612	792	8
valor	169	241	191	251	612	792	8
de	195	241	205	251	612	792	8
2/3	209	241	223	251	612	792	8
domina,	227	241	262	251	612	792	8
pero	266	241	286	251	612	792	8
es	57	253	66	263	612	792	8
viable	71	253	98	263	612	792	8
especular	104	253	145	263	612	792	8
que	151	253	167	263	612	792	8
puede	173	253	199	263	612	792	8
evolucionar	204	253	256	263	612	792	8
a	262	253	267	263	612	792	8
los	272	253	285	263	612	792	8
valores	57	266	88	276	612	792	8
de	93	266	104	276	612	792	8
0,5	109	266	123	276	612	792	8
o	128	266	133	276	612	792	8
0,8	138	266	152	276	612	792	8
cuando	157	266	189	276	612	792	8
el	194	266	201	276	612	792	8
espesor	207	266	239	276	612	792	8
hace	244	266	265	276	612	792	8
que	270	266	285	276	612	792	8
localmente	57	279	105	289	612	792	8
se	116	279	125	289	612	792	8
tengan	136	279	165	289	612	792	8
condiciones	176	279	229	289	612	792	8
particularmente	321	85	390	95	612	792	8
en	400	85	411	95	612	792	8
direcciones	421	85	471	95	612	792	8
oblicuas	480	85	517	95	612	792	8
a	527	85	532	95	612	792	8
la	542	85	550	95	612	792	8
dirección	321	98	362	108	612	792	8
máquina	368	98	406	108	612	792	8
en	412	98	423	108	612	792	8
el	429	98	437	108	612	792	8
caso	443	98	463	108	612	792	8
del	469	98	482	108	612	792	8
papel,	488	98	515	108	612	792	8
siendo	521	98	550	108	612	792	8
también	321	110	357	120	612	792	8
posible	362	110	393	120	612	792	8
que	398	110	414	120	612	792	8
la	419	110	427	120	612	792	8
velocidad	432	110	475	120	612	792	8
de	480	110	490	120	612	792	8
propagación	495	110	550	120	612	792	8
tenga	321	123	345	133	612	792	8
un	348	123	359	133	612	792	8
efecto	362	123	389	133	612	792	8
en	392	123	402	133	612	792	8
dicha	405	123	429	133	612	792	8
transición.	432	123	478	133	612	792	8
Para	481	123	501	133	612	792	8
elucidar	504	123	539	133	612	792	8
el	542	123	550	133	612	792	8
efecto	321	136	348	145	612	792	8
de	359	136	369	145	612	792	8
la	380	136	388	145	612	792	8
velocidad	398	136	441	145	612	792	8
de	452	136	462	145	612	792	8
propagación,	473	136	530	145	612	792	8
es	541	136	550	145	612	792	8
conveniente	321	148	374	158	612	792	8
considerar	378	148	424	158	612	792	8
en	428	148	439	158	612	792	8
trabajo	442	148	473	158	612	792	8
futuros	477	148	508	158	612	792	8
el	512	148	520	158	612	792	8
variar	524	148	550	158	612	792	8
la	321	161	329	171	612	792	8
velocidad	334	161	377	171	612	792	8
de	382	161	392	171	612	792	8
los	397	161	410	171	612	792	8
ensayos	415	161	449	171	612	792	8
de	454	161	465	171	612	792	8
tensión	470	161	502	171	612	792	8
e	506	161	511	171	612	792	8
intentar	516	161	550	171	612	792	8
medir	321	173	347	183	612	792	8
la	350	173	358	183	612	792	8
rapidez	362	173	395	183	612	792	8
de	398	173	409	183	612	792	8
propagación	412	173	467	183	612	792	8
instantánea	470	173	520	183	612	792	8
de	524	173	534	183	612	792	8
las	538	173	550	183	612	792	8
grietas,	321	186	353	196	612	792	8
posiblemente	359	186	417	196	612	792	8
usando	423	186	454	196	612	792	8
una	459	186	475	196	612	792	8
cámara	481	186	513	196	612	792	8
de	518	186	529	196	612	792	8
alta	534	186	550	196	612	792	8
velocidad.	321	199	367	209	612	792	8
Si	371	199	380	209	612	792	8
bien	384	199	403	209	612	792	8
el	407	199	414	209	612	792	8
aspecto	418	199	451	209	612	792	8
de	455	199	466	209	612	792	8
universalidad	470	199	529	209	612	792	8
está	533	199	550	209	612	792	8
firmemente	321	211	372	221	612	792	8
establecido,	386	211	439	221	612	792	8
parece	453	211	482	221	612	792	8
conveniente	497	211	550	221	612	792	8
también,	321	224	359	234	612	792	8
para	371	224	390	234	612	792	8
descartar	401	224	441	234	612	792	8
posibles	452	224	488	234	612	792	8
variaciones	500	224	550	234	612	792	8
debidas	321	237	355	247	612	792	8
a	359	237	364	247	612	792	8
las	368	237	380	247	612	792	8
diferencias	384	237	433	247	612	792	8
en	437	237	447	247	612	792	8
composición	451	237	508	247	612	792	8
química,	512	237	550	247	612	792	8
presencia	321	249	363	259	612	792	8
de	369	249	380	259	612	792	8
lignina	386	249	417	259	612	792	8
y	423	249	429	259	612	792	8
el	435	249	443	259	612	792	8
efecto	450	249	477	259	612	792	8
de	483	249	494	259	612	792	8
las	500	249	512	259	612	792	8
cargas,	519	249	550	259	612	792	8
reproducir	321	262	367	272	612	792	8
estos	371	262	393	272	612	792	8
experimentos	398	262	457	272	612	792	8
en	461	262	472	272	612	792	8
un	476	262	487	272	612	792	8
mismo	492	262	521	272	612	792	8
papel	526	262	550	272	612	792	8
variando	321	275	360	285	612	792	8
únicamente	362	275	413	285	612	792	8
el	416	275	424	285	612	792	8
espesor.	427	275	462	285	612	792	8
(a)	248	309	259	318	612	792	8
(b)	514	309	526	318	612	792	8
(c)	248	474	260	483	612	792	8
(d)	508	474	520	483	612	792	8
Figura.	57	626	88	635	612	792	8
5.	91	626	98	635	612	792	8
Distribuciones	101	626	159	635	612	792	8
estadísticas	162	626	207	635	612	792	8
de	210	626	219	635	612	792	8
los	222	626	233	635	612	792	8
exponentes	236	626	281	635	612	792	8
de	284	626	293	635	612	792	8
rugosidad,	296	626	338	635	612	792	8
para	340	626	357	635	612	792	8
el	360	626	367	635	612	792	8
papel	370	626	392	635	612	792	8
BPL21	394	626	422	635	612	792	8
(5a	425	626	438	635	612	792	8
y	441	626	445	635	612	792	8
5b)	448	626	461	635	612	792	8
y	464	626	469	635	612	792	8
el	471	626	479	635	612	792	8
papel	481	626	503	635	612	792	8
couché	506	626	534	635	612	792	8
(5c	536	626	549	635	612	792	8
y	57	638	62	647	612	792	8
5d),	64	638	80	647	612	792	8
calculadas	82	638	124	647	612	792	8
mediante	127	638	163	647	612	792	8
los	166	638	177	647	612	792	8
métodos	180	638	214	647	612	792	8
de	216	638	226	647	612	792	8
Zmax	228	638	251	647	612	792	8
(5a	254	638	267	647	612	792	8
y	270	638	275	647	612	792	8
5c)	277	638	290	647	612	792	8
y	292	638	297	647	612	792	8
el	300	638	307	647	612	792	8
de	309	638	319	647	612	792	8
covarianza	321	638	364	647	612	792	8
(5b	367	638	380	647	612	792	8
y	383	638	388	647	612	792	8
5d).	390	638	406	647	612	792	8
máquina	321	661	359	671	612	792	8
y	362	661	367	671	612	792	8
transversal.	370	661	420	671	612	792	8
Para	423	661	443	671	612	792	8
la	446	661	454	671	612	792	8
dirección	456	661	497	671	612	792	8
a	500	661	505	671	612	792	8
45°,	508	661	526	671	612	792	8
en	529	661	539	671	612	792	8
el	542	661	550	671	612	792	8
que	321	674	337	684	612	792	8
el	341	674	349	684	612	792	8
BPL21	352	674	384	684	612	792	8
mostró	387	674	418	684	612	792	8
el	421	674	429	684	612	792	8
mismo	433	674	463	684	612	792	8
exponente	467	674	512	684	612	792	8
cercano	516	674	550	684	612	792	8
a	321	687	326	697	612	792	8
2/3,	329	687	346	697	612	792	8
el	350	687	358	697	612	792	8
exponente	361	687	407	697	612	792	8
para	410	687	429	697	612	792	8
el	432	687	440	697	612	792	8
papel	444	687	468	697	612	792	8
couché	471	687	503	697	612	792	8
resultó	506	687	536	697	612	792	8
en	540	687	550	697	612	792	8
valores	321	699	353	709	612	792	8
del	360	699	373	709	612	792	8
orden	380	699	405	709	612	792	8
de	412	699	422	709	612	792	8
0,8,	429	699	446	709	612	792	8
presumiblemente	452	699	528	709	612	792	8
por	535	699	550	709	612	792	8
efecto	321	712	348	722	612	792	8
de	352	712	362	722	612	792	8
su	366	712	375	722	612	792	8
espesor	379	712	412	722	612	792	8
nueve	416	712	442	722	612	792	8
veces	445	712	470	722	612	792	8
mayor	473	712	501	722	612	792	8
que	505	712	521	722	612	792	8
el	525	712	533	722	612	792	8
del	536	712	550	722	612	792	8
4.	57	666	65	676	612	792	8
CONCLUSIONES	78	666	166	676	612	792	8
La	57	682	68	692	612	792	8
propagación	75	682	129	692	612	792	8
de	135	682	145	692	612	792	8
grietas	152	682	181	692	612	792	8
en	187	682	198	692	612	792	8
modo	204	682	229	692	612	792	8
I	235	682	239	692	612	792	8
en	245	682	255	692	612	792	8
papel	261	682	285	692	612	792	8
BPL21	57	695	88	705	612	792	8
y	91	695	97	705	612	792	8
en	100	695	110	705	612	792	8
papel	114	695	138	705	612	792	8
couché	141	695	172	705	612	792	8
resultó	175	695	205	705	612	792	8
en	209	695	219	705	612	792	8
exponentes	222	695	272	705	612	792	8
de	275	695	286	705	612	792	8
rugosidad	57	707	100	717	612	792	8
esencialmente	107	707	170	717	612	792	8
iguales	177	707	208	717	612	792	8
con	216	707	232	717	612	792	8
promedios	239	707	285	717	612	792	8
centrados	57	720	99	730	612	792	8
alrededor	105	720	147	730	612	792	8
de	154	720	164	730	612	792	8
2/3	170	720	184	730	612	792	8
para	191	720	210	730	612	792	8
las	217	720	229	730	612	792	8
direcciones	236	720	286	730	612	792	8
©2017	57	743	79	750	612	792	8
Universidad	81	743	120	750	612	792	8
Simón	122	743	143	750	612	792	8
Bolívar	145	743	169	750	612	792	8
42	297	740	307	749	612	792	8
Rev.	400	743	414	750	612	792	8
LatinAm.	416	743	446	750	612	792	8
Metal.	448	743	468	750	612	792	8
Mat.	471	743	485	750	612	792	8
2017;	487	743	506	750	612	792	8
37	508	743	516	750	612	792	8
(1):	518	743	529	750	612	792	8
35-44	531	743	550	750	612	792	8
Artículo	452	42	492	53	612	792	9
Regular	495	42	533	53	612	792	9
www.rlmm.org	479	58	533	66	612	792	9
BPL21,	62	85	96	95	612	792	9
aunado	104	85	136	95	612	792	9
al	143	85	151	95	612	792	9
estado	158	85	186	95	612	792	9
triaxial	193	85	225	95	612	792	9
de	232	85	242	95	612	792	9
esfuerzos	250	85	291	95	612	792	9
inducidos	62	98	105	108	612	792	9
en	109	98	119	108	612	792	9
dicha	123	98	146	108	612	792	9
dirección;	150	98	194	108	612	792	9
es	197	98	207	108	612	792	9
posible	210	98	242	108	612	792	9
interpretar	245	98	291	108	612	792	9
este	62	110	80	120	612	792	9
efecto	87	110	113	120	612	792	9
como	120	110	145	120	612	792	9
una	152	110	168	120	612	792	9
transición	175	110	218	120	612	792	9
a	225	110	230	120	612	792	9
un	237	110	248	120	612	792	9
régimen	255	110	291	120	612	792	9
tridimensional	62	123	126	133	612	792	9
y	132	123	138	133	612	792	9
por	144	123	158	133	612	792	9
ello	165	123	181	133	612	792	9
se	187	123	196	133	612	792	9
manifiesta	202	123	248	133	612	792	9
el	254	123	262	133	612	792	9
valor	268	123	291	133	612	792	9
propuesto	62	136	106	145	612	792	9
como	110	136	134	145	612	792	9
universal	138	136	178	145	612	792	9
para	182	136	201	145	612	792	9
dichas	204	136	232	145	612	792	9
condiciones.	236	136	291	145	612	792	9
Nuestros	62	148	102	158	612	792	9
resultados	107	148	152	158	612	792	9
soportan	157	148	195	158	612	792	9
la	200	148	208	158	612	792	9
conjetura	213	148	254	158	612	792	9
de	260	148	270	158	612	792	9
que	275	148	291	158	612	792	9
existen	62	161	94	171	612	792	9
tres	99	161	115	171	612	792	9
exponentes	120	161	169	171	612	792	9
persistentes	175	161	226	171	612	792	9
o	231	161	237	171	612	792	9
universales	242	161	291	171	612	792	9
centrados	62	173	105	183	612	792	9
en	108	173	118	183	612	792	9
valores	121	173	153	183	612	792	9
del	156	173	170	183	612	792	9
orden	173	173	198	183	612	792	9
de	201	173	212	183	612	792	9
0,5,	215	173	231	183	612	792	9
2/3	234	173	249	183	612	792	9
y	252	173	257	183	612	792	9
0,8.	260	173	277	183	612	792	9
Se	280	173	291	183	612	792	9
recomienda	62	186	114	196	612	792	9
realizar	118	186	151	196	612	792	9
más	155	186	173	196	612	792	9
experimentos	177	186	236	196	612	792	9
variando	240	186	279	196	612	792	9
el	283	186	291	196	612	792	9
ángulo	62	199	92	209	612	792	9
desde	95	199	120	209	612	792	9
0	123	199	129	209	612	792	9
a	132	199	137	209	612	792	9
90	140	199	151	209	612	792	9
grados	154	199	183	209	612	792	9
respecto	186	199	223	209	612	792	9
de	226	199	236	209	612	792	9
la	239	199	247	209	612	792	9
dirección	250	199	291	209	612	792	9
máquina,	62	211	103	221	612	792	9
parece	108	211	137	221	612	792	9
conveniente	143	211	196	221	612	792	9
realizar	201	211	234	221	612	792	9
también	239	211	275	221	612	792	9
un	280	211	291	221	612	792	9
estudio	62	224	94	234	612	792	9
más	99	224	117	234	612	792	9
amplio	122	224	153	234	612	792	9
del	158	224	171	234	612	792	9
efecto	176	224	203	234	612	792	9
del	208	224	222	234	612	792	9
espesor	227	224	260	234	612	792	9
en	265	224	275	234	612	792	9
un	280	224	291	234	612	792	9
mismo	62	237	92	247	612	792	9
tipo	95	237	112	247	612	792	9
de	115	237	125	247	612	792	9
papel.	128	237	155	247	612	792	9
[16].	327	111	346	120	612	792	9
[17].	327	148	346	157	612	792	9
[18].	327	174	346	183	612	792	9
[19].	327	200	346	209	612	792	9
[20].	327	226	346	235	612	792	9
[21].	327	252	346	261	612	792	9
5.	62	258	71	268	612	792	9
AGRADECIMIENTOS	84	258	196	268	612	792	9
Los	62	274	79	284	612	792	9
autores	84	274	116	284	612	792	9
agradecen	121	274	166	284	612	792	9
el	171	274	179	284	612	792	9
apoyo	184	274	210	284	612	792	9
y	216	274	221	284	612	792	9
las	226	274	238	284	612	792	9
facilidades	243	274	291	284	612	792	9
otorgadas	62	287	105	297	612	792	9
por	117	287	131	297	612	792	9
la	142	287	150	297	612	792	9
UANL-FIME,	162	287	225	297	612	792	9
el	236	287	244	297	612	792	9
Consejo	255	287	291	297	612	792	9
Nacional	62	299	102	309	612	792	9
de	108	299	118	309	612	792	9
Ciencia	124	299	158	309	612	792	9
y	163	299	169	309	612	792	9
Tecnología	174	299	224	309	612	792	9
y	230	299	235	309	612	792	9
la	241	299	249	309	612	792	9
empresa	255	299	291	309	612	792	9
Copamex.	62	312	107	322	612	792	9
6.	62	333	71	343	612	792	9
[1].	62	349	77	358	612	792	9
[2].	62	387	77	396	612	792	9
[3].	62	413	77	422	612	792	9
[4].	62	439	77	448	612	792	9
[5].	62	465	77	474	612	792	9
[6].	62	491	77	500	612	792	9
[7].	62	517	77	526	612	792	9
[8].	62	543	77	552	612	792	9
[9].	62	569	77	578	612	792	9
[10].	62	595	82	604	612	792	9
[11].	62	621	82	630	612	792	9
[12].	62	647	82	656	612	792	9
[13].	62	673	82	682	612	792	9
[14].	62	687	82	696	612	792	9
[15].	62	713	82	722	612	792	9
[22].	327	278	346	287	612	792	9
[23].	327	316	346	325	612	792	9
REFERENCIAS	84	333	163	343	612	792	9
[24].	327	342	346	351	612	792	9
[25].	327	356	346	365	612	792	9
E.	89	349	98	358	612	792	9
Bouchaud,	102	349	145	358	612	792	9
D.	149	349	159	358	612	792	9
Joulin,	163	349	190	358	612	792	9
C.	194	349	203	358	612	792	9
Prioul,	207	349	234	358	612	792	9
and	239	349	253	358	612	792	9
S.	257	349	265	358	612	792	9
Roux	269	349	291	358	612	792	9
(editores),	89	361	130	370	612	792	9
Physical	134	361	168	370	612	792	9
Aspects	173	361	204	370	612	792	9
of	208	361	217	370	612	792	9
Fracture,	221	361	257	370	612	792	9
Kluwer	261	361	291	370	612	792	9
Academic	89	372	130	381	612	792	9
Publishers,	132	372	176	381	612	792	9
2001.	179	372	202	381	612	792	9
M.	89	387	101	396	612	792	9
Alava,	103	387	130	396	612	792	9
P.	132	387	140	396	612	792	9
Nukala,	143	387	174	396	612	792	9
and	177	387	191	396	612	792	9
S.	194	387	202	396	612	792	9
Zapperi,	205	387	239	396	612	792	9
Advances	241	387	281	396	612	792	9
in	283	387	291	396	612	792	9
Physics,	89	398	122	407	612	792	9
2006,	125	398	148	407	612	792	9
55(3):	150	398	174	407	612	792	9
349-476.	177	398	213	407	612	792	9
B.	89	413	99	422	612	792	9
Mandelbrot,	102	413	151	422	612	792	9
E.	154	413	163	422	612	792	9
Passoja,	166	413	198	422	612	792	9
and	201	413	216	422	612	792	9
J.	219	413	225	422	612	792	9
Paulay,	229	413	258	422	612	792	9
Nature,	261	413	291	422	612	792	9
1984,	89	424	112	433	612	792	9
308(5961):	114	424	159	433	612	792	9
721-722.	161	424	197	433	612	792	9
Cherepanov,	89	439	140	448	612	792	9
Balankin,	144	439	182	448	612	792	9
and	186	439	200	448	612	792	9
Ivanova,	204	439	239	448	612	792	9
Engineering	242	439	291	448	612	792	9
Fracture	89	450	123	459	612	792	9
Mechanics,	125	450	171	459	612	792	9
1995,	173	450	196	459	612	792	9
51(6):	198	450	223	459	612	792	9
997-1033.	225	450	267	459	612	792	9
E.	89	465	98	474	612	792	9
Bouchaud,	103	465	146	474	612	792	9
Journal	150	465	180	474	612	792	9
Physics	184	465	215	474	612	792	9
Condens.	220	465	257	474	612	792	9
Matter,	262	465	291	474	612	792	9
1997,	89	476	112	485	612	792	9
9:	114	476	122	485	612	792	9
4319-4344	125	476	168	485	612	792	9
y	171	476	176	485	612	792	9
sus	178	476	191	485	612	792	9
referencias.	193	476	239	485	612	792	9
A.	89	491	99	500	612	792	9
Balankin,	105	491	144	500	612	792	9
Engineering	150	491	199	500	612	792	9
Fracture	206	491	239	500	612	792	9
Mechanics,	245	491	291	500	612	792	9
1997,	89	502	112	511	612	792	9
57:	114	502	127	511	612	792	9
135-203	130	502	163	511	612	792	9
y	166	502	171	511	612	792	9
sus	173	502	186	511	612	792	9
referencias.	188	502	234	511	612	792	9
E.	89	517	98	526	612	792	9
Bouchaud,	102	517	145	526	612	792	9
Surface	148	517	179	526	612	792	9
Review	182	517	213	526	612	792	9
and	216	517	231	526	612	792	9
Letters,	235	517	265	526	612	792	9
2003,	268	517	291	526	612	792	9
10(5):	89	528	114	537	612	792	9
797-814.	116	528	152	537	612	792	9
D.	89	543	99	552	612	792	9
Bonamy,	103	543	140	552	612	792	9
Journal	144	543	173	552	612	792	9
of	178	543	186	552	612	792	9
Physics	190	543	221	552	612	792	9
D:	225	543	235	552	612	792	9
Appl.	240	543	262	552	612	792	9
Phys.,	267	543	291	552	612	792	9
2009,	89	554	112	563	612	792	9
42(21):	114	554	144	563	612	792	9
214014.	146	554	179	563	612	792	9
J.	89	569	96	578	612	792	9
Schmittbuhl,	101	569	152	578	612	792	9
JP	157	569	167	578	612	792	9
Vilotte,	172	569	202	578	612	792	9
and	207	569	221	578	612	792	9
S.	227	569	235	578	612	792	9
Roux,	240	569	264	578	612	792	9
Phys.	269	569	291	578	612	792	9
Rev.	89	580	108	589	612	792	9
1995,	124	580	147	589	612	792	9
51(1):	149	580	174	589	612	792	9
131-147.	176	580	212	589	612	792	9
V.	89	595	99	604	612	792	9
González,	104	595	144	604	612	792	9
O.	149	595	159	604	612	792	9
Chacón,	164	595	197	604	612	792	9
M.	202	595	214	604	612	792	9
Hinojosa,	219	595	257	604	612	792	9
and	262	595	277	604	612	792	9
C.	282	595	291	604	612	792	9
Guerrero,	89	606	128	615	612	792	9
Fractals,	131	606	165	615	612	792	9
2002,	167	606	190	615	612	792	9
10(3):	192	606	216	615	612	792	9
373-386.	219	606	255	615	612	792	9
J.	89	621	96	630	612	792	9
B.	99	621	108	630	612	792	9
Øystein,	110	621	144	630	612	792	9
and	147	621	161	630	612	792	9
A.	164	621	173	630	612	792	9
Hansen,	176	621	209	630	612	792	9
Phys.	211	621	233	630	612	792	9
Rev.	236	621	255	630	612	792	9
E,	257	621	266	630	612	792	9
2007,	269	621	291	630	612	792	9
76(3):	89	632	114	641	612	792	9
031136.	116	632	149	641	612	792	9
J.	89	647	96	656	612	792	9
Feder,	102	647	128	656	612	792	9
Fractals,	134	647	168	656	612	792	9
Plenum	175	647	206	656	612	792	9
Press,	212	647	236	656	612	792	9
New	242	647	261	656	612	792	9
York,	268	647	291	656	612	792	9
1988.	89	658	112	667	612	792	9
H.	89	673	99	682	612	792	9
Katsuragi,	102	673	143	682	612	792	9
Physica	148	673	179	682	612	792	9
A	182	673	189	682	612	792	9
278	191	673	206	682	612	792	9
(2000)	209	673	235	682	612	792	9
275-281	238	673	271	682	612	792	9
E.	89	687	98	696	612	792	9
Bouchaud,	107	687	150	696	612	792	9
G.	159	687	168	696	612	792	9
Lapasset,	177	687	215	696	612	792	9
and	224	687	238	696	612	792	9
J.	247	687	254	696	612	792	9
Planés,	262	687	291	696	612	792	9
Europhysics	89	699	139	708	612	792	9
Letters,	141	699	171	708	612	792	9
1990,	174	699	197	708	612	792	9
13(1):	199	699	223	708	612	792	9
73-79.	226	699	252	708	612	792	9
Z.	89	713	98	722	612	792	9
Xiaodong,	102	713	144	722	612	792	9
M.	147	713	159	722	612	792	9
A.	163	713	172	722	612	792	9
Knackstedt,	176	713	224	722	612	792	9
D.	228	713	237	722	612	792	9
Y.	241	713	251	722	612	792	9
C.	255	713	264	722	612	792	9
Chan,	268	713	291	722	612	792	9
©2017	62	743	85	750	612	792	9
Universidad	87	743	126	750	612	792	9
Simón	128	743	148	750	612	792	9
Bolívar	150	743	174	750	612	792	9
[26].	327	382	346	391	612	792	9
[27].	327	420	346	429	612	792	9
[28].	327	446	346	455	612	792	9
[29].	327	472	346	481	612	792	9
[30].	327	509	346	518	612	792	9
[31].	327	547	346	556	612	792	9
[32].	327	573	346	582	612	792	9
[33].	327	599	346	608	612	792	9
[34].	327	625	346	634	612	792	9
[35].	327	651	346	660	612	792	9
[36].	327	677	346	686	612	792	9
[37].	327	703	346	712	612	792	9
43	303	740	313	749	612	792	9
and	354	85	368	94	612	792	9
L.	373	85	381	94	612	792	9
Paterson,	386	85	423	94	612	792	9
Europhys.	428	85	468	94	612	792	9
Lett.,	473	85	494	94	612	792	9
1996,	499	85	522	94	612	792	9
34	526	85	536	94	612	792	9
(2):	541	85	556	94	612	792	9
121-126.	354	96	390	105	612	792	9
M.	354	111	365	120	612	792	9
Hinojosa,	369	111	408	120	612	792	9
E.	411	111	420	120	612	792	9
Reyes,	424	111	451	120	612	792	9
C.	454	111	464	120	612	792	9
Guerra,	467	111	498	120	612	792	9
V.	502	111	511	120	612	792	9
González,	515	111	555	120	612	792	9
and	354	122	368	131	612	792	9
U.	375	122	385	131	612	792	9
Ortiz,	392	122	415	131	612	792	9
Int.	422	122	436	131	612	792	9
Journal	443	122	472	131	612	792	9
of	479	122	488	131	612	792	9
Fracture,	495	122	530	131	612	792	9
2008,	533	122	556	131	612	792	9
151(1):	354	134	383	143	612	792	9
81-93.	386	134	412	143	612	792	9
M.	354	148	365	157	612	792	9
Hinojosa,	370	148	409	157	612	792	9
V.	414	148	423	157	612	792	9
González,	429	148	469	157	612	792	9
J.	474	148	480	157	612	792	9
Sánchez,	485	148	521	157	612	792	9
and	526	148	540	157	612	792	9
U.	546	148	555	157	612	792	9
Ortiz,	354	160	377	169	612	792	9
Polymer,	379	160	416	169	612	792	9
2004,	418	160	441	169	612	792	9
45:	443	160	456	169	612	792	9
4829-4836.	458	160	504	169	612	792	9
D.	354	174	363	183	612	792	9
Bonamy,	367	174	403	183	612	792	9
L.	407	174	416	183	612	792	9
Ponson,	419	174	451	183	612	792	9
S.	455	174	463	183	612	792	9
Prades,	467	174	496	183	612	792	9
E.	500	174	509	183	612	792	9
Bouchaud,	512	174	555	183	612	792	9
and	354	186	368	195	612	792	9
C.	371	186	380	195	612	792	9
Guillot,	382	186	413	195	612	792	9
PRL,	416	186	436	195	612	792	9
2006,	439	186	461	195	612	792	9
97:	464	186	477	195	612	792	9
135504.	479	186	512	195	612	792	9
L.	354	200	362	209	612	792	9
Ponson,	366	200	398	209	612	792	9
D.	402	200	412	209	612	792	9
Bonamy,	416	200	452	209	612	792	9
and	456	200	471	209	612	792	9
E.	475	200	483	209	612	792	9
Bouchaud,	487	200	530	209	612	792	9
PRL,	534	200	555	209	612	792	9
2006,	354	212	376	221	612	792	9
96:	379	212	392	221	612	792	9
035506.	394	212	427	221	612	792	9
N.	354	226	363	235	612	792	9
Mallick,	367	226	400	235	612	792	9
P.-P.	403	226	423	235	612	792	9
Cortet,	426	226	453	235	612	792	9
S.	456	226	464	235	612	792	9
Santucci,	467	226	504	235	612	792	9
S.	507	226	515	235	612	792	9
G.	518	226	528	235	612	792	9
Roux,	531	226	555	235	612	792	9
and	354	238	368	247	612	792	9
L.	371	238	379	247	612	792	9
Vanel,	382	238	408	247	612	792	9
PRL,	411	238	431	247	612	792	9
2007,	434	238	456	247	612	792	9
98:	459	238	472	247	612	792	9
255502.	474	238	507	247	612	792	9
D.	354	252	363	261	612	792	9
Dalmas,	368	252	401	261	612	792	9
A.	406	252	415	261	612	792	9
Lelarge,	420	252	453	261	612	792	9
and	458	252	472	261	612	792	9
D.	477	252	487	261	612	792	9
Vandembroucq,	491	252	555	261	612	792	9
2007,	354	264	376	273	612	792	9
<hal-00201200v1>	379	264	455	273	612	792	9
J.	354	278	360	287	612	792	9
A	368	278	375	287	612	792	9
Bristow,	383	278	417	287	612	792	9
and	425	278	439	287	612	792	9
P.	447	278	455	287	612	792	9
Kolseth,	463	278	497	287	612	792	9
Eds.,	505	278	525	287	612	792	9
Paper	533	278	555	287	612	792	9
Structure	354	290	390	299	612	792	9
and	396	290	410	299	612	792	9
Properties,	416	290	459	299	612	792	9
Marcel	465	290	493	299	612	792	9
Decker,	499	290	530	299	612	792	9
New	536	290	555	299	612	792	9
York,	354	301	377	310	612	792	9
1986.	379	301	402	310	612	792	9
M.	354	316	365	325	612	792	9
Alava,	369	316	395	325	612	792	9
and	398	316	413	325	612	792	9
K.	416	316	426	325	612	792	9
Niskanen,	429	316	469	325	612	792	9
Reports	473	316	504	325	612	792	9
on	508	316	518	325	612	792	9
Progress	521	316	555	325	612	792	9
in	354	327	361	336	612	792	9
Physics,	364	327	397	336	612	792	9
2006,	399	327	422	336	612	792	9
69:	425	327	437	336	612	792	9
669-723.	440	327	476	336	612	792	9
Janos	354	342	376	351	612	792	9
Kertesz,	378	342	411	351	612	792	9
Physica	414	342	445	351	612	792	9
A,	448	342	457	351	612	792	9
1992,	460	342	482	351	612	792	9
191:	485	342	503	351	612	792	9
208-212.	505	342	541	351	612	792	9
J.	354	356	360	365	612	792	9
Kertesz,	363	356	396	365	612	792	9
V.	399	356	408	365	612	792	9
K.	411	356	421	365	612	792	9
Horvath,	424	356	459	365	612	792	9
and	461	356	476	365	612	792	9
F.	479	356	487	365	612	792	9
Weber,	489	356	519	365	612	792	9
Fractals,	521	356	555	365	612	792	9
1993,	354	368	376	377	612	792	9
1(1):	379	368	398	377	612	792	9
67-74.	401	368	427	377	612	792	9
Balankin,	354	382	392	391	612	792	9
L.	399	382	408	391	612	792	9
Hernández,	415	382	461	391	612	792	9
G.	468	382	477	391	612	792	9
Urriolagoitia,	485	382	539	391	612	792	9
O.	546	382	555	391	612	792	9
Susarrey,	354	394	391	403	612	792	9
J.	395	394	402	403	612	792	9
González,	406	394	446	403	612	792	9
and	450	394	464	403	612	792	9
J.	468	394	475	403	612	792	9
Martínez,	479	394	517	403	612	792	9
Proc.	521	394	542	403	612	792	9
R.	546	394	555	403	612	792	9
Soc.	354	405	371	414	612	792	9
Lond.	374	405	397	414	612	792	9
A,	400	405	409	414	612	792	9
1999,	412	405	434	414	612	792	9
455:	437	405	455	414	612	792	9
2565-2575.	457	405	503	414	612	792	9
L.I.	354	420	368	429	612	792	9
Salminen,	373	420	414	429	612	792	9
M.J.	419	420	437	429	612	792	9
Alava,	442	420	469	429	612	792	9
and	474	420	488	429	612	792	9
K.J.	494	420	510	429	612	792	9
Niskanen,	515	420	555	429	612	792	9
Eur.	354	431	371	440	612	792	9
Phys.	373	431	395	440	612	792	9
J.	397	431	404	440	612	792	9
B,	406	431	416	440	612	792	9
2003,	418	431	441	440	612	792	9
32:	443	431	456	440	612	792	9
369-374.	458	431	494	440	612	792	9
I.	354	446	360	455	612	792	9
L.	362	446	371	455	612	792	9
Menezes-Sobrinho,	374	446	451	455	612	792	9
M.	454	446	466	455	612	792	9
S.	468	446	476	455	612	792	9
Couto,	479	446	506	455	612	792	9
and	509	446	523	455	612	792	9
I.	526	446	532	455	612	792	9
R.	534	446	544	455	612	792	9
B.	546	446	555	455	612	792	9
Ribeiro,	354	457	386	466	612	792	9
Physical	389	457	422	466	612	792	9
Review	425	457	456	466	612	792	9
E,	458	457	466	466	612	792	9
2005,	469	457	492	466	612	792	9
71:	494	457	507	466	612	792	9
066121.	509	457	542	466	612	792	9
E.	354	472	362	481	612	792	9
Bouchbinder,	366	472	420	481	612	792	9
I.	423	472	429	481	612	792	9
Procaccia,	432	472	474	481	612	792	9
S.	477	472	485	481	612	792	9
Santucci,	488	472	525	481	612	792	9
and	529	472	543	481	612	792	9
L.	547	472	555	481	612	792	9
Vanel,	354	483	380	492	612	792	9
Physical	389	483	423	492	612	792	9
Review	432	483	463	492	612	792	9
Letters,	472	483	502	492	612	792	9
2006,	511	483	534	492	612	792	9
96:	543	483	556	492	612	792	9
055509.	354	495	386	504	612	792	9
C.	354	509	363	518	612	792	9
A.	371	509	381	518	612	792	9
Mora-Santos,	389	509	443	518	612	792	9
M.	451	509	462	518	612	792	9
del	471	509	483	518	612	792	9
R.	491	509	500	518	612	792	9
Rivera,	508	509	537	518	612	792	9
O.	546	509	555	518	612	792	9
Susarrey,	354	521	391	530	612	792	9
A.	395	521	404	530	612	792	9
Balankin,	408	521	446	530	612	792	9
and	450	521	464	530	612	792	9
M.	468	521	479	530	612	792	9
A.	482	521	492	530	612	792	9
Mendoza,	495	521	535	530	612	792	9
Key	539	521	555	530	612	792	9
Engineering	354	532	402	541	612	792	9
Materials,	405	532	445	541	612	792	9
2010,	448	532	470	541	612	792	9
449:	473	532	491	541	612	792	9
23-28.	493	532	519	541	612	792	9
Y.	354	547	363	556	612	792	9
Cohen,	367	547	396	556	612	792	9
and	399	547	414	556	612	792	9
I.	418	547	423	556	612	792	9
Procaccia,	427	547	469	556	612	792	9
Phys.	472	547	494	556	612	792	9
Rev.	498	547	517	556	612	792	9
E,	521	547	529	556	612	792	9
2010,	533	547	555	556	612	792	9
81:	354	558	367	567	612	792	9
066103.	369	558	401	567	612	792	9
D.	354	573	363	582	612	792	9
Aguirre,	367	573	401	582	612	792	9
J.	404	573	411	582	612	792	9
Aldaco,	415	573	446	582	612	792	9
and	450	573	464	582	612	792	9
M.	468	573	479	582	612	792	9
Hinojosa,	483	573	522	582	612	792	9
Revista	525	573	555	582	612	792	9
Mexicana	354	584	393	593	612	792	9
de	396	584	405	593	612	792	9
Física,	408	584	434	593	612	792	9
2015,	436	584	459	593	612	792	9
61:	462	584	474	593	612	792	9
254-260.	477	584	513	593	612	792	9
R.V.	354	599	373	608	612	792	9
Goldstein,	377	599	418	608	612	792	9
and	422	599	437	608	612	792	9
R.L.	441	599	458	608	612	792	9
Salganik,	463	599	500	608	612	792	9
International	504	599	555	608	612	792	9
Journal	354	610	383	619	612	792	9
of	386	610	394	619	612	792	9
Fracture,	396	610	432	619	612	792	9
1974,	435	610	457	619	612	792	9
10(4):	460	610	484	619	612	792	9
507-523.	487	610	523	619	612	792	9
M.	354	625	365	634	612	792	9
Kardar,	368	625	398	634	612	792	9
G.	400	625	410	634	612	792	9
Parisi,	413	625	438	634	612	792	9
and	440	625	455	634	612	792	9
Y.	457	625	467	634	612	792	9
C.	470	625	479	634	612	792	9
Zhang,	482	625	509	634	612	792	9
Phys.	512	625	534	634	612	792	9
Rev.	537	625	555	634	612	792	9
Lett,	354	636	372	645	612	792	9
1986,	375	636	397	645	612	792	9
56:	400	636	413	645	612	792	9
889.	415	636	433	645	612	792	9
A.	354	651	363	660	612	792	9
Hansen,	367	651	399	660	612	792	9
E.	403	651	411	660	612	792	9
L.	415	651	423	660	612	792	9
Hinrichsen,	427	651	473	660	612	792	9
and	477	651	491	660	612	792	9
S.	494	651	502	660	612	792	9
Roux,	506	651	530	660	612	792	9
Phys.	533	651	555	660	612	792	9
Rev.	354	662	372	671	612	792	9
Lett.,	375	662	396	671	612	792	9
1991,	398	662	421	671	612	792	9
66:	423	662	436	671	612	792	9
2476.	439	662	461	671	612	792	9
TAPPI,	354	677	384	686	612	792	9
T	390	677	396	686	612	792	9
411	403	677	418	686	612	792	9
om–97,	424	677	454	686	612	792	9
Thickness	460	677	501	686	612	792	9
(caliper)	507	677	541	686	612	792	9
of	547	677	555	686	612	792	9
paper,	354	688	378	697	612	792	9
paperboard,	381	688	428	697	612	792	9
and	431	688	445	697	612	792	9
combined	448	688	487	697	612	792	9
board,	490	688	515	697	612	792	9
1997.	517	688	540	697	612	792	9
TAPPI,	354	703	384	712	612	792	9
T	388	703	394	712	612	792	9
410	399	703	414	712	612	792	9
om–98,	418	703	449	712	612	792	9
Grammage	453	703	497	712	612	792	9
of	502	703	510	712	612	792	9
paper	514	703	537	712	612	792	9
and	541	703	555	712	612	792	9
paperboard	354	714	399	723	612	792	9
(weight	401	714	432	723	612	792	9
per	434	714	447	723	612	792	9
unit	449	714	465	723	612	792	9
area),	467	714	490	723	612	792	9
1998.	492	714	515	723	612	792	9
Rev.	406	743	420	750	612	792	9
LatinAm.	422	743	452	750	612	792	9
Metal.	454	743	474	750	612	792	9
Mat.	476	743	491	750	612	792	9
2017;	493	743	511	750	612	792	9
37	513	743	521	750	612	792	9
(1):	524	743	535	750	612	792	9
35-44	537	743	556	750	612	792	9
Artículo	447	42	487	53	612	792	10
Regular	490	42	528	53	612	792	10
www.rlmm.org	474	58	528	66	612	792	10
[38].	57	85	76	94	612	792	10
TAPPI,	84	85	114	94	612	792	10
T233	119	85	140	94	612	792	10
om–95,	146	85	176	94	612	792	10
Fiber	182	85	203	94	612	792	10
length	208	85	233	94	612	792	10
of	238	85	247	94	612	792	10
pulp	252	85	270	94	612	792	10
by	275	85	285	94	612	792	10
classification,	84	96	139	105	612	792	10
1995.	141	96	164	105	612	792	10
[39].	57	111	76	120	612	792	10
TAPPI,	84	111	114	120	612	792	10
T	117	111	123	120	612	792	10
409	125	111	141	120	612	792	10
om–98,	143	111	173	120	612	792	10
Machine	176	111	211	120	612	792	10
direction	214	111	249	120	612	792	10
of	252	111	260	120	612	792	10
paper	263	111	285	120	612	792	10
and	84	122	98	131	612	792	10
paperboard,	101	122	148	131	612	792	10
1998.	151	122	173	131	612	792	10
[40].	57	137	76	146	612	792	10
TAPPI,	84	137	114	146	612	792	10
T	118	137	124	146	612	792	10
414	127	137	142	146	612	792	10
om–98,	146	137	176	146	612	792	10
Internal	180	137	211	146	612	792	10
tearing	214	137	242	146	612	792	10
resistance	246	137	285	146	612	792	10
of	84	148	92	157	612	792	10
paper	94	148	117	157	612	792	10
(Elmendorf	119	148	165	157	612	792	10
–	168	146	173	157	612	792	10
type	175	148	192	157	612	792	10
method),	195	148	231	157	612	792	10
1998.	233	148	256	157	612	792	10
[41].	57	163	76	172	612	792	10
TAPPI,	84	163	114	172	612	792	10
T	117	163	123	172	612	792	10
494	126	163	141	172	612	792	10
om–96,	144	163	174	172	612	792	10
Tensile	177	163	206	172	612	792	10
properties	209	163	249	172	612	792	10
of	252	163	260	172	612	792	10
paper	263	163	285	172	612	792	10
and	84	174	98	183	612	792	10
paperboard	101	174	146	183	612	792	10
(using	149	174	174	183	612	792	10
constant	177	174	210	183	612	792	10
rate	214	174	229	183	612	792	10
of	232	174	240	183	612	792	10
elongation	243	174	285	183	612	792	10
apparatus),	84	186	128	195	612	792	10
1996.	130	186	153	195	612	792	10
©2017	57	743	79	750	612	792	10
Universidad	81	743	120	750	612	792	10
Simón	122	743	143	750	612	792	10
Bolívar	145	743	169	750	612	792	10
44	297	740	307	749	612	792	10
Rev.	400	743	414	750	612	792	10
LatinAm.	416	743	446	750	612	792	10
Metal.	448	743	468	750	612	792	10
Mat.	471	743	485	750	612	792	10
2017;	487	743	506	750	612	792	10
37	508	743	516	750	612	792	10
(1):	518	743	529	750	612	792	10
35-44	531	743	550	750	612	792	10
