Estrategias	139	101	258	131	612	792	1
de	263	101	287	131	612	792	1
participación	292	101	423	131	612	792	1
docente	427	101	512	131	612	792	1
en	139	124	163	154	612	792	1
una	167	124	204	154	612	792	1
nueva	208	124	266	154	612	792	1
propuesta	270	124	374	154	612	792	1
de	378	124	402	154	612	792	1
diseño	407	124	473	154	612	792	1
curricular	139	147	252	177	612	792	1
basada	256	147	326	177	612	792	1
en	330	147	354	177	612	792	1
competencias	359	147	497	177	612	792	1
CARLOS	74	249	107	263	612	792	1
ERNESTO	110	249	149	263	612	792	1
MEDINA	151	249	183	263	612	792	1
SANTANDER	185	249	235	263	612	792	1
cmedina@ucla.edu.ve	74	261	155	275	612	792	1
JOANNA	74	273	107	287	612	792	1
VERUSCHKA	109	273	160	287	612	792	1
SANTELIZ	162	273	201	287	612	792	1
CASAVILCA	203	273	249	287	612	792	1
jsanteliz@yahoo.com	74	285	152	299	612	792	1
Universidad	74	297	116	311	612	792	1
Centroccidental	118	297	174	311	612	792	1
“Lisandro	176	297	209	311	612	792	1
ALvarado”	211	297	248	311	612	792	1
Barquisimeto,	74	309	124	323	612	792	1
Edo.	126	309	143	323	612	792	1
Lara.	145	309	164	323	612	792	1
Venezuela.	74	321	114	335	612	792	1
Fecha	74	346	93	357	612	792	1
de	95	346	102	357	612	792	1
recepción:	105	346	137	357	612	792	1
4	139	346	143	357	612	792	1
de	145	346	152	357	612	792	1
marzo	155	346	174	357	612	792	1
de	176	346	183	357	612	792	1
2008	186	346	201	357	612	792	1
Fecha	74	355	93	367	612	792	1
de	95	355	102	367	612	792	1
revisión:	105	355	131	367	612	792	1
2	133	355	137	367	612	792	1
de	139	355	146	367	612	792	1
septiembre	149	355	183	367	612	792	1
de	185	355	192	367	612	792	1
2008	195	355	210	367	612	792	1
Fecha	74	365	92	376	612	792	1
de	94	365	101	376	612	792	1
aceptación:	103	365	136	376	612	792	1
8	138	365	142	376	612	792	1
de	144	365	151	376	612	792	1
septiembre	153	365	185	376	612	792	1
de	187	365	194	376	612	792	1
2008	196	365	211	376	612	792	1
Resumen	74	444	125	463	612	792	1
Palabras	96	577	134	590	612	792	1
clave:	137	577	161	590	612	792	1
competencia,	164	577	217	590	612	792	1
docente,	219	577	253	590	612	792	1
perfil	255	577	276	590	612	792	1
profesional,	279	577	326	590	612	792	1
currículo	329	577	365	590	612	792	1
Abstract	75	603	129	622	612	792	1
Key	96	721	112	734	612	792	1
words:	114	721	142	734	612	792	1
competence,	145	721	194	734	612	792	1
teacher,	197	721	228	734	612	792	1
professional	231	721	280	734	612	792	1
profile,	282	721	311	734	612	792	1
Curriculum.	313	721	362	734	612	792	1
EDUCERE	574	711	587	737	612	792	1
•	574	706	587	708	612	792	1
I	574	702	587	703	612	792	1
n	574	698	587	701	612	792	1
v	574	693	587	697	612	792	1
e	574	689	587	692	612	792	1
s	574	685	587	688	612	792	1
t	574	681	587	684	612	792	1
i	574	679	587	680	612	792	1
g	574	674	587	678	612	792	1
a	574	670	587	674	612	792	1
c	574	666	587	669	612	792	1
i	574	664	587	665	612	792	1
ó	574	659	587	663	612	792	1
n	574	655	587	658	612	792	1
a	574	649	587	652	612	792	1
r	574	644	587	648	612	792	1
b	574	640	587	643	612	792	1
i	574	638	587	639	612	792	1
t	574	634	587	637	612	792	1
r	574	630	587	633	612	792	1
a	574	626	587	629	612	792	1
d	574	622	587	625	612	792	1
a	574	617	587	621	612	792	1
•	574	612	587	614	612	792	1
ISSN:	574	588	586	608	612	792	1
1316	574	570	586	586	612	792	1
-	574	565	586	568	612	792	1
4910	574	547	586	563	612	792	1
•	574	542	586	545	612	792	1
Año	574	526	586	540	612	792	1
12,	574	514	586	524	612	792	1
Nº	574	504	586	512	612	792	1
43	574	493	586	502	612	792	1
•	574	489	586	491	612	792	1
Octubre	574	459	586	486	612	792	1
-	574	455	586	457	612	792	1
Noviembre	574	416	586	453	612	792	1
-	574	412	586	414	612	792	1
Diciembre,	574	373	586	409	612	792	1
2008	574	354	586	371	612	792	1
•	574	349	586	352	612	792	1
789	574	335	586	347	612	792	1
-	574	330	586	332	612	792	1
795.	574	313	586	328	612	792	1
Teacher	139	173	186	190	612	792	1
participation	189	173	262	190	612	792	1
strategies	264	173	326	190	612	792	1
in	329	173	339	190	612	792	1
a	341	173	347	190	612	792	1
new	349	173	372	190	612	792	1
curricular	375	173	440	190	612	792	1
design	442	173	480	190	612	792	1
proposal	139	189	193	206	612	792	1
based	195	189	229	206	612	792	1
on	231	189	246	206	612	792	1
competences	249	189	325	206	612	792	1
789	571	747	586	763	612	792	1
I	70	35	73	56	612	792	2
n	74	35	80	56	612	792	2
v	82	35	86	56	612	792	2
e	88	35	94	56	612	792	2
s	95	35	100	56	612	792	2
t	102	35	105	56	612	792	2
i	107	35	110	56	612	792	2
g	111	35	117	56	612	792	2
aci	119	35	136	56	612	792	2
ó	137	35	143	56	612	792	2
n	144	35	150	56	612	792	2
Carlos	28	715	40	735	612	792	2
Ernesto	28	689	40	713	612	792	2
Medina	28	665	40	687	612	792	2
Santander	28	630	40	663	612	792	2
y	28	625	40	628	612	792	2
Joanna	28	601	40	622	612	792	2
Veruschka	28	565	40	598	612	792	2
Santeliz	28	538	40	563	612	792	2
Casavilca:	28	504	40	535	612	792	2
Estrategias	27	465	40	502	612	792	2
de	27	455	40	463	612	792	2
participación	27	411	40	453	612	792	2
docente	27	383	40	409	612	792	2
en	27	373	40	381	612	792	2
una	27	358	40	371	612	792	2
nueva	27	336	40	356	612	792	2
propuesta	27	301	40	334	612	792	2
de	27	291	40	299	612	792	2
diseño	27	267	40	289	612	792	2
curricular	27	235	40	265	612	792	2
basada	27	209	40	233	612	792	2
en	27	198	40	206	612	792	2
competencias.	27	149	40	196	612	792	2
cada	307	61	326	74	612	792	2
área	328	61	344	74	612	792	2
de	346	61	356	74	612	792	2
estudios	358	61	390	74	612	792	2
incluyendo	392	61	437	74	612	792	2
destrezas,	439	61	478	74	612	792	2
conocimientos	480	61	538	74	612	792	2
y	307	73	312	86	612	792	2
contenidos	315	73	358	86	612	792	2
en	360	73	370	86	612	792	2
las	372	73	383	86	612	792	2
áreas	385	73	406	86	612	792	2
temáticas	408	73	446	86	612	792	2
del	448	73	460	86	612	792	2
proyecto	462	73	497	86	612	792	2
(Proyecto	499	73	538	86	612	792	2
Alfa	307	85	325	98	612	792	2
Tuning	328	85	356	98	612	792	2
América	358	85	392	98	612	792	2
Latina,	395	85	423	98	612	792	2
2007).	425	85	451	98	612	792	2
790	28	747	42	763	612	792	2
En	330	109	341	122	612	792	2
la	344	109	351	122	612	792	2
literatura	354	109	389	122	612	792	2
existen	392	109	419	122	612	792	2
variadas	422	109	454	122	612	792	2
definiciones	458	109	504	122	612	792	2
sobre	507	109	528	122	612	792	2
el	531	109	538	122	612	792	2
término	307	121	337	134	612	792	2
competencia,	340	121	391	134	612	792	2
sin	394	121	405	134	612	792	2
embargo,	408	121	444	134	612	792	2
en	447	121	456	134	612	792	2
todas	459	121	479	134	612	792	2
ellas	482	121	500	134	612	792	2
se	502	121	511	134	612	792	2
enfati-	513	121	538	134	612	792	2
zan	307	133	321	146	612	792	2
conceptos	323	133	362	146	612	792	2
tales	364	133	381	146	612	792	2
como	384	133	405	146	612	792	2
conocimientos,	407	133	466	146	612	792	2
habilidades	468	133	512	146	612	792	2
y	514	133	519	146	612	792	2
acti-	521	133	538	146	612	792	2
tudes.	307	145	330	158	612	792	2
Irigoin	332	145	359	158	612	792	2
y	361	145	366	158	612	792	2
Vargas	368	145	394	158	612	792	2
(2002),	397	145	425	158	612	792	2
señalan	427	145	456	158	612	792	2
que	458	145	472	158	612	792	2
competencia	475	145	524	158	612	792	2
“es	526	145	538	158	612	792	2
la	307	157	314	170	612	792	2
combinación	317	157	367	170	612	792	2
integrada	370	157	405	170	612	792	2
de	408	157	417	170	612	792	2
un	420	157	430	170	612	792	2
saber,	432	157	454	170	612	792	2
saber	457	157	477	170	612	792	2
hacer,	480	157	503	170	612	792	2
un	505	157	515	170	612	792	2
saber	518	157	538	170	612	792	2
ser	307	169	319	182	612	792	2
con	320	169	334	182	612	792	2
los	336	169	347	182	612	792	2
demás,	349	169	376	182	612	792	2
que	377	169	391	182	612	792	2
se	393	169	401	182	612	792	2
ponen	403	169	426	182	612	792	2
en	428	169	437	182	612	792	2
acción	439	169	464	182	612	792	2
para	465	169	482	182	612	792	2
un	483	169	493	182	612	792	2
desempeño	495	169	538	182	612	792	2
adecuado	307	181	344	194	612	792	2
en	346	181	356	194	612	792	2
un	358	181	368	194	612	792	2
contexto	370	181	403	194	612	792	2
dado”,	406	181	431	194	612	792	2
en	433	181	443	194	612	792	2
donde	445	181	469	194	612	792	2
el	471	181	478	194	612	792	2
saber	480	181	501	194	612	792	2
se	503	181	511	194	612	792	2
refiere	514	181	538	194	612	792	2
al	307	193	314	206	612	792	2
conocimiento,	317	193	372	206	612	792	2
el	374	193	381	206	612	792	2
saber	383	193	404	206	612	792	2
hacer	406	193	427	206	612	792	2
a	430	193	434	206	612	792	2
las	436	193	447	206	612	792	2
habilidades	450	193	493	206	612	792	2
y	496	193	501	206	612	792	2
destrezas	503	193	538	206	612	792	2
y	307	205	312	218	612	792	2
el	315	205	322	218	612	792	2
ser	324	205	335	218	612	792	2
a	337	205	342	218	612	792	2
las	344	205	355	218	612	792	2
actitudes	357	205	391	218	612	792	2
y	393	205	398	218	612	792	2
valores	400	205	428	218	612	792	2
que	430	205	444	218	612	792	2
debe	447	205	465	218	612	792	2
poseer	467	205	492	218	612	792	2
el	494	205	501	218	612	792	2
profesio-	504	205	538	218	612	792	2
nal,	307	217	322	230	612	792	2
es	324	217	332	230	612	792	2
decir,	334	217	355	230	612	792	2
la	357	217	364	230	612	792	2
formación	367	217	406	230	612	792	2
de	408	217	418	230	612	792	2
un	420	217	430	230	612	792	2
profesional	432	217	475	230	612	792	2
integral.	477	217	509	230	612	792	2
a	113	265	118	278	612	792	2
educación	120	265	160	278	612	792	2
es	163	265	171	278	612	792	2
fundamental	173	265	223	278	612	792	2
para	226	265	243	278	612	792	2
el	245	265	253	278	612	792	2
desarro-	255	265	288	278	612	792	2
llo	113	277	124	290	612	792	2
social,	126	277	152	290	612	792	2
económico	154	277	198	290	612	792	2
y	200	277	205	290	612	792	2
cultural	207	277	237	290	612	792	2
de	239	277	249	290	612	792	2
las	251	277	262	290	612	792	2
socie-	264	277	288	290	612	792	2
dades	113	289	136	302	612	792	2
y	139	289	144	302	612	792	2
en	147	289	157	302	612	792	2
este	160	289	175	302	612	792	2
sentido	178	289	207	302	612	792	2
le	210	289	218	302	612	792	2
corresponde	221	289	270	302	612	792	2
a	273	289	277	302	612	792	2
la	280	289	288	302	612	792	2
educación	57	301	97	314	612	792	2
superior	100	301	133	314	612	792	2
asumir	136	301	163	314	612	792	2
el	166	301	173	314	612	792	2
reto	176	301	192	314	612	792	2
de	194	301	204	314	612	792	2
formar	207	301	234	314	612	792	2
los	237	301	249	314	612	792	2
profesio-	251	301	288	314	612	792	2
nales	57	313	77	326	612	792	2
con	80	313	95	326	612	792	2
las	98	313	109	326	612	792	2
competencias	112	313	166	326	612	792	2
requeridas	170	313	211	326	612	792	2
para	214	313	231	326	612	792	2
dar	235	313	247	326	612	792	2
respuesta	250	313	288	326	612	792	2
oportuna	57	325	92	338	612	792	2
a	95	325	99	338	612	792	2
los	102	325	114	338	612	792	2
problemas	117	325	158	338	612	792	2
sociales	161	325	193	338	612	792	2
y	195	325	200	338	612	792	2
facilitar	203	325	234	338	612	792	2
su	237	325	246	338	612	792	2
rápida	249	325	274	338	612	792	2
in-	276	325	288	338	612	792	2
serción	57	337	86	350	612	792	2
y	88	337	93	350	612	792	2
adaptación	96	337	139	350	612	792	2
al	141	337	149	350	612	792	2
ambiente	151	337	188	350	612	792	2
laboral.	190	337	221	350	612	792	2
En	79	361	90	374	612	792	2
este	95	361	111	374	612	792	2
contexto,	116	361	152	374	612	792	2
la	157	361	164	374	612	792	2
UNESCO	169	361	209	374	612	792	2
en	214	361	223	374	612	792	2
la	228	361	235	374	612	792	2
Declaración	240	361	288	374	612	792	2
Mundial	57	373	90	386	612	792	2
sobre	92	373	114	386	612	792	2
la	116	373	123	386	612	792	2
Educación	125	373	167	386	612	792	2
Superior	169	373	203	386	612	792	2
en	205	373	214	386	612	792	2
el	216	373	224	386	612	792	2
Siglo	226	373	247	386	612	792	2
XXI	249	373	266	386	612	792	2
cele-	269	373	288	386	612	792	2
brada	57	385	79	398	612	792	2
en	81	385	90	398	612	792	2
París	93	385	112	398	612	792	2
en	115	385	124	398	612	792	2
1998	127	385	147	398	612	792	2
en	149	385	158	398	612	792	2
el	161	385	168	398	612	792	2
Artículo	170	385	203	398	612	792	2
1,	205	385	213	398	612	792	2
literal	215	385	238	398	612	792	2
c,	240	385	247	398	612	792	2
referido	250	385	281	398	612	792	2
a	283	385	288	398	612	792	2
las	57	397	68	410	612	792	2
Misiones	70	397	106	410	612	792	2
y	109	397	114	410	612	792	2
Funciones	116	397	157	410	612	792	2
de	159	397	169	410	612	792	2
la	171	397	178	410	612	792	2
Educación	181	397	222	410	612	792	2
Superior,	225	397	261	410	612	792	2
señala	263	397	288	410	612	792	2
que	57	409	71	422	612	792	2
ésta	74	409	89	422	612	792	2
debe	93	409	111	422	612	792	2
…	114	409	124	422	612	792	2
“proporcionar	127	409	182	422	612	792	2
las	186	409	196	422	612	792	2
competencias	200	409	253	422	612	792	2
técnicas	256	409	288	422	612	792	2
adecuadas	57	421	97	434	612	792	2
para	101	421	118	434	612	792	2
contribuir	122	421	161	434	612	792	2
al	165	421	172	434	612	792	2
desarrollo	176	421	215	434	612	792	2
cultural,	219	421	252	434	612	792	2
social	256	421	279	434	612	792	2
y	283	421	288	434	612	792	2
económico	57	433	100	446	612	792	2
de	103	433	112	446	612	792	2
las	115	433	126	446	612	792	2
sociedades,	129	433	174	446	612	792	2
fomentando	177	433	223	446	612	792	2
y	226	433	231	446	612	792	2
desarrollando	234	433	288	446	612	792	2
la	57	445	64	458	612	792	2
investigación	67	445	119	458	612	792	2
científica	122	445	158	458	612	792	2
y	161	445	166	458	612	792	2
tecnológica	169	445	214	458	612	792	2
a	217	445	221	458	612	792	2
la	224	445	231	458	612	792	2
par	234	445	247	458	612	792	2
que	249	445	264	458	612	792	2
la	267	445	274	458	612	792	2
in-	277	445	288	458	612	792	2
vestigación	57	457	101	470	612	792	2
en	104	457	113	470	612	792	2
el	116	457	123	470	612	792	2
campo	125	457	151	470	612	792	2
de	154	457	163	470	612	792	2
las	166	457	177	470	612	792	2
ciencias	179	457	211	470	612	792	2
sociales,	213	457	247	470	612	792	2
las	249	457	260	470	612	792	2
huma-	262	457	288	470	612	792	2
nidades	57	469	87	482	612	792	2
y	89	469	94	482	612	792	2
las	96	469	107	482	612	792	2
artes	109	469	128	482	612	792	2
creativas”	130	469	169	482	612	792	2
(UNESCO,	172	469	217	482	612	792	2
1998,	219	469	241	482	612	792	2
p.	243	469	251	482	612	792	2
101).	253	469	274	482	612	792	2
Como	79	493	104	506	612	792	2
consecuencia	107	493	160	506	612	792	2
de	163	493	172	506	612	792	2
la	175	493	182	506	612	792	2
nueva	185	493	209	506	612	792	2
visión	212	493	236	506	612	792	2
de	239	493	248	506	612	792	2
la	251	493	258	506	612	792	2
educa-	261	493	288	506	612	792	2
ción	57	505	74	518	612	792	2
superior	77	505	110	518	612	792	2
planteada	114	505	152	518	612	792	2
en	156	505	165	518	612	792	2
esta	168	505	184	518	612	792	2
propuesta,	188	505	229	518	612	792	2
la	232	505	240	518	612	792	2
comunidad	243	505	288	518	612	792	2
europea	57	517	88	530	612	792	2
a	91	517	96	530	612	792	2
través	99	517	122	530	612	792	2
del	125	517	137	530	612	792	2
“Proyecto	140	517	180	530	612	792	2
Tuning”	183	517	216	530	612	792	2
(2003)	219	517	246	530	612	792	2
establece,	248	517	288	530	612	792	2
por	57	529	70	542	612	792	2
primera	74	529	105	542	612	792	2
vez,	109	529	125	542	612	792	2
una	129	529	143	542	612	792	2
serie	147	529	166	542	612	792	2
de	170	529	179	542	612	792	2
competencias	183	529	237	542	612	792	2
genéricas	241	529	279	542	612	792	2
y	283	529	288	542	612	792	2
específicas	57	541	100	554	612	792	2
con	103	541	117	554	612	792	2
la	120	541	127	554	612	792	2
finalidad	130	541	165	554	612	792	2
de	168	541	178	554	612	792	2
facilitar	181	541	212	554	612	792	2
la	215	541	222	554	612	792	2
movilidad	225	541	265	554	612	792	2
estu-	268	541	288	554	612	792	2
diantil	57	553	82	566	612	792	2
entre	84	553	104	566	612	792	2
los	106	553	118	566	612	792	2
programas	120	553	162	566	612	792	2
de	164	553	174	566	612	792	2
formación	176	553	217	566	612	792	2
de	219	553	228	566	612	792	2
diferentes	231	553	270	566	612	792	2
paí-	272	553	288	566	612	792	2
ses.	57	565	71	578	612	792	2
Asimismo,	74	565	117	578	612	792	2
crea	120	565	136	578	612	792	2
un	139	565	149	578	612	792	2
sistema	152	565	182	578	612	792	2
de	184	565	194	578	612	792	2
titulaciones	197	565	243	578	612	792	2
fácilmente	245	565	288	578	612	792	2
reconocibles	57	577	107	590	612	792	2
y	109	577	114	590	612	792	2
establece	117	577	153	590	612	792	2
herramientas	155	577	207	590	612	792	2
para	209	577	227	590	612	792	2
la	229	577	236	590	612	792	2
búsqueda	238	577	276	590	612	792	2
de	278	577	288	590	612	792	2
una	57	589	71	602	612	792	2
mayor	74	589	99	602	612	792	2
calidad	102	589	131	602	612	792	2
en	133	589	143	602	612	792	2
la	145	589	152	602	612	792	2
formación	155	589	196	602	612	792	2
profesional.	198	589	246	602	612	792	2
Del	79	613	94	626	612	792	2
mismo	98	613	125	626	612	792	2
modo	128	613	151	626	612	792	2
a	155	613	159	626	612	792	2
finales	163	613	189	626	612	792	2
del	193	613	205	626	612	792	2
mes	209	613	225	626	612	792	2
de	229	613	238	626	612	792	2
octubre	242	613	272	626	612	792	2
del	275	613	288	626	612	792	2
2003	57	625	77	638	612	792	2
surge	80	625	101	638	612	792	2
el	104	625	112	638	612	792	2
Proyecto	115	625	150	638	612	792	2
Alfa	153	625	170	638	612	792	2
Tuning	173	625	202	638	612	792	2
para	205	625	222	638	612	792	2
América	225	625	259	638	612	792	2
Latina	262	625	288	638	612	792	2
del	57	637	69	650	612	792	2
cual	71	637	88	650	612	792	2
Venezuela	90	637	131	650	612	792	2
forma	133	637	157	650	612	792	2
parte	159	637	179	650	612	792	2
y	182	637	187	650	612	792	2
tiene	189	637	208	650	612	792	2
entre	211	637	231	650	612	792	2
sus	233	637	246	650	612	792	2
objetivos:	248	637	288	650	612	792	2
a)	57	649	64	662	612	792	2
Contribuir	67	649	108	662	612	792	2
al	111	649	118	662	612	792	2
desarrollo	120	649	160	662	612	792	2
de	162	649	172	662	612	792	2
titulaciones	174	649	220	662	612	792	2
fácilmente	223	649	265	662	612	792	2
com-	267	649	288	662	612	792	2
parables	57	661	90	674	612	792	2
y	93	661	98	674	612	792	2
comprensibles	100	661	158	674	612	792	2
en	161	661	170	674	612	792	2
forma	173	661	197	674	612	792	2
articulada	199	661	239	674	612	792	2
en	242	661	251	674	612	792	2
América	253	661	288	674	612	792	2
Latina;	57	673	85	686	612	792	2
b)	88	673	97	686	612	792	2
Impulsar	100	673	135	686	612	792	2
un	139	673	149	686	612	792	2
importante	152	673	195	686	612	792	2
nivel	199	673	219	686	612	792	2
de	222	673	231	686	612	792	2
convergencia	234	673	288	686	612	792	2
de	57	685	66	698	612	792	2
la	69	685	77	698	612	792	2
educación	80	685	120	698	612	792	2
superior	123	685	156	698	612	792	2
en	159	685	169	698	612	792	2
las	172	685	183	698	612	792	2
áreas	186	685	207	698	612	792	2
temáticas	210	685	248	698	612	792	2
mediante	251	685	288	698	612	792	2
las	57	697	68	710	612	792	2
definiciones	71	697	119	710	612	792	2
aceptadas	122	697	161	710	612	792	2
en	164	697	174	710	612	792	2
común	177	697	204	710	612	792	2
de	207	697	216	710	612	792	2
resultados	220	697	260	710	612	792	2
profe-	263	697	288	710	612	792	2
sionales	57	709	89	722	612	792	2
y	91	709	96	722	612	792	2
de	98	709	107	722	612	792	2
aprendizaje	109	709	155	722	612	792	2
y	157	709	162	722	612	792	2
c)	164	709	171	722	612	792	2
Desarrollar	173	709	218	722	612	792	2
perfiles	220	709	250	722	612	792	2
profesio-	251	709	288	722	612	792	2
nales	57	721	77	734	612	792	2
en	80	721	89	734	612	792	2
términos	92	721	127	734	612	792	2
de	130	721	139	734	612	792	2
competencias	142	721	196	734	612	792	2
genéricas	199	721	236	734	612	792	2
y	239	721	244	734	612	792	2
relativas	247	721	281	734	612	792	2
a	283	721	288	734	612	792	2
De	330	241	342	254	612	792	2
acuerdo	346	241	378	254	612	792	2
con	383	241	397	254	612	792	2
LeBoterf	402	241	438	254	612	792	2
(2000),	442	241	471	254	612	792	2
la	476	241	483	254	612	792	2
competencia	488	241	538	254	612	792	2
profesional	307	253	352	266	612	792	2
es	356	253	364	266	612	792	2
equivalente	368	253	414	266	612	792	2
a	417	253	422	266	612	792	2
saber	425	253	446	266	612	792	2
actuar	450	253	474	266	612	792	2
en	478	253	487	266	612	792	2
forma	490	253	514	266	612	792	2
autó-	518	253	538	266	612	792	2
noma	307	265	330	278	612	792	2
e	333	265	337	278	612	792	2
incluye	340	265	369	278	612	792	2
el	372	265	379	278	612	792	2
saber	382	265	403	278	612	792	2
escoger,	406	265	439	278	612	792	2
tomar	442	265	465	278	612	792	2
iniciativas,	468	265	512	278	612	792	2
correr	514	265	538	278	612	792	2
riesgos,	307	277	338	290	612	792	2
reaccionar	342	277	384	290	612	792	2
ante	388	277	404	290	612	792	2
lo	408	277	416	290	612	792	2
imprevisto,	420	277	466	290	612	792	2
contrastar,	469	277	511	290	612	792	2
tomar	515	277	538	290	612	792	2
responsabilidades	307	289	379	302	612	792	2
y	381	289	386	302	612	792	2
saber	389	289	410	302	612	792	2
innovar.	412	289	445	302	612	792	2
La	330	313	341	326	612	792	2
formación	346	313	387	326	612	792	2
con	392	313	406	326	612	792	2
enfoque	411	313	443	326	612	792	2
de	448	313	457	326	612	792	2
competencia	462	313	513	326	612	792	2
es	518	313	526	326	612	792	2
el	531	313	538	326	612	792	2
proceso	307	325	339	338	612	792	2
de	342	325	352	338	612	792	2
enseñanza/	355	325	399	338	612	792	2
aprendizaje	403	325	449	338	612	792	2
que	452	325	467	338	612	792	2
facilita	470	325	498	338	612	792	2
la	502	325	509	338	612	792	2
adqui-	513	325	538	338	612	792	2
sición	307	337	331	350	612	792	2
de	334	337	343	350	612	792	2
conocimientos,	346	337	407	350	612	792	2
la	410	337	417	350	612	792	2
generalización	420	337	478	350	612	792	2
de	481	337	490	350	612	792	2
habilidades	493	337	538	350	612	792	2
y	307	349	312	362	612	792	2
destrezas,	315	349	354	362	612	792	2
además	356	349	386	362	612	792	2
del	388	349	401	362	612	792	2
desarrollo	403	349	443	362	612	792	2
de	445	349	455	362	612	792	2
las	457	349	468	362	612	792	2
capacidades	470	349	519	362	612	792	2
para	521	349	538	362	612	792	2
aplicarlos,	307	361	349	374	612	792	2
movilizarlos	353	361	403	374	612	792	2
en	406	361	416	374	612	792	2
situaciones	420	361	464	374	612	792	2
reales	468	361	491	374	612	792	2
de	495	361	504	374	612	792	2
trabajo,	508	361	538	374	612	792	2
habilitando	307	373	352	386	612	792	2
a	355	373	360	386	612	792	2
la	362	373	370	386	612	792	2
persona	372	373	403	386	612	792	2
para	406	373	423	386	612	792	2
aplicar	426	373	453	386	612	792	2
sus	456	373	469	386	612	792	2
competencias	472	373	526	386	612	792	2
en	529	373	538	386	612	792	2
diferentes	307	385	347	398	612	792	2
contextos	349	385	388	398	612	792	2
y	390	385	395	398	612	792	2
en	398	385	407	398	612	792	2
la	410	385	417	398	612	792	2
solución	420	385	454	398	612	792	2
de	456	385	466	398	612	792	2
situaciones	468	385	513	398	612	792	2
cono-	516	385	538	398	612	792	2
cidas	307	397	328	410	612	792	2
y	330	397	335	410	612	792	2
emergentes	338	397	383	410	612	792	2
(Serrano,	386	397	423	410	612	792	2
2005).	425	397	451	410	612	792	2
De	330	421	342	434	612	792	2
acuerdo	348	421	380	434	612	792	2
con	387	421	401	434	612	792	2
Venturelli,	408	421	450	434	612	792	2
citado	456	421	481	434	612	792	2
por	487	421	501	434	612	792	2
Serrano	507	421	538	434	612	792	2
(2005),	307	433	337	446	612	792	2
un	339	433	349	446	612	792	2
diseño	351	433	378	446	612	792	2
curricular	380	433	419	446	612	792	2
bajo	421	433	439	446	612	792	2
este	441	433	457	446	612	792	2
enfoque	459	433	491	446	612	792	2
debería	494	433	523	446	612	792	2
ba-	526	433	538	446	612	792	2
sarse	307	445	327	458	612	792	2
en	331	445	340	458	612	792	2
los	344	445	356	458	612	792	2
principios	359	445	399	458	612	792	2
de	403	445	412	458	612	792	2
la	416	445	423	458	612	792	2
educación	426	445	467	458	612	792	2
del	470	445	483	458	612	792	2
adulto	486	445	511	458	612	792	2
y,	515	445	521	458	612	792	2
por	525	445	538	458	612	792	2
ende,	307	457	329	470	612	792	2
debe	332	457	351	470	612	792	2
tener	354	457	374	470	612	792	2
unas	378	457	396	470	612	792	2
características	399	457	456	470	612	792	2
distintivas	459	457	500	470	612	792	2
entre	504	457	524	470	612	792	2
las	527	457	538	470	612	792	2
cuales	307	469	332	482	612	792	2
cabe	336	469	354	482	612	792	2
señalar:	358	469	389	482	612	792	2
guiar	393	469	413	482	612	792	2
al	417	469	424	482	612	792	2
estudiante	428	469	468	482	612	792	2
a	472	469	476	482	612	792	2
adquirir	480	469	512	482	612	792	2
la	515	469	522	482	612	792	2
ca-	526	469	538	482	612	792	2
pacidad	307	481	339	494	612	792	2
de	342	481	351	494	612	792	2
aprender	355	481	390	494	612	792	2
a	393	481	397	494	612	792	2
aprender;	401	481	438	494	612	792	2
basarse	442	481	471	494	612	792	2
en	474	481	484	494	612	792	2
un	487	481	497	494	612	792	2
perfil	501	481	522	494	612	792	2
por	525	481	538	494	612	792	2
competencias;	307	493	365	506	612	792	2
integrar	368	493	399	506	612	792	2
las	403	493	414	506	612	792	2
perspectivas	418	493	467	506	612	792	2
biológica,	471	493	510	506	612	792	2
psico-	514	493	538	506	612	792	2
lógica	307	505	332	518	612	792	2
y	334	505	339	518	612	792	2
social;	342	505	368	518	612	792	2
priorizar	370	505	405	518	612	792	2
la	407	505	415	518	612	792	2
evaluación	417	505	460	518	612	792	2
formativa	463	505	502	518	612	792	2
del	504	505	516	518	612	792	2
estu-	519	505	538	518	612	792	2
diante;	307	517	335	530	612	792	2
incluir	337	517	363	530	612	792	2
procesos	366	517	401	530	612	792	2
de	403	517	412	530	612	792	2
formación	415	517	456	530	612	792	2
docente	458	517	490	530	612	792	2
continuos	492	517	531	530	612	792	2
y	533	517	538	530	612	792	2
permanentes;	307	529	361	542	612	792	2
utilizar	363	529	392	542	612	792	2
recursos	394	529	428	542	612	792	2
educacionales	430	529	486	542	612	792	2
y	489	529	494	542	612	792	2
escenarios	497	529	538	542	612	792	2
de	307	541	317	554	612	792	2
aprendizaje	321	541	367	554	612	792	2
adecuados	371	541	413	554	612	792	2
a	417	541	422	554	612	792	2
las	426	541	437	554	612	792	2
formas	441	541	469	554	612	792	2
de	473	541	483	554	612	792	2
aprender	487	541	522	554	612	792	2
del	526	541	538	554	612	792	2
estudiante	307	553	348	566	612	792	2
y	351	553	356	566	612	792	2
a	359	553	364	566	612	792	2
los	367	553	378	566	612	792	2
diferentes	382	553	421	566	612	792	2
campos	424	553	455	566	612	792	2
de	458	553	467	566	612	792	2
aplicación	470	553	511	566	612	792	2
de	515	553	524	566	612	792	2
las	527	553	538	566	612	792	2
competencias;	307	565	365	578	612	792	2
considerar	367	565	409	578	612	792	2
las	411	565	422	578	612	792	2
prioridades	425	565	470	578	612	792	2
de	472	565	482	578	612	792	2
salud;	484	565	508	578	612	792	2
condu-	511	565	538	578	612	792	2
cir	307	577	318	590	612	792	2
al	322	577	329	590	612	792	2
reforzamiento	333	577	389	590	612	792	2
de	393	577	402	590	612	792	2
las	406	577	417	590	612	792	2
actitudes	421	577	456	590	612	792	2
y	460	577	465	590	612	792	2
comportamientos	469	577	538	590	612	792	2
hacia	307	589	329	602	612	792	2
el	332	589	340	602	612	792	2
fomento	343	589	377	602	612	792	2
y	381	589	386	602	612	792	2
la	389	589	397	602	612	792	2
protección	400	589	443	602	612	792	2
de	446	589	456	602	612	792	2
la	460	589	467	602	612	792	2
salud	471	589	492	602	612	792	2
para	496	589	513	602	612	792	2
todos	517	589	538	602	612	792	2
y	307	601	312	614	612	792	2
hacia	316	601	337	614	612	792	2
los	341	601	353	614	612	792	2
valores	356	601	385	614	612	792	2
de	389	601	399	614	612	792	2
equidad,	402	601	437	614	612	792	2
pertinencia	440	601	485	614	612	792	2
y	488	601	493	614	612	792	2
relevancia	497	601	538	614	612	792	2
social,	307	613	333	626	612	792	2
calidad	336	613	365	626	612	792	2
y	367	613	372	626	612	792	2
efectividad.	375	613	422	626	612	792	2
Por	330	637	344	650	612	792	2
otra	346	637	362	650	612	792	2
parte,	364	637	387	650	612	792	2
Serrano	389	637	420	650	612	792	2
(2005)	423	637	450	650	612	792	2
señala	452	637	477	650	612	792	2
que	480	637	494	650	612	792	2
el	496	637	504	650	612	792	2
enfoque	506	637	538	650	612	792	2
de	307	649	317	662	612	792	2
competencias	320	649	374	662	612	792	2
para	377	649	395	662	612	792	2
la	398	649	405	662	612	792	2
formación	408	649	449	662	612	792	2
y	452	649	457	662	612	792	2
capacitación	460	649	510	662	612	792	2
ofrece	513	649	538	662	612	792	2
ventajas	307	661	340	674	612	792	2
entre	344	661	364	674	612	792	2
las	368	661	379	674	612	792	2
cuales	383	661	408	674	612	792	2
se	412	661	420	674	612	792	2
pueden	424	661	453	674	612	792	2
mencionar	457	661	499	674	612	792	2
la	503	661	511	674	612	792	2
incor-	515	661	538	674	612	792	2
poración	307	673	342	686	612	792	2
en	345	673	354	686	612	792	2
los	357	673	369	686	612	792	2
procesos	371	673	406	686	612	792	2
de	409	673	418	686	612	792	2
planificación	421	673	473	686	612	792	2
y	475	673	480	686	612	792	2
mejoramiento	483	673	538	686	612	792	2
curricular	307	685	346	698	612	792	2
de	349	685	358	698	612	792	2
elementos	361	685	402	698	612	792	2
del	404	685	416	698	612	792	2
mundo	419	685	447	698	612	792	2
del	449	685	462	698	612	792	2
trabajo	464	685	492	698	612	792	2
y	495	685	500	698	612	792	2
del	502	685	515	698	612	792	2
desa-	517	685	538	698	612	792	2
rrollo	307	697	330	710	612	792	2
económico;	333	697	379	710	612	792	2
la	382	697	390	710	612	792	2
posibilidad	393	697	437	710	612	792	2
de	440	697	450	710	612	792	2
estructurar	453	697	495	710	612	792	2
y	499	697	504	710	612	792	2
ejecutar	507	697	538	710	612	792	2
la	307	709	315	722	612	792	2
planificación	317	709	369	722	612	792	2
curricular	371	709	410	722	612	792	2
bajo	412	709	429	722	612	792	2
criterios	432	709	465	722	612	792	2
de	467	709	476	722	612	792	2
integralidad	479	709	526	722	612	792	2
en	529	709	538	722	612	792	2
la	307	721	315	734	612	792	2
formación	317	721	358	734	612	792	2
del	360	721	373	734	612	792	2
profesional;	375	721	423	734	612	792	2
la	425	721	432	734	612	792	2
elaboración	434	721	481	734	612	792	2
de	483	721	493	734	612	792	2
instrumen-	495	721	538	734	612	792	2
I	470	35	473	56	612	792	3
n	475	35	481	56	612	792	3
v	482	35	487	56	612	792	3
e	488	35	494	56	612	792	3
s	496	35	501	56	612	792	3
t	502	35	506	56	612	792	3
i	507	35	510	56	612	792	3
g	512	35	518	56	612	792	3
aci	519	35	536	56	612	792	3
ó	538	35	543	56	612	792	3
n	545	35	551	56	612	792	3
En	96	145	107	158	612	792	3
el	111	145	118	158	612	792	3
Seminario	121	145	162	158	612	792	3
Internacional	165	145	218	158	612	792	3
“Currículo	221	145	264	158	612	792	3
Universi-	267	145	305	158	612	792	3
tario	74	157	92	170	612	792	3
basado	95	157	123	170	612	792	3
en	126	157	136	170	612	792	3
Competencias”	139	157	200	170	612	792	3
realizado	203	157	240	170	612	792	3
del	243	157	255	170	612	792	3
25	258	157	268	170	612	792	3
al	272	157	279	170	612	792	3
26	282	157	292	170	612	792	3
de	295	157	305	170	612	792	3
julio	74	169	92	182	612	792	3
de	95	169	105	182	612	792	3
2005	108	169	128	182	612	792	3
en	131	169	140	182	612	792	3
la	143	169	150	182	612	792	3
ciudad	153	169	180	182	612	792	3
de	183	169	193	182	612	792	3
Barranquilla,	196	169	248	182	612	792	3
Colombia,	251	169	293	182	612	792	3
se	296	169	305	182	612	792	3
presentaron	74	181	120	194	612	792	3
las	123	181	134	194	612	792	3
experiencias	137	181	187	194	612	792	3
de	189	181	199	194	612	792	3
universidades	202	181	257	194	612	792	3
de	259	181	269	194	612	792	3
diversos	271	181	305	194	612	792	3
países	74	193	98	206	612	792	3
latinoamericanos	101	193	169	206	612	792	3
acerca	172	193	198	206	612	792	3
de	200	193	210	206	612	792	3
la	213	193	220	206	612	792	3
incorporación	223	193	278	206	612	792	3
de	281	193	291	206	612	792	3
las	293	193	305	206	612	792	3
competencias	74	205	128	218	612	792	3
al	131	205	139	218	612	792	3
currículo.	142	205	181	218	612	792	3
En	184	205	195	218	612	792	3
general,	198	205	230	218	612	792	3
quedaron	234	205	271	218	612	792	3
recono-	274	205	305	218	612	792	3
cidas	74	217	94	230	612	792	3
las	97	217	108	230	612	792	3
ventajas	111	217	144	230	612	792	3
de	147	217	156	230	612	792	3
su	159	217	168	230	612	792	3
uso	171	217	185	230	612	792	3
ya	188	217	197	230	612	792	3
que	200	217	215	230	612	792	3
las	218	217	229	230	612	792	3
mismas	232	217	262	230	612	792	3
favorecen	265	217	305	230	612	792	3
la	74	229	81	242	612	792	3
interdisciplinariedad,	86	229	171	242	612	792	3
la	176	229	184	242	612	792	3
integración	189	229	234	242	612	792	3
teórico-práctica,	239	229	305	242	612	792	3
desarrollo	74	241	114	254	612	792	3
en	116	241	125	254	612	792	3
el	128	241	135	254	612	792	3
alumno	137	241	167	254	612	792	3
de	170	241	179	254	612	792	3
capacidades	181	241	230	254	612	792	3
y	232	241	237	254	612	792	3
habilidades	239	241	285	254	612	792	3
para	287	241	305	254	612	792	3
el	74	253	81	266	612	792	3
autoaprendizaje,	84	253	149	266	612	792	3
la	152	253	159	266	612	792	3
resolución	162	253	204	266	612	792	3
de	206	253	216	266	612	792	3
problemas,	218	253	263	266	612	792	3
el	265	253	272	266	612	792	3
fortale-	275	253	305	266	612	792	3
cimiento	74	265	109	278	612	792	3
de	112	265	122	278	612	792	3
principios	125	265	165	278	612	792	3
éticos	168	265	192	278	612	792	3
y	195	265	200	278	612	792	3
valores	204	265	232	278	612	792	3
en	236	265	245	278	612	792	3
su	249	265	258	278	612	792	3
formación,	261	265	305	278	612	792	3
entre	74	277	94	290	612	792	3
otras.	97	277	119	290	612	792	3
Así	123	277	137	290	612	792	3
mismo,	140	277	170	290	612	792	3
fueron	174	277	200	290	612	792	3
señaladas	204	277	242	290	612	792	3
algunas	246	277	276	290	612	792	3
de	280	277	290	290	612	792	3
las	293	277	305	290	612	792	3
dificultades	74	289	120	302	612	792	3
y	124	289	129	302	612	792	3
los	133	289	144	302	612	792	3
cambios	148	289	181	302	612	792	3
que	185	289	200	302	612	792	3
ha	204	289	213	302	612	792	3
implicado	217	289	257	302	612	792	3
este	261	289	276	302	612	792	3
nuevo	280	289	305	302	612	792	3
enfoque	74	301	106	314	612	792	3
como	109	301	131	314	612	792	3
son	134	301	148	314	612	792	3
los	151	301	163	314	612	792	3
cambios	166	301	200	314	612	792	3
en	203	301	212	314	612	792	3
los	215	301	227	314	612	792	3
reglamentos,	230	301	281	314	612	792	3
cam-	285	301	305	314	612	792	3
bios	74	313	90	326	612	792	3
en	94	313	103	326	612	792	3
el	107	313	114	326	612	792	3
rol	118	313	129	326	612	792	3
de	132	313	142	326	612	792	3
los	145	313	157	326	612	792	3
departamentos,	160	313	221	326	612	792	3
en	224	313	234	326	612	792	3
la	237	313	245	326	612	792	3
gestión	248	313	277	326	612	792	3
de	281	313	290	326	612	792	3
las	293	313	305	326	612	792	3
autoridades	74	325	120	338	612	792	3
y	123	325	128	338	612	792	3
sistemas	132	325	166	338	612	792	3
de	170	325	179	338	612	792	3
gestión	183	325	212	338	612	792	3
académica,	215	325	260	338	612	792	3
en	264	325	273	338	612	792	3
el	277	325	284	338	612	792	3
pro-	288	325	305	338	612	792	3
ceso	74	337	91	350	612	792	3
de	94	337	104	350	612	792	3
evaluación	106	337	150	350	612	792	3
de	152	337	162	350	612	792	3
las	164	337	175	350	612	792	3
competencias,	178	337	235	350	612	792	3
reticencia	238	337	277	350	612	792	3
y	279	337	284	350	612	792	3
falta	287	337	305	350	612	792	3
de	74	349	83	362	612	792	3
capacitación	86	349	136	362	612	792	3
en	138	349	148	362	612	792	3
los	151	349	162	362	612	792	3
docentes,	165	349	202	362	612	792	3
la	205	349	212	362	612	792	3
dotación	215	349	249	362	612	792	3
y	252	349	257	362	612	792	3
adecuación	260	349	305	362	612	792	3
de	74	361	83	374	612	792	3
los	86	361	98	374	612	792	3
recursos,	101	361	137	374	612	792	3
cambio	140	361	169	374	612	792	3
de	172	361	182	374	612	792	3
los	185	361	196	374	612	792	3
cursos	199	361	225	374	612	792	3
tradicionales,	228	361	282	374	612	792	3
entre	285	361	305	374	612	792	3
otros	74	373	94	386	612	792	3
(Centro	96	373	127	386	612	792	3
Interuniversitario	129	373	199	386	612	792	3
de	201	373	211	386	612	792	3
Desarrollo,	213	373	258	386	612	792	3
2005).	260	373	286	386	612	792	3
En	96	397	107	410	612	792	3
Venezuela,	110	397	151	410	612	792	3
las	154	397	164	410	612	792	3
políticas	167	397	199	410	612	792	3
de	202	397	211	410	612	792	3
Desarrollo	213	397	254	410	612	792	3
de	256	397	265	410	612	792	3
la	268	397	275	410	612	792	3
Educa-	277	397	305	410	612	792	3
ción	74	409	90	422	612	792	3
Superior	92	409	125	422	612	792	3
2000–2006	127	409	170	422	612	792	3
y	172	409	177	422	612	792	3
el	179	409	186	422	612	792	3
Sistema	188	409	218	422	612	792	3
de	220	409	229	422	612	792	3
Evaluación	231	409	275	422	612	792	3
y	276	409	281	422	612	792	3
Acre-	283	409	305	422	612	792	3
ditación	74	421	105	434	612	792	3
de	107	421	116	434	612	792	3
Universidades	119	421	174	434	612	792	3
de	176	421	185	434	612	792	3
la	188	421	195	434	612	792	3
Oficina	197	421	226	434	612	792	3
de	228	421	238	434	612	792	3
Planificación	240	421	290	434	612	792	3
del	293	421	305	434	612	792	3
Sector	74	433	98	446	612	792	3
Universitario	100	433	150	446	612	792	3
(OPSU)	152	433	183	446	612	792	3
establecen	185	433	225	446	612	792	3
que	227	433	241	446	612	792	3
los	242	433	254	446	612	792	3
planes	256	433	280	446	612	792	3
y	282	433	287	446	612	792	3
pro-	289	433	305	446	612	792	3
gramas	74	445	102	458	612	792	3
curriculares	104	445	149	458	612	792	3
deben	152	445	175	458	612	792	3
emprender	178	445	220	458	612	792	3
los	222	445	234	458	612	792	3
cambios	237	445	269	458	612	792	3
que	272	445	286	458	612	792	3
pro-	289	445	305	458	612	792	3
muevan	74	457	104	470	612	792	3
la	107	457	114	470	612	792	3
formación	116	457	156	470	612	792	3
de	158	457	167	470	612	792	3
profesionales	170	457	221	470	612	792	3
con	223	457	237	470	612	792	3
las	239	457	250	470	612	792	3
competencias	252	457	305	470	612	792	3
necesarias	74	469	113	482	612	792	3
para	116	469	132	482	612	792	3
atender	135	469	164	482	612	792	3
las	166	469	177	482	612	792	3
necesidades	180	469	226	482	612	792	3
del	229	469	240	482	612	792	3
país	243	469	259	482	612	792	3
(Ministerio	262	469	305	482	612	792	3
de	74	481	83	494	612	792	3
Educación,	85	481	128	494	612	792	3
Cultura	130	481	158	494	612	792	3
y	160	481	165	494	612	792	3
Deportes,	167	481	204	494	612	792	3
2001).	206	481	231	494	612	792	3
En	232	481	243	494	612	792	3
consideración	245	481	298	494	612	792	3
a	300	481	305	494	612	792	3
este	74	493	89	506	612	792	3
marco	91	493	115	506	612	792	3
de	117	493	127	506	612	792	3
referencia	129	493	167	506	612	792	3
internacional	169	493	219	506	612	792	3
y	221	493	226	506	612	792	3
nacional,	229	493	263	506	612	792	3
la	266	493	273	506	612	792	3
Univer-	275	493	305	506	612	792	3
sidad	74	505	94	518	612	792	3
Centroccidental	97	505	158	518	612	792	3
“Lisandro	161	505	200	518	612	792	3
Alvarado”	202	505	242	518	612	792	3
(UCLA)	246	505	279	518	612	792	3
incor-	282	505	305	518	612	792	3
poró	74	517	91	530	612	792	3
recientemente	95	517	148	530	612	792	3
en	152	517	161	530	612	792	3
sus	164	517	177	530	612	792	3
políticas	180	517	212	530	612	792	3
académicas	216	517	260	530	612	792	3
la	263	517	270	530	612	792	3
revisión	274	517	305	530	612	792	3
y	74	529	79	542	612	792	3
ajuste	82	529	104	542	612	792	3
de	107	529	117	542	612	792	3
los	120	529	131	542	612	792	3
perfiles	134	529	162	542	612	792	3
profesionales	165	529	216	542	612	792	3
y	220	529	225	542	612	792	3
diseños	228	529	256	542	612	792	3
curriculares	260	529	305	542	612	792	3
basados	74	541	104	554	612	792	3
en	107	541	116	554	612	792	3
el	119	541	126	554	612	792	3
enfoque	129	541	160	554	612	792	3
de	163	541	173	554	612	792	3
competencias	176	541	228	554	612	792	3
(Consejo	231	541	265	554	612	792	3
Universi-	268	541	305	554	612	792	3
tario	74	553	91	566	612	792	3
No.	94	553	109	566	612	792	3
1522,	112	553	134	566	612	792	3
2004).	137	553	162	566	612	792	3
Asimismo,	164	553	206	566	612	792	3
el	209	553	216	566	612	792	3
Decanato	220	553	256	566	612	792	3
de	259	553	268	566	612	792	3
Ciencias	272	553	305	566	612	792	3
de	74	565	83	578	612	792	3
la	86	565	93	578	612	792	3
Salud	95	565	117	578	612	792	3
de	120	565	129	578	612	792	3
la	131	565	138	578	612	792	3
UCLA	141	565	168	578	612	792	3
inicia	170	565	191	578	612	792	3
en	193	565	203	578	612	792	3
el	205	565	212	578	612	792	3
año	215	565	229	578	612	792	3
2003	231	565	251	578	612	792	3
el	253	565	260	578	612	792	3
proceso	263	565	293	578	612	792	3
de	295	565	305	578	612	792	3
diseño	74	577	99	590	612	792	3
del	101	577	113	590	612	792	3
nuevo	116	577	139	590	612	792	3
perfil	142	577	162	590	612	792	3
profesional	165	577	208	590	612	792	3
del	210	577	222	590	612	792	3
médico	225	577	253	590	612	792	3
bajo	256	577	272	590	612	792	3
el	275	577	282	590	612	792	3
enfo-	284	577	305	590	612	792	3
que	74	589	88	602	612	792	3
de	90	589	99	602	612	792	3
competencias	101	589	153	602	612	792	3
y	155	589	160	602	612	792	3
en	163	589	172	602	612	792	3
el	174	589	181	602	612	792	3
año	183	589	197	602	612	792	3
2005	199	589	218	602	612	792	3
plantea	221	589	248	602	612	792	3
los	250	589	262	602	612	792	3
lineamien-	264	589	305	602	612	792	3
tos	74	601	85	614	612	792	3
para	88	601	105	614	612	792	3
un	108	601	117	614	612	792	3
nuevo	120	601	144	614	612	792	3
diseño	147	601	172	614	612	792	3
curricular	175	601	212	614	612	792	3
centrado	215	601	248	614	612	792	3
en	251	601	260	614	612	792	3
el	263	601	270	614	612	792	3
alumno,	273	601	305	614	612	792	3
con	74	613	88	626	612	792	3
competencias	91	613	143	626	612	792	3
planteadas	147	613	187	626	612	792	3
en	191	613	200	626	612	792	3
el	203	613	210	626	612	792	3
perfil	214	613	234	626	612	792	3
del	238	613	250	626	612	792	3
egresado	253	613	287	626	612	792	3
que	291	613	305	626	612	792	3
corresponden	74	625	125	638	612	792	3
a	127	625	132	638	612	792	3
la	134	625	141	638	612	792	3
formación	143	625	182	638	612	792	3
de	184	625	194	638	612	792	3
un	196	625	205	638	612	792	3
médico	207	625	236	638	612	792	3
general	238	625	266	638	612	792	3
dentro	268	625	293	638	612	792	3
un	295	625	305	638	612	792	3
proceso	74	637	104	650	612	792	3
educativo	106	637	144	650	612	792	3
que	146	637	160	650	612	792	3
permite	163	637	192	650	612	792	3
un	195	637	205	650	612	792	3
contacto	208	637	240	650	612	792	3
permanente	243	637	288	650	612	792	3
con	291	637	305	650	612	792	3
la	74	649	81	662	612	792	3
realidad	83	649	114	662	612	792	3
social,	116	649	140	662	612	792	3
económica	142	649	184	662	612	792	3
y	186	649	191	662	612	792	3
política	193	649	222	662	612	792	3
de	224	649	233	662	612	792	3
las	235	649	246	662	612	792	3
comunidades.	248	649	301	662	612	792	3
La	96	673	107	686	612	792	3
formación	111	673	152	686	612	792	3
de	156	673	165	686	612	792	3
profesionales	169	673	223	686	612	792	3
bajo	227	673	244	686	612	792	3
el	248	673	255	686	612	792	3
enfoque	259	673	291	686	612	792	3
de	295	673	305	686	612	792	3
competencias,	74	685	131	698	612	792	3
implica	134	685	164	698	612	792	3
importantes	167	685	214	698	612	792	3
cambios	218	685	251	698	612	792	3
en	254	685	264	698	612	792	3
el	267	685	274	698	612	792	3
queha-	277	685	305	698	612	792	3
cer	74	697	86	710	612	792	3
académico	89	697	132	710	612	792	3
del	135	697	147	710	612	792	3
docente,	150	697	184	710	612	792	3
entre	187	697	207	710	612	792	3
otras	210	697	230	710	612	792	3
razones	233	697	263	710	612	792	3
porque	266	697	294	710	612	792	3
el	297	697	305	710	612	792	3
proceso	74	709	105	722	612	792	3
se	107	709	115	722	612	792	3
centra	118	709	142	722	612	792	3
en	144	709	154	722	612	792	3
el	156	709	163	722	612	792	3
estudiante	165	709	206	722	612	792	3
como	208	709	230	722	612	792	3
actor	232	709	252	722	612	792	3
fundamental	255	709	305	722	612	792	3
del	74	721	86	734	612	792	3
hecho	89	721	113	734	612	792	3
educativo	117	721	156	734	612	792	3
y	159	721	164	734	612	792	3
el	168	721	175	734	612	792	3
docente	179	721	210	734	612	792	3
asume	213	721	239	734	612	792	3
el	242	721	250	734	612	792	3
rol	253	721	264	734	612	792	3
de	268	721	277	734	612	792	3
facili-	281	721	305	734	612	792	3
tador	324	61	345	74	612	792	3
del	349	61	361	74	612	792	3
mismo.	364	61	394	74	612	792	3
Esto	398	61	415	74	612	792	3
indudablemente	419	61	483	74	612	792	3
genera	486	61	513	74	612	792	3
conflictos	516	61	555	74	612	792	3
y	324	73	329	86	612	792	3
resistencias	333	73	379	86	612	792	3
al	382	73	389	86	612	792	3
cambio,	392	73	424	86	612	792	3
al	428	73	435	86	612	792	3
pasar	438	73	459	86	612	792	3
de	462	73	472	86	612	792	3
un	475	73	485	86	612	792	3
modelo	488	73	518	86	612	792	3
de	522	73	531	86	612	792	3
ense-	534	73	555	86	612	792	3
ñanza	324	85	348	98	612	792	3
tradicional,	351	85	396	98	612	792	3
disciplinario,	400	85	452	98	612	792	3
centrado	455	85	490	98	612	792	3
en	493	85	503	98	612	792	3
el	506	85	513	98	612	792	3
docente	516	85	548	98	612	792	3
a	551	85	555	98	612	792	3
otro	324	97	341	110	612	792	3
que	344	97	359	110	612	792	3
enfatiza	363	97	394	110	612	792	3
lo	398	97	406	110	612	792	3
interdisciplinario	410	97	478	110	612	792	3
y	482	97	487	110	612	792	3
la	491	97	498	110	612	792	3
capacidad	502	97	542	110	612	792	3
de	546	97	555	110	612	792	3
autoaprendizaje,	324	109	390	122	612	792	3
centrado	393	109	427	122	612	792	3
en	430	109	439	122	612	792	3
el	442	109	449	122	612	792	3
alumno.	451	109	484	122	612	792	3
Con	347	133	364	146	612	792	3
base	368	133	386	146	612	792	3
en	390	133	399	146	612	792	3
lo	404	133	411	146	612	792	3
anterior,	416	133	449	146	612	792	3
fueron	453	133	479	146	612	792	3
planteadas	483	133	526	146	612	792	3
las	530	133	541	146	612	792	3
si-	545	133	555	146	612	792	3
guientes	324	145	358	158	612	792	3
interrogantes:	360	145	415	158	612	792	3
¿Cómo	417	145	445	158	612	792	3
lograr	447	145	471	158	612	792	3
la	473	145	480	158	612	792	3
participación	482	145	534	158	612	792	3
indi-	536	145	555	158	612	792	3
vidual	324	157	349	170	612	792	3
y	351	157	356	170	612	792	3
colectiva	358	157	394	170	612	792	3
de	396	157	406	170	612	792	3
los	408	157	420	170	612	792	3
docentes	422	157	457	170	612	792	3
en	459	157	468	170	612	792	3
la	470	157	477	170	612	792	3
nueva	479	157	503	170	612	792	3
propuesta	505	157	544	170	612	792	3
de	546	157	555	170	612	792	3
diseño	324	169	351	182	612	792	3
curricular	354	169	392	182	612	792	3
basado	395	169	423	182	612	792	3
en	426	169	436	182	612	792	3
el	439	169	446	182	612	792	3
enfoque	449	169	481	182	612	792	3
de	484	169	493	182	612	792	3
competencias?	496	169	555	182	612	792	3
¿Cuáles	324	181	356	194	612	792	3
factores	359	181	391	194	612	792	3
generan	394	181	426	194	612	792	3
resistencia	429	181	471	194	612	792	3
para	474	181	491	194	612	792	3
la	494	181	502	194	612	792	3
implementa-	505	181	555	194	612	792	3
ción	324	193	342	206	612	792	3
de	345	193	354	206	612	792	3
la	357	193	364	206	612	792	3
nueva	367	193	391	206	612	792	3
propuesta	394	193	433	206	612	792	3
de	436	193	445	206	612	792	3
diseño	448	193	474	206	612	792	3
curricular?	477	193	521	206	612	792	3
¿Cuáles	524	193	555	206	612	792	3
estrategias	324	205	367	218	612	792	3
son	370	205	384	218	612	792	3
necesarias	387	205	428	218	612	792	3
para	431	205	448	218	612	792	3
promover	451	205	490	218	612	792	3
la	493	205	500	218	612	792	3
participación	503	205	555	218	612	792	3
del	324	217	337	230	612	792	3
docente	339	217	370	230	612	792	3
en	373	217	382	230	612	792	3
este	385	217	400	230	612	792	3
proyecto?	403	217	442	230	612	792	3
1.	324	251	331	269	612	792	3
Materiales	334	251	387	269	612	792	3
y	390	251	395	269	612	792	3
métodos	398	251	440	269	612	792	3
La	347	279	358	292	612	792	3
muestra	362	279	393	292	612	792	3
inicial	397	279	421	292	612	792	3
estuvo	425	279	451	292	612	792	3
conformada	455	279	502	292	612	792	3
por	506	279	519	292	612	792	3
238	523	279	538	292	612	792	3
do-	542	279	555	292	612	792	3
centes	324	291	349	304	612	792	3
activos	351	291	379	304	612	792	3
que	381	291	396	304	612	792	3
impartieron	398	291	444	304	612	792	3
la	446	291	453	304	612	792	3
docencia	456	291	491	304	612	792	3
en	493	291	502	304	612	792	3
la	505	291	512	304	612	792	3
sede	514	291	532	304	612	792	3
física	534	291	555	304	612	792	3
del	324	303	336	316	612	792	3
Decanato	339	303	376	316	612	792	3
de	378	303	388	316	612	792	3
Ciencias	390	303	424	316	612	792	3
de	426	303	436	316	612	792	3
la	438	303	445	316	612	792	3
Salud	447	303	470	316	612	792	3
ubicado	472	303	503	316	612	792	3
en	506	303	515	316	612	792	3
la	517	303	525	316	612	792	3
Ciudad	527	303	555	316	612	792	3
de	324	315	334	328	612	792	3
Barquisimeto,	336	315	392	328	612	792	3
municipio	394	315	434	328	612	792	3
Iribarren	437	315	471	328	612	792	3
del	473	315	485	328	612	792	3
estado	488	315	513	328	612	792	3
Lara	516	315	534	328	612	792	3
en	536	315	546	328	612	792	3
el	548	315	555	328	612	792	3
período	324	327	354	340	612	792	3
diciembre	359	327	398	340	612	792	3
2005-julio	403	327	443	340	612	792	3
2006.	448	327	470	340	612	792	3
Quedaron	475	327	513	340	612	792	3
excluidos	518	327	555	340	612	792	3
los	324	339	336	352	612	792	3
docentes	338	339	373	352	612	792	3
ubicados	375	339	410	352	612	792	3
en	413	339	422	352	612	792	3
los	424	339	436	352	612	792	3
núcleos	438	339	468	352	612	792	3
de	471	339	480	352	612	792	3
San	483	339	498	352	612	792	3
Felipe	500	339	525	352	612	792	3
(estado	527	339	555	352	612	792	3
Yaracuy),	324	351	362	364	612	792	3
Acarigua	364	351	400	364	612	792	3
(estado	402	351	430	364	612	792	3
Portuguesa),	432	351	481	364	612	792	3
Carora	484	351	510	364	612	792	3
(municipio	512	351	555	364	612	792	3
Torres,	324	363	352	376	612	792	3
estado	354	363	379	376	612	792	3
Lara),	382	363	405	376	612	792	3
Hospital	408	363	441	376	612	792	3
Dr.	443	363	456	376	612	792	3
Luis	458	363	476	376	612	792	3
Gómez	478	363	507	376	612	792	3
López	509	363	534	376	612	792	3
(mu-	536	363	555	376	612	792	3
nicipio	324	375	352	388	612	792	3
Iribarren,	355	375	392	388	612	792	3
estado	395	375	420	388	612	792	3
Lara)	423	375	445	388	612	792	3
y	448	375	453	388	612	792	3
Hospital	457	375	490	388	612	792	3
Dr.	493	375	505	388	612	792	3
Pastor	509	375	533	388	612	792	3
Oro-	537	375	555	388	612	792	3
peza	324	387	342	400	612	792	3
del	345	387	357	400	612	792	3
Seguro	360	387	388	400	612	792	3
Social	391	387	415	400	612	792	3
(municipio	418	387	461	400	612	792	3
Iribarren,	464	387	501	400	612	792	3
estado	504	387	529	400	612	792	3
Lara),	532	387	555	400	612	792	3
asimismo	324	399	362	412	612	792	3
aquellos	365	399	398	412	612	792	3
en	401	399	411	412	612	792	3
condición	414	399	453	412	612	792	3
de	456	399	465	412	612	792	3
contratados,	469	399	516	412	612	792	3
jubilados	519	399	555	412	612	792	3
en	324	411	334	424	612	792	3
servicio	337	411	367	424	612	792	3
activo,	370	411	397	424	612	792	3
auxiliares	399	411	437	424	612	792	3
docentes	440	411	474	424	612	792	3
y	477	411	482	424	612	792	3
50	485	411	495	424	612	792	3
profesores	498	411	538	424	612	792	3
que	541	411	555	424	612	792	3
participaron	324	423	372	436	612	792	3
en	374	423	383	436	612	792	3
la	385	423	392	436	612	792	3
prueba	395	423	421	436	612	792	3
piloto.	423	423	449	436	612	792	3
Del	451	423	465	436	612	792	3
total	467	423	485	436	612	792	3
de	487	423	496	436	612	792	3
docentes	498	423	533	436	612	792	3
seña-	535	423	555	436	612	792	3
lado,	324	435	344	448	612	792	3
solamente	346	435	386	448	612	792	3
106	388	435	402	448	612	792	3
devolvieron	404	435	451	448	612	792	3
el	453	435	460	448	612	792	3
instrumento	462	435	509	448	612	792	3
contestado,	511	435	555	448	612	792	3
por	324	447	338	460	612	792	3
lo	340	447	348	460	612	792	3
que	350	447	364	460	612	792	3
la	366	447	373	460	612	792	3
muestra	376	447	407	460	612	792	3
definitiva	409	447	446	460	612	792	3
fue	448	447	461	460	612	792	3
de	463	447	473	460	612	792	3
106	475	447	490	460	612	792	3
profesores.	492	447	535	460	612	792	3
Para	347	471	365	484	612	792	3
conocer	367	471	399	484	612	792	3
la	401	471	408	484	612	792	3
opinión	410	471	441	484	612	792	3
de	443	471	452	484	612	792	3
los	454	471	466	484	612	792	3
profesores	468	471	510	484	612	792	3
en	512	471	521	484	612	792	3
relación	523	471	555	484	612	792	3
con	324	483	339	496	612	792	3
los	342	483	354	496	612	792	3
factores	358	483	389	496	612	792	3
que	393	483	407	496	612	792	3
generan	411	483	443	496	612	792	3
resistencia	446	483	488	496	612	792	3
en	492	483	501	496	612	792	3
los	505	483	517	496	612	792	3
docentes	520	483	555	496	612	792	3
para	324	495	342	508	612	792	3
la	345	495	352	508	612	792	3
implementación	356	495	420	508	612	792	3
de	423	495	433	508	612	792	3
la	436	495	443	508	612	792	3
nueva	447	495	471	508	612	792	3
propuesta	474	495	513	508	612	792	3
de	516	495	526	508	612	792	3
diseño	529	495	555	508	612	792	3
curricular	324	507	363	520	612	792	3
basado	366	507	394	520	612	792	3
en	397	507	406	520	612	792	3
el	409	507	417	520	612	792	3
enfoque	420	507	452	520	612	792	3
de	455	507	464	520	612	792	3
competencias	467	507	522	520	612	792	3
se	525	507	533	520	612	792	3
utili-	536	507	555	520	612	792	3
zó	324	519	334	532	612	792	3
la	337	519	344	532	612	792	3
técnica	347	519	375	532	612	792	3
de	378	519	388	532	612	792	3
la	391	519	398	532	612	792	3
entrevista,	401	519	442	532	612	792	3
la	445	519	452	532	612	792	3
cual	455	519	472	532	612	792	3
estuvo	475	519	501	532	612	792	3
dirigida	504	519	535	532	612	792	3
a	538	519	542	532	612	792	3
12	545	519	555	532	612	792	3
docentes	324	531	359	544	612	792	3
(10	363	531	376	544	612	792	3
jefes	380	531	399	544	612	792	3
de	403	531	412	544	612	792	3
departamento	416	531	470	544	612	792	3
y	474	531	479	544	612	792	3
2	483	531	488	544	612	792	3
miembros	491	531	531	544	612	792	3
de	535	531	544	544	612	792	3
la	548	531	555	544	612	792	3
Comisión	324	543	363	556	612	792	3
Curricular	367	543	408	556	612	792	3
del	411	543	423	556	612	792	3
Decanato	427	543	465	556	612	792	3
de	468	543	477	556	612	792	3
Ciencias	481	543	515	556	612	792	3
de	519	543	528	556	612	792	3
la	531	543	539	556	612	792	3
Sa-	542	543	555	556	612	792	3
lud).	324	555	343	568	612	792	3
Para	347	555	364	568	612	792	3
cada	368	555	386	568	612	792	3
uno	390	555	405	568	612	792	3
se	408	555	417	568	612	792	3
hizo	420	555	438	568	612	792	3
una	441	555	456	568	612	792	3
sesión	459	555	484	568	612	792	3
de	488	555	497	568	612	792	3
entrevista,	501	555	542	568	612	792	3
en	546	555	555	568	612	792	3
la	324	567	332	580	612	792	3
cual	335	567	352	580	612	792	3
se	355	567	364	580	612	792	3
solicitó	367	567	397	580	612	792	3
que	400	567	415	580	612	792	3
respondieran	418	567	470	580	612	792	3
a	473	567	478	580	612	792	3
las	481	567	492	580	612	792	3
siguientes	496	567	536	580	612	792	3
pre-	539	567	555	580	612	792	3
guntas:	324	579	353	592	612	792	3
¿Qué	357	579	378	592	612	792	3
opinión	381	579	411	592	612	792	3
tiene	415	579	434	592	612	792	3
usted	437	579	458	592	612	792	3
sobre	462	579	483	592	612	792	3
las	487	579	498	592	612	792	3
competencias	501	579	555	592	612	792	3
que	324	591	339	604	612	792	3
han	341	591	355	604	612	792	3
sido	357	591	374	604	612	792	3
propuestas	376	591	419	604	612	792	3
en	421	591	430	604	612	792	3
el	432	591	440	604	612	792	3
perfil	442	591	463	604	612	792	3
profesional	465	591	510	604	612	792	3
del	512	591	524	604	612	792	3
médico	526	591	555	604	612	792	3
egresado	324	603	360	616	612	792	3
del	362	603	374	616	612	792	3
Decanato	377	603	414	616	612	792	3
de	416	603	426	616	612	792	3
Ciencias	428	603	462	616	612	792	3
de	465	603	474	616	612	792	3
la	476	603	483	616	612	792	3
Salud?	486	603	513	616	612	792	3
Y	515	603	522	616	612	792	3
¿Cuáles	524	603	555	616	612	792	3
factores	324	615	356	628	612	792	3
considera	359	615	397	628	612	792	3
usted	399	615	421	628	612	792	3
pueden	423	615	452	628	612	792	3
generar	454	615	484	628	612	792	3
resistencia	487	615	529	628	612	792	3
en	532	615	541	628	612	792	3
los	544	615	555	628	612	792	3
docentes	324	627	359	640	612	792	3
a	362	627	366	640	612	792	3
los	369	627	381	640	612	792	3
cambios	383	627	417	640	612	792	3
propuestos	419	627	462	640	612	792	3
en	465	627	474	640	612	792	3
el	477	627	484	640	612	792	3
nuevo	487	627	511	640	612	792	3
diseño	514	627	540	640	612	792	3
cu-	543	627	555	640	612	792	3
rricular	324	639	354	652	612	792	3
bajo	356	639	374	652	612	792	3
el	376	639	383	652	612	792	3
enfoque	386	639	418	652	612	792	3
de	421	639	430	652	612	792	3
competencias?	432	639	491	652	612	792	3
Para	347	663	365	676	612	792	3
determinar	368	663	412	676	612	792	3
la	415	663	423	676	612	792	3
actitud	426	663	453	676	612	792	3
de	457	663	466	676	612	792	3
los	470	663	482	676	612	792	3
docentes	485	663	520	676	612	792	3
en	524	663	533	676	612	792	3
rela-	537	663	555	676	612	792	3
ción	324	675	342	688	612	792	3
con	345	675	359	688	612	792	3
la	362	675	369	688	612	792	3
propuesta	372	675	411	688	612	792	3
del	414	675	426	688	612	792	3
nuevo	429	675	454	688	612	792	3
diseño	457	675	483	688	612	792	3
curricular	486	675	525	688	612	792	3
basado	528	675	555	688	612	792	3
en	324	687	334	700	612	792	3
el	337	687	344	700	612	792	3
enfoque	347	687	379	700	612	792	3
de	382	687	391	700	612	792	3
competencias	394	687	448	700	612	792	3
se	451	687	459	700	612	792	3
elaboró	462	687	492	700	612	792	3
un	495	687	505	700	612	792	3
instrumento	508	687	555	700	612	792	3
con	324	699	339	712	612	792	3
escala	343	699	367	712	612	792	3
tipo	371	699	386	712	612	792	3
Likert,	390	699	417	712	612	792	3
con	421	699	435	712	612	792	3
el	439	699	446	712	612	792	3
fin	450	699	460	712	612	792	3
de	464	699	473	712	612	792	3
medir	477	699	500	712	612	792	3
la	504	699	511	712	612	792	3
actitud	515	699	542	712	612	792	3
de	546	699	555	712	612	792	3
los	324	711	336	724	612	792	3
docentes	340	711	375	724	612	792	3
en	379	711	388	724	612	792	3
relación	392	711	424	724	612	792	3
con	428	711	442	724	612	792	3
el	446	711	453	724	612	792	3
nuevo	457	711	482	724	612	792	3
perfil	485	711	507	724	612	792	3
profesional	510	711	555	724	612	792	3
del	324	723	337	736	612	792	3
médico	339	723	369	736	612	792	3
basado	371	723	399	736	612	792	3
en	401	723	411	736	612	792	3
el	413	723	420	736	612	792	3
enfoque	423	723	455	736	612	792	3
de	458	723	467	736	612	792	3
competencias.	470	723	526	736	612	792	3
El	529	723	538	736	612	792	3
ins-	540	723	555	736	612	792	3
EDUCERE	574	711	587	737	612	792	3
•	574	706	587	708	612	792	3
I	574	702	587	703	612	792	3
n	574	698	587	701	612	792	3
v	574	693	587	697	612	792	3
e	574	689	587	692	612	792	3
s	574	685	587	688	612	792	3
t	574	681	587	684	612	792	3
i	574	679	587	680	612	792	3
g	574	674	587	678	612	792	3
a	574	670	587	674	612	792	3
c	574	666	587	669	612	792	3
i	574	664	587	665	612	792	3
ó	574	659	587	663	612	792	3
n	574	655	587	658	612	792	3
a	574	649	587	652	612	792	3
r	574	644	587	648	612	792	3
b	574	640	587	643	612	792	3
i	574	638	587	639	612	792	3
t	574	634	587	637	612	792	3
r	574	630	587	633	612	792	3
a	574	626	587	629	612	792	3
d	574	622	587	625	612	792	3
a	574	617	587	621	612	792	3
•	574	612	587	614	612	792	3
ISSN:	574	588	586	608	612	792	3
1316	574	570	586	586	612	792	3
-	574	565	586	568	612	792	3
4910	574	547	586	563	612	792	3
•	574	542	586	545	612	792	3
Año	574	526	586	540	612	792	3
12,	574	514	586	524	612	792	3
Nº	574	504	586	512	612	792	3
43	574	493	586	502	612	792	3
•	574	489	586	491	612	792	3
Octubre	574	459	586	486	612	792	3
-	574	455	586	457	612	792	3
Noviembre	574	416	586	453	612	792	3
-	574	412	586	414	612	792	3
Diciembre,	574	373	586	409	612	792	3
2008	574	354	586	371	612	792	3
•	574	349	586	352	612	792	3
789	574	335	586	347	612	792	3
-	574	330	586	332	612	792	3
795.	574	313	586	328	612	792	3
tos	74	61	85	74	612	792	3
de	89	61	99	74	612	792	3
autoevaluación	103	61	163	74	612	792	3
que	167	61	182	74	612	792	3
comparen	186	61	225	74	612	792	3
el	229	61	236	74	612	792	3
desarrollo	240	61	280	74	612	792	3
de	284	61	293	74	612	792	3
la	297	61	305	74	612	792	3
competencia	74	73	124	86	612	792	3
a	126	73	131	86	612	792	3
lo	133	73	141	86	612	792	3
largo	143	73	164	86	612	792	3
del	166	73	178	86	612	792	3
plan	180	73	197	86	612	792	3
curricular;	200	73	241	86	612	792	3
la	243	73	251	86	612	792	3
definición	253	73	293	86	612	792	3
de	295	73	305	86	612	792	3
criterios	74	85	106	98	612	792	3
de	109	85	118	98	612	792	3
desempeño	120	85	165	98	612	792	3
y	167	85	172	98	612	792	3
evidencias	174	85	217	98	612	792	3
del	219	85	231	98	612	792	3
proceso	233	85	264	98	612	792	3
y	266	85	271	98	612	792	3
produc-	273	85	305	98	612	792	3
to	74	97	81	110	612	792	3
de	84	97	93	110	612	792	3
la	95	97	103	110	612	792	3
competencia,	105	97	158	110	612	792	3
y	160	97	165	110	612	792	3
de	167	97	177	110	612	792	3
esta	179	97	195	110	612	792	3
forma,	197	97	223	110	612	792	3
permitir	226	97	258	110	612	792	3
a	260	97	265	110	612	792	3
la	267	97	274	110	612	792	3
institu-	276	97	305	110	612	792	3
ción	74	109	91	122	612	792	3
formadora	94	109	136	122	612	792	3
la	139	109	146	122	612	792	3
implementación	150	109	214	122	612	792	3
de	217	109	227	122	612	792	3
procedimientos	230	109	292	122	612	792	3
de	295	109	305	122	612	792	3
certificación	74	121	123	134	612	792	3
de	126	121	135	134	612	792	3
competencias.	138	121	195	134	612	792	3
791	573	747	586	763	612	792	3
I	70	35	73	56	612	792	4
n	74	35	80	56	612	792	4
v	82	35	86	56	612	792	4
e	88	35	94	56	612	792	4
s	95	35	100	56	612	792	4
t	102	35	105	56	612	792	4
i	107	35	110	56	612	792	4
g	111	35	117	56	612	792	4
aci	119	35	136	56	612	792	4
ó	137	35	143	56	612	792	4
n	144	35	150	56	612	792	4
Carlos	28	715	40	735	612	792	4
Ernesto	28	689	40	713	612	792	4
Medina	28	665	40	687	612	792	4
Santander	28	630	40	663	612	792	4
y	28	625	40	628	612	792	4
Joanna	28	601	40	622	612	792	4
Veruschka	28	565	40	598	612	792	4
Santeliz	28	538	40	563	612	792	4
Casavilca:	28	504	40	535	612	792	4
Estrategias	27	465	40	502	612	792	4
de	27	455	40	463	612	792	4
participación	27	411	40	453	612	792	4
docente	27	383	40	409	612	792	4
en	27	373	40	381	612	792	4
una	27	358	40	371	612	792	4
nueva	27	336	40	356	612	792	4
propuesta	27	301	40	334	612	792	4
de	27	291	40	299	612	792	4
diseño	27	267	40	289	612	792	4
curricular	27	235	40	265	612	792	4
basada	27	209	40	233	612	792	4
en	27	198	40	206	612	792	4
competencias.	27	149	40	196	612	792	4
trumento	57	61	93	74	612	792	4
fue	96	61	109	74	612	792	4
validado	112	61	146	74	612	792	4
por	149	61	163	74	612	792	4
juicio	166	61	188	74	612	792	4
de	191	61	201	74	612	792	4
expertos	204	61	238	74	612	792	4
y	241	61	246	74	612	792	4
se	249	61	257	74	612	792	4
realizó	260	61	288	74	612	792	4
una	57	73	71	86	612	792	4
prueba	73	73	100	86	612	792	4
piloto	103	73	126	86	612	792	4
con	128	73	142	86	612	792	4
50	145	73	155	86	612	792	4
docentes,	157	73	194	86	612	792	4
obteniéndose	196	73	249	86	612	792	4
un	251	73	261	86	612	792	4
índice	263	73	288	86	612	792	4
de	57	85	66	98	612	792	4
confiabilidad	69	85	121	98	612	792	4
Alfa	124	85	141	98	612	792	4
de	144	85	154	98	612	792	4
Cronbach	157	85	196	98	612	792	4
de	199	85	208	98	612	792	4
0,73	211	85	229	98	612	792	4
con	231	85	246	98	612	792	4
lo	249	85	257	98	612	792	4
cual	260	85	276	98	612	792	4
se	279	85	288	98	612	792	4
consideró	57	97	96	110	612	792	4
un	98	97	108	110	612	792	4
instrumento	111	97	158	110	612	792	4
confiable.	161	97	200	110	612	792	4
792	28	747	42	763	612	792	4
Con	79	121	96	134	612	792	4
la	98	121	106	134	612	792	4
información	108	121	157	134	612	792	4
obtenida	159	121	193	134	612	792	4
se	196	121	204	134	612	792	4
determinaron	206	121	260	134	612	792	4
las	262	121	273	134	612	792	4
ac-	275	121	288	134	612	792	4
ciones	57	133	82	146	612	792	4
estratégicas	85	133	132	146	612	792	4
para	135	133	152	146	612	792	4
promover	156	133	194	146	612	792	4
la	198	133	205	146	612	792	4
participación	208	133	260	146	612	792	4
de	263	133	273	146	612	792	4
los	276	133	288	146	612	792	4
docentes	57	145	92	158	612	792	4
en	94	145	104	158	612	792	4
la	106	145	114	158	612	792	4
nueva	116	145	140	158	612	792	4
propuesta	143	145	182	158	612	792	4
de	184	145	194	158	612	792	4
diseño	196	145	222	158	612	792	4
curricular	225	145	264	158	612	792	4
basa-	266	145	288	158	612	792	4
da	57	157	66	170	612	792	4
en	69	157	78	170	612	792	4
el	81	157	88	170	612	792	4
enfoque	90	157	123	170	612	792	4
de	125	157	134	170	612	792	4
competencias.	137	157	194	170	612	792	4
2.	307	59	315	77	612	792	4
Resultados	318	59	373	77	612	792	4
La	330	87	341	100	612	792	4
información	342	87	391	100	612	792	4
obtenida	393	87	428	100	612	792	4
de	429	87	439	100	612	792	4
las	441	87	452	100	612	792	4
entrevistas	454	87	496	100	612	792	4
realizadas	498	87	538	100	612	792	4
a	307	99	312	112	612	792	4
los	316	99	327	112	612	792	4
participantes	331	99	382	112	612	792	4
fue	386	99	399	112	612	792	4
categorizada	403	99	453	112	612	792	4
en	457	99	466	112	612	792	4
tres	470	99	485	112	612	792	4
dimensiones	488	99	538	112	612	792	4
relacionadas	307	111	357	124	612	792	4
con	360	111	374	124	612	792	4
los	376	111	388	124	612	792	4
factores	390	111	422	124	612	792	4
que	424	111	439	124	612	792	4
generan	441	111	473	124	612	792	4
resistencia	475	111	517	124	612	792	4
en	519	111	529	124	612	792	4
el	531	111	538	124	612	792	4
docente	307	123	339	136	612	792	4
para	341	123	358	136	612	792	4
la	361	123	368	136	612	792	4
participación	371	123	423	136	612	792	4
en	425	123	435	136	612	792	4
la	437	123	445	136	612	792	4
nueva	447	123	471	136	612	792	4
propuesta	474	123	513	136	612	792	4
de	515	123	525	136	612	792	4
di-	527	123	538	136	612	792	4
seño	307	135	326	148	612	792	4
curricular,	328	135	369	148	612	792	4
éstas	372	135	392	148	612	792	4
fueron	394	135	420	148	612	792	4
1)	423	135	431	148	612	792	4
Factores	434	135	468	148	612	792	4
relacionados	471	135	521	148	612	792	4
con	524	135	538	148	612	792	4
el	307	147	315	160	612	792	4
docente;	318	147	351	160	612	792	4
2)	354	147	363	160	612	792	4
Factores	365	147	399	160	612	792	4
relacionados	402	147	453	160	612	792	4
con	456	147	470	160	612	792	4
el	473	147	480	160	612	792	4
currículo	483	147	519	160	612	792	4
y	522	147	527	160	612	792	4
3)	530	147	538	160	612	792	4
Factores	307	159	341	172	612	792	4
relacionados	344	159	394	172	612	792	4
con	397	159	411	172	612	792	4
la	414	159	421	172	612	792	4
Organización	423	159	477	172	612	792	4
(Institución).	480	159	532	172	612	792	4
Cuadro	57	183	83	197	612	792	4
1.	84	183	91	197	612	792	4
FACTORES	93	183	136	197	612	792	4
QUE	138	183	155	197	612	792	4
GENERAN	157	183	196	197	612	792	4
resistencia	198	183	253	197	612	792	4
en	254	183	266	197	612	792	4
el	268	183	278	197	612	792	4
docente	280	183	320	197	612	792	4
para	93	195	114	209	612	792	4
su	116	195	128	209	612	792	4
participación	130	195	192	209	612	792	4
en	195	195	206	209	612	792	4
la	208	195	218	209	612	792	4
nueva	220	195	248	209	612	792	4
propuesta	250	195	300	209	612	792	4
de	301	195	313	209	612	792	4
diseño	315	195	347	209	612	792	4
curricular	349	195	403	209	612	792	4
.	62	221	66	244	612	792	4
.	62	231	66	255	612	792	4
.	62	241	66	265	612	792	4
.	62	251	66	275	612	792	4
.	62	261	66	285	612	792	4
.	62	272	66	295	612	792	4
.	62	282	66	306	612	792	4
.	62	292	66	316	612	792	4
.	62	302	66	326	612	792	4
.	62	312	66	336	612	792	4
.	62	323	66	346	612	792	4
Factores	222	214	249	226	612	792	4
relacionados	251	214	291	226	612	792	4
con	293	214	304	226	612	792	4
el	306	214	311	226	612	792	4
docente	313	214	338	226	612	792	4
El	74	232	80	244	612	792	4
tiempo	82	232	103	244	612	792	4
de	105	232	112	244	612	792	4
contratación	114	232	152	244	612	792	4
a	154	232	158	244	612	792	4
medio	160	232	179	244	612	792	4
tiempo	181	232	202	244	612	792	4
y	204	232	207	244	612	792	4
tiempo	209	232	230	244	612	792	4
convencional	232	232	273	244	612	792	4
Elevada	74	243	99	254	612	792	4
carga	101	243	118	254	612	792	4
académica	120	243	154	254	612	792	4
Compromisos	74	253	117	265	612	792	4
adquiridos	119	253	151	265	612	792	4
en	153	253	160	265	612	792	4
diversas	162	253	188	265	612	792	4
comisiones	190	253	225	265	612	792	4
de	227	253	235	265	612	792	4
trabajo	237	253	258	265	612	792	4
dentro	260	253	280	265	612	792	4
de	282	253	290	265	612	792	4
la	291	253	297	265	612	792	4
universidad	299	253	334	265	612	792	4
Poca	74	263	90	275	612	792	4
promoción	92	263	124	275	612	792	4
del	126	263	135	275	612	792	4
proyecto	137	263	164	275	612	792	4
por	166	263	176	275	612	792	4
parte	178	263	194	275	612	792	4
de	196	263	204	275	612	792	4
las	205	263	214	275	612	792	4
autoridades	216	263	253	275	612	792	4
Mayor	74	273	93	285	612	792	4
importancia	95	273	131	285	612	792	4
al	133	273	138	285	612	792	4
aspecto	140	273	165	285	612	792	4
asistencial	167	273	199	285	612	792	4
en	201	273	209	285	612	792	4
los	211	273	220	285	612	792	4
docentes	222	273	250	285	612	792	4
del	252	273	261	285	612	792	4
área	263	273	277	285	612	792	4
clínica	279	273	299	285	612	792	4
Escasa	74	283	97	295	612	792	4
o	99	283	102	295	612	792	4
ninguna	104	283	129	295	612	792	4
formación/capacitación	131	283	202	295	612	792	4
en	204	283	212	295	612	792	4
el	214	283	219	295	612	792	4
área	221	283	235	295	612	792	4
de	237	283	245	295	612	792	4
las	247	283	256	295	612	792	4
competencias	258	283	301	295	612	792	4
en	303	283	310	295	612	792	4
cuanto	312	283	333	295	612	792	4
a	335	283	339	295	612	792	4
estrategias	341	283	375	295	612	792	4
de	377	283	385	295	612	792	4
enseñanza	387	283	421	295	612	792	4
y	423	283	426	295	612	792	4
método	428	283	452	295	612	792	4
de	453	283	461	295	612	792	4
evaluación	463	283	496	295	612	792	4
Temor	74	294	93	305	612	792	4
al	95	294	100	305	612	792	4
cambio	102	294	125	305	612	792	4
El	74	304	80	316	612	792	4
nuevo	82	304	101	316	612	792	4
diseño	103	304	123	316	612	792	4
implica	125	304	147	316	612	792	4
una	149	304	161	316	612	792	4
manera	162	304	186	316	612	792	4
diferente	188	304	215	316	612	792	4
de	217	304	225	316	612	792	4
hacer	227	304	244	316	612	792	4
las	246	304	255	316	612	792	4
cosas	257	304	275	316	612	792	4
Incertidumbre	74	314	116	326	612	792	4
en	118	314	126	326	612	792	4
relación	128	314	152	326	612	792	4
con	154	314	166	326	612	792	4
los	167	314	176	326	612	792	4
alcances	178	314	206	326	612	792	4
académicos	208	314	245	326	612	792	4
de	247	314	255	326	612	792	4
la	257	314	262	326	612	792	4
propuesta,	264	314	297	326	612	792	4
bases	299	314	317	326	612	792	4
teóricas	319	314	344	326	612	792	4
y	346	314	349	326	612	792	4
proceso	351	314	376	326	612	792	4
de	378	314	386	326	612	792	4
evaluación	388	314	421	326	612	792	4
de	423	314	431	326	612	792	4
las	432	314	441	326	612	792	4
competencias	443	314	486	326	612	792	4
Percepción	74	324	109	336	612	792	4
de	111	324	118	336	612	792	4
una	120	324	132	336	612	792	4
imposición	134	324	167	336	612	792	4
desde	169	324	188	336	612	792	4
la	190	324	195	336	612	792	4
alta	197	324	208	336	612	792	4
gerencia	210	324	237	336	612	792	4
Indiferencia	74	334	110	346	612	792	4
o	112	334	116	346	612	792	4
desinterés	118	334	150	346	612	792	4
en	152	334	159	346	612	792	4
el	161	334	167	346	612	792	4
proyecto	169	334	195	346	612	792	4
Cuadro	57	362	83	376	612	792	4
2.	84	362	91	376	612	792	4
Factores	93	362	137	376	612	792	4
que	139	362	157	376	612	792	4
generan	159	362	200	376	612	792	4
resistencia	202	362	257	376	612	792	4
para	93	374	114	388	612	792	4
la	116	374	126	388	612	792	4
participación	128	374	191	388	612	792	4
del	193	374	209	388	612	792	4
docente	211	374	251	388	612	792	4
relacionados	253	374	318	388	612	792	4
con	321	374	339	388	612	792	4
el	341	374	351	388	612	792	4
currículo	353	374	402	388	612	792	4
.	62	398	66	421	612	792	4
.	62	408	66	432	612	792	4
.	62	418	66	442	612	792	4
.	62	428	66	452	612	792	4
.	62	439	66	462	612	792	4
.	62	449	66	472	612	792	4
.	62	459	66	483	612	792	4
.	62	469	66	493	612	792	4
.	62	479	66	503	612	792	4
.	62	500	66	523	612	792	4
Factores	221	393	249	405	612	792	4
relacionados	250	393	290	405	612	792	4
con	292	393	303	405	612	792	4
el	305	393	311	405	612	792	4
currículo	312	393	339	405	612	792	4
El	74	410	80	421	612	792	4
diseño	82	410	102	421	612	792	4
rígido	104	410	122	421	612	792	4
del	124	410	133	421	612	792	4
actual	135	410	154	421	612	792	4
currículo	155	410	182	421	612	792	4
impide	184	410	205	421	612	792	4
la	207	410	212	421	612	792	4
incorporación	214	410	256	421	612	792	4
de	258	410	265	421	612	792	4
los	267	410	276	421	612	792	4
cambios	278	410	304	421	612	792	4
El	74	420	80	432	612	792	4
desarrollo	82	420	112	432	612	792	4
de	114	420	122	432	612	792	4
un	124	420	132	432	612	792	4
pensum	134	420	159	432	612	792	4
de	161	420	168	432	612	792	4
transición	170	420	200	432	612	792	4
El	74	430	80	442	612	792	4
arraigo	82	430	104	442	612	792	4
en	105	430	113	442	612	792	4
el	115	430	121	442	612	792	4
actual	123	430	141	442	612	792	4
diseño	143	430	164	442	612	792	4
curricular	166	430	194	442	612	792	4
Desconocimiento	74	440	127	452	612	792	4
de	129	440	137	452	612	792	4
estudios	139	440	165	452	612	792	4
de	167	440	174	452	612	792	4
evaluación	176	440	210	452	612	792	4
del	212	440	221	452	612	792	4
actual	223	440	241	452	612	792	4
modelo	243	440	266	452	612	792	4
que	268	440	280	452	612	792	4
justifiquen	282	440	313	452	612	792	4
la	315	440	321	452	612	792	4
necesidad	322	440	354	452	612	792	4
de	356	440	364	452	612	792	4
un	366	440	374	452	612	792	4
cambio	376	440	398	452	612	792	4
curricular	400	440	429	452	612	792	4
Desconocimiento	74	450	127	462	612	792	4
de	129	450	137	462	612	792	4
un	139	450	147	462	612	792	4
plan	148	450	162	462	612	792	4
de	164	450	171	462	612	792	4
seguimiento,	173	450	213	462	612	792	4
supervisión	215	450	250	462	612	792	4
y	252	450	255	462	612	792	4
evaluación	257	450	291	462	612	792	4
del	293	450	302	462	612	792	4
proyecto	304	450	331	462	612	792	4
propuesto	333	450	364	462	612	792	4
y	365	450	369	462	612	792	4
seguimiento	371	450	408	462	612	792	4
del	410	450	420	462	612	792	4
egresado	422	450	451	462	612	792	4
Desconocimiento	74	461	127	472	612	792	4
de	129	461	137	472	612	792	4
debilidades	139	461	174	472	612	792	4
y	176	461	179	472	612	792	4
fortalezas	181	461	212	472	612	792	4
del	214	461	223	472	612	792	4
actual	225	461	243	472	612	792	4
modelo	245	461	268	472	612	792	4
curricular	270	461	299	472	612	792	4
La	74	471	81	483	612	792	4
departamentalización	83	471	150	483	612	792	4
del	152	471	161	483	612	792	4
decanato	163	471	192	483	612	792	4
que	193	471	205	483	612	792	4
aísla	207	471	222	483	612	792	4
áreas	224	471	241	483	612	792	4
del	243	471	252	483	612	792	4
conocimiento	254	471	295	483	612	792	4
Arraigo	74	481	96	493	612	792	4
en	98	481	106	493	612	792	4
el	108	481	113	493	612	792	4
paradigma	115	481	148	493	612	792	4
educativo	150	481	180	493	612	792	4
tradicional,	182	481	216	493	612	792	4
donde	217	481	237	493	612	792	4
la	239	481	244	493	612	792	4
enseñanza	246	481	280	493	612	792	4
se	282	481	290	493	612	792	4
centra	291	481	311	493	612	792	4
en	313	481	321	493	612	792	4
el	322	481	328	493	612	792	4
docente	330	481	355	493	612	792	4
Poco	74	491	90	503	612	792	4
conocimiento	92	491	133	503	612	792	4
acerca	135	491	155	503	612	792	4
de	157	491	165	503	612	792	4
las	167	491	176	503	612	792	4
bases	178	491	197	503	612	792	4
teóricas	198	491	223	503	612	792	4
que	225	491	236	503	612	792	4
fundamentan	238	491	279	503	612	792	4
la	281	491	286	503	612	792	4
enseñanza/aprendizaje	288	491	360	503	612	792	4
en	362	491	370	503	612	792	4
el	372	491	377	503	612	792	4
contexto	379	491	406	503	612	792	4
de	408	491	415	503	612	792	4
las	417	491	426	503	612	792	4
competencias,	428	491	473	503	612	792	4
así	475	491	484	503	612	792	4
como	73	501	90	513	612	792	4
las	92	501	101	513	612	792	4
bases	103	501	122	513	612	792	4
filosóficas	124	501	154	513	612	792	4
que	156	501	168	513	612	792	4
fundamentan	170	501	211	513	612	792	4
la	213	501	218	513	612	792	4
formación	220	501	250	513	612	792	4
del	252	501	262	513	612	792	4
médico	264	501	286	513	612	792	4
en	288	501	296	513	612	792	4
este	298	501	311	513	612	792	4
nuevo	313	501	332	513	612	792	4
diseño	334	501	354	513	612	792	4
curricular	356	501	385	513	612	792	4
Marco	74	512	93	523	612	792	4
legal:	95	512	112	523	612	792	4
Reglamento	114	512	151	523	612	792	4
de	153	512	161	523	612	792	4
la	163	512	168	523	612	792	4
UCLA	170	512	189	523	612	792	4
y	190	512	194	523	612	792	4
normativas	196	512	230	523	612	792	4
internas	232	512	257	523	612	792	4
de	259	512	266	523	612	792	4
evaluación	268	512	302	523	612	792	4
del	303	512	313	523	612	792	4
decanato	315	512	343	523	612	792	4
no	345	512	353	523	612	792	4
están	355	512	372	523	612	792	4
en	374	512	382	523	612	792	4
concordancia	384	512	425	523	612	792	4
con	427	512	438	523	612	792	4
la	440	512	446	523	612	792	4
propuesta	448	512	479	523	612	792	4
curricular	74	522	102	534	612	792	4
Cuadro	57	555	83	569	612	792	4
3.	84	555	91	569	612	792	4
Factores	93	555	137	569	612	792	4
que	139	555	157	569	612	792	4
generan	159	555	200	569	612	792	4
resistencia	202	555	257	569	612	792	4
para	261	555	283	569	612	792	4
la	285	555	295	569	612	792	4
participación	296	555	359	569	612	792	4
del	93	567	109	581	612	792	4
docente	111	567	151	581	612	792	4
relacionados	153	567	218	581	612	792	4
con	220	567	239	581	612	792	4
la	241	567	251	581	612	792	4
Organización	253	567	316	581	612	792	4
(Institución)	318	567	376	581	612	792	4
.	62	589	66	613	612	792	4
.	62	599	66	623	612	792	4
.	62	609	66	633	612	792	4
.	62	620	66	643	612	792	4
.	62	630	66	653	612	792	4
.	62	640	66	664	612	792	4
.	62	660	66	684	612	792	4
.	62	671	66	694	612	792	4
.	62	681	66	704	612	792	4
.	62	691	66	715	612	792	4
.	62	701	66	725	612	792	4
Factores	214	586	241	598	612	792	4
relacionados	243	586	282	598	612	792	4
con	284	586	296	598	612	792	4
la	298	586	303	598	612	792	4
Organización	305	586	346	598	612	792	4
Los	74	601	85	613	612	792	4
actuales	87	601	113	613	612	792	4
ambientes	115	601	147	613	612	792	4
de	149	601	157	613	612	792	4
clases	159	601	178	613	612	792	4
no	180	601	188	613	612	792	4
son	190	601	201	613	612	792	4
adecuados	203	601	237	613	612	792	4
para	239	601	253	613	612	792	4
la	255	601	260	613	612	792	4
enseñanza	262	601	297	613	612	792	4
en	298	601	306	613	612	792	4
el	308	601	314	613	612	792	4
nuevo	316	601	335	613	612	792	4
enfoque	336	601	362	613	612	792	4
por	364	601	374	613	612	792	4
competencias	376	601	419	613	612	792	4
Se	74	611	82	623	612	792	4
requiere	84	611	110	623	612	792	4
la	112	611	117	623	612	792	4
dotación	119	611	145	623	612	792	4
de	147	611	155	623	612	792	4
recursos	157	611	184	623	612	792	4
para	186	611	200	623	612	792	4
el	202	611	207	623	612	792	4
aprendizaje	209	611	245	623	612	792	4
Se	74	621	82	633	612	792	4
requiere	84	621	110	633	612	792	4
la	112	621	117	633	612	792	4
incorporación	119	621	161	633	612	792	4
de	163	621	171	633	612	792	4
las	173	621	181	633	612	792	4
nuevas	183	621	206	633	612	792	4
tecnologías	208	621	243	633	612	792	4
de	245	621	253	633	612	792	4
la	255	621	260	633	612	792	4
información	262	621	298	633	612	792	4
y	300	621	304	633	612	792	4
comunicación	306	621	348	633	612	792	4
(TIC)	350	621	366	633	612	792	4
en	368	621	376	633	612	792	4
la	378	621	383	633	612	792	4
enseñanza	385	621	419	633	612	792	4
Inadecuada	74	631	110	643	612	792	4
relación	112	631	136	643	612	792	4
numérica	138	631	167	643	612	792	4
profesor/alumno	169	631	219	643	612	792	4
Tiempo	74	641	97	653	612	792	4
de	99	641	106	653	612	792	4
contratación	108	641	146	653	612	792	4
de	148	641	156	653	612	792	4
los	158	641	167	653	612	792	4
docentes	169	641	197	653	612	792	4
a	199	641	203	653	612	792	4
tiempo	205	641	226	653	612	792	4
convencional	228	641	268	653	612	792	4
y	270	641	274	653	612	792	4
medio	276	641	295	653	612	792	4
tiempo	297	641	318	653	612	792	4
Reglamentos	74	652	115	664	612	792	4
de	117	652	124	664	612	792	4
la	126	652	132	664	612	792	4
universidad	134	652	169	664	612	792	4
no	171	652	179	664	612	792	4
actualizados,	181	652	222	664	612	792	4
en	224	652	231	664	612	792	4
particular	233	652	262	664	612	792	4
lo	264	652	269	664	612	792	4
referente	271	652	299	664	612	792	4
a	301	652	305	664	612	792	4
la	307	652	312	664	612	792	4
evaluación	314	652	348	664	612	792	4
de	350	652	357	664	612	792	4
los	359	652	368	664	612	792	4
aprendizajes	370	652	410	664	612	792	4
en	412	652	419	664	612	792	4
función	421	652	444	664	612	792	4
de	446	652	453	664	612	792	4
la	455	652	461	664	612	792	4
nueva	463	652	482	664	612	792	4
propuesta	73	662	104	674	612	792	4
curricular	106	662	135	674	612	792	4
Poca	74	672	90	684	612	792	4
asignación	92	672	125	684	612	792	4
de	127	672	135	684	612	792	4
recursos	136	672	163	684	612	792	4
para	165	672	179	684	612	792	4
la	181	672	186	684	612	792	4
adecuación	188	672	224	684	612	792	4
de	226	672	234	684	612	792	4
los	236	672	245	684	612	792	4
ambientes	247	672	279	684	612	792	4
de	281	672	288	684	612	792	4
aprendizaje	290	672	326	684	612	792	4
Poca	74	682	90	694	612	792	4
asignación	92	682	125	694	612	792	4
de	127	682	135	694	612	792	4
recursos	136	682	163	694	612	792	4
para	165	682	179	694	612	792	4
la	181	682	186	694	612	792	4
incorporación	188	682	230	694	612	792	4
de	232	682	240	694	612	792	4
nuevas	242	682	264	694	612	792	4
estrategias	266	682	300	694	612	792	4
de	302	682	310	694	612	792	4
enseñanza/	312	682	348	694	612	792	4
aprendizaje	350	682	386	694	612	792	4
Se	74	692	82	704	612	792	4
requiere	84	692	110	704	612	792	4
la	112	692	117	704	612	792	4
dotación	119	692	145	704	612	792	4
de	147	692	155	704	612	792	4
la	157	692	162	704	612	792	4
biblioteca	164	692	194	704	612	792	4
con	196	692	207	704	612	792	4
material	209	692	234	704	612	792	4
actualizado	236	692	271	704	612	792	4
que	273	692	284	704	612	792	4
apoye	286	692	305	704	612	792	4
la	307	692	313	704	612	792	4
propuesta	315	692	346	704	612	792	4
de	348	692	355	704	612	792	4
cambio	357	692	380	704	612	792	4
Mayor	74	703	93	715	612	792	4
voluntad	95	703	121	715	612	792	4
política	123	703	145	715	612	792	4
a	147	703	151	715	612	792	4
nivel	153	703	167	715	612	792	4
de	169	703	177	715	612	792	4
los	179	703	188	715	612	792	4
departamentos	190	703	236	715	612	792	4
para	238	703	252	715	612	792	4
el	254	703	260	715	612	792	4
apoyo	262	703	281	715	612	792	4
al	283	703	288	715	612	792	4
proyecto	290	703	317	715	612	792	4
curricular	319	703	347	715	612	792	4
Poca	74	713	90	725	612	792	4
confianza	92	713	121	725	612	792	4
en	123	713	131	725	612	792	4
la	133	713	138	725	612	792	4
continuidad	140	713	176	725	612	792	4
del	178	713	187	725	612	792	4
proyecto	189	713	216	725	612	792	4
ante	218	713	231	725	612	792	4
los	233	713	242	725	612	792	4
cambios	244	713	270	725	612	792	4
de	272	713	280	725	612	792	4
autoridades	282	713	318	725	612	792	4
I	470	35	473	56	612	792	5
n	475	35	481	56	612	792	5
v	482	35	487	56	612	792	5
e	488	35	494	56	612	792	5
s	496	35	501	56	612	792	5
t	502	35	506	56	612	792	5
i	507	35	510	56	612	792	5
g	512	35	518	56	612	792	5
aci	519	35	536	56	612	792	5
ó	538	35	543	56	612	792	5
n	545	35	551	56	612	792	5
Con	96	61	113	74	612	792	5
respecto	115	61	149	74	612	792	5
a	151	61	156	74	612	792	5
la	158	61	165	74	612	792	5
actitud	168	61	195	74	612	792	5
de	197	61	207	74	612	792	5
los	209	61	221	74	612	792	5
docentes	223	61	258	74	612	792	5
en	261	61	270	74	612	792	5
relación	272	61	305	74	612	792	5
con	74	73	88	86	612	792	5
el	92	73	99	86	612	792	5
nuevo	103	73	127	86	612	792	5
perfil	131	73	152	86	612	792	5
profesional	155	73	200	86	612	792	5
del	204	73	216	86	612	792	5
médico	220	73	249	86	612	792	5
basado	253	73	281	86	612	792	5
en	284	73	294	86	612	792	5
el	297	73	305	86	612	792	5
enfoque	74	85	106	98	612	792	5
de	108	85	118	98	612	792	5
competencias,	120	85	177	98	612	792	5
se	179	85	187	98	612	792	5
determinó	189	85	230	98	612	792	5
que	232	85	247	98	612	792	5
el	249	85	256	98	612	792	5
21,69%	258	85	289	98	612	792	5
tie-	291	85	305	98	612	792	5
nen	74	97	88	110	612	792	5
una	91	97	106	110	612	792	5
actitud	109	97	136	110	612	792	5
muy	139	97	157	110	612	792	5
favorable	160	97	198	110	612	792	5
y	201	97	206	110	612	792	5
el	209	97	217	110	612	792	5
56,6%	220	97	246	110	612	792	5
presentan	249	97	287	110	612	792	5
una	290	97	305	110	612	792	5
actitud	74	109	101	122	612	792	5
favorable	104	109	142	122	612	792	5
lo	145	109	153	122	612	792	5
cual	156	109	173	122	612	792	5
representa	176	109	217	122	612	792	5
una	221	109	235	122	612	792	5
percepción	239	109	282	122	612	792	5
a	286	109	290	122	612	792	5
fa-	293	109	305	122	612	792	5
vor	74	121	87	134	612	792	5
del	90	121	102	134	612	792	5
78,29%,	106	121	139	134	612	792	5
mientras	142	121	177	134	612	792	5
que	180	121	194	134	612	792	5
el	198	121	205	134	612	792	5
20,75%	208	121	239	134	612	792	5
de	242	121	251	134	612	792	5
los	255	121	266	134	612	792	5
docentes	270	121	305	134	612	792	5
tienen	74	133	98	146	612	792	5
una	101	133	115	146	612	792	5
actitud	118	133	146	146	612	792	5
neutra	149	133	174	146	612	792	5
y	176	133	181	146	612	792	5
0,94%	184	133	210	146	612	792	5
desfavorable.	213	133	267	146	612	792	5
Ninguno	270	133	305	146	612	792	5
expresó	74	145	105	158	612	792	5
actitud	107	145	135	158	612	792	5
“muy	137	145	159	158	612	792	5
desfavorable”	162	145	217	158	612	792	5
(Gráfico	220	145	253	158	612	792	5
1).	256	145	266	158	612	792	5
Al	347	61	357	74	612	792	5
analizar	362	61	394	74	612	792	5
los	399	61	410	74	612	792	5
resultados	415	61	456	74	612	792	5
obtenidos,	461	61	502	74	612	792	5
se	507	61	515	74	612	792	5
procedió	520	61	555	74	612	792	5
a	324	73	329	86	612	792	5
establecer	333	73	373	86	612	792	5
las	378	73	389	86	612	792	5
acciones	393	73	428	86	612	792	5
estratégicas	432	73	479	86	612	792	5
para	483	73	500	86	612	792	5
promover	505	73	544	86	612	792	5
la	548	73	555	86	612	792	5
participación	324	85	377	98	612	792	5
del	380	85	393	98	612	792	5
docente	396	85	427	98	612	792	5
las	431	85	442	98	612	792	5
cuales	446	85	471	98	612	792	5
se	475	85	483	98	612	792	5
agruparon	487	85	527	98	612	792	5
en	531	85	540	98	612	792	5
las	544	85	555	98	612	792	5
siguientes	324	97	364	110	612	792	5
cuatro	368	97	393	110	612	792	5
dimensiones:	397	97	450	110	612	792	5
Área	454	97	473	110	612	792	5
de	477	97	487	110	612	792	5
comunicación	490	97	546	110	612	792	5
y	550	97	555	110	612	792	5
difusión,	324	109	360	122	612	792	5
Área	362	109	382	122	612	792	5
de	384	109	394	122	612	792	5
formación	396	109	437	122	612	792	5
y	440	109	445	122	612	792	5
capacitación	447	109	497	122	612	792	5
docente,	500	109	533	122	612	792	5
Área	536	109	555	122	612	792	5
motivacional	324	121	377	134	612	792	5
del	379	121	391	134	612	792	5
docente	394	121	425	134	612	792	5
y	427	121	432	134	612	792	5
Misceláneas.	435	121	487	134	612	792	5
60	111	183	119	195	612	792	5
56,6	214	195	228	208	612	792	5
50	111	200	119	212	612	792	5
40	111	217	119	230	612	792	5
%	85	223	92	235	612	792	5
docentes	73	233	103	246	612	792	5
30	111	235	119	247	612	792	5
21,69	152	256	170	269	612	792	5
20,75	272	259	290	271	612	792	5
10	111	269	119	282	612	792	5
0	113	287	117	299	612	792	5
favorable	199	295	232	308	612	792	5
neutra	262	295	285	308	612	792	5
0	401	264	405	276	612	792	5
0,94	339	264	354	277	612	792	5
desfavorable	313	295	357	308	612	792	5
muy	389	295	403	308	612	792	5
desfavorable	374	305	417	318	612	792	5
Gráfico	73	323	100	337	612	792	5
1.	102	323	109	337	612	792	5
Actitud	110	323	146	337	612	792	5
de	148	323	160	337	612	792	5
los	162	323	178	337	612	792	5
docentes	181	323	226	337	612	792	5
en	228	323	240	337	612	792	5
la	242	323	252	337	612	792	5
nueva	254	323	282	337	612	792	5
propuesta	283	323	333	337	612	792	5
de	110	335	121	349	612	792	5
diseño	123	335	155	349	612	792	5
curricular	157	335	211	349	612	792	5
basado	213	335	247	349	612	792	5
en	249	335	261	349	612	792	5
Competencias	263	335	329	349	612	792	5
Cuadro	74	373	100	387	612	792	5
4.	101	373	108	387	612	792	5
Acciones	110	373	152	387	612	792	5
estratégicas	155	373	217	387	612	792	5
para	220	373	241	387	612	792	5
promover	243	373	291	387	612	792	5
la	293	373	303	387	612	792	5
participación	305	373	368	387	612	792	5
del	370	373	386	387	612	792	5
docente:	388	373	430	387	612	792	5
Área	96	385	132	399	612	792	5
de	134	385	145	399	612	792	5
la	148	385	158	399	612	792	5
comunicación	159	385	225	399	612	792	5
y	227	385	232	399	612	792	5
difusión	234	385	273	399	612	792	5
.	79	416	83	441	612	792	5
.	79	427	83	452	612	792	5
.	79	438	83	463	612	792	5
.	79	448	83	473	612	792	5
.	79	459	83	484	612	792	5
Acciones	179	406	209	418	612	792	5
estratégicas	211	406	251	418	612	792	5
de	253	406	261	418	612	792	5
comunicación	263	406	308	418	612	792	5
y	310	406	314	418	612	792	5
difusión	316	406	341	418	612	792	5
Informar	91	428	119	441	612	792	5
sobre	121	428	139	441	612	792	5
las	141	428	151	441	612	792	5
bases	153	428	173	441	612	792	5
teóricas	175	428	201	441	612	792	5
de	203	428	211	441	612	792	5
las	213	428	222	441	612	792	5
competencias	224	428	270	441	612	792	5
Difundir	91	439	117	452	612	792	5
los	119	439	128	452	612	792	5
resultados	130	439	164	452	612	792	5
de	166	439	175	452	612	792	5
la	177	439	182	452	612	792	5
evaluación	185	439	220	452	612	792	5
del	222	439	232	452	612	792	5
actual	234	439	253	452	612	792	5
pensum	256	439	282	452	612	792	5
de	284	439	292	452	612	792	5
estudios	294	439	322	452	612	792	5
Informar	91	450	119	462	612	792	5
las	121	450	130	462	612	792	5
evidencias	132	450	167	462	612	792	5
que	169	450	182	462	612	792	5
justifiquen	184	450	217	462	612	792	5
el	219	450	225	462	612	792	5
cambio	227	450	251	462	612	792	5
curricular	253	450	283	462	612	792	5
Difundir	91	461	117	473	612	792	5
las	119	461	128	473	612	792	5
tesis	130	461	146	473	612	792	5
o	148	461	152	473	612	792	5
trabajos	154	461	180	473	612	792	5
de	182	461	190	473	612	792	5
investigación	192	461	235	473	612	792	5
relacionados	237	461	279	473	612	792	5
con	281	461	293	473	612	792	5
el	295	461	301	473	612	792	5
tema	303	461	319	473	612	792	5
de	321	461	329	473	612	792	5
competencias	331	461	377	473	612	792	5
Informar	91	471	119	484	612	792	5
sobre	121	471	139	484	612	792	5
las	141	471	151	484	612	792	5
ventajas	153	471	180	484	612	792	5
de	182	471	191	484	612	792	5
la	193	471	198	484	612	792	5
educación	201	471	234	484	612	792	5
basada	236	471	260	484	612	792	5
en	262	471	271	484	612	792	5
competencias	273	471	318	484	612	792	5
Cuadro	74	501	100	515	612	792	5
5.	101	501	108	515	612	792	5
Acciones	110	501	152	515	612	792	5
estratégicas	155	501	217	515	612	792	5
para	220	501	241	515	612	792	5
promover	243	501	291	515	612	792	5
la	293	501	303	515	612	792	5
participación	305	501	368	515	612	792	5
del	110	513	126	527	612	792	5
docente:	128	513	170	527	612	792	5
Área	172	513	195	527	612	792	5
de	196	513	208	527	612	792	5
formación	210	513	260	527	612	792	5
y	262	513	268	527	612	792	5
capacitación	270	513	330	527	612	792	5
docente	333	513	373	527	612	792	5
.	79	539	83	564	612	792	5
.	79	550	83	575	612	792	5
.	79	561	83	586	612	792	5
.	79	571	83	596	612	792	5
.	79	582	83	607	612	792	5
.	79	604	83	629	612	792	5
.	79	615	83	640	612	792	5
Acciones	162	532	192	545	612	792	5
estratégicas	194	532	234	545	612	792	5
de	236	532	244	545	612	792	5
formación	247	532	279	545	612	792	5
y	281	532	285	545	612	792	5
capacitación	287	532	328	545	612	792	5
docente	330	532	356	545	612	792	5
Capacitar	91	551	123	564	612	792	5
en	125	551	133	564	612	792	5
la	135	551	141	564	612	792	5
evaluación	143	551	178	564	612	792	5
de	180	551	189	564	612	792	5
los	191	551	200	564	612	792	5
aprendizajes	202	551	244	564	612	792	5
bajo	246	551	260	564	612	792	5
el	262	551	268	564	612	792	5
enfoque	270	551	297	564	612	792	5
de	299	551	307	564	612	792	5
competencias	309	551	354	564	612	792	5
Capacitar	91	562	123	575	612	792	5
en	125	562	133	575	612	792	5
el	135	562	141	575	612	792	5
uso	143	562	155	575	612	792	5
de	157	562	165	575	612	792	5
nuevas	167	562	191	575	612	792	5
estrategias	193	562	229	575	612	792	5
para	231	562	246	575	612	792	5
la	248	562	254	575	612	792	5
enseñanza/	256	562	294	575	612	792	5
aprendizaje	296	562	334	575	612	792	5
en	336	562	345	575	612	792	5
el	347	562	352	575	612	792	5
enfoque	354	562	381	575	612	792	5
de	383	562	391	575	612	792	5
competencias	393	562	439	575	612	792	5
Diseñar	91	573	117	585	612	792	5
talleres	119	573	143	585	612	792	5
sobre	145	573	163	585	612	792	5
instrumentos	165	573	207	585	612	792	5
de	210	573	218	585	612	792	5
evaluación,	220	573	257	585	612	792	5
estrategias	259	573	295	585	612	792	5
de	297	573	306	585	612	792	5
enseñanza	308	573	344	585	612	792	5
integradoras,	346	573	389	585	612	792	5
didáctica,	391	573	422	585	612	792	5
etc.	424	573	436	585	612	792	5
Señalar	91	584	117	596	612	792	5
las	119	584	128	596	612	792	5
bases	130	584	150	596	612	792	5
teóricas	152	584	178	596	612	792	5
del	180	584	190	596	612	792	5
modelo	192	584	216	596	612	792	5
de	218	584	226	596	612	792	5
competencias	228	584	274	596	612	792	5
Adecuar	91	594	119	607	612	792	5
el	121	594	127	607	612	792	5
Diplomado	129	594	164	607	612	792	5
de	166	594	174	607	612	792	5
Docencia	176	594	207	607	612	792	5
Universitaria	209	594	250	607	612	792	5
del	252	594	262	607	612	792	5
decanato	264	594	294	607	612	792	5
a	297	594	301	607	612	792	5
fin	303	594	310	607	612	792	5
de	313	594	321	607	612	792	5
incorporar	323	594	356	607	612	792	5
aspectos	358	594	388	607	612	792	5
relacionados	390	594	431	607	612	792	5
con	91	605	103	618	612	792	5
el	105	605	111	618	612	792	5
área	113	605	128	618	612	792	5
de	130	605	138	618	612	792	5
competencias	140	605	186	618	612	792	5
Diversificar	91	616	128	629	612	792	5
los	130	616	139	629	612	792	5
escenarios	141	616	177	629	612	792	5
de	179	616	187	629	612	792	5
enseñanza	189	616	226	629	612	792	5
/	228	616	230	629	612	792	5
aprendizaje	232	616	270	629	612	792	5
en	272	616	280	629	612	792	5
el	282	616	288	629	612	792	5
área	290	616	305	629	612	792	5
de	307	616	315	629	612	792	5
formación	317	616	349	629	612	792	5
básica	351	616	373	629	612	792	5
del	375	616	385	629	612	792	5
estudiante	387	616	421	629	612	792	5
Capacitar	91	627	123	639	612	792	5
en	125	627	133	639	612	792	5
el	135	627	141	639	612	792	5
diseño	143	627	165	639	612	792	5
de	167	627	175	639	612	792	5
unidades	177	627	207	639	612	792	5
curriculares	209	627	247	639	612	792	5
integradas	249	627	284	639	612	792	5
EDUCERE	574	711	587	737	612	792	5
•	574	706	587	708	612	792	5
I	574	702	587	703	612	792	5
n	574	698	587	701	612	792	5
v	574	693	587	697	612	792	5
e	574	689	587	692	612	792	5
s	574	685	587	688	612	792	5
t	574	681	587	684	612	792	5
i	574	679	587	680	612	792	5
g	574	674	587	678	612	792	5
a	574	670	587	674	612	792	5
c	574	666	587	669	612	792	5
i	574	664	587	665	612	792	5
ó	574	659	587	663	612	792	5
n	574	655	587	658	612	792	5
a	574	649	587	652	612	792	5
r	574	644	587	648	612	792	5
b	574	640	587	643	612	792	5
i	574	638	587	639	612	792	5
t	574	634	587	637	612	792	5
r	574	630	587	633	612	792	5
a	574	626	587	629	612	792	5
d	574	622	587	625	612	792	5
a	574	617	587	621	612	792	5
•	574	612	587	614	612	792	5
ISSN:	574	588	586	608	612	792	5
1316	574	570	586	586	612	792	5
-	574	565	586	568	612	792	5
4910	574	547	586	563	612	792	5
•	574	542	586	545	612	792	5
Año	574	526	586	540	612	792	5
12,	574	514	586	524	612	792	5
Nº	574	504	586	512	612	792	5
43	574	493	586	502	612	792	5
•	574	489	586	491	612	792	5
Octubre	574	459	586	486	612	792	5
-	574	455	586	457	612	792	5
Noviembre	574	416	586	453	612	792	5
-	574	412	586	414	612	792	5
Diciembre,	574	373	586	409	612	792	5
2008	574	354	586	371	612	792	5
•	574	349	586	352	612	792	5
789	574	335	586	347	612	792	5
-	574	330	586	332	612	792	5
795.	574	313	586	328	612	792	5
20	111	252	119	264	612	792	5
793	572	747	586	763	612	792	5
I	70	35	73	56	612	792	6
n	74	35	80	56	612	792	6
v	82	35	86	56	612	792	6
e	88	35	94	56	612	792	6
s	95	35	100	56	612	792	6
t	102	35	105	56	612	792	6
i	107	35	110	56	612	792	6
g	111	35	117	56	612	792	6
aci	119	35	136	56	612	792	6
ó	137	35	143	56	612	792	6
n	144	35	150	56	612	792	6
Carlos	28	715	40	735	612	792	6
Ernesto	28	689	40	713	612	792	6
Medina	28	665	40	687	612	792	6
Santander	28	630	40	663	612	792	6
y	28	625	40	628	612	792	6
Joanna	28	601	40	622	612	792	6
Veruschka	28	565	40	598	612	792	6
Santeliz	28	538	40	563	612	792	6
Casavilca:	28	504	40	535	612	792	6
Estrategias	27	465	40	502	612	792	6
de	27	455	40	463	612	792	6
participación	27	411	40	453	612	792	6
docente	27	383	40	409	612	792	6
en	27	373	40	381	612	792	6
una	27	358	40	371	612	792	6
nueva	27	336	40	356	612	792	6
propuesta	27	301	40	334	612	792	6
de	27	291	40	299	612	792	6
diseño	27	267	40	289	612	792	6
curricular	27	235	40	265	612	792	6
basada	27	209	40	233	612	792	6
en	27	198	40	206	612	792	6
competencias.	27	149	40	196	612	792	6
Cuadro	57	65	83	79	612	792	6
6.	84	65	91	79	612	792	6
Acciones	93	65	135	79	612	792	6
estratégicas	138	65	200	79	612	792	6
para	203	65	224	79	612	792	6
promover	226	65	274	79	612	792	6
la	276	65	286	79	612	792	6
participación	288	65	351	79	612	792	6
del	353	65	369	79	612	792	6
docente:	371	65	413	79	612	792	6
Área	415	65	438	79	612	792	6
motivacional	440	65	501	79	612	792	6
794	27	747	42	763	612	792	6
.	62	87	66	112	612	792	6
.	62	97	66	123	612	792	6
.	62	108	66	133	612	792	6
.	62	119	66	144	612	792	6
.	62	130	66	155	612	792	6
.	62	141	66	166	612	792	6
.	62	151	66	177	612	792	6
.	62	162	66	187	612	792	6
.	62	173	66	198	612	792	6
.	62	184	66	209	612	792	6
.	62	205	66	231	612	792	6
.	62	216	66	241	612	792	6
.	62	227	66	252	612	792	6
.	62	238	66	263	612	792	6
.	62	259	66	285	612	792	6
.	62	270	66	295	612	792	6
.	62	281	66	306	612	792	6
.	62	292	66	317	612	792	6
.	62	303	66	328	612	792	6
Acciones	222	82	252	95	612	792	6
estratégicas	254	82	294	95	612	792	6
en	296	82	304	95	612	792	6
el	306	82	312	95	612	792	6
Área	314	82	330	95	612	792	6
motivacional	332	82	373	95	612	792	6
Desarrollar	74	99	110	111	612	792	6
una	113	99	125	111	612	792	6
política	127	99	150	111	612	792	6
de	152	99	161	111	612	792	6
estímulo	163	99	190	111	612	792	6
constante	193	99	225	111	612	792	6
orientada	227	99	257	111	612	792	6
a	259	99	264	111	612	792	6
la	266	99	271	111	612	792	6
participación	273	99	315	111	612	792	6
del	317	99	327	111	612	792	6
docente	329	99	355	111	612	792	6
Llamar	74	110	97	122	612	792	6
a	99	110	103	122	612	792	6
la	105	110	111	122	612	792	6
obligatoriedad	113	110	159	122	612	792	6
en	161	110	170	122	612	792	6
la	172	110	177	122	612	792	6
implementación	179	110	231	122	612	792	6
y	233	110	237	122	612	792	6
desarrollo	239	110	271	122	612	792	6
del	273	110	283	122	612	792	6
perfil	285	110	301	122	612	792	6
por	303	110	314	122	612	792	6
ser	316	110	326	122	612	792	6
la	328	110	334	122	612	792	6
misma	336	110	358	122	612	792	6
una	360	110	372	122	612	792	6
política	374	110	398	122	612	792	6
de	400	110	408	122	612	792	6
la	410	110	416	122	612	792	6
UCLA	418	110	437	122	612	792	6
y	439	110	443	122	612	792	6
del	445	110	455	122	612	792	6
Estado	457	110	480	122	612	792	6
venezolano	482	110	520	122	612	792	6
No	74	121	84	133	612	792	6
dejar	86	121	102	133	612	792	6
a	104	121	108	133	612	792	6
libre	111	121	124	133	612	792	6
albedrío	126	121	153	133	612	792	6
por	155	121	166	133	612	792	6
parte	168	121	185	133	612	792	6
del	187	121	197	133	612	792	6
docente	199	121	225	133	612	792	6
su	227	121	235	133	612	792	6
incorporación	237	121	281	133	612	792	6
en	283	121	291	133	612	792	6
el	293	121	299	133	612	792	6
nuevo	301	121	321	133	612	792	6
diseño	323	121	345	133	612	792	6
curricular	347	121	378	133	612	792	6
basado	380	121	404	133	612	792	6
en	406	121	414	133	612	792	6
competencias	416	121	462	133	612	792	6
Buscar	74	131	97	144	612	792	6
acuerdos	99	131	130	144	612	792	6
entre	132	131	149	144	612	792	6
los	151	131	160	144	612	792	6
docentes	162	131	192	144	612	792	6
con	194	131	206	144	612	792	6
opiniones	208	131	240	144	612	792	6
desfavorables	242	131	288	144	612	792	6
respecto	290	131	318	144	612	792	6
al	320	131	326	144	612	792	6
perfil	328	131	344	144	612	792	6
por	346	131	357	144	612	792	6
competencias	359	131	404	144	612	792	6
Generar	74	142	101	155	612	792	6
responsabilidad	104	142	155	155	612	792	6
y	157	142	161	155	612	792	6
compromiso	163	142	203	155	612	792	6
con	205	142	217	155	612	792	6
la	219	142	225	155	612	792	6
participación	227	142	268	155	612	792	6
del	270	142	280	155	612	792	6
docente	282	142	309	155	612	792	6
Informar	74	153	102	165	612	792	6
el	104	153	110	165	612	792	6
desarrollo	112	153	144	165	612	792	6
del	146	153	156	165	612	792	6
proceso	158	153	184	165	612	792	6
a	186	153	190	165	612	792	6
través	193	153	213	165	612	792	6
de	215	153	223	165	612	792	6
reuniones	225	153	257	165	612	792	6
periódicas	259	153	293	165	612	792	6
en	295	153	303	165	612	792	6
los	305	153	315	165	612	792	6
departamentos	317	153	366	165	612	792	6
Realizar	74	164	101	176	612	792	6
reuniones	104	164	136	176	612	792	6
para	138	164	153	176	612	792	6
invitar	155	164	174	176	612	792	6
a	177	164	181	176	612	792	6
la	183	164	188	176	612	792	6
participación	190	164	232	176	612	792	6
del	234	164	244	176	612	792	6
docente	246	164	272	176	612	792	6
en	274	164	282	176	612	792	6
la	284	164	290	176	612	792	6
propuesta	292	164	325	176	612	792	6
curricular	327	164	357	176	612	792	6
Sensibilizar	74	175	112	187	612	792	6
a	114	175	118	187	612	792	6
través	120	175	140	187	612	792	6
de	142	175	151	187	612	792	6
la	153	175	158	187	612	792	6
comunicación	161	175	206	187	612	792	6
/	208	175	210	187	612	792	6
difusión	212	175	237	187	612	792	6
de	239	175	248	187	612	792	6
aspectos	250	175	279	187	612	792	6
relacionados	281	175	323	187	612	792	6
con	325	175	337	187	612	792	6
las	339	175	348	187	612	792	6
competencias	350	175	396	187	612	792	6
Comunicar	74	185	110	198	612	792	6
y	112	185	116	198	612	792	6
difundir	118	185	142	198	612	792	6
los	144	185	154	198	612	792	6
aspectos	156	185	185	198	612	792	6
relacionados	187	185	229	198	612	792	6
con	231	185	243	198	612	792	6
las	245	185	254	198	612	792	6
competencias	257	185	302	198	612	792	6
a	304	185	308	198	612	792	6
fin	310	185	318	198	612	792	6
de	320	185	328	198	612	792	6
disminuir	330	185	360	198	612	792	6
la	362	185	368	198	612	792	6
incertidumbre	370	185	414	198	612	792	6
y	416	185	420	198	612	792	6
atenuar	422	185	447	198	612	792	6
la	449	185	455	198	612	792	6
resistencia	457	185	492	198	612	792	6
del	494	185	504	198	612	792	6
docente	506	185	533	198	612	792	6
Presentar	74	196	106	209	612	792	6
los	108	196	118	209	612	792	6
resultados	120	196	154	209	612	792	6
de	156	196	164	209	612	792	6
la	166	196	172	209	612	792	6
evaluación	174	196	209	209	612	792	6
del	211	196	221	209	612	792	6
actual	223	196	243	209	612	792	6
pensum	245	196	271	209	612	792	6
que	273	196	286	209	612	792	6
sustenten	288	196	320	209	612	792	6
o	322	196	326	209	612	792	6
justifiquen	328	196	361	209	612	792	6
el	363	196	369	209	612	792	6
cambio	371	196	395	209	612	792	6
propuesto	397	196	430	209	612	792	6
hacia	432	196	449	209	612	792	6
el	451	196	457	209	612	792	6
enfoque	459	196	486	209	612	792	6
de	488	196	496	209	612	792	6
compe-	498	196	523	209	612	792	6
tencias	73	207	97	219	612	792	6
Analizar	74	218	101	230	612	792	6
en	103	218	111	230	612	792	6
forma	113	218	132	230	612	792	6
comparativa	134	218	174	230	612	792	6
el	177	218	182	230	612	792	6
modelo	184	218	209	230	612	792	6
de	211	218	219	230	612	792	6
enseñanza	221	218	257	230	612	792	6
tradicional	259	218	293	230	612	792	6
con	295	218	307	230	612	792	6
el	309	218	314	230	612	792	6
modelo	316	218	341	230	612	792	6
de	343	218	351	230	612	792	6
enseñanza	353	218	389	230	612	792	6
bajo	391	218	405	230	612	792	6
el	407	218	413	230	612	792	6
enfoque	415	218	442	230	612	792	6
de	444	218	452	230	612	792	6
competencias	454	218	499	230	612	792	6
Gestionar	74	229	106	241	612	792	6
el	108	229	114	241	612	792	6
aumento	116	229	145	241	612	792	6
del	147	229	157	241	612	792	6
tiempo	159	229	181	241	612	792	6
de	183	229	191	241	612	792	6
contratación	193	229	234	241	612	792	6
del	236	229	245	241	612	792	6
docente	248	229	274	241	612	792	6
Establecer	74	239	109	252	612	792	6
en	111	239	120	252	612	792	6
los	122	239	131	252	612	792	6
departamentos	133	239	182	252	612	792	6
un	184	239	193	252	612	792	6
espacio	195	239	220	252	612	792	6
para	222	239	237	252	612	792	6
la	239	239	245	252	612	792	6
discusión	247	239	277	252	612	792	6
de	280	239	288	252	612	792	6
aspectos	290	239	319	252	612	792	6
relativos	321	239	349	252	612	792	6
a	351	239	355	252	612	792	6
las	357	239	366	252	612	792	6
competencias	369	239	414	252	612	792	6
Estimular	74	250	105	263	612	792	6
la	107	250	113	263	612	792	6
participación	115	250	156	263	612	792	6
de	158	250	167	263	612	792	6
docentes	169	250	199	263	612	792	6
con	201	250	213	263	612	792	6
mucha	215	250	237	263	612	792	6
experiencia	239	250	277	263	612	792	6
en	279	250	287	263	612	792	6
el	289	250	295	263	612	792	6
decanato	297	250	327	263	612	792	6
en	329	250	337	263	612	792	6
las	339	250	349	263	612	792	6
mesas	351	250	373	263	612	792	6
de	375	250	383	263	612	792	6
trabajo,	385	250	410	263	612	792	6
a	412	250	416	263	612	792	6
fin	418	250	426	263	612	792	6
de	428	250	436	263	612	792	6
facilitar	438	250	461	263	612	792	6
el	463	250	469	263	612	792	6
desarrollo	471	250	503	263	612	792	6
del	506	250	515	263	612	792	6
proceso	73	261	100	273	612	792	6
de	102	261	110	273	612	792	6
competencias	112	261	158	273	612	792	6
Analizar	74	272	101	284	612	792	6
con	103	272	115	284	612	792	6
los	117	272	126	284	612	792	6
docentes	129	272	159	284	612	792	6
las	161	272	170	284	612	792	6
bases	172	272	192	284	612	792	6
teóricas	194	272	220	284	612	792	6
del	222	272	232	284	612	792	6
modelo	234	272	258	284	612	792	6
curricular	260	272	290	284	612	792	6
que	292	272	305	284	612	792	6
sustenta	307	272	334	284	612	792	6
el	337	272	342	284	612	792	6
enfoque	344	272	371	284	612	792	6
de	373	272	381	284	612	792	6
competencias	383	272	429	284	612	792	6
Promover	74	283	106	295	612	792	6
el	108	283	114	295	612	792	6
uso	116	283	128	295	612	792	6
de	130	283	138	295	612	792	6
libros	140	283	158	295	612	792	6
y	160	283	164	295	612	792	6
fuentes	166	283	190	295	612	792	6
bibliográficas	192	283	235	295	612	792	6
que	237	283	250	295	612	792	6
propicien	252	283	282	295	612	792	6
la	284	283	289	295	612	792	6
discusión	291	283	322	295	612	792	6
y	324	283	328	295	612	792	6
análisis	330	283	355	295	612	792	6
del	357	283	366	295	612	792	6
tema	369	283	385	295	612	792	6
de	387	283	395	295	612	792	6
competencias	397	283	443	295	612	792	6
Detectar	74	293	102	306	612	792	6
docentes	104	293	134	306	612	792	6
clave	136	293	154	306	612	792	6
en	156	293	164	306	612	792	6
los	166	293	175	306	612	792	6
departamentos,	177	293	229	306	612	792	6
motivados	231	293	264	306	612	792	6
con	266	293	278	306	612	792	6
el	280	293	286	306	612	792	6
proyecto	288	293	316	306	612	792	6
de	318	293	327	306	612	792	6
competencias	329	293	374	306	612	792	6
y	376	293	380	306	612	792	6
asignarles	382	293	416	306	612	792	6
roles	418	293	434	306	612	792	6
en	436	293	444	306	612	792	6
el	446	293	452	306	612	792	6
desarrollo	454	293	486	306	612	792	6
del	488	293	498	306	612	792	6
mismo	500	293	522	306	612	792	6
Incorporar	74	304	108	317	612	792	6
los	110	304	120	317	612	792	6
alumnos	122	304	149	317	612	792	6
y	152	304	155	317	612	792	6
egresados	157	304	192	317	612	792	6
en	194	304	202	317	612	792	6
las	204	304	213	317	612	792	6
mesas	216	304	237	317	612	792	6
de	239	304	248	317	612	792	6
trabajo	250	304	272	317	612	792	6
Diseñar	74	315	100	327	612	792	6
un	102	315	110	327	612	792	6
plan	112	315	126	327	612	792	6
de	128	315	136	327	612	792	6
seguimiento	138	315	178	327	612	792	6
y	180	315	184	327	612	792	6
evaluación	186	315	221	327	612	792	6
del	223	315	233	327	612	792	6
proceso	235	315	261	327	612	792	6
Cuadro	57	341	83	355	612	792	6
7.	84	341	91	355	612	792	6
Otras	93	341	121	355	612	792	6
acciones	123	341	166	355	612	792	6
estratégicas	168	341	231	355	612	792	6
para	233	341	255	355	612	792	6
promover	257	341	305	355	612	792	6
la	307	341	317	355	612	792	6
participación	319	341	381	355	612	792	6
del	383	341	399	355	612	792	6
docente	401	341	441	355	612	792	6
Misceláneas	239	359	280	371	612	792	6
Seleccionar	62	376	101	388	612	792	6
docentes	103	376	133	388	612	792	6
de	135	376	143	388	612	792	6
cada	145	376	161	388	612	792	6
asignatura,	163	376	200	388	612	792	6
capacitarlos	202	376	241	388	612	792	6
y	243	376	247	388	612	792	6
formar	249	376	270	388	612	792	6
el	272	376	278	388	612	792	6
“Comité	280	376	306	388	612	792	6
de	308	376	316	388	612	792	6
docentes	318	376	348	388	612	792	6
asesores”	350	376	382	388	612	792	6
en	385	376	393	388	612	792	6
competencias	395	376	440	388	612	792	6
Formar	62	386	86	399	612	792	6
el	88	386	94	399	612	792	6
“Comité	96	386	122	399	612	792	6
de	124	386	132	399	612	792	6
evaluación	134	386	169	399	612	792	6
del	171	386	181	399	612	792	6
currículo	183	386	211	399	612	792	6
y	213	386	217	399	612	792	6
del	219	386	229	399	612	792	6
egresado”	231	386	264	399	612	792	6
Elaborar	62	397	90	410	612	792	6
guías	92	397	110	410	612	792	6
de	112	397	120	410	612	792	6
autoinstrucción	122	397	172	410	612	792	6
sobre	174	397	193	410	612	792	6
competencias	195	397	240	410	612	792	6
Programar	62	408	97	421	612	792	6
en	99	408	107	421	612	792	6
el	109	408	115	421	612	792	6
semestre	117	408	147	421	612	792	6
la	149	408	155	421	612	792	6
“Semana	157	408	187	421	612	792	6
de	189	408	197	421	612	792	6
Capacitación	200	408	242	421	612	792	6
en	244	408	252	421	612	792	6
Competencias”	254	408	304	421	612	792	6
dirigido	306	408	330	421	612	792	6
a	332	408	336	421	612	792	6
docentes	338	408	368	421	612	792	6
y	370	408	374	421	612	792	6
estudiantes	376	408	414	421	612	792	6
Establecer	62	419	97	431	612	792	6
un	99	419	107	431	612	792	6
eslogan	109	419	135	431	612	792	6
alusivo	137	419	160	431	612	792	6
al	162	419	168	431	612	792	6
proyecto	170	419	198	431	612	792	6
de	200	419	209	431	612	792	6
competencias,	211	419	258	431	612	792	6
por	260	419	271	431	612	792	6
ejemplo	273	419	299	431	612	792	6
“Decanato	301	419	335	431	612	792	6
de	337	419	345	431	612	792	6
Ciencias	347	419	375	431	612	792	6
de	378	419	386	431	612	792	6
la	388	419	394	431	612	792	6
Salud	396	419	414	431	612	792	6
basado	417	419	441	431	612	792	6
en	62	430	70	442	612	792	6
Competencias”	72	430	122	442	612	792	6
3.	57	464	65	482	612	792	6
Discusión	68	464	116	482	612	792	6
La	79	492	90	506	612	792	6
preparación	93	492	140	506	612	792	6
profesional	143	492	187	506	612	792	6
exige	190	492	212	506	612	792	6
en	215	492	224	506	612	792	6
la	227	492	234	506	612	792	6
actualidad	237	492	278	506	612	792	6
la	280	492	288	506	612	792	6
formación	57	504	98	518	612	792	6
de	101	504	110	518	612	792	6
individuos	113	504	155	518	612	792	6
con	158	504	172	518	612	792	6
las	175	504	186	518	612	792	6
competencias	189	504	243	518	612	792	6
requeridas	246	504	288	518	612	792	6
que	57	516	71	530	612	792	6
les	73	516	85	530	612	792	6
permitan	87	516	122	530	612	792	6
desempeñarse	125	516	181	530	612	792	6
con	183	516	198	530	612	792	6
éxito	200	516	220	530	612	792	6
en	222	516	232	530	612	792	6
los	234	516	246	530	612	792	6
diferentes	248	516	288	530	612	792	6
escenarios	57	528	98	542	612	792	6
del	101	528	113	542	612	792	6
mundo	115	528	143	542	612	792	6
laboral,	146	528	176	542	612	792	6
dar	178	528	191	542	612	792	6
respuesta	193	528	231	542	612	792	6
eficaz	233	528	256	542	612	792	6
y	259	528	264	542	612	792	6
opor-	266	528	288	542	612	792	6
tuna	57	540	74	554	612	792	6
a	76	540	80	554	612	792	6
los	82	540	94	554	612	792	6
problemas	96	540	138	554	612	792	6
sociales,	140	540	174	554	612	792	6
adaptarse	176	540	214	554	612	792	6
con	216	540	230	554	612	792	6
facilidad	232	540	267	554	612	792	6
a	269	540	274	554	612	792	6
los	276	540	288	554	612	792	6
ambientes	57	552	97	566	612	792	6
de	99	552	109	566	612	792	6
trabajo	111	552	138	566	612	792	6
y	141	552	146	566	612	792	6
demostrar	148	552	188	566	612	792	6
una	190	552	204	566	612	792	6
conducta	206	552	242	566	612	792	6
ética	244	552	263	566	612	792	6
en	265	552	274	566	612	792	6
las	276	552	288	566	612	792	6
tareas	57	564	80	578	612	792	6
que	83	564	97	578	612	792	6
les	99	564	111	578	612	792	6
corresponda	113	564	162	578	612	792	6
realizar.	164	564	196	578	612	792	6
Este	79	588	97	602	612	792	6
nuevo	99	588	124	602	612	792	6
contexto	126	588	161	602	612	792	6
es	164	588	172	602	612	792	6
reconocido	175	588	219	602	612	792	6
hoy	222	588	237	602	612	792	6
en	239	588	249	602	612	792	6
día	252	588	264	602	612	792	6
mun-	266	588	288	602	612	792	6
dialmente	57	600	96	614	612	792	6
y	99	600	104	614	612	792	6
en	107	600	116	614	612	792	6
la	119	600	126	614	612	792	6
actualidad	129	600	170	614	612	792	6
diversas	173	600	206	614	612	792	6
universidades	209	600	264	614	612	792	6
euro-	266	600	288	614	612	792	6
peas	57	612	74	626	612	792	6
a	78	612	82	626	612	792	6
través	86	612	110	626	612	792	6
del	113	612	126	626	612	792	6
Proyecto	129	612	165	626	612	792	6
Tuning	168	612	197	626	612	792	6
(2003)	200	612	227	626	612	792	6
y	230	612	235	626	612	792	6
latinoameri-	239	612	288	626	612	792	6
canas	57	624	79	638	612	792	6
con	83	624	97	638	612	792	6
el	101	624	108	638	612	792	6
proyecto	112	624	147	638	612	792	6
Alfa	150	624	168	638	612	792	6
Tuning	171	624	200	638	612	792	6
para	204	624	221	638	612	792	6
América	224	624	258	638	612	792	6
Latina	262	624	288	638	612	792	6
(2007),	57	636	86	650	612	792	6
han	89	636	104	650	612	792	6
venido	107	636	134	650	612	792	6
llevando	137	636	172	650	612	792	6
a	175	636	179	650	612	792	6
cabo	182	636	201	650	612	792	6
procesos	205	636	240	650	612	792	6
de	243	636	252	650	612	792	6
revisión	255	636	288	650	612	792	6
de	57	648	66	662	612	792	6
sus	68	648	81	662	612	792	6
currícula	83	648	119	662	612	792	6
para	121	648	138	662	612	792	6
adecuar	140	648	171	662	612	792	6
la	173	648	181	662	612	792	6
formación	183	648	224	662	612	792	6
de	226	648	236	662	612	792	6
los	238	648	249	662	612	792	6
profesio-	251	648	288	662	612	792	6
nales	57	660	77	674	612	792	6
a	80	660	84	674	612	792	6
este	87	660	102	674	612	792	6
nuevo	105	660	129	674	612	792	6
escenario	132	660	169	674	612	792	6
educacional.	172	660	222	674	612	792	6
Ante	79	684	99	698	612	792	6
los	101	684	113	698	612	792	6
cambios	115	684	149	698	612	792	6
en	151	684	161	698	612	792	6
el	163	684	170	698	612	792	6
quehacer	173	684	209	698	612	792	6
académico	211	684	254	698	612	792	6
que	257	684	271	698	612	792	6
im-	274	684	288	698	612	792	6
plica	57	696	76	710	612	792	6
la	80	696	87	710	612	792	6
nueva	90	696	114	710	612	792	6
propuesta	118	696	157	710	612	792	6
de	160	696	169	710	612	792	6
diseño	173	696	199	710	612	792	6
curricular	202	696	241	710	612	792	6
presentada	245	696	288	710	612	792	6
por	57	708	70	722	612	792	6
el	73	708	80	722	612	792	6
Decanato	84	708	121	722	612	792	6
de	124	708	134	722	612	792	6
Ciencias	137	708	171	722	612	792	6
de	175	708	184	722	612	792	6
la	187	708	194	722	612	792	6
Salud	198	708	220	722	612	792	6
de	223	708	233	722	612	792	6
la	236	708	243	722	612	792	6
UCLA,	246	708	276	722	612	792	6
se	279	708	288	722	612	792	6
encontraron	57	720	104	734	612	792	6
factores	108	720	140	734	612	792	6
de	143	720	153	734	612	792	6
resistencia	156	720	199	734	612	792	6
relacionados	202	720	253	734	612	792	6
particu-	256	720	288	734	612	792	6
larmente	307	493	342	506	612	792	6
con	346	493	360	506	612	792	6
el	363	493	371	506	612	792	6
recurso	374	493	403	506	612	792	6
humano	406	493	439	506	612	792	6
docente;	442	493	476	506	612	792	6
tales	479	493	497	506	612	792	6
hallazgos	501	493	538	506	612	792	6
coinciden	307	505	346	518	612	792	6
con	349	505	363	518	612	792	6
los	366	505	377	518	612	792	6
planteamientos	380	505	440	518	612	792	6
señalados	443	505	482	518	612	792	6
por	484	505	498	518	612	792	6
otras	500	505	520	518	612	792	6
uni-	522	505	538	518	612	792	6
versidades	307	517	350	530	612	792	6
y	352	517	357	530	612	792	6
se	360	517	368	530	612	792	6
corresponde	371	517	420	530	612	792	6
con	423	517	437	530	612	792	6
factores	440	517	471	530	612	792	6
de	474	517	483	530	612	792	6
resistencia	486	517	528	530	612	792	6
al	531	517	538	530	612	792	6
cambio	307	529	337	542	612	792	6
como	339	529	362	542	612	792	6
ha	364	529	374	542	612	792	6
sido	376	529	393	542	612	792	6
señalado	395	529	430	542	612	792	6
por	433	529	446	542	612	792	6
Lefcovich	449	529	489	542	612	792	6
(2006).	492	529	521	542	612	792	6
En	330	553	341	566	612	792	6
general,	344	553	376	566	612	792	6
el	379	553	386	566	612	792	6
arraigo	390	553	418	566	612	792	6
a	421	553	425	566	612	792	6
la	428	553	436	566	612	792	6
enseñanza	439	553	480	566	612	792	6
tradicional,	483	553	528	566	612	792	6
el	531	553	538	566	612	792	6
poco	307	565	327	578	612	792	6
conocimiento	329	565	384	578	612	792	6
en	386	565	396	578	612	792	6
cuanto	398	565	425	578	612	792	6
a	427	565	432	578	612	792	6
las	434	565	445	578	612	792	6
bases	448	565	469	578	612	792	6
teóricas	472	565	503	578	612	792	6
que	505	565	520	578	612	792	6
sus-	522	565	538	578	612	792	6
tentan	307	577	332	590	612	792	6
el	335	577	342	590	612	792	6
diseño	345	577	372	590	612	792	6
curricular	375	577	414	590	612	792	6
propuesto,	417	577	459	590	612	792	6
la	462	577	469	590	612	792	6
poca	472	577	491	590	612	792	6
formación/	494	577	538	590	612	792	6
capacitación	307	589	357	602	612	792	6
en	361	589	370	602	612	792	6
el	373	589	381	602	612	792	6
área	384	589	400	602	612	792	6
de	404	589	413	602	612	792	6
las	416	589	428	602	612	792	6
competencias	431	589	485	602	612	792	6
y	489	589	494	602	612	792	6
el	497	589	504	602	612	792	6
temor	507	589	531	602	612	792	6
a	534	589	538	602	612	792	6
asumir	307	601	335	614	612	792	6
un	337	601	347	614	612	792	6
cambio	349	601	379	614	612	792	6
en	381	601	390	614	612	792	6
la	393	601	400	614	612	792	6
manera	402	601	432	614	612	792	6
de	434	601	444	614	612	792	6
enseñar	446	601	476	614	612	792	6
fueron	479	601	505	614	612	792	6
algunos	507	601	538	614	612	792	6
de	307	613	317	626	612	792	6
los	319	613	331	626	612	792	6
factores	333	613	365	626	612	792	6
señalados	367	613	406	626	612	792	6
como	409	613	431	626	612	792	6
generadores	433	613	482	626	612	792	6
de	484	613	494	626	612	792	6
resistencia	496	613	538	626	612	792	6
al	307	625	315	638	612	792	6
cambio.	317	625	349	638	612	792	6
Con	330	649	347	662	612	792	6
respecto	350	649	383	662	612	792	6
a	387	649	391	662	612	792	6
la	395	649	402	662	612	792	6
Organización,	406	649	461	662	612	792	6
la	465	649	472	662	612	792	6
UCLA	476	649	503	662	612	792	6
ha	507	649	516	662	612	792	6
esta-	520	649	538	662	612	792	6
blecido	307	661	336	674	612	792	6
claramente	339	661	382	674	612	792	6
a	385	661	389	674	612	792	6
través	392	661	415	674	612	792	6
de	418	661	428	674	612	792	6
sus	430	661	443	674	612	792	6
políticas	446	661	479	674	612	792	6
académicas	482	661	527	674	612	792	6
su	530	661	538	674	612	792	6
apoyo	307	673	331	686	612	792	6
a	334	673	338	686	612	792	6
este	341	673	356	686	612	792	6
proceso	359	673	389	686	612	792	6
de	391	673	401	686	612	792	6
cambio	403	673	432	686	612	792	6
curricular,	435	673	475	686	612	792	6
sin	477	673	489	686	612	792	6
embargo,	491	673	528	686	612	792	6
es	530	673	538	686	612	792	6
evidente	307	685	341	698	612	792	6
que	343	685	357	698	612	792	6
la	360	685	367	698	612	792	6
universidad	370	685	415	698	612	792	6
requiere	418	685	450	698	612	792	6
realizar	453	685	482	698	612	792	6
la	485	685	492	698	612	792	6
adecuación	494	685	538	698	612	792	6
de	307	697	317	710	612	792	6
sus	320	697	333	710	612	792	6
áreas	336	697	356	710	612	792	6
físicas,	360	697	387	710	612	792	6
escenarios	391	697	432	710	612	792	6
de	435	697	444	710	612	792	6
enseñanza/aprendizaje,	448	697	538	710	612	792	6
normativas	307	709	351	722	612	792	6
y	353	709	358	722	612	792	6
reglamentos,	360	709	411	722	612	792	6
así	413	709	424	722	612	792	6
como	426	709	448	722	612	792	6
también	450	709	482	722	612	792	6
la	484	709	491	722	612	792	6
dotación	493	709	527	722	612	792	6
de	529	709	538	722	612	792	6
equipos	307	721	338	734	612	792	6
para	342	721	359	734	612	792	6
la	362	721	369	734	612	792	6
enseñanza	373	721	413	734	612	792	6
y	417	721	422	734	612	792	6
recursos	426	721	458	734	612	792	6
que	462	721	476	734	612	792	6
son	480	721	494	734	612	792	6
necesarios	498	721	538	734	612	792	6
I	470	35	473	56	612	792	7
n	475	35	481	56	612	792	7
v	482	35	487	56	612	792	7
e	488	35	494	56	612	792	7
s	496	35	501	56	612	792	7
t	502	35	506	56	612	792	7
i	507	35	510	56	612	792	7
g	512	35	518	56	612	792	7
aci	519	35	536	56	612	792	7
ó	538	35	543	56	612	792	7
n	545	35	551	56	612	792	7
para	74	61	91	74	612	792	7
el	93	61	100	74	612	792	7
desarrollo	102	61	141	74	612	792	7
de	143	61	152	74	612	792	7
esta	154	61	169	74	612	792	7
propuesta	171	61	209	74	612	792	7
curricular	211	61	249	74	612	792	7
y,	251	61	258	74	612	792	7
en	260	61	269	74	612	792	7
este	271	61	286	74	612	792	7
sen-	288	61	305	74	612	792	7
tido,	74	73	91	86	612	792	7
los	94	73	105	86	612	792	7
factores	108	73	139	86	612	792	7
encontrados	142	73	189	86	612	792	7
desde	191	73	214	86	612	792	7
el	216	73	224	86	612	792	7
punto	226	73	249	86	612	792	7
de	251	73	260	86	612	792	7
vista	263	73	282	86	612	792	7
orga-	284	73	305	86	612	792	7
nizacional	74	85	114	98	612	792	7
están	116	85	136	98	612	792	7
relacionados	139	85	188	98	612	792	7
con	190	85	205	98	612	792	7
estos	207	85	227	98	612	792	7
elementos.	229	85	271	98	612	792	7
Cabe	96	109	117	122	612	792	7
destacar	121	109	154	122	612	792	7
que	158	109	172	122	612	792	7
el	176	109	183	122	612	792	7
78,29%	187	109	218	122	612	792	7
de	222	109	232	122	612	792	7
los	236	109	247	122	612	792	7
docentes	251	109	286	122	612	792	7
que	290	109	305	122	612	792	7
participaron	74	121	122	134	612	792	7
en	126	121	135	134	612	792	7
este	139	121	154	134	612	792	7
estudio	158	121	187	134	612	792	7
tienen	190	121	215	134	612	792	7
una	218	121	233	134	612	792	7
actitud	236	121	263	134	612	792	7
favorable	267	121	305	134	612	792	7
hacia	74	133	95	146	612	792	7
el	97	133	105	146	612	792	7
currículo	107	133	143	146	612	792	7
por	146	133	159	146	612	792	7
competencias	162	133	216	146	612	792	7
lo	219	133	227	146	612	792	7
cual	229	133	246	146	612	792	7
facilita	249	133	277	146	612	792	7
la	279	133	286	146	612	792	7
via-	289	133	305	146	612	792	7
bilidad	74	145	101	158	612	792	7
de	104	145	114	158	612	792	7
esta	117	145	132	158	612	792	7
propuesta.	135	145	177	158	612	792	7
Permanece	179	145	223	158	612	792	7
un	226	145	236	158	612	792	7
20,75%	239	145	270	158	612	792	7
con	273	145	287	158	612	792	7
una	290	145	305	158	612	792	7
actitud	74	157	101	170	612	792	7
neutra	103	157	128	170	612	792	7
con	131	157	145	170	612	792	7
posibilidades	148	157	200	170	612	792	7
de	203	157	212	170	612	792	7
ser	215	157	226	170	612	792	7
captada	229	157	259	170	612	792	7
a	262	157	266	170	612	792	7
favor	269	157	290	170	612	792	7
del	292	157	305	170	612	792	7
nuevo	74	169	98	182	612	792	7
diseño	101	169	127	182	612	792	7
curricular.	129	169	170	182	612	792	7
En	173	169	184	182	612	792	7
contraste,	187	169	225	182	612	792	7
un	228	169	238	182	612	792	7
mínimo	240	169	271	182	612	792	7
porcen-	274	169	305	182	612	792	7
taje	74	181	88	194	612	792	7
(0,94%)	92	181	125	194	612	792	7
manifestó	129	181	168	194	612	792	7
una	173	181	187	194	612	792	7
actitud	191	181	218	194	612	792	7
desfavorable.	223	181	276	194	612	792	7
En	280	181	291	194	612	792	7
tal	295	181	305	194	612	792	7
sentido	74	193	101	206	612	792	7
se	104	193	112	206	612	792	7
requiere	114	193	145	206	612	792	7
un	147	193	157	206	612	792	7
conjunto	159	193	193	206	612	792	7
de	195	193	204	206	612	792	7
acciones	206	193	239	206	612	792	7
estratégicas	241	193	286	206	612	792	7
para	288	193	305	206	612	792	7
1)	324	61	333	74	612	792	7
Fortalecer	336	61	375	74	612	792	7
los	378	61	390	74	612	792	7
procesos	393	61	427	74	612	792	7
de	430	61	439	74	612	792	7
comunicación	443	61	497	74	612	792	7
y	500	61	505	74	612	792	7
difusión	509	61	540	74	612	792	7
del	544	61	555	74	612	792	7
proyecto;	324	73	361	86	612	792	7
2)	363	73	372	86	612	792	7
Capacitar	374	73	411	86	612	792	7
y	414	73	419	86	612	792	7
formar	422	73	448	86	612	792	7
el	451	73	458	86	612	792	7
recurso	460	73	489	86	612	792	7
humano	491	73	523	86	612	792	7
docente	525	73	555	86	612	792	7
en	324	85	334	98	612	792	7
aspectos	337	85	369	98	612	792	7
tales	372	85	390	98	612	792	7
como	393	85	415	98	612	792	7
el	418	85	425	98	612	792	7
uso	428	85	442	98	612	792	7
de	445	85	454	98	612	792	7
nuevas	457	85	484	98	612	792	7
estrategias	487	85	527	98	612	792	7
de	531	85	540	98	612	792	7
en-	543	85	555	98	612	792	7
señanza	324	97	355	110	612	792	7
que	358	97	372	110	612	792	7
permitan	375	97	409	110	612	792	7
al	411	97	418	110	612	792	7
alumno	421	97	450	110	612	792	7
la	453	97	460	110	612	792	7
integración	463	97	506	110	612	792	7
del	509	97	521	110	612	792	7
saber,	523	97	546	110	612	792	7
el	548	97	555	110	612	792	7
saber	324	109	345	122	612	792	7
hacer	347	109	368	122	612	792	7
y	370	109	375	122	612	792	7
el	377	109	384	122	612	792	7
hacer	386	109	407	122	612	792	7
para	409	109	426	122	612	792	7
su	428	109	437	122	612	792	7
futuro	439	109	462	122	612	792	7
desempeño	464	109	508	122	612	792	7
profesional;	510	109	555	122	612	792	7
3)	324	121	333	134	612	792	7
Adecuar	334	121	367	134	612	792	7
los	369	121	381	134	612	792	7
ambientes	383	121	422	134	612	792	7
de	424	121	434	134	612	792	7
enseñanza	436	121	475	134	612	792	7
y	478	121	483	134	612	792	7
diversificar	485	121	528	134	612	792	7
los	530	121	542	134	612	792	7
es-	544	121	555	134	612	792	7
cenarios	324	133	356	146	612	792	7
de	359	133	369	146	612	792	7
aprendizaje;	371	133	418	146	612	792	7
4)	421	133	429	146	612	792	7
Revisar	432	133	462	146	612	792	7
y	464	133	469	146	612	792	7
adecuar	472	133	502	146	612	792	7
las	505	133	516	146	612	792	7
normas	519	133	547	146	612	792	7
y	550	133	555	146	612	792	7
reglamentos	324	145	371	158	612	792	7
de	375	145	384	158	612	792	7
la	387	145	394	158	612	792	7
universidad	397	145	442	158	612	792	7
para	445	145	462	158	612	792	7
adaptarlos	465	145	504	158	612	792	7
al	508	145	515	158	612	792	7
nuevo	518	145	541	158	612	792	7
di-	545	145	555	158	612	792	7
seño	324	157	342	170	612	792	7
curricular	345	157	382	170	612	792	7
y	384	157	389	170	612	792	7
5)	392	157	400	170	612	792	7
Estimular	402	157	440	170	612	792	7
la	442	157	449	170	612	792	7
participación	452	157	502	170	612	792	7
del	504	157	516	170	612	792	7
docente	518	157	548	170	612	792	7
a	551	157	555	170	612	792	7
través	324	169	347	182	612	792	7
de	351	169	360	182	612	792	7
la	363	169	370	182	612	792	7
implementación	374	169	436	182	612	792	7
de	439	169	448	182	612	792	7
estrategias	451	169	492	182	612	792	7
motivacionales,	495	169	555	182	612	792	7
además	324	181	353	194	612	792	7
de	357	181	366	194	612	792	7
otras	370	181	388	194	612	792	7
acciones,	392	181	427	194	612	792	7
que	431	181	445	194	612	792	7
promuevan	448	181	492	194	612	792	7
la	495	181	502	194	612	792	7
participación	506	181	555	194	612	792	7
del	324	193	336	206	612	792	7
docente	338	193	368	206	612	792	7
en	370	193	380	206	612	792	7
este	382	193	397	206	612	792	7
proyecto	399	193	432	206	612	792	7
de	434	193	444	206	612	792	7
cambio	446	193	474	206	612	792	7
curricular.	476	193	515	206	612	792	7
Centro	74	242	99	256	612	792	7
Interuniversitario	101	242	164	256	612	792	7
de	166	242	176	256	612	792	7
Desarrollo.	178	242	219	256	612	792	7
Seminario	222	242	259	256	612	792	7
Internacional	262	242	310	256	612	792	7
“Currículo	313	242	350	256	612	792	7
Universitario	353	242	399	256	612	792	7
basado	402	242	429	256	612	792	7
en	432	242	441	256	612	792	7
Competencias”	88	254	144	268	612	792	7
Informe	147	254	175	268	612	792	7
final	178	254	193	268	612	792	7
2005.	196	254	216	268	612	792	7
Universidad	219	254	263	268	612	792	7
del	266	254	277	268	612	792	7
Norte,	279	254	302	268	612	792	7
Barranquilla,	305	254	352	268	612	792	7
Colombia	354	254	390	268	612	792	7
(pp.	392	254	407	268	612	792	7
1-23).	409	254	431	268	612	792	7
Consejo	74	266	104	280	612	792	7
Universitario	108	266	154	280	612	792	7
No.	158	266	171	280	612	792	7
1522	174	266	193	280	612	792	7
(2004).	196	266	223	280	612	792	7
Universidad	226	266	270	280	612	792	7
Centroccidental	274	266	332	280	612	792	7
Lisandro	335	266	367	280	612	792	7
Alvarado	370	266	403	280	612	792	7
(Políticas	407	266	441	280	612	792	7
Académicas).	88	278	139	292	612	792	7
Irigoin,	74	290	99	304	612	792	7
M.	101	290	111	304	612	792	7
y	113	290	117	304	612	792	7
Vargas,	120	290	148	304	612	792	7
F.	150	290	157	304	612	792	7
(2002).	159	290	186	304	612	792	7
Competencia	188	290	237	304	612	792	7
laboral.	240	290	267	304	612	792	7
Manual	270	290	297	304	612	792	7
de	299	290	309	304	612	792	7
conceptos,	311	290	352	304	612	792	7
métodos	354	290	386	304	612	792	7
y	388	290	393	304	612	792	7
aplicaciones	395	290	441	304	612	792	7
en	88	302	97	316	612	792	7
el	100	302	106	316	612	792	7
sector	109	302	131	316	612	792	7
salud	134	302	154	316	612	792	7
.	154	302	156	316	612	792	7
Organización	159	302	208	316	612	792	7
Internacional	211	302	259	316	612	792	7
del	261	302	272	316	612	792	7
Trabajo	275	302	303	316	612	792	7
(CINTERFOR	305	302	357	316	612	792	7
/	359	302	362	316	612	792	7
OIT).	364	302	383	316	612	792	7
LeBoterf,	74	314	108	328	612	792	7
G.	110	314	119	328	612	792	7
(2000).	122	314	148	328	612	792	7
La	151	314	160	328	612	792	7
ingeniería	162	314	199	328	612	792	7
de	202	314	211	328	612	792	7
las	213	314	224	328	612	792	7
competencias.	227	314	281	328	612	792	7
Editorial	285	314	316	328	612	792	7
Mimosa.	318	314	350	328	612	792	7
Lefcovich,	74	326	112	340	612	792	7
M.	114	326	123	340	612	792	7
(2006).	126	326	152	340	612	792	7
Superando	155	326	196	340	612	792	7
la	198	326	205	340	612	792	7
resistencia	207	326	247	340	612	792	7
al	250	326	256	340	612	792	7
cambio.	259	326	288	340	612	792	7
Consultado	291	326	333	340	612	792	7
el	335	326	342	340	612	792	7
23	344	326	354	340	612	792	7
de	356	326	365	340	612	792	7
febrero	368	326	394	340	612	792	7
de	397	326	406	340	612	792	7
2008	409	326	427	340	612	792	7
en:	430	326	441	340	612	792	7
http://www.degerencia.com/articulos.php?artid=842	88	338	279	352	612	792	7
Ministerio	74	350	110	364	612	792	7
de	112	350	121	364	612	792	7
Educación,	124	350	165	364	612	792	7
Cultura	168	350	195	364	612	792	7
y	197	350	201	364	612	792	7
Deportes	204	350	238	364	612	792	7
(2001).	240	350	267	364	612	792	7
Políticas	269	350	301	364	612	792	7
y	303	350	307	364	612	792	7
Estrategias	310	350	352	364	612	792	7
para	354	350	371	364	612	792	7
el	374	350	380	364	612	792	7
Desarrollo	382	350	421	364	612	792	7
de	423	350	432	364	612	792	7
la	435	350	441	364	612	792	7
Educación	88	362	127	376	612	792	7
Superior	129	362	161	376	612	792	7
en	164	362	173	376	612	792	7
Venezuela	175	362	214	376	612	792	7
2000–2006.	217	362	261	376	612	792	7
Caracas.	264	362	297	376	612	792	7
Proyecto	74	374	107	388	612	792	7
Alfa	110	374	124	388	612	792	7
Tuning	127	374	152	388	612	792	7
América	155	374	186	388	612	792	7
Latina.	189	374	214	388	612	792	7
CNU	217	374	235	388	612	792	7
–	239	374	243	388	612	792	7
OPSU	246	374	270	388	612	792	7
(2007).	273	374	300	388	612	792	7
Ciclo	303	374	322	388	612	792	7
de	325	374	334	388	612	792	7
Reuniones	337	374	377	388	612	792	7
ente	381	374	397	388	612	792	7
el	400	374	407	388	612	792	7
MPPES,	410	374	441	388	612	792	7
MPPS,	88	386	114	400	612	792	7
la	116	386	123	400	612	792	7
OPSU,	126	386	151	400	612	792	7
el	154	386	161	400	612	792	7
SP	163	386	174	400	612	792	7
y	177	386	181	400	612	792	7
los	183	386	194	400	612	792	7
Decanos	197	386	230	400	612	792	7
de	232	386	242	400	612	792	7
Medicina	244	386	278	400	612	792	7
de	280	386	290	400	612	792	7
las	292	386	303	400	612	792	7
Universidades	305	386	359	400	612	792	7
Nacionales.	361	386	405	400	612	792	7
Caracas,	408	386	441	400	612	792	7
Venezuela.	88	398	129	412	612	792	7
Serrano,	74	410	106	424	612	792	7
C.	109	410	117	424	612	792	7
(2005).	120	410	147	424	612	792	7
Mejoramiento	150	410	201	424	612	792	7
de	204	410	213	424	612	792	7
la	217	410	223	424	612	792	7
calidad	226	410	253	424	612	792	7
de	256	410	265	424	612	792	7
la	268	410	275	424	612	792	7
formación	278	410	315	424	612	792	7
y	318	410	322	424	612	792	7
capacitación	325	410	372	424	612	792	7
en	375	410	384	424	612	792	7
salud	387	410	407	424	612	792	7
a	411	410	415	424	612	792	7
través	418	410	441	424	612	792	7
de	88	422	97	436	612	792	7
la	101	422	108	436	612	792	7
utilización	112	422	149	436	612	792	7
del	153	422	165	436	612	792	7
enfoque	169	422	199	436	612	792	7
de	203	422	213	436	612	792	7
competencias.	217	422	271	436	612	792	7
En	275	422	285	436	612	792	7
Una	290	422	305	436	612	792	7
propuesta	309	422	346	436	612	792	7
para	351	422	367	436	612	792	7
la	372	422	378	436	612	792	7
elaboración	382	422	426	436	612	792	7
del	430	422	441	436	612	792	7
perfil	88	434	106	448	612	792	7
profesional	110	434	151	448	612	792	7
por	155	434	167	448	612	792	7
competencias	171	434	223	448	612	792	7
del	226	434	237	448	612	792	7
egresado	241	434	276	448	612	792	7
del	280	434	291	448	612	792	7
pre	295	434	307	448	612	792	7
y	311	434	315	448	612	792	7
postgrado	319	434	356	448	612	792	7
del	360	434	371	448	612	792	7
área	375	434	392	448	612	792	7
de	395	434	405	448	612	792	7
la	409	434	415	448	612	792	7
salud.	419	434	441	448	612	792	7
Barquisimeto.	88	446	139	460	612	792	7
UCLA	142	446	164	460	612	792	7
(pp.	166	446	180	460	612	792	7
15-31).	183	446	209	460	612	792	7
Tuning	74	458	99	472	612	792	7
Educational	101	458	145	472	612	792	7
(2003).	148	458	174	472	612	792	7
Structures	177	458	215	472	612	792	7
in	217	458	224	472	612	792	7
Europe.	226	458	255	472	612	792	7
Informe	258	458	286	472	612	792	7
Final	289	458	307	472	612	792	7
Fase	309	458	328	472	612	792	7
Uno.	330	458	348	472	612	792	7
Universidad	350	458	394	472	612	792	7
de	397	458	406	472	612	792	7
Deusto	408	458	435	472	612	792	7
y	437	458	441	472	612	792	7
Universidad	88	470	132	484	612	792	7
de	135	470	144	484	612	792	7
Groningen	146	470	185	484	612	792	7
(pp.	188	470	202	484	612	792	7
1-338).	205	470	231	484	612	792	7
UNESCO	74	482	109	496	612	792	7
(1998).	111	482	138	496	612	792	7
Declaración	140	482	185	496	612	792	7
Mundial	187	482	216	496	612	792	7
sobre	218	482	239	496	612	792	7
la	241	482	248	496	612	792	7
Educación	250	482	289	496	612	792	7
Superior	291	482	323	496	612	792	7
en	325	482	335	496	612	792	7
el	337	482	343	496	612	792	7
siglo	345	482	363	496	612	792	7
XXI.	365	482	381	496	612	792	7
Visión	383	482	406	496	612	792	7
y	408	482	412	496	612	792	7
Acción.	414	482	441	496	612	792	7
Educación	88	494	127	508	612	792	7
Superior	129	494	161	508	612	792	7
y	164	494	168	508	612	792	7
Sociedad	170	494	205	508	612	792	7
9(2):	208	494	225	508	612	792	7
97-113.	227	494	255	508	612	792	7
es	265	589	285	620	612	792	7
PREMIO	291	596	330	618	612	792	7
NACIONAL	333	596	384	618	612	792	7
DEL	388	596	406	618	612	792	7
LIBRO,	409	596	441	618	612	792	7
2006	445	596	471	618	612	792	7
como	291	615	311	631	612	792	7
la	314	615	321	631	612	792	7
mejor	324	615	347	631	612	792	7
revista	350	615	380	631	612	792	7
académica	383	615	425	631	612	792	7
de	427	615	436	631	612	792	7
Ciencias	439	615	472	631	612	792	7
Sociales	475	615	508	631	612	792	7
y	511	615	515	631	612	792	7
Humanas	518	615	553	631	612	792	7
consúltala	74	711	112	726	612	792	7
en	114	711	123	726	612	792	7
www.actualizaciondocente.ula.ve/educere	125	711	284	726	612	792	7
EDUCERE	574	711	587	737	612	792	7
•	574	706	587	708	612	792	7
I	574	702	587	703	612	792	7
n	574	698	587	701	612	792	7
v	574	693	587	697	612	792	7
e	574	689	587	692	612	792	7
s	574	685	587	688	612	792	7
t	574	681	587	684	612	792	7
i	574	679	587	680	612	792	7
g	574	674	587	678	612	792	7
a	574	670	587	674	612	792	7
c	574	666	587	669	612	792	7
i	574	664	587	665	612	792	7
ó	574	659	587	663	612	792	7
n	574	655	587	658	612	792	7
a	574	649	587	652	612	792	7
r	574	644	587	648	612	792	7
b	574	640	587	643	612	792	7
i	574	638	587	639	612	792	7
t	574	634	587	637	612	792	7
r	574	630	587	633	612	792	7
a	574	626	587	629	612	792	7
d	574	622	587	625	612	792	7
a	574	617	587	621	612	792	7
•	574	612	587	614	612	792	7
ISSN:	574	588	586	608	612	792	7
1316	574	570	586	586	612	792	7
-	574	565	586	568	612	792	7
4910	574	547	586	563	612	792	7
•	574	542	586	545	612	792	7
Año	574	526	586	540	612	792	7
12,	574	514	586	524	612	792	7
Nº	574	504	586	512	612	792	7
43	574	493	586	502	612	792	7
•	574	489	586	491	612	792	7
Octubre	574	459	586	486	612	792	7
-	574	455	586	457	612	792	7
Noviembre	574	416	586	453	612	792	7
-	574	412	586	414	612	792	7
Diciembre,	574	373	586	409	612	792	7
2008	574	354	586	371	612	792	7
•	574	349	586	352	612	792	7
789	574	335	586	347	612	792	7
-	574	330	586	332	612	792	7
795.	574	313	586	328	612	792	7
Bibliografía	78	221	160	239	612	792	7
795	571	747	586	763	612	792	7
¡AY,	57	55	87	91	612	792	8
¡	91	55	98	91	612	792	8
WALL	102	55	152	91	612	792	8
STREET!	156	55	230	91	612	792	8
Casualidades	57	120	105	134	612	792	8
de	107	120	116	134	612	792	8
la	117	120	124	134	612	792	8
vida,	125	120	142	134	612	792	8
el	144	120	150	134	612	792	8
mes	152	120	167	134	612	792	8
pasado	168	120	195	134	612	792	8
se	196	120	205	134	612	792	8
cumplieron	207	120	246	134	612	792	8
79	247	120	256	134	612	792	8
años	258	120	275	134	612	792	8
del	277	120	288	134	612	792	8
“crack”	57	132	82	146	612	792	8
bursátil	84	132	110	146	612	792	8
de	112	132	121	146	612	792	8
1929.	123	132	143	146	612	792	8
La	145	132	154	146	612	792	8
diferencia	156	132	192	146	612	792	8
fundamental	194	132	239	146	612	792	8
entre	241	132	259	146	612	792	8
aquella	261	132	288	146	612	792	8
crisis	57	144	75	158	612	792	8
y	77	144	81	158	612	792	8
la	83	144	89	158	612	792	8
que	91	144	104	158	612	792	8
ahora	106	144	127	158	612	792	8
soportamos,	129	144	174	158	612	792	8
no	175	144	184	158	612	792	8
menos	186	144	210	158	612	792	8
grave,	212	144	235	158	612	792	8
es	237	144	245	158	612	792	8
la	247	144	253	158	612	792	8
ausencia	255	144	288	158	612	792	8
de	57	156	66	170	612	792	8
suicidios.	69	156	103	170	612	792	8
Las	106	156	119	170	612	792	8
crónicas	122	156	153	170	612	792	8
de	156	156	165	170	612	792	8
la	168	156	174	170	612	792	8
época	177	156	200	170	612	792	8
relatan,	203	156	230	170	612	792	8
entre	233	156	252	170	612	792	8
el	255	156	261	170	612	792	8
humor	264	156	288	170	612	792	8
negro	57	168	78	182	612	792	8
y	80	168	84	182	612	792	8
la	86	168	92	182	612	792	8
exageración,	94	168	141	182	612	792	8
que	143	168	157	182	612	792	8
los	159	168	169	182	612	792	8
paseantes	171	168	209	182	612	792	8
neoyorquinos	211	168	260	182	612	792	8
habían	262	168	288	182	612	792	8
de	57	180	66	194	612	792	8
esquivar	68	180	99	194	612	792	8
los	102	180	112	194	612	792	8
cuerpos	115	180	144	194	612	792	8
de	146	180	155	194	612	792	8
los	158	180	168	194	612	792	8
especuladores	171	180	224	194	612	792	8
que	227	180	240	194	612	792	8
caían	243	180	263	194	612	792	8
desde	265	180	288	194	612	792	8
las	57	192	67	206	612	792	8
alturas	69	192	94	206	612	792	8
y	96	192	100	206	612	792	8
que	102	192	116	206	612	792	8
la	118	192	124	206	612	792	8
gente	126	192	147	206	612	792	8
hacía	149	192	169	206	612	792	8
cola	171	192	186	206	612	792	8
para	188	192	204	206	612	792	8
encontrar	206	192	241	206	612	792	8
una	243	192	256	206	612	792	8
ventana	258	192	288	206	612	792	8
de	57	204	66	218	612	792	8
hotel	68	204	86	218	612	792	8
desde	88	204	110	218	612	792	8
la	113	204	119	218	612	792	8
que	121	204	135	218	612	792	8
lanzarse	137	204	168	218	612	792	8
a	171	204	175	218	612	792	8
la	178	204	184	218	612	792	8
calle.	186	204	205	218	612	792	8
¿Qué	208	204	228	218	612	792	8
tal?	230	204	244	218	612	792	8
José	307	120	325	136	612	792	8
Ignacio	327	120	354	136	612	792	8
Lapido	356	120	379	136	612	792	8
Hubo	57	228	77	242	612	792	8
un	80	228	89	242	612	792	8
testigo	93	228	118	242	612	792	8
de	122	228	131	242	612	792	8
excepción	134	228	172	242	612	792	8
de	176	228	185	242	612	792	8
aquella	189	228	216	242	612	792	8
debacle:	220	228	251	242	612	792	8
Federico	255	228	288	242	612	792	8
García	57	240	81	254	612	792	8
Lorca.	83	240	106	254	612	792	8
El	108	240	115	254	612	792	8
poeta	117	240	137	254	612	792	8
viajó	139	240	156	254	612	792	8
a	158	240	162	254	612	792	8
EEUU	164	240	187	254	612	792	8
en	189	240	198	254	612	792	8
junio	200	240	217	254	612	792	8
de	219	240	228	254	612	792	8
1929	230	240	248	254	612	792	8
y	250	240	254	254	612	792	8
no	256	240	265	254	612	792	8
volvió	267	240	288	254	612	792	8
a	57	252	61	266	612	792	8
España	65	252	93	266	612	792	8
hasta	96	252	116	266	612	792	8
diciembre,	120	252	157	266	612	792	8
por	161	252	173	266	612	792	8
lo	176	252	183	266	612	792	8
tanto	186	252	204	266	612	792	8
tuvo	208	252	223	266	612	792	8
conocimiento	227	252	275	266	612	792	8
de	279	252	288	266	612	792	8
primera	57	264	84	278	612	792	8
mano	87	264	108	278	612	792	8
de	110	264	120	278	612	792	8
cuanto	122	264	147	278	612	792	8
allí	150	264	160	278	612	792	8
ocurrió.	163	264	190	278	612	792	8
En	193	264	203	278	612	792	8
una	206	264	219	278	612	792	8
conferencia	222	264	264	278	612	792	8
sobre	267	264	288	278	612	792	8
Poeta	57	276	78	290	612	792	8
en	80	276	89	290	612	792	8
Nueva	91	276	115	290	612	792	8
Cork,	117	276	137	290	612	792	8
poemario	139	276	173	290	612	792	8
que	175	276	189	290	612	792	8
su	191	276	199	290	612	792	8
estancia	202	276	232	290	612	792	8
en	234	276	243	290	612	792	8
la	245	276	252	290	612	792	8
metrópoli	254	276	288	290	612	792	8
había	57	288	77	302	612	792	8
inspirado,	79	288	115	302	612	792	8
Federico	116	288	148	302	612	792	8
dejó	150	288	166	302	612	792	8
patente	167	288	195	302	612	792	8
la	197	288	203	302	612	792	8
impresión	205	288	240	302	612	792	8
que	242	288	256	302	612	792	8
le	258	288	264	302	612	792	8
causó	266	288	288	302	612	792	8
una	57	300	70	314	612	792	8
ciudad	73	300	97	314	612	792	8
enloquecida	99	300	144	314	612	792	8
por	146	300	158	314	612	792	8
la	160	300	167	314	612	792	8
ruina	169	300	187	314	612	792	8
“donde	190	300	215	314	612	792	8
las	218	300	228	314	612	792	8
ambulancias	230	300	276	314	612	792	8
se	279	300	288	314	612	792	8
llevaban	57	312	87	326	612	792	8
a	90	312	94	326	612	792	8
los	96	312	107	326	612	792	8
suicidas	109	312	139	326	612	792	8
con	141	312	154	326	612	792	8
las	157	312	167	326	612	792	8
manos	169	312	194	326	612	792	8
llenas	196	312	218	326	612	792	8
de	220	312	229	326	612	792	8
anillos”.	231	312	260	326	612	792	8
La	57	336	66	350	612	792	8
crisis	68	336	86	350	612	792	8
de	88	336	97	350	612	792	8
2008,	99	336	119	350	612	792	8
por	121	336	133	350	612	792	8
el	135	336	141	350	612	792	8
contrario,	143	336	177	350	612	792	8
no	179	336	188	350	612	792	8
ha	190	336	199	350	612	792	8
estimulado	201	336	240	350	612	792	8
las	242	336	253	350	612	792	8
ganas	254	336	277	350	612	792	8
de	278	336	288	350	612	792	8
quitarse	57	348	86	362	612	792	8
la	88	348	94	362	612	792	8
vida	96	348	111	362	612	792	8
entre	113	348	132	362	612	792	8
los	134	348	144	362	612	792	8
potentados	146	348	186	362	612	792	8
venidos	188	348	217	362	612	792	8
a	218	348	223	362	612	792	8
menos.	225	348	252	362	612	792	8
O	254	348	260	362	612	792	8
la	262	348	268	362	612	792	8
casa	270	348	288	362	612	792	8
no	57	360	66	374	612	792	8
está	68	360	83	374	612	792	8
tan	85	360	97	374	612	792	8
mal	99	360	112	374	612	792	8
o	114	360	119	374	612	792	8
la	121	360	127	374	612	792	8
dignidad	129	360	160	374	612	792	8
fatalista	162	360	190	374	612	792	8
del	192	360	203	374	612	792	8
ricachón	205	360	236	374	612	792	8
que	238	360	252	374	612	792	8
pierde	254	360	277	374	612	792	8
su	279	360	288	374	612	792	8
fortuna	57	372	82	386	612	792	8
por	85	372	96	386	612	792	8
los	99	372	109	386	612	792	8
avatares	111	372	143	386	612	792	8
de	145	372	154	386	612	792	8
la	157	372	163	386	612	792	8
Bolsa	165	372	186	386	612	792	8
es	188	372	197	386	612	792	8
pura	199	372	215	386	612	792	8
literatura.	218	372	252	386	612	792	8
Los	57	396	70	410	612	792	8
ricos	72	396	89	410	612	792	8
de	91	396	101	410	612	792	8
ahora	103	396	124	410	612	792	8
prefieren	126	396	158	410	612	792	8
esperar	160	396	188	410	612	792	8
a	190	396	195	410	612	792	8
que	197	396	210	410	612	792	8
les	213	396	223	410	612	792	8
llegue	225	396	247	410	612	792	8
su	249	396	258	410	612	792	8
hora	260	396	276	410	612	792	8
de	278	396	288	410	612	792	8
forma	57	408	77	422	612	792	8
natural,	79	408	105	422	612	792	8
sin	107	408	117	422	612	792	8
anticipaciones	119	408	169	422	612	792	8
extemporáneas.	171	408	228	422	612	792	8
Los	230	408	243	422	612	792	8
tiempos	244	408	273	422	612	792	8
han	274	408	288	422	612	792	8
cambiado	57	420	92	434	612	792	8
y	95	420	99	434	612	792	8
el	101	420	107	434	612	792	8
salto	110	420	127	434	612	792	8
al	130	420	136	434	612	792	8
vacío	138	420	158	434	612	792	8
desde	160	420	183	434	612	792	8
el	185	420	191	434	612	792	8
decimonoveno	194	420	247	434	612	792	8
piso	250	420	265	434	612	792	8
de	267	420	276	434	612	792	8
un	278	420	288	434	612	792	8
rascacielos	57	432	98	446	612	792	8
no	100	432	109	446	612	792	8
es	110	432	119	446	612	792	8
una	121	432	135	446	612	792	8
opción	138	432	162	446	612	792	8
contemplada	164	432	211	446	612	792	8
por	213	432	225	446	612	792	8
los	227	432	237	446	612	792	8
responsables	239	432	288	446	612	792	8
de	57	444	66	458	612	792	8
la	68	444	74	458	612	792	8
ruina	77	444	95	458	612	792	8
de	97	444	106	458	612	792	8
millones	109	444	139	458	612	792	8
de	141	444	150	458	612	792	8
familias.	152	444	182	458	612	792	8
El	57	468	64	482	612	792	8
obstinado	67	468	102	482	612	792	8
rechazo	105	468	135	482	612	792	8
a	137	468	142	482	612	792	8
decir	145	468	163	482	612	792	8
“adiós	166	468	188	482	612	792	8
mundo	191	468	216	482	612	792	8
cruel”	219	468	239	482	612	792	8
por	242	468	254	482	612	792	8
parte	257	468	276	482	612	792	8
de	278	468	288	482	612	792	8
estos	57	480	76	494	612	792	8
directivos	79	480	114	494	612	792	8
quizás	117	480	141	494	612	792	8
se	144	480	152	494	612	792	8
deba	155	480	174	494	612	792	8
a	177	480	181	494	612	792	8
que,	184	480	200	494	612	792	8
una	203	480	217	494	612	792	8
vez	220	480	233	494	612	792	8
consumado	236	480	278	494	612	792	8
el	281	480	288	494	612	792	8
desastre	57	492	88	506	612	792	8
que	91	492	104	506	612	792	8
ellos	107	492	124	506	612	792	8
han	126	492	140	506	612	792	8
provocado,	142	492	183	506	612	792	8
no	185	492	194	506	612	792	8
se	197	492	205	506	612	792	8
han	208	492	222	506	612	792	8
quedado	224	492	256	506	612	792	8
precisa-	258	492	288	506	612	792	8
mente	57	504	79	518	612	792	8
a	82	504	86	518	612	792	8
dos	88	504	102	518	612	792	8
velas.	104	504	125	518	612	792	8
Han	128	504	143	518	612	792	8
sido	145	504	160	518	612	792	8
despedidos,	162	504	206	518	612	792	8
pero	208	504	225	518	612	792	8
con	227	504	240	518	612	792	8
unas	243	504	260	518	612	792	8
indem-	263	504	288	518	612	792	8
nizaciones	57	516	95	530	612	792	8
multimillonarias	98	516	154	530	612	792	8
tan	156	516	168	530	612	792	8
abultadas	170	516	205	530	612	792	8
como	208	516	228	530	612	792	8
obscenas.	230	516	267	530	612	792	8
Y	269	516	275	530	612	792	8
así	277	516	288	530	612	792	8
no	57	528	66	542	612	792	8
hay	68	528	81	542	612	792	8
quién	84	528	104	542	612	792	8
se	106	528	115	542	612	792	8
suicide.	117	528	145	542	612	792	8
Los	57	552	70	566	612	792	8
que	73	552	87	566	612	792	8
si	90	552	96	566	612	792	8
están	99	552	119	566	612	792	8
notando	122	552	151	566	612	792	8
que	154	552	168	566	612	792	8
la	171	552	177	566	612	792	8
soga	180	552	198	566	612	792	8
se	201	552	210	566	612	792	8
aprieta	213	552	238	566	612	792	8
alrededor	241	552	275	566	612	792	8
de	278	552	288	566	612	792	8
su	57	564	65	578	612	792	8
pescuezo	68	564	103	578	612	792	8
son	105	564	119	578	612	792	8
los	121	564	132	578	612	792	8
trabajadores,	134	564	182	578	612	792	8
que	184	564	198	578	612	792	8
por	201	564	212	578	612	792	8
una	215	564	229	578	612	792	8
perversa	231	564	263	578	612	792	8
ley	265	564	276	578	612	792	8
no	278	564	288	578	612	792	8
escrita	57	576	81	590	612	792	8
del	83	576	94	590	612	792	8
sistema	95	576	124	590	612	792	8
son	126	576	139	590	612	792	8
la	141	576	147	590	612	792	8
percha	149	576	174	590	612	792	8
de	176	576	185	590	612	792	8
los	187	576	197	590	612	792	8
palos	199	576	219	590	612	792	8
de	221	576	230	590	612	792	8
cualquier	231	576	265	590	612	792	8
crisis,	267	576	288	590	612	792	8
bancarrota	57	588	96	602	612	792	8
o	98	588	103	602	612	792	8
pufo	105	588	121	602	612	792	8
empresarial	123	588	166	602	612	792	8
con	168	588	181	602	612	792	8
los	183	588	194	602	612	792	8
que	196	588	209	602	612	792	8
el	211	588	218	602	612	792	8
capitalismo	220	588	261	602	612	792	8
tiene	263	588	281	602	612	792	8
a	283	588	288	602	612	792	8
bien	57	600	72	614	612	792	8
obsequiarnos	74	600	124	614	612	792	8
cíclicamente.	126	600	174	614	612	792	8
“¡Ay,	176	600	193	614	612	792	8
Wall	195	600	211	614	612	792	8
Street!”.	213	600	242	614	612	792	8
Tomado	307	618	331	632	612	792	8
del	332	618	341	632	612	792	8
Diario	343	618	361	632	612	792	8
Vea.	363	618	375	632	612	792	8
Caracas,	307	630	334	644	612	792	8
15	336	630	342	644	612	792	8
de	344	630	351	644	612	792	8
noviembre	353	630	385	644	612	792	8
de	387	630	394	644	612	792	8
2008.	396	630	413	644	612	792	8
Página	307	642	327	656	612	792	8
21.	329	642	337	656	612	792	8
796	28	747	42	763	612	792	8
