"To miał być radosny dzień"
W przebraniu pielęgniarki wywoziła dzieci z getta
"Życie w słoiku"
Irenę Sendler wspominają Lech Wałęsa Przypadek chciał, że właśnie dziś w gimnazjum nr 23 w Warszawie odbywała się uroczystość nadania szkole imienia Sendlerowej.- Otrzymaliśmy tę smutną informację dziś rano od córki pani Sendlerowej - powiedziano nam w szkole. - Nie spodziewaliśmy się, że w ten sposób rozpoczniemy ten dzień, który miał być dniem radosnym.Uroczystość nadania imienia Sendlerowej miały rozpocząć się o godzinie 11. Władze szkoły postanowiły nie wprowadzać zmian w programie dnia.Wiceprzewodnicząca Stowarzyszenia Dzieci Holokaustu Joanna Sobolewska- Pyz powiedziała, że odejście Ireny Sendlerowej w dniu nadania jej imienia szkole, jest pewnego rodzaju symbolem.Joanna Sobolewska- Pyz zaznaczyła, że odejście lekarki, która podczas okupacji uratowała 2,5 tysięcy żydowskich dzieci, napawa ogromnym smutkiem. Jednak, jak dodała, Irena Sendlerowa niezmiernie cieszyła się z faktu nadania warszawskiemu gimnazjum jej imienia, podkreśliła też, że zmarła bardzo wspierała pomysłodawców, szczególnie nauczycielkę Katarzynę Żytkiewicz, która od lat zabiegała, by Sendlerowa została patronką gimnazjum.Irena Sendlerowa podczas II wojny światowej uratowała ok. 2,5 tysiąca żydowskich dzieci z getta warszawskiego. Żydom pomagała jednak długo przed powstaniem getta.Irena Sendler urodziła się 15 lutego 1910 w Otwocku. Przed wojną studiowała polonistykę i działała w Polskiej Partii Socjalistycznej. Podczas okupacji pracowała w opiece społecznej. Od jesieni 1943 roku Sendlerowa kierowała referatem dziecięcym Rady Pomocy Żydom "Żegota".Po decyzji Niemców o likwidacji getta rozpoczęła wraz z współpracownikami akcję wyprowadzania stamtąd dzieci i umieszczania ich w polskich rodzinach, sierocińcach i klasztorach. W przebraniu pielęgniarki wjeżdżała ambulansem na teren getta.Dzieciom podawano środki usypiające, wkładano je do worków lub skrzynek i przewożono na stronę aryjską tłumacząc gestapowcom, że zmarły na tyfus. Ocalono w ten sposób około 2,5 tysiąca dzieci. Ich dane, zaszyfrowane i ukryte w słoikach przetrwały wojnę, dzięki czemu można było po wojnie przywrócić żydowskim dzieciom ich tożsamość.W 1943 Irena Sendlerowa została aresztowana przez gestapo. Była torturowana na Pawiaku. Skazano ją na śmierć. Działaczom "Żegoty" udało się przekupić strażników. Sendlerowa uniknęła rozstrzelania.Po 1945 roku pracowała w wydziale opieki miasta stołecznego Warszawy. Współtworzyła domy dziecka i domy starców oraz dzienne pogotowia dla dzieci. Opiekowała się kobietami z marginesu społecznego.W 1965 roku Instytut Yad Vashem w Jerozolimie przyznał Irenie Sendler tytuł Sprawiedliwej Wśród Narodów Świata, a w 1991 roku otrzymała honorowe obywatelstwo Izraela.W 1999 roku amerykański nauczyciel Norman Conard z Uniontown w stanie Kansas zainspirował powstanie szkolnej sztuki teatralnej pt. "Życie w słoiku". Jej tytuł nawiązuje do sposobu w jaki przechowywano informacje o uratowanych dzieciach. W 2000 roku Irena Sendlerowa napisała do uczennic grających w przedstawieniu list:"Wyprowadzałyśmy dzieci ja i moje łączniczki czterema drogami.Sposób pierwszy: samochód ciężarowy jeździł do getta z rozmaitymi środkami czystości. Szoferem był pan Antoni Dąbrowski, też razem ze mną pracujący w konspiracji. W uprzednio umówionym miejscu w getcie zabierał dziecko oraz mnie lub jedną z moich łączniczek. Dziecko trzeba było bardzo dobrze ukryć w tym samochodzie, w jakimś dużym pudle po środkach czystości lub - niestety - w worku. To nieszczęsne dziecko, odebrane często siłą od Rodziców, Dziadków, było tak przerażone, że rozpaczliwie krzyczało. Nikt nigdy nie opisał, co wtedy się działo w serduszku takiego dziecka: przecież trzeba było przejechać przez bramę, chronioną zawsze przez straż niemiecką, która w każdej chwili mogła to usłyszeć. I kiedyś pan Dąbrowski odezwał się do mnie: - "Jolanta", nie będę dalej prowadzić z wami tej niebezpiecznej akcji, bo kiedyś straż usłyszy te krzyki i Niemcy nas wszystkich rozstrzelają.
Dziś o godz. 8.40 w warszawskim szpitalu przy ul. Płockiej, w wieku 98 lat, zmarła Irena Sendlerowa, polska działaczka społeczna, Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata, kawaler Orderu Orła Białego i kawaler Orderu Uśmiechu.

Irena Sendlerowa