Naukowcy przekonują, że topniejący lodowiec na kanadyjskim terytorium Jukonu spowodował, że tamtejsza rzeka całkowicie zmieniła swój bieg.
Zdjęcie Zdjęcie ukazuje strumień z lodowca Kaskawulsh (z lewej strony), który kieruje świeżą wodę z jednej rzeki do drugiej /fot. Dan Shugar /materiały prasowe Technauka Coś dziwnego dzieje się na Syberii. Winne globalne ocieplenie
Odkrycie opublikowane w "Nature Geoscience" pokazuje, jak zmiany klimatyczne wpływają na zdarzenia geologiczne. Kiedyś rzeka Slims wpływała do Morza Beringa, a dzisiaj łączy się z rzeką Kaskawulsh. Zjawisko to znane jako kaptaż (przeciągnienie rzeki) polega na przechwyceniu przez jedną rzekę wód innej rzeki w wyniku silnej erozji wstecznej. Kaptaż zazwyczaj trwa tysiące lat, ale w przypadku rzeki Slims wystarczyła tylko jedna wiosna.
- Nikt nie widział kaptażu w dzisiejszych czasach, przynajmniej według mojej wiedzy - powiedział prof. Dan Shugar, geolog z Uniwersytetu Waszyngtońskiego.
Zespół Shugara planował przyjrzeć się rzece Slims zeszłego lata. Ale kiedy uczeni dotarli do Jukonu, rzeka ledwo płynęła. Odkryto, że w dużym lodowcu został wydrążony kanał, który zasilał w wodę kilka małych jezior. Jeziora lodowcowe z kolei służyły do nawadniania dwóch systemów rzecznych - rzeki Slims i rzeki Kaskawulsh. Kiedy woda przelewała się do tego drugiego, odciągała ją z rzeki Slims.
Co ciekawe, prof. Shugar powiedział, że jego kolega - John Clague z Uniwersytetu Simona Frasera z Kolumbii Brytyjskiej - ze względu na unikalną formację geologiczną obszaru przewidział to wydarzenie 10 lat wcześniej. Nikt jednak wtedy nie spodziewał się, że ten kaptaż nastąpi tak szybko.
Kiedy zespół prof. Shugara dotarł do rzeki Slims była ona w zasadzie "długim, chudym jeziorem". Zmiana przepływu rzeki wpłynęła na cały krajobraz. Owce są teraz wypasane na odsłoniętym brzegu, a kaptaż wpłynął na gatunki dzikich zwierząt z jeziora i rzeki. Jednosezonowy kaptaż pokazuje, że zmiany klimatyczne mogą powodować niespodzianki, na które nie jesteśmy przygotowani.
'''W ciągu jednego sezonu w roku 2016 nastąpił kaptaż rzeki Slims, której wody wypływały z lodowca Kaskawulsh w kanadyjskim Jukonie.'''

Zjawisko kaptażu, polegające na zmianie nurtu wody rzecznej i przejęciu ich przez inną rzekę do tej pory opisywane było na podstawie badań hydrogeologicznych dotyczących wydarzeń mających miejsce tysiące lat wcześniej i trwających przez długi okres geologiczny. W Kanadzie na terytorium Jukonu kaptaż rzeki Slims, wypływającej z wód lodowca Kaskawulsh nastąpił w ciągu jednego sezonu topnienia. Wody Slims zostały przejęte przez rzekę Kaskawulsh, kierującej się na południe do rzeki Alsek i do Zatoki Alaska. Wczesnej Slims kierowała swe wody na północ i była dopływem rzeki Kluane w dorzeczu Jukonu, tym samym jej wody zasilały Morze Beringa. Pod koniec maja 2016 roku w topniejącym lodowcu powstał kanał, którym wody do tej pory zasilające Slims zaczęły spływać w kierunku rzeki Kaskawulsh. Paleoklimatolog Lonnie Thompson twierdzi, że do podobnych zjawisk dochodzić będzie w innych regionach świata, w których rzeki tworzone są dzięki wodom lodowców, takich jak Himalaje, Andy bądź inne regiony Kanady i Alaski. Prowadzić będzie to do zmian w krajobrazie, ekosystemach, a także gospodarek biedniejszych regionów.