కృత్రిమ ఉపగ్రహము
కృత్రిమ ఉపగ్రహం అనేది మానవ ప్రయత్నం చేత కక్ష్యలోకి ప్రవేశ పెట్టబడిన వస్తువు. మొట్టమొదటి కృత్రిమ ఉపగ్రహం, స్పుత్నిక్ 1 ను సోవియట్ యూనియన్ 1957 లో ప్రవేశ పెట్టింది. 2009 నాటికి వేలకొద్దీ ఉపగ్రహాలు వివిధ కక్ష్యలలోకి ప్రవేశ పెట్టబడ్డాయి. 40 దేశాలకు చెందిన ఉపగ్రహాలను పది దేశాలకు చెందిన ప్రయోగ సామర్థ్యాన్ని వినియోగించి ప్రయోగించారు. కొన్ని వందల ఉపగ్రహాలు ప్రస్తుతం పనిచేస్తూ వుండగా, ఆయుర్దాయం తీరిపోయిన వేలాది ఉప్రగ్రహాలు, ఉపగ్రహ శకలాలు భూకక్ష్యలో అంతరిక్ష శిధిలాలుగా ఉన్నాయి. కొన్ని అంతరిక్ష నౌకలు ఇతర గ్రహాల కక్ష్యల్లోకి ప్రవేశ పెట్టబడి, చంద్రుడు, శుక్రుడు (వీనస్), అంగారకుడు (మార్స్), బృహస్పతి (జూపిటర్), శని (సాటర్న్) లకు కృత్రిమ ఉపగ్రహాలుగా మారతాయి.
ఇన్శాట్-3A ఉపగ్రహం
ఇన్శాట్-3A భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ (indian space research organisation) (ఇస్రో) వాళ్ళు రూపకల్పన చేసి, తయారు చేసిన ఉపగ్రహం.ఈ ఉపగ్రహం ఇన్శాట్ -3శ్రేణికి చెందిన మూడవ ఉపగ్రహం అంతకుముందు ఈ శ్రేణికి చెందిన ఇన్శాట్-3B మరియు ఇన్శాట్-3C ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షములో కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.ఈ ఉపగ్రహం బహుళ ప్రయోజన ఉపగ్రహం.ఈ ఉపగ్రహం ద్వారా సమాచారం, వాతావరణం ఇంకా అన్వేషణ మరియు సంరక్షించు సేవలను అందించడం ఈ ఉపగ్రహ ప్రయోగ ప్రధానమైన లక్ష్యం. ఈ ప్రయోగార్థం 53 మిలియను డాలర్లు ఖర్చు అయ్యింది.ఈ ఉపగ్రహాన్ని దక్షిణ అమెరికాకు చెందిన ఏరియన్ (Ariane 5G V160) ) అను ఉపగ్రహ ప్రయోగ వాహకనౌక ద్వారా, ఫ్రెంచి గయానా లోని కౌరౌ (Kourou ELA-3) రాకెట్ ప్రయోగవేదిక నుండి 9వతేదీ, ఏప్రిల్ నెల 2003న, 22;52 (UTC) గంటలకు అంతరిక్షములోకి పంపారు.
ఇన్శాట్-3A ఉపగ్రహాన్ని అంతరిక్షములో ప్రవేశపెట్టిన గుత్తేదారు ఏరియన్ స్పేస్ (Arianespace ) సంస్థ వాళ్ళు.తాము నిర్మించిన ఏరియన్-5G (V160) (Ariane 5GV160) అనే ఉపగ్రహ వాహక నౌకద్వారా ఫ్రెంచి గయానా లోని కౌరౌ (Kourou ELA-3) రాకెట్ ప్రయోగవేదిక నుండి 9వ తేదీ, ఏప్రిల్ నెల 2003న,22;52 (UTC) గంటలకు అంతరిక్షములోకి పంపారు.ఉపగ్రహ వాహకనౌక ప్రయోగ వేదికనుంది బయలు దేరిన 30 నిమిషాల తరువాత భూసమస్థితి బదిలీకక్ష్యలో (GTO, ఉపగ్రహాన్ని భూ మధ్య రేఖకు 1.99 డిగ్రీల ఏటవాలుగా, త్రిఅక్ష స్థిరీకరణ స్థితిలో,859 కిలోమీటర్ల పెరిజీ (భూమికి కనిష్ఠదూరం), 36,055 కిలోమోటర్ల అపోజీ (భూమికి గరిష్ఠ దూరం) దూరంలో, ప్రదక్షిణలుచేసేలా కక్ష్యలో ఉంచారు.ఈ ఉపగ్రహంతో పాటు అదేసమయంలో PanAmSat వాళ్ళ గాలక్షి-XIIఅనే ఉపగ్రహం కూడా ఏరియన్-5G (V160) (Ariane 5GV160) ద్వారా కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టబడింది. ఈ ఉపగ్రహ పనితీరును పర్యవేక్షించు ప్రధాననియంత్రణ సౌకర్యకేంద్రం (Master Control Facility (MCF, కర్నాటక రాష్ట్రంలోని హాసన్లో ఉంది. మూమెంటమ్ అండ్ రియక్షన్ వీల్స్, సోలార్ ఫ్లాప్స్, మాగ్నెటిక్ టార్కర్స్, ఎనిమిది 10N మరియు ఎనిమిది 22N రియాక్షన్ కంట్రోల్ థ్రస్టరులను ఉపయోగించి ఉపగ్రహం యొక్క త్రి అక్షనిర్మాణాన్ని (3 – axis body) స్థిరీకరించారు. ఉపగ్రహాన్ని కక్ష్యలో పునఃస్థిరికరణకై అవసరానికి ఉపయోగించుటకు ఉన్న చోదక వ్యవస్థలో 440 N ద్రవఅపోజీ మోటరు MON-3 (నైట్రోజన్ యొక్క మిశ్రమఆక్సైడులు) మరియు మొనోమిథైల్ హైడ్రాజీన్ ఉన్నాయి.