అడూర్ గోపాలక్రిష్ణన్
మౌతట్టు "అడూర్" గోపాలక్రిష్ణన్ ఉన్నిథాన్ (జననం 1941 జూలై 3) జాతీయ అవార్డు పొందిన ఒక భారతీయ చలన చిత్ర దర్శకుడు, స్క్రిప్ట్ రచయిత మరియు నిర్మాత. మలయాళం సినిమా లోని విప్లవాత్మక మార్పులలో అడూర్ గోపాలక్రిష్ణన్ కు ప్రధానమైన పాత్ర ఉంది. అడూర్ యొక్క మొదటి సినిమా స్వయంవరం (1972) కేరళ సినిమా ఉద్యమంలో కొత్త ఒరవడికి శ్రీకారం చుట్టింది. ఇతని సినిమాలలో ఎక్కువ భాగం ప్రపంచ వ్యాప్తంగా చిత్రోత్సవాలకి వెళుతూవుంటాయి, మరియు కేరళనందు విడుదల అవుతుంటాయి. స్వయంవరం నుండి ఓరు పెన్నుం రాన్డానుం వరకు అతను దర్శకత్వము వహించిన పదకొండు సినిమాలూ అంతర్జాతీయ చలనచిత్రోత్సవాలలో ప్రదర్శింపబడినాయి మరియు అతనికి అనేక జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ పురస్కారాలను సంపాదించిపెట్టాయి. అతను పదిహేనుసార్లు జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు, పదిహేడుసార్లు కేరళ రాష్ట్ర చలనచిత్ర అవార్డులు మరియు అనేక అంతర్జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు గెలుచుకున్నాడు. ఎలిప్పట్టయానికి గాను అతను ప్రసిద్ధ బ్రిటిష్ ఫిలిం ఇన్స్టిట్యూట్ అవార్డును గెలుచుకున్నాడు. అడూర్ 1984లో పద్మశ్రీ మరియు 2006లో పద్మ విభూషణ్ స్వీకరించాడు. అతను భారతీయ సినిమాకు చేసిన విలువైన సేవలకు గాను 2004 సంవత్సరంలో అతనికి భారత అత్యున్నత సినిమా పురస్కారము దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డును ఇచ్చి దేశం అడూర్ ను గౌరవించింది. అంతర్జాతీయ చలనచిత్ర సమాజములో పేరుగల అతి కొద్దిమంది భారతీయ సినిమా నిర్మాతలలో ఇతను కూడా ఒకడు.
దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే
ఫాల్కే 1913లో రాజా హరిశ్చంద్ర, ఆదే సంవత్సరం మోహినీ భస్మాసుర, సత్యవాన్ సావిత్రి (1914) శ్రీకృష్ణ జననం (1918) కాళీయ మర్దన్ (1919) నిర్మించారు. ఆ తరువాత సినిమా రంగంలో క్రమంగా వ్యాపార ధోరణి మొదలైంది. దాంతో పాల్కే పక్కకు తప్పుకున్నారు. సినిమా ప్రేమ ఆయన్ని నిలువనివ్వలేదు. తన పలుకుబడి, పరిచయాలు ఉపయోగించి నిధులు సమీకరించి 1937లో గంగావతరణ సినిమా తీశారు. నిండా మునిగిపోయారు.
సినిమాను వ్యాపారంగా చూసి ఉంటే ఆయన పరిస్థితి బాగానే ఉండేది. సినిమాను విపరీతంగా ప్రేమించి దెబ్బతిన్నారు. తన వారసులను పేదరికంలోకి నెట్టేశారు. ఆయన దేశానికి తీసుకు వచ్చిన సినిమాతో సినీ వ్యాపారులు కోట్లు సంపాదించారు. పాపులారిటీని, రాజకీయాల్లో పదవులు సంపాదించారు కానీ ఫాల్కే మాత్రం కఠిక దరిద్రంలో మరణించారు. ఆయన కుమారుడు ముంభై వీధుల్లో చిల్లర వ్యాపారిగా జీవితం గడిపారు.
బాగున్న రోజుల్లో ఫాల్కే ఫోర్డ్ కారును ఉపయోగించేవారు. 1920 ప్రాంతంలో ఆ కారులోనే షూటింగ్‌కు వెళ్లేవారు. తిరిగి సినిమా తీయాలని నిర్ణయించుకున్న కాలంలో దాన్ని అమ్మేశారు. ఆ కారు పెళ్ళిళ్ల ఊరేగింపునకు ఉపయోగించారు. ఐదేళ్ల క్రితం ఈ కారు నాసిక్ డంప్ యార్డ్‌లో లభించింది. తొలి భారతీయ సినిమా కెమెరాను ఫాల్కే జర్మనీ నుంచి తెప్పించారు. అదేమైందో ఇప్పుడు ఎవరికీ తెలియదు. సినిమా నిర్మాణానికి ఎలాంటి ఏర్పాట్లు లేని కాలంలో ఎంతో వ్యయ ప్రయాసల కోర్చి ఫాల్కే తొలి సినిమా తీశారు. ఫాల్కే భార్య సరస్వతి భారతీయ తొలి సినిమా రాజా హరిశ్చంద్ర నిర్మాణంలో కీలక భూమిక పోషించారు. ఆమెనే తొలి భారతీయ సినిమా టెక్నీషియన్. సరస్వతి షూటింగ్ సమయంలో వెలుతురు కెమెరాపై పడకుండా బెడ్ షీట్‌ను అడ్డుగా పట్టుకుని ఉండేవారట. షూటింగ్‌కు కావలసినవన్నీ సమకూర్చేవారు. రాత్రి పూట క్యాండిల్ వెలుగులోనే ఈ సినిమాకు సంబంధించిన సాంకేతిక పనులు నిర్వహించేవారు. సినిమా బృందం 60-70 మందికి ఆమెనే వంట చేసి పెట్టేవారు. రాజా హరిశ్చంద్రలో హరిశ్చంద్రుని కుమారునిగా ఫాల్కే కుమారుడు బాలచంద్ర నటించారు. తొలి భారతీయ బాలనటుడు అతనే. శ్రీకృష్ణ జననం, కాళీయ మర్దన్‌లో బాల శ్రీకృష్ణునిగా మందాకిని నటించారు. ఆమె ఫాల్కే పెద్ద కూతురు. ఆమెనే తొలి భారతీయ బాలనటి.