టోబా మహావిపత్తు సిద్ధాంతం
టోబా విస్ఫోటనం, ప్రస్తుతం ఇండోనేషియాలోని టోబా సరస్సు ఉన్న ప్రదేశంలో 75000±900years సంవత్సరాల కిందట జరిగింది. పొటాసియమ్ ఆర్గాన్ డేటింగు ప్రకారం దీన్ని నిర్ధారించారు.[4] క్వాటర్నరీ పీరియడ్లో (ప్రస్తుత పీరియడ్) జరిగిన నాలుగు టోబా విస్ఫోటనాల్లో ఇది అతి పెద్దది, చివరిదీను. వోల్కానిక్ ఎక్స్ప్లోసివిటీ ఇండెక్సుపై దీని తీవ్రత 8 (భూమిపై జరిగిన అగ్నిపర్వత విస్ఫోటనాలకు ఇచ్చిన రేటింగుల్లో అతిపెద్దది ఇది); ఈ విస్ఫోటనంలో లావా, బూడిదలు విరజిమ్మగా భూగర్భంలో ఏర్పడిన ఖాళీలోకి భూమి కుంగి, భూతలంపై ఒక పెద్ద గుండం ఏర్పడింది (ఈ విధంగా ఏర్పడిన గుండాలను "కాల్డెరా" అంటారు). ఈ కాల్డెరా పొడవు 100 కి.మీ., వెడల్పు 30 కి.మీ. ఉంది. ఈ కాల్డెరాను ప్రస్తుతం టోబా సరస్సు అంటారు. విస్ఫోటనంలో వెలువడ్డ బూడిద, తదితర పదార్థాల ఘనపరిమాణం 2,800 కి.మీ.3 ఉండి ఉంటుందని అంచనా. ఇందులో 800 కి.మీ.3 బూడిద రూపంలో భూమిపై కురిసింది.[5]
అటావా
ఒట్టావా మూడు ప్రధాన నదుల సంగమం వద్ద ఉంది: ఒట్టావా నది, గట్నియువు నది, రైడౌ నది.[71] ఒట్టావా, గాటినౌ నదులు లాగింగ్, లంబర్ పరిశ్రమలకు ఆధారంగా ఉన్నాయి. " రైడుయు మిలటరీ కెనాల్ సిస్టం ", వాణిజ్యం, వినోద అవసరాలకు రైడు కాలువ వ్యవస్థలో చారిత్రాత్మకంగా ప్రాధాన్యత వహిస్తున్నాయి. [71] 1832 లో మొదలైన రైడు కాలువ (రైడు వాటర్ వే) 202 కిమీ పొడవు ఉంది. ఇది పార్లమెంట్ హిల్ సమీపంలోని కింగ్స్టన్ వద్ద ఒటారియా నదిని అనుసంధానించి ఒంటారియో సరస్సు ద్వారా సెయింట్ లారెన్స్ నదిని కలుపుతుంది. 47 జల రవాణా లాక్స్ నిర్మాణం ద్వారా వరదలను అదుపుచేస్తుంది. ఇది నీటిని క్యాటారాక్యూ, రైడు నదులు, వివిధ చిన్న సరస్సులను దాటిస్తుంది. రైడ్యు నదికి ఈ పేరును మొదట్లో ఫ్రెంచ్ అన్వేషకుల పెట్టారు. ఒట్టావా నదిలోకి రైడు నదీ జలాలు సంగమింపజేస్తున్న జలపాతం 'కర్టెన్' ను పోలి ఉంటుంది. అందువల్ల వారు జలపాతాలకూ నదికి రైడ్యు అనే పేరు పెట్టడం ప్రారంభించారు. ఆంగ్ల పదం కర్టెన్‌కు ఫ్రెంచి పదం రైడ్ సమానమైనది.[72][14] శీతాకాలంలో కాలువలోని ఒట్టావా విభాగం ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద స్కేటింగ్ రింక్‌ను ఏర్పరుస్తుంది. తద్వారా మంచు స్కీటర్లకు డౌన్టౌన్‌వరకు 7.8 కిలోమీటర్ల (4.8 మైళ్ళు)పొడవైన రవాణా మార్గాన్ని అందిస్తోంది (కార్లేటన్ యూనివర్శిటీ మరియు డౌస్ లేక్ టు రైడు సెంటర్ అండ్ నేషనల్ ఆర్ట్స్ సెంటర్).[73]