మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగు
మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగు (Metal Arc Welding) అనగా ఒక సన్నని నిడుపాటి లోహకడ్దిని ఎలక్ట్రోడుగా, పూరక లోహంగా ఉపయోగించి, ఆర్కు వలన ఏర్పడిన ఉష్ణోగ్రతతో పూరకలోహాన్ని, లోహాల రెండు అంచులను కరగించి అతుకు ప్రక్రియ[1]. రష్యాకు చెందిన విజ్ఞానశాస్త్రవేత్త వసిలె పెట్రొవ్ ఒక సిద్ధాంతాన్ని ప్రతిపాదించాడు. ఒక సజీవ విద్యుత్తు వలయంలో ఏనోడు (ధనధ్రువము), మరియు కాథోడు (ఋణధ్రువము) ల మధ్య ఆర్కును (తేజోవంతమైన ఉష్ణకాంతి వలయము) ను ఏర్పరచినప్పుడు ఉత్పన్నమగు ఉష్ణం నుండి లోహాలను కరగించివచ్చునని, రెండు లోహాల అంచులను ఏకీకృతంగా (coalescence) అతుకవచ్చుననేది ఆయన ప్రతిపాదించాడు. ఈ సిద్ధాంతమును సాకారం చేస్తూ 1881-82లో రష్యాకు చెందిన మరోశాస్త్రవేత్త నికొలై బెనర్డొస్ రాగి తొడుగు కలిగిన కర్బనపు కడ్దిని కాథోడుగా నుపయోగించి లోహాలాంచులను కరగించి (fusion) అతికి, మొదటి ఆర్కు వెల్డింగ్ విధానమును ప్రపంచానికి అందించాడు. అటు తరువాత ఈ విధనానికన్న మెరుగైన ఆర్కు వెల్డింగు విధానమైన, లోహకడ్డిని ఎలక్ట్రోడుగా ఉపయోగించి లోహాలను అతుకు మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగు ను 1888లో రష్యాకు చెందిన నికొలై స్లావ్యనోవ్ , మరియు అమెరికాకు చెందినా సి.ఎల్.కోఫిన్ (1890) కనుగొన్నారు. ఈ వెల్దింగు విధానములో A.C.మరియు D.C విద్య్త్తుత్తు నుపయోగించి వెల్దింగు చెయ్యవచ్చును. పూరకలోహకడ్దినే ఎలక్ట్రోడుగా ఉపయోగించడం వలన వెల్డింగు మరింత సులభతరమైనది. కార్బను ఆర్కువెల్డింగులో పూరకలోహం విద్యుత్తు వలయంలో భాగంగా వుండదు. కార్బను ఆర్కు వెల్డింగులో విద్యుత్తు వలయం కర్బనపు ఎలక్ట్రోడు మరియు అతుకవలసిన లోహాల మధ్య మాత్రమే ఏర్పరచబడుతుంది. కాని మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగులో పూరక లోహాన్నే (Filler metal) ఎలక్ట్రోడుగా వాడటం వలన, ఈ విధానంలో అతుకవలసిన లోహాలు, మరియు అతుకు లోహాం విద్యుత్తు వలయం నేర్పరచును. మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగులో కార్బను ఆర్కు వెల్డింగు పద్ధతిలో లా ప్రత్యేకంగా పూరకకడ్దిని, స్రావకాన్ని ఉపయోగించ నవసరము లేదు.
మిగ్ వెల్డింగు
మిగ్ వెల్డింగు (MIG) అను పదము మెటల్ ఇనెర్ట్ గ్యాస్ వెల్డింగు ( Metal Inert Gas ) నకు సంక్షిప్త రూపము. మిగ్ వెల్డింగు ఒకరకమైన మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగు ప్రక్రియ. మిగ్ వెల్డింగు విధానములో పూరక లోహాన్నే (filler) ఎలక్ట్రోడుగా ఉపయోగించి లోహాలను అతుకుతారు. ఈ వెల్డింగు విధానములో స్రావకమును వినియోగించనవసరము లేదు. ఎలక్ట్రోడుగా వాడు పూరకకడ్డీమీద ఎటువంటి స్రావకపూత ఉండదు. అయితే వెల్డింగు సమయంలో అతుకబడుచున్న లోహాలు ఆక్సీకరణ చెందకుండా, గాలితో సంపర్కము చెందకుండ రక్షితవాయువును ఉపయోగిస్తారు. మిగ్ వెల్డింగు చేయుటకు ఎక్కువ DC కరెంటును ఉపయోగించినప్పటికి, కొన్నిరకాల లోహాలను అతుకుటకు AC కరెంటును కూడా వినియోగిస్తారు. మొదట ఈ మిగ్ వెల్డింగు విధానాన్ని అల్యూమినియం వంటి ఉక్కేతర (non-ferrous) లోహాలను అతుకు ఉద్దేశముతో కనుగొనటం జరిగింది. మొదట 1940 లలో అల్యూమినియం, మరియు ఉక్కేతర లోహాలను మిగ్ విధానంలో అతుకుట ప్రారంభమైనది. అటుపిమ్మట ఉక్కులోహాలను, ఉక్కుయొక్క మిశ్రమలోహ థాతువులను కూడా అతుకుట మొదలైనది. క్రీ.శ.1950-60 మధ్య ఈ వెల్డింగు విధానములో పలుమార్పులు జరిగి పరిశ్రమలలో లోహాలను అతుకుటకు విరివిగా వాడటం మొదలైనది.
=మిగ్ వెల్డింగు చరిత్ర=
క్రీ.శ.1800లో హంఫ్రీ డేవీ (Humphry Devy) విద్యుత్తు నుండి ఆర్కును (అత్యంత ఉష్ణోగ్రతయుత కాంతివలయవాపము) ను పుట్టించ వచ్చునని కనుగొనటం మెటల్ ఆర్కు వెల్డింగు ప్రక్రియ పుట్టుటకు మూల హేతువు. క్రీ.శ.1802 లో వసిలి పెట్రొవ్ (vasily petrov) తక్కువ వోల్టేజి, ఎక్కవ కరెంటు (అంపియర్లు) వద్ద విద్యుత్తు వలయంలోని ఆనోడు, క్యాథోడు అంచులను తాటించడం ద్వారా నిరంతర అత్యధిక ఉష్ణోగ్రత కలిగిన కాంతివలయాన్ని (electric arc) ను సృష్టించాడు. 1881-82 లో రష్యాకు చెందిన నికొలై బెనర్డొస్ విద్యుత్తు ఆర్కుతో కార్బన్ ఎలక్ట్రోడును ఉపయోగించి లోహాలను అతుకు వెల్డింగు విధానాన్ని కనుగొన్నాడు. కాని అటు తరువాత 1888 వరకు ఈ కార్బను వెల్డింగు విధానమే కొనసాగినది. దీనిపై ఎవ్వరు అంతగా ప్రత్యేకశ్రద్ధ వహించి అభివృద్ధి పరచలేదు. అటుపిమ్మట 1888 లో రష్యాకు చెందిన నికొలై స్లాయోనొవ్ (1888), మరియు అమెరికాకు చెందిన సి.ఎల్.కాపిన్ (1890) లో లోహపు కడ్డీని ఎలక్డ్రోడుగా వెల్డింగు చేయు ప్రక్రియను ఆవిష్కరించారు. క్రీ.శ.1890 ప్రథమంలో ఎ.పి.స్త్రో హెమెంజెర్ (Strohemenger) బ్రిటన్ లో రసాయనిక పదార్థముల పూతకలిగిన ఎలక్ట్రోడును తయారుచేసాడు. ఇది పైరెండింటికన్న నిలకడగల ఆర్కును ఏర్పరచడం వలన, వెల్డింగు మరింత సులభ తరమై నది. ఈ ఎలక్ట్రోడును పూత గల్గిన (sheathed metal electrode) ఎలక్ట్రోడ్ అంటారు. క్రీ.శ.1905లో మూడు ఫేజుల కరెంటు ద్వారా వెల్డింగును చేయు పద్ధతిని రష్యాకు చెందిన శాస్త్రవేత్త వ్లాదిమిర్ మిత్‍కెవిచ్ ఆవిష్కరించాడు. ఈ వెల్డింగ్ పద్ధతులన్నీ ఏకముఖ విద్యుత్తు (direct current) ను ఉపయోగించునవి. క్రీ.శ.1919 లో సి.జె.హొల్స్లగ్ ఎ.సి. (alternative current) విద్యుత్తును ఉపయోగించి వెల్డింగు చేయుటను కనుగొన్నాడు.