తక్లమకాన్ ఎడారి
తక్లమకాన్ ఇసుక ఎడారి వాయువ్య చైనాలోని షిన్జాంగ్–ఉయ్ఘర్ (Xinjiang-Uyghur) అటానమస్ ప్రాంతం లోని తారిం నదీ పరీవాహక ప్రాంతంలో (Tarim Basin) లో ప్రధానంగా ఉనికిని కలిగి ఉంది. ఈ ఎడారికి ఉత్తరాన్న టియన్ షాన్ (Tian Shan) పర్వతాలు, దక్షిణాన్న కునులున్ (Kunlun) పర్వతాలు, పశ్చిమాన్న పామీర్ (Pamir) పర్వతాలు, తూర్పున గోబీ ఎడారి సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. తూర్పు-పడమరలుగా 960 కి.మీ., ఉత్తర-దక్షిణాలుగా 420 కి.మీ. వ్యాపించి, మొత్తం మీద 3,37,000 చ. కి.మీ. విస్తీర్ణంతో ప్రపంచంలోని అతి పెద్ద ఎడారులలో 16 వ స్థానం పొందింది. అయితే ‘తరలే ఇసుక ఎడారి (Shifting Sand Desert) లతో పోలిస్తే మాత్రం అరేబియా ద్వీపకల్పం లోని “రబ్ అల్ ఖలి” ఎడారి తరువాతి స్థానంలో నిలిచి తక్లమకాన్ ఎడారి ప్రపంచపు రెండవ అతిపెద్ద తరలే ఇసుక ఎడారిగా నిలుస్తుంది. మధ్య ఆసియాలో వున్న పెద్ద ఎడారిగాను, చైనా దేశంలో వున్న అతి పెద్ద ఎడారి గాను ఇది గుర్తింపు పొందింది. ఈ ఎడారి పడమర, దక్షిణ దిశలలో సముద్రమట్టం నుండి 1200-1500 మీ. ఎత్తులో, తూర్పు, ఉత్తర దిశలలో సముద్రమట్టం నుండి 800-1000 మీ. ఎత్తులో ఉంది.
కిలిమంజారో పర్వతం
ఎత్తైన లోతట్టు ప్రాతం కావడంతో, కిలిమంజారో అనేక స్థానిక జాతులను కలిగి ఉంది, ఇందులో తృణ భూమిలోని అతిపెద్ద సీమ పువ్వుల కుటుంబానికి చెందినవి మరియు ఇతర మొక్కలు ఎత్తైన పరిస్థితులలో పెరగటానికి అలవాటు పడ్డాయి. కిలిమంజారోలో అడవి రకాల యొక్క అతిపెద్ద శైలులు1,200ల వ్యాపించే మొక్కల జాతులను ఎత్తైన పరిధిలో3,000m (9,843ft) కలిగి ఉంది. తేమగా ఉండే దక్షిణ వాలులలో మోంటెన్ ఒకోటీ అడవులు ఉంటాయి. కాసిపౌరియా మరియు జూనిపరస్ అడవులు శుష్క ఉత్తర వాలులలో పెరుగుతాయి. 4,100m (13,451ft) వద్ద ఉన్న సుబల్పైన్ ఎరికా అడవులు ఆఫ్రికాలో ఎత్తైన మేఘపు అడవులుగా ఉన్నాయి. ఈ అపరిమితమైన జీవవైవిద్యంకు విరుద్ధంగా స్థానీయత అల్పంగా ఉంటుంది. ఏదిఏమైనా, సేద్యపు లోతట్టు ప్రాంతాల యొక్క లోతైన లోయలలోని అడవుల ప్రాచీన మొక్కలు గతంలో Mt కిలిమంజారోలో పెరిగిన ఘనమైన అడవుల వృక్షసముదాయంను, తూర్పు ఆర్క్ పర్వతాలకే పరిమితమైన, పరిమిత-పరిధిలోని జాతులు ఇక్కడ ఉన్నాయని సూచిస్తుంది. కిలిమంజారోలోని తక్కువ ప్రమాణంలో ఉన్న స్థానీయత సాపేక్షికంగా తక్కువగా ఉన్న పర్వతం వయసు కన్నా, తక్కువ ఎత్తులో ఉన్న అడవి విధ్వంసం ఫలితంగా ఏర్పడి ఉండవచ్చు. వెదురు ప్రాంతాలను కలిగి లేకపోవటం కిలిమంజారో అడవుల యొక్క మరొక లక్షణంగా ఉంది, ఇదే విధమైన వర్షపాతం ఉన్న అన్ని తూర్పు ఆఫ్రికా పర్వతాలలో ఇవి ఉంటాయి. నిటారుగా ఉండే సినరున్దినరియా అల్పినా ప్రదేశం ఏనుగులు మరియు గేదెలకు అనువుగా ఉంటుంది. కిలిమంజారో మీద ఈ అతిపెద్ద శాకాభక్షకాలు ఉత్తర వాలులలో ఉంటాయి, అతిపెద్ద వెదురు మొక్కలు పెరగటానికి బాగా ఎండిపోయి ఉంటుంది. మానవులు మరియు దేశపటంచే తేమగా ఉన్న దక్షిణ వాలు అడవుల నుండి వీటిని మినహాయించబడ్డాయి, కనీసం 2000ల సంవత్సరాలు కొండ మొదలులలో సేద్యం చేశారు. జీవ మరియు అజీవసంబంధ కారకాల యొక్క ఈ పరస్పర చర్య కిలిమంజారో మీద వెదురు చెట్ల ప్రదేశాలు లేకపోవటంనే కాకుండా స్థానీయత మరియు వైవిద్యత యొక్క శైలుల కొరకు ఉన్న సంభావ్యతా వివరాలను అందిస్తుంది. ఒకవేళ వాస్తవమైతే, కిలిమంజారో యొక్క అడవులు ఆఫ్రికా భూదృశ్యాల మీద జంతువులు మరియు మానవులు రెండింటి యొక్క అతిపెద్ద మరియు దీర్ఘకాలం ఉండే శక్తివంతమైన వాటికి ఉదాహరణగా ఉన్నాయి.