పప్పూరు రామాచార్యులు
నరసింహాచార్యులు, కొండమ్మ దంపతులకు 1896 నవంబర్ 8వ తేదీనఅనంతపురంలో పప్పూరు రామాచార్యులు జన్మించాడు. శ్రీవైష్ణవ సంప్రదాయానికి చెందిన బ్రాహ్మణ కుటుంబీకుడు. ఇతని పూర్వీకులు పప్పూరు నుండి అనంతపురానికి వచ్చి స్థిరపడినవారు కాబట్టి ఇతని కుటుంబాన్ని పప్పూరువారని అనటం ఆనవాయితీ అయింది. ఇతని తండ్రి నరసింహాచార్యులు పేరు మోసిన పౌరాణికుడు. హరికథలు చెప్పడంలో సిద్ధహస్తుడు. అతడి పురాణప్రసంగాలలో హాస్యధోరణి అధికం. ఆ లక్షణాలే కుమారునిలో కూడా పొడచూపాయి. పప్పూరు రామాచార్యులు తండ్రివద్దే సంస్కృతాంధ్రాలు నేర్చుకున్నాడు. ప్రాథమిక విద్య అనంతపురం మునిసిపల్ హైస్కూలులో సాగింది. రాజమండ్రిలో అతని బావ కుంటిమద్ది రంగాచార్యుల వద్ద చేరి స్కూలు ఫైనల్ పాసయ్యాడు.[2] రాజమండ్రి పాఠశాలలో వడ్డాది సుబ్బారాయుడు ఇతనికి ఆంధ్రభాషను బోధించే గురువు. అక్కడే కందుకూరి వీరేశలింగంతో పరిచయం ఏర్పడింది. 1914-16లో మద్రాసులోని పచ్చయప్ప కళాశాలలో ఇంటర్మీడియట్ పూర్తిచేశాడు. ఆ సమయంలోనే రాజకీయాలంటే మక్కువ ఏర్పడింది. 1917లో అనంతపురం లోని దత్తమండల కళాశాలలో బి.ఏ.చేరాడు. రామాచార్యులు 1917-1918లలో బి.ఏ. చదువుకుంటున్న సమయంలో సహాధ్యాయి కర్నమడకల గోపాలకృష్ణమాచార్యులతో కలిసి పదిహేను రోజులకొకసారి ‘వదరుబోతు’ పేరున వ్యాసాలను ప్రచురించి కరపత్రాలుగా పంచేవాడు. అప్పటి సమకాలీన సమాజ పరిస్థితులు, సాంఘిక దురాచారాల ఖండన, జాతీయోద్యమం మొదలైన అంశాలపై హాస్య, వ్యంగ్యాత్మక ధోరణిలో, సులభమైన భాషాశైలిలో రెండు సంవత్సరాల పాటు యాభైకి పైగా వ్యాసాలను వెలువరించారు. వీటిలో ఒక వ్యాసం మాత్రం రాళ్ళపల్లి అనంతకృష్ణశర్మ వ్రాశాడు. వీటిని అనాటి అనంతపురంలోని స్వామి విలాస ప్రెస్సు లో ముద్రించారు. ఆంగ్ల సాహిత్యంలో టాట్లర్ పేరుతో వ్యాసాలు రాసిన స్టీలు ప్రేరణతో వీరు ఈ వ్యాసాలు రాశారు[3]. యాబై వ్యాసాలలో ఇరవై రెండు వ్యాసాలను వ్యాసపాఠకుడైన హిందూపురానికి చెందిన పక్కా గురురాయాచార్యుల నుండి సేకరించి, 1932న పుస్తకరూపంలో ముద్రించారు. ఈ పుస్తకానికి రాళ్ళపల్లి అనంతకృష్ణశర్మ ముందుమాట రాశాడు. 1920లో బి.ఏ. పూర్తికాగానే కలెక్టర్ ఆఫీసులో చిన్న ఉద్యోగంలో చేరాడు.
నాగభైరు అప్పారావు
లండన్‌లో నేత్ర వైద్యుడిగా స్థిరపడ్డారు. చిలకలూరిపేట మండలంలోని నాగభైరువారిపాలెంలో జన్మించారు.తల్లిదండ్రులు గోవిందమ్మ, సాంబయ్య. ఉన్నత పాఠశాల విద్యను చిలకలూరిపేట ఆర్‌వీఎస్‌ పాఠశాలలో, వైద్యవిద్యను కాకినాడ రంగరాయ మెడికల్‌ కళాశాలలోనూ అభ్యసించారు. చదువు పూర్తయ్యాక గాయకుడిగా స్థిరపడాలనుకున్నారు.సంగీత దర్శకత్వంలో మాస్టర్‌ వేణు 1970 ప్రాంతంలో విడుదలైన అర్థరాత్రి చిత్రంలో ఒకపాట కూడా పాడారు. లండన్‌లో జరిగే తెలుగువారి కార్యక్రమాలన్నింటిలో ఆయన ఘంటసాల పాటలను పాడతారు. ఆయనను ప్రవాస భారతీయులు అభినవ ఘంటసాల అని పిలుస్తారు. సుమారు 20 వేలకు పైగా పాతపాటలు ఆయన సేకరించారు. నాగభైరువారిపాలెంలో సీతారామస్వామి దేవాలయ నిర్మాణానికి ప్రధాన దాత. మేనమామ దండా అప్పయ్య జ్ఞాపకార్ధం పక్కనే ఉన్న దండమూడి గ్రామంలో ప్రయాణికుల విశ్రాంతి భవనం నిర్మించారు.