సుడోకు
సుడోకు ఒక తర్క-భరితమైన, గళ్ళలో అంకెలు నింపే ప్రహేళిక. ఈ ప్రహేళికలో ఒక 9x9 గళ్ళ చతురస్రము ఉంటుంది. అందులో మళ్ళీ తొమ్మిది 3x3 చతురస్రాలు ఉంటాయి. ఈ గళ్ళలో 1 నుండి 9 వరకు నింపాలి. చిన్న చతురస్రం (3x3) లో కాని పెద్ద చతురస్రం (9x9) లో అడ్డు ‍ మరియు‍ నిలువు వరుసలలో ఒకసారి ఉపయోగించిన అంకెలు మరోసారి ఉపయోగించరాదు. ఈ ప్రశ్నా ప్రహేళికలో అక్కడక్కడా కొన్ని అంకెలు నింపబడి ఉంటాయి. పూర్తయిన ప్రహేళిక ఒక రకమైన లాటిన్ చతురస్రము పోలి ఉంటుంది. లియొనార్డ్ ఆయిలర్ అభివృద్ధి చేసిన ఈ లాటిన్ చతురస్రాల నుండి ఈ ప్రహేళిక పుట్టింది అంటారు కానీ, ఈ ప్రహేళికను కనుగొన్నది మాత్రము అమెరికాకు చెందిన హావర్డ్ గార్నస్. ఈ ప్రహేళిక 1979లో డెల్ మ్యాగజిన్ లో నంబర్ ప్లేస్[1] మొదటి సారి ప్రచురితమైనది. 1986లో నికోలాయి దీనిని సుడోకు అనే పేరుతో ప్రాచుర్యానికి తీసుకొచ్చాడు. 2005లో సుడోకు అంతర్జాతీయంగా ఖ్యాతిని గడించింది.
డోలు
డోలు వాయిద్యాన్ని ప్రధానంగానాదస్వరం (సన్నాయి)కు మరియు కర్ణాటక సంగీతం కచేరిలలో తాళ వాద్యంగా ఉపయోగిస్తారు. డోలు శభ్దం గంభీరంగా ఉంటుంది. చెట్టు కాండంలో కొంత భాగాన్ని తీసుకొని మధ్యభాగాన్ని తొలచి రొండు వైపులా జంతు చర్మాన్ని అమర్చి తయారు చేస్తారు. ఒక వైపు కొయ్యపుల్ల తోనూ మరియొకవైపు చేతి వేళ్ళతోను కొట్టటం ద్వారా దీనిని వాయిస్తారు.
సన్నాయితో కలిపి డోలు సన్నాయిగా ఆంధ్రప్రదేశ్ లో మరియు దక్షిణ భారతదేశంలో ప్రసిద్ధిపొందిన వాద్యం.
ఉత్తర భారతంలో డోలక్ అనే వాద్యపరికరాన్ని ఒక్క దాన్నే వాడుతారు. దీనికి ప్రక్క వాద్యాలుండవు. ఇది దక్షిణ దేసపు డోలుకన్నా కొంత తేలికగానూ చిన్నదిగాను వుంటుంది. ఈ రెంటి వాయిద్యాలలోనూ, ఉపయోగంలోను చాల తేడావుంది.