కుసుమ నూనె
దక్షిణ ఆసియా కుసుమ మూల జన్మస్ధానం. చరిత్రముందు కాలం (pre historic) లోనే చీనా, ఇండియా, పెర్షియా, ఇజిప్టులలో కుసుమ పంట సాగులో వున్నట్లు తెలుస్తున్నది.మధ్య యుగంనాటికి ఇటలి, ఆతరువాత మిగతా ప్రాంతాలకు వ్యాప్తి చెందినది. 4 వేలనాటి పురాతన ఇజిప్తియన్ సమాధులలో కుసుమపూల అవషేశాలను పురాతత్వ శాస్తవేత్తలు గుర్తించారు. కీ.పూ.1600 సం.నాటి ఇజిప్తిథియన్ 18వ రాజ వంశస్తుని సమాధిలో, మమ్మితోపాటు, విల్లిఆకులతో (willow leaves) వున్న కుసుమపూలు ఉన్నాయి. 12వ రాజవంసస్తుని మమ్మికి చుట్టిన వస్త్ర్రంరాన్ని కుసుమపూలరంగుతో అద్దకం చేసినట్లు గురించారు. ఇజిప్తియన్ చక్రవర్తి (pharaoh) తుతన్‌ఖామున్‌ (Tutankhamun) సమాధులో కుసుమపూల హారాలున్నాయి[2][3] .
కైరం భూమాగౌడ్
కైరం భూమాగౌడ్ తెలంగాణ గర్వించదగిన వాగ్గేయకారుడు. కల్లుకుండలపైన కవిత్వం వ్రాశాడు. భూమాదాసుగా ప్రసిద్ధికెక్కాడు.
ఇతడు 1876లో కైరం రాజమల్లు, లింగమ్మ దంపతులకు గౌడ కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఆ కాలంలో తెలంగాణా ప్రాంతం నిజాం పరిపాలనలో ఉండేది. ఊళ్లలో పాఠశాలలు ఉండేవి కావు. ఉన్నా ఉర్దూ తప్ప తెలుగు బోధించేవారు కాదు. గౌడులంటే తెలంగాణా ప్రాంతంలో కల్లుగీత కార్మికులు. నిమ్నవర్గం కిందేలెక్క. అందు చేత ఇతడికి బాల్యంలో చదివే అవకాశం లేక చిన్నతనంలోనే కుండ, నిచ్చెన పట్టుకుని గీతకార్మికుడిగా మారాడు. ఇతడు 10 యేళ్ల వయసులో ఉన్నప్పుడు ఆ ప్రాంతానికి శ్రీ పెరుంబుదూరు నించి ఒక వైష్ణవస్వామి వచ్చాడు. ఆయన ఆధ్యాత్మిక ప్రవచనాలకు ముగ్ధులైన ప్రజలు స్వచ్ఛందంగా శంఖు చక్రాలు భుజాలపై వేయించుకుని వైష్ణవభక్తులైపోయారు. అలా వైష్ణవమతం స్వీకరించిన వారిలో కైరం భూమాగౌడ్ ఒకడు. మతం ఐతే స్వీకరించాడు కానీ డొక్కశుద్ధి లేదు. పైగా వైష్ణవ ప్రవచనాలు ఎక్కువభాగం తమిళంలోనూ, మిగతావి సంస్కృతంలోనూ ఉండేవి. అయినా పట్టుపట్టి సన్నని ఇసుకపై కర్రపుల్లలతో అక్షరాలు దిద్దడం ప్రారంభించాడు. పట్టుదలతో అక్షరాలనే కాదు కవిత్వం వ్రాయడం నేర్చుకున్నాడు. పాలబలపం పట్టుకుని తాటి చెట్లు ఎక్కి నల్లని కుండపై తెల్లని కవిత్వం వ్రాసేవాడు. తాటితోపు ఇతని కవిత్వంతో నారాయణవనం అయిపోయేది. అలా పెరిగి పెద్దయ్యాడు. నర్సుబాయితో వివాహం అయ్యింది. భూమాగౌడ్ కాస్తా 'భూమాదాసు'గా మారిపోయాడు. సంసారాన్ని పట్టించుకోకుండా వైష్ణవభక్తుల చుట్టూ తిరుగుతూ, వారినుండి కొత్త విషయాలు నేర్చుకుంటూ ఉండేవాడు. తిరునగరి నరసింహదాసు, జంకి కిష్టయ్య, ఆకుల వెంకటి మొదలైన కవులతో స్నేహం చేస్తూ వైష్ణవ గీతాలు వ్రాస్తూ, ఆలపించేవాడు. ఇతడు బోర్నపల్లి సంస్థానంలో చెన్నమనేని యతిరాజా ఆశ్రయం పొందాడు. ఆ సంస్థానంలో భాగవత సప్తాహాలను నిర్వహించేవాడు. ఊరుపేరు మార్చి జగన్నాథపురం అనీ, చెరువుకు సత్యభామ చెరువు అనీ పేరుపెట్టాడు. 