సెక్యులరిజం
సెక్యులరిజం అనే పదాన్ని మొదటిసారిగా బ్రిటిషు రచయిత 'జార్జి హోలియోక్' 1846 లో ఉపయోగించాడు.[2] ఈ పదము క్రొత్తదైననూ, 'స్వతంత్ర ఆలోచన' గా మరియు సాధారణ వ్యాఖ్యగా చరిత్రలో కానవస్తుంది. ప్రత్యేకంగా, తొలి సెక్యులర్ భావాలు తత్వము మరియు మతమును విడిచేసి చూసే విధము, అవెర్రోజ్ (ఇబ్న్ రుష్ద్) తత్వములోను, అవెర్రోయిజం తాత్విక పాఠశాలలో కనబడుతుంది.[3][4] హోలియోక్ 'సెక్యులరిజం' అనే పదాన్ని సృష్టించి, మతమునుండి సమాజాన్ని వేరుచేసి, సమాజాభివృద్ధికొరకు తన సూచనలిచ్చాడు. దీనిలో మతాన్ని విమర్శించడము గాని, వ్యాఖ్యలు చేయడము గాని చేయలేదు. తనవాదనలో "సెక్యులరిజం, క్రైస్తవమతానికి వ్యతిరేకి కాదు, ఇదో స్వేచ్ఛాయుత ఆలోచన" అని అన్నాడు. ఇంకనూ "ఇది క్రైస్తవ మతాన్ని ప్రశ్నించదు, మతము యొక్క అస్థిత్వాన్ని, హేతువునూ ప్రశ్నించదు, సెక్యులరిజంలో వున్న జ్ఞానాన్ని ముందుపెడుతుంది మరియు ప్రోత్సహిస్తుంది" అన్నాడు. సామాజిక జీవితాలకు కావలసిన వనరులను చూపెడుతుంది, మరియు పలు మతాల వారికి సామాజిక స్థితిగతుల శాస్త్రాలను బోధిస్తుంది.[5]
సెక్రటరీ (నవల)
సున్నితమైన, ఆకర్షణీయ శైలితో, తక్కువ వివరణలతో గట్టి ప్రభావాన్ని చూపే పాత్రల చిత్రీకరణ, సమకాలీనంగా ఎంచుకున్న పాత్రల వేషభాషలతో ఈ నవలను రచించారు సులోచనారాణి. ప్రముఖ రచయిత, విమర్శకుడు వి.రాజారామమోహనరావు ఈ నవల విజయానికి గల మూలకారణాన్ని విశ్లేషిస్తూ మధ్యతరగతి యువత మనస్సులో అస్పష్టంగా ఉన్న ఊహలకు, ఆశలకు స్పష్టమైన రూపం ఇచ్చి నవలగా కళ్లముందు ఉంచడంతో, జయంతి పాత్రతో వారు పొందిన మమేకమే ముఖ్యకారణమంటారు. జయంతి లాంటి అమ్మాయిలందరూ దిగువ మధ్యతరగతి పేదరికానికి బలైనవారే. కట్టుకోవడానికి మంచి ఖరీదైన చీర ఉండదు. చిన్నచిన్న సరదాలు తీరాలన్నా ఆర్థికంగా సరైన ధైర్యం ఉండదు. అలా అని పై తరగతి ఖరీదైన జీవితం తెలియనివారూ కాదు. దాని పట్ల ఆసక్తి, ఆశలేని వారూ కాదు. వీరి ఈ పరిస్థితి స్వయంకృతం కాదు. సాంఘికంగా ఇదో పరిస్థితి, ఓ చిత్రమైన పరిస్థితి. వీరికి ఆత్మాభిమానం ఎక్కువ. అందంతోటే కాక, వారి ప్రవర్తనతో, వ్యక్తిత్వంతో చాలామంది వీరికి ఆకర్షితులవుతారు. మంచితనం వీరి స్వభావం. ప్రేమ వీరి తత్త్వం. దోషరహితంగా కనబడే వీరితో పరిస్థితులు చెలగాటం ఎటువంటి పాఠకుడికైనా ఆకర్షణ ఉంటుంది అంటారు నవలాహృదయం పుస్తకంలో రామమోహనరావు.
1964లో తొలిసారిగా నవల ధారావాహికగా జ్యోతి మాసపత్రికలో ప్రచురితమైన నాటి నుంచి 2012లో ఎమెస్కో ప్రచురణసంస్థల పుస్తక ముద్రణ వరకూ దాదాపు 78ముద్రణలు పొందింది. పుస్తకాన్ని కొన్నవారే కొన్ని లక్షలమంది ఉండగా, తెలుగు పుస్తక సంస్కృతిలో విలసిల్లిన అద్దె పుస్తకాల కొట్ల పద్ధతి ద్వారా, ఇతరేతర మార్గాల ద్వారా ఎందరు చదివారన్న అంచనా వేయడానికి వీలు లేదు. 
బహుళ ప్రచారం సాధించిన ఈ నవల సినిమాగా రూపుదిద్దుకుంది. సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ నిర్మాణంలో కె.ఎస్.ప్రకాశరావు దర్శకత్వం వహించిన "సెక్రటరీ" చిత్రంలో జయంతిగా వాణిశ్రీ, రాజశేఖరంగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నటించారు. సినిమాగా కూడా ప్రేక్షకాదరణ పొంది విజయాన్ని సాధించింది.
సెక్రటరీ నవల ప్రభావం తెలుగు సాహిత్యంపై మరీ ముఖ్యంగా నవలారంగంపై చెదరనిది. 
యద్దనపూడి సులోచనారాణి రచనా జీవితంలో తొలినవల "సెక్రటరీ" ఆమెని నాటి నవలా రంగంలో ప్రాచుర్య నవలల శాఖకు అగ్రస్థానంలో నిలిపింది. అనంతరం ఆమెకు వచ్చిన ప్రాచుర్యం ఏ స్థాయికి చేరిందంటే పలువురు మగరచయితలు తమ సొంతపేర్లతో నవలలు పంపితే పత్రికల్లో ప్రచురణ కావట్లేదని స్త్రీపేర్లతో నవలలు పంపే స్థితి ఏర్పడింది. సెక్రటరీ నవలలోని నేపథ్యం ప్రాచుర్య నవలల నిర్మాణాన్ని ప్రభావితం చేసింది. ఎందరో అక్షరాస్యుల్ని సాహిత్య పాఠకులుగా మార్చడం కూడా సెక్రటరీ నవల సాధించిన విజయంలో భాగమే. 
1964లో తొలిసారిగా ఈ నవల ధారావాహికగా ప్రచురణ పొందుతున్న రోజుల్లో నవలా పఠనం అలవాటు ఉన్న కుటుంబాలలో జయంతి, రాజశేఖరాలు వారిలో ఒకరైపోయారని విమర్శకులు ప్రశంసించారు. ఆ రెండు పాత్రల జీవితాల్లో మలుపులు, సంఘటనలు తమ బంధుమిత్రుల జీవితాల్లోనివే అన్నంతగా పాఠకులు తాదాత్మ్యత పొందారు. సినిమాగా విజయం పొందినా, నవలగా అమ్మకాల్లో, ప్రాచుర్యంలో చరిత్ర సృష్టించినా అంతా పాఠకుల కలల లోకాన్ని వారి ముందు నిలపడంలో ఉందని విమర్శకులు రాజారామమోహనరావు అభిప్రాయం.
"సెక్రటరీ" నవల విషయంలో తెలుగు విమర్శలోకంలో వ్యతిరేకంగానూ, అనుకూలంగానూ రెండు అభిప్రాయాలు వ్యక్తమయ్యాయి. ఈ నవల పాఠకులను కలలలోకంలోకి తోసేసి, పఠనా సమయాన్ని నిష్ప్రయోజనకరంగా మారుస్తుందని వ్యతిరేకించిన వారి ముఖ్య ఆరోపణ. ఆశ, నిరాశలు, రాగద్వేషాలతో నిండిన ఈ నవల పాఠకుల వికాసానికి ఏ విధమైన సహకారీ కాదని కొందరు అభిప్రాయపడ్డారు. 
ఆరోగ్యకరమైన వినోదంతో పాఠకులను సేదతీర్చడమే కాక సమాజంలోని ఒక వర్గం ఆశలు, ఆకాంక్షలు పరోక్షంగా చిత్రీకరించిన ఉత్తమ సాహిత్యంగా మరికొందరు విమర్శకులు ప్రశంసించారు.
నవల మరో వందపపేజిలు పెంచే అవకాశం వున్నా శ్రీమతి సులోచనారాణి ఆ పని చెయ్యలేదు. నవల చివరలో రాజశేఖరం ఉత్తరం ద్వారా చెప్పిందంతా,సంఘటనారూపంలో రాస్తే నవల పెరుగుతుంది అని వి.రాజారామమోహనరావు నవలాహృదయంలో వివరించారు.