గుడిపాటి వెంకట చలం
1911లో పిఠాపురం మహారాజా కళాశాలలో చేరాడు. ఆ సమయంలో బ్రహ్మర్షి రఘుపతి వేంకటరత్నం నాయుడు నాయకత్వంలో అక్కడ నడుస్తున్న బ్రహ్మసమాజం వైపు ఆకర్షితుడయ్యాడు. తరువాత బి. ఎ. చదువు కోసం మద్రాసు వెళ్ళాడు. అంతకు ముందే చిట్టి రంగనాయకమ్మతో చలం వివాహం జరిగింది. మద్రాసులో తాను డిగ్రీ చదువుతూనే తన భార్యను కాన్వెంట్‌లో చేర్చి, తాను కాలేజీకి వెళ్ళేటప్పుడు ఆమెను సైకిల్ పై స్కూల్లో దించేవాడు. దీనిని అంతా వింతగా చూసేవారట. మామగారైతే చలాన్ని తన ఇంటి గడపే తొక్కవద్దన్నాడు. అప్పటికి చలం భార్య వయసు 13 సంవత్సరాలు. చదువు అయిన తరువాత కాకినాడలో ట్యూటర్‌గా ఉద్యోగంలో చేరాడు. తిరిగి బ్రహ్మసమాజ ఉద్యమంలోనూ, 'రత్నమ్మ' తో స్నేహం-ప్రేమ లోనూ బిజీ అయ్యాడు. టీచరుగా హోస్పేటలో పనిచేసి తిరిగి రాజమండ్రిలో టీచర్ ట్రైనింగ్ కాలేజీలో ఉద్యోగంలో చేరాడు. ఆ తరువాత పాఠశాల తనిఖీ అధికారిగా పనిచేశాడు. తన ఉద్యోగం గురించి తాను రచించిన "మ్యూజింగ్స్"లో (72వ పుట, 5వ ముద్రణ 2005) ఈవిధంగా వ్యాఖ్యానం చేశాడు
బొడ్డపాటి సీతాబాయి
సీతాబాయమ్మగారి జీవిత చరిత్రలో గాంధీ గారికి సంబంధించిన వి రెండు గొప్ప ఘట్టములున్నవి. వారి భర్తగారైన బొడ్డపాటి పూర్ణయ్యగారు టెలిగ్రాఫ్ విభాగంలో ప్రభుత్వోద్యగము చే ఆనేక పట్టణములలో పనిచేసి 1920 లో బెజవాడ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసుకు డెప్యూటీ సూపరింటెండెంట్ గా బదలీపై వచ్చిరి. అప్పటిలో మార్చి 31, 1921 తేదీన బెజవాడఅఖిల భారత కాంగ్రెస్సు కమిటీ (ఎఐసిసి) మహాసభకి మహాత్మా గాంధీ గారు బెజవాడవచ్చి ప్రసంగించారు. లోకమాన్య తిలక్ గారి స్వాతంత్ర్యోద్యమముకు కోటిరూపాయలు పోగుచేసి ఇరవై లక్షల రాట్నములను నెలకొలిపి ఖాదీ ప్రచారము చేయుటకూ ఒక సంవత్సరంలో స్వతంత్రము సంపాదించుటకు గాంధీగారు దీక్ష పూనిరి. చాలమంది స్త్రీ పురుషులు యధాశక్తితో స్వతంత్రోద్యములో తోట్పడుటకు ఉత్సాహవంతులై ముందుకు వచ్చిరి. . ఆసందర్భములో వచ్చిన గాంధీగారు బెజవాడ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు వెనుకాతల వున్న రహదారిబంగళాలో ఒక మహిళా సభలో గూడా ఉపన్యాసముచేసిరి. అప్పుడు కొద్ది రోజులక్రితమే కూతురును కన్న సీతబాయమ్మగారు బాలింతగానున్నాకూడా గాంధీగారిని దర్శించవలెనని ఉత్సాహవంతురాలై ఆ సభకు వెళ్ళి గాంధీగారిని దర్శించి వచ్చిరి.