సమాచార హక్కు
ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, సంస్థల నుంచి సమాచారాన్ని అడిగి తీసుకునే అధికారమే సమాచార హక్కు (Right to Information). మనం ఏ ఆఫీస్ లో కాలిడినా కావలిసిన సమాచారంపొందుట దుర్లభం. లంచం ఇచ్చుకోనిదే ఫైలు కదలదు. సామాన్యుడికి ఏ ఆఫీసుకు వెళ్ళినా పనిచేయించుకోవటం, తనకు కావలసిన సమాచారాన్ని రాబట్టటం చాలా కష్టం.ఈ నేపథ్యంలో భారత ప్రభుత్వం 12 అక్టోబర్ 2005 తేదీన ఈ సమాచార హక్కు చట్టం (Right to Information Act) * [1] భారతదేశమంతటా అమలులోకి వచ్చింది. దీనిని ఉపయోగించుకొని, ప్రభుత్వ పనులపై సమచారాన్ని పొందవచ్చు. ఇంతకుముందు పార్లమెంటు, లేక విధాన సభ లేక విధాన పరిషత్ సభ్యులకు గల ఈ సౌకర్యాన్ని, ఈ చట్టం ద్వారా ప్రజలందరికి కలిగింది,. ప్రభుత్వ అధికారులు అడగకపోయినా వారంతట వారే విధి విధానాలు, ఉద్యోగుల బాధ్యతలు మొదలైన 17 అంశాల గురించి సమాచారం ఇవ్వాలి. దీని ప్రకారం ప్రతి ప్రభుత్వ కార్యాలయంలో సహాయ పౌర సమాచార అధికారి, పౌర సమాచార అధికారి, అప్పిలేట్ అధికారుల పేర్లు, వారి ఫోన్ నెంబర్లను, ప్రజలకు కనిపించే విధంగా బోర్డుమీద స్పష్టంగా రాసి ఉంచాలి.సమాచార హక్కు చట్టం లో మెుత్తం 6 అధ్యాయాలు, 31సెక్షన్లు ఉన్నాయి.
బాబీ జిందాల్
2009 మధ్యకాలంలో, ది అడ్వకేట్ అనే బటాన్ రూజ్‌కు చెందిన ఒక వార్తాపత్రిక సమాచార హక్కు చట్టం ద్వారా పొందిన రికార్డులను సమీక్షించింది, మార్చి 2 నుంచి 2009 జూలై 20 మధ్యకాలంలో, జిందాల్ రాష్ట్రంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో చర్చి సేవల్లో పాల్గొనేందుకు మరియు మతాధికారులను కులుసుకునేందుకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ హెలికాఫ్టర్‌లు మరియు రాష్ట్ర పోలీసు పైలెట్‌లను ఉపయోగించినట్లు ఈ వార్తాపత్రిక వెల్లడించింది. జిందాల్ గంటకు $1,200 నిర్వహణ వ్యయంతో మొత్తం 14 పర్యటనలు చేసినట్లు తెలిపింది, ఈ పర్యటనలకు మొత్తం మీద $45,000 నిధులు ఖర్చు అయ్యాయని పేర్కొంది. ఆదివారం సేవలు రాజకీయ వ్యవహారాలకు సంబంధించినవి కావని, గ్రామీణ ఆరాధకులను కలిసేందుకు ఆహ్వానంపై వెళ్లానని జిందాల్ వివరించారు. ఈ పర్యటనల ద్వారా ప్రజలు ఏం చెబుతున్నారో వినేందుకు వీలు కలిగిందని ఆయన తెలిపారు. సేవలు తరువాత, జిందాల్ స్థానిక అధికారులతో సమావేశమయ్యారు, ఆయనకు స్థానిక అధికారులు పాఠశాలలు, రోడ్లు మరియు కర్మాగారాలు చూపించడంతోపాటు, వారి ఆందోళనలను పంచుకున్నారని చెప్పారు. డి-వుడ్‌వర్త్‌కు చెందిన రాష్ట్ర సెనెటర్ జో మెక్‌ఫెర్సన్ మాట్లాడుతూ జిందాల్ ప్రజలకు బాగా అందుబాటులో ఉండే గవర్నర్ అని, ఈ ఆదివారం పర్యటనలు ఆయనకు సంబంధిత వర్గాన్ని కలుసుకునే అవకాశాన్ని కల్పించాయని పేర్కొన్నారు.[69]