పిఎస్ఎల్‌వి- సి41
పిఎస్ఎల్‌వి-సి 41 అనునది భారతీయ అంతరిక్షపరిశోధన సంస్థ అయిన ఇస్రో రూపొందించిన ఉపగ్రహవాహకనౌక లేదా రాకెట్.ఈ రాకెట్ అనబడు ఉపగ్రహ వాహక లేదా ప్రయోగ వాహనం ద్వారా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1ఐ అను నావిగేషన్ (అనగా నౌకాయాన, వాయు యాన మరియు భూఉపరితల యాన మార్గ పర్య వేక్షణ మరియు ఇతర ప్రయాణ మార్గాల పర్యవేక్షణ మరియు మార్గ నిర్దేశన ) ఉపగ్రహాన్నికక్ష్యలోకి పంపుటకు తయారు చేసింది.అనుకున్న విధంగా ఈ రాకెట్ 2018 ఏప్రిల్ 12 గురువారం రోజు తెల్లవారు జామున 4:04 గంటలకు ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని నెల్లూరు జిల్లా లోని శ్రీహరికోటలో వున్న సతిష్ ధవన్ అంతరిక్ష కేంద్రంలోని మొదటి ప్రయోగ కేంద్రం నుండి ప్రయోగింప బడింది.రాకెట్ కౌంట్ డౌన్ మంగళవారం రాత్రి 8:04 గంటలకు మొదలై నిర్వి ఘ్నంగా 32 గంటలు గురువారం ఉదయం వరకు సాగినది.కొంట్డౌన్ పూర్తవ్వగానే 44.4 మీటర్ల పొడవు, 321 టన్నుల బరువు వున్న పిఎస్ఎల్ వి- సి41 నిప్పులు కక్కుకుంటూ గగన మార్గంవైపు దూసుకెళ్లింది.రాకెట్ బయలు దేరిన 19 నిమిషాల తరువాత 506 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో, సెకనుకు 9.6 కిలోమీటర్ల త్వరణంలో ఉపగ్రహన్ని కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టినది[1].
పిఎస్‌ఎల్‌వి-C2 ఉపగ్రహ వాహకనౌక
ఉపగ్రహ వాహకనౌక యొక్క పైభాగాన పరికారాలపెట్టె(equipment bay)పైభాగాన ఓసెన్‌శాట్ ను అమర్చగా, మిగిలిన రెండు ఉపగ్రహాలను పరికారాలపెట్టె(equipment bay) మీద ఒకదానికి ఒకటి వ్యతిరేఖం దిశలో ఎదురుగా గా అమర్చారు.కక్ష్యలొ మొదట ఓసెన్‌శాట్ /(IRS-P4) ఉపగ్రహం ప్రవేశపెట్టబడినది.తరువాత కిట్‌శాట్-3, దాని తరువాత డిఎల్ఆర్-టుబ్‌శాట్ ఉపగ్రహాలు కక్ష్యలొ ప్రవేశించాయి. ఉపగ్రహ వాహకనౌక ,ఉపగ్రహాలను 727 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో సుర్యానువర్త ధ్రువకక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టినది.
ఉపగ్రహ వాహకనౌక పొడవు44.4మీటర్లు. ప్రయోగసమయంలో వాహకం యొక్క మొత్తం బరువు 294 టన్నులు.ఉపగ్రహ వాహకం మొత్తం నాలుగు చోదకదశలను కలిగిఉన్నది.మొదటి మరియు మూడవ దశలో ఘనచోదకాన్ని ఉపయోగించగా, రెండవ మరియు నాల్గవ చోదకదశలలో ద్రవచోదక ఇంధనాన్ని ఉపయోగించారు.మొదటి దశచోదక మోటారుకు అదనంగా ఆరుస్ట్రాపాన్ బూస్టరు మోటరులను అమర్చారు. ఈ స్ట్రాపాన్ మోటరులలో కూడా మొదటి చోదకదశలో ఉపయోగించిన ఘనఇంధనాన్నే ఉపయోగించారు.
పిఎస్ఎల్‌వి –C2 ఉపగ్రహ వాహకనౌకను ఆంధ్రప్రదేశ్రాష్టంలోని నెల్లూరు జిల్లా లోనిశ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్షప్రయోగ వేదికనుండి మే నెల 26 తేది,1999 న ప్రయోగించారు.మొదటి పిఎస్ఎల్‌వి ఉపగ్రహ వాహకనౌకను సెప్టెంబరు 29,1997 లో ప్రయోగించారు. ఈ ఉపగ్రహ వాహకనౌక ద్వారా IRS-1D ఉపగ్రహాన్ని అంతరిక్షకక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.