పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ24 ఉపగ్రహ వాహకనౌక
ఉపగ్రహ వాహక నౌక మొత్తం బరువు 320 టన్నులు మరియు పొడవు 44.4 మీటర్లు.మొదటి దశ యొక్క కోర్ పొడవు 20 మీటర్లు. మొదటిదశ యొక్క కోర్ వ్యాసం 2.8 మీటర్లు.మొదటి దశ కోర్ లో నింపు చోదక ఇంధనం పరిమాణం 138.0 టన్నులు.మొదటి దశలో HTPB ఆధారిత ఘన ఇంధనాన్ని చోదకంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. మొదటిదశ(కోర్)దహన సమయం 101.5 సెకన్లు.మొదటి దశకు అనుసంధానంగా ఆరు స్ట్రాపాను మోటర్లు అమర్చబడిఉండి, ఒక్కో స్ట్రాపాను మోటరు 14.7 మీటర్ల పొడవు,1 మీటరువ్యాసం కలిగి ఉన్నది. ఒక్కో స్ట్రాపాన్ మోటరులో 12 టన్నుల ఘన HTPB ఇంధనం నింపబడి ఉన్నది.HTPB అనగాహైడ్రాక్సిల్ టెర్మినేటేడ్ పాలిబ్యుటడైన్.ఒక్కో స్ట్రాపాన్ మోటరు 49.5 సెకన్లు మండును.కోర్ మోటరు మండునపుడు 4815కిలో న్యూటనుల త్రోపుడు /తోయు శక్తి విడుదల అగును. ఒక్కో స్ట్రాపాను మోటారు మండునపుడు 716 కిలో న్యూటనుల త్రోపుడు /తోయు శక్తి విడుదల చేయును.రెండవ దశ పొడవు12.5 మీటర్లు,మరియు వ్యాసం 2.8 మీటర్లు. నింపిన ద్రవ ఇంధనం పరిమాణం 41.7 టన్నులు. ఉపయోగించిన ద్రవ ఇంధనం (UH25 + N2O4). UH25 అనగా అన్‌సిమెట్రికల్ డైమిథైల్ హైడ్రాజీన్,మరియు25% హైడ్రాజీన్ హైడ్రేట్,N2O4 అనగానైట్రోజన్ టెట్రాక్సైడ్ రెండవ దశ మండుసమయం 149 సెకన్లు.దహనచర్య చర్య వలన విడుదలఅగు పీడన /త్రోపుడు/చలన శక్తి 804 కిలోన్యూటనులు.మూడవ దశ పొడవు 3.6 మీటర్లు. మరియు దాని వ్యాసం2.0 మీటర్లు.ఇందులో మొదటి దశలో లా HTPB ఘన ఇంధనాన్ని చోదకంగా ఉపయోగిస్తున్నారు.ఇంధన పరిమాణం 7.6 టన్నులు. ఇంధనం మండుటకు పట్టు సమయం 112.1 సెకన్లు. దహనం వలన సృష్టింబడు త్రోపుడు/త్రస్ట్ శక్తి 240 కిలో న్యూటనులు. నాల్గవ దశపొడవు 2.6 మీటర్లు.మరియు ఈదశ యొక్క వ్యాసం2.8మీటర్లు.ఈ భాగంలో నింపిన చోదక ఇంధనం బరువు 2.5 టన్నులు,ఇంధనం మండుటకు/దహనం చెందుటకు పట్టు సమయం 513సెకన్ల కాలం.ఇందులో రెండు ఇంజన్లు ఉండి, ఒక్కో ఇంజను 7.2 కిలో న్యూటనుల త్రోపుడు /త్రస్ట్ పీడనాన్నిను కలుగచేయును.ఈ దశలో వాడు ద్రవ ఇంధనం (MMH + MON-3).MMH అనగా మోనో మిథైల్ హైడ్రాజీన్, MON-3 అనగా మిశ్రమ నైట్రోజన్ ఆక్సైడులు(mixed oxides of nitrogen)[2].
పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ27 ఉపగ్రహ వాహకనౌక
పిఎస్ఎల్‌వి-సీ27 ఉపగ్రహ వాహకనౌక ఇస్రో వారు రూపొందించిన 29వ ధ్రువియ ఉపగ్రహ ప్రయోగనౌక. ఈ ఉపగ్రహ వాహకనౌక ద్వారా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1డి అను నావిగేసన్ వ్యవస్థకు చెందిన నాల్గవఉపగ్రహన్ని అంతరిక్షకక్ష్యలో 2015 మార్చి 28లో ప్రవేశపెట్టారు.మొదట ఈ ఉపగ్రహవాహనాన్ని2015 మార్చి 9లో ప్రవేశపెట్టూటకు మొదట నిర్ణయించినప్పటికి, తరువాత వాయిదా వేశారు. ఇండియన్ రిజినల్ నావిగేసన్ శాటిలైట్ సిస్టాన్ని క్లుప్తంగా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్ అంటారు. భారతీయ ప్రాదేశిక ప్రాంతానికి చెంది విమానయాన, నౌకాయాన మరియు రహదారి వాహన యానాలపై స్వంత జిపియస్ వ్యవస్థ ద్వారా పర్యవేక్షణలోనియంత్రణకై ఇండియన్ రిజినల్ నావిగేసన్ శాటిలైట్ సిస్టాన్ని రూపొందించారు.ఈ ప్రణాళిక విధానం ప్రకారం ఏడు నావిగేసన్ ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షములో ప్రదక్షణ చేయించడం ద్వారా, భారత దేశానికి చెందిన 1500 కి.మీ.పరిధి మేరకు అంతరిక్షము నుండి భారతీయ ప్రాదేశిక ప్రాంతానికి చెంది విమానయాన, నౌకాయాన మరియు రహదారివాహన యానాలపై స్వంత జిపియస్ వ్యవస్థ ద్వారా పర్యవేక్షణ చెయ్యవచ్చును. ఇప్పటికే మూడు నావిగేసన్ ఉపగ్రహాలను నిర్దేశిత కక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టారు. ఆవరుసలో ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1డి అనేది నాల్గవ నావిగేసన్ ఉపగ్రహం.
ఇస్రోతయారుచేసి ప్రయోగించిన ఉపగ్రహ వాహకనౌక రకాలలో పిఎస్ఎల్‌వి రకానికి చెందిన ఉపగ్రహ వాహకనౌక ఎక్కువ విజయవంతమైన వాహకనౌక. అందులో పిఎస్ఎల్‌వి –XLతరగతి చెందిన వాహకనౌక ద్వారా 1400-1700 కిలోల వరకు బరువు ఉన్న ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షకక్ష్యలో సునాయాసంగా ప్రవేశపెట్టగలదు. ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1డి ఉపగ్రహాన్నికూడా పిఎస్ఎల్‌వి –XLతరగతి చెందిన పిఎస్ఎల్‌వి-సీ27ద్వారా కక్ష్యలోకిపంపారు.
పిఎస్ఎల్‌వి-సీ27 వాహకనౌక నాలుగు దశలను/అంచెలను/స్టేజిలను కలిగి ఉంది.ఇందులో మొదటి మరియు మూడో దశలలో ఘన ఇంధనాన్ని, రెండవ మరియు నాలగవ దశలో ద్రవ ఇంధనాన్ని ఉపయోగించారు. మొదటి దశలో రాకెట్ భూమ్యాకర్షణశక్తిని ఛేదించి, ఆకాశంవైపు దూసుకు వెళ్ళుటకు కావలసిన అదనపు త్రోపుడు/గమన శక్తిని మొదటి దశ బాహ్య భాగమున అమర్చిన ఆరు బుస్టారు, స్ట్రాపాన్ మోటరుల ఇంధనదహనం వలన అందించబడును.