సమర్గా నది
సమర్గా నది పరివాహక ప్రాంతం సుమారుగా 7,760 చ.కి.మీ. వ్యాపించి వుంది.[3] ఉపనదులతో కలిపి దీని వాటర్ షెడ్ సరిహద్దు పొడవు 515 కి.మీ. పర్వత ప్రాంతాలలో ప్రవహించే ఈ నదికి ప్రవాహ జలాలు ప్రధానంగా అవపాతం నుండి సమకూరుతాయి. సాధారణంగా వేసవి కాలంలోను, శరత్ ఋతువు కాలంలో వరదలు సంభవిస్తాయి (జూన్ చివరి నుంచి అక్టోబర్ మధ్య వరకు). ఈ నది ఎగువ భాగంలో ఇరుకుగా ప్రవహిస్తూ అనేక జలపాతాలతోను, వడి ప్రవాహాలతోను (rapids) నిండి వుంది. దిగువ భాగం ఎక్కువగా రాళ్ళ మయంగా వుంటుంది. నదీ వక్రాలు (Meanders) దిగువభాగంలో ఎక్కువగా ఏర్పడ్డాయి. సముద్రంలో కలిసే చోట ఇది ఉప్పునీటి కయ్య (estuary) ను ఏర్పరుస్తుంది. ఈ కయ్య నుండి సుమారుగా 5 కి.మీ. పొడవునా ఏర్పడిన క్రీక్ ను సమర్గా కాలువ (samarga duct) గా వ్యవహరిస్తారు. ఈ నదీ వ్యవస్థ వల్ల ఏర్పడుతున్న కయ్యలు (Backwaters), ఆక్స్ బౌ (Oxbows) సరస్సులు చేపల ఉత్పత్తికి అత్యంత అనుకూలంగా వున్నాయి.
ఉత్తర కన్నడ జిల్లా
జిల్లాలోని ప్రధాన భౌగోళికాంశం పశ్చిమ కనుమలు లేక సహ్యాద్రి పర్వతావళి. జిల్లాలో ఇవి ఉత్తరదక్షిణాలుగా విస్తరించి ఉన్నాయి. సహ్యాద్రి మరియు అరేబియా సముద్రం నడుమ సన్నని సముద్రతీర భూభాగం ఉంది. దీనిని పయంఘాట్ అంటారు. ఇది వెడల్పులో 8-24 కి.మీ వైవిధ్యంలో ఉంటుంది. సముద్రతీర మైదానాల వెంట ఉన్న సహ్యాద్రి పర్వతావళి 60-100 మీ వైవిధ్యమైన ఎత్తులో ఉంటాయి. తూర్పులో ఉన్న సహ్యాద్రి పర్వతాలను బాలాఘాట్ ఎగువ భూములు విస్తారమైన దక్కన్ పీఠభూమిలో భాగంగా ఉంది. 
పశ్చిమం నుండి వీస్తున్న తేమతోకూడిన గాలుల కారణంగా 3000 మి.మీ వార్షిక వర్షపాతం లభిస్తుంది. పశిమముఖంగా ఉండే సహ్యాద్రి పర్వతశ్రేణిలో అత్యధికంగా 5000 మి.మీ వర్షపాతం ఉంటుంది. తూర్పుముఖంగా విస్తరించి ఉన్న సహ్యాద్రి పర్వతాలలో వర్షపాతం 1000 మి.మీ ఉంటుంది. జూన్- సెప్టెంబరు మధ్య వర్షపాతం అధికంగా ఉంటుంది. 
సహ్యాద్రి పర్వతాలలో జన్మించి పశ్చిమంగా ప్రవహిస్తున్న నదులు అరేబియా సముద్రానికి చేరుకుంటున్నాయి. కాళి, గుంగావళి, అఘనాషిని మరియు షరావతి నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. ఈ నదుల నుండి పలు జలపాతాలు పుట్టాయి. వీటిలో ప్రధానమైనవి జోగ్ జలపాతం నుండి ప్రవహిస్తున్న నీరు పొరుగున ఉన్న షిమోగా జిల్లా వద్ద షరావతి నదిలోకి చేరుతున్నాయి. ఇతర ప్రధాన జలపాతాలలో ఉంచల్లి జలపాతాలుగుర్తించతగినవి. అఘానాశిని జలాలు 116 మీటర్ల లోతులో జలాలను కుమ్మరించడం వలన ఈ జలపాతాలు ఏర్పడుతున్నాయి. మగాడ్ జలపాతాలు బెద్తి నదీ జలాలు 180 మీటర్ల లోతులో జలాలను కుమ్మరించడం వలన ఈ జలపాతాలు ఏర్పడుతున్నాయి షివగంగ జలపాతాలు సొండా (షల్మాలి) నదీ జలాలు 74 మీటర్ల లోతులో జలాలను కుమ్మరించడం వలన ఈ జలపాతాలు ఏర్పడుతున్నాయి. లాల్గులి జలపాతాలు మరియు మైల్మనె జలపాతాలను కాళీనదీ జలాలు సృషిస్తున్నాయి. ఈ నదులు దిగువభూములలో సముద్రతీరం వెంట పలు కి.మీ ప్రాంతంలో చిత్తడి భూములను ఏర్పరుస్తూ ఉన్నాయి.