ఐ.వి.చలపతిరావు
మేధావులు, విద్యావేత్తలు, రచయితలలో ఐ.వి.చలపతిరావ వారు సుప్రసిదులు. ఆయన 1923 ఏప్రిల్ 25వ తేదీన వెంకట కృష్ణారావు,దమయంతి దంపతులకు జన్మించారు. తన 15వ యేట తండ్రిని కోల్పోయారు. ఆయన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని కాకినాడ పట్టణంలో గల పిఠాపురం రాజా కళాశాలలో పట్టభద్రులైనారు. తరువాత ఆయన మహారాష్ట్ర లోని నాగపూరు కు తన ఆంగ్ల సాహిత్యం లో పోస్టు గ్రాడ్యుయేట్ చేయాలనే తన స్వప్నాన్ని సాకారం చేసుకోవడానికి వెళ్లారు. ఇంగ్లీషు సాహిత్యంలో ఎం.ఏను నాగపూర్ విశ్వవిద్యాలయంలో చదివి 1916లో చలపతిరావు డిస్టింక్షన్లో ఉత్తీరులయ్యారు. అనంతరం నాగపూర్ విశ్వవిద్యాలయం, ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం, శ్రీవెంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయం, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం అనుబంధ కళాశాలల్లో ఆంగ్లోవన్యాసకుడుగా ప్రిన్సిపాల్ గా పనిచేశారు.
జాయపసేనాని
జాయప సేనాని (జాయన) అయ్యకుల సంజాతుడు. పిన్న చోడన పుత్రుడు. ఇతని తాత ముత్తాతలది వెలనాడు లోని 'క్రోయ్యూరు'. ఈతని తండ్రి తాతలు చందవోలు రాజధానిగా తెలుగు దేశమును పరిపాలించిన వెలనాటి చోళ మహీపతులను సేవించిరి. జాయన తాత నారాయణ నాయకుడు వెలనాటి రెండవ చోళుని కాలములో, కృష్ణా నది సముద్రమున కలియు చోటనున్న దీవియందు గొప్ప నగరము నిర్మించెను. ఈ దీవి ఇంతకు ముందు జననివాసాని కయోగ్యమైనది. నాటినుండి వీరు అచటనే నివసింప సాగిరి. క్రీ. శ. 1203లో కాకతి గణపతిదేవ చక్రవర్తి ఈ దీవిపై దండెత్తి, అయ్య కులజుడైన పిన్న చోడ నాయకుడైన జాయన తండ్రిని ఓడించి దీవిని వశపరచుకొనెను. కాని, అతను అయ్యకులజుల పరాక్రమాదులను మెచ్చుకొని వారితో సఖ్యము చేసికొనెను; అంతేకాక, జాయన అక్కల నిరువురను - నారమ - పెరమ లనువారిని వివాహమాడెను (Epi. Ind. Vol. 3, Page 84). అప్పటికి జాయన చాలా చిన్నవాడు. అతని సౌమ్యాకారమును, నయ వినయ శౌర్య గాంభీర్యములను గమనించిన గణపతి దేవుడు వానికి ఆందోళీకాతపత్రాది గౌరవములను ప్రసాదించి, గజ సైన్యాధిపతిని కావించి, క్రీ. శ. 1213లో 'తామ్రపురి'ని (నేటి ఆంధ్రప్రదేశ్, గుంటూరు జిల్లాలోని చేబ్రోలును పరిపాలింపనిచ్చెను. (Epi. Ind. Vol. V, PP - 142, 143). అంతేకాక, కౌమార దశ నుండి జయన ప్రతిజ్ఞాశయముల నెరింగిన, గణపతి దేవుడు స్వయముగా శ్రద్ధ వహించి, గుండా మాత్యుల వారిచే జాయనకు కళల నేర్పించెను. (1-13)