గూడవల్లి రామబ్రహ్మం
1898 జూన్ 24న కృష్ణా జిల్లా, ఉంగుటూరు మండలములోని నందమూరు గ్రామంలో జన్మించాడు. తల్లిదండ్రులు గూడవల్లి వెంకయ్య - బాపమ్మల కలిగిన ఆరుగురు పిల్లలలో రామబ్రహ్మం చిన్నకొడుకు. తొలి తెలుగు జ్ఞానపీఠ్ అవార్డు గ్రహీత, కవి సామ్రాట్ విశ్వనాథ సత్యనారాయణ స్వగ్రామం కూడా నందమూరే. రామబ్రహ్మం చదువు ఇందుపల్లి, గుడివాడ, బందరు లలో సాగింది. అతనికి 18 ఏళ్ళ వయసులో (1920)లో ఇందుపల్లి గ్రామానికి చెందిన కోగంటి నాగయ్య కుమార్తె శారదాంబతో వివాహం జరిగింది. తర్వాత ఆయన చదువు మానేసి తన మామగారింట్లో విదేశీ వస్త్రాలను దహనం చేసి సహాయ నిరాకరణోద్యమంలో పాల్గొన్నాడు.
భోగిమంటలు (సినిమా)
పట్టాభిరామయ్య, పరమేశ్వరరావు బావా బావమరదులు. డాక్టరు చదువుతున్న పట్టాభిరామయ్య కొడుకు రఘురాంకు, పరమేశ్వరరావు కూతురు శారదను ఇచ్చి పెళ్లి చేయడానికి నిశ్చితార్థం జరుగుతుంది. పట్టాభిరామయ్య రెండో కొడుకు లక్ష్మణ్ ఆవేశపరుడు. వ్యవసాయదారుడు. మునసబు కూతురు రాధ, లక్ష్మణ్ ప్రేమించుకుంటారు. పరమేశ్వరరావు కొడుకు గంగాధరం, మునసబు గారి అబ్బాయి స్నేహితులు. పిచ్చయ్య అనే వ్యక్తి మునసబుకు కుడిభుజం. పట్టాభిరామయ్య, పరమేశ్వరరావు కుటుంబాలను విడదీయాలని మునసబు పిచ్చయ్య సాయంతో కుట్రపన్నుతాడు. పులివేషాల పోటీ రోజున గంగాధరం ఒక అమ్మాయిని చెరచాలని ప్రయత్నించి విఫలమవడంతో ఆమెను చంపివేస్తాడు. వూరి నుండి వస్తున్న పట్టాభిరామయ్య ఇది చూస్తాడు. మునసబు ప్రేరణతో పరమేశ్వరరావు పట్టాభిరామయ్య వద్దకు వచ్చి తన కొడుకు పేరు బయటపెట్టవద్దని ప్రాధేయపడతాడు. న్యాయం కోసం నిలబడే పట్టాభిరామయ్య తిరస్కరిస్తాడు. పట్టాభిరామయ్య దారుణంగా హత్యచేయబడతాడు. లక్ష్మణ్ ప్రత్యర్థులపై పగబడతాడు. ఈ విషయంలో అన్నతో మాటామాటా పెరిగి మునసబు ప్రేరణతో వాటాలు పంచుకుంటాడు. తన తండ్రి హత్యకు కారకులెవరో కనిపెట్టడానికి రఘురాం వేరే మార్గంలో ప్రయత్నిస్తాడు.