పంచవర్ష ప్రణాళికలు
1947లో స్వాతంత్ర్యం పొందిన భారతదేశానికి ప్రధాన మంత్రిగా పగ్గాలు చేపట్టిన జవహర్ లాల్ నెహ్రూ సోవియట్ యూనియన్ (పూర్వపు రష్యా) ప్రభావానికి లోనై భవిష్యత్తు అభివృద్ధికి మనదేశంలో కూడా ప్రణాళికలు ఉండాలని తలచి ప్రణాళికా సంఘంను ఏర్పర్చి 1951-52 నుండి పంచవర్ష ప్రణాళికలు ప్రారంభించాడు. ఈ విధంగా మనదేశంలో పంచవర్ష ప్రణాళికలకు జవహర్ లాల్ నెహ్రూను పితామహుడిగా పేర్కొనవచ్చు. పార్లమెంటులో ప్రణాళికల గురించి మాట్లాడుతూ నెహ్రూ ప్రభుత్వ రంగాన్ని పెంచుతూ, ఉత్పత్తి రంగాలను ప్రభుత్వపరం చేస్తూ వీటి ఫలితాలను ప్రజలకు అందేలా చేయాల్సి ఉంది. ప్రజాస్వామ్య స్థాపనకు దోహదం చేస్తూ ఆర్థిక, పారిశ్రామిక రంగాలలో ప్రగతిని సాధించడమే ఆర్థికప్రణాళికల ముఖ్యోద్దేశ్యం అని పేర్కొన్నాడు. దేశ వనరులు, అవసరాలను రూపొందించేందుకు 1950లో ప్రణాళిక సంఘం ఏర్పడింది. ఇంతవరకు మనదేశంలో 11 పంచ వర్ష ప్రణాళికలు పూర్తి కాగా ప్రస్తుతం 12 వ పంచ వర్ష ప్రణాళిక అమలులో ఉంది. ప్రణాళిక సంఘానికి ప్రధాన మంత్రి ఎక్స్-అఫీషియో చైర్మెన్ గా వ్యవహరిస్తాడు, కాగా కేబినేట్ ర్యాంకు కల డిప్యూటీ చైర్మెన్ ఆ తర్వాతి స్థానంలో కొనసాగుతాడు. ప్రస్తుతం ప్రణాళిక సంఘం డిప్యూటీ చైర్మెన్ గా మాంటెక్ సింగ్ అహ్లువాలియా కొనసాగుతున్నారు.
ఆహార మరియు వ్యవసాయ సంస్థ
జూన్ 2002లో, ప్రపంచ ఆహార సమ్మేళనం సమయంలో, 2015 నాటికి ప్రపంచంలోని ఆకలి సంఖ్యను సగానికి తగ్గించాలనే 1996 సమ్మేళనం యొక్క లక్ష్యం దిశగా సాధించిన ప్రగతిని ప్రపంచనేతలు పరిశీలించారు; ఇంటర్నేషనల్ అలయన్స్ అగైనస్ట్ హంగర్(IAAH) యొక్క ఏర్పాటుకు అంతిమ ప్రకటన పిలవబడుతుంది. 2003 అక్టోబరు 16న ప్రపంచ ఆహార దినోత్సవంన ఆరంభించింది, IAAH కార్యక్రమాలు రాజకీయ సంకల్పాన్ని మరియు అంతఃప్రభుత్వ మరియు ప్రభుత్వేతర సంస్థలు మరియు జాతీయ కూటముల మధ్య భాగస్వామ్యుల ద్వారా సంయుక్తమైన చర్యలను సృష్టించటానికి పనిచేస్తుంది.
అంతర్జాతీయ సంస్థలు, ఆకలికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న జాతీయ కూటములు, పౌర సమాజ సంస్థలు, సాంఘిక మరియు మతపరమైన సంస్థలు మరియు ప్రైవేటు రంగం యొక్క స్వయంసేవక సంఘంగా IAAH ఉంది.
IAAH యొక్క ప్రపంచ వ్యాప్త కార్యక్రమాలు నాలుగు అతిపెద్ద అంశాల మీద దృష్టిని కేంద్రీకరిస్తాయి: అనుకూల పక్ష వాదన, జవాబుదారి, వనరుల సమీకరణ మరియు సమన్వయం.
రోమ్-కేంద్రంగా ఉన్న UN ఆహార సంస్థలు అంతర్జాతీయ కూటమిగా ఏర్పడ్డాయి– FAO, ఇంటర్నేషనల్ ఫండ్ ఫర్ అగ్రికల్చరల్ డెవలప్మెంట్ (IFAD) మరియు వరల్డ్ ఫుడ్ ప్రోగ్రాం (WFP) – ఇతర అంతఃప్రభుత్వ మరియు ప్రభుత్వేతర సంస్థల ప్రతినిధులు కూడా ఉన్నారు. వ్యక్తులు నేరుగా IAAHలో చేరలేరు, అయిననూ ఆకలికి వ్యతిరేకంగా వారు జాతీయ కూటమితో పని చేయవచ్చు. రెండు సంవత్సరాల కన్నా తక్కువ సమయంలో, 36 దేశాలు జాతీయ కూటములను స్థాపించాయి, ఇందులో కొన్ని ఇప్పటికే చాలా చురుకగా పనిచేస్తున్నాయి, అందులో బ్రజిల్, బుర్కినా ఫాసో, ఫ్రాన్సు, భారతదేశం మరియు సంయుక్త రాష్ట్రాలు ఉన్నాయి.