పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ26 ఉపగ్రహ వాహకనౌక
పిఎస్ఎల్‌వి-సీ26 ఉపగ్రహ వాహక నౌక బరువు 320 టన్నులు. పొడవు 44.4 మీటర్లు. వాహక నౌక 4 అంచెలు/ దశలు కలిగి ఉంది. మొదటి మరియు మూడవ దశలో ఘన ఇంధనాన్ని, రెండవమరియు నాల్గవ దశలో ద్రవ ఇంధనాన్ని చోదకంగా ఉపయోగిస్తారు. మొదటి దశకు అదనంగా 6 స్ట్రాపాన్ మోటరులు అనుసంధానం చెయ్యబడి ఉన్నాయి. పిఎస్ఎల్‌వి-ఎక్సుఎల్ శ్రేణి రాకెట్ లలో పెద్దవైన, అధిక శక్తి వంతమైన స్ట్రాపాన్ బుస్టరు మోటరు లను ఉపయోగించడం వలన, ఈ రాకెట్ యొక్క మొదటి దశ/అంచె/స్టేజి యొక్క చోదకశక్తి ద్విగుణికృతం చెయ్యబడింది. PS1 అనబడు మొదటి దశ, ఘని ఇంధనం నింపబడిన S-138 రాకెట్ మోట రును కలిగి ఉంది, దీనికి బాహ్య వలయంలో ఆరు PS0M-XL బూష్టరులు అనుసంధానింపబడి ఉండును. ప్రతి స్ట్రాపాన్ బూస్టరు S-12 మోటరును కలిగి ఉంది. PS2 అనబడు రెండవ L-40 దశ, మొదటి దశ పైభాగాన ఉండును. ఇందులో ద్రవ ఇంధనంద్వారా పనిచేయు వికాస్ ఇంజను అమర్చబడి ఉంది. ఈ దశలో UH25మరియు డై నైట్రోజన్ టెట్రాక్సైడ్లు ద్రవచోదకం/ఇంధనంగా ఉపయోగిస్తారు. ఈ దశలోఉపయోగించు వికాస్ ఇంజను ఫ్రాన్స్కు చెందిన వైకింగ్ ఇంజన్ (ఏరియన్ రాకెట్ సంస్థ ) నుండి లైసెన్సు తీసికొని ఇస్రో సంస్థ స్వంతగా భారతదేశంలో నిర్మించి ఉపయోగిస్తుంది. మూడవ దశ PS3. దీనిలో S-7 అను ఘన ఇంధనాన్ని మండించు రాకెట్ మోటరు అమర్చబడింది. మూడవ దశపైన PS4అను నాల్గొవదశ తిరిగి ద్రవ ఇంధనం మండించు మోటరు కలిగిన దశ, ఇందులోద్రవ ఇంధనాన్ని మండించుటకు రెండు ఇంజన్లు అమర్చబడి ఉన్నవి[2]
పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ27 ఉపగ్రహ వాహకనౌక
పిఎస్ఎల్‌వి-సీ27 ఉపగ్రహ వాహకనౌక ఇస్రో వారు రూపొందించిన 29వ ధ్రువియ ఉపగ్రహ ప్రయోగనౌక. ఈ ఉపగ్రహ వాహకనౌక ద్వారా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1డి అను నావిగేసన్ వ్యవస్థకు చెందిన నాల్గవఉపగ్రహన్ని అంతరిక్షకక్ష్యలో 2015 మార్చి 28లో ప్రవేశపెట్టారు.మొదట ఈ ఉపగ్రహవాహనాన్ని2015 మార్చి 9లో ప్రవేశపెట్టూటకు మొదట నిర్ణయించినప్పటికి, తరువాత వాయిదా వేశారు. ఇండియన్ రిజినల్ నావిగేసన్ శాటిలైట్ సిస్టాన్ని క్లుప్తంగా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్ అంటారు. భారతీయ ప్రాదేశిక ప్రాంతానికి చెంది విమానయాన, నౌకాయాన మరియు రహదారి వాహన యానాలపై స్వంత జిపియస్ వ్యవస్థ ద్వారా పర్యవేక్షణలోనియంత్రణకై ఇండియన్ రిజినల్ నావిగేసన్ శాటిలైట్ సిస్టాన్ని రూపొందించారు.ఈ ప్రణాళిక విధానం ప్రకారం ఏడు నావిగేసన్ ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షములో ప్రదక్షణ చేయించడం ద్వారా, భారత దేశానికి చెందిన 1500 కి.మీ.పరిధి మేరకు అంతరిక్షము నుండి భారతీయ ప్రాదేశిక ప్రాంతానికి చెంది విమానయాన, నౌకాయాన మరియు రహదారివాహన యానాలపై స్వంత జిపియస్ వ్యవస్థ ద్వారా పర్యవేక్షణ చెయ్యవచ్చును. ఇప్పటికే మూడు నావిగేసన్ ఉపగ్రహాలను నిర్దేశిత కక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టారు. ఆవరుసలో ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1డి అనేది నాల్గవ నావిగేసన్ ఉపగ్రహం.
ఇస్రోతయారుచేసి ప్రయోగించిన ఉపగ్రహ వాహకనౌక రకాలలో పిఎస్ఎల్‌వి రకానికి చెందిన ఉపగ్రహ వాహకనౌక ఎక్కువ విజయవంతమైన వాహకనౌక. అందులో పిఎస్ఎల్‌వి –XLతరగతి చెందిన వాహకనౌక ద్వారా 1400-1700 కిలోల వరకు బరువు ఉన్న ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షకక్ష్యలో సునాయాసంగా ప్రవేశపెట్టగలదు. ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1డి ఉపగ్రహాన్నికూడా పిఎస్ఎల్‌వి –XLతరగతి చెందిన పిఎస్ఎల్‌వి-సీ27ద్వారా కక్ష్యలోకిపంపారు.
పిఎస్ఎల్‌వి-సీ27 వాహకనౌక నాలుగు దశలను/అంచెలను/స్టేజిలను కలిగి ఉంది.ఇందులో మొదటి మరియు మూడో దశలలో ఘన ఇంధనాన్ని, రెండవ మరియు నాలగవ దశలో ద్రవ ఇంధనాన్ని ఉపయోగించారు. మొదటి దశలో రాకెట్ భూమ్యాకర్షణశక్తిని ఛేదించి, ఆకాశంవైపు దూసుకు వెళ్ళుటకు కావలసిన అదనపు త్రోపుడు/గమన శక్తిని మొదటి దశ బాహ్య భాగమున అమర్చిన ఆరు బుస్టారు, స్ట్రాపాన్ మోటరుల ఇంధనదహనం వలన అందించబడును.