ఉత్తరాఖండ్
ఉత్తరాఖండ్ (హిందీ:उत्तराखण्ड) ఉత్తర భారతదేశంలోని ఒక రాష్ట్రము. ఇది 2006 వరకు ఉత్తరాంచల్ గా పిలవబడింది. ఉత్తరాఖండ్ 2000 సంవత్సరము నవంబరు 9న భారతదేశంలో 27వ రాష్ట్రంగా ఏర్పడింది. ఇది అంతకు ముందు ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఒక భాగము. 1990నుండి కొద్దికాలం శాంతియుతంగా సాగిన ప్రత్యేకరాష్ట్ర ఉద్యమం విజయవంతమై ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రం ఆవిర్భవించింది. ఉత్తరప్రదేశ్, హిమాచల్ ప్రదేశ్లు ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రానికి హద్దులు. ఉత్తరాన చైనా (టిబెట్), నేపాల్ దేశాలతో సరిహద్దులున్నాయి. రాష్ట్రం యొక్క తాత్కాలిక రాజధాని డెహ్రాడూన్. ఇదే ఈ రాష్ట్రంలో అతి పెద్ద నగరం. హైకోర్టు మాత్రం నైనిటాల్లో ఉంది. రాష్ట్రానికి నట్టనడుమున ఉన్న గైర్సాయిన్ అనే చిన్న గ్రామాన్ని ముందుముందు రాజధానిగా తీర్చిదిద్దాలనే ప్రతిపాదన ఉంది.
డూప్లే
కర్నాటక నవాబు గారి నే ఆర్కాటు నవాబు అనికూడా అనేవారు. ఆయన రాజధాని ఆర్కాటు. అలనాటి కర్నాటక కృష్ణానది మొదలు కావేరీ నదివరకునూ గల సముద్రతీర భూభాగం మరియూ పడమర కడప, సేలం, దిండిగల్లు సరిహద్దులవర వరకూ కర్నాటకమనేవారు. కర్ణాటకను 1646లో చంద్రగిరి రాజుల దగ్గరనుండి గోల్కోండ సుల్తాను జయించాడు. 1692 లో గోల్కోండసుల్తానులనుండి మొగల్ చక్రవర్తి జయించాడు. అప్పటినుండి ఔరంగజీబు మరణం చేవరకూ (క్రీ.శ1707) కర్ణాటక నవాబు హైదరాబాదు నిజాంగారికి లోబడి రాజ్యపాలనచేసే వాడు. (చూడుకర్నాటక నవాబు) కొద్దికాలంలో కర్నాటక నవాబు దోస్త్ అలీఖాన్ స్వతంత్రపాలన చేశాడు అతని తరువాత అన్వ రుద్దీన్ కర్నాటక నవాబైనాడు. 1748 లో హైదరాబాదు నిజాం గారి మరణించటంతో ఆక్కడ వారసత్వపు తగాదాలు వచ్చినవి. 1749 లో కర్నాటక నవాబు అన్వరుద్దీన్ మరణించటంతో ఇక్కడ కర్నాటకలో కూడా నవాబు వారసత్వం తగాదాలు తలఎత్తి అతని వాలజా అనే మహమ్మదాలీ (అన్వరుద్దీన్ కుమారుడు) వారసత్వుడైయుండగా, అల్లుడు చందాసాహెబ్ కూడా దావాదారుడైనాడు. దాంతో ఆక్కడ హైదరాబాదు నిజాంకు వారసత్వ తగాదా ఇక్కడ కర్నాటక నవాబు వారసత్వ తగాదాలు వచ్చాయి. అలాంటి అవకాశలాకే వేచియున్న ఆంగ్లేయ, ఫ్రెంచి సంస్థలు రక్షణసహాయపేరట చెరోపక్షం చేరాయి. డూప్లే కుశాగ్రబుధిబలముచే దక్షిణాపధములోనున్న మహమ్మదీయ పరిపాలకులు నవాబులు (మొగలాయి సుబేదారులు) తో ఒకరుకాకపోతే నింకొకరన్నటుల ఒకసారి హైదరాబాదు నవాబు మరోకసారి కర్నాటక నవాబు తోనూ అనుగ్రహపాత్రుడేయుండి వారికి సైనిక సహాయమందజేసేవాడు. మైసూరు నవాబుగారైన హైదర్ అలీ ఖాన్ కు డూప్లే సైనిక అసరానివ్వటమేకాక అతనికి సైనిక తరఫీదుకూడా నిచ్చేవాడు. అందుచేత హేదర్ అలీ ఫ్రెంచివారికి మిత్రపక్షములోనుండేవాడు. హైదరాబాదు నిజాం సలాబత్ జంగ్, అతని తరువాత వచ్చిన ముజఫర్ జంగు కూడా డూప్లేకి మిత్రపక్షమువాళ్ళే అయిననూ ముజఫర్ జంగు కొలదికాలమునే రాజ్యమేలాడు. నిజాం వారసత్వదావాదారు నాజిర్ జంగ్ ఇంగ్లీషు వారినాశ్రయించాడు. వారసత్వం తగాదాలతో కర్నాటకలో 1750నుంచీ కొన్నాళ్ళు ఫ్రెంచివారి డూప్లే పరిపాలన నచింది. 1752 లో చందాసాహెబ్ ఉరితీయబడ్డాడు. బ్రిటిష్ వారు రాబర్టు క్లైవు సారథ్యంలో 1754 లో ఫ్రెంచి వారితో యుధ్ధము చేసి కర్నాటకను మహమ్మదాలీకి పట్టము కట్టారు., హైదరాబాదు నవాబు నిజాం ఉల్ ముల్కు తరువాత క్రీ.శ 1750 లో ముజపర్ జంగ్ డూప్లే సహాయంతో సుబేదారుడైనాడు. ఆ కృతజ్ఞతతో ముజఫర్ జంగ్ ఫ్రెంచివారికి ఉత్తరసర్కారులోని ప్రధాన కేంద్రమైన మచిలీపట్టణం ఆ పరిసర ప్రాంతములను మాత్రమే ఫ్రెంచివారికి స్వాధీనంచేశాడు. ముజఫర్ జంగ్ తరువాత సుబేదారుడైన సలాబత్ జంగ్ కూడా క్రీ.శ 1752 లో డూప్లే సహాయంపొందిన కృతజ్ఞతతో ఉత్తరసర్కారులనంతా ఫ్రెంచివారికి స్వాధీనంచేశాడు. ఉత్తరసర్కారులో డూప్లే నియమించిన సైన్యాధిపతి బుస్సీదొర పరపాలనలోనున్నప్పుడు ముఖ్య ఘట్టములుగా చేప్పదగ్గవి బొబ్బిలి యుధ్ధం, చూడు ఉత్తర సర్కారులు)