ఉమారుద్ర కోటేశ్వరస్వామి ఆలయము
శ్రీ ఉమారుద్ర కోటేశ్వరస్వామి ఆలయము శ్రీకాకుళం జిల్లా, శ్రీకాకుళం పట్టణం లోని ఒక ప్రాచీన దేవాలయం[1]. ఇక్కడ కోటేశ్వరస్వామి (శివుడు) చిరకాలంగా భక్తుల కోర్కెలను తీర్చుతూ కొలువైయున్నారు.ఈ ఆలయం బలరాముడు నిర్మించిన ఆలయం అయినందున ప్రాముఖ్యాన్ని సంతరించుకుంది. శ్రీకాకుళం పట్టణంలో భాగమైన గుడివీధిలో ఈ ఆలయం ఉంది. ఈ ఆలయం లోని కోటేశ్వర స్వామి ఉత్తరాంధ్ర భక్తజనకోటికి అభయప్రదాతగా విలసిల్లుతున్నారు[2]. ఈ దేవాలయం కూర్మనాథస్వామి దేవస్థానం, శ్రీకూర్మం నకు 12 కి.మీ దూరంలో ఉన్నది[3][4].
పూడూరు (గద్వాల)
ఈ ఆలయం కూడా గ్రామం వెలుపల, గ్రామానికి ఉత్తర దిక్కులో ఉంది. గ్రామం నుండి గద్వాలకు వెళ్ళె దారిలో శ్రీ మల్లికార్జునస్వామి ఆలయం దాటిన తర్వాత ఈ ఆలయం కనిపిస్తుంది. తూర్పుకు మొఖమై ఉన్న ఈ ఆలయం ఆకర్షణీయంగా ఉంటుంది. ఈ ఆలయంలోని శివుడిని శ్రీరామలింగేశ్వరస్వామిగా కొలుస్తారు. ఆలయంలో రామలింగేశ్వరస్వామికి కుడివైపున ఉత్తరం వైపు తిరిగి ఉన్న శ్రీ వీరభద్రస్వామి ఎత్తైన విగ్రహం ఉంది. అందుకనే ఈ ఆలయాన్ని శ్రీరామలింగేశ్వరస్వామి ఆలయమని, శ్రీవీరభద్రేశ్వరస్వామి ఆలయమని రెండు రకాలుగా పిలుస్తారు. గుడికి ఎదురుగా ముఖమంటపం ఉంది. దానిలో పెద్ద నందీశ్వరుడు ఉన్నాడు. గుడికి ఉత్తరం వైపులో సత్రాలు ఉన్నాయి. సత్రాలకు సమీపంలోనే స్వామి వారి రథం ఉంటుంది. ప్రతి సంవత్సరం డిసెంబరు మాసంలో శ్రీరామలింగేశ్వర స్వామి వారి ఉత్సవాలు జరుగుతాయి. ఈ సందర్భంగా గ్రామంలో పెద్ద జాతర జరుగుతుంది. గ్రామంలో రెండు శివాలయాలు ఉండటం, కేశవాలయం ఉన్నచోట శివుడికి ఉత్సవాలు, జాతర జరగటం ఈ గ్రామంలో శైవ మత ప్రాబల్యానికి ప్రబల నిదర్శనాలు.