అష్టదిగ్గజములు
విజయ నగర చక్రవర్తి శ్రీ కృష్ణదేవరాయల ఆస్థానంలోని ఎనిమిది మంది కవులు అష్టదిగ్గజాలు</b>గా తెలుగు సాహితీ సంప్రదాయంలో ప్రసిద్ధులయ్యారు. వీరికి కడప జిల్లాలోని తిప్పలూరు గ్రామాన్ని ఇచ్చినట్లు శాసనాధారాన్ని బట్టి తెలుస్తూంది.
కన్నీరు (పుస్తకం)
కన్నీరు పుస్తకం ప్రముఖ కవి దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి రచించిన గేయ కవితల సంకలనం. ఈ గేయాలను 20వ శతాబ్ది తొలి అర్థభాగంలో తెలుగు నాట ప్రాచుర్యం పొందుతున్న బ్రహ్మసమాజంలో ప్రార్థనా గీతాలుగా పాడేవారు.
కన్నీరు గేయసంపుటి 1923లో తొలి ముద్రణ పొందింది. ఆనాటి ప్రతులు ఇప్పుడు అలభ్యం. 1923 నాటి ప్రతిలో మధ్య మధ్య పద్యాలతో, అందులో 20 కీర్తనలు కూడా ఉన్నాయి. ఇవి 1918, 1923 మధ్య వ్రాసినవి. కృష్ణశాస్త్రి సాహిత్యాన్ని విశాలాంధ్ర ప్రచురించేప్పుడు చివర కన్నీరు పేరిట ఉన్న గేయ సంపుటిలో 1924 - 1927 ప్రాంతాల్లో రాసిన నాలుగు పాటలు చేర్చారు.
"ప్రధాన వ్యాసం: దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి"
దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి (1897-1980) ప్రసిద్ధ తెలుగు కవి. తెలుగు భావ కవితా ఉద్యమంలో కృష్ణశాస్త్రి ఒక కీలకమైన కవి. తొలిదశలో భావకవిత్వానికి రూపుదిద్ది, తర్వాత వయసులో రేడియో లలితసంగీతానికి ఒరవడి పెట్టి, ఆపైన సినీగీతాలకు రూపురేకలు తీర్చిన విశిష్టకవి. ఆయన ప్రభావం భావకవులపై ఎంతగా పడిందంటే కవిత్వాన్నే కాక ఆయన ఆహార్యాన్ని కూడా అనుకరించేవారు యువకులు. భావకవిత్వాన్ని భుజానమోసి ఊరూరా కవితాగానంతో ప్రచారం చేసిన వ్యక్తి. అటువంటి మధురగళం ఆయన తుదివయస్సులో మూగబోవడం గొప్ప విషాదం. గొంతు పోయినా చివరిదశ వరకూ తాను కవిత్వం రాస్తూనే గడిపారు.