అర్తాం
అర్తం విజయనగరం జిల్లా, కొమరాడ మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన కొమరాడ నుండి 8 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పార్వతీపురం నుండి 17 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 237 ఇళ్లతో, 873 జనాభాతో 612 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 436, ఆడవారి సంఖ్య 437. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 102 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 223. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 581808[1].పిన్ కోడ్: 535521. గ్రామం ఒకప్పుడు విశాఖపట్టణము జిల్లాలో పార్వతీపురము తాలూకాలో జమిందారీ గ్రామంగా ఉండేది.
ప్రాగటూర్
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 400 ఇళ్లతో, 1614 జనాభాతో 784 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 834, ఆడవారి సంఖ్య 780. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 268 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 576427.పిన్ కోడ్: 509152.17వ శతాబ్దానికి చెందిన కవిరాజు బిజ్జుల తిమ్మభూపాలుడు తెనుగించిన "అనర్ఘ రాఘవము"లో ఈ గ్రామాన్ని ప్రాగటూరు నగరంగా వర్ణించాడు. అలంపూర్, అమ్రాబాద్ ప్రాంతాలు బిజ్జుల వంశీయుల పాలనలో ఉన్నాయి. బిజ్జుల వంశీయులు ప్రాగటూరును రాజధానిగా చేసుకొని అలంపురం సీమను పరిపాలించారు. పూర్వం ఈ గ్రామం చుట్టుపక్కల ప్రాంతాలలో చాలా ప్రసిద్ధి చెందినది. ఇప్పుడు శిథిలావస్థలో ఉంది. ప్రాగటూరులో ఒక ఎత్తైన కోట ఉంది. కోటకు ఉత్తరాన కృష్ణానది ప్రవహిస్తున్నది. కోట అంతా కడప బండలతో నిర్మించిన అనేక శిథిలమైన ఇల్లు ఉన్నాయి. ఇందులో స్థానికంగా లక్ష్మీబాయమ్మ మహల్ అని పిలవబడే భవనం కూడా ఉంది. కోటలో రెండు ముఖ్యమైన ఆలయాలు ఉన్నాయి. మొదటిది రామలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం. రెండవది వరదరాజస్వామి ఆలయం.