మారిషస్
మారిషెస్ (ఉచ్ఛారణ: మారైస్ Maurice), అధికారిక నామం రిపబ్లిక్ ఆఫ్ మారిషెస్, (République de Maurice), ఇది ఒక ద్వీప దేశం. ఆఫ్రికా ఖండతీర ప్రాంతంలో, హిందూ మహాసముద్రపు నైఋతిదిశన, మడగాస్కర్కు పశ్చిమాన 870 కి.మీ. దూరాన ఈదేశమున్నది. (560mi). మారిషస్ కు అనుబంధంగా Cargados కారజోస్,రోడ్రిగుఎస్,ట్రోమిలిన్ మరియు అగలేగా ద్వీపములు ఉన్నాయి.మారిషస్ ఫ్రాన్సు ద్వీపం Reunion కు 170km మరియు రోడ్రిగుఎస్ కు తూర్పున 570 కిలోమీటర్ల దూరమున కలదు .మారిషస్ యొక్క మొత్తం వైశాల్యము 2040కి.మీ.. పోర్ట్ లుఇసే మారిషస్ యొక్క రాజధాని నగరము. యునైటెడ్ కింగ్డమ్ నెపోలియన్ యుద్ధాలు సమయంలో ఫ్రాన్స్ నుండి 1810 లోమారిషస్ ద్వీపాన్ని తన ఆదినం లోకి తేచుకున్నది, మారిషస్ 1968 లో బ్రిటన్ నుంచి స్వతంత్ర మారింది. ఇది ఒక పార్లమెంటరీ గణతంత్రం మరియు యునైటెడ్ నేషన్స్ లో ఒక సభ్య దేశము, దక్షిణాది ఆఫ్రికా దేశాల అభివృద్ధి కమ్యూనిటీలో సభ్య త్వము, తూర్పు మరియు దక్షిణ ఆఫ్రికా, ఆఫ్రికన్ యూనియన్, లా ఫ్రాన్సోఫోనియేలో మరియు కామన్వెల్త్ అఫ్ నేషన్స్ కోసం కామన్ మార్కెట్ యొక్క సభ్యదేశము . మారిషస్ లో మాట్లాడే ప్రధాన భాషలు మారిషన్ క్రియోల్, ఫ్రెంచ్ మరియు ఆంగ్లము. ఆంగ్లము మాత్రమే అధికార భాష అయితే ఆమోదయోగ్యమైన వాడుకలో వున్నా భాషలు మారిషన్ క్రియోల్ మరియు వార్తాపత్రికలు మరియు టెలివిజన్ కార్యక్రమాలు ఫ్రెంచ్ లో సాధారణంగా ఉంటాయి. ఆసియా భాషలు కూడా వాడుకలో ఉన్నాయి. దేశ జనాభాలో భారతీయులు, ఆఫ్రికా, చైనీస్ మరియు ఫ్రెంచ్ సహా పలు తెగలు వారు నివసించుచున్నారు.మారిషస్ లో మొదటి సారి అడుగుపెట్టిన ఐరోపా అన్వేషకులకు ద్వీపంలో ఎటువంటి ప్రజలు దొరకలేదు. మారిషస్ ద్వీపం ది డోడో (Raphus cucullatus) అనబడే పక్షులు మాత్రమే మాత్రమే నివసిచేవి . ద్వీపములోకి అడుగుపెట్టిన ఐరోపా అన్వేషకులకు ఈ పక్షి ఆహారముగా ఉపయోగాపడినది.
శివసాగర్ రాంగులామ్
శివసాగర్ రాంగులామ్ మారిషస్ రాజకీయ నాయకుడు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, మానవతావాది. బ్రిటీష్ వలసపాలన నుంచి మారిషస్ ను విముక్తం చేసే ఉద్యమానికి నాయకత్వం వహించడంతో ఆయనను మారిషస్ జాతిపితగానూ భావిస్తూంటారు. మారిషస్ కు స్వాతంత్ర్యం వచ్చాకా తొలి ముఖ్యమంత్రిగా, ప్రధానమంత్రిగా పనిచేశారు. మారిషస్ కు గవర్నర్ జనరల్ గానూ పనిచేశారు.
శివసాగర్ రాంగులామ్ మారిషస్ కు చెందిన భారత సంతతి వ్యక్తి. ఆయన తండ్రి మోహీత్ రాంగులామ్ బీహార్కు చెందిన హరిగావ్ నుంచి మారిషస్ కు వలసవెళ్ళారు. మోహీత్ మారిషస్ లో దారిభత్యానికి కొద్ది రోజుల పాటు కట్టుగా పనిచేయడం ప్రారంభించారు. కార్మికునిగా, మేస్త్రీగా పనిచేసేవారు. అప్పటికే ఇద్దరు పిల్లలుండి, భర్త చనిపోయిన బాస్మతీ రాంచరణ్ ని వివాహం చేసుకున్నారు. వారికి 1900 సంవత్సరంలో శివసాగర్ రాంగులామ్ జన్మించారు. శివసాగర్ మాతృభాష భోజ్ పురి కాగా హిందీ, సంస్కృతం వంటి భారతీయ భాషల్లో లోతైన అభినివేశం ఉండేది. హిందూ పురాణాలు, భారతీయ సంస్కృతి తదితర అంశాలపై ఆసక్తి, అవగాహన ఉండేది. పేదకుటుంబంలో జన్మించినా కష్టించి చదివి ఇంగ్లండు వెళ్ళి వైద్యవిద్యను అభ్యసించి డాక్టర్ అయ్యారు. ఇంగ్లాండులో ఉండగా 1932లో రౌండు టేబులు సమావేశాలకు వచ్చిన మహాత్మా గాంధీని కలిశారు. మహాత్మాగాంధీ ఆయనను చాలా ప్రభావితం చేశారు. అలాగే జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, రాస్‌ బిహారి బోస్‌ వంటివారితో కూడా సన్నిహిత సంబంధాలు ఉండేవి.