గౌతమ బుద్ధుడు
తర్వాత సిద్ధార్దుడు ధ్యానం, అనాపనసతి (ఉశ్చ్వాస, నిశ్వాసలు) ద్వారా మధ్యయ మార్గాన్ని కనిపెట్టాడు (ఐహిక సుఖాలను, కోరికలను త్యజించడం). ఈ సమయంలో సుజాత అనే పల్లె పడుచు తెచ్చే కొద్ది అన్నాన్ని, పాలను ఆహారంగా తీసుకునేవాడు. తర్వాత సిద్ధార్దుడు, బుద్ధ గయలో ఒక బోధి వృక్షం నీడలో పరమ సత్యం తెలుసుకొనుటకు భగవత్ ధ్యానం చేశాడు. కాని కౌండిన్యుడు మరియు అతని ఇతర శిష్యులు, సిద్ధార్దుడు జ్ఞాన సముపార్జన సాధనను విరమించినట్లుగా, క్రమశిక్షణా రహితుడుగా భావించారు. చివరకు, తన 35వ ఏట, 49 రోజుల ధ్యానం తర్వాత, సిద్ధార్దునకు జ్ఞానోదయమయ్యింది. కొందరి అభిప్రాయం ప్రకారం సిద్ధార్దునకు బాధ్రపద మాసంలో జ్ఞానోదయమయ్యిందని, ఇంకొందరి అభిప్రాయం ప్రకారం సిద్ధార్దునకు ఫాల్గుణమాసంలో జ్ఞానోదయమయ్యిందని చెప్తారు. అప్పటి నుండి గౌతమ సిద్ధార్దుడు, గౌతమ బుద్ధునిగా మారాడు. బౌద్ధ మతంలో ఇతనిని శాక్యముని బుద్ధుడని భావిస్తారు.
గౌతమ బుద్ధుడు
బుద్ధుడు ఆయన ఐదుగురు పూర్వస్నేహితులను కలవడం-వీరే ఆయన తొలి శిష్యులు అయ్యారు బుద్ధుడు అగ్ని-పూజకుడైన జటాధారి కశ్యపుణ్ణి ఓడించడం బుద్ధుడు జనాభాహ్యుళ్యాన్ని ఉద్దేశించి ప్రసంగించడం పశువుల కాపరితో ఓ మేకపిల్లను పట్టుకుని బుద్ధుడు నడుస్తున్న దృశ్యం బుద్ధుణ్ణి ఆహ్వానిస్తున్న మగధ రాజు శారిపుత్ర, మౌద్గల్యాయనులు బుద్ధుని శిష్యులు కావడం బిడ్డ మరణం వల్ల శోకసంద్రంలో ఉన్న తల్లిని బుద్ధుడు తేరుకునేలా చేయడం శుద్ధోదనుడు బుద్ధుణ్ణి కపిలవస్తుకు ఆహ్వానించడం 'యశోధర, ఆమె కుమారుడు రాహులుడితో బుద్ధుడూ రాహులుణ్ణి బుద్ధుడు దీవించడం: పేరొందిన వేశ్య ఆమ్రపాలి బుద్ధునికి నమస్కరించడం: స్త్రీలు సౌధాల నుంచి బుద్ధుని బోధ చేయడాన్ని వీక్షించడం బుద్ధుని ఎదుట నందుడు సంఘాన్నించి తప్పించుకోజూసిన నందుణ్ణి బుద్ధుడు అడ్డుకోవడం మదించిన పిచ్చి ఏనుగు బుద్ధుని వైపు పరుగులు తీయడం బుద్ధుడు ఆ ఏనుగును శాంతంగా లొంగదీయడం బుద్ధుడు గొప్ప సమూహానికి ప్రవచించడం బుద్ధుని మహాపరినిర్వాణం