చెళ్లపిళ్ల వేంకటశాస్త్రి
చెళ్లపిళ్ల వేంకటశాస్త్రి (ఆగష్టు 8, 1870 - 1950) తెలుగు కవి, అవధాని, నాటకకర్త. తెలుగులో అవధాన విద్యకు రూపురేకలు తీర్చిదిద్ది, వన్నెవాసి సమకూర్చిన తిరుపతి వేంకట కవులులో ఒకడు. దివాకర్ల తిరుపతిశాస్త్రితో జంటగానూ, అతను మరణానంతరం విడిగానూ ఎన్నో పద్యనాటకాలు, కావ్యాలు, వచన రచనలు రచించాడు. చెళ్లపిళ్ల తెలుగు ఉపాధ్యాయునిగా పనిచేశాడు. అతని వద్ద శిష్యులుగా చదువుకున్నవారు చాలామంది ఆ తర్వాతి కాలంలో తెలుగు సాహిత్యరంగంలో, భాషాశాస్త్రంలోనూ కవులుగా, పండితులుగా ప్రఖ్యాతి పొందాడు.[1]
కామేశ్వరీ శతకము
దివాకర్ల తిరుపతి శాస్త్రి (1872-1919) మరియు చెళ్లపిళ్ల వేంకట శాస్త్రి (1870-1950) - ఈ ఇద్దరు కవులు తిరుపతి వేంకట కవులు అని జంట కవులుగా తెలుగు సాహిత్యంలో ప్రసిద్ధులయ్యారు. ఈ గ్రంథాన్ని తిరుపతి శాస్త్రి మరణానంతరం చెళ్ళపిళ్ల రచించారు. కానీ తన జంట కవిపై అభిమానంతో తిరుపతి వేంకటేశ్వరులన్న జంట పేరిటే ప్రచురించడం విశేషం. "కామేశ్వరీ" అను మకుటంతో రచించబడిన ఈ శతకంలో 107 శార్ధూల మరియు మత్తేభ పద్యాలు ఉన్నాయి.శా. శ్రీరామారమణాదినిర్జరశిరస్సేవ్యంబు సంసారసౌ
ఖ్యారామాంకురదోహదంబు పరితాపాసార మత్యంతశో
భారమ్యంబు పరార్థదాయకము నీ పాదంబు మోదంబు కై
వారం గొల్తు నమస్కరింతు మది సంభావింతు గామేశ్వరీ. 1
శా. శ్రీరంజిల్లెడిపద్యము ల్శతకమై చెన్నొంద నీమీద నే
నారంభించిన దాది ని న్నడుగునా యాకోర్కులన్ గొన్ని మున్
దీరన్ దీరుచునుండె దీర గల నీ తీ ర్కొంత మాచ్యార్థతన్
గూరె న్వచ్చెడి దాని సూచనలెఱుం గున్ గాదె? కామేశ్వరీ. 107దీని మూడవకూర్పు 1934 సంవత్సరంలో బందరు మినర్వా ప్రెస్ లో ముద్రించబడింది.