క్షయ
క్షయ వ్యాధి (Tuberculosis) ఒక ముఖ్యమైన అంటువ్యాధి. ఇది ఊపిరితిత్తులకు సంబంధించినదని మనకు తెలిసినా, చర్మము నుండి మెదడు వరకు శరీరంలో ఏ భాగనికైనా ఈవ్యాధి సోకవచ్చును. భారతదేశంలో దీర్ఘకాలిక రోగాలలో ముఖ్యమైనది క్షయవ్యాధి. మైకోబాక్టీరియా లేదా మైకో బ్యాక్టీరియం ట్యూబర్ క్యులోసిస్ అనే సూక్ష్మక్రిమివలన ఈ వ్యాధి వస్తుంది.[1] క్షయ వ్యాధి సోకని శరీరావయవాలు క్లోమము, థైరాయిడ్ గ్రంథి, జుట్టు. మిగిలిన అవయవాలన్నింటికి క్షయవ్యాధి కలిగే అవకాశం ఉంది. ఈ వ్యాధి ముఖ్యంగా శ్వాసకోశాన్ని దెబ్బ తీస్తుంది.
దంత క్షయం
కొన్నిసార్లు సున్నితమైన ఉపరితల క్షయాల తరగతిగా అభివర్ణించే మూల క్షయాలు మూడో సర్వసాధారణ క్షయ రకం. సాధారణంగా పంటి చిగురు సంబంధ క్షీణత వల్ల మూల ఉపరితలాలు బహిర్గతమైనప్పుడు ఇది సంభవిస్తుంటుంది. పంటి చిగురు ఆరోగ్యవంతంగా ఉంటే, మూల క్షయం అనేది అభివృద్ధి చెందకపోవచ్చు. అందుకు కారణం మూల ఉపరితలాలు బ్యాక్టీరియా సంబంధ కల్మషం (పిప్పిక) యొక్క ప్రవేశానికి అవకాశం కల్పించకపోవడం. మూల ఉపరితలం అనేది ఎనామెల్ కంటే విఖనిజీకరణ ప్రక్రియకు అత్యంత దుర్బలంగా ఉంటుంది. ఎందుకంటే పంటి గార 6.7 pH వద్ద విఖనిజీకరణం చెందడం మొదలవుతుంది. ఇది ఎనామెల్ యొక్క సందిగ్ధ pH కంటే ఎక్కువ. సంబంధరహితంగా, మూలాలకు ఎనామెల్ కంటే ఫ్లోరైడ్‌ను అత్యధికంగా చేసుకునే సామర్థ్యం ఉన్నందు వల్ల ఎనామెల్ క్షయం కంటే మూల క్షయం యొక్క క్రమాభివృద్ధిని అరికట్టడం సులువు. మూల క్షయాలు ముఖగామి ఉపరితలాలు తర్వాత అంతర్‌సన్నిహిత ఉపరితలాలు ఆ తర్వాత ఉపరితలాలపై ఎక్కువగా గుర్తించబడుతాయి. దిగువ దవడకు సంబంధించిన దంతాలు మూల క్షయాలు కన్పించే సర్వసాధారణ ప్రాంతం. తర్వాత దిగువ దవడ పక్క పళ్లు, దవడ సంబంధ ముందరి పళ్లు, దవడకు సంబంధించిన పృష్ఠ పళ్లు మరియు దిగువ దవడ సంబంధ ముందరి పళ్లపై కన్పిస్తాయి.