సమీకృత గైడెడ్ క్షిపణి అభివృద్ధి కార్యక్రమం
సమీకృత గైడెడ్ క్షిపణి అభివృద్ధి కార్యక్రమం (IGMDP) భారత ప్రభుత్వం చేపట్టిన క్షిపణి తయారీ కార్యక్రమంలో భాగం. భారత రక్షణ పరిశోధన అభివృద్ధి సంస్థ (DRDO), ఆర్డినెన్స్ ఫ్యాక్టరీస్ బోర్డు కలిసి ఈ ప్రాజెక్టును నిర్వహిస్తున్నాయి.[1][2] ప్రాజెక్టు 1982–83 లో మొదలైంది. కొంత కాలం పాటు ప్రాజెక్టుకు అబ్దుల్ కలాం నాయకత్వం వహించారు, ఆయన నాయకత్వంలోనే, 2008లో, ప్రాజెక్టు పూర్తయింది. ఈ ప్రాజెక్టు నిర్మించిన చివరి క్షిపణి అగ్ని-3.[3]
క్యూబా క్షిపణి సంక్షోభం
1960లో అధ్యక్ష ఎన్నికలకు పోటీ చేస్తున్న సమయంలో కెన్నెడీ యొక్క ప్రధాన ఎన్నికల ప్రచార అంశాల్లో అమెరికా క్షిపణి అభివృద్ధిలో రష్యన్‌ల కంటే వెనుకబడివుందనే ఒక సందేహాస్పద అంశం కూడా ఉంది. వాస్తవానికి, అమెరికా క్షిపణి అభివృద్ధిలో సోవియట్ యూనియన్ కంటే ముందుంది. 1961లో, సోవియట్ యూనియన్ వద్ద నాలుగు ఖండాతర బాలిస్టిక్ (ప్రాక్షేపిక) క్షిపణులు (ICBMలు) మాత్రమే ఉన్నాయి. అక్టోబరు 1962నాటికి, వారు డజను సంఖ్యలో సమకూర్చుకునే అవకాశం ఉంది, అయితే కొన్ని నిఘా సంస్థలు వారి వద్ద 75 క్షిపణులు ఉండవచ్చని అంచనా వేశారు. మరోవైపు అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల వద్ద 170 ICBMలు ఉన్నాయి, వేగంగా మరిన్ని క్షిపణులను నిర్మిస్తుంది. అమెరికా వద్ద దూరంలోని లక్ష్యాలను చేధించగల సామర్థ్యం ఉన్న 16 పొలారిస్ క్షిపణులను ప్రయోగించే సామర్థ్యం ఉన్న ఎనిమిది జార్జి వాషింగ్టన్ మరియు ఈథన్ అలెన్ తరగతి బాలిస్టిక్ క్షిపణి జలాంతర్గాములు కూడా ఉన్నాయి. USSR సాసేజ్‌లు (ఒక రకమైన మాంసపు కూర) మాదిరిగా క్షిపణులు తయారు చేస్తుందని, వీటి సంఖ్య మరియు సామర్థ్యాలు వాస్తవానికి ఎక్కడా దగ్గరిలో లేవని బహిరంగంగా ప్రకటించడం ద్వారా క్రుష్చెవ్ ఈ సందేహాస్పద క్షిపణి అంతరాన్ని పెంచేందుకు దోహదపడ్డారు. అయితే, సోవియట్ యూనియన్ వద్ద మధ్యతరహా బాలిస్టిక్ క్షిపణులు పెద్ద సంఖ్యలో ఉన్నాయి, వారి వద్ద 700 వరకు ఇటువంటి క్షిపణులు ఉన్నాయి. 1970లో ప్రచురించబడిన తన ఆత్మకథలో, క్రుష్చెవ్, క్యూబాను రక్షించడంతోపాటు, తమ క్షిపణులు పశ్చిమ దేశాలు "ఆధిపత్య సంతులనం"గా పిలిచిన క్షిపణి సంఖ్యను సమం చేశాయని పేర్కొన్నారు.