గురునానక్
గురు నానక్ దేవ్ (Guru Nanak) 1469లో పాకిస్తాన్ లోని నన్కానా సాహిబ్ లో జన్మించాడు. ఇతను పది మంది సిక్కు గురువులలో మొదటి వాడు. ఇతను హిందూ మరియు ఇస్లామియా మత గ్రంథాలు చదివాడు కానీ ఇతను ఈ రెండు మతాలకి భిన్నమైన సిక్కు మతమును స్థాపించాడు. సిక్కు మతం ఏకేశ్వరోపాసక మతము. వీరు ఏక్ ఓంకార్ (ఏకైక దేవుడు) ని నమ్మతారు. సిక్కు మతస్థాపకుడు. ఏకేశ్వరోపాసనను ప్రబోధించి కులవ్యవస్థను వ్యతిరేకించిన గురువు. నానక్‌ తరువాత గురుపరంపర కొనసాగింది. ఐదవ గురువు అర్జున్‌, తనకు ముందు గురువులకు దైవం అనుగ్రహించిన సూక్తులను, బోధలను సంకలనం చేసి ‘‘గురు గ్రంథ సాహిబ్‌’’ పవిత్రగ్రంథానికి రూపకల్పన చేశారు.
సత్యనారాయణ గోయెంకా
ఎస్. ఎన్. గోయెంకా (S. N. Goenka) గా సుపరిచితులైన సత్యనారాయణ గోయెంకా (1924-2013) సుప్రసిద్ధ అంతర్జాతీయ విపశ్యనా ధ్యాన గురువు. భారతీయ సంతతికి చెందిన ఎస్. ఎన్. గోయెంకా బర్మా (మైయిన్మార్) లో ఒక ధనిక భారతీయ కుటుంబంలో జన్మించారు. 1969 లో భారతదేశంలో స్థిరపడి విపశ్యనా ధ్యానాన్ని బోధించడం ప్రారంభించారు. అనతికాలంలోనే ప్రభావశీలుడైన విపశ్యనా ధ్యాన గురువై తూర్పు మరియు పాశ్చాత్య దేశాలలోని అన్ని జాతి మత భేదాలకతీతంగా వేలాదిమంది ప్రజలకు విపశ్యనాను బోధించారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక ధ్యాన కేంద్రాలను స్థాపించారు. విమోచనకు బుద్ధుని మార్గం జాతి మత వర్గాలకు అతీతమైనదని, సార్వత్రికమైనదని మరియు శాస్త్రీయమైనదని ఆయన చేసిన బోధనలు ప్రముఖమైంది. ఆగష్టు 2000 లో న్యూయార్క్ నగరంలో ఐక్యరాజ్య సమితిలో నిర్వహించిన ‘మతపరమైన మరియు ఆధ్యాత్మిక నాయకుల మిలీనియం ప్రపంచ శాంతి సదస్సు’కు (Millennium World Peace Summit of Religious and Spiritual Leaders) గోయెంకా ఉపన్యాసకునిగా ఆహ్వానించబడ్డారు. ఆయన ఆద్వర్యంలో నవంబర్ 2008 లో, ప్రపంచ విపస్సనా పగోడా (Global Vipassana Pagoda) ముంబై శివార్లలో నిర్మించబడింది. 2012 లో ఆయన భారత ప్రభుత్వంచే పద్మభూషణ్ పురస్కారం పొందారు.