బౌద్ధ మతము
బౌద్ధ మతము లేదా బౌద్ధంప్రపంచంలోని ముఖ్యమైన మతాలలో ఒకటి. మొత్తం ప్రపంచంలో బౌద్ధ ధర్మాన్ని ఆచరించేవారు 23 కోట్లనుండి 50 కోట్ల వరకు ఉండవచ్చునని అంచనా.[1] బౌద్ధంలో రెండు ప్రధాన విభాగాలున్నాయి - మహాయానము, థేరవాదము.[2] తూర్పు ఆసియా, టిబెట్ ప్రాంతాలలో మహాయానం (వజ్రయానంతో కలిపి) అధికంగా ప్రాచుర్యంలో ఉంది.
చతుశ్శతకం
ఈ సంస్కృత గ్రంథంలో 16 అధ్యాయాలు ఉన్నాయి. ప్రతీ అధ్యాయానికి 25 కారికలు (stanzes) చొప్పున మొత్తం 400 పద్యాలున్నాయి. దీనిలో గల 4 శతకాలలో మొదటి రెండు శతకాలు బౌద్ధ ధర్మ శాసనాత్మికాలు. అనగా వీటిలో బౌద్ధ ధర్మం యొక్క శాస్త్రీయ పరిశీలన కనిపిస్తుంది. చివరి రెండు శతకాలు విగ్రహ శతకాలు అంటే పరమతఖండనాత్మికాలు. ఒకవైపున మాధ్యమిక ధర్మాన్ని సమర్ధిస్తూనే మరోవైపున సాంఖ్య, వైశేషిక, జైన, లోకాయుత దర్శనాలను ఖండించాడు. ముఖ్యంగా బ్రాహ్మణ కర్మకాండ పట్ల నిరసన ఇతని దర్శనంలో ప్రస్ఫుటంగా కనిపిస్తుంది.