వైరస్
19వ శతాబ్దాంతంలో చార్లెస్ చాంబర్లాండ్ పోర్సలీన్ ఫిల్టర్ని కనుగొన్నాడు, దీని ద్వారా అన్ని బాక్టీరియాలను జల్లించడానికి వీలయ్యేది కాని వైరస్‌లు మాత్రం వేరుచేయబడేవి కాదు. దిమిత్రి ఇవనోవ్‌స్కీ ఈ ఫిల్టర్ సహాయంతో పొగాకు మొజాయిక్ వైరస్‌ (Tobacco Mosaic Virus) ను అధ్యయనం చేసాడు. పొగాకుల సారాన్ని (ఎక్స్‌ట్రాక్టుని) వడపోసిన తర్వాత కూడా ఆ ఎక్స్‌ట్రాక్టుకు వ్యాధిని ప్రబలింపజేసే గుణం ఉన్నదని ఆయన తన పరిశోధనల ద్వారా తెలియజేసాడు. అదే సమయంలో, వడపోసినా చిక్కని వ్యాధి కారకాలు కొన్ని ఉంటాయని, ఇతర ప్రయోగాల వల్ల బాక్టీరియాలు, వైరస్‌లు వేర్వేరని ఇతర శాస్త్రవేత్తలు నిర్దారించారు. అంతేకాక వైరస్‌లు కూడా బాక్టీరియాల వలె వ్యాధులను కలగజేస్తాయని కనుగొన్నారు. మరికొన్ని ప్రయోగాల తర్వాత వైరస్‌లు బాక్టీరియాల కంటే సూక్ష్మమైనవని నిర్ధారించబడింది. వైరస్ అనే పదాన్ని డచ్ సూక్ష్మజీవ శాస్త్రవేత్త (మైక్రోబయాలజిస్ట్) మార్టినస్ బీజెరింక్ ప్రతిపాదించాడు.
ప్రసరణ వ్యవస్థ
ఆరవ శతాబ్దపు BCE లో, శరీరం గుండా అతి ముఖ్యమైన ద్రవాల ప్రసరణ గురించిన పరిజ్ఞానం పురాతన భారతదేశంలోని ఆయుర్వేద వైద్యుడు సుశ్రుతకి ఉంది.[3] ద్వివేది & ద్వివేది (2007) 'చానెల్స్' (కాలువలు) గా అభివర్ణించిన ధమనుల గురించిన పరిజ్ఞానం కూడా ఇతనికి ఉంది.[3] గుండె కవాటములు సుమారు నాలుగవ శతాబ్దం BCE సమయంలో హిప్పోక్రేటియన్ స్కూలులోని ఒక వైద్యుడి ద్వారా కనుగొనబడ్డాయి. అయినప్పటికీ అప్పటికి వాటి విధి సరిగ్గా అర్ధం చేసుకోబడలేదు. మరణం తర్వాత సిరలలోకి రక్తం చేరుకోవటంతో, ధమనులు ఖాళీగా కనిపిస్తాయి. పురాతన శరీర నిర్మాణ వైద్యులు అవి గాలితో నిండి ఉన్నాయని మరియు అవి గాలి యొక్క రవాణాకు అని అనుకున్నారు.