భారతదేశంలో బ్రిటిషు పాలన
బ్రిటీష్ పాలన లేదా బ్రిటీష్ రాజ్ భారత ఉపఖండంలో స్థూలంగా 1858 నుంచి 1947 వరకూ సాగిన బ్రిటీష్ పరిపాలన. [1][2] ఈ పదాన్ని అర్థస్వతంత్ర కాలావధికి కూడా ఉపయోగించవచ్చు.[2][3] ఇండియాగా సాధారణంగా పిలిచే ఈ బ్రిటీష్ పాలిత ప్రాంతంలో -బ్రిటీషర్లు నేరుగా పరిపాలించే ప్రాంతాలతో పాటుగా, వేర్వేరు రాజులు పరిపాలించే ప్రిన్స్ లీ స్టేట్స్ కూడా కలిసివున్నాయి- మొత్తంగా ఆ ప్రాంతమంతా బ్రిటీష్ సార్వభౌమత్వం లేదా చక్రవర్తిత్వం కింద ఉన్నట్టు. ఈ ప్రాంతాన్ని కొందరు బ్రిటీష్ ఇండియా అని కూడా వ్యవహరించేవారు.[4] విక్టోరియా రాణి కొరకు భారత సామ్రాజ్యాన్ని అధికారికంగా టోరీ ప్రధాని బెంజమిన్ డిస్రేలీ 1876లో ఏర్పరిచారు. జర్మనీ, రష్యా పాలకులకు విక్టోరియా తీసిపోయినట్టు భావించకుండా ఉండేందుకు ఈ ఏర్పాటుచేశారు.[5] భారతదేశం బ్రిటీష్ పాలనలో ఉండగానే లీగ్ ఆఫ్ నేషన్స్ వ్యవస్థాపక సభ్యురాలు, 1900, 1920, 1928, 1932,1936 సంవత్సరాల్లో వేసవి ఒలింపిక్ క్రీడల్లో పాల్గొన్న దేశం, 1945లో శాన్ ఫ్రాన్సిస్కోలో ఐక్యరాజ్యసమితిలో వ్యవస్థాపక సభ్యురాలూ.[6]
బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం
ఈస్ట్ ఇండీస్ నుండి తమ కాలనీలకు రావడం పోవడం చేసే తమ ఓడల కోసం 1652లో ఆఫ్రికా యొక్క దక్షిణ కొన మీద డచ్ ఈస్ట్ భారతదేశం కంపెని కేప్ కాలనిని ఒక వే స్టేషన్‌గా స్థాపించింది. ఫ్రాన్స్ నెదెర్‌లాండ్స్‌పైన దండెత్తిన తర్వాత ఈ కాలనీని ఫ్రెంచి బారిన పడకుండా కాపాడేందుకు బ్రిటన్ 1795లో దానిని ఆక్రమించుకున్నాక, లాంఛనప్రాయంగా కాలనీని 1806లో పెద్ద ఆఫ్రికనెర్ (లేదా బోయర్) జనాభాతో పాటు స్వాధీనం చేసుకుంది. 1820 తరువాత బ్రిటిష్ వారు వలసరావడం అధికమయ్యి, బ్రిటిష్ పాలన అంటే విముఖత కలిగిన వేలకొలది బోయర్స్‌ను 1830వ దశాబ్దపు చివరికాలంలో మరియు 1840వ దశాబ్దపు తొలిదశ యొక్క గ్రేట్ ట్రెక్ సమయంలో తమ సొంతవి, కొంతకాలమే జీవించిన గణతంత్రదేశాలను స్థాపించుకోవడం కోసం ఉత్తరదిశగా మళ్ళేలా చేసింది. ఈ ప్రక్రియలో వూర్‌ట్రెక్కర్స్, సౌత్ ఆఫ్రికాలో మరియు సోథొ మరియు జులు లాంటి దేశాలతో కలిపి అనేక ఆఫ్రిక పాలనా వ్యవస్థలలో, తమ కాలనీల విస్తరణకు సంబంధించి తమ సొంత ప్రణాళిక కలిగిన బ్రిటిష్ వారితో పదేపదే యుధ్ధం చేసారు. తదనంతరంగా బోయర్స్ మరింత పొడవైన జీవితకాలం కలిగిన రెండు గణతంత్రదేశాలను స్థాపించారు అవి: ది సౌత్ ఆఫ్రికన్ రిపబ్లిక్ లేదా ట్రాన్స్‌వాల్ రిపబ్లిక్ (1852–77; 1881–1902) మరియు ది ఆరెంజ్ ఫ్రీ స్టేట్ (1854–1902). 1902లో 1899-1902 మధ్య జరిగిన రెండవ బోయర్ యుధ్ధం తర్వాత రెండు బోయర్ రిపబ్లిక్స్‌తో ఒక ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నాక బ్రిటన్ రెండు రిపబ్లిక్స్‌ను ఆక్రమించుకుంది.