భారతదేశం - మొట్టమొదటి వ్యక్తులు
భారత దేశంలో మొట్టమొదటి మహిళా ముఖ్యమంత్రి--సుచేతా కృపాలానీ రెండు రాష్ట్రాలకు ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన మొట్టమొదటి భారతీయుడు--ఎన్.డి.తివారి దేశంలో మొట్టమొదటి హరిజన ముఖ్యమంత్రి--దామోదరం సంజీవయ్య దేశంలో మొట్టమొదటి దళిత మహిళా ముఖ్యమంత్రి--మాయావతి రాష్ట్రపతి పాలన ప్రవేశ పెట్టుటవల్ల అధికారం కోల్పోయిన మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--గోపీచంద్ భార్గవ దక్షిణ భారతదేశపు మొట్టమొదటి మహిళా ముఖ్యమంత్రి--జానకి రామచంద్రన్ ముఖ్యమంత్రి పదవిని పొందిన మొట్టమొదటి సినీ నటుడు--యం.జి.రామచంద్రన్ భారత దేశపు మొట్టమొదటి కమ్యూనిస్టు ముఖ్యమంత్రి--నంబూద్రిపాద్ ఆంధ్రప్రదేశ్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--నీలం సంజీవరెడ్డి తెలంగాణా మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--కె.చంద్రశేఖరరావు అస్సాం మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--గోపీనాథ్ బోర్డోలాయ్ బీహార్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--శ్రీకృష్ణ సిన్హా బీహార్ మొట్టమొదటి మహిళా ముఖ్యమంత్రి--రబ్రీదేవి ఢిల్లీ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--చౌదరీ బ్రహ్మప్రకాష్ గుజరాత్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--జీవ్‌రాజ్ నారాయణ్ మెహతా హర్యానా మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--పండిత్ భగవత్ దయాళ్ శర్మ కేరళ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--ఇ.ఎం.ఎస్.నంబూద్రిపాద్ మధ్యప్రదేశ్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--రవిశంకర్ శుక్లా మహారాష్ట్ర మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--యశ్వంత్ రావ్ చౌహాన్ తమిళనాడు మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--సి.ఎన్.అన్నాదురై మద్రాసు రాష్ట్ర మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--పి.ఎస్.కుమారస్వామి రాజా జమ్మూ కాశ్మీరు మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--షేక్ అబ్దుల్లా ఉత్తరఖండ్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--నారాయణ్ దత్ తివారీ ఉత్తరప్రదేశ్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--గోవింద్ వల్లభ్ పంత్ పంజాబ్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--గోపీచంద్ భార్గవ త్రిపుర మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--సచింద్ర లాల్ సిన్హా పశ్చిమ బెంగాల్ మొట్టమొదటి ముఖ్యమంత్రి--ప్రపుల్ల చంద్ర ఘోష్
పాములపర్తి వెంకట నరసింహారావు
ముఖ్యమంత్రిగా పీవీ రికార్డు ఘనమైనదేమీ కాదు. పీఠం ఎక్కీ ఎక్కగానే పార్టీలో అసమ్మతి తలెత్తింది. ఈ విషయమై అధిష్టానంతో చర్చించేందుకు ఢిల్లీ, హైదరాబాదుల మధ్య తిరగడంతోటే సరిపోయేది. రాష్ట్ర ప్రధానకార్యదర్శి ముఖ్యమంత్రితో మాట్లాడాలంటే, హైదరాబాదులో కంటే, ఢిల్లీలోనే ఎక్కువ వీలు కుదిరేదని ఒక రాజకీయ పరిశీలకుడు వ్యాఖ్యానించాడు. ఆ సమయంలోనే ముల్కీ నిబంధనలపై సుప్రీం కోర్టు ఇచ్చిన తీర్పుతో ఆందోళన చెందిన కోస్తా, రాయలసీమ నాయకులు ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్రం కోరుతూ జై ఆంధ్ర ఉద్యమం చేపట్టారు. పీవీని తెలంగాణా నాయకుల పక్షపాతిగా ఆంధ్ర, రాయలసీమ నాయకులు ఆరోపించారు. ఉద్యమంలో భాగంగా ఆ ప్రాంత మంత్రులలో చాలామంది రాజీనామా చేసారు. రాజీనామా చేసిన మంత్రుల స్థానంలో 1973 జనవరి 8 న కొత్త మంత్రులను తీసుకుని పీవీ మంత్రివర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ చేసాడు. అయితే పార్టీ అధిష్టానం ఆలోచన పూర్తిగా భిన్నంగా ఉంది. మంత్రివర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ జరిగిన మరునాడే కేంద్రం రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని రద్దు చేసి, శాసనసభను సుప్తచేతనావస్థలో ఉంచి, రాష్ట్రపతి పాలనను విధించింది. ఆ విధంగా పీవీ ముఖ్యమంత్రిత్వం ముగిసింది. శాసనసభ సభ్యుడిగా 1977 వరకు ఆయన కొనసాగినా రాష్ట్ర రాజకీయాల్లో పూర్తిగా పక్కన పెట్టబడ్డాడు. 1972 లో పీవీ ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నప్పుడు శాసనసభ ఎన్నికలలో 70% వెనుకబడిన వారికిచ్చి చరిత్ర సృష్టించాడు పీవీ దగ్గరనుండి అసలు విషయం రాబట్టటం అంత తేలిక కాదు. కరణం లౌక్యం అంతా ఉపయోగించేవాడు. ఆగ్రహాన్ని దాచేవాడని ప్రముఖ పాత్రికేయుడు ఇన్నయ్య ఆయన గురించి వ్రాశాడు. శాసనసభలో, లోక్ సభలో బాగా సిద్ధపడి వచ్చి మాట్లాడేవాడు. ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పేవాడు. ముఖ్యమంత్రిగా భూ సంస్కరణలు, సీలింగు పరిమితులు తలపెట్టినప్పుడు ఆయనపై భూస్వామ్య వర్గాలు తిరగబడ్డాయి. అప్పడు వచ్చిన ప్రత్యేక ఆంధ్ర ఉద్యమాన్ని కూడా చేదు అనుభవంగా పి.వి. చవి చూచాడు.