భారతదేశంలో కంపెనీ పాలన
ఇంగ్లీష్ ఈస్టిండియా కంపెనీ ("కుంఫిణీ" అని తెలుగులో వ్యవహారం) ద కంపెనీ ఆఫ్ మర్చంట్స్ ఆఫ్ లండన్ ట్రేడింగ్ ఇన్ టు ద ఈస్టిండీస్ అన్న పేరుతో 1600లో స్థాపించారు. భారతదేశంలో వారు 1611లో మొట్టమొదట భారతదేశపు తూర్పుతీరంలో మచిలీపట్నంలో ఫ్యాక్టరీ స్థాపించడంతో కాలు మోపారు. మొఘల్ పాదుషా జహంగీర్ నుంచి 1612లో సూరత్లో అటువంటి ఫ్యాక్టరీనే నెలకొల్పేందుకు అనుమతి సంపాదించారు. 1640లో విజయనగర పాలకుడు వేంకటపతి రాయల నుంచి ఆయన సామంతుడు దామెర్ల చెన్నప్ప నాయకుడి సహకారంతో అనుమతి పొంది మద్రాసులో మరో ఫ్యాక్టరీ కట్టుకున్నారు. సూరత్ కు సమీపంలోనే ఉన్న బొంబాయి ద్వీపం పోర్చుగీసు అవుట్ పోస్టుగా ఉండేది. పోర్చుగీసు రాజవంశీకురాలైన బ్రాగంజా కేథరీన్ ని ఇంగ్లాండు రాకుమారుడు రెండవ చార్లెస్ కి ఇచ్చి వివాహం చేస్తున్నప్పుడు బొంబాయి ద్వీపాన్ని కట్నంగా బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యానికి ఇచ్చారు, బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం నుంచి ద్వీపాన్ని కుంఫిణీ 1668లో లీజుకు తీసుకుంది. రెండు దశాబ్దాల అనంతరం గంగా నదీ డెల్టాలో కలకత్తాలో ఫ్యాక్టరీ నిర్మించారు. ఈ కాలంలోనే పోర్చుగీసు, డచ్చి, ఫ్రెంచి, డానిష్ వారు ఏర్పరిచిన వివిధ కంపెనీలు ఇలానే విస్తరిస్తూ ఉన్నాయి, పెద్ద ప్రాముఖ్యం లేకుండా భారత తీరంలో కంపెనీ కార్యకలాపాలను బట్టి భారత ఉపఖండంలో తర్వాత సుదీర్ఘ కాలం కుంఫిణీ పరిపాలిస్తుందని ఎవరూ ఊహించలేదు.
ఎస్టోనియా
ఎస్టోనియా 13 వ శతాబ్దంలో ట్యుటోనిక్ నైట్స్ ద్వారా క్రైస్తవమత దేశంగా చేయబడింది. సంస్కరణ సమయంలో ప్రొటెస్టాంటిజం వ్యాప్తిచెందింది. 1686 లో ఎస్టోనియాలో లూథరన్ చర్చి అధికారికంగా స్థాపించబడింది. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ముందు ఎస్టోనియాలో దాదాపు 80% ప్రొటెస్టెంట్ కాల్వినిజం, అలాగే ఇతర ప్రొటెస్టంట్ శాఖలకి అనుగుణంగా ఉన్న వ్యక్తులతో అత్యధికంగా లూథరన్ చర్చి అనుయాయులుగా ఉన్నారు.[212][213][214]చాలామంది ఎస్టోనియన్లు దేశం మతపరంగా ఉండరాదని పేర్కొన్నారు. ఎందుకంటే 19 వ శతాబ్దంలో మతం జర్మన్ భూస్వామ్య పాలనతో ముడిపడి ఉంది.[215] చారిత్రాత్మకంగా టార్టు కౌంటీలోని లేక్ పీపుస్ ప్రాంతానికి సమీపంలో మరొక మైనారిటీ మతం రష్యన్ ఓల్డ్-నమ్మిన ఉంది.