మణిశర్మ
ఈ తరం సంగీత దర్శకుల్లోని దేవి శ్రీ ప్రసాద్ కు కీ-బోర్డ్ గురువీయన. ఏ.వి.యస్. తొలిసారి దర్శకత్వం వహించిన "సూపర్ హీరోస్" చిత్రంతో సంగీత దర్శకునిగా కెరియర్ ప్రారంభించి ఇప్పటి వరకు 200 చిత్రాలకి పైగా సంగీతాన్నందించారు. సంగీత దర్శకుడుగా ఆయన కొచ్చిన తొలి అవకాశం చిరంజీవి సినిమానే అయినా విడుదలయింది మాత్రం సూపర్‌ హీరోస్‌.
శ్యామనారాయణ
వ్యాపారం పనిమీద మదరాసు, బెంగళూరు, కలకత్తాలు తిరిగినప్పుడు కొత్త, పాత పాటలు సేకరించనారంభించాడు. వేనవేలుగా అపురూప గీతాలు అలా పోగుపడసాగాయి. గుంటూరులో ఉండగా పరిచయమైన MP3 సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని తన సేకరణకు వినియోగించు కోవడం మొదలుపెట్టాడు. రెండేళ్ళ కిందటిదాకా కంప్యూటర్లు, ఇంటర్నెట్ లతో పరిచయం లేదు కాని అవి చేరువైన తర్వాత ఇక శ్యామనారాయణ సంగీత సేకరణ విశ్వవ్యాప్తమై పోయింది. ఏదో ఒక సమాచారం కోసం అన్వేషిస్తూ, దారిలో ఇంకేదో తగిలితే దాని వెంబడి పోవడం, మరేదో కనిపిస్తే దాని అంతుచూడడం ఇలా సాగిపోతుంటుంది ఆయన దిన/రాత్రి చర్య. హైదరాబాద్ అమీర్‌పేట గురుద్వారా ఎదురు సందులో 'రైట్ యాంగిల్' షాపు మేడపైన ఓ గోడౌన్ లాంటి గది. దాన్నిండా నిలబెట్టిన ఫొటో ఫ్రేముల కట్టలు. వీటి మధ్య ఓ కంప్యూటర్ ముందు శ్యామనారాయణ నిరంతరం తపస్సులో ఉంటాడు.అప్పుడప్పుడు క్విజ్‌లా చిక్కు ప్రశ్నలు వేయడం ఆయనకో సరదా. 'శాంత బాలనాగమ్మ' అనే చిత్రం 1942లో వచ్చింది. అందులో ఎస్.రాజేశ్వర్రావు-ఎస్.వరలక్ష్మి పాడిన పాట వినాల్సిందే మనం. భానుమతి తన పాటలు తనే పాడుకునేదని మనకు తెలుసు. కానీ 'మంగళ'(1950ల్లో వచ్చింది) చిత్రంలో ఆమెకు గీతాదత్ నేపథ్యగానం చేసింది! 'చల్ ఉడ్ జారే పంఛీ' పాట పాడింది ఎవరు? అంటే ఆ మాత్రం తెలీదా మహ్మద్ రఫీ అంటాం. తలత్ మహమూద్ కూడా 'చల్ ఉడ్ జారే పంఛీ' పాటపాడాడని చెపుతాడు. తలత్ మలయాళంలో పాడిన పాటలు కూడా శ్యామనారాయణ దగ్గర ఉన్నాయి. అలనాటి అందాలనటి, తమిళనాడు మాజీ ముఖ్యమంత్రి జయలలిత తెలుగులోనూ, తమిళంలోను సొంతంగా పాడిన పాటలు, టి.ఆర్.మహాలింగంతో ఎస్.వరలక్ష్మి పాడిన యుగళగీతాలు; బాలమురళీకృష్ణ వాణీజైరాంతో కలిసి 'నవరత్నం' సినిమా (1977-తమిళం)లో 'సౌండ్ ఆఫ్ మ్యూజిక్ ' బాణీలో సరదాగా పాడిన పాట, సలిల్ చౌదరి సంగీతంలో జేసుదాసు పాడిన బెంగాలీ పాటలు...ఇలా పాటపాటకీ ఆశ్చర్యంలో మునిగిపోతాం.
ఎక్కిరాల, ఉషశ్రీ మొదలు చాగంటి దాకా ఎంతో మంది ఆధ్యాత్మిక ప్రపచనాలు కొన్ని వందల గంటలపాటు వినగలిగినవి ఉన్నాయి శ్యామ దగ్గర. స్టేజీ నాటకాలు, రేడియో నాటకాలు కూడా చాలానే సేకరించాడు.
సైగల్, పంకజ్ మల్లిక్, కె.సి.డే, సలిల్ చౌదరి వంటి గాయకులు, సంగీత దర్శకులపై సర్వస్వాల్లాంటి మోనోగ్రాఫ్‌లు సంకలనం చేశాడు. అంతేనా? అంటే- ఇప్పుడు కర్నాటక సంగీత త్రిమూర్తుల్లో ఒకరైన ముత్తుస్వామి దీక్షితర్‌పైన మోనోగ్రాఫ్ సంకలనం చేయడంలో తలమునకలై ఉన్నాడు