తాజ్ మహల్
1631వ సంవత్సరంలో షాజహాన్ చక్రవర్తిగా ఉన్న కాలంలో మొఘల్ సామ్రాజ్యం గొప్ప సంపదతో ఉండేది, ఆ సమయంలో షాజహాన్ మూడవ భార్య అయిన ముంతాజ్ మహల్ వారి పధ్నాలుగో సంతానం గౌహరా బేగానికి జన్మనిస్తూ మరణించడంతో షాజహాన్ విచారంతో నిండి పోయాడు. [11] చివరి దశలో ఉన్న ముంతాజ్ మహల్ షాజహాన్‌ను ప్రపంచంలో ఎవరూ ఇంతవరకు చూడని అత్యంత సుందరమైన సమాధిని తనకోసం నిర్మించమని కోరింది. షాజహాన్ తన భార్య కోరిక సమ్మతించి ఆమె మరణించిన ఒక సంవత్సరం తరువాత 1632వ సంవత్సరంలో తాజ్ మహల్ నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించాడు.[12] షాజహాన్ విచారాన్ని చెప్పే ప్రేమ కథే తాజ్ మహల్‌కు ఒక ప్రేరణ అని సంప్రదాయంగా చరిత్ర చెబుతుంది.[13][14] ప్రధాన సమాధి 1648వ సంవత్సరంలో పూర్తయింది, చుట్టు ప్రక్కల భవనాలు మరియు ఉద్యానవనం ఐదు సంవత్సరాలకు పూర్తి అయ్యాయి. చక్రవర్తి షాజహాన్ స్వయంగా తాజ్‌ను ఈ క్రింది మాటలలో వర్ణించాడు:[15]
భారతదేశంలోని ఏడు అద్భుతాలు
తాజ్ మహల్‌కి సంబంధించిన ప్రధాన ఆకర్షణంతా తెల్లటి పాలరాయితో నిర్మించిన సమాధిలోనే దాగిఉంది, ఐవాన్‌తో కూడిన ఒక సమ విభక్త నిర్మాణంగా భావించే ఒక చతురస్త్ర పునాదిపై ఈ నిర్మాణం నిల్చి ఉంది, పైభాగంలో ఒక పెద్ద గుమ్మటం కలిగిన ఆర్చి రూపంలో ఉండే ప్రధాన ద్వారం దీని సొంతం. అనేక ఇతర మొఘల్ సమాధుల మాదిరిగానే ప్రాథమిక అంశాలన్నీ పర్షియన్ మూలాలకు సంబంధించినవే. పునాది నిర్మాణమనేది ఒక అతిపెద్ద, బహుళ-గదుల నిర్మాణం. పునాది అనేది కచ్చితంగా చాంఫెర్ అంచులతో కూడిన ఒక ఘనాకార నిర్మాణంగా ఉండడంతో పాటు ప్రతివైపూ (కుడివైపు గచ్చు ప్రణాళిక చూడండి) దాదాపు 55 మీటర్లు ఉంటుంది. పొడవు వైపు పైభాగంలో, ఒక భారీ "పిష్తాక్", లేదా పైకప్పు కమానుమార్గం అనేవి ఇవాన్‌ను ఒక ఆర్చి-రూపంలోని బాల్కనీతో పోలిన రూపంలో ఏర్పరుస్తాయి. ఇక ప్రధాన ఆర్చి ముందరున్న భాగంపై, అదనపు పిష్తాక్‌లు పైన మరియు కింద పెద్ద మొత్తంలో ఉంటాయి. పోగుపడిన పిష్తాక్‌ల యొక్క చిత్రకళ అనేది చాంఫెర్‌లతో నిండిన మూలల భాగాల్లోనూ కనిపిస్తుంది. భవనం యొక్క అన్ని వైపులా ఈ నిర్మాణం పూర్తిగా సమవిభక్తమై ఉంటుంది. చాంఫెర్ మూలల వైపుగా పునాదికి నలువైపులా ఒక్కోటి చొప్పున నాలుగు మినారెట్‌లు కలిగి ఉండడం ద్వారా ఈ సమాధి రూపొందింది. ప్రధాన గదిలోని ముంతాజ్ మహల్ మరియు షాజహాన్‌ల శవపేటికలు నిజమైనవి కావు; వారి నిజమైన సమాధులు అంతకంటే దిగువన ఉన్నాయి. తాజ్ మహల్ వెలుపలి భాగాన కనిపించే అలంకరణలు మొఘల్ వాస్తుకళలన్నిటిలోకి అత్యుత్తమమైనదిగా గుర్తించబడింది. ఇక్కడ కనుగొనబడిన అందమైన తులత్ లిపిని పర్షియన్ హస్త నగిషీల నిపుణుడు అమంత్ ఖాన్ రూపొందించాడు.