టిప్పు సుల్తాన్
టిప్పూ సుల్తాన్ (పూర్తి పేరు సుల్తాన్ ఫతే అలి టిప్పు - سلطان فتح علی ٹیپو ), మైసూరు పులిగా ప్రశిద్ది గాంచినవాడు. ఇతడి జీవిత కాలం (నవంబర్ 20, 1750, దేవనహళ్ళి – మే 4, 1799, శ్రీరంగపట్నం), హైదర్ అలీ అతని రెండవ భార్య ఫాతిమ లేక ఫక్రున్నీసాల ప్రథమ సంతానం. టిప్పుకి మంచి కవిగా పేరు వుండేది, మతసామరస్యం పాటిస్తూ ఇతర మతాలను, మతాచారాలను గౌరవించెడివాడు. ఫ్రెంచ్ వారి కోరికపై మైసూరులో మొట్టమొదటి చర్చి నిర్మించాడు. అతడికి భాషపై మంచి పట్టు ఉండేది.[2].బ్రిటీష్‌వాళ్లకు లొంగిపోకుండా ఎదురు నిలిచి పోరాడిన ఏకైక భారతీయరాజు టిప్పు సుల్తాన్. 1782 లో జరిగిన రెండవ మైసూరు యుద్ధంలో తండ్రికి కుడిభుజంగా ఉండి బ్రిటీషువారినీ ఓడించాడు. తండ్రి హైదర్ అలీ అదే సంవత్సరంలో మరణించాడు. చివరికి రెండో మైసూరు యుద్ధం మంగళూరు ఒప్పందముతో ముగిసి 1799 వరకు టిప్పుసుల్తాన్ మైసూరు సంస్థానమునకు ప్రభువుగా కొనసాగినాడు. ఈ మైసూరు రాజ్యానికి సల్తనత్ ఎ ఖుదాదాద్ అని పేరు. మూడవ మైసూరు యుద్ధం మరియు నాలుగవ మైసూరు యుద్ధంలో బ్రిటీషు వారి చేతిలో ఓడిపోయాడు. చివరికి మే 4, 1799న శ్రీరంగపట్నను రక్షింపబోయి బ్రిటిష్ చేతిలో మరణించాడు.
మైసూరు సామ్రాజ్యం
హైదర్ అలీ పాలనా కాలంలో, రాజ్యాన్ని సమానమైన భూభాగాలు ఉన్న ఐదు రాష్ట్రాలు (అసోఫీస్ ) గా విభజించబడింది, వీటిలో మొత్తంమీద 121 తాలూకాలు (పరగణాలు ) ఉన్నాయి.[62] టిప్పు సుల్తాన్ నిజమైన పాలకుడిగా బాధ్యతలు చేపట్టే సమయానికి 160,000km2 (61,776sqmi) (62,000 మై²) వైశాల్యానికి రాజ్యం విస్తరించింది, దీనిని 37 ప్రావీన్స్‌లుగా విభజించారు, దీనిలో మొత్తం 124 తాలూకాలు (అమీల్ ) ఉన్నాయి. ప్రతి ప్రావీన్స్‌కు ఒక గవర్నర్ (అసోఫ్ ) మరియు ఒక డిప్యూటీ గవర్నర్ ఉండేవారు. ప్రతి తాలూకాకు అమీల్‌దార్ అని పిలిచే ఒక అధిపతి మరియు ప్రతి గ్రామ సమూహానికి పటేల్ అనే ఒక అధిపతి ఉండేవారు.[46] కేంద్ర పాలనా యంత్రాంగంలో ఆరు విభాగాలు ఉంటాయి, వీటికి మంత్రులు అధిపతులుగా ఉండేవారు, ప్రతి విభాగానికి నలుగురు సభ్యులతో కూడిన ఒక సలహా మండలి సహకరిస్తుంది.[63]