సమాచార హక్కు
ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, సంస్థల నుంచి సమాచారాన్ని అడిగి తీసుకునే అధికారమే సమాచార హక్కు (Right to Information). మనం ఏ ఆఫీస్ లో కాలిడినా కావలిసిన సమాచారంపొందుట దుర్లభం. లంచం ఇచ్చుకోనిదే ఫైలు కదలదు. సామాన్యుడికి ఏ ఆఫీసుకు వెళ్ళినా పనిచేయించుకోవటం, తనకు కావలసిన సమాచారాన్ని రాబట్టటం చాలా కష్టం.ఈ నేపథ్యంలో భారత ప్రభుత్వం 12 అక్టోబర్ 2005 తేదీన ఈ సమాచార హక్కు చట్టం (Right to Information Act) * [1] భారతదేశమంతటా అమలులోకి వచ్చింది. దీనిని ఉపయోగించుకొని, ప్రభుత్వ పనులపై సమచారాన్ని పొందవచ్చు. ఇంతకుముందు పార్లమెంటు, లేక విధాన సభ లేక విధాన పరిషత్ సభ్యులకు గల ఈ సౌకర్యాన్ని, ఈ చట్టం ద్వారా ప్రజలందరికి కలిగింది,. ప్రభుత్వ అధికారులు అడగకపోయినా వారంతట వారే విధి విధానాలు, ఉద్యోగుల బాధ్యతలు మొదలైన 17 అంశాల గురించి సమాచారం ఇవ్వాలి. దీని ప్రకారం ప్రతి ప్రభుత్వ కార్యాలయంలో సహాయ పౌర సమాచార అధికారి, పౌర సమాచార అధికారి, అప్పిలేట్ అధికారుల పేర్లు, వారి ఫోన్ నెంబర్లను, ప్రజలకు కనిపించే విధంగా బోర్డుమీద స్పష్టంగా రాసి ఉంచాలి.సమాచార హక్కు చట్టం లో మెుత్తం 6 అధ్యాయాలు, 31సెక్షన్లు ఉన్నాయి.
ఇంటెలిజెన్స్ బ్యూరో (ఇండియా)
భారతీయ అరాజకవాద కార్యకలాపాలు వృద్ధి చెందుతున్న నేపథ్యంలో, 1909లో ఈ పరిస్థితికి స్పందనగా ఇంగ్లాండ్‌లో ఇండియన్ పొలిటికల్ ఇంటెలిజెన్స్ ఆఫీస్‌ను స్థాపించారు, 1921లో దీని పేరును ఇండియన్ పొలిటికల్ ఇంటెలిజెన్స్ (IPI)గా మార్చారు. ఇది ప్రభుత్వం నిర్వహించిన నిఘా మరియు పర్యవేక్షణ సంస్థ. భారత కార్యాలయం మరియు భారత ప్రభుత్వం ఉమ్మడిగా ఐపిఐని నిర్వహించాయి, భారత కార్యాలయం యొక్క ప్రభుత్వ మరియు న్యాయ విభాగం యొక్క కార్యదర్శి మరియు భారతదేశం యొక్క డైరెక్టర్ ఆఫ్ ఇంటెలిజెన్స్ బ్యూరో (DIB)ల నేతృత్వంలో ఐపిఐ కార్యకలాపాలు నిర్వహించడంతోపాటు, స్కాట్లాండ్ యార్డ్ మరియు ఎంఐ5 సంస్థలతో దగ్గరి సంబంధాలు కొనసాగించింది.