మానవ శరీరము-కొన్నిముఖ్యాంశాలు
శరీర సాధారణ ఉష్ణోగ్రత = 37 డిగ్రీలు సెల్సియస్ (98.4 ఫారిన్‌హైట్ ) సాధారణ రక్తపోటు = 120/80 వారసవాహికల (క్రోమోజోముల) సంఖ్య = 46 / 23 జతలు. ప్రక్క ఎముకుల సంఖ్య = 24 / 12 జతలు. పాల దంతాల సంఖ్య = 20. శాశ్వత దంతాల సంఖ్య = 32. అతిపెద్ద ఎముక = ఫీమర్ (తొడ ఎముక). శరీరము లో గట్టి ఎముక = ఫీమర్ ( తొడ ఎముక). శరీరములో అతి చిన్న ఎముక = చెవిలో ఉండే స్ట్రెప్స్(streps). శరీరములో అతి పెద్ద అవయవము = కాలేయము. శరీరములో అతి చిన్న అవయవము = సార్డోరియస్(చెవి లో). అప్పుడే పుట్టిన శిశువు బరువు = 2.5 - 3.0 కిలోలు. సగటున రోజుకు కావలసిన ఆహారము = 2400 కాలరీలు(గ్రామీనులకు),2100 కాలరీలు(పట్టణవాసులకు). మానవులు నిముసానికి ఎన్నిసార్లు శ్వాసిస్తారు? = 18 -24 సార్లు. సగటున రోజుకి కావలసిన నీరు = 5 లీటర్లు. నిముసానికి గుండె ఎన్నిసార్లు కొట్టుకుంటుంది? = 72 సార్లు. మనుషులలో సగటు రక్తము = 5 లీటర్లు. మానవ శరీరములో కండరాల సంఖ్య = 650. మానవ శరీరము లో ఎముకల సంఖ్య = 206. శరీరములో పెద్ద కండరము = గ్లుటియస్ మాక్షిమస్(Glutious Maximaus)-పిరుదులలో ఉంటుంది. మానవుని కపాలములో ఎముకల సంఖ్య = 22. చేతులు+కాలులోగల ఎముకల సంఖ్య = 30. వెన్నుపూసల సంఖ్య = 33. మానవునిలో అతి పొడవైన కణము = నాడీకణము. శరీరములో కణాల సంఖ్య = 75 ట్రిలియన్లు (సుమారుగా) మెదడు బరువు = 1350 గ్రాములు గుండె బరువు = 300 గ్రాములు. మూత్రపిండాల బరువు = 250 గ్రాములు. కాలేయము బరువు = 1500 గ్రాములు. పురుషులలో ఎర్రరక్త కణాలు = 4,5-5.0 మిలియన్స్/ఘ.మి.మీ. మహిళలలో ఎర్రరక్త కణాలు = 4.0-4.5 మిలియన్లు / ఘన.మి.మీ. ఎర్ర రక్త కణాల జీవిత కాలము = 120 రోజులు. తెల్లరక్త కణాల సంఖ్య = 4000 - 11000/ఘన.మి.మీ. అతి పెద్ద తెల్ల రక్తకణము = మోనో సైట్. అతి చిన్న తెల్ల రక్త కణము = లింఫోసైట్. తెల్ల రక్త కణాల జీవిత కాలము = 12-13 రోజులు. రక్తము లోని గ్రూపులు = ఎ , బి , ఎబి , ఒ.(A,B,AB,O.) విశ్వగ్రహీత(Universal Recepient) = ఎబి.గ్రూపు. విశ్వదాత(Universal Donor) = ఓ.గ్రూపు. మానవులలో ఎక్కువమందికి ఉండే గ్రూపు = బి(B)గ్రూపు.(కాదు, ఓ గ్రూపు)
హీమోగ్లోబిన్
హీమోగ్లోబిన్ లేదా హిమోగ్లోబిన్ లేదా రక్తచందురం అనేది అన్ని సకశేరుకాల (చేప కుటుంబం చన్నిచ్త్యిడే మినహా) యొక్క ఎర్ర రక్త కణాలలో ఇనుమును కలిగి ఆక్సిజన్ రవాణా చేసే మెటల్లొప్రోటీన్ (లోహ ప్రోటీన్), అలాగే కొన్ని అకశేరుకాల యొక్క కణజాలం. రక్తంలో హీమోగ్లోబిన్ శ్వాసకోశ అవయవాల (ఊపిరితిత్తులు లేదా మొప్పలు) నుండి మిగిలిన శరీరానికి (ఉదా: కణజాలం) ఆక్సిజన్‌ చేరవేస్తుంది. అక్కడ ఇది ఆక్సిజన్‌ను జీవక్రియ అనే ప్రక్రియలో జీవి యొక్క విధులకవసరమైన శక్తి కొరకు శక్తిని అందించడానికి వాయుసహిత శ్వాసక్రియను అనుమతించడానికి విడుదల చేస్తుంది. హీమోగ్లోబిన్ అనే ఈ పదార్థము కారణంగానే మానవ శరీరంలోని రక్తం ఎర్రగా ఉంటుంది. శరీరంలో రక్తం ప్రయాణిస్తున్న సమయంలో ఊపిరితిత్తులవద్ద హీమోగ్లోబిన్ ప్రాణవాయువును పీల్చుకొని శరీరం మొత్తానికి ప్రాణవాయువును సరఫరా చేస్తూ ఉంటుంది. అలా హీమోగ్లోబిన్ ద్వారా శరీర అవయవాలలోని విడిపోయిన కణజాలాలకు ప్రాణవాయువు వెళుతుంది. శరీరంలో హీమోగ్లోబిన్ శాతం తగినంత లేకపోతే వారు రక్తహీనతతో బాధపడుతున్నట్లు లెక్క. అందువలన రక్తంలో హీమోగ్లోబిన్ శాతాన్ని పెంచుకొనుటకు ఐరన్ శాతం ఎక్కువగా ఉండే ఆహారపదార్థాలను తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. మాంసం, చేపలు, గ్రుడ్లు వంటి జంతు సంబంధమైన ఆహారపదార్థాలను శరీరం త్వరగా జీర్ణించుకొని ఐరన్ ను స్వీకరించగలుగుతుంది. శాకాహార సంబంధమైన ఆకుకూరలు, ఎండుఫలాలు, పండ్లు, కాయగూరలలో ఐరన్ (ఇనుము) తగినంత ఉన్నప్పటికి శరీరం వాటిని పూర్తిగా జీర్ణించుకోలేకపోవటంతో వాటి నుండి శరీరం తగినంత ఐరన్ ను స్వీకరించలేకపోతుంది. అయితే శాఖాహారాన్ని అధికంగా తీసుకోవటం ద్వారా శరీరానికి కావలసినంత ఐరన్ పొందవచ్చు, తద్వారా రక్తంలో తగినంత హీమోగ్లోబిన్ శాతం ఏర్పడి రక్తహీనత బారి నుండి తప్పించుకోవచ్చు. ఒక వ్యక్తి తన సాధారణ ఆరోగ్య పరిస్థితికి భిన్నంగా మార్పు సంభవించిందని భావించినప్పుడు, ముఖ్యంగా రక్తహీనతకు గురవుతున్నానని భావించినప్పుడు ఎర్రరక్తకణాలు తగినన్ని ఉన్నాయా, వాటిలో హీమోగ్లోబిన్ శాతం తగినంత ఉన్నదా, లేదా అని క్లినికల్ పరీక్షల ద్వారా తెలుసుకోవాలి. హీమోగ్లోబిన్ శాతం తక్కువగా ఉన్నట్లయితే హీమోగ్లోబిన్ శాతాన్ని పెంచుటకు అవసరమైన ఆహారాన్ని ఎంపిక చేసుకోవాలి.