ఉప్పు
ఉప్పు (Salt) భూమిమీద జంతువులన్నింటి మనుగడకు కావలసిన లవణము. ఇది షడ్రుచులలో ఒకటి. ఉప్పులో అత్యధిక శాతం ఉండే రసాయనము సోడియం క్లోరైడ్. ఉప్పు ఆహార పదార్థాలకు రుచిని ఇస్తుంది. ముఖ్యంగా మన భారతీయ వంటకాలలో ఉప్పుది ఒక ప్రధాన పాత్ర. ఆహారాన్ని భద్రపరచడానికి కూడా ఉప్పును వాడుతారు. ఉదాహరణకు ఆవకాయ మొదలగు పచ్చళ్ళను, చేపలను (ఉప్పు చేపలు) ఎక్కువ కాలం నిలువ ఉంచటానికి ఉప్పును వాడుతారు. మన దేశంలో పట్టణ, గ్రామీణ ప్రాంతాల ప్రజల జీవనశైలి మారుతోంది. ప్యాకేజ్డ్‌, ప్రాసెస్‌ చేసిన, రెడిమేడ్‌గా దొరికే ఆహారాలను తీసుకోవడానికి అలవాటు పడుతున్నారు. ఇందులో సోడియం ఎక్కువ మోతాదులో ఉంటుంది. ప్రతీరోజు సగటున ఒక భారతీయుడు 30 గ్రాముల ఉప్పు వాడుతున్నాడు. ఇది జాతీయ పోషకాహార సంస్థ సిఫార్సు కన్నా చాలా ఎక్కువ. రోజుకు ఆరు గ్రాముల కన్నా ఎక్కువ ఉప్పు తీసుకూడదని సంస్థ సూచిస్తోంది. ఉప్పు ఎక్కువ తీసుకుంటే గుండె జబ్బులు, మూత్రపిండాల జబ్బులు, కడుపులో క్యాన్సర్‌, ఆస్టియోపోరొసిస్‌ కలుగుతాయి. సముద్రం నుంచి లభించే ఉప్పులో 40 శాతం సోడియం, 60 శాతం క్లోరైడ్‌ ఉంటాయి. మన శరీరంలో ఉప్పుమీద ఆధారపడని అవయవమంటూ ఏమీలేదంటే అతిశయోక్తి కాదు. మన శరీరంలో జరిగే రసాయనిక చర్యలు అన్నీ కూడా ఉప్పు మీదే ఆధారపడి ఉంటాయి. మనం తీసుకునే ఆహారంలో ఉప్పు ముఖ్యమైన పదార్థం. కండరాలు సంకోచించడంలో, నీటి నిల్వ ఉండటంలో కీలక పాత్ర వహిస్తుంది. అంతేకాక శరీరంలో జీర్ణవ్యవస్థకు అవసరమైన పోషకాలు ఉప్పులో ఉన్నాయి. శరీరంలో సోడియం తక్కువైతే డీహైడ్రేషన్‌ కలుగుతుంది. మరోవైపు సోడియం ఎక్కువ ఉండే ఉప్పు పదార్థాలు తీసుకుంటే అధిక రక్తపోటు ప్రమాదం పెరుగుతుంది. ఇక్కడో సందేహం కలుగుతుంది. మన శరీరానికి ఎంత ఉప్పు అవసరం? జాతీయ పోషకాహారం సంస్థ ప్రకారం ఒక వ్యక్తి రోజుకు ఆరు గ్రాములు మాత్రమే ఉప్పు తీసుకోవాలి. కానీ సగటున ఒక వ్యక్తి రోజులో 8 నుంచి 12 గ్రాముల ఉప్పు తీసుకుంటున్నాడు. ఉప్పు మన శరీరంలో నీటి సమతుల్యతను కాపాడుతుంది. శరీరంలోని ఆమ్ల క్షార నిష్పత్తిని క్రమబద్దీకరించే చర్యలో సోడియం ఒక ముఖ్య పాత్ర వహిస్తుంది. సోడియం శాతం పడిపోతే హార్మోనులు పంపే సంకేతాలు శరీరంలో సరిగా వ్యాప్తికావు. కండరాలు నీరసించి మనిషి తేలికగా అలసటకూ చికాకుకూ లోనవుతాడు.
నీటి శుద్ధీకరణ
ఉప్పు మరియు ఇతర లవణాలు తొలగించబడిన నీరు 7 pH ని కలిగి ఉంటుంది (ఆల్కలిన్ కాని యాసిడ్ కాని ఉండదు) మరియు సముద్ర జలాలలో సాధారణముగా 8 .3 pH ఉంటుంది (కొద్దిగా ఆల్కలిన్ గుణాన్ని కలిగి ఉంటుంది). నీరు కనుక యాసిడ్ లక్షణాన్ని కలిగి ఉంటే (7 కంటే తక్కువ), లైమ్, షోడా యాష్ లేదా సోడియం హైడ్రాక్సైడ్ ను pH స్థాయిని పెంచుటకు కలుపుట జరుగుతుంది. యాసిడ్ మరియు ఆల్కలిన్ లక్షణాన్ని కొంతవరకు కలిగిన నీటి యొక్క (6 .5 కన్నా తక్కువ pH ) [7 ] pH ను పెంచుటకు ఫోర్సుడ్ డ్రాఫ్ట్ డి గ్యాసిఫయర్స్ అతి తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన విధానాలు. ఇవి నీటిలోని కరిగి ఉన్న కార్బన్ డై ఆక్సైడ్ (కార్బోనిక్ యాసిడ్) ను వికేంద్రీకరించటము ద్వారా నీటిలోని pH స్థాయిని పెంచుతాయి. పురపాలక నీటి యొక్క pH స్థాయిని క్రమబద్దీకరించుటకు సాధారణముగా లైమ్ ను వాడతారు లేదా ఇది తక్కువ ఖర్చుతో కూడినందు వల్ల నీటిని శుద్దీకరించే ముందు శుద్దీకరణ ప్లాంట్ వద్ద దీనిని వాడతారు. అయితే ఇది నీటి యొక్క గాఢతను పెంచుట ద్వారా అయానిక్ స్థాయిని పెంచుతుంది. నీటికి కొద్దిగా క్షార గుణమును కలిగించుట అనేది తేర్చుట మరియు ఫ్లోక్కులేషణ్ వంటి విధానాలు సమర్ధవంతముగా పనిచేయునట్లు చేస్తుంది మరియు సీసపు పైపుల నుండి మరియు పైపులను అతికించు సీసము కరిగి నీటిలో కలుచుట వంటి ప్రమాదాలను తగ్గించవచ్చు. కొన్ని సందర్భాలలో క్షార గుణము కలిగినటువంటి నీటి యొక్క pH స్థాయిని తగ్గించుటకు ఆ నీటికి యాసిడ్ (HCI లేదా HSO ) ని కలపవచ్చు. క్షార గుణము కలిగినటువంటి నీటిని ఉపయోగించటము వలన కచ్చితముగా పైపులనుండి సీసము మరియు రాగి నీటిలో కరుగవు అనుటకు వీలు లేదు కాని సాధారణముగా 7 కంటే ఎక్కువ pH స్థాయి ఉన్నటువంటి నీరు బరువైన లోహాలను కరిగించు అవకాశము pH 7 కంటే తక్కువ ఉన్న నీటి కంటే తక్కువ.