ఉడుము
ఉడుములు సాధారణంగా పెద్ద సరీసృపాలు. అన్నింటికన్న చిన్నదైన ఉడుము 12 సె.మీ. పొడవున్నది. వీటికి పొడవైన మెడ, పంజా, గోర్లు కలిగిన బలమైన కాళ్ళుంటాయి. Most species are terrestrial, but arboreal and semi-aquatic monitors are also known. సుమారుగా అన్ని ఉడుములు మాంసాహారులు. Varanus prasinus మరియు Varanus olivaceus మాత్రం పండ్లను కూడా తింటాయి.[1] ఇవి గుడ్లను పెడతాయి. ఒకసారి 7 నుండి 37 గుడ్లు పెట్టి వాటిని మట్టితో కప్పిపుచ్చుతాయి. లేదా బోలుగా ఉన్న వృక్షాలలో దాచిపెడతాయి.[2]. ప్రకృతిలో ఉద్భవించిన జీవరాశులన్నిటినీ మానవుడు మనుగడకి అనేక విధాలుగా ఉపయోగించుకుంటున్నాడు. మనిషికి ఇది ప్రకృతి సిద్దంగా వచ్చిన తెలివి. ప్రతినిత్యం ఆదే అన్వేషణలో దేనిలో ఏదుందో కనిపెట్టి దానిని ఏదో విధంగా జీవన సరళికి వినియో గించుకుంటూ, ఆరోగ్యాన్నీ, ఐశ్వర్యాన్ని పొందుతున్నాడు. ఆ విధంగా ఉపయోగపడే ప్రాణు ల్లో ఉడుము ఒకటి. దీని శాస్త్రీయ నామం వరానస్‌. ఇది వరనిడారు కుటుంబానికి చెందిన పెద్ద మాంసాహారులైన బల్లులు. వీటిలో అతిపెద్ద ఉడుము కొమొడొ డ్రాగన్. వీటి ఉనికి చాలా విస్త్రుతమైనది. ఆఫ్రికా, ఇండియా, శ్రీలంక, చైనా, ఇండోనేషియా, ఫిలిప్పిన్స్‌, న్యూ జనియా, ఆస్ట్రేలియా మొదలైన చోట్ల, ఇండియాకి, చైనాకి దగ్గరగా ఉన్న సముద్ర దీవుల్లోను ఎక్కువగా ఉంటాయి.ఉడుములు సాధారణంగా పెద్ద సరీసృపాలు. అన్నింటికన్న చిన్నదైన ఉడుము 12 సె.మీ. పొడవున్నది. వీటికి పొడవైన మెడ, పంజా, గోర్లు కలిగిన బలమైన కాళ్ళుంటాయి. సుమారుగా అన్ని ఉడుములు మాంసాహారులు. Varanus prasinus మరియు Varanus olivaceus మాత్రం పండ్లను కూడా తింటాయి. ఇవి గుడ్లను పెడతాయి. ఒకసారి 7 నుండి 37 గుడ్లు పెట్టి వాటిని మట్టితో కప్పిపుచ్చుతాయి. లేదా బోలుగా ఉన్న వృక్షాలలో దాచిపెడతాయి. ఇందులో అనేక జాతులు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా ఇది పెద్ద సర్పజాతికి చెందిందిగా భావిస్తారు. ఈ ఉడుములు చాలా తెలివి గలవి. వీటికి పొడ వైన మెడ, శక్తివంతమైన తోక, అవయవాలు ఉండి కాళ్ళు నాలుగూ చాలా బలిష్టంగా ఉం టాయి. 'ఉడుము అనగానే చరిత్ర తెలిసిన చాలామందికి శివాజీ గుర్తుకు వస్తాడు. ఛత్రపతి శివాజీ ఈ ఉడుముల్ని ప్రత్యేకంగా పెంచేవాడు. వీటి నడుముకు పెద్ద వెూకులు తాళ్ళు కట్టి, మూతికి బెల్లం పాకం రాసి శత్రువుల కోటగోడల వద్ద పైకెక్కించేవాడు. అవి పూర్తిగా పైదా కా ఎక్కిన తరువాత ఆ తాడు కొద్దిగా లాగితే ఆ ఉడుము గోడ చివరి భాగాన్ని గట్టిగా పట్టు కున్ని ఉండేది. ఇక ఆతాడుతో శివాజీ సైన్యంతో సహా కోటగోడలు ఎక్కి ముట్టడించేవాడు. ఇక వైద్య పరంగా ఈ ఉడుములు చాలారకాలుగా ఉపయోగపడుతున్నాయి. వీటి చర్మంనుంచి తయారుచేసిన తైలం పక్షవాతం వచ్చిన వారికి మంచి ఔషధంగా ఉపయోగ పడుతుంది. సాధారణ పరిస్థితుల్లో కూడా అడపాదడపా శరీరానికి ఈ ఉడుము చమురు మర్ధనా చేసుకుని ఒక గంట ఆరనిచ్చి స్నానం చేస్తూవుంటే, శరీరం వజ్రకాయంగా, దృఢంగా తయారవుతుంది. కొన్ని వ్యాధులకి ఉడుము మాంసంతో చేసిన బిరియానీ వంటి వంటకాలు ఔషధంగా ఉపయోగపడతాయి. నేటికీ చాలా మంది యోధులు చైనాలోను, కేరళ కొన్ని ప్రాంతాల్లోను, శరీర ధారుడ్యానికి ఉడుము చమురుని ప్రత్యేకంగా వాడుతున్నారు. గత కొన్ని సంవత్సరాల క్రితం మన హైద్రాబాద్‌ నగ రంలో కోటీ మార్కె ట్టులో కూడా ఉడు ములు అమ్మే వారు. నేటికీ అక్కడక్కడ ఈ ఉడుముల వ్యాపారులు మనకి కనిపిస్తూ వుంటారు. ఉడుము మాంసంతో చేసిన వంట కాలు తీసుకున్నా, ఉడుము చమురు లేపనం చేసుకున్నా శరీర కండరాలు బలిష్టంగా తయారవ్వడమే కాకుండా శృంగారపరమైన శక్తిని కూడా పెంచుతుంది. అయితే వీటిలో కొన్ని జాతులు విషపూరితమైనవి ఉంటాయి. అందువలన వీటిని పెంచే వారికి మాత్రమే వీటిలో విషయావగాహన ఉంటుంది. జీవకారుణ్య సంఘాలు ఉద్భవించిన తరువాత వీటి వాడకం కొంత తగ్గిందనే చెప్పవచ్చు. కానీ, ప్రత్యేకమైన పరిస్థితులు లేకపోవడం వల్ల వీటి ఉత్పత్తి బాగానే జరుగుతోంది.
అల్లం నూనె
అల్లం నూనే ఒక ఆవశ్యక నూనె. అల్లం నూనెను ఆంగ్లంలో జింజరు ఆయిల్ అని హిందిలో అద్రక్కి తేల్ అంటారు. అల్లం అనేది నేలలో ఆడ్దంగా పెరిగే వేరు.తెలుగులో ప్రకందం అనికూడా అంటారు. ఆంగ్లంలొ రైజోమ్(Rhizome)అందురు. అల్లం నూనె ఘాటైన వాసన రుకి కల్గిన నూనె.అల్లంను మాసాలా దినుసుగా రుచికి, వాసనకు వంటల్లో ఉపయోగిస్తారు. అల్లం మరియు అల్లం నూనె వలన పలు ప్రయోజనాలు వున్నవి. అల్లం నూనెను వైద్యపరంగా, ఆయుర్వేదంలో ఉపయోగిస్తారు. అలాగే మందులతయారి రంగులో ఉపయోగిస్తారు. అల్లం నూనెలో మోనో మరియు సెస్కుయి టేర్పే నాయిడులు వున్నవి. అందువలన ఘాటైన వాసన కారం రుచి కల్గి వున్నది. నూనెలో నెరల్, జెరానియెల్,1,8-సినేయోల్,జింజీ బెరేన్,బీటా-బిసబోలెన్,మరియు బీటా సేసిక్యూ పెల్లాన్డ్రెన్ రసాయన సమ్మేళనాలను కలిగి వున్నది. ఆంతేకాదు బీటా పినేన్, కాంపేన్, లినలూల్, బోర్నియోల్, గామా టెర్పినోల్,నేరోల్.జెరానియోల్, మరియు జెరానైల్ ఆసిటేటులను కూడా కల్గి వున్నది.అల్లం నూనె నొప్పులనివాఱిగా పనిచేయునని . అంతేకాక రక్త ప్రసరణను మెరుగు పరచును.ఆరోమా థెరపిస్టులు అల్లం నూనెను సూథింగు మరియు వార్మింగు ఆయిల్ గా ఉపయోగిస్తారు.
అల్లం మొక్క ఒక ఓషది మొక్క.అల్లం మొక్క ఒక దుంప వేరు మొక్క.మొక్క యొక్క భూమిలో అడ్డంగా పెరుగు వేరునే (rhizome)అల్లంగా ఉపయోగిస్తారు.అల్లాన్ని పలువంటల్లో రుచికి, వాసనకు మరియు ఆరోగ్యపరమైన ప్రయోజనాలకై ఉపయోగిస్తారు. అల్లం మొక్క జింజీబెరేజియే కుటుంబానికి చెందిన మొక్క. అల్లం మొక్క వృక్షశాస్త్ర నామం జింజిబర్ అఫిసినేల్ (Zingiber officinale).ఇది బహువార్షిక ఓషది మొక్క.మూడు నాలుగు అడుగుల ఎత్తువరకు పెరుగును.సన్నన్ని, పొడవైన ఈటె వంటి ఆకారపు పత్రాలు వుండును.తెలుపు లేదా పసుపు రంగు పూలను పుష్పించును.భూమిలోపల లావైన వేర్లుదుంపలా అభివృద్ధి చెంది వుండును.అల్లం వేరు పై చర్మం బ్రౌన్ రంగులో వుండును.అల్లం లోని లోపల కండ పసుపు రంగులో వుండును.కొన్ని సార్లు రకాన్ని బట్టి తెల్లగా లేదా ఎర్రగా కూడా వుండును.
అల్లం జన్మ స్థానం తూర్పు ఆసియాలోని ఇండియా నుండి మలేసియా వరకు ఉన్న ప్రాంతాలు.కొన్ని వేల సంవత్సరాల క్రితమే, ముఖ్యంగా చైనా,ఇండియా,గ్రీకు దేశాల్లో అల్లం యొక్క విశిష్ట తను గురించి వైద్యంలో,వంటల్లో ఉపయోగించారు. క్రీ,పూ 4వేల సంవత్సరాల నాటిదిగా భావించే సంస్కృత మహాభారతంలో అల్లం ఉపయోగించిన వంట ప్రస్తావన ఉన్నది.ఆయుర్వేద వైద్యంలో అల్లం మొక్కను ప్రముఖమైనదిగా పెర్కోన బడినది.
అల్లం నూనె లేత పసుపు రంగులో వుండి,ఘాటైన వాసన ,అల్లం రుచిని కల్గివున్నది.తాజా అల్లం నుండి ఉత్పత్తి చేసిన నూనె మంచి సువాన ఇచ్చును.
అల్లం నూనెలో జింజీబెరెన్ అనే సమ్మేళన పదార్థం10-16% వరకు అల్లం మొక్క రకాన్ని బట్టి వుండును.అల్లం నూనెలో వుండు మరికొన్ని రసాయనాలు ఈ-సిట్రాల్ ,జెడ్ సిట్రాల్,కంపెన్, మరియు ఓసిమేన్.ఈ-సిట్రాల్ 16%వరకు,జెడ్ సిట్రాల్ 8*9%వరకు,కంపెన్ 7-8%వరకు వుండును.అల్లం నూనెలోని మరికొన్ని అరోమాటిక్ రసాయనాలైన ఆల్ఫా పినేన్,బీటా పినెన్,జెరానియోల్,బోరానియోల్,నేరాల్,జెరానైల్ ఆసిటేట్,సిట్రాల్,బీటా బిసబోలెమ్,లినలూల్,నేరోల్,గామా టేర్పెనియోల్‌ లను కల్గివున్నది.
నూనె యొక్క భౌతిక గుణాలు
అల్లం నుండి నూనెను ఆవిరి స్వేదన క్రియ/స్టీము డిస్టిలేసను ప్రక్రియ ద్వారా ఉత్పత్తి చేస్తారు.