రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం లేదా రెండవ ప్రపంచ సంగ్రామం (Second World War) అనేది 1939 నుండి 1945 వరకు ప్రపంచంలోని అనేక దేశాల నడుమ ఏక కాలంలో ఉమ్మడిగా, విడివిడిగా జరిగిన అనేక యుద్ధాల సమాహారం. దీనికి పూర్వ రంగంలో జరిగిన రెండు ప్రధాన సైనిక సంఘటనలు ఈ మహా యుద్ధానికి దారి తీశాయి. వాటిలో మొదటిది, 1937లో మొదలయిన రెండవ చైనా-జపాన్ యుద్ధం. రెండవది, 1939లో జర్మనీ దేశం పోలాండ్ పై జరిపిన దురాక్రమణ. రెండవ చైనా-జపాన్ యుద్ధం వివిధ ఆసియా దేశాల మధ్య యుద్ధానికి దారి తీస్తే, జర్మనీచే పోలాండ్ దురాక్రమణ ఐరోపా దేశాల మధ్య యుద్ధానికి కారణభూతమయింది. ఇది క్రమంగా ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలు మిత్ర రాజ్యాలు, అక్ష రాజ్యాల పేరుతో రెండు ప్రధాన వైరి వర్గాలుగా మారి ఒక మహా సంగ్రామంలో తలపడేటట్లు చేసింది. ఈ యుద్ధంలో పాల్గొన్న సైనికుల సంఖ్య సుమారు పది కోట్లు. ఇందులో పాల్గొన్న దేశాలు ఒక రకమయిన పరిపూర్ణ యుద్ధ పరిస్థితిని ఎదుర్కొన్నాయి (అనగా, సైనిక-పౌర భేదాలు లేకుండా అందుబాటులో ఉన్న వారందరూ ఏదో ఒక రకంగా యుద్ధంలో పాలుపంచుకోవటం). ఆకారణంగా ఆయా దేశాల ఆర్థిక, పారిశ్రామిక, సాంకేతిక వనరులన్నింటినీ యుద్ధ ప్రయోజనాలకోసమే వాడవలసి వచ్చింది.
మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం
జులై 24-25 జూలైలో రష్యా సైన్యం పాక్షిక సమీకరణకు ఆదేశించిన మొదటిది, మరియు జూలై 28 న ఆస్ట్రియా-హంగరీ సెర్బియాపై యుద్ధం ప్రకటించింది, జులై 30 న రష్యా సాధారణ సమీకరణను ప్రకటించింది. డిసెంబరు 1 న రష్యాపై యుద్ధం ప్రకటించాలని జర్మనీ నిరాకరించడానికి రష్యాకు ఒక అల్టిమేటం సమర్పించింది. తూర్పు ఫ్రంట్లో మించి ఉండటంతో, పశ్చిమాన రెండవ ద్వారం తెరవడానికి రష్యా తన ట్రిపుల్ ఎంటెంట్ మిత్రపక్షాన్ని కోరింది. నలభై సంవత్సరాల క్రితం 1870 లో,ఫ్రాంకో-ప్రష్యన్ యుద్ధం రెండవ ఫ్రెంచ్ సామ్రాజ్యం ముగిసింది మరియు ఫ్రాన్స్ అల్సిసే-లోరైన్ప్రావిన్సులను ఒక ఏకీకృత జర్మనీకి అప్పగించింది. ఆ ఓటమిపై తీవ్రత మరియు అల్సాస్-లారైన్ను తిరిగి పొందాలనే నిర్ణయం సులభమైన ఎంపిక కొరకు రష్యా యొక్క అభ్యర్ధనను ఆమోదించింది, కాబట్టి ఫ్రాన్స్ ఆగష్టు 1 న పూర్తిగా సమీకరణ ప్రారంభమైంది మరియు ఆగస్టు 3 న జర్మనీ ఫ్రాన్స్పై యుద్ధం ప్రకటించింది. ఫ్రాన్స్ మరియు జర్మనీ మధ్య సరిహద్దు భారీగా రెండు వైపులా బలపర్చబడింది, ష్లిఫ్ఫెన్ ప్లాన్ ప్రకారం, జర్మనీ తరువాత తటస్థమైన బెల్జియం మరియు లక్సెంబర్గ్లుఉత్తరం నుండి ఫ్రాన్స్ వైపు వెళ్లడానికి ముందు యునైటెడ్ కింగ్డమ్కు జర్మనీపై యుద్ధం ప్రకటించటానికి దారితీసింది. బెల్జియన్ తటస్థత ఉల్లంఘన. ప్యారిస్పై జర్మన్ మార్చ్ మార్న్ యుద్ధంలో నిలిపివేయబడిన తరువాత, 1917 వరకు తక్కువగా మార్చబడిన కందక రేఖతో , పశ్చిమయుద్ధతంత్రం ఘర్షణ పోరాటంలో స్థిరపడింది. తూర్పు ఫ్రంట్లో , రష్యన్ సైన్యం ఆస్ట్రో-హంగేరియన్లకు వ్యతిరేకంగా ఒక విజయవంతమైన ప్రచారం నిర్వహించింది, కానీ జర్మన్లు తనేన్బర్గ్ మరియు మస్యూరియన్ లేక్స్ యుద్ధాల్లో తూర్పు ప్రుస్సియా దండయాత్రను ఆపివేశారు. నవంబరు 1914 లో, ఒట్టోమన్ సామ్రాజ్యం సెంట్రల్ పవర్స్లో చేరింది, ఇది కాకసస్ , మెసొపొటేమియా మరియు సీనాయిల్లోప్రారంభ సరిహద్దులను ప్రారంభించింది. 1915 లో, ఇటలీ మిత్రరాజ్యాలు చేరింది మరియు బల్గేరియా సెంట్రల్ పవర్స్లో చేరింది; రోమేనియా 1916 లో మిత్రరాజ్యాలు చేరింది, అలాగే 1917 లో యునైటెడ్ స్టేట్స్ చేసింది.