గౌతమ బుద్ధుడు
సిద్ధార్ధుడు కపిలవస్తు దేశానికీ చెందిన లుంబిని పట్టణంలో జన్మించాడు. భౌగొళికంగా ఈ ప్రాంతం ప్రస్తుత నేపాల్ దేశంలో ఉంది. కానీ చారిత్రకంగా ఈ ప్రాంతం ప్రాచీన భారతదేశంలోకి వస్తుంది. గౌతమ అనునది సిద్ధార్ధుని ఇంటి పేరు కాదు సిద్ధార్ధుని పెంచిన తల్లి గౌతమి. అందుకు గాను అతనికి ఆ పేరు వచ్చింది. తండ్రి శుద్ధోధనుడు, తల్లిమహామాయ (మాయాదేవి, కోళియన్ దేశపు రాకుమారి). సిద్దార్డుడు గర్భమందున్నప్పుడు, మాయాదేవి, ఒక ఆరు దంతముల ఏనుగు తన గర్భములోకి కుడి వైపు నుండి ప్రవేశించినట్లుగా ఒక స్వప్నమందు దర్శించింది. అది జరిగిన పది చంద్ర మాసముల తర్వాత సిద్ధార్డుడు జన్మించెను. శాక్యవంశాచారము ప్రకారం, గర్భావతిగానున్న మాయాదేవి, ప్రసవానికి తన తండ్రిగారింటికి బయలుదేరింది. కానీ మార్గమధ్యంలో, లుంబిని అనే ప్రాంతంలో ఒక సాలవృక్షం క్రింద ఒక మగ బిడ్డను ప్రసవించింది.
కుసినార
కుసినగరం (, ), కుసినగరం లేదా కుసినార భారతదేశం లోని ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని గోరఖ్‌పూర్ జిల్లాలోని ఒక నగర పంచాయతీ. ఇది 28వ జాతీయ రహదారి ప్రక్కన, గోరఖ్‌పూర్ కు 52 కి.మీ తూర్పున ఉంది.ఇది భౌద్ధమత ప్రసిద్ధ పర్యాటక ప్రాంతం. ఈ ప్రాంతంలో గౌతమ బుద్ధుడు నిర్యాణం చెందాడు. దీని పరిసర నగరాలు హత, పద్రౌన, డియోరియా, మరియు ఫాజిల్ నగర్. 
బుద్ధుడు నిర్వాణం పొందిన చోటు. ఆయన తన అంతిమ దినాలను ఎక్కడెక్కడ గడిపాడో, ఎక్కడ నిర్వాణం పొందాడో ‘మహా పరినిబ్బాణ సుత్త’ తెలియజేస్తున్నది. వైశాలిలో ఉండగా తీవ్రమైన అనారోగ్యం కలిగింది. కాని, శిష్యులను కలుసుకొని మాట్లాడిన తరువాతనే దేహత్యాగం చేయాలనుకోవడం వల్ల సంకల్ప బలంతో తిరిగి ఆరోగ్యం పొందాడు. పరిసరాలలోని భిక్షువులను కలుసుకోవాలని అనుకొన్నాడు. భండగామ, బెలువ, పావ, జంబుగామ మొదలైన ప్రదేశాలకు వెళ్లాడు. తుదకు చేరిన ప్రదేశం కుసినార. అక్కడ సాల వృక్షాల వనం చేరాడు. మంచి నీరు దొరక్క ఇబ్బంది పడ్డాడు. శిష్యుడు ఆనంద్‌తో రెండు సాల వృక్షాల నడుమ తనకు శయ్య ఏర్పాటు చేయమని కోరాడు. అతడు అలాగే చేశాడు. ఆ శయ్యపై బుద్ధుడు నిర్వాణం పొందాడు. అది మహా పరినిర్వాణం. సంస్కృత భాషలో ఇది కుశి నగరం. ఒకప్పుడు మల్ల జనపదానికి ముఖ్య పట్టణం. బుద్ధుడి కాలంలో ఉత్తర భారతంలో మొత్తం పదహారు జనపదాలు ఉండేవి. (జనపదం రాజ్యం కంటే తక్కువ స్థాయిది.) అందులో మల్ల జనపదం ఒకటి. బుద్ధుడు నిర్వాణం పొందిన సాల వనం గోగ్రి ఉపనదీ తీరంలో, కుశి నగరానికి ఉత్తర దిక్కున ఉంది. బుద్ధుడి భౌతిక కాయానికి దహన క్రియలు కూడా ఇక్కడే ఊరి వెలుపల జరిగాయి.