సమాచార హక్కు
ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు, సంస్థల నుంచి సమాచారాన్ని అడిగి తీసుకునే అధికారమే సమాచార హక్కు (Right to Information). మనం ఏ ఆఫీస్ లో కాలిడినా కావలిసిన సమాచారంపొందుట దుర్లభం. లంచం ఇచ్చుకోనిదే ఫైలు కదలదు. సామాన్యుడికి ఏ ఆఫీసుకు వెళ్ళినా పనిచేయించుకోవటం, తనకు కావలసిన సమాచారాన్ని రాబట్టటం చాలా కష్టం.ఈ నేపథ్యంలో భారత ప్రభుత్వం 12 అక్టోబర్ 2005 తేదీన ఈ సమాచార హక్కు చట్టం (Right to Information Act) * [1] భారతదేశమంతటా అమలులోకి వచ్చింది. దీనిని ఉపయోగించుకొని, ప్రభుత్వ పనులపై సమచారాన్ని పొందవచ్చు. ఇంతకుముందు పార్లమెంటు, లేక విధాన సభ లేక విధాన పరిషత్ సభ్యులకు గల ఈ సౌకర్యాన్ని, ఈ చట్టం ద్వారా ప్రజలందరికి కలిగింది,. ప్రభుత్వ అధికారులు అడగకపోయినా వారంతట వారే విధి విధానాలు, ఉద్యోగుల బాధ్యతలు మొదలైన 17 అంశాల గురించి సమాచారం ఇవ్వాలి. దీని ప్రకారం ప్రతి ప్రభుత్వ కార్యాలయంలో సహాయ పౌర సమాచార అధికారి, పౌర సమాచార అధికారి, అప్పిలేట్ అధికారుల పేర్లు, వారి ఫోన్ నెంబర్లను, ప్రజలకు కనిపించే విధంగా బోర్డుమీద స్పష్టంగా రాసి ఉంచాలి.సమాచార హక్కు చట్టం లో మెుత్తం 6 అధ్యాయాలు, 31సెక్షన్లు ఉన్నాయి.
భారత ప్రభుత్వ చట్టం 1935
1917 నాటి మాంటెగ్ ప్రకటన నాటి నుండి, బ్రిటీషు వారు వ్యూహాత్మక ప్రారంభం కలిగి ఉన్నట్లయితే సంస్కరణ విధానం ఆ వలయానికి ముందులో ఉండటం కీలకమైంది. ఏదేమైనా, రాజరిక మనోభావం, బ్రిటీషు రాజకీయ నేతలలో వాస్తవ రాహిత్యం దీన్ని అసాధ్యమైనదిగా మార్చింది. ఆ విధంగా 1919 మరియు 1935 చట్టాలలో అధికారం యొక్క ఘర్షిస్తున్న రాయితీల స్థితి మరింత ఆగ్రహానికి కారణమైంది మరియు ప్రముఖంగా భారత్‌లో ప్రభావిత గుంపుల నేపథ్యంలో అది తప్పనిసరిగా అవసరమై రాజరికాన్ని గెలవడంలో విఫలమైంది. 1919లో, 1935 చట్టం, లేక సైమన్ కమిషన్ కూడా చక్కగా స్వీకరించబడి ఉండేవి. ఈ విధమైన ఒక సమర్ధింపును మాంటేగ్ పొందాడని సాక్ష్యముంది గానీ అతడి మంత్రి వర్గ సహచరులు దానిని పట్టించుకోలేదు. 1935 కల్లా, రాజ్యాంగం ఇండియాలో ఒక అధినివేశ ప్రతిపత్తిని స్థాపించింది, బ్రిటీషు ఇండియన్ రాష్ట్రాలు బ్రిటీషు పార్లమెంటులో అమోదింపబడక పోయినా భారత్‌లో అంగీకరింపబడేటట్లుగా పొందుపరచబడింది.