ఆర్యభట్టు
ఆయన జన్మస్థలం పూర్వం పాటలీపుత్రంగా పిలవబడిన పాట్నాకు సమీపంలో ఉన్న కుసుమపురం. కొద్ది మంది ఆయన్ను విక్రమాదిత్యుని ఆస్థానంలో పనిచేసిన ప్రముఖ ఖగోళ శాస్త్రజ్ఞుడు, గణిత శాస్త్రవేత్త అయిన వరాహమిహురుడికి సమకాలికుడిలా భావిస్తున్నారు. విక్రమాదిత్యుడు పండితులను బాగా ఆదరించేవాడు. ఆయన ఆస్థానంలో నవరత్నాలు అనబడే తొమ్మిది మంది కవులుండే వాళ్ళు. వాళ్ళలో ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన కాళిదాసు కూడా ఒకడు. ఆర్యభట్టు ఈ తొమ్మిది మందిలో లేకుండా ఉన్నాడంటే ఆయన ఆలోచనలను ఆయన సమకాలికులు అంతగా పట్టించుకునే వారు కాదని తెలుస్తుంది. వరాహమిహిరుడి ఆలోచనలు కూడా కొన్ని ఆర్యభట్టు ఆలోచనలతో విరుద్ధంగా ఉన్నాయి. కానీ ఆయన ఈ నవరత్నాలు ప్రాచుర్యంలోకి రాకమునుపే జీవించి ఉంటాడనీ, లేక పోతే అతడు తక్కువ సమయంలో అంత ప్రాముఖ్యత సంపాదించుకొనే వాడు కాదనీ కొంత మంది భావన. అతని పుస్తకం ఆర్యభట్టీయం కూడా 23 ఏళ్ళ వయసులో వ్రాసి ఉన్నట్లుగా భావిస్తున్నారు. అయినా గానీ ఆ పుస్తకంలో లోతైన ఆలోచనలు, అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. ఇందులో చాలా విశేషాలతో పాటు, ఒకదానికొకటి ఎదురుగానూ, ఒకే దిశలోనూ సంచరించే గ్రహాలు కలుసుకోవడానికి అవసరమయ్యే సమయాన్ని లెక్కగట్టడానికి కొన్ని సూత్రాలు కూడా ప్రతిపాదించాడు. సంఖ్యాశాస్త్రంలో కూడా చెప్పుకోదగ్గ కృషిచేశాడు.
ఆరవేటి శ్రీనివాసులు
ఆరవేటి శ్రీనివాసులు ప్రసిద్ధ రేడియో కళాకారులు.
జానపద కవిబ్రహ్మ ఆరవేటి శ్రీనివాసులు కడప జిల్లా పులివెందుల నియోజక వర్గం చిన్నరంగాపురం 1947లో అశ్వర్థామ్మ, వెంకట రమణ అను దంపతులకు జన్మించారు. పాఠశాల స్థాయి నుంచే బాల నటుడిగా రంగస్థలంపై నటించారు. కడప రేడియో స్టేషన్‌లో జానపద గేయప్రయోక్తగా పనిచేశారు. దీంతో కడప జిల్లాకే కాకుండా రాయలసీమ వ్యాప్తంగా సుపరిచితులు. వీరి నాటకాలు అశేషాంధ్ర రేడియో శ్రోతలను ఉర్రూతలూగించాయి. ప్రసిద్ధ రంగస్థల నటుడుగా, దర్శకుడుగా అనేక అవార్డులు పొందారు. వీరు రచించిన “తొందరపడి ఒక కోడి ముందే కూసింది’, “బార్డర్‌ పాలెగాళ్లు’, “గుర్రమ్మ నవ్వింది’, “కుక్కమేలు’, “తనదాక వస్తే అమ్మనన్నారు వదిలేయ్‌’, “నడిరేయి స్వరాజ్యం’ వంటి కథలు మంచి పేరును తెచ్చిపెట్టాయి. “ఆరవేటి’ కథలు అను పేరుతో కథ సంకలనాలను విశాలాంధ్రవారు ప్రచురించారు. ఆరవేటిగారు సినిమా రంగంలో కూడా రాణించారు. రంగమహల్‌ రహస్యం, గుండెలు తీసిన మొనగాడు సినిమాలకు రచయితగా వ్యవహరించారు. అంత:పురం సినిమాలకు డైలాగులు రాశారు. 8సంవత్సరాల వయసులో సినీనటి భానుమతితో పురస్కారం అందుకున్నారు. వీరు రచించిన “ఈ కథను మర్చండి” నాటకం 14బాషలలో అనువదించబడింది. రేడియో నాటక నిర్వహణకు 4 సార్లు జాతీయ అవార్డు అందుకున్నారు. 1981లో ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ప్రభుత్వం జానపద సాహిత్య అకాడమి డైరెక్టర్‌గా ఉన్నారు. 1993లో మద్రాస్‌ తెలుగు అకాడమి జానపద సంగీత సేవకు గుర్తింపుగా ఉగాది పురస్కారం పొందారు.