పైథాగరస్
గణిత వేత్త, తత్వవేత్త అయిన పైథోగొరస్ క్రీస్తు పూర్వం 580-500 మధ్య కాలానికి చెందిన వాడు. గ్రీసు లోని సామౌస్ అనే చోట జన్మించాడు. ఈ సామౌస్ ద్వీపం అప్పట్లో పద్ద వర్తక కేంద్రంగా, విద్యా కేంద్రంగా ఉండేది. పైధోగరస్ ధనవంతుల బిడ్డ కాబట్టి బాగానె చదువుకున్నాడు. చిన్నప్పటినుండి ఈయన అసమాన ప్రజ్ఞాపాటవాలు ప్రదర్శించాడు. ఈయన ప్రశ్నలకు అధ్యాపకులే సమాధానాలు చెప్పలేక తలమునకలయ్యేవారు. ఈయనకు చదువు నిమిత్తం థేల్స్ ఆఫ్ మిలెటస్ సు పంపడం జరిగింది. అప్పుడే పైధోగొరస్ విశ్వవిఖ్యాతమైన తన సిద్ధాంతాన్ని రూపొందించాడు. ఒకరకంగా చెప్పాలంటె జ్యామితీయ గణితానికి బీజాలు వేసినవారిలో ఈయన కూడా ఒకరు.
పైథాగరియన్ సిద్ధాంతం
ఈ సిద్దాంతాన్ని మొట్టమొదట ఆవిష్కరించి, రుజువు చేసిన వ్యక్తి గ్రీక్ గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు పైథాగరస్ అని బహుళ ప్రచారంలో ఉన్న సంప్రదాయం.. ఈ సిద్ధాంతం పైథాగరస్ కంటే ముందే కనుగొనబడిందనడానికి చారిత్రకమైన ఆధారాలు ఉన్నాయి. ఎప్పుడో (బాబీలోనియా గణితశాస్త్రజ్ఞులు ఈ సూత్రాన్ని అర్థం చేసుకున్నారనడానికి సరైన రుజువు ఉంది. చైనాలోను, భారతదేశంలోను కూడా ఈ సూత్రం తెలుసున్నట్లు దాఖలాలు ఉన్నాయి. అయినా ఈ ఫలితం పైథోగరస్ పేరు మీదుగానే నిలిచింది. గణిత సంప్రదాయం అవిరామంగా పాశ్చాత్య ప్రపంచంలో కొనసాగినట్లు ప్రాచ్య ప్రపంచంలో సాగలేదనిన్నీ అందువల్ల ఈ సిద్దాంతాన్ని ఆవిష్కరించిన ఘనత పైథాగరస్ కే న్యాయంగా చెందుతుందని కొందరి వాదన. ఉత్తరోత్తర్యా పాశ్చాత్య ప్రపంచం ప్రాచ్య ప్రపంచాన్ని అధీనం చేసుకుని పాలించిన కాలంలోనే ఈ చరిత్రలు అన్నీ పాశ్చాత్యులే రాసేరు కనుక వారు కొంత వివక్ష చూపేరని వాదించే ప్రాచ్యులూ ఉన్నారు. వాదోపవాదాలు ఎలా ఉన్నా ఈ ఫలితం 2000 సంవత్సరాలుగా పైథోగరస్ పేరు మీదనే చెలామణీ అవుతోంది. 
ఒక లంబకోణ త్రిభుజంలో "c"ని కర్ణం యొక్క పొడవుగా, "a", "b" లను మిగిలిన రెండు భుజాల పొడవులగా అనుకుంటే, సిద్ధాంతాన్ని క్రింది సమీకరణ రూపంలో చెప్పవచ్చు: