భారత పురాతత్వ సర్వే సంస్థ
ఆర్కియాలజికల్‌ సర్వే ఆఫ్‌ ఇండియాను బ్రిటిష్‌ వలసవాద సామ్రాజ్య హయాంలో 1861లో సర్‌ అలెగ్జాండర్‌ కనింగ్‌హం అప్పటి వైస్రాయ్‌ చార్లెస్‌ జాన్‌ కనింగ్‌ సహాయంతో ఏర్పాటు చేశారు. ఆ సమయంలో దాని పరిధి అఫ్గానిస్తాన్‌, బర్మాలతో కలిసిన మొత్తం భారత ఉపఖండం మీద ఉండేది.[7] తొలినాళ్లలో చాలావరకు అన్వేషణ కార్యక్రమాల్లో సంస్థ నిమగ్నమై ఉండేది. దాని ఫలితంగా సంకిసా, శ్రావస్థి, బార్హాట్‌, కోశాంబీ వంటి చారిత్రక స్థలాలు వెలుగు చూశాయి.[8] ఈ కార్యకలాపాలలో కనింగ్‌హం చాలా ప్రముఖ పాత్ర పోషించారు. దాంతోపాటు భారతదేశ చారిత్రక పురాతత్వ పరిశోధనలకు ఆయన దారులు పరిచారు.[9] కానింగ్‌హం హయాంలో (1867-68) ఏఎస్‌ఐకి చెందిన ఏసీఎల్‌ కార్లైల్‌ మధ్యప్రదేశ్‌లోని రేవా జిల్లాలోని సుహాగిఘాట్‌ రాతి గుహల్లో ముఖ్యమైన రాతి చిత్రలేఖనాలను కనిపెట్టారు.[10] ఇందులోని కొన్ని చిత్రాలు పూర్వ చారిత్రక యుగానికి చెందినవని, ఐరోపాలో వాటికి సంబంధించిన ఆధారాలేవీ కూడా లేవని గుర్తించారు. మార్టిమర్ వీలర్‌ అనే నావికుడు 1944లో డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అయ్యాక సంస్థ ప్రధాన కార్యాలయాన్ని సిమ్లాలోని రైల్వే బోర్డు భవనంలో ఏర్పాటు చేశారు.
భారతదేశంలో జర్నలిజం
భారతదేశంలో జేమ్స్ అగస్టీన్ హీకీ 1780 లో "బెంగాల్ గెజిట్" పేరిట మొట్ట మొదటి పత్రిక వెలువరించారు దానికే కలకత్తా జనరల్ అడ్వార్టైజర్ అని పిలిచేవారు. తోలి భారతీయ వార్తా పత్రిక ప్రారంభించిన వ్యక్తి గంగాధర భట్టాచార్జీ . ఆయన 1816 లో బెంగాల్ గెజిట్ బెంగాలీ భాషలో ప్రచురించాడు.1868 లో శశికుమార్ ఘోస్ అతని ఎనిమిది మంది అన్నదమ్ములు కలిసి జాస్పూర్ జిల్లా స్వగ్రామం అమృత బజార్ (ఇప్పుడు బంగ్లాదేశ్ లో వుంది) లో అమృత బజార్ పత్రిక ప్రారంభించారు. ౧౮౭౮ లో ది హిందూ పత్రిక మొదలైంది. రాబర్ట్ నైట్ సంపాదకత్వంలో ద బాంబె టైమ్స్ ఉండేది, అదే తరువాతి కాలంలో ది టైమ్స్ అఫ్ ఇండియాగా రూపొందింది, ది టైమ్స్ అఫ్ ఇండియా 1861 లో పుట్టి థామస్ బెన్నెట్ ఆధ్వర్యంలో రాబర్ట్ నైట్ సంప్రదాయాన్ని కొనసాగించింది 1881 లో బాలగంగాధర తిలక్ కేసరి, మహారాటా పత్రికలను మరాఠీలో ప్రచురించారు. 1919 లో మోహన్ దాస్ కరంచంద్ గాంధీ యంగ్ ఇండియా అనే వార పత్రిక ప్రారంభించారు.1938 లో జవహర్ లాల్ నెహ్రూ సంచాలక సమాఖ్య అధ్యక్షుడిగా నేషనల్ హెరాల్డ్ పత్రిక మొదలైంది .