సీసము (మూలకము)
సీసము ఒక లోహ మూలకం. ఇది మృదువుగా ఉండి, సాగకొట్టిన సులభంగా కావలసిన రూపంలోకి సాగును. అంతే కాకుండా బలమైన పరివర్తకోత్తర లోహ మూలకము (post-transition metal). తాజా సీసము నీలిచాయతో తెల్లగా ఉండును. కాని గాలితో సంపర్కము వలన లేత బూడిదరంగుకు మార్పు చెందును. సీసమును కరిగించినప్పుడు క్రోమియం-వెండి ల వన్నెకలిగి మెరుస్తుంది.ఇది అతి భారమైన రేడియో ధార్మికగుణ రహితమైన మూలకము. ఇది స్థిరమైన మూలకాలలో ఎక్కువ పరమాణు సంఖ్య కలిగి ఉన్న మూలకం. సాధారణ గదిఉష్ణోగ్రత వద్ద ఘనస్థితిలో సీసముయొక్క సాంద్రత 11.34 గ్రాము/సెం.మీ 3. ద్రవ స్థితిలో(ద్రవీభవ ఉష్ణోగ్రత వద్ద)సాంద్రత 10.66 గ్రాములు /సెం.మీ3. పరమాణు ద్రవ్యరాశి 207.21 , అణువు స్పటికం కేంద్రికృతఘనాకృతి. సీసము యొక్క ద్రవీభవన స్థానం327.46°C . సీసము యొక్క మరుగు స్థానం1749°C . ఎక్కువ సాంద్రత కలిగిన లోహ మూలకం సీసము.
కాపర్(I) సల్ఫైడ్
కాపర్(I)సల్ఫైడ్ ఒక రసాయన సమ్మేళనం. ఇది ఒక అకర్బన రసాయన సంయోగపదార్థం. రాగి మరియు సల్ఫర్ మూలకాల పరమాణు సంయోగం వలన కాపర్‌సల్ఫైడ్ సమ్మేళనపదార్థం ఈ సంయోగపదార్థం యొక్క రసాయన సంకేతపదం CuSఏర్పడినది. ప్రకృతిలో కాపర్‌సల్ఫైడ్ చాకోసైట్ (chalocite)అనబడు ఖనిజ రూపంలో లభిస్తున్నది.ఈ ఖనిజం stoichiometry గా Cu నుండి CuS వ్యత్యాసంలో లభిస్తుంది.
కాపర్(I)సల్ఫైడు యొక్క అణుభారం 159.16 గ్రాములు/మోల్. కాపర్(I)సల్ఫైడు సమ్మెళనపదార్థం యొక్క సాంద్రత(25 °C వద్ద)5.6 గ్రాములు/సెం.మీ.కాపర్(I)సల్ఫైడు యొక్క ద్రవీభవన స్థానం1,130 °C (2,070 °F; 1,400K). కాపర్(I)సల్ఫైడు నీటిలో కరుగదు. కాని ఈ సంయోగ పదార్థం హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంలో తక్కువ ప్రమాణంలో కరుగుతుంది.అమ్మోనియం హైడ్రాక్సైడ్(NHOH)లో కరుగుతుంది. అలాగే పొటాషియం సైనైడ్ ద్రావణం లో కూడా కరుగుతుంది.కాపర్(I)సల్ఫైడు సంయోగ పదార్థం, సల్ఫ్యూరిక్‌ఆమ్లం మరియు నైట్రిక్ ఆమ్లాలలో వియోగం చెందుతుంది.
కాపర్(I)సల్ఫైడు దహనచర్యలో పాల్గొనదు. దహనశీలి కాదు.
కాపర్(I)సల్ఫైడ్ అణువు రెండురకాల మోనోక్లినిక్ రూపాలను కలిగి ఉన్నది. అందులో ఒకటి తక్కువ ఉష్ణోగ్రతవద్ద, 96 రాగి పరమాణువులను ఒక యూనిట్‌సెల్ (unit cell)లో కలిగిన సంక్లిష్ట నిర్మాణం.మరొకటి షట్కోణనిర్మాణంతో, 104°Cకన్న ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద స్థిరత్వంకలిగి ఉన్నది.