నయాగరా జలపాతం
నయాగరా జలపాతం (Niagara Falls) అమెరికా రాష్ట్రమైన న్యూయార్క్ మరియు కెనడా నగరాల మధ్య నయాగరా నదిపై ఉన్న అతిపెద్ద జలపాతం. నయాగరా జలపాతం అంటే మూడు జలపాతాల మొత్తానికి ఉన్న సామూహిక నామము. అమెరికా లోని న్యూయార్క్ రాష్ట్రం మరియు కెనడాలోని ఒంటారియా రాష్ట్రం సరిహద్దుల మధ్య అటూ ఇటూ ఉన్న జలపాతమిది. ఈ జలపాతం నయాగర జార్జ్ దక్షిణ తీరంలో ఉంది. పెద్ద మరుయి చిన్నది వరకు ఈ జపపాతం గుర్రపునాడా ఆకారంలో ఉంది. మెరికన్ ఫాల్స్, బ్రైడల్ వెయిల్ ఫాల్స్ అమెరికన్ ప్రాంతంలో ఉన్నాయి. ది హార్స్ షూ ఫాల్స్ కెనడా ప్రాంతంలో ఉన్నాయి. అమెరికన్ ఫాల్స్ అమెరికా వైపు గోటు ఐలాడ్ (గోట్ ద్వీపం)ద్వారా విభజించబడి ఉంటాయి. చిన్నదైన బ్రైడల్ వెయిల్ ఫాల్స్ కూడా అమెరికన్ ప్రాంతంలో ల్యూనా ఐలాండ్ (ల్యూనా ద్వీపం) విభజింపబడి ఉన్నాయి. హార్స్ షూ ఫాల్స్ గుండా అంతర్జాతీయ సరిహద్దు 1892 లో చేయబడింది. సహజ భూఊచకోత వలన ఈ సరిహద్దులు తరచూ వివాదాస్పదమౌతుంటాయి.
నయాగరా (పుస్తకం)
నయాగరా అభ్యుదయ కవులు ఏల్చూరి సుబ్రహ్మణ్యం, బెల్లంకొండ రామదాసు, కుందుర్తి ఆంజనేయుల సంయుక్త కృషి ఫలితంగా కవితల సంకలనం తయారైంది. నయాగరా కవితా సంకలనం తెలుగులో అచ్చయిన తొలి అభ్యుదయ కవిత్వ సంకలనంగా చరిత్రలో స్థానం పొందింది.
1930ల్లో శ్రీశ్రీ అభ్యుదయ కవితా వస్తువులతో కొత్త శైలి, శిల్పాలను అనుసరిస్తూ కవితలు రచన చేసారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా వచ్చిన మాంద్యం ప్రభావంతోనూ, రెండవ ప్రపంచ యుద్ధారంభ సూచనలతోనూ సమాజ స్థితిగతులలో నెలకొన్న అస్థిరత ఆనాటి యువతపై ప్రభావం చూపింది. ఈ సామాజిక స్థితిగతుల నేపథ్యంలోనే శ్రీశ్రీ అభ్యుదయ కవిత్వరచన ప్రారంభించగా అచిరకాలంలోనే అది ఉద్యమ స్థాయికి చేరింది. ఆ క్రమంలోనే బెల్లంకొండ రామదాసు, కుందుర్తి ఆంజనేయులు, ఏల్చూరి సుబ్రహ్మణ్యం వంటివారి సంయుక్త కృషి ఫలితంగా నయాగరా కవిత్వ సంకలనం వెలువడింది. ఈ నేపథ్యంలో తెలుగు సాహిత్య చరిత్రలో ప్రముఖ స్థానాన్ని ఆక్రమించిన అభ్యుదయ కవిత్వోద్యమంలో అచ్చయిన తొలి కవిత్వ సంకలనంగా పేరొందింది.