క్షయ
క్షయ వ్యాధి (Tuberculosis) ఒక ముఖ్యమైన అంటువ్యాధి. ఇది ఊపిరితిత్తులకు సంబంధించినదని మనకు తెలిసినా, చర్మము నుండి మెదడు వరకు శరీరంలో ఏ భాగనికైనా ఈవ్యాధి సోకవచ్చును. భారతదేశంలో దీర్ఘకాలిక రోగాలలో ముఖ్యమైనది క్షయవ్యాధి. మైకోబాక్టీరియా లేదా మైకో బ్యాక్టీరియం ట్యూబర్ క్యులోసిస్ అనే సూక్ష్మక్రిమివలన ఈ వ్యాధి వస్తుంది.[1] క్షయ వ్యాధి సోకని శరీరావయవాలు క్లోమము, థైరాయిడ్ గ్రంథి, జుట్టు. మిగిలిన అవయవాలన్నింటికి క్షయవ్యాధి కలిగే అవకాశం ఉంది. ఈ వ్యాధి ముఖ్యంగా శ్వాసకోశాన్ని దెబ్బ తీస్తుంది.
దంత క్షయం
దంత క్షయం లేదా కుహరం (పుచ్చు) గా కూడా తెలిసిన దంతాలు పుచ్చిపోవడం అనేది ఒక వ్యాధి. అంటే బ్యాక్టీరియా సంబంధిత చర్యలు దృఢమైన దంత నిర్మాణాన్ని (దంతిక, దంత ధాతువు మరియు పంటిగార (అతికేపదార్థం) ) దెబ్బతీయడం. తద్వారా ఈ కణజాలాలు త్వరితగతిన నాశనమవుతాయి. ఫలితంగా దంత క్షయం (పళ్లు పుచ్చిపోవడాలు, పళ్లలో రంధ్రాలు) సంభవిస్తుంది. దంత క్షయాలకు రెండు రకాలైన బ్యాక్టీరియాలు కారణమవుతున్నాయి. అవి "స్ట్రెప్టోకాకస్ మ్యూటన్స్" మరియు "లాక్టోబాసిల్లస్" . చికిత్స చేసుకోని పక్షంలో ఈ వ్యాధి నొప్పి, పళ్లు రాలిపోవడం, గాయాలకు దారితీస్తుంది. కొన్ని ప్రత్యేక సందర్భాల్లో మరణం కూడా సంభవించవచ్చు. నేడు ప్రపంచమంతటా (దంత) క్షయాలు సర్వసాధారణ వ్యాధులుగా ఉన్నాయి. దంత క్షయాలకు సంబంధించిన అధ్యయన శాస్త్రాన్ని క్యారియాలజీ అంటారు.