నోబెల్ బహుమతి
నోబెల్ బహుమతులు భౌతిక శాస్త్రంలో, రసాయన శాస్త్రంలో, సాహిత్యంలో, వైద్యశాస్త్రంలో కృషి చేసిన శాస్త్రవేత్తలకు మరియు ప్రపంచ శాంతికి కృషిచేసిన మహానుభావులకు ప్రతియేటా బహూకరిస్తుంటారు. ఈ ఐదు బహుమతులు ప్రఖ్యాత స్వీడిష్ శాస్త్రవేత్త అయిన ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ 1895 నాటి వీలునామా ప్రకారం 1901లో ప్రారంభించబడ్డాయి (నోబెల్ మరణించిన 5 సంవత్సరముల తరువాత). ఆల్ఫ్రెడ్ నోబెల్ గౌరవార్దం శాంతి బహుమతి మటుకు 1969 నుండి బ్యాంక్ ఆఫ్ స్వీడన్ ద్వారా ఇవ్వడము జరుగుతోంది. ఈ ఆరు బహుమతులు అత్యధిక పారితోషికంతో పాటు పేరు ప్రఖ్యాతలకు నిదర్శనం. ప్రతీ సంవత్సరం, ఒక్క శాంతి బహుమానం తప్ప మిగతా ఐదు బహుమతులు నోబెల్ గారి వర్ధంతి అయిన డిసెంబరు 10 నాడు, స్టాక్ హోంలో ఇవ్వబడతాయి. వివిధ రంగములలో విశేషమైన కృషి/పరిశోధనలు చేసిన, విప్లవాత్మక విధానాలు/పరికరాలతో శాస్త్రాన్ని ముందంజ వేయించిన, మానవ సమాజానికి ఆ శాస్త్రంతో అత్యంత సహాయాన్ని అందించిన వ్యక్తులకు, సంస్థలకు (శాంతి బహుమతి మాత్రమే) ఇవ్వబడుతుంది.
వెర్నర్ హైసెన్ బర్గ్
వెర్నర్ హైసెన్బర్గ్ (డిసెంబరు 5, 1901 – ఫిబ్రవరి 1, 1976) జర్మనీకి చెందిన ప్రఖ్యాత భౌతిక శాస్త్రవేత్త. క్వాంటమ్ యాంత్రిక శాస్త్రాన్ని అభివృద్ధి చేసిన వారిలో ప్రధానమైన వాడు. 1925 లో తన సిద్ధాంతాల్ని ప్రచురించడం ప్రారంభించాడు. 1927 లో ఆయన ప్రతిపాదించిన అస్థిరత్వ నియమంతో శాస్త్రపరిశోధనలో ఖ్యాతి గడించాడు. 1932 లో క్వాంటం యాంత్రిక శాస్త్రాన్ని సృష్టించినందుకు గాను ఆయనకు నోబెల్ బహుమతి లభించింది. ఆయన ఇంకా అణుకేంద్రకం, ఫెర్రోమాగ్నటిజం, విశ్వకిరణాలు, అణువుకన్నా సూక్ష్మమైన కణాలు లాంటి విషయాలపై పరిశోధన చేశాడు. పశ్చిమ జర్మనీలో మొట్టమొదటి అణు రియాక్టరుకు, 1957 మ్యూనిక్ లో ఒక ప్రయోగాత్మక రియాక్టరుకు ప్రణాళిక తయారు చేశాడు. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో ఆయన అణువులపై చేసిన పరిశోధనపై కొంత వివాదం కూడా నెలకొని ఉన్నది.