కాలేయం
కాలేయం మానవుని శరీరంలోని అతి పెద్ద గ్రంథి. ఇది ఉదరంలో ఉదరవితానానికి (డయాఫ్రమ) క్రిందగా కుడివైపున మధ్యలో ఉంటుంది. కాలేయము పైత్యరసాన్ని తయారుచేస్తుంది. అది పిత్తాశయంలో నిలువచేయబడి జీర్ణక్రియలో చాలా తోడ్పడుతుంది. పైత్యరసవాహిక ద్వారా పైత్యరసము, ఆంత్రమూలానికి చేరుతుంది.
ఆకలి
ఆకలి అంటే ఏదైనా తినాలి అనిపించే ఒక భావన. కాలేయములో గ్లైకోజన్ ఒక నిర్ధిష్ట స్థాయి కంటే తగ్గినప్పుడు కలిగే అనుభూతిని ఆకలి (Hunger) అంటారు. ఆకలి వేసిన వెంటనే తినవలెననే కోరిక కలుగుట సహజము. ఈ ఇబ్బందికరమైన అనుభూతి హైపోథాలమస్ నుండి ఉద్భవించి కాలేయములోని రిసెప్టార్స్ ద్వారా శరీరములోనికి విడుదల అవుతుంది. ఒక సాధారణ మానవుడు ఆహారము తీసుకోకుండా వారముల తరబడి బ్రతకగలిగినా, ఆకలి అనే భావన మాత్రం ఆహారములేని రెండు గంటల నుండి మొదలౌతుంది.
ఆకలి సంకోచములు కడుపులో కలిగినప్పుడు వాటిని ఆకలి పోటులు (Hunger pains) అంటారు. సాధారణముగా పస్తు ఉన్నప్పుడు చివరిసారి ఆహారము తీసుకున్న 12 నుండి 24 గంటల తరువాత గాని ఆకలి పోటులు ప్రారంభం కావు. ఒక ఆకలి సంకోచము 30 సెకన్లు వరకు సాగగా, పోటులు 30-45 నిమిషముల వరకు ఉండిన పిదప, సుమారు 30 నుండి 150 నిమిషాల వరకు ఆకలి సద్దుమణుగుతుంది. సంకోచములు మొదట ఒక దాని తరువాత ఒకటిగా వచ్చినా, కొంత సమయము తర్వాత నిరంతరంగా వస్తాయి. భావోద్వేగస్థితులు (కోపం, సంతోషం లాంటివి) ఆకలి సంకోచాలను కొంత మేరకు అణచగల అవకాశముంది. ఆకలి యొక్క స్థాయి తక్కువ చక్కెర స్థాయి వలన పెరుగును మరియు మధుమేహ వ్యాధిగ్రస్తులలో అధికముగానుండును. ఇవి 3 నుండి 4 రోజులలో చేరుకొనును. ఆకలి పూర్తిగా సమసిపోకున్ననూ రాను రాను ఆకలి నొప్పులు తగ్గుముఖము పడతాయి. ఉదరకోశ tonus స్థాయి అధికముగానున్న ఆరోగ్యవంతులయిన యుక్తవయస్కులలో ఆకలి సంకోచములు మిక్కిలి ప్రభావము కలిగి ఉంటాయి. ఆకలి సంకోచాల మధ్య వ్యవధి వయసుతో పాటు పెరుగుతుంది.