మలేరియా
మలేరియా వ్యాప్తి సాధారణంగా దోమకాటు వలన జరుగుతుంది. తన జీవిత చక్రాన్ని పూర్తి చేసుకోవడం కోసం మలేరియా పరాన్నజీవికి మనుషులు అవసరం. మనిషిని కుట్టినప్పుడు లాలాజలాన్ని వదులుతుంది. ఆ లాలాజలములో స్పోరోజాయిట్స్ ఉంటాయి. అవి మనిషి శరీరములోకి ప్రవేశిస్తాయి, అక్కడ నుండి అవి మీరోజాయిట్స్ గా కాలేయము, ఎర్ర రక్త కణాలలో పరిణతి చెందుతాయి. ఇలా పరిణతి చెందిన మీరోజాయిట్స్ వల్ల వ్యాధి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. అయితే అన్ని దోమలూ మలేరియాను వ్యాప్తి చేయవు. కేవలం అనోఫిలస్ (anopheles) అనే జాతిలోని ఆడ దోమల వల్ల మాత్రమే మనుషులకు వ్యాధి సోకుతుంది.
లీష్మేనియాసిస్
లీష్మేనియాసిస్‍ను, లీష్మానియాసిస్ అని కూడా పలుకుతారు, లీష్మేనియా ఉపజాతి యొక్క ప్రోటోజోన్ పరాన్నజీవుల ద్వారా ఈ వ్యాధి కలుగుతుంది మరియు నిర్దిష్టమైన కొన్ని సాండ్ ఫ్లైస్ రకాల కాటు ద్వారా వ్యాప్తి చెందుతుంది. ఈ వ్యాధిని మూడు ముఖ్యమైన పద్ధతులలో చూపవచ్చు: చర్మ సంబంధితం లేదా అంతర్గత అవయవాల లీష్మేనియాసిస్ . చర్మ సంబంధిత రూపం అనేది చర్మపు పుండ్లతో ఉంటుంది, చర్మం, నోరు మరియు ముక్కు యొక్క పుండ్లతో చర్మ సంబంధమైన రూపం ఉంటుంది మరియు అంతర్గత అవయవాల రూపం చర్మపు పుండ్లతో మొదలవుతుంది ఆ తరువాత జ్వరం, తక్కువ ఎర్ర రక్త కణాలు మరియు పెరిగిన ప్లీహము మరియు కాలేయంతో ఉంటుంది.
మానవులలో 20 కంటే ఎక్కువ ఇన్ఫెక్షన్లు "లీష్మేనియా" జాతుల వల్ల కలుగుతాయి. ప్రమాద కారకాలలో పేదరికం, పోషకాహార లోపం, అడవుల నిర్మూలన, పట్టణీకరణ ఉన్నాయి. సూక్ష్మదర్శిని క్రింద పరాన్నజీవులను చూడటం ద్వారా మూడు రకాలన్నీ నిర్ధారించబడతాయి. అదనంగా, రక్త పరీక్షలతో అంతర్గత అవయవాల వ్యాధిని నిర్ధారించవచ్చు. 
పాక్షికంగా  క్రిమి సంహారక మందుతో చికిత్స జరపబడిన దోమతెరల క్రింద నిద్రించటం ద్వారా లీష్మేనియాసిస్‍ను నివారించవచ్చు. సాండ్ ఫ్లైలను చంపటానికి క్రిమి సంహారాలను చల్లటం మరియు వ్యాధి ప్రారంభంలోనే వ్యక్తులకు చికిత్స జరపటం అనేవి వ్యాధి మరింత ప్రబలకుండా నివారించే ఇతర చర్యలుగా ఉన్నాయి. వ్యాధిని పొందే ప్రాంతం, " లీష్మేనియా’ జాతులు, మరియు ఇన్ఫెక్షన్ రకంపై ఆధారపడి అవసరమయ్యే చికిత్స నిర్ధారించబడుతుంది. అంతర్గత అవయవాల వ్యాధికై ఉపయోగించే అవకాశమున్న కొన్ని మందులలో  లిపోసమాల్ యాంఫోటెరిసిన్ బి , పెంటవాలెంట్ యాంటిమోనియల్స్ కలయిక మరియు పారోమోమైసిన్, " మరియు మిల్టెఫోసిన్."చర్మ సంబంధమైన వ్యాధి కోసం పారోమోమైసిన్ ఫ్లుకొనజోల్ లేదా పెంటమైడిన్ ప్రభావవంతంగా పనిచేయవచ్చు."
సుమారు 12 మిలియన్ల మంది ప్రస్తుతం ఇన్ఫెక్షన్‍కు 98 దేశాలలో గురయ్యారు. సుమారు 2 మిలియన్ల కొత్త కేసులు మరియు 20 నుండి 50 వేల వరకు మరణాలు ప్రతి సంవత్సరం సంభవిస్తాయి. ఆసియా, ఆఫ్రికా, దక్షిణ మరియు మధ్య అమెరికా మరియు దక్షిణ యూరోప్లోల నివసించే సుమారు 200 మిలియన్ ప్రజలకు ఈ వ్యాధి సాధారణంగా వస్తుంది. ఈ వ్యాధి చికిత్సకు కొన్ని మందులపై డిస్కౌంట్లను ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ పొందింది. తో సహా ఈ వ్యాధి కుక్కలు మరియు చిట్టెలుకల వంటి అనేక ఇతర జంతువులలో సంభవించవచ్చు.