లోబోటోమి
లోబోటోమి ([λοβός – lobos]error: {{lang-xx}}: text has italic markup (help): "లోబ్ (మెదడు)" యొక్క; τομή – tome: "cut/slice") అనేది ఒక న్యూరోసర్జికల్ ప్రక్రియ, అది ఒక రకమైన సైకో సర్జరి, దానిని leukotomy లేదా leucotomy (గ్రీకు భాష λευκός – leukos: "స్పష్టమైన/తెల్లదయిన" మరియు 'టోమె ) అని కూడా పిలుస్తారు. దీనిలో ప్రిఫ్రంటల్ కార్టెక్స్ నుండి మరియు అదే కార్టెక్స్ వరకు ఉండే సంబంధాలను కత్తిరించడం జరుగుతుంది, ప్రిఫ్రంటల్ కార్టెక్స్ అనేది, మెదడు యొక్క ఫ్రంటల్ లోబ్స్ యొక్క ముందరి భాగం. మొదట్లో ల్యూకోటోమిగా పేరొందిన ప్రక్రియ, 1935లో ప్రారంభమయిన దగ్గరి నుండి వివాదాస్పదంగా ఉన్నప్పటికీ, అది రెండు దశాబ్దాలకు పైగా ఒక ముఖ్యస్రవంతి ప్రక్రియ, దీనివల్ల తరచు సంభవించే మరియు తీవ్రము అయిన సైడ్ ఇఫెక్ట్స్ ఉంటాయన్న సాధారణ గుర్తింపు ఉన్నప్పటికీ సైకియాట్రిక్ (మరియు అప్పుడప్పుడూ ఇతర) స్థితులకు నిర్దేశించేవారు. 1949లో శరీరధర్మ శాస్త్రం లేదా వైద్య నోబెల్ పురస్కారం ఆంటోనియో ఎగాస్ మోనిజ్‌కు వచ్చింది. కొన్ని రకాల తీవ్రమయిన మానసిక ఋగ్మతలలో ల్యూకోటోమికి సంబంధించిన గుణపర్చగల విలువను కనిపెట్టినందుకు గాను అతనికి ఈ పురస్కారం లభించింది.[1] ఆధునిక న్యూరోలెప్టిక్ (ఆంటిసైకోటిక్) ఔషధాలను ప్రవేశపెట్టినపుడు దాని ఉపయోగం యొక్క పురోభివృధ్ధి సమయం 1940వ దశాబ్దపు తొలి సంవత్సరాల నుండి 1950వ దశాబ్దపు మధ్య భాగం వరకు ఉండింది. 1951 వచ్చే సరికి యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో 20,000 లోబోటోమీలు చేసారు. ఈ ప్రక్రియ యొక్క తగ్గుదల తొందరపాటు చర్యగా కాకుండా క్రమక్రమంగా సంభవించింది. 1954లో ఆంటిసైకోటిక్ ఔషధం క్లోర్‌ప్రోమాజైన్ కెనడాలో ప్రవేశించాక ఒట్టావా యొక్క సైకియాట్రిక్ ఆసుపత్రులలో, ఉదాహరణకు, 1953లో 153 లోబోటోమీలు చేస్తే ఆ సంఖ్య 1961 నాటికి 58కి తగ్గింది.[2][3]
లవకుశ
దీనిని "గేవా కలర్" (అగ్ఫ-గీవర్ట్ జర్మనీ సంస్థ) లో తీశారు. తెలుగులో రంగుల్లో చిత్రీకరణ ప్రారంభించిన తొలి చిత్రం లవకుశ మాత్రమే, దక్షిణభారతదేశంలో అంతకుముందు ఒకే ఒక్క తమిళచిత్రం కలర్ లో విడుదలైంది. తమిళంలోనూ, తెలుగులోనూ "లవకుశ" సినిమాను ఒకేసారి తీశారు. 1958లో సినిమా చిత్రీకరణ ప్రారంభమైంది, ప్రారంభించిన 5 సంవత్సరాల అనంతరం 1963లో పూర్తయ్యింది. సినిమా ప్రారంభమయ్యాకా కొన్నాళ్ళకు నిర్మాతకు ఆర్థిక సమస్యలు ఎదురుకావడంతో విధిలేక మధ్యలో ఆపేశారు. తర్వాత నిర్మాత ఆర్థికంగా నిలదొక్కుకుని మళ్ళీ చిత్రీకరణ మొదలుపెట్టించారు. అయితే అప్పటికి దర్శకుడు సి.పుల్లయ్య ఆరోగ్యం క్షీణించింది. దాంతో దర్శకుడు బి.ఎన్.రెడ్డి, మరో పంపిణీదారుడి ప్రోత్సాహంతో సి.పుల్లయ్య కుమారుడు సి.ఎస్.రావు సినిమా దర్శకత్వ బాధ్యతలు స్వీకరించి చిత్రాన్ని పూర్తిచేశారు. సినిమా చిత్రీకరణ పున:ప్రారంభించేనాటికి సినిమాలో పనిచేసిన నటీనటులకు, ముఖ్యంగా చిన్నవయసులో ఉన్న లవకుశ పాత్రధారులు మాస్టర్ నాగరాజు, మాస్టర్ సుబ్రహ్మణ్యంలకు శారీరికంగా మార్పులు వచ్చేశాయి. ఎదిగే వయసు కావడంతో వారిలో వచ్చిన మార్పులు కొట్టొచ్చినట్టు కనిపించేవి, అయినా మేకప్ తోనూ, ఛాయాగ్రహణ నైపుణ్యంతోనూ ఈ సమస్యలు కమ్ముకొచ్చే ప్రయత్నాలు చేశారు. కొత్తగా కలర్ లో వచ్చిన సినిమా కనుక అప్పటి సాంకేతికత ఆధారంగా బాగా శక్తివంతమైన లైటింగ్ వాడేవారు, దాంతో ఆ లైటింగ్ ముఖానికి కొడుతుండగా నటించేందుకు నటీనటులు చాలా ఇబ్బందులు పడ్డారు. మొత్తానికి ప్రారంభించిన అయిదేళ్ళకు ఇద్దరు దర్శకులు మారి సినిమా పూర్తయ్యింది.[1]