తిరుమల
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం చిత్తూరు జిల్లాలోని పట్టణం తిరుపతి. ఈ పట్టణాన్ని ఆనుకొని ఉన్న కొండలపై వెంకటేశ్వర స్వామి ఆలయం ఉన్న వూరు తిరుమల. ఈ రెండింటినీ కలిపి "తిరుమల తిరుపతి" అని వ్యవహరిస్తూ ఉంటారు. తిరుమల వెంకటేశ్వరస్వామి ఆలయాన్ని ప్రతిదినం లక్ష నుండి రెండు లక్షల వరకు భక్తులు సందర్శిస్తుంటారు. ప్రత్యేక దినాలలో 5 లక్షలమంది వరకూ దర్శనం చేసుకొంటారు.[1]. ఈ యాత్రాస్థలం శ్రీవైష్ణవ సంప్రదాయంలోని 108 దివ్యదేశాలలో ఒకటి.
సుబ్రహ్మణ్యస్వామి ఆలయం
వీరు అదే విధంగా కావిళ్ల పండగ అని చేస్తారు. ఆ రోజున ఆడమగ, చిన్న పెద్ద తేడా లేకుండా అందరు దీక్ష వహిస్తారు. అది ఇప్పటి అయ్యప్ప దీక్ష వంటిది. ఆరోజు అందరు పసుపు బట్టలు ధరించి., నుదుటన వీభూతి ధరించి మధ్యలో గందం బొట్టు పెట్టి కావిడిని భుజాన వేసుకొని హరో హర అంటూ సుబ్రమణ్య స్వామి ఆలయానికి వెళతారు. ఎక్కువగా కాలి నడకన వెళతారు. కావిడి అంటే ఒక కర్రకు రెండు కొసలందు దారాలతో చిన్నని వెదురు బుట్టలను కట్టీ బుట్టలో పూజా ద్రవ్యాలు, నిమ్మకాయలు, వేస్తారు.. దీని కంతటికి పసుపు పూసి వుంటుంది. దాన్ని భుజాన వేసుకొని ఆవేశంగా "హరో హర మురుగా" అంటూ అరుస్తు వెళుతుంటారు. దీన్నే కావిళ్ల పండగ అని క్లుప్తంగా అంటారు. సుమారు నాలుగు దశాబ్దాల క్రితం ఈ భక్తుల హడావుడి చాల ఎక్కువగా వుండేది. ఆ రోజుల్లో అయ్యప్ప భక్తులు తక్కువ. ఇప్పుడు అయ్యప్ప భక్తులు ఎక్కువయ్యారు. వీరి సంఖ్య తగ్గింది. తమిళ నాట మాత్రం ఇంకా మంచి ఊపులోనే ఉంది.