ఆర్యభట్టు
ఆయన జన్మస్థలం పూర్వం పాటలీపుత్రంగా పిలవబడిన పాట్నాకు సమీపంలో ఉన్న కుసుమపురం. కొద్ది మంది ఆయన్ను విక్రమాదిత్యుని ఆస్థానంలో పనిచేసిన ప్రముఖ ఖగోళ శాస్త్రజ్ఞుడు, గణిత శాస్త్రవేత్త అయిన వరాహమిహురుడికి సమకాలికుడిలా భావిస్తున్నారు. విక్రమాదిత్యుడు పండితులను బాగా ఆదరించేవాడు. ఆయన ఆస్థానంలో నవరత్నాలు అనబడే తొమ్మిది మంది కవులుండే వాళ్ళు. వాళ్ళలో ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన కాళిదాసు కూడా ఒకడు. ఆర్యభట్టు ఈ తొమ్మిది మందిలో లేకుండా ఉన్నాడంటే ఆయన ఆలోచనలను ఆయన సమకాలికులు అంతగా పట్టించుకునే వారు కాదని తెలుస్తుంది. వరాహమిహిరుడి ఆలోచనలు కూడా కొన్ని ఆర్యభట్టు ఆలోచనలతో విరుద్ధంగా ఉన్నాయి. కానీ ఆయన ఈ నవరత్నాలు ప్రాచుర్యంలోకి రాకమునుపే జీవించి ఉంటాడనీ, లేక పోతే అతడు తక్కువ సమయంలో అంత ప్రాముఖ్యత సంపాదించుకొనే వాడు కాదనీ కొంత మంది భావన. అతని పుస్తకం ఆర్యభట్టీయం కూడా 23 ఏళ్ళ వయసులో వ్రాసి ఉన్నట్లుగా భావిస్తున్నారు. అయినా గానీ ఆ పుస్తకంలో లోతైన ఆలోచనలు, అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. ఇందులో చాలా విశేషాలతో పాటు, ఒకదానికొకటి ఎదురుగానూ, ఒకే దిశలోనూ సంచరించే గ్రహాలు కలుసుకోవడానికి అవసరమయ్యే సమయాన్ని లెక్కగట్టడానికి కొన్ని సూత్రాలు కూడా ప్రతిపాదించాడు. సంఖ్యాశాస్త్రంలో కూడా చెప్పుకోదగ్గ కృషిచేశాడు.
ఆలూరు భుజంగ రావు
ఆలూరు భుజంగ రావు (1928-జూన్ 20, 2013) విరసం సీనియర్‌ సభ్యుడు, ప్రముఖ రచయిత మరియు అనువాదకుడు.
ఆయన 1928లో గుంటూరు జిల్లా పొన్నూరు దగ్గర కొండముది గ్రామంలో జన్మించారు. ఆయన తల్లి సీతారామమ్మ తండ్రి వెంకటప్పయ్య. ఆయన జీవితం ఎక్కువగా తెనాలి, గుడివాడలలో సాగింది. భగత్ సింగ్, చంద్రశేఖర ఆజాద్, సుఖదేవ్, మరెంతమందో దేశభక్తులతో కలసి పనిచేసినటువంటి శ్రీ యశ్ పాల్ గారు రచించిన - అప్పటి సంగతులతో కూడిన స్వాతంత్ర్య పోరాట గాథ 'సింహావలోకన్'నూ, మరెంతో విమర్శనాత్మక విప్లవ సాహిత్యాన్నీ తెనిగించారు. గుడివాడకు చెందిన ఆలూరు భుజంగరావు రాహుల్ సాహిత్య సదనమును స్థాపించి, అనేక రాహుల్ సాంకృత్యాయన్ రచనలను తెనిగించారు. భగత్ సింగ్, చంద్రశేఖర ఆజాద్, సుఖదేవ్ వంటి మరెంతమందో దేశభక్తులతో కలసి పనిచేసినటువంటి యశ్ పాల్ రచించిన - అప్పటి సంగతులతో కూడిన స్వాతంత్ర్య పోరాట గాథ 'సింహావలోకన్'నూ, మరెంతో విమర్శనాత్మక విప్లవ సాహిత్యాన్నీ తెనిగించారు. శ్రీ యశ్ పాల్ గారు రాసిన స్వతంత్ర పోరాటంలోని అనుభవాల సంపుటి. వీరు భగత్ సింగ్ అరెస్ట్ కాబడిన తరువాత, ఆజాద్ ను పోలీసులు పార్కులో కాల్చి చంపిన తరువాత, వీరు అరెస్ట్ అయ్యేంతవరకు హి.స.ప్ర.సకు అధ్యక్షులిగా పనిచేసారు.విడుదల అయ్యాక కూడా స్వతంత్ర భారతంలో రాజకీయల్లో ఉన్నారు. పోరాటంలో వీరి అనుభవాల, సిధ్ధాంతాల సంపుటే సింహావలోకన్.