సీసము (మూలకము)
సీసము ఒక లోహ మూలకం. ఇది మృదువుగా ఉండి, సాగకొట్టిన సులభంగా కావలసిన రూపంలోకి సాగును. అంతే కాకుండా బలమైన పరివర్తకోత్తర లోహ మూలకము (post-transition metal). తాజా సీసము నీలిచాయతో తెల్లగా ఉండును. కాని గాలితో సంపర్కము వలన లేత బూడిదరంగుకు మార్పు చెందును. సీసమును కరిగించినప్పుడు క్రోమియం-వెండి ల వన్నెకలిగి మెరుస్తుంది.ఇది అతి భారమైన రేడియో ధార్మికగుణ రహితమైన మూలకము. ఇది స్థిరమైన మూలకాలలో ఎక్కువ పరమాణు సంఖ్య కలిగి ఉన్న మూలకం. సాధారణ గదిఉష్ణోగ్రత వద్ద ఘనస్థితిలో సీసముయొక్క సాంద్రత 11.34 గ్రాము/సెం.మీ 3. ద్రవ స్థితిలో(ద్రవీభవ ఉష్ణోగ్రత వద్ద)సాంద్రత 10.66 గ్రాములు /సెం.మీ3. పరమాణు ద్రవ్యరాశి 207.21 , అణువు స్పటికం కేంద్రికృతఘనాకృతి. సీసము యొక్క ద్రవీభవన స్థానం327.46°C . సీసము యొక్క మరుగు స్థానం1749°C . ఎక్కువ సాంద్రత కలిగిన లోహ మూలకం సీసము.
పిఎస్‌ఎల్‌వి సీ-43
పిఎస్‌ఎల్‌వి సీ-43 ద్వారా ప్రయోగించిన ఉపగ్రహాల్లో380 కిలోల బరువు వున్న భారతీయ హైసిస్(హైపర్ స్పెక్ట్రల్ ఇమేజింగ్ శాటిలైట్) ఉపగ్రహంతో పాటు మొత్తం 261.5 కిలోల బరువున్న 8విదేశాలకు చెందిన 30 చిన్న/సూక్ష్మ ఉపగ్రహాలు వున్నవి.
ఇందులో అమెరికాకు చెందిన 23 ఉపగ్రహాలు వున్నవి.ఇందులో ఫోక్ శాట్-3R పేరుతో 16 ఉపగ్రహాలు,లీమూర్ ఎస్ పేరులో నాలుగు ఉపగ్రహాలు, హెచ్ శాట్-1,గ్లోబల్ శాట్-1, మరియు సిసిరో-1.ఇక కెనడా కు చెందిన కెప్లర్,కొలంబియాకు చెందిన ఫ్యాక్ శాట్,ఫిన్‌లాండ్ కు చెందిన రియక్టరు హలో వరల్డ్ ఉపగ్రహాలు.అలాగే ఆస్ట్రేలియాకు చెందిన సెంటూరి,మలేసియాకు చెందిన ఇన్నోశాట్ -2,నెదర్లాండ్ కు చెందిన హైబర్ శాట్,స్పెయిన్ కు చెందిన త్రీక్యాట్ శాట్-1 వున్నవి.
హైసిస్ ఉపగ్రహం ఇస్రో తయారు చేసినది.ఇది భూ పర్యవేక్షణ ఉపగ్రహం.ఇస్రో తయారు చేసి ప్రయోగించిన ఉపగ్రహాల్లో తక్కువ బరువున్న ఉపగ్రహాల్లో హైసిస్ ఒకటి.ఇది మిని శాటలైట్-2(IMS-2)రకానికి చెందిన ఉపగ్రహం.ఇది భూమికి 636 కిలో మీటర్ల ఎత్తులో,97.957 డిగ్రీల ఏటవాలులో సూర్యానువర్తన కక్ష్యలో పరిభ్రమించును.దీని జీవిత కాలం 5 సంవత్సరాలు.ఉపగ్రహం పరిమాణం 2.158 X 1.386 X 1.121 మీటర్లు.విద్యుతు శక్తి 730 వాట్స్,లిథియం –అయాన్ బ్యాటరీ వున్నది.ఉపగ్రహంలో హైయర్ స్పేక్ట్రల్ ఇమేజర్ (VNIRమరియు SWIR బ్యాండ్స్) వున్నది.దీని ద్వారా 630 కిలోమీటర్ల పైభాగం నుంచి కలర్ చిత్రాలు క్లారిటీగా వీక్షించవచ్చు. భూ ఉపరితలాన్ని పరిశీలించడం, వ్యవసాయం, నీటి లభ్యత తదితర అంశాలకు సంబంధించిన పరిశోధనలకు ఈ ఉపగ్రహం ఉపయోగపడనుంది.