భారత ప్రామాణిక కాలమానం
భారత ప్రామాణిక కాలమానం (IST) భారతదేశమంతటా పాటించే సమయం. ఇది గ్రీన్‌విచ్ (Greenwich) సమయానికి ఐదున్నర గంటలు (UTC+5:30) ముందు ఉంటుంది. భారతదేశం, పొద్దు పొదుపు సమయాన్ని (డేలైట్ సేవింగ్ టైం) కానీ, మరే విధమైనా ఋతు అనుగుణ సర్దుబాట్లను కానీ పాటించదు. అయితే పొద్దు పొదుపు సమయాన్ని తాత్కాలికంగా 1962 భారత-చైనా యుద్ధం, 1965 భారత-పాకిస్తాన్ యుద్ధం, 1971 భారత-పాకిస్తాన్ యుద్ధ సమయాల్లో పాటించారు.[1] సైనిక మరియు విమానయాన సమయంలో భారత ప్రామాణిక కాలమానాన్ని E* ("ఎకో స్టార్")గా సూచిస్తారు.[2]
గ్లోబల్ వార్మింగ్
వివిధ సహజ, మానవజనిత కారణాల మూలంగా వేసిన అంచనాల నమూనాలని గమనించడం ద్వారా వచ్చే మార్పులను ఈ మధ్య కాలంలో మారిన శీతోష్ణస్థితులతో వచ్చే మార్పులను ఈ మధ్య కాలంలో మారిన శీతోష్ణ స్థితులతో పోల్చడం ద్వారా వాటి కారకాలను పరిశోధించడానికి ఈ నమూనాలు ఉపయోగపడుతున్నాయి. ఈ నమూనాలు 1910 నుండి 1945 వరకు జరిగిన వేడెక్కే పనిని ఏకపక్షంగా, అది సహజ వైవిధ్యం వల్ల జరిగిందా లేక మానవుల ప్రభావమా అన్న దాన్ని సమర్ధించనప్పటకీ, 1975 సంవత్సరం నుండి మటుకు కచ్చితంగా మానవులు చేసిన గ్రీన్ హౌసు వాయువుల విడుదల వలనే భూగోళం వేడెక్కిందని చెబుతున్నాయి.