టిప్పు సుల్తాన్
టిప్పూ సుల్తాన్ (పూర్తి పేరు సుల్తాన్ ఫతే అలి టిప్పు - سلطان فتح علی ٹیپو ), మైసూరు పులిగా ప్రశిద్ది గాంచినవాడు. ఇతడి జీవిత కాలం (నవంబర్ 20, 1750, దేవనహళ్ళి – మే 4, 1799, శ్రీరంగపట్నం), హైదర్ అలీ అతని రెండవ భార్య ఫాతిమ లేక ఫక్రున్నీసాల ప్రథమ సంతానం. టిప్పుకి మంచి కవిగా పేరు వుండేది, మతసామరస్యం పాటిస్తూ ఇతర మతాలను, మతాచారాలను గౌరవించెడివాడు. ఫ్రెంచ్ వారి కోరికపై మైసూరులో మొట్టమొదటి చర్చి నిర్మించాడు. అతడికి భాషపై మంచి పట్టు ఉండేది.[2].బ్రిటీష్‌వాళ్లకు లొంగిపోకుండా ఎదురు నిలిచి పోరాడిన ఏకైక భారతీయరాజు టిప్పు సుల్తాన్. 1782 లో జరిగిన రెండవ మైసూరు యుద్ధంలో తండ్రికి కుడిభుజంగా ఉండి బ్రిటీషువారినీ ఓడించాడు. తండ్రి హైదర్ అలీ అదే సంవత్సరంలో మరణించాడు. చివరికి రెండో మైసూరు యుద్ధం మంగళూరు ఒప్పందముతో ముగిసి 1799 వరకు టిప్పుసుల్తాన్ మైసూరు సంస్థానమునకు ప్రభువుగా కొనసాగినాడు. ఈ మైసూరు రాజ్యానికి సల్తనత్ ఎ ఖుదాదాద్ అని పేరు. మూడవ మైసూరు యుద్ధం మరియు నాలుగవ మైసూరు యుద్ధంలో బ్రిటీషు వారి చేతిలో ఓడిపోయాడు. చివరికి మే 4, 1799న శ్రీరంగపట్నను రక్షింపబోయి బ్రిటిష్ చేతిలో మరణించాడు.
అక్కిరాజు ఉమాకాంతం
1910లో 'త్రిలింగ కథలు' ప్రచురించాడు. 1911లో అక్కిరాజు ఉమాకాంతం మొట్టమొదట 'పల్నాటి వీరచరిత్ర' యొక్క ప్రతులు సంపాదించి, సంస్కరించి అచ్చువేయించాడు. అదే ఇతివృత్తంలోని పలువురు వీరుల కథలను ఆధారం చేసుకుని పల్నాటి వీరుల కథలు రాశారు. 1928 లో ఆధునిక కవిత్వములో ప్రమాణాలు లేకపోవడాన్ని విమర్శిస్తూ 'నేటి కాలపు కవిత్వం' రచించాడు. ఈయన విమర్శకుడే కాక రచయిత కూడా. 1913లో టిప్పూ సుల్తాన్ జీవత చరిత్ర ఆధారముగా రచించిన నవల ప్రముఖమైనది. ఇవే కాక 'షేక్స్పియర్ నాటక కథలు' చక్కని శైలిలో రచించారు. వీరి రచనలలో అలంకార శాస్త్రానికి సంబంధించిన 'రసమీమాంస', 'ఆంధ్ర చంద్రాలోక వివరణం', 'సంస్కృత వ్యాకరణ ప్రదీపానికి ఆంధ్ర వరణం', పాణినీయం', 'నైషధ తత్త్వ జిజ్ఞాస', 'తెలుగు దేశమందలి చండాలురు' అనేవి మరికొన్ని.