చదరంగం (ఆట)
ఈ ఆటకు కావలసిన సామాగ్రి, నలుపు తెలుపు గళ్ళు గల ఒక బోర్డు, నలుపు, తెలుపు పావులు. ఒక ఆటగాడు తెలుపులను మరొక ఆటగాడు నలుపులను ఎంచుకుంటారు. ఆట ఆరంభంలో 16 తెల్ల పావులు 16 నల్ల పావులు బొమ్మలో చూపిన విధంగా అమర్చి ఉంటాయి, తెల్ల పావులను ఒక ఆటగాడు నియంత్రిస్తే నల్ల పావులను మరి ఒకడు. 16 పావులు: ఒక రాజు (king), ఒక మంత్రి (queen), రెండు ఏనుగులు (rooks), రెండు గుర్రాలు (knights), రెండు శకటాలు (bishops), మరియు ఎనిమిది బంట్లు (pawns). ఆట యొక్క ఉద్దేశం ఎదుటి రాజును కట్టడి (checkmate) చెయ్యడమే, అంటే ఎదుటి రాజు మీద మన దగ్గర ఉన్న ఎదో ఒక పావుతో దాడి చెయ్యడం, ఆ సమయంలో ఎదుటి రాజుకు దాడి (in "check") నుండి తప్పుకోవటానికి ఇంకా ఏ ఎత్తూ లేకపోవటమే. ఆట కనుగొన్నప్పటి నుండి సైద్దాంతులెంతోమంది వివరమైన ఎత్తుగడలూ, యుక్తులూ పెంపొందించారు.
భట్టు రాజులు ఇంటి పేర్లు గోత్రలు
1.అర్యభట్టు
2.అనంతరాజు 3.అడ్లురి 4.అరుషభట్టు 5.అవధానం
6.అట్లూరి 7.అనతరాజు 8.ఆస్థానదిట్ట 9.ఆర్షభట్టు
10.బడబాగ్ని 11.బసవరాజు 12.బండ్ల 13.బిత్రగుంట
14.బాలాగోపాలం 15.భీమరాజు 16.బుడంగుంట 17.బ్రహ్మండభేరి
18.భళ్ళం 19.భట్టు 20.భారతం 21.చక్రాల(శౌక్యనస గోత్రము) 22.చల్లగాలి
23.చాటపర్తి 24చిరంజీవి 25.చిటిమనేని 26.చిట్రాజు
27.చుక్కన 28.చెన్నమధావుని 29.దింటకుర్తి 30.దీవెల
31.దేవరాజు 32.ఈలపాటి 33.లోలభట్టు 34.కల్వకోలన్
35.కట్ట. 36.మండపాటి 37.మహశివభట్టు 38.మకరాజు
39.మీసరగండ 40.ముంగర 41.ముత్యాల 42.మెగపాటి
43.నవరసాల 44.నండూరి 45.నన్నయ్యభట్టు 46.నాగరాజు
47.నిడదమోలు 48.నిడమూరి 49.నిడిమోరు 50.నున్న
51.ఊడుముడి 52.పండ్రాజు 53.పడాలి 54.పగిడికొండల
55.ప్రబందాకం 56.పలగిరి 57.పైడికొండలు 58.పొత్తూరు
59.పోలిక 60.రత్నకరం (రత్నకారం) 61.రవ్వ 62.రంగినేని
63.రామాయణం 64.రాక్షస 65.రామచంద్రుని 66.రాయభట్టు
67.సరస్వతి 68.సిద్దాపురం 69సూరవరపు (సూరివ)
70.తనడాల 71.తళ్ళభట్టు 72.తమ్మెద 73.ఉపేంద్రం
74.ఉప్పలపు 75.ఉదయభాను 76.వర్నకవి 77.వడాలి
78.వడ్లూరి 79.వనుకూరి 80.విరూపాక్షం 81.వినుకొండ
82.దేనువుకొండ. 83.కంఠంస్త్ఫర్తి 84.గాదిరాజు