గోరు చిక్కుడు
ఇది చాల తరాల క్రితమే ఆఫ్రికా నుండి వచ్చినదని నిపుణుల అంచనా. ఇది పుట్టిన దేశంలో కన్నా భారత్ లో దీని ఉత్పత్తి ఎక్కువ. ప్రపంచంలో ఉత్పత్తి అయ్యే దానిలో భారత్ ది 80% వాట ఉంది. తర్వాత స్థానంలో పాకిస్థాన్, అమెరికా ఉన్నాయి. రాజస్థాన్, వంటి ప్రాంతాలలో దీనిని పశువులకు, ఒంటెలకు ఆహారంగా వాడే వారు.
పాల వెల్లువ
పాల వెల్లువ" లేదా ఆపరేషన్ ఫ్లడ్"", 1970ల్లో నేషనల్ డైరీ డవలప్మెంట్ బోర్డు ప్రారంభించిన ప్రాజెక్టు, ఇది ప్రపంచంలోకెల్లా పాడి పరిశ్రమ అభివృద్ధిలో అతిపెద్ద కార్యక్రమం ఆపరేషన్ ఫ్లడ్ లేదా పాలవెల్లువనే శ్వేతవిప్లవంగా పరిగణిస్తున్నారు. ఇది భారతదేశాన్ని పాల కొరతతో బాధపడుతున్న స్థితి నుంచి ప్రపంచంలోకెల్లా అతిపెద్ద పాల ఉత్పత్తిదారుగా మలచింది, ఈ క్రమంలో అమెరికా, న్యూజిలాండ్ వంటి పాల ఉత్పత్తిలో అగ్రగామి దేశాలను భారత్ దాటుకుపోయింది. ప్రాజెక్టు ఫలితంగా భారతదేశ పాల ఉత్పత్తి 2010-11 నాటికి ప్రపంచ ఉత్పత్తిలో 17 శాతానికి చేరుకుని, 30 ఏళ్ళ వ్యవధిలో ప్రతి భారతీయునికీ పాల లభ్యత రెట్టింపు అయింది. అలాగే పశువుల పెంపకం-పాల ఉత్పత్తి భారతదేశంలో స్వయం-సమృద్ధి కల గ్రామీణ ఉపాధి రంగాల్లో అతిపెద్దదిగా నిలబెట్టింది. ఈ ప్రాజెక్టు వ్యవసాయదారులను తమ అభివృద్ధిని తామే మలుచుకోగలిగేలా, తాము తయారుచేసే ఉత్పత్తికి సంబంధించిన అంశాలు తామే నియంత్రించుకోగలిగేలా తయారుచేసేందుకు ప్రారంభించారు.