మొఘల్ సామ్రాజ్యం
మొఘలాయిలు కీ.శ. 1526 నుండి 1707 వరకు భారత ఉపఖండాన్ని (ఆఫ్ఘనిస్తాన్, పాకిస్తాన్, భారత్) పరిపాలించిన రాజవంశీయులు. 1526లో తైమూరు వంశానికి చెందిన బాబరు ఒకటవ పానిపట్టు యుద్ధంలో ఇబ్రాహీమ్ లోడీను ఓడించి మొఘల్ సామ్రాజ్యం స్థాపించాడు. ముఘల్ అంటే మంగోల్ అనే పదానికి పెర్షియా భాషలో సమానమైన పదం. మంగోల్ అంటే మధ్య ఆసియాలోని చెంఘీజ్ ఖాన్ వంశీయులైన సంచార యుద్దవీరులు అని అర్థం. మొఘల్ వంశీయులంతా ఇస్లాం మతాన్ని కచ్చితంగా పాటించారు. బాబరు తరువాత పరిపాలనా బాధ్యతల్ని చేపట్టిన హుమాయూన్ను పఠాన్ వీరుడైన షేర్ షా సూరి జయించి సుర్ సామ్రాజ్యం స్థాపించాడు. పదహారేళ్ళ తరువాత పోగట్టుకున్న కోటలన్నింటినీ హుమాయూన్ మళ్ళీ జయించాడు. హుమాయూన్ తరువాత అతని కుమారుడైన అక్బర్ మొఘల్ సామ్రాజ్యాన్ని విస్తరించి 1556 నుండి 1605 వరకు పాలించాడు. అక్బర్ తరువాత విశాలమైన మొఘల్ సామ్రాజ్యం అతని కుమారుడైన జహాంగీర్కు సంక్రమించింది. జహాంగీర్ తర్వాత ఢిల్లీ సింహాసనాన్ని అధిష్టించిన షాజహాన్ కాలంలో మొఘల్ సామ్రాజ్యం ప్రపంచంలోనే అతి గొప్ప రాజ్యంగా కీర్తింపబడింది. ఇతను పరిపాలించిన కాలాన్నే చరిత్రకారులు మొఘల్ సామ్రాజ్య స్వర్ణ యుగంగా వర్ణిస్తారు.
మొఘల్ గార్డెన్స్
మొఘల్ సామ్రాజ్య తొలినాళ్ళ నుంచే తోటల నిర్మాణం జరిగేది.  మొదటి మొఘల్ చక్రవర్తి బాబర్ లాహోర్, ఢోలాపూర్ లలో గార్డెన్స్  ను నిర్మించారు. ఆయన కుమారుడు హుమాయూన్ కాలంలో  ఎక్కువగా  తోటల నిర్మాణాలు జరగలేదు. రాజ్యాన్ని విస్తరించడం,  నిలబెట్టుకోవడంలోనే ఎక్కువకాలం గడిచిపోయింది. అయితే తండ్రి నిర్మించిన తోటల్లో ఎక్కువ సమయం హుమాయూన్ గడిపివారని  చరిత్రకారుల నమ్మకం. మొదట్లో అక్బర్ ఢిల్లీలో చాలా తోటల  నిర్మాణం చేశారు. ఆ తరువాత అక్బర్ తన కొత్త రాజధాని అయిన ఆగ్రాలో కూడా తోటలు కట్టించారు. ఈ కాలంలో నిర్మించిన తోటలు ఎక్కువగా కోటలలో కాక, నదుల ముందు ఉంటాయి. అక్బర్ కు  ముందు రాజులు కోటల్లో తోటలు నిర్మించినా, ఆయన నదుల ముందు నిర్మించడంతో అదే శైలి స్థిరపడిపోయింది. ఆ తరువాత అది మొఘల్ నిర్మాణ శైలిలోకి ఇమిడిపోయింది.