భారతదేశ ఆర్ధిక వ్యవస్థ
సుమారు 60 శాతం ఉద్యోగతకు దోహదపడటం ద్వారా వ్యవసాయం భారతదేశ ప్రధాన వృత్తి అయింది. సేవా రంగం 28 శాతం మరియు పారిశ్రమిక రంగం 12 శాతం ఉద్యోగతకు దోహద పడుతున్నాయి.[9] ఒక గణాంకం ప్రకారం ప్రతి ఐదుగురు ఉద్యోగస్తులలో ఒక్కరు మాత్రమే వృత్తి పరమైన శిక్షణ పొందుతున్నారు.[10] మొత్తం శ్రామిక బలం దాదాపుగా 50 వేల కోట్లకి సమానం. GDPలో 17 శాతం వ్యవసాయ రంగం వలన 54 శాతం సేవారంగం వలన మరియు 29 శాతం పారిశ్రామిక రంగం వలన సమకూరుతున్నది. వరి, గోధుమ, నూనె గింజలు, పత్తి, జానప నార, తేయాకు, చెరకు, బంగాళదుంప, పశువులు, నీటి గొర్రె, బర్రెలు, మేకలు, కోళ్ళు మరియు చేపలు ప్రధానమైన వ్యవసాయ ఉత్పత్తులు.[11] వస్త్రాలు, రసాయనాలు, ఆహారోత్పత్తులు, ఉక్కు, రవాణా పనిముట్లు, సిమెంటు, గునులు, పెట్రోలియము, యంత్రాలు మరియు సాఫ్ట్ వేర్ కల్పన మొదలగునవి ప్రధాన పరిశ్రమలు.[11]
భారత రాజ్యాంగం - ప్రాథమిక హక్కులు
"పత్రికా స్వేచ్ఛ" స్వాతంత్ర్యపు హక్కులలో మిళితం చేయబడలేదు, ప్రజల ఉద్దేశ్యాల ప్రకటన, భావ ప్రకటనా స్వాతంత్ర్యం మున్నగు విషయాల కొరకు పత్రికాస్వేచ్ఛ అవసరం. అపాయకర పనులలో బాలల చాకిరి కొంచెం తగ్గుముఖం పట్టినా, అపాయాలులేని పనులలో బాలల చాకిరి (Child Labour) అనేవి, భారతరాజ్యాంగ విలువలను కాలరాస్తున్నాయి. 1.65 కోట్లమంది బాలబాలికలు నేటికీ భారతదేశంలో వివిధ పనులలో ఉద్యోగాలు చేస్తున్నారు. 2005 'ట్రాన్స్‌పరెన్సీ ఇంటర్నేషనల్' అనే పత్రిక ప్రచురించిన ప్రచురణల ఆధారంగా, ప్రపంచంలో లంచగొండితనం గల 159 దేశాల జాబితాలో భారత్ 88వ స్థానాన్ని ఆక్రమిస్తోంది. ఈ లంచగొండులలో అధికారులు, రాజకీయనాయకులూ ఉన్నారు. 2003 'పౌర బిల్లు' (సవరణ) ప్రకారం, ఉద్యోగ ప్రయత్నాలు చేసేందుకు సమాన హక్కులు పొందివుంటారు గాని, ఉద్యోగాలు పొందే విధానంలో సమానత్వపు హక్కు పరిగణలోకి రాదు. పోటీలో నెగ్గినవారే ఉద్యోగాలు పొందే అర్హత గలిగి వుంటారు.