భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ
భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (Indian Space Research Organisation) అంతరిక్ష పరిశోధనల కోసం భారత ప్రభుత్వం నెలకొల్పిన సంస్థ. ఇస్రో</b>గా ప్రసిద్ధమైన ఈ సంస్థ దేశాభివృద్ధి లక్ష్యంగా అంతరిక్ష విజ్ఞానాన్ని అభివృద్ధి చేసే ఉద్దేశంతో ఏర్పాటై, ప్రస్తుతం ప్రపంచంలోని ప్రముఖ అంతరిక్ష రంగ సంస్థల్లో ఒకటిగా ప్రసిద్ధి పొందింది. బెంగుళూరు కేంద్రంగా ఏర్పాటైన ఇస్రో, దేశంలోని వివిధ ప్రదేశాల్లో పరిశోధన, అభివృద్ధి సౌకర్యాలు కలిగి ఉంది.
ఐఆర్‌ఎన్‌ఎస్‌ఎస్-1డి ఉపగ్రహం
ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1D ఉపగ్రహం నావిగేషన్ వ్యవస్థకు చెందిన ఉపగ్రహం. ఐఆర్‌ఎన్‌ఎస్‌ఎస్ వ్యవస్థకు సంబంధించి, ఇస్రో ప్రయోగించిన నాల్గవ నావిగేషన్ ఉపగ్రహం.
ఉపోగ్రహ ఆధారిత దిక్సూచి వ్యవస్థకు సంబంధించి, విదేశాలపై ఆధార పడకుండా, స్వంతంగా ఉపగ్రహ ఆధారిత నావిగేషన్ వ్యవస్థను కలిగి ఉండాలనే లక్ష్యంతో ఇస్రో సంస్థ ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్ వ్యవస్థను రూపొందించింది.ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్ అనగా ఇండియన్ రిజినల్ నావిగేషన్ శాటిలైట్ సిస్టం (INRSS). భారత దేశ ఉపగ్రహ పర్యవేక్షిత నావిగేషన్ వ్యవస్థను పటిష్ఠపరచుటకై, భారత దేశానికి చెంది 1500కి.మీ పరిధి మేరకు నావిగేసన్, దిక్సూచి వ్యవస్థనుకలిగి ఉండుటకు ఏడు ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్ ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షంలో ప్రవేశపెట్టాలని నిర్ణయించారు. ఆ వరుసలో ప్రవేశపెట్టిన ఉపగ్రహాల్లో ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1D నాల్గవది. అంతకుముందు మూడు ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్ ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలో విజయవంతంగా ప్రవేశపెట్టడం జరిగింది.ఈ ఉపగ్రహాలను పిఎస్ఎల్ వి శ్రేణికి చెందిన XLరకపు ఉపగ్రహ వాహకనౌకల ద్వారా కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.
2013 జులైలో పిఎస్ఎల్ వి-సీ22 ద్వారా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1ఏ, 2014 ఏప్రిల్లో పిఎస్ఎల్ వి-సీ24 ద్వారా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1బి, 2014 అక్టోబరులో పిఎస్ఎల్ వి-సీ26 ద్వారా ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1సీ ఉపగ్రహాలను వాటి వాటి నిర్దేశిత కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు.అదే క్రమంలో ఐఆర్ఎన్ఎస్ఎస్-1D ఉపగ్రహాన్ని పిఎస్ఎల్ వి-సీ27 ఉపగ్రహ వాహకనౌక ద్వారా 2015, మార్చి 28, శనివారం నాడు కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని, నెల్లూరు జిల్లాకు చెందిన శ్రీహరికోట లోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్షకేంద్రం నుండి ఈ నౌకను ప్రయోగించారు.