รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557
รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2557 เวลา 16:30 น. โดยคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) อันมีพลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นหัวหน้าคณะ รัฐประหารโค่นรัฐบาลรักษาการนิวัฒน์ธำรง บุญทรงไพศาล นับเป็นรัฐประหารครั้งที่ 13 ในประวัติศาสตร์ไทย รัฐประหารดังกล่าวเกิดขึ้นหลังวิกฤตการณ์การเมืองซึ่งเริ่มเมื่อเดือนตุลาคม 2556 เพื่อคัดค้านร่างพระราชบัญญัตินิรโทษกรรมฯ และอิทธิพลของทักษิณ ชินวัตร ในการเมืองไทย
รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557
มีกลุ่มนักวิชาการไทยศึกษาจำนวน 26 คน จาก 7 ประเทศ ลงนามยื่นจดหมายเปิดผนึกแก่ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา โดยแสดงความไม่เห็นด้วยต่อรัฐประหารครั้งนี้ รวมถึงท้วงติงข้อความบางจุดในประกาศ คสช. ฉบับที่ 1/2557 ลงวันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 จากประโยคที่ว่า "ขอให้ประชาชนอยู่ภายใต้ความสงบเรียบร้อย และดำเนินชีวิตต่อไปตามปกติ" ว่าดูขัดแย้งกับความจริงว่าการดำรงชีวิตตามปกติภายใต้ประกาศนี้ไม่สามารถทำได้ เนื่องจาก "การประหาร" รัฐนั้นคือความรุนแรงอย่างชัดแจ้ง และกองทัพต้องคืนอำนาจทั้งหมดให้แก่ประชาชนโดยเร็ว[278] องค์การนิรโทษกรรมสากลออกแถลงการณ์ว่า การจับกุมนักเคลื่อนไหวต่อต้านรัฐประหารอย่างสันติเป็น "บรรทัดฐานอันตราย" และ "การรักษาความสงบเรียบร้อยไม่อาจเป็นข้ออ้างละเมิดสิทธิมนุษยชนได้" นอกจากนี้ ยังกระตุ้นให้ คสช. เปิดเผยที่อยู่ของผู้ที่ถูกจับกุมและกักขัง[279] คณะกรรมาธิการสิทธิมนุษยชนแห่งเอเชียประณาม คสช. ที่คุกคามนักวิชาการและนักเคลื่อนไหว โดยเรียกร้องให้ปล่อยตัวผู้ถูกกักขังทันที และแสดงความกังวลอย่างยิ่งต่อการเสื่อมถอยของการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนอย่างรวดเร็วในประเทศไทย[280] ฮิวแมนไรท์วอทช์: อธิบายการกระทำของ คสช. ว่าเป็นการใช้ "อำนาจกฎอัยการศึกโหด" และเรียกร้องให้เลิกใช้ทันที ผู้อำนวยการเอเชีย แบรด อดัมส์ (Brad Adams) ระบุว่า "กองทัพไทยต้องรับรองว่ารัฐบาลควรกำหนดโดยบัตรเลือกตั้ง ไม่ใช่ลูกปืน"[281] วันที่ 20 กันยายน 2557 ฮิวแมนไรท์วอทช์เรียกร้องให้รัฐบาลไทยและกองทัพยกเลิกการปราบปรามสัมมนาวิชาการและเคารพเสรีภาพในการแสดงออก[152] วันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2558 ฮิวแมนไรท์วอทช์เรียกร้องอีกให้ชินโซ อะเบะ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น กดดันให้ประยุทธ์พัฒนาสิทธิมนุษยชนและฟื้นฟูการปกครองโดยพลเรือนตามระบอบประชาธิปไตย[282] สมาคมนักข่าวนักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศพม่า แถลง แสดงความเป็นห่วงเสรีภาพสื่อไทยที่ถูกรัฐบาลทหารปิดกั้น นอกจากนี้ยังเรียกร้อง คสช. ให้ยกเลิกคำสั่งที่กระทบต่อเสรีภาพของสื่อมวลชน และปล่อยตัวผู้สื่อข่าวที่ถูกควบคุมตัว หากจริงใจต่อการปรองดองและปกป้องประชาธิปไตยจริง[283] กลุ่มนักศึกษาชาวไทยและต่างประเทศในประเทศญี่ปุ่น 20 คน ชุมนุมเชิงสัญลักษณ์ต่อต้านรัฐประหาร โดยสวมหน้ากากบุคคลต่าง ๆ[284] นักแสดง เกมล่าชีวิต แสดงการสนับสนุนผู้ประท้วงต่อต้านรัฐประหารที่ใช้สัญลักษณ์สามนิ้วของภาพยนตร์เป็นวิธีแสดงการคัดค้าน นาตาลี ดอร์เมอร์ (Natalie Dormer) อธิบายการใช้สัญลักษณ์ดังกล่าวว่า "เหลือเชื่อ" และว่า "สิ่งใดซึ่งกระตุ้นผู้คนในทางบวกที่จะต่อสู้กับการกดขี่ไม่อาจถูกวิจารณ์ได้ในทุกสภาพหรือรูปแบบ"[226] โนม ชัมสกี กล่าวว่า เขารู้สึก "รบกวนจิตใจอย่างยิ่งเมื่อทราบเกี่ยวกับคำขู่ต่อรองศาสตราจารย์ ปวิน ชัชวาลพงศ์พันธ์" และหวังว่าคำขู่เหล่านั้นจะถูกถอนไปโดยเร็วและปวินสามารถ "ใช้ชีวิตได้ตามปกติโดยปราศจากการบังคับของรัฐบาล"[285] Syed Badrul Ahsan นักหนังสือพิมพ์ชาวบังกลาเทศ ออกความเห็นต่อรัฐประหารว่า ความขายหน้ามิได้เป็นของยิ่งลักษณ์ แต่เป็นของพลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา และเป็นของพระมหากษัตริย์ซึ่งไม่มีขันติต่อการวิจารณ์ และสะดวกใจเมินเมื่อเจตนารมณ์ของประชาชนถูกปฏิเสธ ท้าทายและทำให้มัวหมองในความทะยานอยากอำมหิต[286] วันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2558 กลุ่มสมาชิกรัฐสภาอาเซียนเพื่อสิทธิมนุษยชน กล่าวว่า สถาบันที่ทหารแต่งตั้งของไทยไม่มีความชอบธรรมตามระบอบประชาธิปไตยใด ๆ และควรเลิกผ่านกฎหมายใหม่ทันที นอกจากนี้ ยังกังวลต่อแผนรวมคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติกับสำนักงานอัยการสูงสุด[287] วันที่ 8 กุมภาพันธ์ ไฟแนนเชียลไทมส์ รายงานว่า ขณะนี้ประเทศไทยเหมาะกับคำว่า "มาตรฐานเผด็จการด้อยกว่า" กว่าประเทศพม่า และผู้นำรัฐประหารเป็นส่วนหนึ่งของปัญหาการเมืองไทย ไม่ใช่ทางแก้ มีข้อสงสัยว่า คณะผู้ยึดอำนาจการปกครองต้องการอยู่ในอำนาจให้นานพอจัดการธุระการสืบราชสันตติวงศ์เมื่อพระมหากษัตริย์เสด็จสวรรคต นอกจากนี้ ยังเปลี่ยนกฎให้นักการเมืองซึ่งคณะฯ ถือว่าเป็นนักอิงสามัญชนไร้ความรับผิดชอบไม่ได้รับเลือกตั้งอีก อันเป็นวิสัยทัศน์ "ประชาธิปไตยแบบถูกจัดการ" หนังสือพิมพ์สรุปว่า รัฐประหารครั้งนี้เป็นการแก้แค้น มิใช่นิติธรรม[288] วันที่ 9 กุมภาพันธ์ นิวยอร์กไทมส์ รายงานว่า ผู้นำทหารพยายามใช้ "กระสุนกระดาษ" หมายถึง เอกสารคดีจำนวนมากเพื่อควบคุมฝ่ายตรงข้าม เช่น เอกสารยินยอมให้ คสช. ยึดทรัพย์หากมีส่วนร่วมทางการเมือง นอกจากนี้ยังอาศัยการดำเนินคดีรวมถึงวิธีการตีความกฎหมายแบบลื่นไหลของศาลไทยและรัฐบาลจากรัฐประหารเพื่อกำจัดฝ่ายตรงข้ามทางการเมือง ก่อนการคืนสู่การปกครองระบอบประชาธิปไตยใด ๆ บรรดาแม่ทัพและพันธมิตรในหมู่อภิชนไทยกำลังมุ่งรื้อขบวนการทางการเมืองซึ่งเป็นที่นิยมที่สุดในประวัติศาสตร์ไทยสมัยใหม่ คือ พรรคการเมืองของทักษิณ ชินวัตร ตามกฎหมาย[289]