กองทัพเรือไทย
พ.ศ. 2394 ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว กิจการทหารเรือเริ่มแบ่งออกมาชัดเจน และแบ่งเป็น 2 ส่วน คือ ทหารเรือวังหลวง (ทหารมะรีนสำหรับเรือรบ) ขึ้นตรงกับสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) สมุหพระกลาโหม และ ทหารเรือวังหน้า ขึ้นตรงกับพระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว โดยทหารเรือวังหน้ามีหน่วยขึ้นในสังกัด คือ กรมเรือกลไฟ กรมอาสาจาม และกองทะเล (บางทีเรียกว่ากองกะลาสี) ส่วนกรมอรสุมพลมีหน่วยขึ้นในสังกัด คือ กรมเรือกลไฟ กรมอาสามอญ และกรมอาสาจาม ซึ่งทหารทั้งสองหน่วยนี้เป็นอิสระจากกัน
ไทขาว
ชาวไทขาว หรือ ไทด่อน มีตำนานเล่าว่า เมื่อราว พ.ศ. 2143 หัวหน้ากบฏชาวจีนคนหนึ่ง (ซึ่งทำการกบฏไม่สำเร็จ)ได้นำกองทหารลงเรือที่กวางตุ้งข้ามทะเลขึ้นบกที่ไฮฟอง พระเจ้าแผ่นดินญวนในขณะนั้น ได้ทำการตกลงให้หัวหน้ากบฏจีน ใช้กองกำลังทหารของเขา ปราบชาวไท และชาวโท้ เมืองทางสิบสองจุไทที่แข็งอำนาจกับญวนเมื่อปราบได้สำเร็จ พระเจ้าแผ่นดินญวน ก็ให้ที่อยู่ในภูมิลำเนาในท้องถิ่นนั้นเอง กองทหารนี้จึงได้หญิงไทเป็นภรรยา สืบพันธุ์ต่อมาเรียกว่า ไทขาว ส่วนพวกที่ไม่ได้ผสมรักษาสายเลือดไทไว้ได้นั้น จึงถูกเรียกว่าชาวไทดำ