การแข็งตัวขององคชาต
เพราะว่าเป็นการตอบสนองอัตโนมัติ การแข็งตัวอาจเกิดขึ้นจากสิ่งเร้าหลายอย่างรวมทั้งการเร้าอารมณ์เพศ (sexual stimulation[1]) และอารมณ์ทางเพศ ดังนั้น จึงไม่ได้อยู่ใต้อำนาจจิตใจโดยสิ้นเชิง การแข็งตัวในระหว่างการนอนหลับหรือเมื่อตื่นนอนมีศัพท์ทางแพทย์ภาษาอังกฤษว่า nocturnal penile tumescence และความปราศจากการแข็งตัวในระหว่างการนอนหลับสามารถใช้ในการแยกแยะเหตุที่เป็นไปทางกายภาพหรือทางจิตใจของภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศสาเหตุทางร่างกาย (ICD-10 N48.4) หรืออวัยวะเพศไม่ตอบสนอง (เหตุทางใจ ICD-10 F52.2)
การสำเร็จความใคร่ด้วยตนเอง
ในเพศชายหลังเข้าสู่วัยแตกเนื้อหนุ่ม(puberty)แล้วเป็นที่ยอมรับกันว่าแทบทุกคนล้วนต้องเคยผ่านประสบการณ์การสำเร็จความใคร่ เป็นการเรียนรู้ขั้นตอนการหาความสุขทางเพศที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ เนื่องจากในช่วงดังกล่าวจะมีแรงกระตุ้นทางเพศไม่ว่าจะเป็นอารมณ์เพศหรือการแข็งตัวขององคชาติ การเริ่มสำรวจร่างกายตนเองและทดลองสัมผัสกับอวัยวะเพศทำให้เกิดความพึงพอใจและมีการพัฒนารูปแบบขึ้นจนกลายเป็นวิธีการสำเร็จความใคร่ด้วยตนเองในที่สุด เด็กผู้ชายแต่ละคนอาจค้นพบกิจกรรมดังกล่าวแตกต่างกัน บางคนค้นพบด้วยตนเองเมื่อมีการกระตุ้นอวัยวะเพศขณะแข็งตัวโดยไม่ตั้งใจ เช่น ขณะนอนคว่ำ กอดหมอนข้าง หรือสวมใส่กางเกงชั้นใน บางคนอาจได้รับการบอกเล่าจากเพื่อนเพศเดียวกันหรือพี่ชาย เนื่องจากการพูดคุยเรื่องกิจกรรมการชักว่าวและเรื่องเพศอื่นๆเป็นที่นิยมในกลุ่มวัยรุ่นชาย ส่วนที่เหลืออาจเรียนรู้จากสื่อ เช่น อินเทอร์เน็ตหรือหนังสือเพศศึกษา เป็นต้น