 demokrasimiz ilerliyor ama hatalar da var cumhurbaşkanı_abdullah_gül foreign affairs dergisine verdiği mülakatta gündeme ilişkin konuları değerlendirdi cumhurbaşkanı_abdullah_gül ün ekim ayında foreign affairs dergisinden jonathan tepperman a verdiği mülakat derginin son sayısında yayımlandı demokratikleşme cumhurbaşkanı_gül bazı yabancı ve türk gözlemciler türk_hükümeti nin demokratik süreçte geride kalmaya başladığı endişesini dile getiriyor yakın zamanlarda gazetecilerin tutukluluklarına ve kürt parlamenterlerin yasaklanmalarına getirdiğiniz eleştiriler bu endişeleri paylaştığınız anlamına mı geliyor sorusu üzerine türkiye de demokrasinin geriye gittiği yorumlarının kesinlikle doğru olmadığını belirtti gül şunları kaydetti tam tersine ilerliyoruz ve her gün köklü reformlar gerçekleşiyor tabii ki uygulamada bazı hatalar var ve ben de bu yüzden bu hatalara dikkat çekmek istedim bu hatalı uygulamalara dikkat çekmek istedim çünkü bunların reform ve demokratikleşme sürecinin üzerine gölge düşürmelerine izin vermek istemiyorum mesela siz gayet doğal olarak bu konuda bir soru sordunuz türkiye nin üzerine gölge düşmesi derken bahsettiğim şey tam da bu bu durum beni çok üzüyor işte bu yüzden de ne zaman bir hatalı uygulama görsem hemen o anda uyarıda bulunuyorum türkiye nin arap ülkeleri üzerindeki rolü gül türkiye nin ortadoğu da yeni arap demokrasileri nezdindeki rolünün sorulması üzerine arap dünyasında hiçbir rol üstlenmediklerini belirtti eğer bazıları bizi örnek olarak alıyor veya bizden ilham alıyorlarsa kendi tercihleridir onlarla dayanışma halindeyiz çünkü her milletin tarihi süreçte inişleri ve çıkışları olur ifadesini kullanan gül türkiye nin örnek alınmasından mutlu olacaklarını dayanışmanın bir gereği olarak yardım ettiklerini ama kimseye ağabeylik yapma niyetinde olmadıklarını vurguladı güç dengesi asya ya kayacak abdullah_gül mülakatta gelecekte dünya ekonomisi ve güç dengesinin asya ya doğru kayacağını dolayısıyla siyasetin dengesinin de bu yönde kayması gerektiğini dile getirdi türkiye batı ilişkileri üzerine soruları yanıtlayan gül abd ve avrupa türkiye nin önemini kabul etmeye başlamalı ve türkiye onlar için daha önemli olmalı ifadesini kullandı türkiye nin yönünü batı dan çevirdiği yorumlarının hatırlatılması üzerine gül bu yorumların haksız olduğunu türkiye nin ab ye tam üye olmak için mücadele ettiğini dile getirdi gül türkiye nin bütün avrupa kurumlarında yer aldığını belirterek bölgemizde daha aktif olmaya başladığımız gerçeği türkiye nin yönünü değiştirdiği ya da avrupa dan uzaklaştığı şeklinde yorumlanmamalıdır biz sürekli avrupa standartlarını ülkemize adapte ediyoruz bu tür yorumlar yüzeysel ve sağlam bir temele dayalı değil ab deki dostlarımız bu yorumları türkiye nin üyeliğine ilişkin sorumluluklarından kaçmak için bahane ediyor olabilirler yorumunda bulundu gül ab ülkelerinin yaşadığı ekonomik sorunların geçici olduğunu gelecekte avrupa için farklı formların da konuşulduğunu hatırlattı rusya suriye de sürece dahil edilmeli abdullah_gül rusya dan suriye ye gitmekte olan uçağın türkiye tarafından indirilmesinin bölgede tansiyonun arttığının işareti mi sorusu üzerine suriye ile türkiye arasında ikili sorun olmadığını problemin suriye deki rejimin halkına karşı gerçekleştirdiği insan hakları ihlali olduğunu kaydetti türkiye nin uzun bir sınırı olan komşusunda yaşanan gelişmelerden etkilendiğinin altını çizen gül suriye halkının taleplerini desteklediklerini ancak daha fazla can kaybının önlenmesi için rusya ve iran ın da geçiş sürecine adapte edilmesi gerektiğini başından beri dile getirdiğini belirtti rusya nın libya da batı yı desteklediğini ama geçiş sürecinden dışında tutulduğunu vurgulayan gül dolayısıyla_suriye de rusya da işin içinde olmalı geçiş sürecinin bir parçası olacağının ve mülahazalarının dikkate alınacağının garantisini alabilmeli ifadelerini kullandı gül türkiye nin suriye ye libya benzeri bir müdahale isteyip istemediğinin sorulması üzerine de suriye ye libya benzeri açık bir dış müdahalenin doğru olmadığını düşündüklerini belirtti uluslararası toplumun suriye ye yönelik tutumunun retoriğin ötesine geçmesi gereğinin altını çizen gül bir buçuk yıl önce kriz patlak verdiğinde biz sistemli bir değişim için çok çaba harcadık iletişim kurduk değişimi sağlamak için rejimle ilişkilerimizi devam ettirdik çok iyi hatırlıyorum bazı batılı dostlarımız bize bu konuda süre tanımaya istekli değillerdi ben şimdi onları daha anlamlı davranmaya çağırıyorum ifadelerini kullandı gül türkiye suudi_arabistan ve katar la birlikte muhaliflerin silahlanmasına yardım ediyor mu sorusuna da hayır komşu ülke olduğumuz için kapımız suriye halkına açık onları hoş karşılıyoruz ve insani ihtiyaçlarını sağlıyoruz diye cevap verdi israil türkiye ilişkileri cumhurbaşkanı_abdullah_gül israil türkiye ilişkilerinin mevcut durumu ve geleceğine ilişkin soruları da yanıtladı iki ülke arasındaki ilişkilerin mevcut durumunun israil in kendi yanlışlarının sonucu olduğunu vurgulayan gül bütün dünyanın bunu bildiğini israil in müttefiklerinin bile israil e bunu doğrudan söyleyemeseler dahi kendilerine bu görüşleri açıkça söylediklerini kaydetti israil le mevcut sorunların türkiye nin askeri seçeneklerini etkilemediğini anlatan gül daha önce israil den insansız hava araçları türü çeşitli askeri teknoloji alındığını ancak türk_silahlı_kuvvetleri nin hiçbir şekilde israil e bağımlı olmadığını vurguladı israil in türkiye ile ilişkilerini düzeltmek ve tazminat ödemek için bazı girişimlerin olduğunu belirten gül ancak bu girişimlerin israil deki iç politik kaygılar dolayısıyla tamamlanamadığını bildirdi gül türkiye nin ilişkilerin düzelmesi için gazze ye uygulanan ambargonun kalkması şartının hatırlatılması üzerine de ambargo sorununun sadece türkiye nin meselesi olmadığını ab bm ve abd yi de ilgilendirdiğini ifade ederek çünkü herkes ambargonun kalkması gerektiğini biliyor ifadesini kullandı iran ın nükleer programı abdullah_gül türkiye ortadoğu da nükleer silahsızlanma çağrısı yapıyor ancak niçin batılı ülkeler kadar iran ın nükleer programını sorun etmiyor sorusuna şöyle cevap verdi türkiye hiçbir komşu ülkenin nükleer silahlara sahip olmasını istemez türkiye kendinde olmayan silahların komşularında olmasını kabul etmeyecektir bu meseleyi hiçbir şekilde küçümsemiyoruz fakat biz daha gerçekçiyiz ve ihtiyacımız olan şey bu meseleye daha kapsamlı bir çözüm ve yaklaşımdır burada önemli olan şey israil in bölgedeki güvenliğini garanti altına almaktır fakat bu garanti ile birlikte gelmesi gereken diğer adım bölgedeki tüm benzer silahların ortadan kaldırılmasıdır bu da ancak barış ile mümkün olabilir iran ın nükleer programını durdurmanın yolunun israil in silahsızlandırılmasından geçtiğini mi söylemek istiyorsunuz sorusu üzerine de gül ben öyle görüyorum çünkü bu yol haritası ortadoğu nun bütün dünyayı etkileyen köklü problemlerinin çözümüne yardımcı olabilir ifadesini kullandı aa